౧౪. చుద్దసమవగ్గో

(౧౩౮) ౩. అనన్తరపచ్చయకథా

౬౯౩. చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా సోతవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. యా చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధి, సావ సోతవిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా సోతవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతి, న వత్తబ్బం – ‘‘యా చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధి, సావ సోతవిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధీతి? ఆమన్తా. సోతవిఞ్ఞాణం అనావట్టేన్తస్స ఉప్పజ్జతి…పే… అప్పణిదహన్తస్స ఉప్పజ్జతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే…. నను సోతవిఞ్ఞాణం ఆవట్టేన్తస్స ఉప్పజ్జతి…పే… పణిదహన్తస్స ఉప్పజ్జతీతి, ఆమన్తా. హఞ్చి సోతవిఞ్ఞాణం ఆవట్టేన్తస్స ఉప్పజ్జతి…పే… పణిదహన్తస్స ఉప్పజ్జతి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా సోతవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీ’’తి.

౬౯౪. చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా సోతవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. చక్ఖువిఞ్ఞాణం రూపనిమిత్తం మనసికరోతో ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. సోతవిఞ్ఞాణం రూపనిమిత్తం మనసికరోతో ఉప్పజ్జతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

చక్ఖువిఞ్ఞాణం రూపారమ్మణఞ్ఞేవ న అఞ్ఞారమ్మణన్తి? ఆమన్తా. సోతవిఞ్ఞాణం రూపారమ్మణఞ్ఞేవ న అఞ్ఞారమ్మణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి చక్ఖువిఞ్ఞాణన్తి? ఆమన్తా. చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి సోతవిఞ్ఞాణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి సోతవిఞ్ఞాణన్తి? ఆమన్తా. ‘‘చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి సోతవిఞ్ఞాణ’’న్తి – అత్థేవ సుత్తన్తోతి? నత్థి. ‘‘చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి చక్ఖువిఞ్ఞాణ’’న్తి – అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. హఞ్చి ‘‘చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి చక్ఖువిఞ్ఞాణ’’న్తి – అత్థేవ సుత్తన్తో, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘చక్ఖుఞ్చ పటిచ్చ రూపే చ ఉప్పజ్జతి సోతవిఞ్ఞాణ’’న్తి.

చక్ఖువిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా సోతవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. తఞ్ఞేవ చక్ఖువిఞ్ఞాణం తం సోతవిఞ్ఞాణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౬౯౫. సోతవిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా ఘానవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతి…పే… ఘానవిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా జివ్హావిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతి…పే… జివ్హావిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా కాయవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. యా జివ్హావిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధి, సావ కాయవిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… జివ్హావిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా కాయవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతి, న వత్తబ్బం – ‘‘యా జివ్హావిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధి, సావ కాయవిఞ్ఞాణస్స ఉప్పాదాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధీ’’తి? ఆమన్తా. కాయవిఞ్ఞాణం అనావట్టేన్తస్స ఉప్పజ్జతి…పే… అప్పణిదహన్తస్స ఉప్పజ్జతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… నను కాయవిఞ్ఞాణం ఆవట్టేన్తస్స ఉప్పజ్జతి…పే… పణిదహన్తస్స ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. హఞ్చి కాయవిఞ్ఞాణం ఆవట్టేన్తస్స ఉప్పజ్జతి…పే… పణిదహన్తస్స ఉప్పజ్జతి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘జివ్హావిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా కాయవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీ’’తి.

౬౯౬. జివ్హావిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా కాయవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. జివ్హావిఞ్ఞాణం రసనిమిత్తం మనసికరోతో ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. కాయవిఞ్ఞాణం రసనిమిత్తం మనసికరోతో ఉప్పజ్జతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

జివ్హావిఞ్ఞాణం రసారమ్మణఞ్ఞేవ న అఞ్ఞారమ్మణన్తి? ఆమన్తా. కాయవిఞ్ఞాణం రసారమ్మణఞ్ఞేవ న అఞ్ఞారమ్మణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి జివ్హావిఞ్ఞాణన్తి? ఆమన్తా. జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి కాయవిఞ్ఞాణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి కాయవిఞ్ఞాణన్తి? ఆమన్తా. ‘‘జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి కాయవిఞ్ఞాణ’’న్తి – అత్థేవ సుత్తన్తోతి? నత్థి. ‘‘జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి జివ్హావిఞ్ఞాణ’’న్తి – అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. హఞ్చి ‘‘జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి జివ్హావిఞ్ఞాణ’’న్తి – అత్థేవ సుత్తన్తోతి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘జివ్హఞ్చ పటిచ్చ రసే చ ఉప్పజ్జతి కాయవిఞ్ఞాణ’’న్తి.

జివ్హావిఞ్ఞాణస్స అనన్తరా కాయవిఞ్ఞాణం ఉప్పజ్జతీతి? ఆమన్తా. తఞ్ఞేవ జివ్హావిఞ్ఞాణం తం కాయవిఞ్ఞాణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౬౯౭. న వత్తబ్బం – ‘‘పఞ్చవిఞ్ఞాణా అఞ్ఞమఞ్ఞస్స సమనన్తరా ఉప్పజ్జన్తీ’’తి? ఆమన్తా. నను అత్థి కోచి నచ్చతి గాయతి వాదేతి, రూపఞ్చ పస్సతి, సద్దఞ్చ సుణాతి, గన్ధఞ్చ ఘాయతి, రసఞ్చ సాయతి, ఫోట్ఠబ్బఞ్చ ఫుసతీతి? ఆమన్తా. హఞ్చి అత్థి కోచి నచ్చతి గాయతి వాదేతి, రూపఞ్చ పస్సతి, సద్దఞ్చ సుణాతి, గన్ధఞ్చ ఘాయతి, రసఞ్చ సాయతి, ఫోట్ఠబ్బఞ్చ ఫుసతి, తేన వత రే వత్తబ్బే – ‘‘పఞ్చవిఞ్ఞాణా అఞ్ఞమఞ్ఞస్స సమనన్తరా ఉప్పజ్జన్తీ’’తి.

అనన్తరపచ్చయకథా నిట్ఠితా.