2. பூ⁴தகா³மவக்³கோ³
1. பூ⁴தகா³மஸிக்கா²பத³ம்
89. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஆளவியம் விஹரதி அக்³கா³ளவே சேதியே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆளவகா பி⁴க்கூ² நவகம்மம் கரோந்தா ருக்க²ம் சி²ந்த³ந்திபி சே²தா³பேந்திபி. அஞ்ஞதரோபி ஆளவகோ பி⁴க்கு² ருக்க²ம் சி²ந்த³தி. தஸ்மிம் ருக்கே² அதி⁴வத்தா² தே³வதா தம் பி⁴க்கு²ம் ஏதத³வோச – ‘‘மா, ப⁴ந்தே, அத்தனோ ப⁴வனம் கத்துகாமோ மய்ஹம் ப⁴வனம் சி²ந்தீ³’’தி. ஸோ பி⁴க்கு² அனாதி³யந்தோ சி²ந்தி³ யேவ, தஸ்ஸா ச தே³வதாய தா³ரகஸ்ஸ பா³ஹும் ஆகோடேஸி. அத² கோ² தஸ்ஸா தே³வதாய ஏதத³ஹோஸி – ‘‘யம்ன்னூனாஹம் இமம் பி⁴க்கு²ம் இதே⁴வ ஜீவிதா வோரோபேய்ய’’ந்தி. அத² கோ² தஸ்ஸா தே³வதாய ஏதத³ஹோஸி – ‘‘ந கோ² மேதம் பதிரூபம் யாஹம் இமம் பி⁴க்கு²ம் இதே⁴வ ஜீவிதா வோரோபேய்யம். யன்னூனாஹம் ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேய்ய’’ந்தி. அத² கோ² ஸா தே³வதா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி. ‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴ தே³வதே! ஸாது⁴ கோ² த்வம், தே³வதே, தம் பி⁴க்கு²ம் ஜீவிதா ந வோரோபேஸி. ஸசஜ்ஜ த்வம், தே³வதே, தம் பி⁴க்கு²ம் ஜீவிதா வோரோபேய்யாஸி, ப³ஹுஞ்ச த்வம், தே³வதே, அபுஞ்ஞம் பஸவேய்யாஸி. க³ச்ச² த்வம், தே³வதே, அமுகஸ்மிம் ஓகாஸே ருக்கோ² விவித்தோ தஸ்மிம் உபக³ச்சா²’’தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஸமணா ஸக்யபுத்தியா ருக்க²ம் சி²ந்தி³ஸ்ஸந்திபி சே²தா³பேஸ்ஸந்திபி ஏகிந்த்³ரியம் ஸமணா ஸக்யபுத்தியா ஜீவம் விஹேடே²ஸ்ஸந்தீ’’தி!
அஸ்ஸோஸும் கோ² பி⁴க்கூ² தேஸம் மனுஸ்ஸானம் உஜ்ஜா²யந்தானம் கி²ய்யந்தானம் விபாசேந்தானம். யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஆளவகா பி⁴க்கூ² ருக்க²ம் சி²ந்தி³ஸ்ஸந்திபி சே²தா³பேஸ்ஸந்திபீ’’தி…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, ருக்க²ம் சி²ந்த³தா²பி சே²தா³பேதா²பீ’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தும்ஹே, மோக⁴புரிஸா, ருக்க²ம் சி²ந்தி³ஸ்ஸதா²பி, சே²தா³பேஸ்ஸதா²பி! ஜீவஸஞ்ஞினோ ஹி, மோக⁴புரிஸா, மனுஸ்ஸா ருக்க²ஸ்மிம், நேதம் மோக⁴புரிஸா அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
90. ‘‘பூ⁴தகா³மபாதப்³யதாய பாசித்திய’’ந்தி.
91. பூ⁴தகா³மோ நாம பஞ்ச பீ³ஜஜாதானி – மூலபீ³ஜம், க²ந்த⁴பீ³ஜம், ப²ளுபீ³ஜம், அக்³க³பீ³ஜம், பீ³ஜபீ³ஜமேவ [பீ³ஜபீ³ஜஞ்சேவ (இதிபி)] பஞ்சமம்.
மூலபீ³ஜம் நாம – ஹலித்³தி³, ஸிங்கி³வேரம், வசா, வசத்தம், அதிவிஸா, கடுகரோஹிணீ, உஸீரம், ப⁴த்³த³மூத்தகம், யானி வா பனஞ்ஞானிபி அத்தி² மூலே ஜாயந்தி, மூலே ஸஞ்ஜாயந்தி, ஏதம் மூலபீ³ஜம் நாம.
க²ந்த⁴பீ³ஜம் நாம – அஸ்ஸத்தோ², நிக்³ரோதோ⁴, பிலக்கோ², உது³ம்ப³ரோ, கச்ச²கோ, கபித்த²னோ, யானி வா பனஞ்ஞானிபி அத்தி² க²ந்தே⁴ ஜாயந்தி, க²ந்தே⁴ ஸஞ்ஜாயந்தி, ஏதம் க²ந்த⁴பீ³ஜம் நாம.
ப²ளுபீ³ஜம் நாம – உச்சு², வேளு, நளோ, யானி வா பனஞ்ஞானிபி அத்தி² பப்³பே³ ஜாயந்தி, பப்³பே³ ஸஞ்ஜாயந்தி, ஏதம் ப²ளுபீ³ஜம் நாம.
அக்³க³பீ³ஜம் நாம – அஜ்ஜுகம், ப²ணிஜ்ஜகம், ஹிரிவேரம், யானி வா பனஞ்ஞானிபி அத்தி² அக்³கே³ ஜாயந்தி, அக்³கே³ ஸஞ்ஜாயந்தி, ஏதம் அக்³க³பீ³ஜம் நாம.
பீ³ஜபீ³ஜம் நாம – புப்³ப³ண்ணம், அபரண்ணம், யானி வா பனஞ்ஞானிபி அத்தி² பீ³ஜே ஜாயந்தி, பீ³ஜே ஸஞ்ஜாயந்தி, ஏதம் பீ³ஜபீ³ஜம் நாம.
92. பீ³ஜே பீ³ஜஸஞ்ஞீ சி²ந்த³தி வா சே²தா³பேதி வா, பி⁴ந்த³தி வா பே⁴தா³பேதி வா, பசதி வா பசாபேதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. பீ³ஜே வேமதிகோ சி²ந்த³தி வா சே²தா³பேதி வா, பி⁴ந்த³தி வா பே⁴தா³பேதி வா, பசதி வா பசாபேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. பீ³ஜே அபீ³ஜஸஞ்ஞீ சி²ந்த³தி வா சே²தா³பேதி வா, பி⁴ந்த³தி வா பே⁴தா³பேதி வா, பசதி வா பசாபேதி வா, அனாபத்தி. அபீ³ஜே பீ³ஜஸஞ்ஞீ ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அபீ³ஜே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அபீ³ஜே அபீ³ஜஸஞ்ஞீ, அனாபத்தி.
93. அனாபத்தி – ‘‘இமம் ஜான, இமம் தே³ஹி, இமம் ஆஹர, இமினா அத்தோ², இமம் கப்பியம் கரோஹீ’’தி ப⁴ணதி, அஸஞ்சிச்ச, அஸ்ஸதியா, அஜானந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
பூ⁴தகா³மஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் பட²மம்.
2. அஞ்ஞவாத³கஸிக்கா²பத³ம்
94. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா கோஸம்பி³யம் விஹரதி கோ⁴ஸிதாராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ச²ன்னோ அனாசாரம் ஆசரித்வா ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரதி – ‘‘கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²’’தி? யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரிஸ்ஸதி – கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²’’தி…பே… ஸச்சம் கிர த்வம், ச²ன்ன, ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரஸி – கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம த்வம், மோக⁴புரிஸ, ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரிஸ்ஸஸி – கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²தி! நேதம், மோக⁴புரிஸ, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… விக³ரஹித்வா…பே… த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘தேன ஹி, பி⁴க்க²வே, ஸங்கோ⁴ ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அஞ்ஞவாத³கம் ரோபேது. ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, ரோபேதப்³ப³ம். ப்³யத்தேன பி⁴க்கு²னா படிப³லேன ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –
95. ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் ச²ன்னோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரதி. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், ஸங்கோ⁴ ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அஞ்ஞவாத³கம் ரோபேய்ய. ஏஸா ஞத்தி.
‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் ச²ன்னோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரதி. ஸங்கோ⁴ ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அஞ்ஞவாத³கம் ரோபேதி. யஸ்ஸாயஸ்மதோ க²மதி ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அஞ்ஞவாத³கஸ்ஸ ரோபனா, ஸோ துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸ நக்க²மதி, ஸோ பா⁴ஸேய்ய.
‘‘ரோபிதம் ஸங்கே⁴ன ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அஞ்ஞவாத³கம். க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீ’’தி.
அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா து³ப்³ப⁴ரதாய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
‘‘அஞ்ஞவாத³கே பாசித்திய’’ந்தி.
ஏவஞ்சித³ம் ப⁴க³வதா பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தம் ஹோதி.
96. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ ‘‘அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரந்தோ – ‘‘ஆபத்திம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸாமீ’’தி துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேதி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஆயஸ்மா ச²ன்னோ ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேஸ்ஸதீ’’தி…பே… ஸச்சம் கிர த்வம், ச²ன்ன, ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேஸீதி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம த்வம், மோக⁴புரிஸ, ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேஸ்ஸஸி! நேதம், மோக⁴புரிஸ, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… விக³ரஹித்வா…பே… த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘தேன ஹி, பி⁴க்க²வே, ஸங்கோ⁴ ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ விஹேஸகம் ரோபேது. ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, ரோபேதப்³ப³ம். ப்³யத்தேன பி⁴க்கு²னா படிப³லேன ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –
97. ‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் ச²ன்னோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேதி. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், ஸங்கோ⁴ ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ விஹேஸகம் ரோபேய்ய. ஏஸா ஞத்தி.
‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் ச²ன்னோ பி⁴க்கு² ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ஆபத்தியா அனுயுஞ்ஜீயமானோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேதி. ஸங்கோ⁴ ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ விஹேஸகம் ரோபேதி. யஸ்ஸாயஸ்மாதோ க²மதி ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ விஹேஸகஸ்ஸ ரோபனா, ஸோ துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸ நக்க²மதி, ஸோ பா⁴ஸேய்ய.
‘‘ரோபிதம் ஸங்கே⁴ன ச²ன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ விஹேஸகம். க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீ’’தி.
அத² கோ² ப⁴க³வா ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா து³ப்³ப⁴ரதாய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
98. ‘‘அஞ்ஞவாத³கே விஹேஸகே பாசித்திய’’ந்தி.
99. அஞ்ஞவாத³கோ நாம ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வத்து²ஸ்மிம் வா ஆபத்தியா வா அனுயுஞ்ஜீயமானோ தம் ந கதே²துகாமோ தம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரதி – ‘‘கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²’’தி. ஏஸோ அஞ்ஞவாத³கோ நாம.
விஹேஸகோ நாம ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வத்து²ஸ்மிம் வா ஆபத்தியா வா அனுயுஞ்ஜீயமானோ தம் ந கதே²துகாமோ தம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேதி. ஏஸோ விஹேஸகோ நாம.
100. ஆரோபிதே அஞ்ஞவாத³கே ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வத்து²ஸ்மிம் வா ஆபத்தியா வா அனுயுஞ்ஜீயமானோ தம் ந கதே²துகாமோ தம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரதி – ‘‘கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²’’தி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ஆரோபிதே விஹேஸகே ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வத்து²ஸ்மிம் வா ஆபத்தியா வா அனுயுஞ்ஜீயமானோ தம் ந கதே²துகாமோ தம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேதி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ரோபிதே அஞ்ஞவாத³கே ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வத்து²ஸ்மிம் வா ஆபத்தியா வா அனுயுஞ்ஜீயமானோ தம் ந கதே²துகாமோ தம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரதி – ‘‘கோ ஆபன்னோ, கிம் ஆபன்னோ, கிஸ்மிம் ஆபன்னோ, கத²ம் ஆபன்னோ, கம் ப⁴ணத², கிம் ப⁴ணதா²’’தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ரோபிதே விஹேஸகே ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வத்து²ஸ்மிம் வா ஆபத்தியா வா அனுயுஞ்ஜீயமானோ தம் ந கதே²துகாமோ தம் ந உக்³கா⁴டேதுகாமோ துண்ஹீபூ⁴தோ ஸங்க⁴ம் விஹேஸேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
101. த⁴ம்மகம்மே த⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ அஞ்ஞவாத³கே விஹேஸகே, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. த⁴ம்மகம்மே வேமதிகோ அஞ்ஞவாத³கே விஹேஸகே, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. த⁴ம்மகம்மே அத⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ அஞ்ஞவாத³கே விஹேஸகே, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. அத⁴ம்மகம்மே த⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத⁴ம்மகம்மே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத⁴ம்மகம்மே அத⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ.
102. அனாபத்தி அஜானந்தோ புச்ச²தி, கி³லானோ வா ந கதே²தி; ‘‘ஸங்க⁴ஸ்ஸ ப⁴ண்ட³னம் வா கலஹோ வா விக்³க³ஹோ வா விவாதோ³ வா ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ந கதே²தி; ‘‘ஸங்க⁴பே⁴தோ³ வா ஸங்க⁴ராஜி வா ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ந கதே²தி; ‘‘அத⁴ம்மேன வா வக்³கே³ன வா நகம்மாரஹஸ்ஸ வா கம்மம் கரிஸ்ஸதீ’’தி ந கதே²தி; உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
அஞ்ஞவாத³கஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் து³தியம்.
3. உஜ்ஜா²பனகஸிக்கா²பத³ம்
103. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா த³ப்³போ³ மல்லபுத்தோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஸேனாஸனஞ்ச பஞ்ஞபேதி ப⁴த்தானி ச உத்³தி³ஸதி. தேன கோ² பன ஸமயேன மேத்தியபூ⁴மஜகா [மேத்தியபூ⁴ம்மஜகா (ஸீ. ஸ்யா.)] பி⁴க்கூ² நவகா சேவ ஹோந்தி அப்பபுஞ்ஞா ச. யானி ஸங்க⁴ஸ்ஸ லாமகானி ஸேனாஸனானி தானி தேஸம் பாபுணந்தி லாமகானி ச ப⁴த்தானி. தே ஆயஸ்மந்தம் த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²பேந்தி – ‘‘ச²ந்தா³ய த³ப்³போ³ மல்லபுத்தோ ஸேனாஸனம் பஞ்ஞபேதி, ச²ந்தா³ய ச ப⁴த்தானி உத்³தி³ஸதீ’’தி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம மேத்தியபூ⁴மஜகா பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மந்தம் த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²பேஸ்ஸந்தீ’’தி…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²பேதா²’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தும்ஹே, மோக⁴புரிஸா, த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²பேஸ்ஸத²! நேதம், மோக⁴புரிஸா, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
‘‘உஜ்ஜா²பனகே பாசித்திய’’ந்தி.
ஏவஞ்சித³ம் ப⁴க³வதா பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தம் ஹோதி.
104. தேன கோ² பன ஸமயேன மேத்தியபூ⁴மஜகா பி⁴க்கூ² – ‘‘ப⁴க³வதா உஜ்ஜா²பனகம் படிக்கி²த்த’’ந்தி, ‘‘ஏத்தாவதா பி⁴க்கூ² ஸோஸ்ஸந்தீ’’தி [விஹேஸிஸ்ஸந்தீதி (இதிபி)] பி⁴க்கூ²னம் ஸாமந்தா ஆயஸ்மந்தம் த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் கி²ய்யந்தி – ‘‘ச²ந்தா³ய த³ப்³போ³ மல்லபுத்தோ ஸேனாஸனம் பஞ்ஞபேதி, ச²ந்தா³ய ச ப⁴த்தானி உத்³தி³ஸதீ’’தி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம மேத்தியபூ⁴மஜகா பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மந்தம் த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் கி²ய்யிஸ்ஸந்தீ’’தி…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் கி²ய்யதா²’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தும்ஹே, மோக⁴புரிஸா, த³ப்³ப³ம் மல்லபுத்தம் கி²ய்யிஸ்ஸத²! நேதம், மோக⁴புரிஸா, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
105. ‘‘உஜ்ஜா²பனகே கி²ய்யனகே பாசித்திய’’ந்தி.
106. உஜ்ஜா²பனகம் நாம உபஸம்பன்னம் ஸங்கே⁴ன ஸம்மதம் ஸேனாஸனபஞ்ஞாபகம் வா ப⁴த்துத்³தே³ஸகம் வா யாகு³பா⁴ஜகம் வா ப²லபா⁴ஜகம் வா க²ஜ்ஜபா⁴ஜகம் வா அப்பமத்தகவிஸ்ஸஜ்ஜகம் வா அவண்ணம் கத்துகாமோ, அயஸம் கத்துகாமோ, மங்குகத்துகாமோ, உபஸம்பன்னம் உஜ்ஜா²பேதி வா கி²ய்யதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. த⁴ம்மகம்மே த⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ உஜ்ஜா²பனகே கி²ய்யனகே ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. த⁴ம்மகம்மே வேமதிகோ உஜ்ஜா²பனகே கி²ய்யனகே ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. த⁴ம்மகம்மே அத⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ உஜ்ஜா²பனகே கி²ய்யனகே ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
அனுபஸம்பன்னம் உஜ்ஜா²பேதி வா கி²ய்யதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. உபஸம்பன்னம் ஸங்கே⁴ன அஸம்மதம் ஸேனாஸனபஞ்ஞாபகம் வா ப⁴த்துத்³தே³ஸகம் வா யாகு³பா⁴ஜகம் வா ப²லபா⁴ஜகம் வா க²ஜ்ஜபா⁴ஜகம் வா அப்பமத்தகவிஸ்ஸஜ்ஜகம் வா அவண்ணம் கத்துகாமோ, அயஸம் கத்துகாமோ, மங்குகத்துகாமோ, உபஸம்பன்னம் வா அனுபஸம்பன்னம் வா உஜ்ஜா²பேதி வா கி²ய்யதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுபஸம்பன்னம் ஸங்கே⁴ன ஸம்மதம் வா அஸம்மதம் வா ஸேனாஸனபஞ்ஞாபகம் வா ப⁴த்துத்³தே³ஸகம் வா யாகு³பா⁴ஜகம் வா ப²லபா⁴ஜகம் வா க²ஜ்ஜபா⁴ஜகம் வா அப்பமத்தகவிஸ்ஸஜ்ஜகம் வா அவண்ணம் கத்துகாமோ, அயஸம் கத்துகாமோ, மங்குகத்துகாமோ, உபஸம்பன்னம் வா அனுபஸம்பன்னம் வா உஜ்ஜா²பேதி வா கி²ய்யதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத⁴ம்மகம்மே த⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத⁴ம்மகம்மே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத⁴ம்மகம்மே அத⁴ம்மகம்மஸஞ்ஞீ ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ.
107. அனாபத்தி பகதியா ச²ந்தா³ தோ³ஸா மோஹா ப⁴யா கரோந்தம் உஜ்ஜா²பேதி வா கி²ய்யதி வா, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
உஜ்ஜா²பனகஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் ததியம்.
4. பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³ம்
108. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² ஹேமந்திகே காலே அஜ்ஜோ²காஸே ஸேனாஸனம் பஞ்ஞபேத்வா காயம் ஓதாபேந்தா காலே ஆரோசிதே தம் பக்கமந்தா நேவ உத்³த⁴ரிம்ஸு ந உத்³த⁴ராபேஸும், அனாபுச்சா² பக்கமிம்ஸு. ஸேனாஸனம் ஓவட்ட²ம் ஹோதி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ம் ஹி நாம பி⁴க்கூ² அஜ்ஜோ²காஸே ஸேனாஸனம் பஞ்ஞபேத்வா தம் பக்கமந்தா நேவ உத்³த⁴ரிஸ்ஸந்தி ந உத்³த⁴ராபேஸ்ஸந்தி, அனாபுச்சா² பக்கமிஸ்ஸந்தி, ஸேனாஸனம் ஓவட்ட²’’ந்தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² தே அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ஸச்சம் கிர, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ² அஜ்ஜோ²காஸே…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
109. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ஸங்கி⁴கம் மஞ்சம் வா பீட²ம் வா பி⁴ஸிம் வா கோச்ச²ம் வா அஜ்ஜோ²காஸே ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, பாசித்திய’’ந்தி.
ஏவஞ்சித³ம் ப⁴க³வதா பி⁴க்கூ²னம் ஸிக்கா²பத³ம் பஞ்ஞத்தம் ஹோதி.
110. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² அஜ்ஜோ²காஸே வஸித்வா காலஸ்ஸேவ ஸேனாஸனம் அபி⁴ஹரந்தி. அத்³த³ஸா கோ² ப⁴க³வா தே பி⁴க்கூ² காலஸ்ஸேவ ஸேனாஸனம் அபி⁴ஹரந்தே. தி³ஸ்வான ஏதஸ்மிம் நிதா³னே ஏதஸ்மிம் பகரணே த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, அட்ட² மாஸே அவஸ்ஸிகஸங்கேதே [வஸிதும் அவஸ்ஸிகஸம்கேதே (இதிபி)] மண்ட³பே வா ருக்க²மூலே வா யத்த² காகா வா குலலா வா ந ஊஹத³ந்தி தத்த² ஸேனாஸனம் நிக்கி²பிது’’ந்தி.
111. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.
ஸங்கி⁴கம் நாம ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னம் ஹோதி பரிச்சத்தம்.
மஞ்சோ நாம சத்தாரோ மஞ்சா – மஸாரகோ, பு³ந்தி³காப³த்³தோ⁴, குளீரபாத³கோ, ஆஹச்சபாத³கோ.
பீட²ம் நாம சத்தாரி பீடா²னி – மஸாரகம், பு³ந்தி³காப³த்³த⁴ம், குளீரபாத³கம், ஆஹச்சபாத³கம்.
பி⁴ஸி நாம பஞ்ச பி⁴ஸியோ – உண்ணபி⁴ஸி, சோளபி⁴தி, வாகபி⁴ஸி, திணபி⁴ஸி, பண்ணபி⁴ஸி.
கோச்ச²ம் நாம – வாகமயம் வா உஸீரமயம் வா முஞ்ஜமயம் வா பப்³ப³ஜமயம் [ப³ப்³ப³ஜமயம் (ஸீ.)] வா அந்தோ ஸம்வேடே²த்வா ப³த்³த⁴ம் ஹோதி.
ஸந்த²ரித்வாதி ஸயம் ஸந்த²ரித்வா.
ஸந்த²ராபேத்வாதி அஞ்ஞம் ஸந்த²ராபேத்வா. அனுபஸம்பன்னம் ஸந்த²ராபேதி, தஸ்ஸ பலிபோ³தோ⁴. உபஸம்பன்னம் ஸந்த²ராபேதி, ஸந்தா²ரகஸ்ஸ [ஸந்த²தஸ்ஸ (இதிபி)] பலிபோ³தோ⁴.
தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்யாதி ந ஸயம் உத்³த⁴ரேய்ய.
ந உத்³த⁴ராபேய்யாதி ந அஞ்ஞம் உத்³த⁴ராபேய்ய.
அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்யாதி பி⁴க்கு²ம் வா ஸாமணேரம் வா ஆராமிகம் வா அனாபுச்சா² மஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ லேட்³டு³பாதம் அதிக்கமந்தஸ்ஸ ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
112. ஸங்கி⁴கே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ அஜ்ஜோ²காஸே ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே வேமதிகோ…பே… ஸங்கி⁴கே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அஜ்ஜோ²காஸே ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
சிமிலிகம் வா உத்தரத்த²ரணம் வா பூ⁴மத்த²ரணம் வா தட்டிகம் வா சம்மக²ண்ட³ம் வா பாத³புஞ்ச²னிம் வா ப²லகபீட²ம் வா அஜ்ஜோ²காஸே ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அஞ்ஞஸ்ஸ புக்³க³லிகே, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத்தனோ புக்³க³லிகே அனாபத்தி.
113. அனாபத்தி உத்³த⁴ரித்வா க³ச்ச²தி, உத்³த⁴ராபேத்வா க³ச்ச²தி, ஆபுச்ச²ம் க³ச்ச²தி, ஓதாபேந்தோ க³ச்ச²தி, கேனசி பலிபு³த்³த⁴ம் ஹோதி, ஆபதா³ஸு, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் சதுத்த²ம்.
5. து³தியஸேனாஸனஸிக்கா²பத³ம்
114. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஸத்தரஸவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² ஸஹாயகா ஹோந்தி. தே வஸந்தாபி ஏகதோவ வஸந்தி, பக்கமந்தாபி ஏகதோவ பக்கமந்தி. தே அஞ்ஞதரஸ்மிம் ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா தம் பக்கமந்தா நேவ உத்³த⁴ரிம்ஸு ந உத்³த⁴ராபேஸும், அனாபுச்சா² பக்கமிம்ஸு. ஸேனாஸனம் உபசிகாஹி கா²யிதம் ஹோதி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஸத்தரஸவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா தம் பக்கமந்தா நேவ உத்³த⁴ரிஸ்ஸந்தி ந உத்³த⁴ராபேஸ்ஸந்தி, அனாபுச்சா² பக்கமிஸ்ஸந்தி, ஸேனாஸனம் உபசிகாஹி கா²யித’’ந்தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² ஸத்தரஸவக்³கி³யே பி⁴க்கூ² அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர, பி⁴க்க²வே, ஸத்தரஸவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா தம் பக்கமந்தா நேவ உத்³த⁴ரிம்ஸு ந உத்³த⁴ராபேஸும், அனாபுச்சா² பக்கமிம்ஸு, ஸேனாஸனம் உபசிகாஹி கா²யித’’ந்தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தே, பி⁴க்க²வே, மோக⁴புரிஸா ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா தம் பக்கமந்தா நேவ உத்³த⁴ரிஸ்ஸந்தி ந உத்³த⁴ராபேஸ்ஸந்தி, அனாபுச்சா² பக்கமிஸ்ஸந்தி, ஸேனாஸனம் உபசிகாஹி கா²யிதம்! நேதம், பி⁴க்க²வே, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
115. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, பாசித்திய’’ந்தி.
116. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.
ஸங்கி⁴கோ நாம விஹாரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னோ ஹோதி பரிச்சத்தோ.
ஸேய்யம் நாம பி⁴ஸி, சிமிலிகா உத்தரத்த²ரணம், பூ⁴மத்த²ரணம், தட்டிகா, சம்மக²ண்டோ³, நிஸீத³னம், பச்சத்த²ரணம், திணஸந்தா²ரோ, பண்ணஸந்தா²ரோ.
ஸந்த²ரித்வாதி ஸயம் ஸந்த²ரித்வா.
ஸந்த²ராபேத்வாதி அஞ்ஞம் ஸந்த²ராபேத்வா.
தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்யாதி ந ஸயம் உத்³த⁴ரேய்ய.
ந உத்³த⁴ராபேய்யாதி ந அஞ்ஞம் உத்³த⁴ராபேய்ய.
அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்யாதி பி⁴க்கு²ம் வா ஸாமணேரம் வா ஆராமிகம் வா அனாபுச்சா² பரிக்கி²த்தஸ்ஸ ஆராமஸ்ஸ பரிக்கே²பம் அதிக்கமந்தஸ்ஸ ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. அபரிக்கி²த்தஸ்ஸ ஆராமஸ்ஸ உபசாரம் அதிக்கமந்தஸ்ஸ ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே வேமதிகோ ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
117. விஹாரஸ்ஸ உபசாரே வா உபட்டா²னஸாலாயம் வா மண்ட³பே வா ருக்க²மூலே வா ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. மஞ்சம் வா பீட²ம் வா விஹாரே வா விஹாரஸ்ஸூபசாரே வா உபட்டா²னஸாலாயம் வா மண்ட³பே வா ருக்க²மூலே வா ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய ந உத்³த⁴ராபேய்ய, அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ.
புக்³க³லிகே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அஞ்ஞஸ்ஸ புக்³க³லிகே ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத்தனோ புக்³க³லிகே அனாபத்தி.
118. அனாபத்தி உத்³த⁴ரித்வா க³ச்ச²தி, உத்³த⁴ராபேத்வா க³ச்ச²தி, ஆபுச்ச²ம் க³ச்ச²தி, கேனசி பலிபு³த்³த⁴ம் ஹோதி, ஸாபேக்கோ² க³ந்த்வா தத்த² டி²தோ ஆபுச்ச²தி, கேனசி பலிபு³த்³தோ⁴ ஹோதி, ஆபதா³ஸு, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
து³தியஸேனாஸனஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் பஞ்சமம்.
6. அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பத³ம்
119. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² வரஸேய்யாயோ பலிபு³ந்தே⁴ந்தி, தே²ரா பி⁴க்கூ² வுட்டா²பேந்தி [ஏத்த² தே இதி கம்மபத³ம் ஊனம் விய தி³ஸ்ஸதி]. அத² கோ² ச²ப்³ப³க்³கி³யானம் பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கேன நு கோ² மயம் உபாயேன இதே⁴வ வஸ்ஸம் வஸேய்யாமா’’தி? அத² கோ² ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² தே²ரே பி⁴க்கூ² அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேந்தி – யஸ்ஸ ஸம்பா³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதி ஸோ பக்கமிஸ்ஸதீதி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² தே²ரே பி⁴க்கூ² அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேஸ்ஸந்தீ’’தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² ச²ப்³ப³க்³கி³யே பி⁴க்கூ² அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும் …பே… ‘‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, தே²ரே பி⁴க்கூ² அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேதா²’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தும்ஹே, மோக⁴புரிஸா, தே²ரே பி⁴க்கூ² அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேஸ்ஸத²! நேதம், மோக⁴புரிஸா, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
120. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஜானம் புப்³பு³பக³தம் பி⁴க்கு²ம் அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேய்ய – யஸ்ஸ ஸம்பா³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதி ஸோ பக்கமிஸ்ஸதீ’தி, ஏததே³வ பச்சயம் கரித்வா அனஞ்ஞம், பாசித்திய’’ந்தி.
121. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் 2.0251 அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.
ஸங்கி⁴கோ நாம விஹாரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னோ ஹோதி பரிச்சத்தோ.
ஜானாதி நாம வுட்³டோ⁴தி ஜானாதி, கி³லானோதி ஜானாதி, ஸங்கே⁴ன தி³ன்னோதி ஜானாதி.
அனுபக²ஜ்ஜாதி அனுபவிஸித்வா.
ஸேய்யம் கப்பேய்யாதி மஞ்சஸ்ஸ வா பீட²ஸ்ஸ வா பவிஸந்தஸ்ஸ வா நிக்க²மந்தஸ்ஸ வா உபசாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரதி வா ஸந்த²ராபேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அபி⁴னிஸீத³தி வா அபி⁴னிபஜ்ஜதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
ஏததே³வ பச்சயம் கரித்வா அனஞ்ஞந்தி ந அஞ்ஞோ கோசி பச்சயோ ஹோதி அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேதும்.
122. ஸங்கி⁴கே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே வேமதிகோ அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யம் கப்பேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
மஞ்சஸ்ஸ வா பீட²ஸ்ஸ வா பவிஸந்தஸ்ஸ வா நிக்க²மந்தஸ்ஸ வா உபசாரம் ட²பேத்வா ஸேய்யம் ஸந்த²ரதி வா ஸந்த²ராபேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அபி⁴னிஸீத³தி வா அபி⁴னிபஜ்ஜதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. விஹாரஸ்ஸ உபசாரே வா உபட்டா²னஸாலாயம் வா மண்ட³பே வா ருக்க²மூலே வா அஜ்ஜோ²காஸே வா ஸேய்யம் ஸந்த²ரதி வா ஸந்த²ராபேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அபி⁴னிஸீத³தி வா அபி⁴னிப்பஜ்ஜதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அஞ்ஞஸ்ஸ புக்³க³லிகே ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத்தனோ புக்³க³லிகே அனாபத்தி.
123. அனாபத்தி கி³லானோ பவிஸதி, ஸீதேன வா உண்ஹேன வா பீளிதோ பவிஸதி, ஆபதா³ஸு, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் ச²ட்ட²ம்.
7. நிக்கட்³ட⁴னஸிக்கா²பத³ம்
124. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஸத்தரஸவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² அஞ்ஞதரம் பச்சந்திமம் மஹாவிஹாரம் படிஸங்க²ரோந்தி – ‘‘இத⁴ மயம் வஸ்ஸம் வஸிஸ்ஸாமா’’தி. அத்³த³ஸம்ஸு கோ² ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² ஸத்தரஸவக்³கி³யே பி⁴க்கூ² விஹாரம் படிஸங்க²ரோந்தே. தி³ஸ்வான ஏவமாஹம்ஸு – ‘‘இமே, ஆவுஸோ, ஸத்தரஸவக்³கி³யா பி⁴க்கூ² விஹாரம் படிஸங்க²ரோந்தி. ஹந்த³ நே வுட்டா²பேஸ்ஸாமா’’தி! ஏகச்சே ஏவமாஹம்ஸு – ‘‘ஆக³மேதா²வுஸோ, யாவ படிஸங்க²ரோந்தி; படிஸங்க²தே வுட்டா²பேஸ்ஸாமா’’தி.
அத² கோ² ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² ஸத்தரஸவக்³கி³யே பி⁴க்கூ² ஏதத³வோசும் – ‘‘உட்டே²தா²வுஸோ, அம்ஹாகம் விஹாரோ பாபுணாதீ’’தி. ‘‘நனு, ஆவுஸோ, படிகச்சேவ [படிக³ச்சேவ (ஸீ.)] ஆசிக்கி²தப்³ப³ம், மயஞ்சஞ்ஞம் படிஸங்க²ரேய்யாமா’’தி. ‘‘நனு, ஆவுஸோ, ஸங்கி⁴கோ விஹாரோ’’தி? ‘‘ஆமாவுஸோ, ஸங்கி⁴கோ விஹாரோ’’தி. ‘‘உட்டே²தா²வுஸோ, அம்ஹாகம் விஹாரோ பாபுணாதீ’’தி. ‘‘மஹல்லகோ, ஆவுஸோ, விஹாரோ. தும்ஹேபி வஸத², மயம்பி வஸிஸ்ஸாமா’’தி. ‘‘உட்டே²தா²வுஸோ, அம்ஹாகம் விஹாரோ பாபுணாதீ’’தி குபிதா அனத்தமனா கீ³வாயம் க³ஹேத்வா நிக்கட்³ட⁴ந்தி. தே நிக்கட்³டீ⁴யமானா ரோத³ந்தி. பி⁴க்கூ² ஏவமாஹம்ஸு – ‘‘கிஸ்ஸ தும்ஹே, ஆவுஸோ, ரோத³தா²’’தி? ‘‘இமே, ஆவுஸோ, ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² குபிதா அனத்தமனா அம்ஹே ஸங்கி⁴கா விஹாரா நிக்கட்³ட⁴ந்தீ’’தி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² குபிதா அனத்தமனா பி⁴க்கூ² ஸங்கி⁴கா விஹாரா நிக்கட்³டி⁴ஸ்ஸந்தீ’’தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² ச²ப்³ப³க்³கி³யே பி⁴க்கூ² அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, குபிதா அனத்தமனா பி⁴க்கூ² ஸங்கி⁴கா விஹாரா நிக்கட்³ட⁴தா²’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தும்ஹே, மோக⁴புரிஸா, குபிதா அனத்தமனா பி⁴க்கூ² ஸங்கி⁴கா விஹாரா நிக்கட்³டி⁴ஸ்ஸத²? நேதம், மோக⁴புரிஸா, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
125. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²ம் குபிதோ அனத்தமனோ ஸங்கி⁴கா விஹாரா நிக்கட்³டே⁴ய்ய வா நிக்கட்³டா⁴பேய்ய வா, பாசித்திய’’ந்தி.
126. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.
பி⁴க்கு²ந்தி அஞ்ஞம் பி⁴க்கு²ம்.
குபிதோ அனத்தமனோதி அனபி⁴ரத்³தோ⁴ ஆஹதசித்தோ கி²லஜாதோ.
ஸங்கி⁴கோ நாம விஹாரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னோ ஹோதி பரிச்சத்தோ.
நிக்கட்³டே⁴ய்யாதி க³ப்³பே⁴ க³ஹேத்வா பமுக²ம் நிக்கட்³ட⁴தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. பமுகே² க³ஹேத்வா ப³ஹி நிக்கட்³ட⁴தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஏகேன பயோகே³ன ப³ஹுகேபி த்³வாரே அதிக்காமேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
நிக்கட்³டா⁴பேய்யாதி அஞ்ஞம் ஆணாபேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ [து³க்கடஸ்ஸ (கத்த²சி)]. ஸகிம் ஆணத்தோ ப³ஹுகேபி த்³வாரே அதிக்காமேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
127. ஸங்கி⁴கே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ குபிதோ அனத்தமனோ நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே வேமதிகோ குபிதோ அனத்தமனோ நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ குபிதோ அனத்தமனோ நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. விஹாரஸ்ஸ உபசாரா வா உபட்டா²னஸாலாய வா மண்ட³பா வா ருக்க²மூலா வா அஜ்ஜோ²காஸா வா நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுபஸம்பன்னம் விஹாரா வா விஹாரஸ்ஸ உபசாரா வா உபட்டா²னஸாலாய வா மண்ட³பா வா ருக்க²மூலா வா அஜ்ஜோ²காஸா வா நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ.
புக்³க³லிகே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அஞ்ஞஸ்ஸ புக்³க³லிகே ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத்தனோ புக்³க³லிகே அனாபத்தி.
128. அனாபத்தி அலஜ்ஜிம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, உம்மத்தகம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, ப⁴ண்ட³னகாரகம் கலஹகாரகம் விவாத³காரகம் ப⁴ஸ்ஸகாரகம் ஸங்கே⁴ அதி⁴கரணகாரகம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, அந்தேவாஸிகம் வா ஸத்³தி⁴விஹாரிகம் வா ந ஸம்மா வத்தந்தம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, தஸ்ஸ பரிக்கா²ரம் நிக்கட்³ட⁴தி வா நிக்கட்³டா⁴பேதி வா, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
நிக்கட்³ட⁴னஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் ஸத்தமம்.
8. வேஹாஸகுடிஸிக்கா²பத³ம்
129. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன த்³வே பி⁴க்கூ² ஸங்கி⁴கே விஹாரே உபரிவேஹாஸகுடியா விஹரந்தி?. ஏகோ ஹேட்டா² விஹரதி [விஹரந்தி, ஏகோ ஹேட்டா² (?)], ஏகோ உபரி. உபரிமோ பி⁴க்கு² ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் ஸஹஸா அபி⁴னிஸீதி³. மஞ்சபாதோ³ நிப்பதித்வா [பதித்வா (ஸ்யா.)] ஹேட்டி²மஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ மத்த²கே அவத்தா²ஸி. ஸோ பி⁴க்கு² விஸ்ஸரமகாஸி. பி⁴க்கூ² உபதா⁴வித்வா தம் பி⁴க்கு²ம் ஏதத³வோசும் – ‘‘கிஸ்ஸ த்வம், ஆவுஸோ, விஸ்ஸரமகாஸீ’’தி? அத² கோ² ஸோ பி⁴க்கு² பி⁴க்கூ²னம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம பி⁴க்கு² ஸங்கி⁴கே விஹாரே உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் ஸஹஸா அபி⁴னிஸீதி³ஸ்ஸதீ’’தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² தம் பி⁴க்கு²ம் அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர த்வம், பி⁴க்கு², ஸங்கி⁴கே விஹாரே உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் ஸஹஸா அபி⁴னிஸீத³ஸீ’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம த்வம், மோக⁴புரிஸ, ஸங்கி⁴கே விஹாரே உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் ஸஹஸா அபி⁴னிஸீதி³ஸ்ஸஸி! நேதம், மோக⁴புரிஸ, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
130. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ஸங்கி⁴கே விஹாரே உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் வா பீட²ம் வா அபி⁴னிஸீதே³ய்ய வா அபி⁴னிபஜ்ஜேய்ய வா, பாசித்திய’’ந்தி.
131. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.
ஸங்கி⁴கோ நாம விஹாரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னோ ஹோதி பரிச்சத்தோ.
வேஹாஸகுடி நாம மஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ அஸீஸக⁴ட்டா.
ஆஹச்சபாத³கோ நாம மஞ்சோ அங்கே³ விஜ்ஜி²த்வா டி²தோ ஹோதி. ஆஹச்சபாத³கம் நாம பீட²ம் அங்கே³ விஜ்ஜி²த்வா டி²தம் ஹோதி.
அபி⁴னிஸீதே³ய்யாதி தஸ்மிம் அபி⁴னிஸீத³தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
அபி⁴னிபஜ்ஜேய்யாதி தஸ்மிம் அபி⁴னிபஜ்ஜதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
132. ஸங்கி⁴கே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் வா பீட²ம் வா அபி⁴னிஸீத³தி வா அபி⁴னிபஜ்ஜதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸங்கி⁴கே வேமதிகோ…பே… ஸங்கி⁴கே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் வா பீட²ம் வா அபி⁴னிஸீத³தி வா அபி⁴னிபஜ்ஜதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
புக்³க³லிகே ஸங்கி⁴கஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. புக்³க³லிகே புக்³க³லிகஸஞ்ஞீ அஞ்ஞஸ்ஸ புக்³க³லிகே, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அத்தனோ புக்³க³லிகே, அனாபத்தி.
133. அனாபத்தி – அவேஹாஸகுடியா ஸீஸக⁴ட்டாய ஹேட்டா² அபரிபோ⁴க³ம் ஹோதி, பத³ரஸஞ்சிதம் ஹோதி, படாணி தி³ன்னா ஹோதி, தஸ்மிம் டி²தோ க³ண்ஹதி வா லக்³கே³தி வா, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
வேஹாஸகுடிஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் அட்ட²மம்.
9. மஹல்லகவிஹாரஸிக்கா²பத³ம்
134. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா கோஸம்பி³யம் விஹரதி கோ⁴ஸிதாராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ உபட்டா²கோ மஹாமத்தோ ஆயஸ்மதோ ச²ன்னஸ்ஸ விஹாரம் காராபேதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ச²ன்னோ கதபரியோஸிதம் விஹாரம் புனப்புனம் சா²தா³பேதி, புனப்புனம் லேபாபேதி. அதிபா⁴ரிதோ விஹாரோ பரிபதி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ச²ன்னோ திணஞ்ச கட்ட²ஞ்ச ஸம்கட்³ட⁴ந்தோ அஞ்ஞதரஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ யவகே²த்தம் தூ³ஸேஸி. அத² கோ² ஸோ ப்³ராஹ்மணோ உஜ்ஜா²யதி கி²ய்யதி விபாசேதி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ப⁴த³ந்தா அம்ஹாகம் யவகே²த்தம் தூ³ஸேஸ்ஸந்தீ’’தி! அஸ்ஸோஸும் கோ² பி⁴க்கூ² தஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ உஜ்ஜா²யந்தஸ்ஸ கி²ய்யந்தஸ்ஸ விபாசேந்தஸ்ஸ. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஆயஸ்மா ச²ன்னோ கதபரியோஸிதம் விஹாரம் புனப்புனம் சா²தா³பேஸ்ஸதி, புனப்புனம் லேபாபேஸ்ஸதி, அதிபா⁴ரிதோ விஹாரோ பரிபதீ’’தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆயஸ்மந்தம் ச²ன்னம் அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர த்வம், ச²ன்ன, கதபரியோஸிதம் விஹாரம் புனப்புனம் சா²தா³பேஸி, புனப்புனம் லேபாபேஸி, அதிபா⁴ரிதோ விஹாரோ பரிபதீ’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம த்வம், மோக⁴புரிஸ, கதபரியோஸிதம் விஹாரம் புனப்புனம் சா²தா³பேஸ்ஸஸி, புனப்புனம் லேபாபேஸ்ஸஸி, அதிபா⁴ரிதோ விஹாரோ பரிபதி! நேதம், மோக⁴புரிஸ, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
135. ‘‘மஹல்லகம் பன பி⁴க்கு²னா விஹாரம் காரயமானேன யாவத்³வாரகோஸா அக்³க³ளட்ட²பனாய ஆலோகஸந்தி⁴பரிகம்மாய த்³வத்திச்ச²த³னஸ்ஸ பரியாய அப்பஹரிதே டி²தேன அதி⁴ட்டா²தப்³ப³ம். ததோ சே உத்தரிம் அப்பஹரிதேபி டி²தோ அதி⁴ட்ட²ஹேய்ய பாசித்திய’’ந்தி.
136. மஹல்லகோ நாம விஹாரோ ஸஸ்ஸாமிகோ வுச்சதி.
விஹாரோ நாம உல்லித்தோ வா ஹோதி அவலித்தோ வா உல்லித்தாவலித்தோ வா.
காரயமானேனாதி கரோந்தோ வா காராபேந்தோ வா.
யாவ த்³வாரகோஸாதி பிட்ட²ஸங்கா⁴டஸ்ஸ [பீட²ஸம்கா⁴டஸ்ஸ (இதிபி), பிட்டி²ஸங்கா⁴டஸ்ஸ (ஸ்யா.)] ஸமந்தா ஹத்த²பாஸா.
அக்³க³ளட்ட²பனாயாதி த்³வாரட்ட²பனாய.
ஆலோகஸந்தி⁴பரிகம்மாயாதி வாதபானபரிகம்மாய ஸேதவண்ணம் காளவண்ணம் கே³ருகபரிகம்மம் மாலாகம்மம் லதாகம்மம் மகரத³ந்தகம் பஞ்சபடிகம்.
த்³வத்திச்ச²த³னஸ்ஸ பரியாயம் அப்பஹரிதே டி²தேன அதி⁴ட்டா²தப்³ப³ந்தி – ஹரிதம் நாம புப்³ப³ண்ணம் அபரண்ணம். ஸசே ஹரிதே டி²தோ அதி⁴ட்டா²தி, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. மக்³கே³ன சா²தே³ந்தஸ்ஸ த்³வே மக்³கே³ அதி⁴ட்ட²ஹித்வா ததியம் மக்³க³ம் ஆணாபேத்வா பக்கமிதப்³ப³ம். பரியாயேன சா²தே³ந்தஸ்ஸ த்³வே பரியாயே அதி⁴ட்ட²ஹித்வா ததியம் பரியாயம் ஆணாபேத்வா பக்கமிதப்³ப³ம்.
137. ததோ சே உத்தரி அப்பஹரிதேபி டி²தோ அதி⁴ட்ட²ஹேய்யாதி இட்ட²காய 2.0262 சா²தே³ந்தஸ்ஸ இட்ட²கிட்ட²காய ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸிலாய சா²தே³ந்தஸ்ஸ ஸிலாய ஸிலாய ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸுதா⁴ய சா²தே³ந்தஸ்ஸ பிண்டே³ பிண்டே³ ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. திணேன சா²தே³ந்தஸ்ஸ கரளே கரளே ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. பண்ணேன சா²தே³ந்தஸ்ஸ பண்ணே பண்ணே ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
அதிரேகத்³வத்திபரியாயே அதிரேகஸஞ்ஞீ அதி⁴ட்டா²தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. அதிரேகத்³வத்திபரியாயே வேமதிகோ அதி⁴ட்டா²தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. அதிரேகத்³வத்திபரியாயே ஊனகஸஞ்ஞீ அதி⁴ட்டா²தி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
ஊனகத்³வத்திபரியாயே அதிரேகஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ஊனகத்³வத்திபரியாயே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ஊனகத்³வத்திபரியாயே ஊனகஸஞ்ஞீ, அனாபத்தி.
138. அனாபத்தி த்³வத்திபரியாயே, ஊனகத்³வத்திபரியாயே, லேணே, கு³ஹாய, திணகுடிகாய, அஞ்ஞஸ்ஸத்தா²ய, அத்தனோ த⁴னேன, வாஸாகா³ரம் ட²பேத்வா ஸப்³ப³த்த² அனாபத்தி, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
மஹல்லகவிஹாரஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் நவமம்.
10. ஸப்பாணகஸிக்கா²பத³ம்
139. தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஆளவியம் விஹரதி அக்³கா³ளவே சேதியே. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆளவகா பி⁴க்கூ² நவகம்மம் கரோந்தா ஜானம் ஸப்பாணகம் உத³கம் திணம்பி மத்திகம்பி ஸிஞ்சந்திபி ஸிஞ்சாபேந்திபி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ஆளவகா பி⁴க்கூ² ஜானம் ஸப்பாணகம் உத³கம் திணம்பி மத்திகம்பி ஸிஞ்சிஸ்ஸந்திபி ஸிஞ்சாபேஸ்ஸந்திபீ’’தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² ஆளவகே பி⁴க்கூ² அனேகபரியாயேன விக³ரஹித்வா ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ‘‘ஸச்சம் கிர தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, ஜானம் ஸப்பாணகம் உத³கம் திணம்பி மத்திகம்பி ஸிஞ்சத²பி ஸிஞ்சாபேத²பீ’’தி? ‘‘ஸச்சம், ப⁴க³வா’’தி. விக³ரஹி பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா…பே… கத²ஞ்ஹி நாம தும்ஹே, மோக⁴புரிஸா, ஜானம் ஸப்பாணகம் உத³கம் திணம்பி மத்திகம்பி ஸிஞ்சிஸ்ஸத²பி ஸிஞ்சாபேஸ்ஸத²பி! நேதம், மோக⁴புரிஸா, அப்பஸன்னானம் வா பஸாதா³ய…பே… ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, இமம் ஸிக்கா²பத³ம் உத்³தி³ஸேய்யாத² –
140. ‘‘யோ பன பி⁴க்கு² ஜானம் ஸப்பாணகம் உத³கம் திணம் வா மத்திகம் வா ஸிஞ்சேய்ய வா ஸிஞ்சாபேய்ய வா, பாசித்திய’’ந்தி.
141. யோ பனாதி யோ யாதி³ஸோ…பே… பி⁴க்கூ²தி…பே… அயம் இமஸ்மிம் அத்தே² அதி⁴ப்பேதோ பி⁴க்கூ²தி.
ஜானாதி நாம [ஜானம் நாம (ஸ்யா.)] ஸாமம் வா ஜானாதி அஞ்ஞே வா தஸ்ஸ ஆரோசேந்தி.
ஸிஞ்சேய்யாதி ஸயம் ஸிஞ்சதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
ஸிஞ்சாபேய்யாதி அஞ்ஞம் ஆணாபேதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ [ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ (கத்த²சி)]. ஸகிம் ஆணத்தோ ப³ஹுகம்பி ஸிஞ்சதி, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ.
142. ஸப்பாணகே ஸப்பாணகஸஞ்ஞீ திணம் வா மத்திகம் வா ஸிஞ்சதி வா ஸிஞ்சாபேதி வா, ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸ. ஸப்பாணகே வேமதிகோ திணம் வா மத்திகம் வா ஸிஞ்சதி வா ஸிஞ்சாபேதி வா, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ஸப்பாணகே அப்பாணகஸஞ்ஞீ திணம் வா மத்திகம் வா ஸிஞ்சதி வா ஸிஞ்சாபேதி வா, அனாபத்தி. அப்பாணகே ஸப்பாணகஸஞ்ஞீ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அப்பாணகே வேமதிகோ, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அப்பாணகே அப்பாணகஸஞ்ஞீ, அனாபத்தி.
143. அனாபத்தி அஸஞ்சிச்ச, அஸ்ஸதியா, அஜானந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகஸ்ஸ, ஆதி³கம்மிகஸ்ஸாதி.
ஸப்பாணகஸிக்கா²பத³ம் நிட்டி²தம் த³ஸமம்.
பூ⁴தகா³மவக்³கோ³ து³தியோ.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
பூ⁴தம் அஞ்ஞாய உஜ்ஜா²யம், பக்கமந்தேன தே து³வே;
புப்³பே³ நிக்கட்³ட⁴னாஹச்ச, த்³வாரம் ஸப்பாணகேன சாதி.