(౧౬) ౬. అచేలకవగ్గో

౧౫౭-౧౬౩. ‘‘తిస్సో ఇమా, భిక్ఖవే, పటిపదా. కతమా తిస్సో? ఆగాళ్హా పటిపదా, నిజ్ఝామా పటిపదా, మజ్ఝిమా పటిపదా. కతమా చ, భిక్ఖవే, ఆగాళ్హా పటిపదా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో ఏవంవాదీ హోతి ఏవందిట్ఠి – ‘నత్థి కామేసు దోసో’తి. సో కామేసు పాతబ్యతం ఆపజ్జతి. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, ఆగాళ్హా పటిపదా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, నిజ్ఝామా పటిపదా? ఇధ, భిక్ఖవే, ఏకచ్చో అచేలకో హోతి ముత్తాచారో, హత్థాపలేఖనో [హత్థావలేఖనో (స్యా. కం.) దీ. ని. ౧.౩౯౪; మ. ని. ౧.౧౫౫ పస్సితబ్బం], న ఏహిభదన్తికో, న తిట్ఠభదన్తికో, నాభిహటం న ఉద్దిస్సకతం న నిమన్తనం సాదియతి. సో న కుమ్భిముఖా పటిగ్గణ్హాతి, న కళోపిముఖా [ఖళోపిముఖా (సీ. స్యా. కం.)] పటిగ్గణ్హాతి న ఏళకమన్తరం న దణ్డమన్తరం న ముసలమన్తరం న ద్విన్నం భుఞ్జమానానం న గబ్భినియా న పాయమానాయ న పురిసన్తరగతాయ న సఙ్కిత్తీసు న యత్థ సా ఉపట్ఠితో హోతి న యత్థ మక్ఖికా సణ్డసణ్డచారినీ న మచ్ఛం న మంసం న సురం న మేరయం, న థుసోదకం పివతి. సో ఏకాగారికో వా హోతి ఏకాలోపికో, ద్వాగారికో వా హోతి ద్వాలోపికో… సత్తాగారికో వా హోతి సత్తాలోపికో; ఏకిస్సాపి దత్తియా యాపేతి, ద్వీహిపి దత్తీహి యాపేతి… సత్తహిపి దత్తీహి యాపేతి; ఏకాహికమ్పి ఆహారం ఆహారేతి, ద్వాహికమ్పి ఆహారం ఆహారేతి… సత్తాహికమ్పి ఆహారం ఆహారేతి – ఇతి ఏవరూపం అద్ధమాసికమ్పి పరియాయభత్తభోజనానుయోగమనుయుత్తో విహరతి.

సో సాకభక్ఖోపి హోతి, సామాకభక్ఖోపి హోతి, నీవారభక్ఖోపి హోతి, దద్దులభక్ఖోపి హోతి, హటభక్ఖోపి హోతి, కణ్హభక్ఖోపి హోతి, ఆచామభక్ఖోపి హోతి, పిఞ్ఞాకభక్ఖోపి హోతి, తిణభక్ఖోపి హోతి, గోమయభక్ఖోపి హోతి, వనమూలఫలాహారో యాపేతి పవత్తఫలభోజీ.

సో సాణానిపి ధారేతి, మసాణానిపి ధారేతి, ఛవదుస్సానిపి ధారేతి, పంసుకూలానిపి ధారేతి, తిరీటానిపి ధారేతి, అజినమ్పి ధారేతి, అజినక్ఖిపమ్పి ధారేతి, కుసచీరమ్పి ధారేతి, వాకచీరమ్పి ధారేతి, ఫలకచీరమ్పి ధారేతి, కేసకమ్బలమ్పి ధారేతి, వాళకమ్బలమ్పి ధారేతి, ఉలూకపక్ఖికమ్పి ధారేతి, కేసమస్సులోచకోపి హోతి కేసమస్సులోచనానుయోగమనుయుత్తో, ఉబ్భట్ఠకోపి హోతి ఆసనపటిక్ఖిత్తో, ఉక్కుటికోపి హోతి ఉక్కుటికప్పధానమనుయుత్తో, కణ్టకాపస్సయికోపి హోతి కణ్టకాపస్సయే సేయ్యం కప్పేతి, సాయతతియకమ్పి ఉదకోరోహనానుయోగమనుయుత్తో విహరతి – ఇతి ఏవరూపం అనేకవిహితం కాయస్స ఆతాపనపరితాపనానుయోగమనుయుత్తో విహరతి. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, నిజ్ఝామా పటిపదా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, మజ్ఝిమా పటిపదా? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు కాయే కాయానుపస్సీ విహరతి ఆతాపీ సమ్పజానో సతిమా వినేయ్య లోకే అభిజ్ఝాదోమనస్సం; వేదనాసు…పే… చిత్తే…పే… ధమ్మేసు ధమ్మానుపస్సీ విహరతి ఆతాపీ సమ్పజానో సతిమా వినేయ్య లోకే అభిజ్ఝాదోమనస్సం. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, మజ్ఝిమా పటిపదా. ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, తిస్సో పటిపదా’’తి.

‘‘తిస్సో ఇమా, భిక్ఖవే, పటిపదా. కతమా తిస్సో? ఆగాళ్హా పటిపదా, నిజ్ఝామా పటిపదా, మజ్ఝిమా పటిపదా. కతమా చ, భిక్ఖవే, ఆగాళ్హా పటిపదా…పే… అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, ఆగాళ్హా పటిపదా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, నిజ్ఝామా పటిపదా…పే… అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, నిజ్ఝామా పటిపదా.

‘‘కతమా చ, భిక్ఖవే, మజ్ఝిమా పటిపదా? ఇధ, భిక్ఖవే, భిక్ఖు అనుప్పన్నానం పాపకానం అకుసలానం ధమ్మానం అనుప్పాదాయ ఛన్దం జనేతి వాయమతి వీరియం ఆరభతి చిత్తం పగ్గణ్హాతి పదహతి; ఉప్పన్నానం పాపకానం అకుసలానం ధమ్మానం పహానాయ ఛన్దం జనేతి వాయమతి వీరియం ఆరభతి చిత్తం పగ్గణ్హాతి పదహతి; అనుప్పన్నానం కుసలానం ధమ్మానం ఉప్పాదాయ ఛన్దం జనేతి వాయమతి వీరియం ఆరభతి చిత్తం పగ్గణ్హాతి పదహతి; ఉప్పన్నానం కుసలానం ధమ్మానం ఠితియా అసమ్మోసాయ భియ్యోభావాయ వేపుల్లాయ భావనాయ పారిపూరియా ఛన్దం జనేతి వాయమతి వీరియం ఆరభతి చిత్తం పగ్గణ్హాతి పదహతి….

‘‘ఛన్దసమాధిపధానసఙ్ఖారసమన్నాగతం ఇద్ధిపాదం భావేతి వీరియసమాధి…పే… చిత్తసమాధి…పే… వీమంసాసమాధిపధానసఙ్ఖారసమన్నాగతం ఇద్ధిపాదం భావేతి…పే….

‘‘సద్ధిన్ద్రియం భావేతి… వీరియిన్ద్రియం భావేతి… సతిన్ద్రియం భావేతి… సమాధిన్ద్రియం భావేతి… పఞ్ఞిన్ద్రియం భావేతి….

‘‘సద్ధాబలం భావేతి… వీరియబలం భావేతి… సతిబలం భావేతి… సమాధిబలం భావేతి… పఞ్ఞాబలం భావేతి….

‘‘సతిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… ధమ్మవిచయసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… వీరియసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… పీతిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… పస్సద్ధిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… సమాధిసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి… ఉపేక్ఖాసమ్బోజ్ఝఙ్గం భావేతి….

‘‘సమ్మాదిట్ఠిం భావేతి… సమ్మాసఙ్కప్పం భావేతి… సమ్మావాచం భావేతి… సమ్మాకమ్మన్తం భావేతి … సమ్మాఆజీవం భావేతి… సమ్మావాయామం భావేతి… సమ్మాసతిం భావేతి… సమ్మాసమాధిం భావేతి…. అయం వుచ్చతి, భిక్ఖవే, మజ్ఝిమా పటిపదా. ఇమా ఖో, భిక్ఖవే, తిస్సో పటిపదా’’తి.

అచేలకవగ్గో ఛట్ఠో.