౬. అప్పస్సుతసుత్తం

౬. ‘‘చత్తారోమే, భిక్ఖవే, పుగ్గలా సన్తో సంవిజ్జమానా లోకస్మిం. కతమే చత్తారో? అప్పస్సుతో సుతేన అనుపపన్నో, అప్పస్సుతో సుతేన ఉపపన్నో, బహుస్సుతో సుతేన అనుపపన్నో, బహుస్సుతో సుతేన ఉపపన్నో. కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పుగ్గలో అప్పస్సుతో హోతి సుతేన అనుపపన్నో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చస్స పుగ్గలస్స అప్పకం సుతం హోతి – సుత్తం గేయ్యం వేయ్యాకరణం గాథా ఉదానం ఇతివుత్తకం జాతకం అబ్భుతధమ్మం వేదల్లం. సో తస్స అప్పకస్స సుతస్స న అత్థమఞ్ఞాయ ధమ్మమఞ్ఞాయ [న ధమ్మమఞ్ఞాయ (పీ. క.)] ధమ్మానుధమ్మప్పటిపన్నో హోతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పుగ్గలో అప్పస్సుతో హోతి సుతేన అనుపపన్నో.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పుగ్గలో అప్పస్సుతో హోతి సుతేన ఉపపన్నో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చస్స పుగ్గలస్స అప్పకం సుతం హోతి – సుత్తం గేయ్యం వేయ్యాకరణం గాథా ఉదానం ఇతివుత్తకం జాతకం అబ్భుతధమ్మం వేదల్లం. సో తస్స అప్పకస్స సుతస్స అత్థమఞ్ఞాయ ధమ్మమఞ్ఞాయ ధమ్మానుధమ్మప్పటిపన్నో హోతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పుగ్గలో అప్పస్సుతో హోతి సుతేన ఉపపన్నో.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పుగ్గలో బహుస్సుతో హోతి సుతేన అనుపపన్నో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చస్స పుగ్గలస్స బహుకం సుతం హోతి – సుత్తం గేయ్యం వేయ్యాకరణం గాథా ఉదానం ఇతివుత్తకం జాతకం అబ్భుతధమ్మం వేదల్లం. సో తస్స బహుకస్స సుతస్స న అత్థమఞ్ఞాయ ధమ్మమఞ్ఞాయ [న ధమ్మమఞ్ఞాయ (పీ.)] ధమ్మానుధమ్మప్పటిపన్నో హోతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పుగ్గలో బహుస్సుతో హోతి సుతేన అనుపపన్నో.

‘‘కథఞ్చ, భిక్ఖవే, పుగ్గలో బహుస్సుతో హోతి సుతేన ఉపపన్నో? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చస్స పుగ్గలస్స బహుకం సుతం హోతి – సుత్తం గేయ్యం వేయ్యాకరణం గాథా ఉదానం ఇతివుత్తకం జాతకం అబ్భుతధమ్మం వేదల్లం. సో తస్స బహుకస్స సుతస్స అత్థమఞ్ఞాయ ధమ్మమఞ్ఞాయ ధమ్మానుధమ్మప్పటిపన్నో హోతి. ఏవం ఖో, భిక్ఖవే, పుగ్గలో బహుస్సుతో హోతి సుతేన ఉపపన్నో. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, చత్తారో పుగ్గలా సన్తో సంవిజ్జమానా లోకస్మి’’న్తి.

‘‘అప్పస్సుతోపి చే హోతి, సీలేసు అసమాహితో;

ఉభయేన నం గరహన్తి, సీలతో చ సుతేన చ.

‘‘అప్పస్సుతోపి చే హోతి, సీలేసు సుసమాహితో;

సీలతో నం పసంసన్తి, తస్స సమ్పజ్జతే సుతం.

‘‘బహుస్సుతోపి చే హోతి, సీలేసు అసమాహితో;

సీలతో నం గరహన్తి, నాస్స సమ్పజ్జతే సుతం.

‘‘బహుస్సుతోపి చే హోతి, సీలేసు సుసమాహితో;

ఉభయేన నం పసంసన్తి, సీలతో చ సుతేన చ.

‘‘బహుస్సుతం ధమ్మధరం, సప్పఞ్ఞం బుద్ధసావకం;

నేక్ఖం జమ్బోనదస్సేవ, కో తం నిన్దితుమరహతి;

దేవాపి నం పసంసన్తి, బ్రహ్మునాపి పసంసితో’’తి. ఛట్ఠం;