10. பி⁴க்கு²னிக்க²ந்த⁴கம்

1. பட²மபா⁴ணவாரோ

மஹாபஜாபதிகோ³தமீவத்து²

402. [அ. நி. 8.51 இத³ம் வத்து² ஆக³தம்] தேன ஸமயேன பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா ஸக்கேஸு விஹரதி கபிலவத்து²ஸ்மிம் நிக்³ரோதா⁴ராமே. அத² கோ² மஹாபஜாபதி [மஹாபஜாபதீ (ஸீ. ஸ்யா.)] கோ³தமீ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, லபே⁴ய்ய மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. ‘‘அலம், கோ³தமி, மா தே ருச்சி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜா’’தி. து³தியம்பி கோ²…பே… ததியம்பி கோ² மஹபஜாபதி கோ³தமீ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, லபே⁴ய்ய மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. ‘‘அலம், கோ³தமி, மா தே ருச்சி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜா’’தி. அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ – ந ப⁴க³வா அனுஜானாதி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜந்தி – து³க்கீ² து³ம்மனா அஸ்ஸுமுகீ² ருத³மானா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி.

அத² கோ² ப⁴க³வா கபிலவத்து²ஸ்மிம் யதா²பி⁴ரந்தம் விஹரித்வா யேன வேஸாலீ தேன சாரிகம் பக்காமி. அனுபுப்³பே³ன சாரிகம் சரமானோ யேன வேஸாலீ தத³வஸரி. தத்ர ஸுத³ம் ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி மஹாவனே கூடாகா³ரஸாலாயம். அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ கேஸே சே²தா³பேத்வா காஸாயானி வத்தா²னி அச்சா²தே³த்வா ஸம்ப³ஹுலாஹி ஸாகியானீஹி ஸத்³தி⁴ம் யேன வேஸாலீ தேன பக்காமி. அனுபுப்³பே³ன யேன வேஸாலீ மஹாவனம் கூடாகா³ரஸாலா தேனுபஸங்கமி. அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ஸூனேஹி பாதே³ஹி ரஜோகிண்ணேன க³த்தேன து³க்கீ² து³ம்மனா அஸ்ஸுமுகீ² ருத³மானா ப³ஹித்³வாரகோட்ட²கே அட்டா²ஸி. அத்³த³ஸா கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ மஹாபஜாபதிம் கோ³தமிம் ஸூனேஹி பாதே³ஹி ரஜோகிண்ணேன க³த்தேன து³க்கி²ம் து³ம்மனம் அஸ்ஸுமுகி²ம் ருத³மானம் ப³ஹித்³வாரகோட்ட²கே டி²தம். தி³ஸ்வான மஹாபஜாபதிம் கோ³தமிம் ஏதத³வோச – ‘‘கிஸ்ஸ த்வம், கோ³தமி, ஸூனேஹி பாதே³ஹி ரஜோகிண்ணேன க³த்தேன து³க்கீ² து³ம்மனா அஸ்ஸுமுகீ² ருத³மானா ப³ஹித்³வாரகோட்ட²கே டி²தா’’தி? ‘‘ததா² ஹி பன, ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ந ப⁴க³வா அனுஜானாதி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. ‘‘தேன ஹி த்வம், கோ³தமி, முஹுத்தம் இதே⁴வ தாவ ஹோஹி, யாவாஹம் ப⁴க³வந்தம் யாசாமி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஏஸா, ப⁴ந்தே, மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ஸூனேஹி பாதே³ஹி ரஜோகிண்ணேன க³த்தேன து³க்கீ² து³ம்மனா அஸ்ஸுமுகீ² ருத³மானா ப³ஹித்³வாரகோட்ட²கே டி²தா – ந ப⁴க³வா அனுஜானாதி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜந்தி. ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, லபே⁴ய்ய மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. ‘‘அலம், ஆனந்த³, மா தே ருச்சி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜா’’தி. து³தியம்பி கோ²…பே… ததியம்பி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, லபே⁴ய்ய மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. ‘‘அலம், ஆனந்த³, மா தே ருச்சி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜா’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ [அ. நி. 8.51 ‘‘அத² கோ² ஆயஸ்மதோ ஆனந்த³ஸ்ஸ ஏதத³ஹோஸீ’’தி ஆக³தம்] – ‘‘ந ப⁴க³வா அனுஜானாதி மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜம்; யம்னூனாஹம் அஞ்ஞேனபி பரியாயேன ப⁴க³வந்தம் யாசேய்யம் மாதுகா³மஸ்ஸ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ப⁴ப்³போ³ நு கோ², ப⁴ந்தே, மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜித்வா ஸோதாபத்திப²லம் வா ஸகதா³கா³மிப²லம் [ஸகிதா³கா³மிப²லம் (ஸ்யா.)] வா அனாகா³மிப²லம் வா அரஹத்தப²லம் வா ஸச்சி²காது’’ந்தி? ‘‘ப⁴ப்³போ³, ஆனந்த³, மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜித்வா ஸோதாபத்திப²லம்பி ஸகதா³கா³மிப²லம்பி அனாகா³மிப²லம்பி அரஹத்தப²லம்பி ஸச்சி²காது’’ந்தி. ‘‘ஸசே, ப⁴ந்தே, ப⁴ப்³போ³ மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜித்வா ஸோதாபத்திப²லம்பி ஸகதா³கா³மிப²லம்பி அனாகா³மிப²லம்பி அரஹத்தப²லம்பி ஸச்சி²காதும்; ப³ஹூபகாரா, ப⁴ந்தே, மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ப⁴க³வதோ மாதுச்சா² ஆபாதி³கா, போஸிகா, கீ²ரஸ்ஸ தா³யிகா, ப⁴க³வந்தம் ஜனேத்தியா காலங்கதாய த²ஞ்ஞம் பாயேஸி; ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, லபே⁴ய்ய மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி.

அட்ட²க³ருத⁴ம்மா

403. ‘‘ஸசே, ஆனந்த³, மஹாபஜாபதீ கோ³தமீ அட்ட² க³ருத⁴ம்மே படிக்³க³ண்ஹாதி, ஸாவஸ்ஸா. ஹோது உபஸம்பதா³.

[பாசி. 149] ‘‘வஸ்ஸஸதூபஸம்பன்னாய பி⁴க்கு²னியா தத³ஹுபஸம்பன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்மம் காதப்³ப³ம். அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா [க³ரும்கத்வா (க.)] மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘ந பி⁴க்கு²னியா அபி⁴க்கு²கே ஆவாஸே வஸ்ஸம் வஸிதப்³ப³ம். அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘அன்வத்³த⁴மாஸம் பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴தோ த்³வே த⁴ம்மா பச்சாஸீஸிதப்³பா³ – உபோஸத²புச்ச²கஞ்ச, ஓவாதூ³பஸங்கமனஞ்ச. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘வஸ்ஸம்வுட்டா²ய பி⁴க்கு²னியா உப⁴தோஸங்கே⁴ தீஹி டா²னேஹி பவாரேதப்³ப³ம் – தி³ட்டே²ன வா, ஸுதேன வா, பரிஸங்காய வா. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘க³ருத⁴ம்மம் அஜ்ஜா²பன்னாய பி⁴க்கு²னியா உப⁴தோஸங்கே⁴ பக்க²மானத்தம் சரிதப்³ப³ம். அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘த்³வே வஸ்ஸானி ச²ஸு த⁴ம்மேஸு ஸிக்கி²தஸிக்கா²ய ஸிக்க²மானாய உப⁴தோஸங்கே⁴ உபஸம்பதா³ பரியேஸிதப்³பா³. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘ந பி⁴க்கு²னியா கேனசி பரியாயேன பி⁴க்கு² அக்கோஸிதப்³போ³ பரிபா⁴ஸிதப்³போ³. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘அஜ்ஜதக்³கே³ ஓவடோ பி⁴க்கு²னீனம் பி⁴க்கூ²ஸு வசனபதோ², அனோவடோ பி⁴க்கூ²னம் பி⁴க்கு²னீஸு வசனபதோ². அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘ஸசே, ஆனந்த³, மஹாபஜாபதி கோ³தமீ இமே அட்ட² க³ருத⁴ம்மே படிக்³க³ண்ஹாதி, ஸாவஸ்ஸா ஹோது உபஸம்பதா³’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே அட்ட² க³ருத⁴ம்மே உக்³க³ஹேத்வா யேன மஹாபஜாபதி கோ³தமீ தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா மஹாபஜாபதிம் கோ³தமிம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸசே கோ² த்வம், கோ³தமி, அட்ட² க³ருத⁴ம்மே படிக்³க³ண்ஹேய்யாஸி, ஸாவ தே ப⁴விஸ்ஸதி உபஸம்பதா³.

‘‘வஸ்ஸஸதூபஸம்பன்னாய பி⁴க்கு²னியா தத³ஹுபஸம்பன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்மம் காதப்³ப³ம். அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘ந பி⁴க்கு²னியா அபி⁴க்கு²கே ஆவாஸே வஸ்ஸம் வஸிதப்³ப³ம். அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘அன்வத்³த⁴மாஸம் பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴தோ த்³வே த⁴ம்மா பச்சாஸீஸிதப்³பா³ – உபோஸத²புச்ச²கஞ்ச, ஓவாதூ³பஸங்கமனஞ்ச. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘வஸ்ஸம்வுட்டா²ய பி⁴க்கு²னியா உப⁴தோஸங்கே⁴ தீஹி டா²னேஹி பவாரேதப்³ப³ம் – தி³ட்டே²ன வா, ஸுதேன வா, பரிஸங்காய வா. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘க³ருத⁴ம்மம் அஜ்ஜா²பன்னாய பி⁴க்கு²னியா உப⁴தோஸங்கே⁴ பக்க²மானத்தம் சரிதப்³ப³ம். அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘த்³வே வஸ்ஸானி ச²ஸு த⁴ம்மேஸு ஸிக்கி²தஸிக்கா²ய ஸிக்க²மானாய உப⁴தோஸங்கே⁴ உபஸம்பதா³ பரியேஸிதப்³பா³. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘ந பி⁴க்கு²னியா கேனசி பரியாயேன பி⁴க்கு² அக்கோஸிதப்³போ³ பரிபா⁴ஸிதப்³போ³. அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘அஜ்ஜதக்³கே³ ஓவடோ பி⁴க்கு²னீனம் பி⁴க்கூ²ஸு வசனபதோ², அனோவடோ பி⁴க்கூ²னம் பி⁴க்கு²னீஸு வசனபதோ². அயம்பி த⁴ம்மோ ஸக்கத்வா க³ருகத்வா மானேத்வா பூஜேத்வா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயோ.

‘‘ஸசே கோ² த்வம், கோ³தமி, இமே அட்ட² க³ருத⁴ம்மே படிக்³க³ண்ஹேய்யாஸி, ஸாவ தே ப⁴விஸ்ஸதி உபஸம்பதா³’’தி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ப⁴ந்தே ஆனந்த³, இத்தீ² வா புரிஸோ வா த³ஹரோ, யுவா, மண்ட³னகஜாதிகோ ஸீஸம்னஹாதோ உப்பலமாலம் வா வஸ்ஸிகமாலம் வா அதிமுத்தகமாலம் [அதி⁴மத்தகமாலம் (ஸ்யா.)] வா லபி⁴த்வா உபோ⁴ஹி ஹத்தே²ஹி படிக்³க³ஹேத்வா உத்தமங்கே³ ஸிரஸ்மிம் பதிட்டா²பேய்ய; ஏவமேவ கோ² அஹம், ப⁴ந்தே, ஆனந்த³ இமே அட்ட² க³ருத⁴ம்மே படிக்³க³ண்ஹாமி யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயே’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘படிக்³க³ஹிதா, ப⁴ந்தே, மஹாபஜாபதியா கோ³தமியா அட்ட² க³ருத⁴ம்மா, உபஸம்பன்னா ப⁴க³வதோ மாதுச்சா²’’தி.

‘‘ஸசே, ஆனந்த³, நாலபி⁴ஸ்ஸ மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜம், சிரட்டி²திகம், ஆனந்த³, ப்³ரஹ்மசரியம் அப⁴விஸ்ஸ, வஸ்ஸஸஹஸ்ஸம் ஸத்³த⁴ம்மோ திட்டே²ய்ய. யதோ ச கோ², ஆனந்த³, மாதுகா³மோ ததா²க³தப்பவேதி³தே த⁴ம்மவினயே அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதோ, ந தா³னி, ஆனந்த³, ப்³ரஹ்மசரியம் சிரட்டி²திகம் ப⁴விஸ்ஸதி. பஞ்சேவ தா³னி, ஆனந்த³, வஸ்ஸஸதானி ஸத்³த⁴ம்மோ ட²ஸ்ஸதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ஆனந்த³, யானி கானிசி குலானி ப³ஹுத்தி²கானி [ப³ஹுஇத்தி²கானி (ஸீ. ஸ்யா.)] அப்பபுரிஸகானி, தானி ஸுப்பத⁴ம்ஸியானி ஹோந்தி சோரேஹி கும்ப⁴தே²னகேஹி; ஏவமேவ கோ², ஆனந்த³, யஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே லப⁴தி மாதுகா³மோ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜம், ந தம் ப்³ரஹ்மசரியம் சிரட்டி²திகம் ஹோதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ஆனந்த³, ஸம்பன்னே ஸாலிக்கே²த்தே ஸேதட்டிகா நாம ரோக³ஜாதி நிபததி, ஏவம் தம் ஸாலிக்கே²த்தம் ந சிரட்டி²திகம் ஹோதி; ஏவமேவ கோ², ஆனந்த³, யஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே லப⁴தி மாதுகா³மோ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜம், ந தம் ப்³ரஹ்மசரியம் சிரட்டி²திகம் ஹோதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ஆனந்த³, ஸம்பன்னே உச்சு²க்கே²த்தே மஞ்ஜிட்டி²கா [மஞ்ஜேட்டி²கா (ஸீ. ஸ்யா.)] நாம ரோக³ஜாதி நிபததி, ஏவம் தம் உச்சு²க்கே²த்தம் ந சிரட்டி²திகம் ஹோதி; ஏவமேவ கோ², ஆனந்த³, யஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே லப⁴தி மாதுகா³மோ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜம், ந தம் ப்³ரஹ்மசரியம் சிரட்டி²திகம் ஹோதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, ஆனந்த³, புரிஸோ மஹதோ தளாகஸ்ஸ படிகச்சேவ ஆளிம் ப³ந்தே⁴ய்ய யாவதே³வ உத³கஸ்ஸ அனதிக்கமனாய; ஏவமேவ கோ², ஆனந்த³, மயா படிகச்சேவ பி⁴க்கு²னீனம் அட்ட² க³ருத⁴ம்மா பஞ்ஞத்தா யாவஜீவம் அனதிக்கமனீயா’’தி.

பி⁴க்கு²னீனம் அட்ட² க³ருத⁴ம்மா நிட்டி²தா.

பி⁴க்கு²னீஉபஸம்பதா³னுஜானனம்

404. அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² மஹாபஜாபதீ கோ³தமீ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கதா²ஹம், ப⁴ந்தே, இமாஸு ஸாகியானீஸு படிபஜ்ஜாமீ’’தி? அத² கோ² ப⁴க³வா மஹாபஜாபதிம் கோ³தமிம் த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேஸி ஸமாத³பேஸி ஸமுத்தேஜேஸி ஸம்பஹம்ஸேஸி. அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ப⁴க³வதா த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸிதா ஸமாத³பிதா ஸமுத்தேஜிதா ஸம்பஹம்ஸிதா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி. அத² கோ² ப⁴க³வா ஏதஸ்மிம் நிதா³னே ஏதஸ்மிம் பகரணே த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னியோ உபஸம்பாதே³து’’ந்தி.

அத² கோ² தா பி⁴க்கு²னியோ மஹாபஜாபதிம் கோ³தமிம் ஏதத³வோசும் – ‘‘அய்யா அனுபஸம்பன்னா, மயஞ்சம்ஹா உபஸம்பன்னா; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னியோ உபஸம்பாதே³தப்³பா³’’தி. அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ யேனாயஸ்மா ஆனந்தோ³ தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஏதத³வோச – ‘‘இமா மம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, பி⁴க்கு²னியோ ஏவமாஹம்ஸு – ‘அய்யா அனுபஸம்பன்னா, மயஞ்சம்ஹா உபஸம்பன்னா; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னியோ உபஸம்பாதே³தப்³பா³’’’தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘மஹாபஜாபதி, ப⁴ந்தே, கோ³தமீ ஏவமாஹ – ‘இமா மம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, பி⁴க்கு²னியோ ஏவமாஹம்ஸு – அய்யா அனுபஸம்பன்னா, மயஞ்சம்ஹா உபஸம்பன்னா; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னியோ உபஸம்பாதே³தப்³பா³’’’தி.

‘‘யத³க்³கே³ன, ஆனந்த³, மஹாபஜாபதியா கோ³தமியா அட்ட² க³ருத⁴ம்மா படிக்³க³ஹிதா, ததே³வ ஸா [ததே³வஸ்ஸா (க.)] உபஸம்பன்னா’’தி.

405. அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ யேனாயஸ்மா ஆனந்தோ³ தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஏதத³வோச – ‘‘ஏகாஹம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ப⁴க³வந்தம் வரம் யாசாமி. ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா அனுஜானேய்ய பி⁴க்கூ²னஞ்ச பி⁴க்கு²னீனஞ்ச யதா²வுட்³ட⁴ம் அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்ம’’ந்தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘மஹாபஜாபதி, ப⁴ந்தே, கோ³தமீ ஏவமாஹ – ‘ஏகாஹம், ப⁴ந்தே ஆனந்த³, ப⁴க³வந்தம் வரம் யாசாமி. ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா அனுஜானேய்ய பி⁴க்கூ²னஞ்ச பி⁴க்கு²னீனஞ்ச யதா²வுட்³ட⁴ம் அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்ம’’’ந்தி.

‘‘அட்டா²னமேதம், ஆனந்த³, அனவகாஸோ, யம் ததா²க³தோ அனுஜானேய்ய மாதுகா³மஸ்ஸ அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்மம். இமேஹி நாம, ஆனந்த³, அஞ்ஞதித்தி²யா து³ரக்கா²தத⁴ம்மா மாதுகா³மஸ்ஸ அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்மம் ந கரிஸ்ஸந்தி; கிமங்க³ம் பன ததா²க³தோ அனுஜானிஸ்ஸதி மாதுகா³மஸ்ஸ அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்ம’’ந்தி?

அத² கோ² ப⁴க³வா ஏதஸ்மிம் நிதா³னே ஏதஸ்மிம் பகரணே த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, மாதுகா³மஸ்ஸ அபி⁴வாத³னம் பச்சுட்டா²னம் அஞ்ஜலிகம்மம் ஸாமீசிகம்மம் காதப்³ப³ம். யோ கரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘யானி தானி, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு²னீனம் ஸிக்கா²பதா³னி பி⁴க்கூ²ஹி ஸாதா⁴ரணானி, கத²ம் மயம், ப⁴ந்தே, தேஸு ஸிக்கா²பதே³ஸு படிபஜ்ஜாமா’’தி? ‘‘யானி தானி, கோ³தமி, பி⁴க்கு²னீனம் ஸிக்கா²பதா³னி பி⁴க்கூ²ஹி ஸாதா⁴ரணானி, யதா² பி⁴க்கூ² ஸிக்க²ந்தி ததா² தேஸு ஸிக்கா²பதே³ஸு ஸிக்க²தா²’’தி. ‘‘யானி பன தானி, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு²னீனம் ஸிக்கா²பதா³னி பி⁴க்கூ²ஹி அஸாதா⁴ரணானி, கத²ம் மயம், ப⁴ந்தே, தேஸு ஸிக்கா²பதே³ஸு படிபஜ்ஜாமா’’தி? ‘‘யானி தானி, கோ³தமி, பி⁴க்கு²னீனம் ஸிக்கா²பதா³னி பி⁴க்கூ²ஹி அஸாதா⁴ரணானி, யதா²பஞ்ஞத்தேஸு ஸிக்கா²பதே³ஸு ஸிக்க²தா²’’தி.

406. [அ. நி. 8.53] அத² கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி, உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தா கோ² மஹாபஜாபதி கோ³தமீ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாது⁴ மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஸம்கி²த்தேன த⁴ம்மம் தே³ஸேது, யமஹம் ப⁴க³வதோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா ஏகா வூபகட்டா² அப்பமத்தா ஆதாபினீ பஹிதத்தா விஹரேய்ய’’ந்தி. ‘‘யே கோ² த்வம், கோ³தமி, த⁴ம்மே ஜானேய்யாஸி – இமே த⁴ம்மா ஸராகா³ய ஸம்வத்தந்தி நோ விராகா³ய, ஸஞ்ஞோகா³ய ஸம்வத்தந்தி நோ விஸஞ்ஞோகா³ய, ஆசயாய ஸம்வத்தந்தி நோ அபசயாய, மஹிச்ச²தாய ஸம்வத்தந்தி நோ அப்பிச்ச²தாய, அஸந்துட்டி²யா ஸம்வத்தந்தி நோ ஸந்துட்டி²யா, ஸங்க³ணிகாய ஸம்வத்தந்தி நோ பவிவேகாய, கோஸஜ்ஜாய ஸம்வத்தந்தி நோ வீரியாரம்பா⁴ய, து³ப்³ப⁴ரதாய ஸம்வத்தந்தி நோ ஸுப⁴ரதாய; ஏகம்ஸேன, கோ³தமி, தா⁴ரேய்யாஸி – நேஸோ த⁴ம்மோ, நேஸோ வினயோ, நேதம் ஸத்து²ஸாஸனந்தி. யே ச கோ² த்வம், கோ³தமி, த⁴ம்மே ஜானேய்யாஸி – இமே த⁴ம்மா விராகா³ய ஸம்வத்தந்தி நோ ஸராகா³ய, விஸஞ்ஞோகா³ய ஸம்வத்தந்தி நோ ஸஞ்ஞோகா³ய, அபசயாய ஸம்வத்தந்தி நோ ஆசயாய, அப்பிச்ச²தாய ஸம்வத்தந்தி நோ மஹிச்ச²தாய, ஸந்துட்டி²யா ஸம்வத்தந்தி நோ அஸந்துட்டி²யா, பவிவேகாய ஸம்வத்தந்தி நோ ஸங்க³ணிகாய, வீரியாரம்பா⁴ய ஸம்வத்தந்தி நோ கோஸஜ்ஜாய, ஸுப⁴ரதாய ஸம்வத்தந்தி நோ து³ப்³ப⁴ரதாய; ஏகம்ஸேன, கோ³தமி, தா⁴ரேய்யாஸி – ஏஸோ த⁴ம்மோ, ஏஸோ வினயோ, ஏதம் ஸத்து²ஸாஸன’’ந்தி.

407. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் ந உத்³தி³ஸீயதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும்…பே… ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸிது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கேன நு கோ² பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸிதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸிது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னுபஸ்ஸயம் உபஸங்கமித்வா பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘ஜாயாயோ இமா இமேஸம், ஜாரியோ இமா இமேஸம், இதா³னி இமே இமாஹி ஸத்³தி⁴ம் அபி⁴ரமிஸ்ஸந்தீ’’தி! ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸிதப்³ப³ம். யோ உத்³தி³ஸேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீஹி பி⁴க்கு²னீனம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸிது’’ந்தி. பி⁴க்கு²னியோ ந ஜானந்தி – ‘‘ஏவம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸிதப்³ப³’’ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆசிக்கி²தும் – ‘ஏவம் பாதிமோக்க²ம் உத்³தி³ஸேய்யாதா²’’’தி.

408. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ஆபத்திம் ந படிகரோந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஆபத்தி ந படிகாதப்³பா³. யா ந படிகரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி. பி⁴க்கு²னியோ ந ஜானந்தி – ‘‘ஏவம் ஆபத்தி படிகாதப்³பா³’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆசிக்கி²தும் – ‘ஏவம் ஆபத்திம் படிகரேய்யாதா²’’’தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கேன நு கோ² பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்தி படிக்³க³ஹேதப்³பா³’’தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்திம் படிக்³க³ஹேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ரதி²காயபி ப்³யூஹேபி ஸிங்கா⁴டகேபி பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா பத்தம் பூ⁴மியம் நிக்கி²பித்வா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் கரித்வா உக்குடிகம் நிஸீதி³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வா ஆபத்திம் படிகரோந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘ஜாயாயோ இமா இமேஸம், ஜாரியோ இமா இமேஸம், ரத்திம் விமானேத்வா இதா³னி க²மாபேந்தீ’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்தி படிக்³க³ஹேதப்³பா³. யோ படிக்³க³ண்ஹேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்திம் படிக்³க³ஹேது’’ந்தி. பி⁴க்கு²னியோ ந ஜானந்தி – ‘‘ஏவம் ஆபத்தி படிக்³க³ஹேதப்³பா³’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆசிக்கி²தும் – ‘ஏவம் ஆபத்திம் படிக்³க³ண்ஹேய்யாதா²’’’தி.

409. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் ந கரியதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் காது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கேன நு கோ² பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் காது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன கதகம்மா பி⁴க்கு²னியோ ரதி²காயபி ப்³யூஹேபி ஸிங்கா⁴டகேபி பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா பத்தம் பூ⁴மியம் நிக்கி²பித்வா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் கரித்வா உக்குடிகம் நிஸீதி³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வா க²மாபேந்தி ‘ஏவம் நூன காதப்³ப³’ந்தி மஞ்ஞமானா. மனுஸ்ஸா ததே²வ உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘ஜாயாயோ இமா இமேஸம், ஜாரியோ இமா இமேஸம், ரத்திம் விமானேத்வா இதா³னி க²மாபேந்தீ’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் காதப்³ப³ம். யோ கரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீஹி பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் காது’’ந்தி. பி⁴க்கு²னியோ ந ஜானந்தி – ‘‘ஏவம் கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆசிக்கி²தும் – ‘ஏவம் கம்மம் கரேய்யாதா²’’’தி.

410. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ஸங்க⁴மஜ்ஜே² ப⁴ண்ட³னஜாதா கலஹஜாதா விவாதா³பன்னா அஞ்ஞமஞ்ஞம் முக²ஸத்தீஹி விதுத³ந்தா விஹரந்தி. ந ஸக்கோந்தி தம் அதி⁴கரணம் வூபஸமேதும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் அதி⁴கரணம் வூபஸமேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னீனம் அதி⁴கரணம் வூபஸமேந்தி. தஸ்மிம் கோ² பன அதி⁴கரணே வினிச்சி²யமானே தி³ஸ்ஸந்தி பி⁴க்கு²னியோ கம்மப்பத்தாயோபி ஆபத்திகா³மினியோபி. பி⁴க்கு²னியோ ஏவமாஹம்ஸு – ‘‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, அய்யாவ பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் கரோந்து, அய்யாவ பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்திம் படிக்³க³ண்ஹந்து; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் அதி⁴கரணம் வூபஸமேதப்³ப³’’ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் ஆரோபேத்வா பி⁴க்கு²னீனம் நிய்யாதே³தும் – பி⁴க்கு²னீஹி பி⁴க்கு²னீனம் கம்மம் காதும், பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்திம் ஆரோபேத்வா பி⁴க்கு²னீனம் நிய்யாதே³தும், பி⁴க்கு²னீஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஆபத்திம் படிக்³க³ஹேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன உப்பலவண்ணாய பி⁴க்கு²னியா அந்தேவாஸினீ பி⁴க்கு²னீ ஸத்த வஸ்ஸானி ப⁴க³வந்தம் அனுப³ந்தா⁴ ஹோதி வினயம் பரியாபுணந்தீ. தஸ்ஸா முட்ட²ஸ்ஸதினியா க³ஹிதோ க³ஹிதோ முஸ்ஸதி. அஸ்ஸோஸி கோ² ஸா பி⁴க்கு²னீ – ‘‘ப⁴க³வா கிர ஸாவத்தி²ம் க³ந்துகாமோ’’தி. அத² கோ² தஸ்ஸா பி⁴க்கு²னியா ஏதத³ஹோஸி – ‘‘அஹம் கோ² ஸத்த வஸ்ஸானி ப⁴க³வந்தம் அனுப³ந்தி⁴ம் வினயம் பரியாபுணந்தீ. தஸ்ஸா மே முட்ட²ஸ்ஸதினியா க³ஹிதோ க³ஹிதோ முஸ்ஸதி. து³க்கரம் கோ² பன மாதுகா³மேன யாவஜீவம் ஸத்தா²ரம் அனுப³ந்தி⁴தும். கத²ம் நு கோ² மயா படிபஜ்ஜிதப்³ப³’’ந்தி? அத² கோ² ஸா பி⁴க்கு²னீ பி⁴க்கு²னீனம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி. பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கூ²னம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் வினயம் வாசேது’’ந்தி.

பட²மபா⁴ணவாரோ நிட்டி²தோ.

2. து³தியபா⁴ணவாரோ

411. அத² கோ² ப⁴க³வா வேஸாலியம் யதா²பி⁴ரந்தம் விஹரித்வா யேன ஸாவத்தி² தேன சாரிகம் பக்காமி. அனுபுப்³பே³ன சாரிகம் சரமானோ யேன ஸாவத்தி² தத³வஸரி. தத்ர ஸுத³ம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னியோ கத்³த³மோத³கேன ஓஸிஞ்சந்தி – அப்பேவ நாம அம்ஹேஸு ஸாரஜ்ஜேய்யுந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா பி⁴க்கு²னியோ கத்³த³மோத³கேன ஓஸிஞ்சிதப்³பா³. யோ ஓஸிஞ்சேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ த³ண்ட³கம்மம் காது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கிம் நு கோ² த³ண்ட³கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அவந்தி³யோ ஸோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴ன காதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கூ² காயம் விவரித்வா பி⁴க்கு²னீனம் த³ஸ்ஸேந்தி …பே… ஊரும் விவரித்வா பி⁴க்கு²னீனம் த³ஸ்ஸேந்தி, அங்க³ஜாதம் விவரித்வா பி⁴க்கு²னீனம் த³ஸ்ஸேந்தி, பி⁴க்கு²னியோ ஓபா⁴ஸேந்தி, பி⁴க்கு²னீஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பயோஜேந்தி – அப்பேவ நாம அம்ஹேஸு ஸாரஜ்ஜேய்யுந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னா காயோ விவரித்வா பி⁴க்கு²னீனம் த³ஸ்ஸேதப்³போ³, ந ஊரு விவரித்வா பி⁴க்கு²னீனம் த³ஸ்ஸேதப்³போ³, ந அங்க³ஜாதம் விவரித்வா பி⁴க்கு²னீனம் த³ஸ்ஸேதப்³ப³ம், ந பி⁴க்கு²னியோ ஓபா⁴ஸிதப்³பா³, ந பி⁴க்கு²னீஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பயோஜேதப்³ப³ம். யோ ஸம்பயோஜேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ த³ண்ட³கம்மம் காது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கிம் நு கோ² த³ண்ட³கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அவந்தி³யோ ஸோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴ன காதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கு²ம் கத்³த³மோத³கேன ஓஸிஞ்சந்தி – அப்பேவ நாம அம்ஹேஸு ஸாரஜ்ஜேய்யுந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு² கத்³த³மோத³கேன ஓஸிஞ்சிதப்³போ³. யா ஓஸிஞ்சேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸா பி⁴க்கு²னியா த³ண்ட³கம்மம் காது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கிம் நு கோ² த³ண்ட³கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி பி⁴க்க²வே, ஆவரணம் காது’’ந்தி. ஆவரணே கதே ந ஆதி³யந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஓவாத³ம் ட²பேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ காயம் விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேந்தி, த²னம் விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேந்தி, ஊரும் விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேந்தி, அங்க³ஜாதம் விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேந்தி, பி⁴க்கூ² ஓபா⁴ஸேந்தி, பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பயோஜேந்தி – அப்பேவ நாம அம்ஹேஸு ஸாரஜ்ஜேய்யுந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா காயோ விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேதப்³போ³…பே… ந த²னோ விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேதப்³போ³, ந ஊரு விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேதப்³போ³, ந அங்க³ஜாதம் விவரித்வா பி⁴க்கூ²னம் த³ஸ்ஸேதப்³ப³ம், ந பி⁴க்கூ² ஓபா⁴ஸிதப்³பா³, ந பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பயோஜேதப்³ப³ம். யா ஸம்பயோஜேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸா பி⁴க்கு²னியா த³ண்ட³கம்மம் காது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கிம் நு கோ² த³ண்ட³கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஆவரணம் காது’’ந்தி. ஆவரணே கதே ந ஆதி³யந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஓவாத³ம் ட²பேது’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கூ²னம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கப்பதி நு கோ² ஓவாத³ட்ட²பிதாய [ஓவாத³ண்ட²பிதாய (ஸ்யா.), ஓவாத³ம்ட²பிதாய (க.)] பி⁴க்கு²னியா ஸத்³தி⁴ம் உபோஸத²ம் காதும், ந நு கோ² கப்பதீ’’தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஓவாத³ட்ட²பிதாய பி⁴க்கு²னியா ஸத்³தி⁴ம் உபோஸதோ² காதப்³போ³, யாவ ந தம் அதி⁴கரணம் வூபஸந்தம் ஹோதீ’’தி.

412. தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா உதா³யீ ஓவாத³ம் ட²பேத்வா சாரிகம் பக்காமி. பி⁴க்கு²னியோ உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம அய்யோ உதா³யீ ஓவாத³ம் ட²பேத்வா சாரிகம் பக்கமிஸ்ஸதீ’’தி! ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஓவாத³ம் ட²பேத்வா சாரிகா பக்கமிதப்³பா³. யோ பக்கமேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன [தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² (ஸ்யா. கம்.)] பா³லா அப்³யத்தா ஓவாத³ம் ட²பேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பா³லேன அப்³யத்தேன ஓவாதோ³ ட²பேதப்³போ³. யோ ட²பேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² அவத்து²ஸ்மிம் அகாரணே ஓவாத³ம் ட²பேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, அவத்து²ஸ்மிம் அகாரணே ஓவாதோ³ ட²பேதப்³போ³. யோ ட²பேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² ஓவாத³ம் ட²பேத்வா வினிச்ச²யம் ந தே³ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஓவாத³ம் ட²பேத்வா வினிச்ச²யோ ந தா³தப்³போ³. யோ ந த³தே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

413. [பாசி. 1054] தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ஓவாத³ம் ந க³ச்ச²ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஓவாதோ³ ந க³ந்தப்³போ³. யா ந க³ச்சே²ய்ய, யதா²த⁴ம்மோ காரேதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸப்³போ³ பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ ஓவாத³ம் க³ச்ச²தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘ஜாயாயோ இமா இமேஸம், ஜாரியோ இமா இமேஸம், இதா³னி இமே இமாஹி ஸத்³தி⁴ம் அபி⁴ரமிஸ்ஸந்தீ’’தி! ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஸப்³பே³ன பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴ன ஓவாதோ³ க³ந்தப்³போ³. க³ச்சே²ய்ய சே, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, சதூஹி பஞ்சஹி பி⁴க்கு²னீஹி ஓவாத³ம் க³ந்து’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன சதஸ்ஸோ பஞ்ச பி⁴க்கு²னியோ ஓவாத³ம் க³ச்ச²ந்தி. மனுஸ்ஸா ததே²வ உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘ஜாயாயோ இமா இமேஸம், ஜாரியோ இமா இமேஸம், இதா³னி இமே இமாஹி ஸத்³தி⁴ம் அபி⁴ரமிஸ்ஸந்தீ’’தி! ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, சதூஹி பஞ்சஹி பி⁴க்கு²னீஹி ஓவாதோ³ க³ந்தப்³போ³. க³ச்சே²ய்யும் சே, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, த்³வே திஸ்ஸோ பி⁴க்கு²னியோ [பி⁴க்கு²னீஹி (க.)] ஓவாத³ம் க³ந்தும். ஏகம் பி⁴க்கு²ம் உபஸங்கமித்வா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் கரித்வா பாதே³ வந்தி³த்வா உக்குடிகம் நிஸீதி³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வா ஏவமஸ்ஸ வசனீயோ – ‘பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴, அய்ய, பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ பாதே³ வந்த³தி, ஓவாதூ³பஸங்கமனஞ்ச யாசதி; லப⁴து கிர, அய்ய, பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ ஓவாதூ³பஸங்கமன’ந்தி. தேன பி⁴க்கு²னா பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸகோ உபஸங்கமித்வா ஏவமஸ்ஸ வசனீயோ – ‘பி⁴க்கு²னீஸங்கோ⁴, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ பாதே³ வந்த³தி, ஓவாதூ³பஸங்கமனஞ்ச யாசதி; லப⁴து கிர, ப⁴ந்தே, பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ ஓவாதூ³பஸங்கமன’ந்தி. பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸகேன வத்தப்³போ³ – ‘அத்தி² கோசி பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னோவாத³கோ ஸம்மதோ’தி? ஸசே ஹோதி கோசி பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னோவாத³கோ ஸம்மதோ, பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸகேன வத்தப்³போ³ – ‘இத்த²ன்னாமோ பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னோவாத³கோ ஸம்மதோ, தம் பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ உபஸங்கமதூ’தி. ஸசே ந ஹோதி கோசி பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னோவாத³கோ ஸம்மதோ, பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸகேன வத்தப்³போ³ – ‘கோ ஆயஸ்மா உஸ்ஸஹதி பி⁴க்கு²னியோ ஓவதி³து’ந்தி? ஸசே கோசி உஸ்ஸஹதி பி⁴க்கு²னியோ ஓவதி³தும், ஸோ ச ஹோதி அட்ட²ஹங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தோ, ஸம்மன்னித்வா வத்தப்³போ³ – ‘இத்த²ன்னாமோ பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னோவாத³கோ ஸம்மதோ, தம் பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ உபஸங்கமதூ’தி. ஸசே ந கோசி உஸ்ஸஹதி பி⁴க்கு²னியோ ஓவதி³தும், பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸகேன வத்தப்³போ³ – ‘நத்தி² கோசி பி⁴க்கு² பி⁴க்கு²னோவாத³கோ ஸம்மதோ, பாஸாதி³கேன பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ ஸம்பாதே³தூ’’தி.

414. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² ஓவாத³ம் ந க³ண்ஹந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஓவாதோ³ ந க³ஹேதப்³போ³. யோ ந க³ண்ஹேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² பா³லோ ஹோதி. தம் பி⁴க்கு²னியோ உபஸங்கமித்வா ஏதத³வோசும் – ‘‘ஓவாத³ம், அய்ய, க³ண்ஹாஹீ’’தி. ‘‘அஹஞ்ஹி, ப⁴கி³னீ, பா³லோ; கதா²ஹம் ஓவாத³ம் க³ண்ஹாமீ’’தி? ‘‘க³ண்ஹாஹய்ய, ஓவாத³ம்; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் – பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீனம் ஓவாதோ³ க³ஹேதப்³போ³’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ட²பேத்வா பா³லம், அவஸேஸேஹி ஓவாத³ம் க³ஹேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² கி³லானோ ஹோதி. தம் பி⁴க்கு²னியோ உபஸங்கமித்வா ஏதத³வோசும் – ‘‘ஓவாத³ம், அய்ய க³ண்ஹாஹீ’’தி. ‘‘அஹஞ்ஹி, ப⁴கி³னீ, கி³லானோ; கதா²ஹம் ஓவாத³ம் க³ண்ஹாமீ’’தி? ‘‘க³ண்ஹாஹய்ய, ஓவாத³ம்; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் – ட²பேத்வா பா³லம், அவஸேஸேஹி ஓவாதோ³ க³ஹேதப்³போ³’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ட²பேத்வா பா³லம், ட²பேத்வா கி³லானம், அவஸேஸேஹி ஓவாத³ம் க³ஹேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² க³மிகோ ஹோதி. தம் பி⁴க்கு²னியோ உபஸங்கமித்வா ஏதத³வோசும் – ‘‘ஓவாத³ம், அய்ய, க³ண்ஹாஹீ’’தி. ‘‘அஹஞ்ஹி, ப⁴கி³னீ, க³மிகோ; கதா²ஹம் ஓவாத³ம் க³ண்ஹாமீ’’தி? ‘‘க³ண்ஹாஹய்ய, ஓவாத³ம்; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் – ட²பேத்வா பா³லம், ட²பேத்வா கி³லானம், அவஸேஸேஹி ஓவாதோ³ க³ஹேதப்³போ³’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ட²பேத்வா பா³லம், ட²பேத்வா கி³லானம், ட²பேத்வா க³மிகம், அவஸேஸேஹி ஓவாத³ம் க³ஹேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² அரஞ்ஞே விஹரதி. தம் பி⁴க்கு²னியோ உபஸங்கமித்வா ஏதத³வோசும் – ‘‘ஓவாத³ம், அய்ய, க³ண்ஹாஹீ’’தி. ‘‘அஹஞ்ஹி, ப⁴கி³னீ, அரஞ்ஞே விஹராமி; கதா²ஹம் ஓவாத³ம் க³ண்ஹாமீ’’தி? ‘‘க³ண்ஹாஹய்ய, ஓவாத³ம்; ஏவஞ்ஹி ப⁴க³வதா பஞ்ஞத்தம் – ட²பேத்வா பா³லம், ட²பேத்வா கி³லானம், ட²பேத்வா க³மிகம், அவஸேஸேஹி ஓவாதோ³ க³ஹேதப்³போ³’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஆரஞ்ஞிகேன பி⁴க்கு²னா ஓவாத³ம் க³ஹேதும், ஸங்கேதஞ்ச காதும் – அத்ர பதிஹரிஸ்ஸாமீ’’தி.

415. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² ஓவாத³ம் க³ஹேத்வா ந ஆரோசேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஓவாதோ³ ந ஆரோசேதப்³போ³. யோ ந ஆரோசேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² ஓவாத³ம் க³ஹேத்வா ந பச்சாஹரந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, ஓவாதோ³ ந பச்சாஹரிதப்³போ³. யோ ந பச்சாஹரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ஸங்கேதம் ந க³ச்ச²ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஸங்கேதம் ந க³ந்தப்³ப³ம். யா ந க³ச்சே²ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

416. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ தீ³கா⁴னி காயப³ந்த⁴னானி தா⁴ரேந்தி, தேஹேவ பா²ஸுகா நாமேந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி…பே… ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா தீ³க⁴ம் காயப³ந்த⁴னம் தா⁴ரேதப்³ப³ம். யா தா⁴ரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஏகபரியாகதம் [ஏகபரியாயகதம் (ஸ்யா.)] காயப³ந்த⁴னம், ந ச தேன பா²ஸுகா நாமேதப்³பா³. யா நாமேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ விலீவேன [விலிவேன (க.)] பட்டேன பா²ஸுகா நாமேந்தி…பே… சம்மபட்டேன பா²ஸுகா நாமேந்தி. து³ஸ்ஸபட்டேன பா²ஸுகா நாமேந்தி. து³ஸ்ஸவேணியா பா²ஸுகா நாமேந்தி. து³ஸ்ஸவட்டியா பா²ஸுகா நாமேந்தி. சோளபட்டேன பா²ஸுகா நாமேந்தி. சோளவேணியா பா²ஸுகா நாமேந்தி. சோளவட்டியா பா²ஸுகா நாமேந்தி. ஸுத்தவேணியா பா²ஸுகா நாமேந்தி. ஸுத்தவட்டியா பா²ஸுகா நாமேந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா விலீவேன பட்டேன பா²ஸுகா நாமேதப்³பா³…பே… ந ஸுத்தவட்டியா பா²ஸுகா நாமேதப்³பா³. யா நாமேய்ய ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ அட்டி²ல்லேன ஜக⁴னம் க⁴ம்ஸாபேந்தி…பே… கோ³ஹனுகேன ஜக⁴னம் கோட்டாபேந்தி, ஹத்த²ம் கோட்டாபேந்தி, ஹத்த²கோச்ச²ம் கோட்டாபேந்தி, பாத³ம் கோட்டாபேந்தி, பாத³கோச்ச²ம் கோட்டாபேந்தி, ஊரும் கோட்டாபேந்தி, முக²ம் கோட்டாபேந்தி, த³ந்தமம்ஸம் கோட்டாபேந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி…பே… ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா அட்டி²ல்லேன ஜக⁴னம் க⁴ம்ஸாபேதப்³ப³ம்…பே… ந த³ந்தமம்ஸம் கோட்டாபேதப்³ப³ம். யா கோட்டாபேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

417. தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ முக²ம் ஆலிம்பந்தி…பே… முக²ம் உம்மத்³தே³ந்தி, முக²ம் சுண்ணேந்தி, மனோஸிலிகாய முக²ம் லஞ்சே²ந்தி, அங்க³ராக³ம் கரோந்தி, முக²ராக³ம் கரோந்தி, அங்க³ராக³முக²ராக³ம் கரோந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி…பே… ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா முக²ம் ஆலிம்பிதப்³ப³ம்…பே… ந முக²ம் உம்மத்³தி³தப்³ப³ம், ந முக²ம் சுண்ணேதப்³ப³ம், ந மனோஸிலிகாய முக²ம் லஞ்சி²தப்³ப³ம், ந அங்க³ராகோ³ காதப்³போ³, ந முக²ராகோ³ காதப்³போ³, ந அங்க³ராக³முக²ராகோ³ காதப்³போ³. யா கரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ அவங்க³ம் [அபாங்க³ம் (?)] கரோந்தி…பே… விஸேஸகம் கரோந்தி, ஓலோகனகேன ஓலோகேந்தி, ஸாலோகே திட்ட²ந்தி; நச்சம் [ஸனச்சம் (ஸீ. ஸ்யா.), ஸமஜ்ஜம் (க.)] காராபேந்தி, வேஸிம் வுட்டா²பேந்தி, பானாகா³ரம் ட²பேந்தி, ஸூனம் ட²பேந்தி, ஆபணம் பஸாரேந்தி, வட்³டி⁴ம் பயோஜேந்தி, வணிஜ்ஜம் பயோஜேந்தி, தா³ஸம் உபட்டா²பேந்தி, தா³ஸிம் உபட்டா²பேந்தி, கம்மகாரம் உபட்டா²பேந்தி, கம்மகாரிம் உபட்டா²பேந்தி, திரச்சா²னக³தம் உபட்டா²பேந்தி, ஹரீதகபக்கிகம் [ஹரீதகபண்ணிகம் (க.)] பகிணந்தி, நமதகம் தா⁴ரேந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி…பே… ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா அவங்க³ம் காதப்³ப³ம்…பே… ந விஸேஸகம் காதப்³ப³ம், ந ஓலோகனகேன ஓலோகேதப்³ப³ம், ந ஸாலோகே டா²தப்³ப³ம், ந நச்சம் காராபேதப்³ப³ம், ந வேஸீ வுட்டா²பேதப்³பா³, ந பானாகா³ரம் ட²பேதப்³ப³ம், ந ஸூனா ட²பேதப்³பா³, ந ஆபணோ பஸாரேதப்³போ³, ந வட்³டி⁴ பயோஜேதப்³பா³, ந வணிஜ்ஜா பயோஜேதப்³பா³, ந தா³ஸோ உபட்டா²பேதப்³போ³, ந தா³ஸீ உபட்டா²பேதப்³பா³, ந கம்மகாரோ உபட்டா²பேதப்³போ³, ந கம்மகாரீ உபட்டா²பேதப்³பா³, ந திரச்சா²னக³தோ உபட்டா²பேதப்³போ³, ந ஹரீதகபக்கிகம் பகிணிதப்³ப³ம், ந நமதகம் தா⁴ரேதப்³ப³ம். யா தா⁴ரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

418. தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ ஸப்³ப³னீலகானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி…பே… ஸப்³ப³பீதகானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, ஸப்³ப³லோஹிதகானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, ஸப்³ப³மஞ்ஜிட்டி²கானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, ஸப்³ப³கண்ஹானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, ஸப்³ப³மஹாரங்க³ரத்தானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, ஸப்³ப³மஹானாமரத்தானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, அச்சி²ன்னத³ஸானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, தீ³க⁴த³ஸானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, புப்ப²த³ஸானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, ப²லத³ஸானி சீவரானி தா⁴ரேந்தி, கஞ்சுகம் தா⁴ரேந்தி, திரீடகம் தா⁴ரேந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி…பே… ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஸப்³ப³னீலகானி சீவரானி தா⁴ரேதப்³பா³னி…பே… ந திரீடகம் தா⁴ரேதப்³ப³ம். யா தா⁴ரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

419. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரா பி⁴க்கு²னீ காலம் கரோந்தீ ஏவமாஹ – ‘‘மமச்சயேன மய்ஹம் பரிக்கா²ரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஹோதூ’’தி. தத்த² பி⁴க்கூ² ச பி⁴க்கு²னியோ ச விவத³ந்தி – ‘‘அம்ஹாகம் ஹோதி, அம்ஹாகம் ஹோதீ’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘பி⁴க்கு²னீ சே, பி⁴க்க²வே, காலம் கரோந்தீ ஏவம் வதே³ய்ய – ‘மமச்சயேன மய்ஹம் பரிக்கா²ரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஹோதூ’தி, அனிஸ்ஸரோ தத்த² பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴, பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸேவேதம். ஸிக்க²மானா சே, பி⁴க்க²வே…பே… ஸாமணேரீ சே, பி⁴க்க²வே, காலம் கரோந்தீ ஏவம் வதே³ய்ய – ‘மமச்சயேன மய்ஹம் பரிக்கா²ரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஹோதூ’தி, அனிஸ்ஸரோ தத்த² பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴, பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸேவேதம். பி⁴க்கு² சே, பி⁴க்க²வே, காலம் கரோந்தோ ஏவம் வதே³ய்ய – ‘மமச்சயேன மய்ஹம் பரிக்கா²ரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஹோதூ’தி, அனிஸ்ஸரோ தத்த² பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴, பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸேவேதம். ஸாமணேரோ சே, பி⁴க்க²வே…பே… உபாஸகோ சே, பி⁴க்க²வே…பே… உபாஸிகா சே, பி⁴க்க²வே…பே… அஞ்ஞோ சே, பி⁴க்க²வே, கோசி காலம் கரோந்தோ ஏவம் வதே³ய்ய – ‘மமச்சயேன மய்ஹம் பரிக்கா²ரோ ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஹோதூ’தி, அனிஸ்ஸரோ தத்த² பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴, பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸேவேத’’ந்தி.

420. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரா இத்தீ² புராணமல்லீ பி⁴க்கு²னீஸு பப்³ப³ஜிதா ஹோதி. ஸா ரதி²காய து³ப்³ப³லகம் பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா அம்ஸகூடேன பஹாரம் த³த்வா பாதேஸி [பவட்டேஸி (ஸீ.)]. பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம, பி⁴க்கு²னீ, பி⁴க்கு²ஸ்ஸ பஹாரம் த³ஸ்ஸதீ’’தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ஸ்ஸ பஹாரோ தா³தப்³போ³. யா த³தே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா தூ³ரதோவ ஓக்கமித்வா மக்³க³ம் தா³து’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரா இத்தீ² பவுத்த²பதிகா ஜாரேன க³ப்³பி⁴னீ ஹோதி. ஸா க³ப்³ப⁴ம் பாதேத்வா குலூபிகம் பி⁴க்கு²னிம் ஏதத³வோச – ‘‘ஹந்த³ய்யே, இமம் க³ப்³ப⁴ம் பத்தேன நீஹரா’’தி. அத² கோ² ஸா பி⁴க்கு²னீ தம் க³ப்³ப⁴ம் பத்தே பக்கி²பித்வா ஸங்கா⁴டியா படிச்சா²தே³த்வா அக³மாஸி. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரேன பிண்ட³சாரிகேன பி⁴க்கு²னா ஸமாதா³னம் கதம் ஹோதி – ‘யாஹம் பட²மம் பி⁴க்க²ம் லபி⁴ஸ்ஸாமி, ந தம் அத³த்வா பி⁴க்கு²ஸ்ஸ வா பி⁴க்கு²னியா வா பரிபு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாமீ’தி. அத² கோ² ஸோ பி⁴க்கு² தம் பி⁴க்கு²னிம் பஸ்ஸித்வா ஏதத³வோச – ‘‘ஹந்த³, ப⁴கி³னி, பி⁴க்க²ம் படிக்³க³ண்ஹா’’தி. ‘‘அலம் அய்யா’’தி. து³தியம்பி கோ²…பே… ததியம்பி கோ² ஸோ பி⁴க்கு² தம் பி⁴க்கு²னிம் ஏதத³வோச – ‘‘ஹந்த³, ப⁴கி³னி, பி⁴க்க²ம் படிக்³க³ண்ஹா’’தி. ‘‘அலம் அய்யா’’தி. ‘‘மயா கோ², ப⁴கி³னி, ஸமாதா³னம் கதம் – ‘யாஹம் பட²மம் பி⁴க்க²ம் லபி⁴ஸ்ஸாமி, ந தம் அத³த்வா பி⁴க்கு²ஸ்ஸ வா பி⁴க்கு²னியா வா பரிபு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாமீ’தி. ஹந்த³, ப⁴கி³னி, பி⁴க்க²ம் படிக்³க³ண்ஹா’’தி. அத² கோ² ஸா பி⁴க்கு²னீ தேன பி⁴க்கு²னா நிப்பீளியமானா நீஹரித்வா பத்தம் த³ஸ்ஸேஸி – ‘‘பஸ்ஸ, அய்ய, பத்தே க³ப்³ப⁴ம்; மா ச கஸ்ஸசி ஆரோசேஸீ’’தி. அத² கோ² ஸோ பி⁴க்கு² உஜ்ஜா²யதி கி²ய்யதி விபாசேதி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம பி⁴க்கு²னீ பத்தேன க³ப்³ப⁴ம் நீஹரிஸ்ஸதீ’’தி! அத² கோ² ஸோ பி⁴க்கு² பி⁴க்கூ²னம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸி. யே தே பி⁴க்கூ² அப்பிச்சா²…பே… தே உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம பி⁴க்கு²னீ பத்தேன க³ப்³ப⁴ம் நீஹரிஸ்ஸதீ’’தி! ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பத்தேன க³ப்³போ⁴ நீஹரிதப்³போ³. யா நீஹரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா நீஹரித்வா பத்தம் த³ஸ்ஸேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா பரிவத்தேத்வா பத்தமூலம் த³ஸ்ஸேந்தி. பி⁴க்கூ² உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா பரிவத்தேத்வா பத்தமூலம் த³ஸ்ஸேஸ்ஸந்தீ’’தி! அத² கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா பரிவத்தேத்வா பத்தமூலம் த³ஸ்ஸேதப்³ப³ம். யா த³ஸ்ஸேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸித்வா உக்குஜ்ஜித்வா பத்தம் த³ஸ்ஸேதும். யஞ்ச பத்தே ஆமிஸம் ஹோதி, தேன ச பி⁴க்கு² நிமந்தேதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸாவத்தி²யம் ரதி²காய புரிஸப்³யஞ்ஜனம் ச²ட்³டி³தம் ஹோதி. தம் பி⁴க்கு²னியோ ஸக்கச்சம் உபனிஜ்ஜா²யிம்ஸு. மனுஸ்ஸா உக்குட்டி²ம் அகம்ஸு. தா பி⁴க்கு²னியோ மங்கூ அஹேஸும். அத² கோ² தா பி⁴க்கு²னியோ உபஸ்ஸயம் க³ந்த்வா பி⁴க்கு²னீனம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். யா தா பி⁴க்கு²னியோ அப்பிச்சா²…பே… தா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம பி⁴க்கு²னியோ புரிஸப்³யஞ்ஜனம் உபனிஜ்ஜா²யிஸ்ஸந்தீ’’தி! அத² கோ² தா பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கூ²னம் ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா புரிஸப்³யஞ்ஜனம் உபனிஜ்ஜா²யிதப்³ப³ம். யா உபனிஜ்ஜா²யேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

421. தேன கோ² பன ஸமயேன மனுஸ்ஸா பி⁴க்கூ²னம் ஆமிஸம் தே³ந்தி. பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னீனம் தே³ந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம ப⁴த³ந்தா அத்தனோ பரிபோ⁴க³த்தா²ய தி³ன்னம் அஞ்ஞேஸம் த³ஸ்ஸந்தி! மயம்பி ந ஜானாம தா³னம் தா³து’’ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, அத்தனோ பரிபோ⁴க³த்தா²ய தி³ன்னம் அஞ்ஞேஸம் தா³தப்³ப³ம். யோ த³தே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ²னம் ஆமிஸம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸங்க⁴ஸ்ஸ தா³து’’ந்தி. பா³ள்ஹதரம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லிகம்பி தா³து’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ²னம் ஸன்னிதி⁴கதம் ஆமிஸம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²னம் ஸன்னிதி⁴ம் பி⁴க்கு²னீஹி [பி⁴க்கு²னீஹி பி⁴க்கூ²ஹி (ஸீ.)] படிக்³கா³ஹாபேத்வா [படிக்³க³ஹாபேத்வா (க.)] பரிபு⁴ஞ்ஜிது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன மனுஸ்ஸா பி⁴க்கு²னீனம் ஆமிஸம் தே³ந்தி. பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கூ²னம் தே³ந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ‘‘கத²ஞ்ஹி நாம பி⁴க்கு²னியோ அத்தனோ பரிபோ⁴க³த்தா²ய தி³ன்னம் அஞ்ஞேஸம் த³ஸ்ஸந்தி! மயம்பி ந ஜானாம தா³னம் தா³து’’ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா அத்தனோ பரிபோ⁴க³த்தா²ய தி³ன்னம் அஞ்ஞேஸம் தா³தப்³ப³ம். யா த³தே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னீனம் ஆமிஸம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸங்க⁴ஸ்ஸ தா³து’’ந்தி. பா³ள்ஹதரம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லிகம்பி தா³து’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னீனம் ஸன்னிதி⁴கதம் ஆமிஸம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீனம் ஸன்னிதி⁴ம் பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீஹி [பி⁴க்கூ²ஹி பி⁴க்கு²னீஹி (ஸீ.)] படிக்³கா³ஹாபேத்வா பரிபு⁴ஞ்ஜிது’’ந்தி.

422. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ²னம் ஸேனாஸனம் உஸ்ஸன்னம் ஹோதி, பி⁴க்கு²னீனம் [பி⁴க்கு²னீனம் ஸேனாஸனம் (ஸ்யா. கம்.)] ந ஹோதி. பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கூ²னம் ஸந்திகே தூ³தம் பாஹேஸும் – ‘ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, அய்யா அம்ஹாகம் ஸேனாஸனம் தே³ந்து தாவகாலிக’ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னீனம் ஸேனாஸனம் தா³தும் தாவகாலிக’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன உதுனியோ பி⁴க்கு²னியோ ஓனத்³த⁴மஞ்சம் ஓனத்³த⁴பீட²ம் அபி⁴னிஸீத³ந்திபி அபி⁴னிபஜ்ஜந்திபி. ஸேனாஸனம் லோஹிதேன மக்கி²ய்யதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஓனத்³த⁴மஞ்சம் ஓனத்³த⁴பீட²ம் அபி⁴னிஸீதி³தப்³ப³ம் அபி⁴னிபஜ்ஜிதப்³ப³ம். யா அபி⁴னிஸீதே³ய்ய வா அபி⁴னிபஜ்ஜேய்ய வா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஆவஸத²சீவர’’ந்தி. ஆவஸத²சீவரம் லோஹிதேன மக்கி²ய்யதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஆணிசோளக’’ந்தி. சோளகம் நிபததி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸுத்தகேன ப³ந்தி⁴த்வா ஊருயா ப³ந்தி⁴து’’ந்தி. ஸுத்தம் சி²ஜ்ஜதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸம்வேல்லியம், கடிஸுத்தக’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ ஸப்³ப³காலம் கடிஸுத்தகம் தா⁴ரேந்தி. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி – ஸேய்யதா²பி கி³ஹினீ காமபோ⁴கி³னியோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ஸப்³ப³காலம் கடிஸுத்தகம் தா⁴ரேதப்³ப³ம். யா தா⁴ரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, உதுனியா கடிஸுத்தக’’ந்தி.

து³தியபா⁴ணவாரோ நிட்டி²தோ.

3. ததியபா⁴ணவாரோ

423. தேன கோ² பன ஸமயேன உபஸம்பன்னாயோ தி³ஸ்ஸந்தி – அனிமித்தாபி, நிமித்தமத்தாபி, அலோஹிதாபி, து⁴வலோஹிதாபி, து⁴வசோளாபி, பக்³க⁴ரந்தீபி, ஸிக²ரிணீபி, இத்தி²பண்ட³காபி, வேபுரிஸிகாபி, ஸம்பி⁴ன்னாபி, உப⁴தோப்³யஞ்ஜனாபி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, உபஸம்பாதே³ந்தியா சதுவீஸதி அந்தராயிகே த⁴ம்மே புச்சி²தும். ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, புச்சி²தப்³பா³ – ‘நஸி அனிமித்தா, நஸி நிமித்தமத்தா, நஸி அலோஹிதா, நஸி து⁴வலோஹிதா, நஸி து⁴வசோளா, நஸி பக்³க⁴ரந்தீ, நஸி ஸிக²ரணீ [ஸிக²ரிணீ (ஸீ. ஸ்யா.)], நஸி இத்தி²பண்ட³கா, நஸி வேபுரிஸிகா, நஸி ஸம்பி⁴ன்னா, நஸி உப⁴தோப்³யஞ்ஜனா? ஸந்தி தே ஏவரூபா ஆபா³தா⁴ – குட்ட²ம், க³ண்டோ³, கிலாஸோ, ஸோஸோ, அபமாரோ? மனுஸ்ஸாஸி, இத்தீ²ஸி, பு⁴ஜிஸ்ஸாஸி, அணணாஸி, நஸி ராஜப⁴டீ? அனுஞ்ஞாதாஸி மாதாபிதூஹி, ஸாமிகேன? பரிபுண்ணவீஸதிவஸ்ஸாஸி, பரிபுண்ணம் தே பத்தசீவரம், கின்னாமாஸி, கானாமா தே பவத்தினீ’’தி?

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னீனம் அந்தராயிகே த⁴ம்மே புச்ச²ந்தி. உபஸம்பதா³பேக்கா²யோ வித்தா²யந்தி, மங்கூ ஹோந்தி, ந ஸக்கோந்தி விஸ்ஸஜ்ஜேதும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஏகதோஉபஸம்பன்னாய பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴ விஸுத்³தா⁴ய பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ உபஸம்பாதே³து’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ அனனுஸிட்டா² உபஸம்பதா³பேக்கா²யோ அந்தராயிகே த⁴ம்மே புச்ச²ந்தி. உபஸம்பதா³பேக்கா²யோ வித்தா²யந்தி, மங்கூ ஹோந்தி, ந ஸக்கோந்தி விஸ்ஸஜ்ஜேதும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பட²மம் அனுஸாஸித்வா பச்சா² அந்தராயிகே த⁴ம்மே புச்சி²து’’ந்தி.

தத்தே²வ ஸங்க⁴மஜ்ஜே² அனுஸாஸந்தி. உபஸம்பதா³பேக்கா²யோ ததே²வ வித்தா²யந்தி, மங்கூ ஹோந்தி, ந ஸக்கோந்தி விஸ்ஸஜ்ஜேதும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஏகமந்தம் அனுஸாஸித்வா ஸங்க⁴மஜ்ஜே² அந்தராயிகே த⁴ம்மே புச்சி²தும். ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, அனுஸாஸிதப்³பா³.

424. ‘‘பட²மம் உபஜ்ஜ²ம் கா³ஹாபேதப்³பா³. உபஜ்ஜ²ம் கா³ஹாபேத்வா பத்தசீவரம் ஆசிக்கி²தப்³ப³ம் – ‘அயம் தே பத்தோ, அயம் ஸங்கா⁴டி, அயம் உத்தராஸங்கோ³, அயம் அந்தரவாஸகோ, இத³ம் ஸம்கச்சிகம் [ஸங்கச்சி²கம் (ஸ்யா.)], அயம் உத³கஸாடிகா; க³ச்ச² அமும்ஹி ஓகாஸே திட்டா²ஹீ’’தி.

பா³லா அப்³யத்தா அனுஸாஸந்தி. து³ரனுஸிட்டா² உபஸம்பதா³பேக்கா²யோ வித்தா²யந்தி, மங்கூ ஹோந்தி, ந ஸக்கோந்தி விஸ்ஸஜ்ஜேதும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பா³லாய அப்³யத்தாய அனுஸாஸிதப்³பா³. யா அனுஸாஸேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய அனுஸாஸிது’’ந்தி.

அஸம்மதா அனுஸாஸந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, அஸம்மதாய அனுஸாஸிதப்³பா³. யா அனுஸாஸேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸம்மதாய அனுஸாஸிதும். ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, ஸம்மன்னிதப்³பா³ – அத்தனா வா அத்தானம் ஸம்மன்னிதப்³ப³ம், பராய வா பரா ஸம்மன்னிதப்³பா³.

‘‘கத²ஞ்ச அத்தனாவ [அத்தனா வா (க.)] அத்தானம் ஸம்மன்னிதப்³ப³ம்? ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ – ‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், அஹம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமம் அனுஸாஸேய்ய’ந்தி. ஏவம் அத்தனாவ அத்தானம் ஸம்மன்னிதப்³ப³ம்.

‘‘கத²ஞ்ச பராய [பராய வா (க.)] பரா ஸம்மன்னிதப்³பா³? ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ – ‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமம் அனுஸாஸேய்யா’தி. ஏவம் பராய பரா ஸம்மன்னிதப்³பா³.

‘‘தாய ஸம்மதாய பி⁴க்கு²னியா உபஸம்பதா³பேக்க²ம் உபஸங்கமித்வா ஏவமஸ்ஸ வசனீயா – ‘ஸுணஸி இத்த²ன்னாமே. அயம் தே ஸச்சகாலோ, பூ⁴தகாலோ. யம் ஜாதம் தம் ஸங்க⁴மஜ்ஜே² புச்ச²ந்தே ஸந்தம் அத்தீ²தி வத்தப்³ப³ம், அஸந்தம் நத்தீ²தி வத்தப்³ப³ம். மா கோ² வித்தா²யி [வித்தா²ஸி (க.)], மா கோ² மங்கு அஹோஸி. ஏவம் தம் புச்சி²ஸ்ஸந்தி – நஸி அனிமித்தா, நஸி நிமித்தமத்தா, நஸி அலோஹிதா, நஸி து⁴வலோஹிதா, நஸி து⁴வசோளா, நஸி பக்³க⁴ரந்தீ, நஸி ஸிக²ரிணீ, நஸி இத்தி²பண்ட³கா, நஸி வேபுரிஸிகா, நஸி ஸம்பி⁴ன்னா, நஸி உப⁴தோப்³யஞ்ஜனா? ஸந்தி தே ஏவரூபா ஆபா³தா⁴ – குட்ட²ம், க³ண்டோ³, கிலாஸோ, ஸோஸோ, அபமாரோ? மனுஸ்ஸாஸி, இத்தீ²ஸி, பு⁴ஜிஸ்ஸாஸி, அணணாஸி, நஸி ராஜப⁴டீ? அனுஞ்ஞாதாஸி மாதாபிதூஹி, ஸாமிகேன? பரிபுண்ணவீஸதிவஸ்ஸாஸி, பரிபுண்ணம் தே பத்தசீவரம், கின்னாமாஸி, கானாமா தே பவத்தினீ’தி?

‘‘ஏகதோ ஆக³ச்ச²ந்தி. ந ஏகதோ ஆக³ந்தப்³ப³ம். அனுஸாஸிகாய பட²மதரம் ஆக³ந்த்வா ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ – ‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². அனுஸிட்டா² ஸா மயா. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், இத்த²ன்னாமா ஆக³ச்சே²ய்யா’தி. ‘ஆக³ச்சா²ஹீ’தி வத்தப்³பா³.

‘‘ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் காராபேத்வா பி⁴க்கு²னீனம் பாதே³ வந்தா³பேத்வா உக்குடிகம் நிஸீதா³பேத்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ண்ஹாபேத்வா உபஸம்பத³ம் யாசாபேதப்³பா³ – ‘ஸங்க⁴ம், அய்யே, உபஸம்பத³ம் யாசாமி. உல்லும்பது மம், அய்யே, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³ய. து³தியம்பி, அய்யே, ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசாமி. உல்லும்பது மம், அய்யே, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³ய. ததியம்பி, அய்யே, ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசாமி. உல்லும்பது மம், அய்யே, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³யா’தி. ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –

‘‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், அஹம் இத்த²ன்னாமம் அந்தராயிகே த⁴ம்மே புச்சே²ய்யந்தி.

‘‘ஸுணஸி இத்த²ன்னாமே. அயம் தே ஸச்சகாலோ, பூ⁴தகாலோ. யம் ஜாதம் தம் புச்சா²மி ஸந்தம் அத்தீ²தி வத்தப்³ப³ம், அஸந்தம் நத்தீ²தி வத்தப்³ப³ம். நஸி அனிமித்தா…பே… கின்னாமாஸி, கானாமா தே பவத்தினீதி. ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –

425. ‘‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². பரிஸுத்³தா⁴ அந்தராயிகேஹி த⁴ம்மேஹி, பரிபுண்ணஸ்ஸா பத்தசீவரம். இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³ய்ய இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. ஏஸா ஞத்தி.

‘‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². பரிஸுத்³தா⁴ அந்தராயிகேஹி த⁴ம்மேஹி, பரிபுண்ணஸ்ஸா பத்தசீவரம். இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³தி இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. யஸ்ஸா அய்யாய க²மதி இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³ இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா, ஸா துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸா நக்க²மதி, ஸா பா⁴ஸேய்ய.

‘‘து³தியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி…பே… ததியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி – ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². பரிஸுத்³தா⁴ அந்தராயிகேஹி த⁴ம்மேஹி, பரிபுண்ணஸ்ஸா பத்தசீவரம். இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³தி இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. யஸ்ஸா அய்யாய க²மதி இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³ இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா, ஸா துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸா நக்க²மதி, ஸா பா⁴ஸேய்ய.

‘‘உபஸம்பன்னா ஸங்கே⁴ன இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய பவத்தினியா. க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீதி.

‘‘தாவதே³வ தம் ஆதா³ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் உபஸங்கமித்வா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் காராபேத்வா பி⁴க்கூ²னம் பாதே³ வந்தா³பேத்வா உக்குடிகம் நிஸீதா³பேத்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ண்ஹாபேத்வா உபஸம்பத³ம் யாசாபேதப்³பா³ – ‘அஹம், அய்யா, இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴; ஸங்க⁴ம், அய்யா, உபஸம்பத³ம் யாசாமி. உல்லும்பது மம், அய்யா, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³ய. அஹம், அய்யா, இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. து³தியம்பி, அய்யா, ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசாமி. உல்லும்பது மம், அய்யா, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³ய. அஹம், அய்யா, இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ததியம்பி, அய்யா, ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசாமி. உல்லும்பது மம், அய்யா, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³யா’தி. ப்³யத்தேன பி⁴க்கு²னா படிப³லேன ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –

‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³ய்ய, இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. ஏஸா ஞத்தி.

‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³தி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. யஸ்ஸாயஸ்மதோ க²மதி இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³ இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா, ஸோ துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸ நக்க²மதி, ஸோ பா⁴ஸேய்ய.

‘‘து³தியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி…பே… ததியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி – ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. அயம் இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³தி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. யஸ்ஸாயஸ்மதோ க²மதி இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³ இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா, ஸோ துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸ நக்க²மதி, ஸோ பா⁴ஸேய்ய.

‘‘உபஸம்பன்னா ஸங்கே⁴ன இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீதி.

‘‘தாவதே³வ சா²யா மேதப்³பா³, உதுப்பமாணம் ஆசிக்கி²தப்³ப³ம், தி³வஸபா⁴கோ³ ஆசிக்கி²தப்³போ³, ஸங்கீ³தி ஆசிக்கி²தப்³பா³, பி⁴க்கு²னியோ வத்தப்³பா³ – இமிஸ்ஸா தயோ ச நிஸ்ஸயே, அட்ட² ச அகரணீயானி ஆசிக்கே²ய்யாதா²’’தி.

426. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ப⁴த்தக்³கே³ ஆஸனம் ஸம்கஸாயந்தியோ காலம் வீதினாமேஸும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, அட்ட²ன்னம் பி⁴க்கு²னீனம் யதா²வுட்³ட⁴ம், அவஸேஸானம் யதா²க³திக’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ – ப⁴க³வதா அனுஞ்ஞாதம் அட்ட²ன்னம் பி⁴க்கு²னீனம் யதா²வுட்³ட⁴ம், அவஸேஸானம் யதா²க³திகந்தி – ஸப்³ப³த்த² அட்டே²வ பி⁴க்கு²னியோ யதா²வுட்³ட⁴ம் படிபா³ஹந்தி, அவஸேஸாயோ யதா²க³திகம். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ப⁴த்தக்³கே³ அட்ட²ன்னம் பி⁴க்கு²னீனம் யதா²வுட்³ட⁴ம், அவஸேஸானம் யதா²க³திகம்; அஞ்ஞத்த² ஸப்³ப³த்த² யதா²வுட்³ட⁴ம் [அஞ்ஞத்த² யதா²வுட்³ட⁴ம் (ஸ்யா.)] ந படிபா³ஹிதப்³ப³ம். யா படிபா³ஹேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

427. [பாசி. 1050 ஆத³யோ] தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ ந பவாரேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா ந பவாரேதப்³ப³ம். யா ந பவாரேய்ய, யதா²த⁴ம்மோ காரேதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ அத்தனா பவாரேத்வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் ந பவாரேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா அத்தனா பவாரேத்வா பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ ந பவாரேதப்³போ³. யா ந பவாரேய்ய, யதா²த⁴ம்மோ காரேதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஏகதோ பவாரேந்தியோ கோலாஹலம் அகம்ஸு. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஏகதோ பவாரேதப்³ப³ம். யா பவாரேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ புரேப⁴த்தம் பவாரேந்தியோ காலம் வீதினாமேஸும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, பச்சா²ப⁴த்தம் [பி⁴க்க²வே பி⁴க்கு²னியா பச்சா²ப⁴த்தம் (ஸ்யா. கம்.)] பவாரேது’’ந்தி. பச்சா²ப⁴த்தம் பவாரேந்தியோ விகாலே [விகாலம் (க.)] அஹேஸும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, அஜ்ஜதனா பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ம் [அஜ்ஜதனா (ஸீ.), அஜ்ஜதனாய (க.)] பவாரேத்வா அபரஜ்ஜு பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேது’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸப்³போ³ பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ பவாரேந்தோ கோலாஹலம் அகாஸி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஏகம் பி⁴க்கு²னிம் ப்³யத்தம் படிப³லம் ஸம்மன்னிதும் – பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸ அத்தா²ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதும். ஏவஞ்ச பன, பி⁴க்க²வே, ஸம்மன்னிதப்³பா³. பட²மம் பி⁴க்கு²னீ யாசிதப்³பா³, யாசித்வா ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –

‘‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் பி⁴க்கு²னிம் ஸம்மன்னேய்ய பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸ அத்தா²ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதும். ஏஸா ஞத்தி.

‘‘ஸுணாது மே, அய்யே, ஸங்கோ⁴. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் பி⁴க்கு²னிம் ஸம்மன்னதி பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸ அத்தா²ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதும். யஸ்ஸா அய்யாய க²மதி இத்த²ன்னாமாய பி⁴க்கு²னியா ஸம்முதி பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸ அத்தா²ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதும், ஸா துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸா நக்க²மதி, ஸா பா⁴ஸேய்ய.

‘‘ஸம்மதா ஸங்கே⁴ன இத்த²ன்னாமா பி⁴க்கு²னீ பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸ அத்தா²ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதும். க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீதி.

‘‘தாய ஸம்மதாய பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ம் ஆதா³ய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் உபஸங்கமித்வா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் கரித்வா பி⁴க்கூ²னம் பாதே³ வந்தி³த்வா உக்குடிகம் நிஸீதி³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வா ஏவமஸ்ஸ வசனீயோ – ‘பி⁴க்கு²னீஸங்கோ⁴, அய்யா, பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதி – தி³ட்டே²ன வா, ஸுதேன வா பரிஸங்காய வா. வத³து [வத³து மம் (க.)], அய்யா, பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ம் அனுகம்பம் உபாதா³ய, பஸ்ஸந்தோ படிகரிஸ்ஸதி. து³தியம்பி, அய்யா…பே… ததியம்பி, அய்யா, பி⁴க்கு²னிஸங்கோ⁴ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பவாரேதி – தி³ட்டே²ன வா, ஸுதேன வா, பரிஸங்காய வா. வத³து, அய்யா, பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ம் அனுகம்பம் உபாதா³ய, பஸ்ஸந்தோ படிகரிஸ்ஸதீ’’தி.

428. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ பி⁴க்கூ²னம் உபோஸத²ம் ட²பேந்தி, பவாரணம் ட²பேந்தி, ஸவசனீயம் கரோந்தி, அனுவாத³ம் பட்ட²பேந்தி, ஓகாஸம் காரேந்தி, சோதே³ந்தி, ஸாரேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா பி⁴க்கு²ஸ்ஸ உபோஸதோ² ட²பேதப்³போ³; ட²பிதோபி அட்ட²பிதோ; ட²பேந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ந பவாரணா ட²பேதப்³பா³; ட²பிதாபி அட்ட²பிதா; ட²பேந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ந ஸவசனீயம் காதப்³ப³ம்; கதம்பி அகதம்; கரோந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ந அனுவாதோ³ பட்ட²பேதப்³போ³; பட்ட²பிதோபி அப்பட்ட²பிதோ; பட்ட²பேந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ந ஓகாஸோ காரேதப்³போ³; காரிதோபி அகாரிதோ; காரேந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ந சோதே³தப்³போ³; சோதி³தோபி அசோதி³தோ; சோதே³ந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. ந ஸாரேதப்³போ³; ஸாரிதோபி அஸாரிதோ; ஸாரேந்தியா ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னீனம் உபோஸத²ம் ட²பேந்தி, பவாரணம் ட²பேந்தி, ஸவசனீயம் கரோந்தி, அனுவாத³ம் பட்ட²பேந்தி, ஓகாஸம் காரேந்தி, சோதே³ந்தி, ஸாரேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே பி⁴க்கு²னா பி⁴க்கு²னியா உபோஸத²ம் ட²பேதும்; ட²பிதோபி ஸுட்ட²பிதோ; ட²பேந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. பவாரணம் ட²பேதும்; ட²பிதாபி ஸுட்ட²பிதா; ட²பேந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. ஸவசனீயம் காதும்; கதம்பி ஸுகதம்; கரோந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. அனுவாத³ம் பட்ட²பேதும்; பட்ட²பிதோபி ஸுப்பட்ட²பிதோ; பட்ட²பேந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. ஓகாஸம் காரேதும்; காரிதோபி ஸுகாரிதோ; காரேந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. சோதே³தும்; சோதி³தாபி ஸுசோதி³தா; சோதே³ந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. ஸாரேதும்; ஸாரிதாபி ஸுஸாரிதா; ஸாரேந்தஸ்ஸ அனாபத்தீ’’தி.

429. [பாசி. 1184] தேன கோ² பன ஸமயேன ச²ப்³ப³க்³கி³யா பி⁴க்கு²னியோ யானேன யாயந்தி – இத்தி²யுத்தேனபி புரிஸந்தரேன, புரிஸயுத்தேனபி இத்த²ந்தரேன. மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யந்தி கி²ய்யந்தி விபாசேந்தி…பே… ‘‘ஸேய்யதா²பி க³ங்கா³மஹியாயா’’தி [க³ங்கா³மஹியாதி (ஸீ.)]. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா யானேன யாயிதப்³ப³ம். யா யாயேய்ய, யதா²த⁴ம்மோ காரேதப்³போ³’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரா பி⁴க்கு²னீ கி³லானா ஹோதி, ந ஸக்கோதி பத³ஸா க³ந்தும். ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, கி³லானாய யான’’ந்தி. அத² கோ² பி⁴க்கு²னீனம் ஏதத³ஹோஸி – ‘‘இத்தி²யுத்தம் நு கோ², புரிஸயுத்தம் நு கோ²’’தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, இத்தி²யுத்தம் புரிஸயுத்தம் ஹத்த²வட்டக’’ந்தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரிஸ்ஸா பி⁴க்கு²னியா யானுக்³கா⁴தேன பா³ள்ஹதரம் அபா²ஸு அஹோஸி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸிவிகம் பாடங்கி’’ந்தி.

430. தேன கோ² பன ஸமயேன அட்³ட⁴காஸீ க³ணிகா பி⁴க்கு²னீஸு பப்³ப³ஜிதா ஹோதி. ஸா ச ஸாவத்தி²ம் க³ந்துகாமா ஹோதி – ‘ப⁴க³வதோ ஸந்திகே உபஸம்பஜ்ஜிஸ்ஸாமீ’தி. அஸ்ஸோஸும் கோ² து⁴த்தா – ‘அட்³ட⁴காஸீ கிர க³ணிகா ஸாவத்தி²ம் க³ந்துகாமா’தி. தே மக்³கே³ பரியுட்டி²ம்ஸு. அஸ்ஸோஸி கோ² அட்³ட⁴காஸீ க³ணிகா – ‘து⁴த்தா கிர மக்³கே³ பரியுட்டி²தா’தி. ப⁴க³வதோ ஸந்திகே தூ³தம் பாஹேஸி – ‘‘அஹஞ்ஹி உபஸம்பஜ்ஜிதுகாமா; கத²ம் நு கோ² மயா படிபஜ்ஜிதப்³ப³’’ந்தி? அத² கோ² ப⁴க³வா ஏதஸ்மிம் நிதா³னே ஏதஸ்மிம் பகரணே த⁴ம்மிம் கத²ம் கத்வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, தூ³தேனபி உபஸம்பாதே³து’’ந்தி.

பி⁴க்கு²தூ³தேன உபஸம்பாதே³ந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²தூ³தேன உபஸம்பாதே³தப்³பா³. யோ உபஸம்பாதே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி. ஸிக்க²மானதூ³தேன உபஸம்பாதே³ந்தி…பே… ஸாமணேரதூ³தேன உபஸம்பாதே³ந்தி…பே… ஸாமணேரிதூ³தேன உபஸம்பாதே³ந்தி…பே… பா³லாய அப்³யத்தாய தூ³தேன உபஸம்பாதே³ந்தி. ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பா³லாய அப்³யத்தாய தூ³தேன உபஸம்பாதே³தப்³பா³. யோ உபஸம்பாதே³ய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸ. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ப்³யத்தாய பி⁴க்கு²னியா படிப³லாய தூ³தேன உபஸம்பாதே³துந்தி.

‘‘தாய தூ³தாய பி⁴க்கு²னியா ஸங்க⁴ம் உபஸங்கமித்வா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் கரித்வா பி⁴க்கூ²னம் பாதே³ வந்தி³த்வா உக்குடிகம் நிஸீதி³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ஹேத்வா ஏவமஸ்ஸ வசனீயோ – ‘இத்த²ன்னாமா, அய்யா, இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ஸா கேனசிதே³வ அந்தராயேன ந ஆக³ச்ச²தி. இத்த²ன்னாமா, அய்யா, ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி. உல்லும்பது தம், அய்யா, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³ய. இத்த²ன்னாமா, அய்யா, இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ஸா கேனசிதே³வ அந்தராயேன ந ஆக³ச்ச²தி. து³தியம்பி, அய்யா, இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி. உல்லும்பது தம், அய்யா, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³ய. இத்த²ன்னாமா, அய்யா, இத்த²ன்னாமாய அய்யாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ஸா கேனசிதே³வ அந்தராயேன ந ஆக³ச்ச²தி. ததியம்பி, அய்யா, இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி. உல்லும்பது தம், அய்யா, ஸங்கோ⁴ அனுகம்பம் உபாதா³யா’தி. ப்³யத்தேன பி⁴க்கு²னா படிப³லேன ஸங்கோ⁴ ஞாபேதப்³போ³ –

‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ஸா கேனசிதே³வ அந்தராயேன ந ஆக³ச்ச²தி. இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. யதி³ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பத்தகல்லம், ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³ய்ய இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. ஏஸா ஞத்தி.

‘‘ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ஸா கேனசிதே³வ அந்தராயேன ந ஆக³ச்ச²தி. இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³தி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. யஸ்ஸாயஸ்மதோ க²மதி இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³ இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா, ஸோ துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸ நக்க²மதி, ஸோ பா⁴ஸேய்ய.

‘‘து³தியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி…பே… ததியம்பி ஏதமத்த²ம் வதா³மி. ஸுணாது மே, ப⁴ந்தே, ஸங்கோ⁴. இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³பேக்கா². ஏகதோஉபஸம்பன்னா பி⁴க்கு²னிஸங்கே⁴, விஸுத்³தா⁴. ஸா கேனசிதே³வ அந்தராயேன ந ஆக³ச்ச²தி. இத்த²ன்னாமா ஸங்க⁴ம் உபஸம்பத³ம் யாசதி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. ஸங்கோ⁴ இத்த²ன்னாமம் உபஸம்பாதே³தி இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. யஸ்ஸாயஸ்மதோ க²மதி இத்த²ன்னாமாய உபஸம்பதா³ இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா, ஸோ துண்ஹஸ்ஸ; யஸ்ஸ நக்க²மதி, ஸோ பா⁴ஸேய்ய.

‘‘உபஸம்பன்னா ஸங்கே⁴ன இத்த²ன்னாமா இத்த²ன்னாமாய பவத்தினியா. க²மதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ, தஸ்மா துண்ஹீ, ஏவமேதம் தா⁴ரயாமீதி.

‘‘தாவதே³வ சா²யா மேதப்³பா³, உதுப்பமாணம் ஆசிக்கி²தப்³ப³ம், தி³வஸபா⁴கோ³ ஆசிக்கி²தப்³போ³, ஸங்கீ³தி ஆசிக்கி²தப்³பா³, பி⁴க்கு²னியோ வத்தப்³பா³ – தஸ்ஸா தயோ ச நிஸ்ஸயே, அட்ட² ச அகரணீயானி ஆசிக்கே²ய்யாதா²’’தி.

431. தேன கோ² பன ஸமயேன பி⁴க்கு²னியோ அரஞ்ஞே விஹரந்தி. து⁴த்தா தூ³ஸேந்தி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம், ஆரோசேஸும். ‘‘ந, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னியா அரஞ்ஞே வத்த²ப்³ப³ம். யா வஸேய்ய, ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி.

தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரேன உபாஸகேன பி⁴க்கு²னிஸங்க⁴ஸ்ஸ உத்³தோ³ஸிதோ தி³ன்னோ ஹோதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, உத்³தோ³ஸித’’ந்தி. உத்³தோ³ஸிதோ ந ஸம்மதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, உபஸ்ஸய’’ந்தி. உபஸ்ஸயோ ந ஸம்மதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, நவகம்ம’’ந்தி. நவகம்மம் ந ஸம்மதி. ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, புக்³க³லிகம்பி காது’’ந்தி.

432. தேன கோ² பன ஸமயேன அஞ்ஞதரா இத்தீ² ஸன்னிஸின்னக³ப்³பா⁴ பி⁴க்கு²னீஸு பப்³ப³ஜிதா ஹோதி. தஸ்ஸா பப்³ப³ஜிதாய க³ப்³போ⁴ வுட்டா²தி. அத² கோ² தஸ்ஸா பி⁴க்கு²னியா ஏதத³ஹோஸி – ‘‘கத²ம் நு கோ² மயா இமஸ்மிம் தா³ரகே படிபஜ்ஜிதப்³ப³’’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். ‘‘அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, போஸேதும், யாவ ஸோ தா³ரகோ விஞ்ஞுதம் பாபுணாதீ’’தி.