నమో తస్స భగవతో అరహతో సమ్మాసమ్బుద్ధస్స

మహావంసపాళి

పథమపరిచ్ఛేద

మహియఙ్గణాగమనం

౧. నమస్సిత్వాన సమ్బుద్ధం, సుసుద్ధం సుద్ధవంసజం;

మహావంసం పవక్ఖామి, నానానూనాధికారికం.

౨. పోరాణేహి కతో’పేసో, అతివిత్థారితో క్వచి;

అతీవ క్వచి సంఖిత్తో, అనేకపునరుత్తకో.

౩. వజ్జితం తేహి దోసేహి, సుఖగ్గహణధారణం;

పసాదసంవేగకరం, సుతితో చ ఉపాగతం.

౪. పసాదజనకే ఠానే, తథా సంవేగకారకే;

జనయన్తో పసాదఞ్చ, సంవేగఞ్చ సుణాథ తం.

౫. దీపఙ్కరఞ్హి సమ్బుద్ధం, పస్సిత్వా నో జినో పురా;

లోకం దుక్ఖా పమోచేతుం, బోధాయ పణిధిం అకా.

౬. తతో తఞ్చేవ సమ్బుద్ధం, కోణ్డఞ్ఞం మఙ్గలం మునిం;

సుమనం రేవతం బుద్ధం, సోభితఞ్చ మహామునిం.

౭. అనోమదస్సిం సమ్బుద్ధం, పదుమం నారదం జినం;

పదుముత్తరసమ్బుద్ధం, సుమేధఞ్చ తథాగతం.

౮. సుజాతం పియదస్సిఞ్చ, అత్థదస్సిఞ్చ నాయకం;

ధమ్మదస్సిఞ్చ సిద్ధత్థం, తిస్సం ఫుస్సజినం తథా.

౯. విపస్సిం సిఖీసమ్బుద్ధం, సమ్బుద్ధం వేస్సభుం విభుం;

కకుసన్ధఞ్చ సమ్బుద్ధం, కోణాగమనమేవ చ.

౧౦. కస్సపం సుగతఞ్చ’మే, సమ్బుద్ధే చతువీసతి;

ఆరాధేత్వా మహావీరో, తేహి బోధాయ బ్యాకతో.

౧౧. పురేత్వా పారమీ సబ్బా, పత్వా సమ్బోధిముత్తమం;

ఉత్తమో గోతమో బుద్ధో, సత్తే దుక్ఖా పమోచయి.

౧౨. మగధేసు రువేలాయం, బోధిమూలే మహాముని;

విసాఖపుణ్ణమాయం సో, పత్తో సమ్బోధిముత్తమం.

౧౩. సత్తాహాని తహిం సత్త, సో విముత్తిసుఖం పరం;

విన్దన్తం మధురత్తఞ్చ, దస్సయన్తో వసీ వసి.

౧౪. తతో బారాణసిం గన్త్వా, ధమ్మచక్కం పగత్తయి;

తత్థ వస్స వసన్తో’వ, సట్ఠిం అరహతం అకా.

౧౫. తే ధమ్మదేసనత్థాయ, విస్సజ్జేత్వాన భిక్ఖవో;

వినేత్వా చ తతో తింస-సహా యే భద్దవగ్గియే.

౧౬. సహస్సజటిలే నాథో, వినేతుం కస్సపాదికే;

హేమన్తే ఉరువేలాయం, వసితే పరిపాచయం.

౧౭. ఉరువేలకస్సపస్స, మహాయఞ్ఞే ఉపట్ఠితే;

తస్స’త్తనో నాగమనే, ఇచ్ఛాచారం విజానియ.

౧౮. ఉత్తరకురుతో భిక్ఖం, ఆహరిత్వా రిమద్దనో;

అనోతత్తదహే భుత్వా, సాయన్హసమయే సయం.

౧౯. బోధితో నవమే మాసే, ఫుస్సపుణ్ణమియం జినో;

లఙ్కాదీపం విసోధేతుం, లఙ్కాదీపముపాగమి.

౨౦. సాసనుజ్జోతనం ఠానం, లంకా ఞాతా జినేన హి;

యక్ఖపుణ్ణాయ లఙ్కాయ, యక్ఖా నిబ్బా సియాతి చ.

౨౧. ఞాతోవ లఙ్కామజ్ఝమ్హి, గఙ్గాభీరే మనోరమే;

తియోజనాయ తే రమ్మే, ఏకయోజనవిత్థతే.

౨౨. మహానాగవనుయ్యానే, యక్ఖసఙ్గామభూమియా;

లఙ్కాదీపట్ఠయక్ఖానం, మహాయక్ఖసమాగమో.

౨౩. ఉపాగతో తం సుగతో, మహాయక్ఖసమాగమం;

సమాగమస్స మజ్ఝమ్హి, తత్థ తేసం సిరోపరి.

౨౪. మహియఙ్గణథూపస్స, ఠానే వేహాయసం జినో;

వుట్ఠివాతన్ధకారేసి, తేసం సంవేజనం అకా.

౨౫. తే భయట్ఠా’భయం యక్ఖా, అయాచుం అభయం జినం;

జినో అభయదో ఆహ, యక్ఖే తే’తి భయద్దీతే.

౨౬. యక్ఖా భయం వో దుక్ఖఞ్చ, హరిస్సామి ఇదం అహం;

తుమ్హే నిసజ్జఠానం మే, సమగ్గా దేథ నో ఇధ.

౨౭. ఆహు తే సుగతం యక్ఖా, దేమ మారిస తే ఇధ;

సబ్బేపి సకలం దీపం, దేహి నో అభయం తువం.

౨౮. భయం సీతం తమం తేసం, హన్త్వా తం దిన్నభూమియం;

చమ్మక్ఖన్ధం అత్థరిత్వా, తత్థా’ సీనో జినో తతో.

౨౯. చమ్మక్ఖణ్డం పసారేసి, ఆదిత్తం తం సమన్తతో;

ఘమ్మాభిభూతా తే భీతా, ఠితా అన్తే సమన్తతో.

౩౦. గిరిదీపం తతో నాథో, రమ్మం తేసం ఇధా’నయి;

తేసు తత్థ పవిట్ఠేసు, యథాఠానే ఠపేసి చ.

౩౧. నాథో తం సంఖిపి ధమ్మం, తదా దేవా సమాగముం;

తస్మిం సమాగమే తేసం, సత్థా ధమ్మ మదేసయి.

౩౨. నేకేసం పాణకోటీనం, ధమ్మాభిసమయో అహు;

సరణేసు చ సీలేసు, ఠితా ఆసుం అసంఖియా.

౩౩. సోతాపత్తిఫలం పత్వా, సేలే సుమనకూటకే;

మహాసుమనదేవిన్దో, పూజియం యాచి పూజియం.

౩౪. సిరం పరామసిత్వాన, నీలామలసిరోరుహో;

పాణిమత్తేఅదా కేసే, తస్స పాణ హితో జినో.

౩౫. సో తం సువణ్ణచఙ్కోట-వరేనాదాయ సత్థునో;

నిసిన్నట్ఠానరచితే, నానారతనసఞ్చయే.

౩౬. సబ్బతో సత్తరతనే, తే ఠపేత్వా సిరోరుహే;

సో ఇన్దనీలథూపేన, పిదహేసి నమస్సి చ.

౩౭. పరినిబ్బుతమ్హి సమ్బుద్ధే, చితకతో చ ఇద్ధియా;

ఆదాయ జినగీవట్ఠిం, థేరో సరభూనామకో.

౩౮. థేరస్స సారిపుత్తస్స, సిస్సో ఆనీయ చేతియే;

తస్మింయేవ ఠపేత్వాన, భిక్ఖూహి పరివారితో.

౩౯. ఛాదాపేత్వా మేదవణ్ణ-పాసాణేహి మహిద్ధికో;

థూపం ద్వాదసహత్థుచ్చం, కారాపేత్వాన పక్కమి.

౪౦. దేవానంపియతిస్సస్స, రఞ్ఞో భాతుకుధారకో;

ఉద్ధచూళాభయో నామ, దిస్వా చేతియ మబ్భుతం.

౪౧. తం ఛాదయిత్వా కారేసి, తింసహత్థుచ్చ చేతియం;

మద్దన్తో దమిళే రాజా, తత్రట్ఠో దుక్ఖగామణి.

౪౨. అసీతిహత్థం కారేసి, తస్స కఞ్జుకచేతియం;

మహియఙ్గణథూపోయ-మేసో ఏవం పతిట్ఠితో.

౪౩. ఏవం దీపమిమంకత్వా, మనుస్సారహమిస్సరో;

ఉరువేలమగా ధీరో, ఉరువీర పరక్కమోతి.

మహియఙ్గణాగమనం నిట్ఠితం.

నాగదీపాగమన

౪౪. మహాకారుణికో సత్థా, సబ్బలోకహితే రతో;

బోధితో పఞ్చమే వస్సే, వసం జేతవనే జినో.

౪౫. మహోదరస్స నాగస్స, తథా చూళోదరస్స చ;

మాతులభాగినేయ్యానం, మణిపల్లఙ్కహేతుకం.

౪౬. దిస్వా సపారిసజ్జానం, సఙ్గామం పచ్చుపట్ఠితం;

సమ్బుద్ధో చిత్తమాసస్స, కాళపక్ఖే ఉపోసథే.

౪౭. పాతోయేవ సమాదాయ, పవరం పత్తచీవరం;

అనుకమ్పాయ నాగానం, నాగదీపముపాగమి.

౪౮. మహాదరో’పిసో నాగో, తదా రాజా అహిద్ధికో;

సముద్దే నాగభవనే, దసద్ధసతయోజనే.

౪౯. కణిట్ఠికా తస్స కణ్హా, వడ్ఢమానమ్హి పబ్బతే;

నాగరాజస్స దిన్నా’సి, తస్స చూళోదరో సుతో.

౫౦. తస్స మాతా మహామాతు, మణిపల్లఙ్కముత్తమం;

దత్వా కాలకతా నాగీ, మాతులేన తథా హి సో.

౫౧. అహోసి భాగినేయ్యస్స, సఙ్గామో పచ్చుపట్ఠితో;

పబ్బతేయ్యా’పి నాగా తే, అహేసుఞ్హి మహిద్ధికా.

౫౨. సమిద్ధిసుమనో నామ, దేవో జేతవనే ఠితం;

రాజాయతనమాదాయ, అత్తనో భవనం సుభం.

౫౩. బుద్ధానుమతియాయేవ, ఛత్తాకారం జినోపరి;

ధారయన్తో ఉపాగఞ్ఛి, ఠానం తం పుబ్బవుట్ఠకం.

౫౪. దేవో హి సో నాగదీపే, మనుస్సో’నన్తరే భవే;

అహోసి రాజాయతన-ఠితఠానే స అద్దస.

౫౫. పచ్చేకబుద్ధ భుఞ్జన్తే, దిస్వా చిత్తం పసాదియ;

పత్తసోధనసాఖాయో, తేసం పాదాసి తేన సో.

౫౬. నిబ్బత్తితస్మిం రుక్ఖస్మిం, జేతుయ్యానే మనోరమే;

ద్వారకోట్ఠకపస్సమ్హి, పచ్ఛా బహి అహోసి సో.

౫౭. దేవాతిదేవో దేవస్స, తస్స వుద్ధిఞ్చ పస్సియ;

ఇదం ఠాన హితత్థఞ్చ, తం సరుక్ఖం ఇధానయి.

౫౮. సఙ్గామమజ్ఝే ఆకాసే, నిసిన్నో తత్థ నాయకో;

తమం తమోనుదో తేసం, నాగానం హింసనం అకా.

౫౯. అస్సాసేన్తో భయట్టే తే, ఆలోకం పవిద్ధంసయి;

తే దిస్వా సుగతం తుట్ఠా, పాదే వన్దింసు సత్థునో.

౬౦. తేసం ధమ్మమదేసేసి, సామగ్గికరణం జినో;

ఉభో’పి తే పతీతా తం, పల్లఙ్కం మునినో అదుం.

౬౧. సత్థా భూమిగతో తత్థ, పసీదిస్వాన ఆసనే;

తేహి దిబ్బన్నపానేహి, నాగరాజేహి తప్పితో.

౬౨. తే జలట్ఠే తలట్ఠే చ, భుజగే’సీతికోటియో;

సరణేసు చ సీలేసు, పతిట్ఠాపేసి నాయకో.

౬౩. మహోదరస్స నాగస్స, మాతులో మణిఅక్ఖికో;

కల్యాణియం నాగరాజా, యుద్ధం కాతుం తహిం గతో.

౬౪. బుద్ధగామమ్హి పఠమే, సుత్వా సద్ధమ్మదేసనం;

ఠితో సరణసీలేసు, తత్థా’యాచి తథాగతం.

౬౫. మహతీ అనుకమ్పానో, కతా నాథ తయా అయం;

తవానాగమనే సబ్బే, మయం భస్మీ భవామహే.

౬౬. అనుకమ్పా మహీ పితే, విసుం హోతు మహోదయ;

పునరాగమనేనేత్థ, వాసభూమిం మమా మమ.

౬౭. అధివాసయిత్వా భగవా, తుణ్హిభావే నిధాగమం;

పతిట్ఠాపేసి తత్థేవ, రాజాయతనచేతియం.

౬౮. తఞ్చపి రాజాయతనం, పల్లఞ్చఙ్క మహారహం;

అప్పేసి నాగరాజూనం, లోకనాథో నమస్సితుం.

౬౯. పరిభోగచేతియం మయ్హం, నాగరాజా నమస్సథ;

తం భవిస్సతి వోతాతా, హితాయ చ సుఖాయ చ.

౭౦. ఇచ్చేవమాదిం సుగతో, నాగానం అనుసాసనం;

కత్వా జేతవనం ఏవ, గతో లోకానుకమ్పకోతి.

నాగదీపాగమనం

కల్యాణాగమనం

౭౧. తతో సో తతియే వస్సే,

నాగిన్దో మణిఅక్ఖికో;