౬. ఛట్ఠో కణ్డో (త్యాది)

౧. వత్తమానే తి అన్తి సి థ మి మ తే అన్తే సే వ్హే ఏ మ్హే.

వత్తమానే ఆరద్ధాపరిసమత్తే అత్థే వత్తమానతో క్రియత్థా త్యాదయో హోన్తి. గచ్ఛతి, గచ్ఛన్తి, గచ్ఛసి గచ్ఛథ, గచ్ఛామి గచ్ఛామ, గచ్ఛతే గచ్ఛన్తే, గచ్ఛసే గచ్ఛవ్హే, గచ్ఛే గచ్ఛామ్హే. కథం ‘పురే అధమ్మో దిప్పతి, పురా మరామీ’తి? వత్తమానస్సేవవత్తుమిట్ఠత్తా తంసమీపస్స తగ్గహణేన గహణా, పురేపురాసద్దేహి వా అనాగతత్తావగమే తదా తస్స వత్తమానత్తా, కాలబ్యత్తయో వా ఏసో, భవన్తేవ హి కాలన్తరేపి త్యాదయో బాహులకా ‘సన్తేసు పరిగూహామి, మా చ కిఞ్చ ఇతో అదం’ ‘కాయస్స భేదా అభిసమ్పరాయం, సహబ్యతం గచ్ఛతి వాసవస్స, ‘అనేకజాతిసంసారం సన్ధావిస్సం’ అతివేలం న మస్సిస్స’న్తి.

౨. భవిస్సతి స్సతి స్సన్తి స్ససి స్సథ స్సామి స్సామ స్సతే స్సన్తే స్ససే స్సవ్హే స్సం స్సామ్హే.

భవిస్సతి అనారద్ధే అత్థే వత్తమానతో క్రియత్థా స్సత్యాదయో హోన్తి. గమిస్సతి గమిస్సన్తి, గమిస్ససి గమిస్సథ, గమిస్సామి గమిస్సామ, గమిస్సతే గమిస్సన్తే, గమిస్ససే గమిస్సవ్హే, గమిస్సం గమిస్సామ్హే.

౩. నామే గరహావిమ్హయేసు.

నామసద్దే నిపాతే సతి గరహాయం విమ్హయే చ గమ్యమానే స్సత్యాదయో హోన్తి. ఇమే హి నామ కల్యాణధమ్మా పటిజానిస్సన్తి, న హి నామ భిక్ఖవే తస్స మోఘపురిసస్స పాణేసు అనుద్దయా భవిస్సతి, కథం హి నామ సో భిక్ఖవే మోఘపురిసో సబ్బమత్తికామయం కుటికం కరిస్సతి? తత్థ నామ త్వం మోఘపురిస మయా విరాగాయ ధమ్మే దేసితే సరాగాయ చేతేస్ససి? అత్థి నామ తాత సుదిన్న ఆభిదోసికం కుమ్మాసం పరిభుఞ్జిస్ససి, అత్థియేవిహాపి నిన్దావగమో. విముయే-అచ్ఛరియం వత భో అబ్భుతం వత భో సన్తేన వత భో పబ్బజితా విహారేన విహరన్తి, యత్ర హి నామ సఞ్ఞీ సమానో జాగరో పఞ్చమత్తాని సకటసతాని నిస్సాయ నిస్సాయ అభిక్కన్తాని నేవ దక్ఖతి న పన సద్దం సోస్సతి, అచ్ఛరియం అన్ధో నామ పబ్బతమారోహిస్సతి, బధిరో నామ సద్దం సోస్సతి.

౪. భూతే ఈఉం ఓత్థ ఇం మ్హా ఆ ఊ సే వ్హం అ మ్హే.

భూతే పరిసమత్తే అత్థే వత్తమానతో క్రియత్థా ఈ ఆదయో హోన్తి. అగమీ అగముం, అగమో అగమిత్థ, అగమిం అగమిమ్హా, అగమా అగమూ, అగమిసే అగమివ్హం, అగమ అగమిమ్హే. భూతసామఞ్ఞవచనిచ్ఛాయమనజ్జతనేపి ‘సువో అహోసి ఆనన్దో’.

౫. అనజ్జతనే ఆ ఊ ఓ త్థ అ మ్హా త్థ త్థుం సే వ్హం ఇం మ్హసే.

అవిజ్జమానజ్జతనే భూతే-త్థే వత్తమానతో క్రియత్థా ఆఆదయో హోన్తి.

ఆఞాయ్యా చ ఉట్ఠానా, ఆఞాయ్యా చ సంవేసనా;

ఏసజ్జతనో కాలో, అహరుభతడ్ఢరత్తం వా.

అగమా అగమూ, అగమో, అగమత్థ, అగమ అగమమ్హా, అగమత్థ అగమత్థుం, అగమసే అగమవ్హం, అగమిం అగమమ్హసే. అఞ్ఞపదత్థో కిం? అజ్జ హియ్యో వా అగమాసి.

౬. పరోక్ఖే అ ఉ ఏ త్థ అ మ్హ త్థ రే త్థో వ్హో ఇ మ్హే.

అపచ్చక్ఖే భూతానజ్జతనే-త్థే వుత్తమానతో క్రియాత్థా అ ఆదయో హోన్తి. జగామ జగము, జగమే జగపిత్థ, జగమ జగమిమ్హ, జగమిత్థ జగమిరే, జగమిత్థో జగమివ్హో, జగమి జగమిమ్హే. మూళ్హవిక్ఖిత్తబ్యాసత్తచిత్తేన అత్తనాపి క్రియాకతాభినిబ్బత్తితకాలే-నుపలద్ధా సమానా ఫలేనా-నుమీయమానా పరోక్ఖావ వత్థుతో, తేనుత్తమవిసయేపి పయోగసమవో.

౭. ఏయ్యాదో వాతిపత్తియం స్సా స్సం సు స్సే స్సథ స్సం స్సామ్హా స్సథ స్సింసు సస్సే స్సవ్హే స్సిం స్సామ్హసే.

ఏయ్యాదో విసయే క్రియాతిపత్తియం స్సాదయో హోన్తి విభాసా. విధురప్పచ్చయోపనిపాతతో కారణవేకల్లతో వా క్రియాయాతిపతనమనిప్ఫత్తి క్రియాతిపత్తి, ఏతే చ స్సాదయో సామత్థియాతీతానాగతేస్వేవ హోన్తి న వత్తమానే తత్ర… క్రియాతిపత్యసమ్భవా, సచే పఠమవయే పబ్బజ్జం అలభిస్సా అరహా అభవిస్సా, దక్ఖిణేన చే అగమిస్సా న సకటం పరియా భవిస్సా, దక్ఖిణేన చే అగమిస్సంసు, అగమిస్సే అగమిస్సథ, అగమిస్సం అగమిస్సామ్హా, అగమిస్సథ అగమిస్సింసు, అగమిస్ససే అగమిస్సవ్హే, అగమిస్సిం అగమిస్సామ్హసే, న సకటం పరియాభవిస్సా, వాతికిం? దక్ఖిణే న చే గమిస్సతి న సకటం పరియా భవిస్సతి.

౮. హేతుఫలేస్వేయ్య ఏయ్యుం ఏయ్యాసి ఏయ్యాథ ఏయ్యామి ఏయ్యామ ఏథ ఏరం ఏథో ఏయ్యవ్హో ఏయ్యం ఏయ్యామ్హే.

హేతుభూతాయం ఏలభూతాయఞ్చ క్రియాయం వత్తమానతో క్రియత్థా ఏయ్యాదయో వా హోన్తి, సచే సఙ్ఖారా నిచ్చా భవేయ్యుం న నిరుజ్ఝేయ్యుం, దక్ఖిణేన చే గచ్ఛేయ్య న సకటం పరియాభవేయ్య, దక్ఖిణేన చే గచ్ఛేయ్యుం, గచ్ఛేయ్యాసి గచ్ఛేయ్యాథ, గచ్ఛేయ్యామి గచ్ఛేయ్యామ, గచ్ఛేథ గచ్ఛేరం, గచ్ఛేథో గచ్ఛేయ్యవ్హో, గచ్ఛేయ్యం గచ్ఛేయ్యామ్హే, న సకటం పరియ్యాభవేయ్య, భవనం గమనం చ హేతు, అనిరుజ్ఝనం అపరియాభవనం చ ఫలం, ఇహ కస్మా న హోతి ‘హన్తీహి పలాయతి, వస్సతీతి ధావతి, హనిస్సతీతి పలాయిస్సతీ’తి? ఇతి సద్దేనేవ హేతుహేతుమన్తతాయ జోతితత్తా, వాతి కిం? దక్ఖిణేన చే గమిస్సతి న సకటం పరియాభవిస్సతి.

౯. పఞ్హపత్థనావిధీసు.

పఞ్హో=సమ్పుచ్ఛనం సమ్పధారణం నిరూపణం కారియానిచ్ఛయనం పత్థనా=యాచనం ఇట్ఠాసిం భనఞ్చ, విధి=విధానం నియోజనం క్రియాసు బ్యాపారణా, సా చ దువిధావ సాదరానాదరవసేన… విసయభేదేన భిన్నాయపి తదుభయానతివత్తనతో, ఏతేసు పఞ్హాదీసు క్రియత్థతో ఏయ్యోదయో హోన్తి, పఞ్హే - కిమాయస్మా వినయం పరియాపుణేయ్య? ఉదాహు ధమ్మం, గచ్ఛేయ్యం వాహం ఉపోసథం న వా గచ్ఛేయ్యం, పత్థనాయం-లభేయ్యా-హం భన్తే భగవతో సన్తికే పబ్బజ్జం లభేయ్యం ఉపసమ్పదం, పస్సేయ్యం తం వస్ససతం అరోగం, విధిమ్హి-భవం పత్తం పచేయ్య, భవం పుఞ్ఞం కరేయ్య, ఇహ భవం భుఞ్జేయ్య, ఇహ భవం నిసీదేయ్య, మాణవకం భవం అజ్ఝాపేయ్య, అనుఞ్ఞాపత్తకాలేసుపి సిద్ధావ… తత్థాపి విధిప్పతీతితో, అనుఞ్ఞాయం-ఏవం కరేయ్యాసి, పత్తకాలే-కటం కరేయ్యాసి, పత్తో తే కాలో కటకరణే, యది సఙ్ఘస్స పత్తకల్లం సఙ్ఘో ఉపోసథం కరేయ్య, ఏతస్స భగవా కాలో ఏతస్స సుగత కాలో యం భగవా సావకానం సిక్ఖాపదం పఞ్ఞపేయ్య, పేసనేపిచ్ఛన్తి ‘గామం త్వం భణే గచ్ఛేయ్యాసి’.

౧౦. తు అన్తు హి థ మి మ తం అన్తం స్సు వ్హో ఏ ఆమసే.

పఞ్హాదీస్వేతే హోన్తి క్రియత్థతో. గచ్ఛతు గచ్ఛన్తు, గచ్ఛాహి గచ్ఛథ, గచ్ఛామి గచ్ఛామ, గచ్ఛతం గచ్ఛన్తం, గచ్ఛస్సు గచ్ఛవ్హో, గచ్ఛే, గచ్ఛామసే, పఞ్హే-కిన్ను ఖలు భో బ్యాకరణమధీయస్సు, పత్థనాయం-దదాహి మే, జీవతు భవం, విధిమ్హి-కటం కరోతు భవం, పుఞ్ఞం కరోతు భవం, ఇహ భవం భుఞ్జతు, ఇహ భవం నిసీదతు, ఉద్దిసతు భన్తే భగవా భిక్ఖూనం పాతిమోక్ఖం, పేసనే-గచ్ఛ భణే గామం, అనుమతియం - ఏవం కరోహి, పత్తకాలే-కాలో-యం తే మహావీర ఉప్పజ్జ మాతుకుచ్ఛియం.

౧౧. సత్యరహేస్వేయ్యాదీ.

సత్తియం అర హత్థే చ క్రియత్థా ఏయ్యాదయో హోన్తి. భవం ఖలు రజ్జం కరేయ్య, భవం సత్తో అరహో.

౧౨. సమ్భావనే వా.

సమ్భావనే గమ్యమానే ధాతునా వుచ్చమానే చ ఏయ్యాదయో హోన్తి విభాసా. అపి పబ్బతం సిరసా భిన్దేయ్య, క్రియాతిపత్తియన్తు స్సాదీ-అసనియాపి హతో నాపతిస్సా, సమ్భావేమి సద్దహామి అవకప్పేమి భుఞ్జేయ్య భవం భుఞ్జిస్సతి భవం అభుఞ్జి భవం, క్రియాతిపత్తియన్తు స్సాదీ-సమ్భావేమి నాభుఞ్జిస్సా భవం.

౧౩. మాయోగే ఈఆఆదీ.

మా యోగే సతి ఈఆదయో ఆఆదయో చ వా హోన్తి. మా సు పునపి ఏవరూపమకాసి, మా భవం అగమా వనం, వాత్వేవ? మా తే కామగుణే భమస్సు చిత్తం, మా త్వం కరిస్ససి, మా త్వం కరేయ్యాసి, అసకకాలత్థోయమారమ్భో, బుద్ధో భవిస్సతీతి పదన్తరసమ్బన్ధేనానాగతకాలతా పతీయతే, ఏవం కతో కటో స్వే భవిస్సతి, భావి కిచ్చమాసీతి.

లునాహి లునాహిత్వేవాయం లునాతి, లునస్సు లునస్సుత్వేవాయం లునా-తీతి త్వాదీనమేవేతం మజ్ఝిమపురిసేకవచనానమాభిక్ఖఞ్ఞే ద్విబ్బవచనం, ఇదం వుత్తం హోతి ‘ఏవ మేస తురితో అఞ్ఞేపి నియోజేన్తోవియ కిరియం కరోతీ’తి, ఏవం లునాథ లునాథత్వేవాయం లునాతి, లునవ్హో లునవ్హోత్వేవాయం లునాతి, తథా కాలన్తరేసుపి లునాహి లునాహిత్వేవాయం అలుని, అలునా, లులావ, లునిస్సతీతి, ఏవం స్సుమ్హి చ యోజనీయం, తథా సముచ్చయేపి మఠమట, విహారమటేత్వేవాయమటతి, మఠమటస్సు, విహారమటస్సుత్వేవాయమటతి, బ్యాపారభేదే తుసామఞ్ఞవచనస్సేవ బ్యాపకత్తా అనుప్పయోగో భవతి, ఓదనం భుఞ్జ, యాగుం పివ, ధానా ఖాదేత్వేవాయ-మజ్ఝోహరతి.

౧౪. పుబ్బపరచ్ఛక్కానమేకానేకేసు తుమ్హామ్హసేసేసు ద్వే ద్వే మజ్ఝిముత్తమపఠమా.

ఏకానేకేసు తుమ్హామ్హసద్దవచనీయేసు తదఞ్ఞసద్దవచనీయేసు చ కారకేసు పుబ్బచ్ఛక్కానం పరచ్ఛక్కానం మజ్ఝిముత్తమపఠమా ద్వే ద్వే హోన్తి యథాక్కమం క్రియత్థా, ఉత్తమసద్దో-యం సభావతో తతియదుకే రుళ్హో, త్వం గచ్ఛసి, తుమ్హే గచ్ఛథ, త్వం గచ్ఛసే, తుమ్హే గచ్ఛవ్హే, అహం గచ్ఛామి, మయం గచ్ఛామ, అహం గచ్ఛే, మయం గచ్ఛామ్హే, సో గచ్ఛతి, తే గచ్ఛన్తి, సో గచ్ఛతే, తే గచ్ఛన్తే, సామత్థియా లద్ధత్తా అప్పయుజ్జమానేసుపి తుమ్హామ్హసేసేసు భవన్తి. గచ్ఛసి, గచ్ఛథ, గచ్ఛసే, గచ్ఛవ్హే, గచ్ఛామి, గచ్ఛామ, గచ్ఛే, గచ్ఛామ్హే, గచ్ఛతి, గచ్ఛన్తి, గచ్ఛతే, గచ్ఛన్తే.

౧౫. ఆఈస్సాదీస్వఞ వా.

ఆఆదో ఈఆదో స్సా ఆదో చ క్రియత్థస్స వా అఞ హోతి. ఞకారో-నుబన్ధో, అగమా, గమా, అగమీ, గమీ, అగమిస్సా, గమిస్సా.

౧౬. అఆదీస్వాహో బ్రూస్స.

బ్రూస్స ఆహో హోతి అఆదీసు. ఆహ, ఆహు.

౧౭. భూస్స వుక.

అఆదీసు భూస్స వుక హోతి. కకారో-నుబన్ధో, ఉకారో ఉచ్చారణత్థో, బభూవ.

౧౮. పుబ్బస్స అ.

అఆదీసు ద్విత్తే పుబ్బస్స భూస్స అ హోతి, బభూవ.

౧౯. ఉస్సంస్వాహా వా.

ఆహాదేసా పరస్స ఉస్స అంసువా హోతి. అహంసు, ఆహు.

౨౦. త్యన్తీనం టటూ.

ఆహా పరేసం తిఅన్తీనం టటూ హోన్తి. టకారా సబ్బాదేసత్థా, ఆహ, ఆహు, అతోయేవ చ ఞాపకా తిఅన్తీసు చ బ్రూస్సా-హో.

౨౧. ఈఆదో వచస్సోమ.

ఈఆదీసు వచస్స ఓమ హోతి. మకారో-నుబన్ధో, అవోచ, ఈఆదోతి కిం? అవచా.

౨౨. దాస్స దం వా మిమేస్వద్విత్తే.

అద్వితే వత్తమానస్స దాస్స దం వా హోతి మిమేసు. దమ్మి దేమి, దమ్మ దేమ, అద్విత్తేతి కిం? దదాధి దదామ.

౨౩. కరస్స సోస్స కుం.

కరస్స సఓకారస్స కుం వా హోతి మిమేసు. కుమ్మి కుమ్మ, కరోమి కరోమ.

౨౪. కా ఈఆదీసు.

కరస్స సఓకారస్స కా హోతి వా ఈఆదీసు. అకాసి అకరి, అకంసు అకరింసు, అకా అకరా.

౨౫. హాస్స, చాహఙ స్సేన.

కరస్స సోస్స హాస్స చ ఆహఙ వా హోతి స్సేన సహ. కాహతి కరిస్సతి, అకాహా అకరిస్సా, హాహతి హాయిస్సతి, అహాహా అహాయిస్సా.

౨౬. లభవసచ్ఛిదభిదరుదానం చ్ఛఙ.

లభాదీనం చ్ఛఙ వా హోతి స్సేనసహ. అలచ్ఛా అలభిస్సా, లచ్ఛతి లభిస్సాతి, అవచ్ఛా అవసిస్సా, వచ్ఛతి వసిస్సతి, అచ్ఛేచ్ఛా అచ్ఛిన్దిస్సా, ఛేచ్ఛతి ఛిన్దిస్సతి, అభేచ్ఛా అభిన్దిస్సా, భేచ్ఛతి భిన్దిస్సతి, అరుచ్ఛా అరోదిస్సా, రుచ్ఛతి రోదిస్సతీ, అఞ్ఞస్మిమ్పి ఛిదస్స వా చ్ఛఙ యోగవిభాగా, అచ్ఛేచ్ఛుం అచ్ఛన్తింసు, అఞ్ఞేసఞ్చ గచ్ఛం గచ్ఛిస్సం.

౨౭. భుజ ముచ వచ విసానం క్ఖఙ.

భుజాదీనం క్ఖఙ వా హోతి స్సేన సహ. అభోక్ఖా అభుఞ్జిస్సా, భోక్ఖతి భుఞ్జిస్సతి, అమోక్ఖా అముఞ్చిస్సా, మోక్ఖతిముఞ్చిస్సతి, అవక్ఖా అవచిస్సా, వక్ఖతి వచ్చిస్సతి, పావేక్ఖా పావిసిస్సా, పవేక్ఖతి పవిసిస్సతి, విసస్సా-ఞ్ఞస్మిమ్పి వా క్ఖఙ యోగవిభాగా పావేక్ఖి, పావిసి.

౨౮. ఆఈఆదీసు హరస్సా.

ఆఆదో ఈఆదో అ హరస్స ఆ హోతి వా. అహా అహరా, అహాసి అహరి.

౨౯. గమిస్స.

ఆఆదో ఈఆదో అ గమిస్స ఆ హోతి వా. అగా అగమా, అగా అగమీ.

౩౦. డంసస్స చ ఛఙ.

డంసస్స గమిస్స చ ఛఙ వా హోతి ఆఈఆదీసు. అడఞ్ఛా అడంసా, అడఞ్ఛి అడంసీ, అగఞ్ఛా అగచ్ఛా, అగఞ్ఛి అగచ్ఛీ.

౩౧. హూస్స హేహేహిహోహి స్సత్యాదో.

హూస్స హేఆదయో హోన్తి స్సత్యాదో. హేస్సతి, హేహిస్సతి, హోహిస్సతి.

౩౨. ణానాసు రస్సో.

క్ణాక్నాసు క్రియత్థస్స రస్సో హోతి. కిణాతి, ధునాతి.

౩౩. ఆ ఈ ఞు మ్హా స్సా స్సమ్హానం వా.

ఏసం వా రస్సో హోతి. గమ గమా, గమి గమీ, గము గమూ, గమిమ్హ గమిమ్హా, గమిస్స గమిస్సా, గమిస్సమ్హ గమిస్సమ్హా.

౩౪. కుసరుహేహీస్స ఛి.

కుసా రుహా చ పరస్స ఈస్స ఛి వా హోతి. అక్కోచ్ఛి అక్కోసి, అభిరుచ్ఛి అభిరుహి.

౩౫. అ ఈ స్సాఆదీనం బ్యఞ్జనస్సిఞ.

క్రియత్థా పరేసం అఆదీనం ఈఆదీనం స్సఆదీనఞ్చ-బ్యఞ్జనస్స ఇఞ హోతి విభాసా. బభువిత్థ, అభవిత్థా, అనుభవిస్సా, అనుభవిస్సతి అనుభోస్సతి హరిసతి హస్సతి, ఏతేసన్తి కిం? భవతి, బ్యఞ్జనస్సాతి కిం? బభూవ.

౩౬. బ్రూతో తిస్సీఞ.

బ్రూతో పరస్స తిస్స ఈఞ వా హోతి. బ్రవీతి, బ్రూతి.

౩౭. క్యస్స.

క్రియత్థా పరస్స క్యస్స ఈఞ వా హోతి. పచీయతి, పచ్చతి.

౩౮. ఏయ్యాథ స్సే అ ఆ ఈథానం ఓ, అ, అం, త్థ, త్థో, వ్హోక.

ఏయ్యాథాదీనం ఓఆదయో వా హోన్తి యథాక్కమం. తుమ్హే భవేయ్యాథో భవేయ్యాథ, త్వం అభవిస్స అభవిస్సే, అహం అభవం అభవ, సో అభవిత్థ అభవా, సో అభవిత్థో, అభవీ, తుమ్హే భవథవ్హో భవథ, ఆసహచరితోవ అకారో గయ్హతే, థో పన-న్తే నిద్దేసా త్వాదిసమ్బన్ధీయేవ, తస్సేవ వా నిస్సితత్తా, నిస్సయకరణమ్పి హి సుత్తకారాచిణ్ణం.

౩౯. ఉంస్సిం స్వంసు.

ఉమీచ్చస్స ఇంసు అంసు వా హోన్తి. అగమింసు, అగమంసు, అగముం.

౪౦. ఏఓత్తా సుం.

ఏఆదేసతో ఓఆదేసతో చ పరస్స ఉమిచ్చస్స సుం వా హోతి. నేసుం, నయింసు, అస్సోసుం, అస్సుం, ఆదేసత్తాఖ్యాపనత్థంత్తగ్గహణం.

౪౧. హూతో రేసుం.

హూతో పరస్స ఉమిచ్చస్స రేసుం వా హోతి. అహేసుం, అహవుం.

౪౨. ఓస్స అ ఇ త్థ త్థో.

ఓస్స అఆదయో వా హోన్తి. త్వం అభవ, అభవి, అభవిత్థ, అభవిత్థో అభవో.

౪౩. సి.

ఓస్స సి వా హోతి. అహోసి త్వం అహువో.

౪౪. దీఘా ఈస్స.

దీఘతో పరస్స ఈస్స సి వా హోతి. అకాసి అకా, అదాసి అదా.

౪౫. మ్హాత్థానముఞ.

మ్హాత్థానమ్హఞ వా హోతి. అగమ్హమ్హా అగమిమ్హా, అగముత్థ అగమిత్థ.

౪౬. ఇంస్స చ సిఞ.

ఇమిచ్చస్స సిఞ వా తోతి మ్హాత్థానఞ్చ బహులం. అకాసిం అకరిం, అకాసిమ్హా అకరిమ్హా అకాసిత్థ అకరిత్థ.

౪౭. ఏయ్యుంస్సుం.

ఏయ్యుమిచ్చస్స ఞం వా హోతి. గచ్ఛుం గచ్ఛేయ్యుం.

౪౮. హిస్స-తో లోపో.

అతో పరస్స హిస్స లోపో వా హోతి. గచ్ఛ గచ్ఛాహి, అతోతి కిం? కరోహి.

౪౯. క్యస్స స్సే.

క్యస్స వా లోపో హోతి స్సే. అన్వభవిస్సా అన్వభూయిస్సా, అనుభవిస్సతి అనుఛూయిస్సతి.

౫౦. అత్థితేయ్యాదిచ్ఛన్నం స సు స సథ సం సామ.

అస=భువిచ్చస్మా పరేసం ఏయ్యాదిచ్ఛన్నం సాదయో హోన్తి యథాక్కమం. అస్స, అస్సు, అస్స, అస్సథ, అస్సం, అస్సామ.

౫౧. ఆదిద్విన్నమియాఇయుం.

అత్థితేయ్యాదిచ్ఛన్నం ఆదిభూతానం ద్విన్నం ఇయా ఇయుం హోన్తి యథాక్కమం. సియా, సియుం.

౫౨. తస్స థో.

అత్థితో పరస్స తకారస్స థో హోతి. అత్థి, అత్థు.

౫౩. సిహిస్వట.

అత్థిస్స అట హోతి సిహిసు, టో సబ్బాదేసత్థో. అసి అహి.

౫౪. మిమానం వా మ్హిమ్హా చ.

అత్థిస్మా పరేసం మిమానం మ్హిమ్హా వా హోన్తి, తంసన్నియోగేనఅత్థిస్స అట చ. అమ్హి అస్మి, అమ్హ అస్మ.

౫౫. ఏసు సి.

ఏసు మిమేసు అత్థిస్స సకారో హోతి. అస్మి అస్మ, పరరూపబాధనత్థం.

౫౬. ఈఆదో దీఘో.

అత్థిస్స దీఘో హోతి ఈఆదిమ్హి. ఆసి, ఆసుం, ఆసి, ఆసిత్థ, ఆసిం, ఆసిం మ్హా.

౫౭. హిమిమేస్వస్స.

అకారస్స దీఘో హోతి హిమిమేసు. పచాహి, పచామి, పచామ, ముయ్హామి.

౫౮. సకా ణాస్స ఖ ఈఆదో.

సకస్మా క్ణాస్సఖోహోతి ఈఆదీసు. అసక్ఖి, అసక్ఖింసు.

౫౯. స్సే వా.

సకస్మా క్ణస్సఖో వా హోతి స్సే. సక్ఖిస్సా సక్కుణిస్సా, సక్ఖిస్సతి, సక్కుణిస్సతి.

౬౦. తేసు సుతో క్ణోక్ణానం రోట.

తేసు ఈఆదిస్సేసు సుతో పరేసం క్ణోక్ణానం రోట వా హోతి. అస్సోసి అసుణి, అస్సోస్సా అసుణిస్సా, సోస్సతి సుణిస్సతి.

౬౧. ఞాస్స సనాస్స నాయో తిమ్హి. సనాస్స ఞాస్స నాయో వా హోతి తిమ్హి. నాయతి, జానాతి.

౬౨. ఞామ్హి జం.

ఞాదేసే సనాస్స ఞాస్స జం (వా) హోతి. జఞ్ఞా (జానేయ్య).

౬౩. ఏయ్యాస్సియాఞా వా.

ఞాతో ఏయ్యాస్స ఇయాఞా హోన్తి వా. జానియా, జఞ్ఞా జానేయ్య.

౬౪. ఈస్సత్యాదీసు క్నాలోపో.

ఈఆదో స్సత్యాదో చ ఞాతో క్నాలోపో వా హోతి. అఞ్ఞాసి అజాని, ఞస్సతి జానిస్సతి.

౬౫. స్సస్స హి కమ్మే.

ఞాతో పరస్స స్సస్స హి వా హోతి కమ్మే. పఞ్ఞాయిహితి పఞ్ఞాయిస్సతి.

౬౬. ఏతిస్మా.

ఏతిస్మా పరస్స స్సస్స హి హోతి వా. ఏహితి ఏస్సతి.

౬౭. హనా ఛఖా.

హనా స్సస్స ఛఖా వా హోన్తి. హఞ్ఛామి హనిస్సామి, పటిహఙ్ఖామి పటిహనిస్సామి.

౬౮. హాతో హ.

హాతో పరస్స స్సస్స హ హోతి వా. హాహతి జహిస్సతి.

౬౯. దక్ఖ ఖ హేహి హోహీహి లోపో.

దక్ఖాదీహి ఆదేసేహి పరస్స స్సస్స లోపో వా హోతి. దక్ఖతి దక్ఖిస్సతి, సక్ఖతి సక్ఖిస్సతి, హేహితి హేహిస్సతిహోహితి హోహిస్సతి.

౭౦. కయిరేయ్యస్సేయ్యుమాదీనం.

కయిరా పరస్స ఏయ్యుమాదీనం ఏయ్యస్స లోపో హోతి. కయిరుం, కయిరాసి, కయిరాథ, కహిరామి, కయిరామ.

౭౧. టా.

కయిరా పరస్స ఏయ్యస్స టా హోతి. సో కయిరా.

౭౨. ఏథస్సా.

కయిరా పరస్స ఏథస్స ఆ హోతి. కయిరాథ.

౭౩. లభా ఇం ఈనం థం థా వా.

లభస్మా ఇంఈఇచ్చేసం థంథా హోన్తి వా. అలత్థం అలభిం, అలత్థ అలభి.