౧౩. తేరసమవగ్గో
(౧౩౨) ౭. సమాపన్నో అస్సాదేతికథా
౬౭౧. సమాపన్నో అస్సాదేతి, ఝాననికన్తి ఝానారమ్మణాతి? ఆమన్తా. తం ఝానం తస్స ఝానస్స ఆరమ్మణన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… తం ఝానం తస్స ఝానస్స ఆరమ్మణన్తి? ఆమన్తా. తేన ఫస్సేన తం ఫస్సం ఫుసతి, తాయ వేదనాయ తం వేదనం వేదేతి, తాయ సఞ్ఞాయ తం సఞ్ఞం సఞ్జానాతి, తాయ చేతనాయ తం చేతనం చేతేతి, తేన చిత్తేన తం చిత్తం చిన్తేతి, తేన వితక్కేన తం వితక్కం వితక్కేతి, తేన విచారేన తం విచారం విచారేతి, తాయ పీతియా తం పీతి పియాయతి, తాయ సతియా తం సతిం సరతి, తాయ పఞ్ఞాయ తం పఞ్ఞం పజానాతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
ఝాననికన్తి చిత్తసమ్పయుత్తా, ఝానం చిత్తసమ్పయుత్తన్తి? ఆమన్తా. ద్విన్నం ఫస్సానం…పే… ద్విన్నం చిత్తానం సమోధానం హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
ఝాననికన్తి అకుసలం, ఝానం కుసలన్తి? ఆమన్తా. కుసలాకుసలా సావజ్జానవజ్జా హీనపణీతా కణ్హసుక్కసప్పటిభాగా ధమ్మా సమ్ముఖీభావం ఆగచ్ఛన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….
౬౭౨. కుసలాకుసలా సావజ్జానవజ్జా హీనపణీతా కణ్హసుక్కసప్పటిభాగా ధమ్మా సమ్ముఖీభావం ఆగచ్ఛన్తీతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘చత్తారిమాని, భిక్ఖవే, సువిదూరవిదూరాని! కతమాని చత్తారి? నభఞ్చ, భిక్ఖవే, పథవీ చ – ఇదం పఠమం సువిదూరవిదూరం…పే… తస్మా సతం ధమ్మో అసబ్భి ఆరకా’’తి. అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘కుసలాకుసలా సావజ్జానవజ్జా హీనపణీతా కణ్హసుక్కసప్పటిభాగా ధమ్మా సమ్ముఖీభావం ఆగచ్ఛన్తీ’’తి.
౬౭౩. న వత్తబ్బం – ‘‘సమాపన్నో అస్సాదేతి, ఝాననికన్తి ఝానారమ్మణా’’తి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు వివిచ్చేవ కామేహి వివిచ్చ అకుసలేహి ధమ్మేహి పఠమం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, సో తం అస్సాదేతి తం నికామేతి తేన చ విత్తిం ఆపజ్జతి; వితక్కవిచారానం వూపసమా…పే… దుతియం ఝానం…పే… తతియం ఝానం…పే… చతుత్థం ఝానం ఉపసమ్పజ్జ విహరతి, సో తం అస్సాదేతి తం నికామేతి తేన చ విత్తిం ఆపజ్జతీ’’తి [అ. ని. ౪.౧౨౩]! అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి సమాపన్నో అస్సాదేతి, ఝాననికన్తి ఝానారమ్మణాతి.
సమాపన్నో అస్సాదేతికథా నిట్ఠితా.