౧౧. గతిఅనుయోగో

౬౯. పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. సో పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? న హేవం వత్తబ్బే …పే….

౭౦. పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. అఞ్ఞో పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౭౧. పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. సో చ అఞ్ఞో చ సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౭౨. పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. నేవ సో సన్ధావతి, న అఞ్ఞో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౭౩. పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. సో పుగ్గలో సన్ధావతి, అఞ్ఞో పుగ్గలో సన్ధావతి, సో చ అఞ్ఞో చ సన్ధావతి, నేవ సో సన్ధావతి న అఞ్ఞో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౭౪. న వత్తబ్బం – ‘‘పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోక’’న్తి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా –

‘‘స సత్తక్ఖత్తుపరమం, సన్ధావిత్వాన పుగ్గలో;

దుక్ఖస్సన్తకరో హోతి, సబ్బసంయోజనక్ఖయా’’తి [సం. ని. ౨.౧౩౩; ఇతివు. ౨౪ ఇతివుత్తకేపి].

అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి.

౭౫. న వత్తబ్బం – ‘‘పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోక’’న్తి? ఆమన్తా. నను వుత్తం భగవతా – ‘‘అనమతగ్గోయం [అనమతగ్గాయం (క.)], భిక్ఖవే, సంసారో. పుబ్బకోటి న పఞ్ఞాయతి, అవిజ్జానీవరణానం సత్తానం తణ్హాసంయోజనానం సన్ధావతం సంసరత’’న్తి [సం. ని. ౨.౧౨౪]! అత్థేవ సుత్తన్తోతి? ఆమన్తా. తేన హి పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి.

౭౬. పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౭౭. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. అత్థి కోచి మనుస్సో హుత్వా దేవో హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ మనుస్సో సో దేవోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౭౮. స్వేవ మనుస్సో సో దేవోతి? ఆమన్తా. మనుస్సో హుత్వా దేవో హోతి, దేవో హుత్వా మనుస్సో హోతి, మనుస్సభూతో అఞ్ఞో, దేవో అఞ్ఞో, మనుస్సభూతో స్వేవాయం సన్ధావతీతి మిచ్ఛా…పే….

సచే హి సన్ధావతి స్వేవ పుగ్గలో ఇతో చుతో పరం లోకం అనఞ్ఞో, హేవం మరణం న హేహితి, పాణాతిపాతోపి నుపలబ్భతి. కమ్మం అత్థి, కమ్మవిపాకో అత్థి, కతానం కమ్మానం విపాకో అత్థి, కుసలాకుసలే విపచ్చమానే స్వేవాయం సన్ధావతీతి మిచ్ఛా.

౭౯. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. అత్థి కోచి మనుస్సో హుత్వా యక్ఖో హోతి, పేతో హోతి, నేరయికో హోతి, తిరచ్ఛానగతో హోతి, ఓట్ఠో హోతి, గోణో హోతి, గద్రభో హోతి, సూకరో హోతి, మహింసో [మహిసో (సీ. స్యా. కం. పీ.)] హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ మనుస్సో సో మహింసోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౦. స్వేవ మనుస్సో సో మహింసోతి? ఆమన్తా. మనుస్సో హుత్వా మహింసో హోతి, మహింసో హుత్వా మనుస్సో హోతి, మనుస్సభూతో అఞ్ఞో, మహింసో అఞ్ఞో, మనుస్సభూతో స్వేవాయం సన్ధావతీతి మిచ్ఛా…పే….

౮౧. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. అత్థి కోచి ఖత్తియో హుత్వా బ్రాహ్మణో హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ ఖత్తియో సో బ్రాహ్మణోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౨. అత్థి కోచి ఖత్తియో హుత్వా వేస్సో హోతి, సుద్దో హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ ఖత్తియో సో సుద్దోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౩. అత్థి కోచి బ్రాహ్మణో హుత్వా వేస్సో హోతి, సుద్దో హోతి, ఖత్తియో హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ బ్రాహ్మణో సో ఖత్తియోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౪. అత్థి కోచి వేస్సో హుత్వా సుద్దో హోతి, ఖత్తియో హోతి, బ్రాహ్మణో హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ వేస్సో సో బ్రాహ్మణోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౫. అత్థి కోచి సుద్దో హుత్వా ఖత్తియో హోతి, బ్రాహ్మణో హోతి, వేస్సో హోతీతి? ఆమన్తా. స్వేవ సుద్దో సో వేస్సోతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౬. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. హత్థచ్ఛిన్నో హత్థచ్ఛిన్నోవ హోతి, పాదచ్ఛిన్నో పాదచ్ఛిన్నోవ హోతి, హత్థపాదచ్ఛిన్నో హత్థపాదచ్ఛిన్నోవ హోతి, కణ్ణచ్ఛిన్నో… నాసచ్ఛిన్నో… కణ్ణనాసచ్ఛిన్నో… అఙ్గులిచ్ఛిన్నో… అళచ్ఛిన్నో… కణ్డరచ్ఛిన్నో… కుణిహత్థకో… ఫణహత్థకో… కుట్ఠియో… గణ్డియో… కిలాసియో… సోసియో… అపమారియో… ఓట్ఠో… గోణో… గద్రభో… సూకరో… మహింసో మహింసోవ హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౭. న వత్తబ్బం – ‘‘స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోక’’న్తి? ఆమన్తా. నను సోతాపన్నో పుగ్గలో మనుస్సలోకా చుతో దేవలోకం ఉపపన్నో తత్థపి సోతాపన్నోవ హోతీతి? ఆమన్తా.

హఞ్చి సోతాపన్నో పుగ్గలో మనుస్సలోకా చుతో దేవలోకం ఉపపన్నో తత్థపి సోతాపన్నోవ హోతి, తేన వత రే వత్తబ్బే – ‘‘స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోక’’న్తి.

౮౮. సోతాపన్నో పుగ్గలో మనుస్సలోకా చుతో దేవలోకం ఉపపన్నో తత్థపి సోతాపన్నోవ హోతీతి కత్వా తేన చ కారణేన స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. సోతాపన్నో పుగ్గలో మనుస్సలోకా చుతో దేవలోకం ఉపపన్నో తత్థపి మనుస్సో హోతీతి కత్వా? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౮౯. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. అనఞ్ఞో అవిగతో సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౯౦. అనఞ్ఞో అవిగతో సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. హత్థచ్ఛిన్నో హత్థచ్ఛిన్నోవ హోతి, పాదచ్ఛిన్నో పాదచ్ఛిన్నోవ హోతి, హత్థపాదచ్ఛిన్నో హత్థపాదచ్ఛిన్నోవ హోతి, కణ్ణచ్ఛిన్నో… నాసచ్ఛిన్నో… కణ్ణనాసచ్ఛిన్నో… అఙ్గులిచ్ఛిన్నో… అళచ్ఛిన్నో… కణ్డరచ్ఛిన్నో… కుణిహత్థకో… ఫణహత్థకో… కుట్ఠియో… గణ్డియో… కిలాసియో… సోసియో… అపమారియో… ఓట్ఠో… గోణో… గద్రభో… సూకరో… మహింసో మహింసోవ హోతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౯౧. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. సరూపో సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సరూపో సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. తం జీవం తం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

సవేదనో…పే… ససఞ్ఞో…పే… ససఙ్ఖారో…పే… సవిఞ్ఞాణో సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… సవిఞ్ఞాణో సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. తం జీవం తం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౯౨. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. అరూపో సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అరూపో సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

అవేదనో…పే… అసఞ్ఞో…పే… అసఙ్ఖారో…పే… అవిఞ్ఞాణో సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… అవిఞ్ఞాణో సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౯౩. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. రూపం సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… రూపం సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. తం జీవం తం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

వేదనా …పే… సఞ్ఞా…పే… సఙ్ఖారా…పే… విఞ్ఞాణం సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… విఞ్ఞాణం సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. తం జీవం తం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

౯౪. స్వేవ పుగ్గలో సన్ధావతి అస్మా లోకా పరం లోకం, పరస్మా లోకా ఇమం లోకన్తి? ఆమన్తా. రూపం న సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… రూపం న సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే…పే….

వేదనా …పే… సఞ్ఞా…పే… సఙ్ఖారా…పే… విఞ్ఞాణం న సన్ధావతీతి? న హేవం వత్తబ్బే…పే… విఞ్ఞాణం న సన్ధావతీతి? ఆమన్తా. అఞ్ఞం జీవం అఞ్ఞం సరీరన్తి? న హేవం వత్తబ్బే. (సంఖిత్తం).

ఖన్ధేసు భిజ్జమానేసు, సో చే భిజ్జతి పుగ్గలో;

ఉచ్ఛేదా భవతి దిట్ఠి, యా బుద్ధేన వివజ్జితా.

ఖన్ధేసు భిజ్జమానేసు, నో చే భిజ్జతి పుగ్గలో;

పుగ్గలో సస్సతో హోతి, నిబ్బానేన సమసమోతి.

గతిఅనుయోగో.