౭. సత్తమవగ్గో

(౬౯) ౭. పథవీ కమ్మవిపాకోతికథా

౪౯౨. పథవీ కమ్మవిపాకోతి? ఆమన్తా. సుఖవేదనియా దుక్ఖవేదనియా అదుక్ఖమసుఖవేదనియా, సుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా, దుక్ఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా, అదుక్ఖమసుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా, ఫస్సేన సమ్పయుత్తా, వేదనాయ సమ్పయుత్తా, సఞ్ఞాయ సమ్పయుత్తా, చేతనాయ సమ్పయుత్తా, చిత్తేన సమ్పయుత్తా, సారమ్మణా; అత్థి తాయ ఆవట్టనా [ఆవజ్జనా (స్యా. కం.)] ఆభోగో సమన్నాహారో మనసికారో చేతనా పత్థనా పణిధీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… నను న సుఖవేదనియా న దుక్ఖవేదనియా న అదుక్ఖమసుఖవేదనియా, న సుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా, న దుక్ఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా, న అదుక్ఖమసుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా, న ఫస్సేన సమ్పయుత్తా, న వేదనాయ సమ్పయుత్తా, న సఞ్ఞాయ సమ్పయుత్తా, న చేతనాయ సమ్పయుత్తా, న చిత్తేన సమ్పయుత్తా, అనారమ్మణా; నత్థి తాయ ఆవట్టనా ఆభోగో సమన్నాహారో మనసికారో చేతనా పత్థనా పణిధీతి? ఆమన్తా. హఞ్చి న సుఖవేదనియా న దుక్ఖవేదనియా…పే… అనారమ్మణా; నత్థి తాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధి, నో చ వత రే వత్తబ్బే – ‘‘పథవీ కమ్మవిపాకో’’తి.

ఫస్సో కమ్మవిపాకో, ఫస్సో సుఖవేదనియో దుక్ఖవేదనియో అదుక్ఖమసుఖవేదనియో సుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తో దుక్ఖాయ…పే… అదుక్ఖమసుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తో ఫస్సేన సమ్పయుత్తో వేదనాయ సమ్పయుత్తో సఞ్ఞాయ సమ్పయుత్తో చేతనాయ సమ్పయుత్తో చిత్తేన సమ్పయుత్తో సారమ్మణో; అత్థి తస్స ఆవట్టనా…పే… పణిధీతి? ఆమన్తా. పథవీ కమ్మవిపాకో, పథవీ సుఖవేదనియా దుక్ఖవేదనియా అదుక్ఖమసుఖవేదనియా సుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా దుక్ఖాయ…పే… అదుక్ఖమసుఖాయ వేదనాయ సమ్పయుత్తా ఫస్సేన సమ్పయుత్తా వేదనాయ సమ్పయుత్తా సఞ్ఞాయ సమ్పయుత్తా చేతనాయ సమ్పయుత్తా చిత్తేన సమ్పయుత్తా సారమ్మణా; అత్థి తాయ ఆవట్టనా ఆభోగో సమన్నాహారో మనసికారో చేతనా పత్థనా పణిధీతి? న హేవం వత్తబ్బే …పే… పథవీ కమ్మవిపాకో, పథవీ న సుఖవేదనియా న దుక్ఖవేదనియా…పే… అనారమ్మణా; నత్థి తాయ ఆవట్టనా…పే… పణిధీతి? ఆమన్తా. ఫస్సో కమ్మవిపాకో, ఫస్సో న సుఖవేదనియో న దుక్ఖవేదనియో …పే… అనారమ్మణో; నత్థి తస్స ఆవట్టనా…పే… పణిధీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పథవీ కమ్మవిపాకోతి? ఆమన్తా. పథవీ పగ్గహనిగ్గహుపగా ఛేదనభేదనుపగాతి? ఆమన్తా. కమ్మవిపాకో పగ్గహనిగ్గహుపగో ఛేదనభేదనుపగోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

లబ్భా పథవీ కేతుం విక్కేతుం ఆఠపేతుం ఓచినితుం విచినితున్తి? ఆమన్తా. లబ్భా కమ్మవిపాకో కేతుం విక్కేతుం ఆఠపేతుం ఓచినితుం విచినితున్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౪౯౩. పథవీ పరేసం సాధారణాతి? ఆమన్తా. కమ్మవిపాకో పరేసం సాధారణోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

కమ్మవిపాకో పరేసం సాధారణోతి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా –

‘‘అసాధారణమఞ్ఞేసం, అచోరహరణో నిధి;

కయిరాథ మచ్చో పుఞ్ఞాని, సచే సుచరితం చరే’’తి [ఖు. పా. ౮.౯ ఖుద్దకపాఠే, థోకం విసదిసం].

అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి న వత్తబ్బం – ‘‘కమ్మవిపాకో పరేసం సాధారణో’’తి.

పథవీ కమ్మవిపాకోతి? ఆమన్తా. పఠమం పథవీ సణ్ఠాతి, పచ్ఛా సత్తా ఉప్పజ్జన్తీతి? ఆమన్తా. పఠమం విపాకో ఉప్పజ్జతి, పచ్ఛా విపాకపటిలాభాయ కమ్మం కరోన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పథవీ సబ్బసత్తానం కమ్మవిపాకోతి? ఆమన్తా. సబ్బే సత్తా పథవిం పరిభుఞ్జన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సబ్బే సత్తా పథవిం పరిభుఞ్జన్తీతి? ఆమన్తా. అత్థి కేచి పథవిం అపరిభుఞ్జిత్వా పరినిబ్బాయన్తీతి? ఆమన్తా. అత్థి కేచి కమ్మవిపాకం అఖేపేత్వా పరినిబ్బాయన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

పథవీ చక్కవత్తిసత్తస్స కమ్మవిపాకోతి? ఆమన్తా. అఞ్ఞే సత్తా పథవిం పరిభుఞ్జన్తీతి? ఆమన్తా. చక్కవత్తిసత్తస్స కమ్మవిపాకం అఞ్ఞే సత్తా పరిభుఞ్జన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… చక్కవత్తిసత్తస్స కమ్మవిపాకం అఞ్ఞే సత్తా పరిభుఞ్జన్తీతి? ఆమన్తా. చక్కవత్తిసత్తస్స ఫస్సం వేదనం సఞ్ఞం చేతనం చిత్తం సద్ధం వీరియం సతిం సమాధిం పఞ్ఞం అఞ్ఞే సత్తా పరిభుఞ్జన్తీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౪౯౪. న వత్తబ్బం – ‘‘పథవీ కమ్మవిపాకో’’తి? ఆమన్తా. నను అత్థి ఇస్సరియసంవత్తనియం కమ్మం అధిపచ్చసంవత్తనియం కమ్మన్తి? ఆమన్తా. హఞ్చి అత్థి ఇస్సరియసంవత్తనియం కమ్మం అధిపచ్చసంవత్తనియం కమ్మం, తేన వత రే వత్తబ్బే – ‘‘పథవీ కమ్మవిపాకో’’తి.

పథవీ కమ్మవిపాకోతికథా నిట్ఠితా.