౩. నిస్సారణీయసుత్తం
౧౩. ‘‘ఛయిమా, భిక్ఖవే, నిస్సారణీయా ధాతుయో. కతమా ఛ? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఏవం వదేయ్య – ‘మేత్తా హి ఖో మే చేతోవిముత్తి భావితా బహులీకతా యానీకతా వత్థుకతా అనుట్ఠితా పరిచితా సుసమారద్ధా; అథ చ పన మే బ్యాపాదో చిత్తం పరియాదాయ తిట్ఠతీ’తి. సో ‘మా హేవ’న్తిస్స వచనీయో – ‘మాయస్మా, ఏవం అవచ; మా భగవన్తం అబ్భాచిక్ఖి, న హి సాధు భగవతో అబ్భక్ఖానం, న హి భగవా ఏవం వదేయ్య. అట్ఠానమేతం, ఆవుసో, అనవకాసో యం మేత్తాయ చేతోవిముత్తియా భావితాయ బహులీకతాయ యానీకతాయ వత్థుకతాయ అనుట్ఠితాయ పరిచితాయ సుసమారద్ధాయ; అథ చ పనస్స బ్యాపాదో చిత్తం పరియాదాయ ఠస్సతి [ఠస్సతీతి (సబ్బత్థ) దీ. ని. ౩.౩౨౬ పస్సితబ్బం], నేతం ఠానం విజ్జతి. నిస్సరణఞ్హేతం, ఆవుసో, బ్యాపాదస్స యదిదం మేత్తాచేతోవిముత్తీ’’’తి [మేత్తాచేతోవిముత్తి (సబ్బత్థ)].
‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఏవం వదేయ్య – ‘కరుణా హి ఖో మే చేతోవిముత్తి భావితా బహులీకతా యానీకతా వత్థుకతా అనుట్ఠితా పరిచితా సుసమారద్ధా; అథ చ పన మే విహేసా చిత్తం పరియాదాయ తిట్ఠతీ’తి. సో ‘మా హేవ’న్తిస్స వచనీయో – ‘మాయస్మా, ఏవం అవచ; మా భగవన్తం అబ్భాచిక్ఖి, న హి సాధు భగవతో అబ్భక్ఖానం, న హి భగవా ఏవం వదేయ్య. అట్ఠానమేతం, ఆవుసో, అనవకాసో యం కరుణాయ చేతోవిముత్తియా భావితాయ బహులీకతాయ యానీకతాయ వత్థుకతాయ అనుట్ఠితాయ పరిచితాయ సుసమారద్ధాయ; అథ చ పనస్స విహేసా చిత్తం పరియాదాయ ఠస్సతి, నేతం ఠానం విజ్జతి. నిస్సరణఞ్హేతం, ఆవుసో, విహేసాయ యదిదం కరుణాచేతోవిముత్తీ’’’తి.
‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఏవం వదేయ్య – ‘ముదితా హి ఖో మే చేతోవిముత్తి భావితా బహులీకతా యానీకతా వత్థుకతా అనుట్ఠితా పరిచితా సుసమారద్ధా; అథ చ పన మే అరతి చిత్తం పరియాదాయ తిట్ఠతీ’తి. సో ‘మా హేవ’న్తిస్స వచనీయో – ‘మాయస్మా, ఏవం అవచ; మా భగవన్తం అబ్భాచిక్ఖి, న హి సాధు భగవతో అబ్భక్ఖానం, న హి భగవా ఏవం వదేయ్య. అట్ఠానమేతం, ఆవుసో, అనవకాసో యం ముదితాయ చేతోవిముత్తియా భావితాయ బహులీకతాయ యానీకతాయ వత్థుకతాయ అనుట్ఠితాయ పరిచితాయ సుసమారద్ధాయ; అథ చ పనస్స అరతి చిత్తం పరియాదాయ ఠస్సతి, నేతం ఠానం విజ్జతి. నిస్సరణఞ్హేతం, ఆవుసో, అరతియా యదిదం ముదితాచేతోవిముత్తీ’’’తి.
‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఏవం వదేయ్య – ‘ఉపేక్ఖా హి ఖో మే చేతోవిముత్తి భావితా బహులీకతా యానీకతా వత్థుకతా అనుట్ఠితా పరిచితా సుసమారద్ధా; అథ చ పన మే రాగో చిత్తం పరియాదాయ తిట్ఠతీ’తి. సో ‘మా హేవ’న్తిస్స వచనీయో – ‘మాయస్మా, ఏవం అవచ; మా భగవన్తం అబ్భాచిక్ఖి, న హి సాధు భగవతో అబ్భక్ఖానం, న హి భగవా ఏవం వదేయ్య. అట్ఠానమేతం, ఆవుసో, అనవకాసో యం ఉపేక్ఖాయ చేతోవిముత్తియా భావితాయ బహులీకతాయ యానీకతాయ వత్థుకతాయ అనుట్ఠితాయ పరిచితాయ సుసమారద్ధాయ; అథ చ పనస్స రాగో చిత్తం పరియాదాయ ఠస్సతి, నేతం ఠానం విజ్జతి. నిస్సరణఞ్హేతం, ఆవుసో, రాగస్స యదిదం ఉపేక్ఖాచేతోవిముత్తీ’’’తి.
‘‘ఇధ పన, భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఏవం వదేయ్య – ‘అనిమిత్తా హి ఖో మే చేతోవిముత్తి భావితా బహులీకతా యానీకతా వత్థుకతా అనుట్ఠితా పరిచితా సుసమారద్ధా; అథ చ పన మే నిమిత్తానుసారి విఞ్ఞాణం హోతీ’తి. సో ‘మా హేవ’న్తిస్స వచనీయో – ‘మాయస్మా, ఏవం అవచ; మా భగవన్తం అబ్భాచిక్ఖి, న హి సాధు భగవతో అబ్భక్ఖానం, న హి భగవా ఏవం వదేయ్య. అట్ఠానమేతం, ఆవుసో, అనవకాసో యం అనిమిత్తాయ చేతోవిముత్తియా భావితాయ బహులీకతాయ యానీకతాయ వత్థుకతాయ అనుట్ఠితాయ పరిచితాయ సుసమారద్ధాయ; అథ చ పనస్స నిమిత్తానుసారి విఞ్ఞాణం భవిస్సతి, నేతం ఠానం విజ్జతి. నిస్సరణఞ్హేతం, ఆవుసో, సబ్బనిమిత్తానం యదిదం అనిమిత్తాచేతోవిముత్తీ’’’తి.
‘‘ఇధ పన భిక్ఖవే, భిక్ఖు ఏవం వదేయ్య – ‘అస్మీతి ఖో మే విగతం [విగతే (స్యా.)], అయమహమస్మీతి చ [అయం చకారో దీ. ని. ౩.౩౨౬ నత్థి] న సమనుపస్సామి; అథ చ పన మే విచికిచ్ఛాకథంకథాసల్లం చిత్తం పరియాదాయ తిట్ఠతీ’తి. సో ‘మా హేవ’న్తిస్స వచనీయో – ‘మాయస్మా, ఏవం అవచ; మా భగవన్తం అబ్భాచిక్ఖి, న హి సాధు భగవతో అబ్భక్ఖానం, న హి భగవా ఏవం వదేయ్య. అట్ఠానమేతం, ఆవుసో, అనవకాసో యం అస్మీతి విగతే అయమహమస్మీతి చ న సమనుపస్సతో; అథ చ పనస్స విచికిచ్ఛాకథంకథాసల్లం చిత్తం పరియాదాయ ఠస్సతి, నేతం ఠానం విజ్జతి. నిస్సరణఞ్హేతం, ఆవుసో, విచికిచ్ఛాకథంకథాసల్లస్స యదిదం అస్మీతి మానసముగ్ఘాతో’తి. ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, ఛ నిస్సారణీయా ధాతుయో’’తి. తతియం.