౩. బాలవగ్గో
౨౨. ‘‘‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, బాలా. కతమే ద్వే? యో చ అచ్చయం అచ్చయతో న పస్సతి, యో చ అచ్చయం దేసేన్తస్స యథాధమ్మం నప్పటిగ్గణ్హాతి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే బాలా’తి. ‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, పణ్డితా. కతమే ద్వే? యో చ అచ్చయం అచ్చయతో పస్సతి, యో చ అచ్చయం దేసేన్తస్స యథాధమ్మం పటిగ్గణ్హాతి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే పణ్డితా’’’తి.
౨౩. ‘‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, తథాగతం అబ్భాచిక్ఖన్తి. కతమే ద్వే? దుట్ఠో వా దోసన్తరో, సద్ధో వా దుగ్గహితేన [దుగ్గహీతేన (సీ.)]. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే తథాగతం అబ్భాచిక్ఖన్తీ’’తి.
౨౪. ‘‘‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, తథాగతం అబ్భాచిక్ఖన్తి. కతమే ద్వే? యో చ అభాసితం అలపితం తథాగతేన భాసితం లపితం తథాగతేనాతి దీపేతి, యో చ భాసితం లపితం తథాగతేన అభాసితం అలపితం తథాగతేనాతి దీపేతి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే తథాగతం అబ్భాచిక్ఖన్తీ’తి. ‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, తథాగతం నాబ్భాచిక్ఖన్తి. కతమే ద్వే? యో చ అభాసితం అలపితం తథాగతేన అభాసితం అలపితం తథాగతేనాతి దీపేతి, యో చ భాసితం లపితం తథాగతేన భాసితం లపితం తథాగతేనాతి దీపేతి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే తథాగతం నాబ్భాచిక్ఖన్తీ’’’తి.
౨౫. ‘‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, తథాగతం అబ్భాచిక్ఖన్తి. కతమే ద్వే? యో చ నేయ్యత్థం సుత్తన్తం నీతత్థో సుత్తన్తోతి దీపేతి, యో చ నీతత్థం సుత్తన్తం నేయ్యత్థో సుత్తన్తోతి దీపేతి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే తథాగతం అబ్భాచిక్ఖన్తీ’’తి.
౨౬. ‘‘ద్వేమే, భిక్ఖవే, తథాగతం నాబ్భాచిక్ఖన్తి. కతమే ద్వే? యో చ నేయ్యత్థం సుత్తన్తం నేయ్యత్థో సుత్తన్తోతి దీపేతి, యో చ నీతత్థం సుత్తన్తం నీతత్థో సుత్తన్తోతి దీపేతి. ఇమే ఖో, భిక్ఖవే, ద్వే తథాగతం నాబ్భాచిక్ఖన్తీ’’తి.
౨౭. ‘‘పటిచ్ఛన్నకమ్మన్తస్స, భిక్ఖవే, ద్విన్నం గతీనం అఞ్ఞతరా గతి పాటికఙ్ఖా – నిరయో వా తిరచ్ఛానయోని వాతి. అప్పటిచ్ఛన్నకమ్మన్తస్స, భిక్ఖవే, ద్విన్నం గతీనం అఞ్ఞతరా గతి పాటికఙ్ఖా – దేవా వా మనుస్సా వా’’తి.
౨౮. ‘‘మిచ్ఛాదిట్ఠికస్స, భిక్ఖవే, ద్విన్నం గతీనం అఞ్ఞతరా గతి పాటికఙ్ఖా – నిరయో వా తిరచ్ఛానయోని వా’’తి.
౨౯. ‘‘సమ్మాదిట్ఠికస్స, భిక్ఖవే, ద్విన్నం గతీనం అఞ్ఞతరా గతి పాటికఙ్ఖా – దేవా వా మనుస్సా వా’’తి.
౩౦. ‘‘దుస్సీలస్స, భిక్ఖవే, ద్వే పటిగ్గాహా – నిరయో వా తిరచ్ఛానయోని వా. సీలవతో, భిక్ఖవే, ద్వే పటిగ్గాహా – దేవా వా మనుస్సా వా’’తి [దేవో వా మనుస్సో వాతి (క.)].
౩౧. ‘‘ద్వాహం, భిక్ఖవే, అత్థవసే సమ్పస్సమానో అరఞ్ఞవనపత్థాని [అరఞ్ఞే పవనపత్థాని (సీ. పీ.)] పన్తాని సేనాసనాని పటిసేవామి. కతమే ద్వే? అత్తనో చ దిట్ఠధమ్మసుఖవిహారం సమ్పస్సమానో, పచ్ఛిమఞ్చ జనతం అనుకమ్పమానో. ఇమే ఖో అహం, భిక్ఖవే, ద్వే అత్థవసే సమ్పస్సమానో అరఞ్ఞవనపత్థాని పన్తాని సేనాసనాని పటిసేవామీ’’తి.
౩౨. ‘‘ద్వే మే, భిక్ఖవే, ధమ్మా విజ్జాభాగియా. కతమే ద్వే? సమథో చ విపస్సనా చ. సమథో, భిక్ఖవే, భావితో కమత్థ [కిమత్థ (స్యా. కం.), కతమత్థ (క.)] మనుభోతి? చిత్తం భావీయతి. చిత్తం భావితం కమత్థమనుభోతి? యో రాగో సో పహీయతి. విపస్సనా, భిక్ఖవే, భావితా కమత్థమనుభోతి? పఞ్ఞా భావీయతి. పఞ్ఞా భావితా కమత్థమనుభోతి? యా అవిజ్జా సా పహీయతి. రాగుపక్కిలిట్ఠం వా, భిక్ఖవే, చిత్తం న విముచ్చతి, అవిజ్జుపక్కిలిట్ఠా వా పఞ్ఞా న భావీయతి. ఇతి ఖో, భిక్ఖవే, రాగవిరాగా చేతోవిముత్తి, అవిజ్జావిరాగా పఞ్ఞావిముత్తీ’’తి.
బాలవగ్గో తతియో.