౪. యోనకరట్ఠసాసనవంసకథామగ్గో

౪. ఇదాని పన యోనకరట్ఠే సాసనస్సుప్పత్తిం కథేస్సామి. భగవా హి వేనేయ్యహితావహో యోనకరట్ఠే మమసాసనం చిరకాలం పభిట్ఠహిస్సతీతి ఆపేక్ఖిత్వా సద్ధిం భిక్ఖు సఙ్ఘేన దేసచారికం ఆహిణ్డన్తో లభుఞ్జం నామ నగరం అగమాసి. తదా ఏకో నేసాదో హరిఫలం దత్వా తం పరిభుఞ్జిత్వా హరిబీజే ఖిపితే పథవియం అపతిత్వా ఆకాసేయేవ పతిట్ఠాసి. తం దిస్వా సితం పత్వాకాసి. తమత్థం దిస్వా ఆనన్దత్థేరో పుచ్ఛి. అనాగతే ఖో ఆనన్ద ఇమస్మిం ఠానే మమ ధాతుచేతియం పతిట్ఠహిస్సతి, సాసనం విరూళమాపజ్జిస్సతీతి బ్యాకాసి. భగవతా పన హరిఫలస్స భుఞ్జితట్ఠానత్తాహరిభుఞ్జోతి తస్స రట్ఠస్స నామం అహోసి. ద్విన్నం తాపసానం ఠపితం జలసుత్తికం పటిచ్చ యోనకానం భాసాయ లభుఞ్జోతి నామం అహోసి.

తదా తత్థ మపిన్నాయ నామ ఏకిస్సా మాతికాయ సమీపే నిసిన్నో ఏకో లవకులికజేట్ఠకో అత్తనో పుత్తం సత్తవస్సికం భగవతో నియ్యాదేత్వా పబ్బాజేసి. కమ్మట్ఠానానుయోగవసేన అచిరేనేవ అరహత్తం పాపుణి. సత్తవస్సి కస్సచ సామణేరస్స అరహత్తం సచ్ఛికతట్ఠానతం పటిచ్చ యోనకభాసాయ ఏతం ఠానం చఙ్గమఙ్ఘ ఇతి వుచ్చతి. చిరకాల వసేన జఙ్గమఙ్ఘ ఇతి వుచ్చతి. తతో పట్ఠాయయేవ యోనకరట్ఠే సాసనం పతిట్ఠాతీతి.

ఇదం యోనకరట్ఠే పఠమం సాసనస్స పతిట్ఠానం.

సాసనే పన పఞ్చతింసాధికే ద్వివస్ససతే సమ్పత్తే మహారక్ఖితత్థేరో యోనకరట్ఠం గన్త్వా కమ్బోజఖేమావర హరిభుఞ్జాయుద్ధయాదీసు అనేకేసు రట్ఠేసు సాసనం పతిట్ఠాపేతి. తాని హి సబ్బాని రట్ఠాని సఙ్గహేత్వా దస్సేన్తేహి అట్ఠకథాచరియేహి యోనకలోకన్తి ఓకాసకాలోకవాచకేన సామఞ్ఞసద్దేన వుత్తం. పకతి హేసా గన్థకారానం యేన కేనచాకారేన అత్థన్తరస్స విఞ్ఞాపనాతి.

మహారక్ఖితత్థేరో చ సద్ధిం పఞ్చహి భిక్ఖూహి పాటలిపుత్తతో అనిలపథమగ్గేన యోనకలోకం ఆగన్త్వా కాళకారామసుత్తేన యోనకే పసాదేసి. సత్తతిసహస్సాధికపాణసతసహస్సం మగ్గఫలాలఙ్కారం అదాసి. సన్తికే చస్స దససహస్సాని పబ్బజింసు. ఏవం సో తత్థసాసనం పతిట్ఠాపేసి. తథా చ వుత్తం అట్ఠకథాయం,–

యోనకరట్ఠం తదా గన్త్వా, సో మహారక్ఖితో ఇసి;

కాళకారామసుత్తేన, తే పసాదేసి యోనకేతి.

తతో పట్ఠాయ తేసం సిస్సపరమ్పరా బహూ హోన్తి, గణనపథం వీతివత్తా.

ఇదం యోనకరట్ఠే మహారక్ఖితత్థేరాదయో పటిచ్చ

దుతియం సాసనస్స పతిట్ఠానం.

యోనకరట్ఠే లకున్ననగరే జినచక్కే పఞ్చవస్ససతే మణిమయం బుద్ధప్పటిమం మాపేత్వా విసుకమ్మదేవపుత్తో నాగసేనత్థేరస్స అదాసి. నాగేసేనత్థేరో చ తస్మిం పటిమమ్హి ధాతు ఆగన్త్వా పతిట్ఠాతూతి అధిట్ఠాసి. అధిట్ఠానవసేనేవ సత్తధాతుయో ఆగన్త్వా తత్థ పతిట్ఠహిత్వా పాటిహారియం దస్సేసున్తి రాజవంసే వుత్తం.

తఞ్చ వచనం మమ పరినిబ్బానతో పఞ్చవస్ససతే అతిక్కన్తే ఏతే ఉప్పజ్జిస్సన్తీతి మిలిన్దపఞ్హాయం వుత్తవచనేన కాలపరిమాణవసేన చ సమేతి. యోనకరట్ఠే మిలిన్దరఞ్ఞో కాలే జినచక్కే పఞ్చవస్ససతేయేవ నాగసేనత్థేరం పటిస్స జినచక్కం విరూళం హుత్వా పతిట్ఠాసి.

ఇదం యోనకరట్ఠే నాగసేనత్థేరం పటిచ్చ తతియం

సాసనస్స పతిట్ఠానం.

కలియుగే పఞ్చసట్ఠివస్సేలభుఞ్జనగరతో సఙ్కమిత్వా క్యుఙ్గరనగరే మాపికస్స బఞ్ఞాచోమఙ్గర నామకస్స రఞ్ఞో కాలే మజ్ఝిమదేసతో కస్సపత్థేరో పఞ్చహి థేరేహి సద్ధిం ఆగచ్ఛి.

తదా సో రాజా విహారం కత్వా తేసం అదాసి. సీహళదీపతో చ ధాతుయో ఆనేత్వా ఏకో థేరో ఆగచ్ఛి. ధాతుతో పాటిహారియం దిస్వా పసీదిత్వా లభుఞ్జచేతియ నిధానం అకాసి. తే చ థేరే పటిచ్చ యోనకరట్ఠే సాసన వంసో ఆగతో.

ఇదం యోనకరట్ఠే చతుత్థం సాసనస్స పతిట్ఠానం.

కలియుగే ద్వాసట్ఠాధికే సత్తసతే సమ్పత్థే చినరట్ఠిన్దో రాజా అభిభవిత్వా సకలమ్పి యోనకరట్ఠం సఙ్ఖుబ్భితం హోతి. తదా మహాధమ్మగమ్భీరత్థేరో మహామేధఙ్కరత్థే రోచాతి ద్వే థేరో యోనకరట్ఠతో సద్ధిం బహూహి భిక్ఖూహి సీహళదీపం అగమంసు. తదా చ సీహళదీపే దుబ్భిక్ఖభయేన అభిభూతో హుత్వా తతో స్యామరట్ఠే సోక్కతయనగరం పున అగమంసు.

తతో పచ్ఛా లకున్ననగరం గన్త్వా సాసనం పగ్గణ్హన్తానం లజ్జిపేసలానం భిక్ఖూనం సన్తికే పున సిక్ఖం గణ్హింసు. తే చ థేరో స్యామరట్ఠే యోనకరట్ఠే చ సబ్బత్థ సాసనం పతిట్ఠాపేసున్తి.

ఇదం యోనకరట్ఠే పత్తలఙ్కే ద్వే థేరే పటిచ్చ పఞ్చమం

సాసనస్స పతిట్ఠానం.

కలియుగే పఞ్చవీసాధికే అట్ఠవస్ససతే సమ్పత్తే సిరిసద్ధమ్మలోకపతిచక్కవత్తిరాజా లభుఞ్జచేతియం పున మహన్తం కత్వా తస్స చేతియస్స సమీపే చత్తారో విహారే కారాపేత్వా మహామేధఙ్కరత్థేరస్స సారిపుత్తత్థేరస్స చ అదాసి. తదాపి తే ద్వే థేరా సాసనం పరిసుద్ధం కత్వా పతిట్ఠాపేసున్తి.

ఇదం యోనకరట్ఠే మహామేధఙ్కరసారిపుత్తత్థేరే

పటిచ్చ ఛట్ఠం సాసనస్స పతిట్ఠానం.

కలియుగే తేచత్తాలీసాధికే నవవస్ససతే సమ్పత్తే హంసావతీనగరే అనేకసేతిభిన్దో నామ రాజా యోనకరట్ఠం అభిభవిత్వా అత్తనో హత్థగతం కత్వా బలి భుఞ్జనత్థాయ జేట్ఠపుత్తస్స అనురుద్ధస్స నామ రాజకుమారస్స దత్వా బహూహి అమచ్చేహి సద్ధిం తత్థ గన్త్వా అనురాజతావేన రజ్జం కారాపేసి. సాసనఞ్చ విసోధాపేతుం సద్ధమ్మచక్కసామిత్థేరం తేన సద్ధిం పహిణి.

అనేకసేతిభిన్నో కిర రాజా యోనకరట్ఠం విజయకాలే పఠమం సాసనస్స పతిట్ఠానభూతమిదన్తి కత్వా తంరట్ఠవాసినో కరమరానీతభావేన న అగ్గహేసీతి.

యథావుత్తత్థేరవంసేసు చ ఏకో లకున్ననగరే అరఞ్ఞవాసీ థేరో తత్థ నగరే అజ్జ అసుకస్మిం ఠానే ఏకో మతోతి గిహీనం కథేత్వా యథాకథితం భూతం హుత్వా అయం అభిఞ్ఞాలాభీతి పాకటో అహోసి.

తస్మింయేవ చ నగరే మహామఙ్గలో నామ థేరో అనేకసేతిభిన్దస్స రఞ్ఞో యుజ్ఝితుం ఆగతకాలే అనేకసేతిభిన్దో రాజా మం పక్కోసిస్సతి, సమానజాతికం దూతం పేస్సేస్సతీతి పక్కోసితకాలతో పఠమమేవవది. యథావుత్తనియామేనేవ పక్కోసనతో అయం అభిఞ్ఞా లాభీతి కిత్తి ఘోసో అహోసి.

తత్థ నగరే ఞాణవిలాసత్థేరో సఙ్ఖ్యాపకాసకం నామ పకరణం అకాసి. తంళీకం పన పత్తలఙ్కత్థేరస్స విహారే వసన్తో సిరిమఙ్గలోనామ థేరో అకాసి.

విసుద్ధిమగ్గదీపనిం పన సంఞ్ఞ్వత్తఅరఞ్ఞవాసీ ఉత్తరారామో నామ ఏకో థేరో. మఙ్గలదీపనిం సిరిమఙ్గలత్థేరో. ఉప్పాతసన్తిం అఞ్ఞతరో థేరో. తం కిర ఉప్పాతసన్తిం సజ్ఝాయిత్వా చీనరఞ్ఞో సేనం అజినీతి. ఇచ్చేవం యోనకరట్ఠే అభిఞ్ఞాలాభీనం గన్థకారానఞ్చ థేరానం ఆనుభావేన జినసాసనం పరిసుద్ధం హుత్వా పతిట్ఠాతి. ఏవం హేతుఫలసమ్బన్ధవసేన ఆది అన్త సమ్బన్ధవసేన చ యథావుత్తేహి తీహి నయేహి థేరపరమ్పరా ఘట్టేత్వా గహేతబ్బా.

ఇతి సాసనవంసే యోనకరట్ఠసాసనవంసకథా

మగ్గో నామ చతుత్థో పరిచ్ఛేదో.