6. பே⁴ஸஜ்ஜக்க²ந்த⁴கம்

பஞ்சபே⁴ஸஜ்ஜாதி³கதா²வண்ணனா

261. பே⁴ஸஜ்ஜக்க²ந்த⁴கே நச்சா²தே³ந்தீதி ருசிம் ந உப்பாதே³ந்தி.

262. ஸுஸுகாதி ஸமுத்³தே³ ப⁴வா ஏகா மச்ச²ஜாதி. கும்பீ⁴லாதிபி வத³ந்தி. ஸம்ஸட்ட²ந்தி பரிஸ்ஸாவிதம். தேலபரிபோ⁴கே³னாதி ஸத்தாஹகாலிகபரிபோ⁴க³ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம்.

263. பிட்டே²ஹீதி பிஸிதேஹி. உப்³பி⁴த³ம் நாம ஊஸரபம்ஸுமயம்.

264. ச²கணந்தி கோ³மயம். பாகதிகசுண்ணம் நாம அபக்ககஸாவசுண்ணம். தேன ட²பேத்வா க³ந்த⁴சுண்ணம் ஸப்³ப³ம் வட்டதீதி வத³ந்தி.

265. ஸுவண்ணகே³ருகோதி ஸுவண்ணதுத்தா²தி³. அஞ்ஜனூபபிஸனந்தி அஞ்ஜனத்தா²ய உபபிஸிதப்³ப³ம் யம் கிஞ்சி சுண்ணஜாதம்.

268. ஸாமம் க³ஹேத்வாதி ஏத்த² ஸப்பத³ட்ட²ஸ்ஸ அத்தா²ய அஞ்ஞேன பி⁴க்கு²னா க³ஹிதம்பி ஸாமம் க³ஹிதஸங்க²மேவ க³ச்ச²தீதி வேதி³தப்³ப³ம்.

269. க⁴ரதி³ன்னகாபா³தோ⁴ நாம வஸீகரணத்தா²ய க⁴ரணியா தி³ன்னபே⁴ஸஜ்ஜஸமுட்டி²தோ ஆபா³தோ⁴. தேனாஹ ‘‘வஸீகரணபாணகஸமுட்டி²தரோகோ³’’தி. க⁴ர-ஸத்³தோ³ சேத்த² அபே⁴தே³ன க⁴ரணியா வத்தமானோ அதி⁴ப்பேதோ. ‘‘அகடயூஸேனாதி அனபி⁴ஸங்க²தேன முக்³க³யூஸேன. கடாகடேனாதி முக்³கே³ பசித்வா அசாலேத்வாவ பரிஸ்ஸாவிதேன முக்³க³ஸூபேனா’’தி க³ண்டி²பதே³ஸு வுத்தம்.

கு³ளாதி³அனுஜானனகதா²வண்ணனா

272. கு³ளகரணந்தி கு³ளகரணட்டா²னம், உச்சு²ஸாலந்தி வுத்தம் ஹோதி.

274. அவிஸ்ஸத்தா²தி ஸாஸங்கா.

276. அப்பமத்தகேபி பவாரேந்தீதி அப்பமத்தகேபி க³ஹிதே பவாரேந்தி, ‘‘ப³ஹும்ஹி க³ஹிதே அஞ்ஞேஸம் நப்பஹோதீ’’தி மஞ்ஞமானா அப்பமத்தகம் க³ஹேத்வா பவாரேந்தீதி அதி⁴ப்பாயோ. படிஸங்கா²பி படிக்கி²பந்தீதி ‘‘தி³வா போ⁴ஜனத்தா²ய ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ஸல்லக்கே²த்வாபி படிக்கி²பந்தி.

279. ஸம்பா³தே⁴ த³ஹனகம்மம் படிக்கே²பாபா⁴வோ வட்டதி.

280. உப⁴தோபஸன்னாதி உப⁴யதோ பஸன்னா. மாகா⁴தோதி ‘‘மா கா⁴தேத² பாணினோ’’தி ஏவம் மாகா⁴தகோ⁴ஸிததி³வஸோ.

யாகு³மது⁴கோ³ளகாதி³கதா²வண்ணனா

282. மது⁴கோ³ளகந்தி ஸக்கராதி³ஸம்யுத்தபூவம். ஆயும் தே³தீதி ஆயுதா³னம் தே³தி. வண்ணந்தி ஸரீரவண்ணம். ஸுக²ந்தி காயிகசேதஸிகஸுக²ம். ப³லந்தி ஸரீரதா²மம். படிபா⁴னந்தி யுத்தமுத்தபடிபா⁴னம். வாதம் அனுலோமேதீதி வாதம் அனுலோமேத்வா ஹரதி. வத்தி²ம் ஸோதே⁴தீதி த⁴மனியோ ஸுத்³த⁴ம் கரோதி. ஆமாவஸேஸம் பாசேதீதி ஸசே ஆமாவஸேஸகம் ஹோதி, தம் பாசேதி. அனுப்பவேச்ச²தீதி தே³தி. வாதஞ்ச ப்³யபனேதீதி ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³ப³ம்.

283. நனு ச ‘‘பரம்பரபோ⁴ஜனேன காரேதப்³போ³’’தி கஸ்மா வுத்தம். பரம்பரபோ⁴ஜனஞ்ஹி பஞ்சன்னம் போ⁴ஜனானம் அஞ்ஞதரேன நிமந்திதஸ்ஸ தம் ட²பேத்வா அஞ்ஞம் பஞ்சன்னம் போ⁴ஜனானம் அஞ்ஞதரம் பு⁴ஞ்ஜந்தஸ்ஸ ஹோதி, இமே ச பி⁴க்கூ² போ⁴ஜ்ஜயாகு³ம் பரிபு⁴ஞ்ஜிம்ஸு, பஞ்சஸு போ⁴ஜனேஸு அஞ்ஞதரந்தி ஆஹ ‘‘போ⁴ஜ்ஜயாகு³யா ஹி பவாரணா ஹோதீ’’தி. யஸ்மா பஞ்சன்னம் போ⁴ஜனானம் அஞ்ஞதரம் படிக்கி²பந்தஸ்ஸ வுத்தா பவாரணா போ⁴ஜ்ஜயாகு³ம் படிக்கி²பந்தஸ்ஸபி ஹோதியேவ, தஸ்மா போ⁴ஜ்ஜயாகு³பி ஓத³னக³திகாயேவாதி அதி⁴ப்பாயோ.

284. ஸுகு²மோஜம் பக்கி²பிம்ஸூதி ‘‘ப⁴க³வா பரிபு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸதீ’’தி மஞ்ஞமானா பக்கி²பிம்ஸு.

பாடலிகா³மவத்து²கதா²வண்ணனா

285. பாடலிகா³மோதி (உதா³. அட்ட². 76) ஏவம்னாமகோ மக³த⁴ரட்டே² ஏகோ கா³மோ. தஸ்ஸ கிர கா³மஸ்ஸ மாபனதி³வஸே கா³மங்க³ணட்டா²னே த்³வே தயோ பாடலங்குரா பத²விதோ உப்³பி⁴ஜ்ஜித்வா நிக்க²மிம்ஸு. தேன தம் ‘‘பாடலிகா³மோ’’ த்வேவ வோஹரிம்ஸு. தத³வஸரீதி தம் பாடலிகா³மம் அவஸரி அனுபாபுணி. பாடலிகா³மிகாதி பாடலிகா³மவாஸினோ. உபாஸகாதி தே கிர ப⁴க³வதோ பட²மத³ஸ்ஸனேன கேசி ஸரணேஸு ச ஸீலேஸு ச பதிட்டி²தா. தேன வுத்தம் ‘‘உபாஸகா’’தி. யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸூதி பாடலிகா³மே கிர அஜாதஸத்துனோ லிச்ச²விராஜூனஞ்ச மனுஸ்ஸா காலேன காலம் க³ந்த்வா கே³ஹஸாமிகே கே³ஹதோ நீஹரித்வா மாஸம்பி அட்³ட⁴மாஸம்பி வஸந்தி. தேன பாடலிகா³மவாஸினோ மனுஸ்ஸா நிச்சுபத்³து³தா ‘‘ஏதேஸஞ்சேவ ஆக³தகாலே வஸனட்டா²னம் ப⁴விஸ்ஸதீதி ஏகபஸ்ஸே இஸ்ஸரானம் ப⁴ண்ட³படிஸாமனட்டா²னம், ஏகபஸ்ஸே வஸனட்டா²னம், ஏகபஸ்ஸே ஆக³ந்துகானம் அத்³தி⁴கமனுஸ்ஸானம், ஏகபஸ்ஸே த³லித்³தா³னம் கபணமனுஸ்ஸானம், ஏகபஸ்ஸே கி³லானானம் வஸனட்டா²னம் ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ஸப்³பே³ஸம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் அக⁴ட்டேத்வா வஸனப்பஹோனகம் நக³ரமஜ்ஜே² மஹதிம் ஸாலம் காரேஸும், தஸ்ஸ நாமம் ஆவஸதா²கா³ரந்தி. ஆக³ந்த்வா வஸந்தி ஏத்த² ஆக³ந்துகாதி ஆவஸதோ², ததே³வ ஆகா³ரம் ஆவஸதா²கா³ரம்.

தம் தி³வஸஞ்ச தம் நிட்டா²னம் அக³மாஸி. தே தத்த² க³ந்த்வா இட்ட²ககம்மஸுதா⁴கம்மசித்தகம்மாதி³வஸேன ஸுபரினிட்டி²தம் ஸுஸஜ்ஜிதம் தே³வவிமானஸதி³ஸம் த்³வாரகோட்ட²கதோ பட்டா²ய ஓலோகேத்வா ‘‘இத³ம் ஆவஸதா²கா³ரம் அதிவிய மனோரமம் ஸஸ்ஸிரிகம், கேன நு கோ² பட²மம் பரிபு⁴த்தம் அம்ஹாகம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய அஸ்ஸா’’தி சிந்தேஸும், தஸ்மிம்யேவ ச க²ணே ‘‘ப⁴க³வா தம் கா³மம் அனுப்பத்தோ’’தி அஸ்ஸோஸும், தேன தே உப்பன்னபீதிஸோமனஸ்ஸா ‘‘அம்ஹேஹி ப⁴க³வா க³ந்த்வாபி ஆனேதப்³போ³ ஸியா, ஸோ ஸயமேவ அம்ஹாகம் வஸனட்டா²னம் ஸம்பத்தோ, அஜ்ஜ மயம் ப⁴க³வந்தம் இத⁴ வஸாபேத்வா பட²மம் பரிபு⁴ஞ்ஜாபேஸ்ஸாம, ததா² பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம், பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ ஆக³தே தேபிடகம் பு³த்³த⁴வசனம் ஆக³தமேவ ப⁴விஸ்ஸதி, ஸத்தா²ரம் மங்க³லம் வதா³பேஸ்ஸாம, த⁴ம்மம் கதா²பேஸ்ஸாம, இதி தீஹி ரதனேஹி பரிபு⁴த்தே பச்சா² அம்ஹாகம் பரேஸஞ்ச பரிபோ⁴கோ³ ப⁴விஸ்ஸதி, ஏவம் நோ தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ஸன்னிட்டா²னம் கத்வா ஏதத³த்த²மேவ ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமிம்ஸு. தஸ்மா ஏவமாஹம்ஸு ‘‘அதி⁴வாஸேது நோ, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஆவஸதா²கா³ர’’ந்தி. தேனுபஸங்கமிம்ஸூதி (தீ³. நி. அட்ட². 3.297-298; ம. நி. அட்ட². 2.22) கிஞ்சாபி தம் தி³வஸமேவ பரினிட்டி²தத்தா தே³வவிமானம் விய ஸுஸஜ்ஜிதம் ஸுபடிஜக்³கி³தம், பு³த்³தா⁴ரஹம் பன கத்வா ந பஞ்ஞத்தம். பு³த்³தா⁴ ஹி நாம அரஞ்ஞஜ்ஜா²ஸயா அரஞ்ஞாராமா, அந்தோகா³மே வஸேய்யும் வா நோ வா, தஸ்மா ப⁴க³வதோ ருசிம் ஜானித்வாவ பஞ்ஞபேஸ்ஸாமாதி சிந்தேத்வா தே ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமிம்ஸு, இதா³னி ப⁴க³வதோ ருசிம் ஜானித்வா ததா² பஞ்ஞாபேதுகாமா யேனாவஸதா²கா³ரம் தேனுபஸங்கமிம்ஸு. ஸப்³ப³ஸந்த²ரிம் ஆவஸதா²கா³ரம் ஸந்த²ரித்வாதி ஏத்த² ஸந்த²ரணம் ஸந்த²ரி, ஸப்³போ³ ஸகலோ ஸந்த²ரி ஏத்தா²தி ஸப்³ப³ஸந்த²ரி. அத² வா ஸந்த²தந்தி ஸந்த²ரி, ஸப்³ப³ம் ஸந்த²ரி ஸப்³ப³ஸந்த²ரி, தம் ஸப்³ப³ஸந்த²ரிம். பா⁴வனபும்ஸகனித்³தே³ஸோவாயம், யதா² ஸப்³ப³மேவ ஸந்த²தம் ஹோதி, ஏவம் ஸந்த²ரித்வாதி அத்தோ². ஸப்³ப³பட²மம் தாவ ‘‘கோ³மயம் நாம ஸப்³ப³மங்க³லேஸு வட்டதீ’’தி ஸுதா⁴பரிகம்மகதம்பி பூ⁴மிம் அல்லகோ³மயேன ஓபுஞ்ஜாபேத்வா பரிஸுக்க²பா⁴வம் ஞத்வா யதா² அக்கந்தட்டா²னே பத³ம் பஞ்ஞாயதி, ஏவம் சாதுஜ்ஜாதியக³ந்தே⁴ஹி லிம்பேத்வா உபரி நானாவண்ணகடஸாரகே ஸந்த²ரித்வா தேஸம் உபரி மஹாபிட்டி²ககோஜவே ஆதி³ம் கத்வா ஹத்த²த்த²ரணாதீ³ஹி நானாவண்ணேஹி அத்த²ரணேஹி ஸந்த²ரிதப்³ப³யுத்தகம் ஸப்³போ³காஸம் ஸந்த²ராபேஸும். தேன வுத்தம் ‘‘ஸப்³ப³ஸந்த²ரிம் ஆவஸதா²கா³ரம் ஸந்த²ரித்வா’’தி.

ஆஸனானீதி மஜ்ஜ²ட்டா²னே தாவ மங்க³லத்த²ம்ப⁴ம் நிஸ்ஸாய மஹாரஹம் பு³த்³தா⁴ஸனம் பஞ்ஞபேத்வா தத்த² யம் யம் முது³கஞ்ச மனோரமஞ்ச பச்சத்த²ரணம், தம் தம் அத்த²ரித்வா உப⁴தோலோஹிதகம் மனுஞ்ஞத³ஸ்ஸனம் உபதா⁴னம் உபத³ஹித்வா உபரி ஸுவண்ணரஜததாரகவிசித்தவிதானம் ப³ந்தி⁴த்வா க³ந்த⁴தா³மபுப்ப²தா³மபத்தாதா³மாதீ³ஹி அலங்கரித்வா ஸமந்தா த்³வாத³ஸஹத்தே² டா²னே புப்ப²ஜாலம் காரேத்வா திம்ஸஹத்த²மத்தம் டா²னம் படஸாணியா பரிக்கி²பாபேத்வா பச்சி²மபி⁴த்திம் நிஸ்ஸாய பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ பல்லங்கபீட²அபஸ்ஸயபீட²முண்ட³பீடா²தீ³னி பஞ்ஞபாபேத்வா உபரி ஸேதபச்சத்த²ரணேஹி பச்சத்த²ராபேத்வா ஸாலாய பாசீனபஸ்ஸம் அத்தனோ நிஸஜ்ஜாயோக்³க³ம் காரேஸும். தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘ஆஸனானி பஞ்ஞபேத்வா’’தி.

உத³கமணிகந்தி மஹாகுச்சி²கம் ஸமேக²லம் உத³கசாடிம். ஏவம் ப⁴க³வா பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ ச யதா²ருசியா ஹத்த²பாதே³ தோ⁴விஸ்ஸந்தி, முக²ம் விக்கா²லேஸ்ஸந்தீதி தேஸு தேஸு டா²னேஸு மணிவண்ணஸ்ஸ உத³கஸ்ஸ பூரேத்வா வாஸத்தா²ய நானாபுப்பா²னி சேவ உத³கவாஸசுண்ணானி ச பக்கி²பித்வா கத³லிபண்ணேஹி பித³ஹித்வா பதிட்ட²பேஸும். தேன வுத்தம் ‘‘உத³கமணிகம் பதிட்டா²பேத்வா’’தி.

தேலபதீ³பம் ஆரோபேத்வாதி ரஜதஸுவண்ணாதி³மயத³ண்டா³ஸு த³ண்ட³தீ³பிகாஸு யோனகரூபகாதீ³னம் ஹத்தே² ட²பிதஸுவண்ணரஜதாதி³மயகபல்லிகாஸு ச தேலபதீ³பே ஜலயித்வா. யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸூதி ஏத்த² பன தே பாடலிகா³மிகஉபாஸகா ந கேவலம் ஆவஸதா²கா³ரமேவ, அத² கோ² ஸகலஸ்மிம்பி கா³மே வீதி²யோ ஸஜ்ஜாபேத்வா த⁴ஜே உஸ்ஸாபேத்வா கே³ஹத்³வாரேஸு புண்ணக⁴டே ச கத³லிஆத³யோ ச ட²பாபேத்வா ஸகலகா³மம் தீ³பமாலாஹி விப்பகிண்ணதாரகம் விய கத்வா ‘‘கீ²ரபகே தா³ரகே கீ²ரம் பாயேத², த³ஹரகுமாரே லஹும் லஹும் போ⁴ஜேத்வா ஸயாபேத², உச்சாஸத்³த³ம் மா கரித்த², அஜ்ஜ ஏகரத்திம் ஸத்தா² அந்தோகா³மே வஸிஸ்ஸதி, பு³த்³தா⁴ நாம அப்பஸத்³த³காமா ஹோந்தீ’’தி பே⁴ரிம் சராபேத்வா ஸயம் த³ண்ட³தீ³பிகா ஆதா³ய யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு.

அத² கோ² ப⁴க³வா நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய ஸத்³தி⁴ம் பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன யேன ஆவஸதா²கா³ரம் தேனுபஸங்கமீதி ‘‘யஸ்ஸ தா³னி, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா காலம் மஞ்ஞதீ’’தி ஏவம் கிர தேஹி காலே ஆரோசிதே ப⁴க³வா லாகா²ரஸேன திந்தரத்தகோவிளாரபுப்ப²வண்ணம் ஸுரத்தம் து³பட்டம் கத்தரியா பது³மம் கந்தேந்தோ விய, ஸம்விதா⁴ய திமண்ட³லம் படிச்சா²தே³ந்தோ நிவாஸேத்வா ஸுவண்ணபாமங்கே³ன பது³மகலாபம் பரிக்கி²பந்தோ விய, விஜ்ஜுலதாஸஸ்ஸிரிகம் காயப³ந்த⁴னம் ப³ந்தி⁴த்வா ரத்தகம்ப³லேன க³ஜகும்ப⁴ம் பரியோனந்த⁴ந்தோ விய, ரதனஸதுப்³பே³தே⁴ ஸுவண்ணக்³கி⁴கே பவாளஜாலம் கி²பமானோ விய, மஹதி ஸுவண்ணசேதியே ரத்தகம்ப³லகஞ்சுகம் படிமுஞ்சந்தோ விய, க³ச்ச²ந்தம் புண்ணசந்த³ம் ரத்தவலாஹகேன படிச்சா²த³யமானோ விய, கஞ்சனகி³ரிமத்த²கே ஸுபக்கலாகா²ரஸம் பரிஸிஞ்சந்தோ விய, சித்தகூடபப்³ப³தமத்த²கம் விஜ்ஜுலதாஜாலேன பரிக்கி²பந்தோ விய ச ஸசக்கவாளஸினேருயுக³ந்த⁴ரமஹாபத²விம் சாலேத்வா க³ஹிதனிக்³ரோத⁴பல்லவஸமானவண்ணம் ரத்தவரபம்ஸுகூலம் பாருபித்வா வனக³ஹனதோ கேஸரஸீஹோ விய, உத³யபப்³ப³தகூடதோ புண்ணசந்தோ³ விய, பா³லஸூரியோ விய ச அத்தனா நிஸின்னதருஸண்ட³தோ நிக்க²மி.

அத²ஸ்ஸ காயதோ மேக⁴முக²தோ விஜ்ஜுகலாபா விய ரஸ்மியோ நிக்க²மித்வா ஸுவண்ணரஸதா⁴ராபரிஸேகபிஞ்ஜரபத்தபுப்ப²ப²லஸாகா²விடபே விய ஸமந்ததோ ருக்கே² கரிம்ஸு. தாவதே³வ அத்தனோ அத்தனோ பத்தசீவரமாதா³ய மஹாபி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ ப⁴க³வந்தம் பரிவாரேஸி. தே ச நம் பரிவாரேத்வா டி²தபி⁴க்கூ² ஏவரூபா அஹேஸும் அப்பிச்சா² ஸந்துட்டா² பவிவித்தா அஸம்ஸட்டா² ஆரத்³த⁴வீரியா வத்தாரோ வசனக்க²மா சோத³கா பாபக³ரஹினோ ஸீலஸம்பன்னா ஸமாதி⁴ஸம்பன்னா பஞ்ஞாஸம்பன்னா விமுத்திஸம்பன்னா விமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனஸம்பன்னா. தேஹி பரிவாரிதோ ப⁴க³வா ரத்தகம்ப³லபரிக்கி²த்தோ விய ஸுவண்ணக்க²ந்தோ⁴, ரத்தபது³மஸண்ட³மஜ்ஜ²க³தா விய ஸுவண்ணனாவா, பவாளவேதி³காபரிக்கி²த்தோ விய ஸுவண்ணபாஸாதோ³ விரோசித்த². மஹாகஸ்ஸபப்பமுகா² பன மஹாதே²ரா மேக⁴வண்ணம் பம்ஸுகூலசீவரம் பாருபித்வா மணிவம்மவம்மிதா விய மஹானாகா³ பரிவாரயிம்ஸு வீதராகா³ பி⁴ன்னகிலேஸா விஜடிதஜடா சி²ன்னப³ந்த⁴னா குலே வா க³ணே வா அலக்³கா³.

இதி ப⁴க³வா ஸயம் வீதராகோ³ வீதராகே³ஹி, வீததோ³ஸோ வீததோ³ஸேஹி, வீதமோஹோ வீதமோஹேஹி, நித்தண்ஹோ நித்தண்ஹேஹி, நிக்கிலேஸோ நிக்கிலேஸேஹி, ஸயம் பு³த்³தோ⁴ அனுபு³த்³தே⁴ஹி பரிவாரிதோ பத்தபரிவாரிதம் விய கேஸரம், கேஸரபரிவாரிதா விய கண்ணிகா, அட்ட²னாக³ஸஹஸ்ஸபரிவாரிதோ விய ச²த்³த³ந்தோ நாக³ராஜா, நவுதிஹம்ஸஸஹஸ்ஸபரிவாரிதோ விய த⁴தரட்டோ² ஹம்ஸராஜா, ஸேனங்க³பரிவாரிதோ விய சக்கவத்தீ, மருக³ணபரிவாரிதோ விய ஸக்கோ தே³வராஜா, ப்³ரஹ்மக³ணபரிவாரிதோ விய ஹாரிதமஹாப்³ரஹ்மா, தாராக³ணபரிவுதோ விய புண்ணசந்தோ³ அஸமேன பு³த்³த⁴வேஸேன அபரிமாணேன பு³த்³த⁴விலாஸேன பாடலிகா³மீனம் மக்³க³ம் படிபஜ்ஜி.

அத²ஸ்ஸ புரத்தி²மகாயதோ ஸுவண்ணவண்ணா க⁴னபு³த்³த⁴ரஸ்மியோ உட்ட²ஹித்வா அஸீதிஹத்த²ம் டா²னம் அக்³க³ஹேஸும், பச்சி²மகாயதோ த³க்கி²ணபஸ்ஸதோ வாமபஸ்ஸதோ ஸுவண்ணவண்ணா க⁴னரஸ்மியோ உட்ட²ஹித்வா அஸீதிஹத்த²ம் டா²னம் அக்³க³ஹேஸும், உபரிகேஸந்ததோ பட்டா²ய ஸப்³ப³கேஸாவத்தேஹி மோரகீ³வவண்ணா க⁴னபு³த்³த⁴ரஸ்மியோ உட்ட²ஹித்வா க³க³னதலே அஸீதிஹத்த²ம் டா²னம் அக்³க³ஹேஸும், ஹேட்டா²பாத³தலேஹி பவாளவண்ணா ரஸ்மியோ உட்ட²ஹித்வா க⁴னபத²வியம் அஸீதிஹத்த²ம் டா²னம் அக்³க³ஹேஸும், த³ந்ததோ அக்கீ²னம் ஸேதட்டா²னதோ, நகா²னஞ்ச மம்ஸவினிமுத்தட்டா²னதோ ஓதா³தா க⁴னபு³த்³த⁴ரஸ்மியோ உட்ட²ஹித்வா அஸீதிஹத்த²ம் டா²னம் அக்³க³ஹேஸும், ரத்தபீதவண்ணானம் ஸம்பி⁴ன்னட்டா²னதோ மஞ்ஜிட்ட²வண்ணா ரஸ்மியோ உட்ட²ஹித்வா அஸீதிஹத்த²ம் டா²னம் அக்³க³ஹேஸும், ஸப்³ப³த்த²கமேவ பப⁴ஸ்ஸரா ரஸ்மியோ உட்ட²ஹிம்ஸு. ஏவம் ஸமந்தா அஸீதிஹத்த²மத்தம் டா²னம் ச²ப்³ப³ண்ணா பு³த்³த⁴ரஸ்மியோ விஜ்ஜோதமானா விப்ப²ந்த³மானா விதா⁴வமானா கஞ்சனத³ண்ட³தீ³பிகாஹி நிச்ச²ரித்வா ஆகாஸம் பக்க²ந்த³மானா மஹாபதீ³பஜாலா விய, சாதுத்³தீ³பிகமஹாமேக⁴தோ நிக்க²ந்தவிஜ்ஜுலதா விய ச தி³ஸோதி³ஸம் பக்க²ந்தி³ம்ஸு. யாஹி ஸப்³ப³தி³ஸாபா⁴கா³ ஸுவண்ணசம்பகபுப்பே²ஹி விகிரியமானா விய, ஸுவண்ணக⁴டதோ நிக்க²ந்தஸுவண்ணரஸதா⁴ராஹி ஆஸிஞ்சியமானா விய, பஸாரிதஸுவண்ணபட்டபரிக்கி²த்தா விய, வேரம்ப⁴வாதஸமுத்³த⁴தகிம்ஸுககணிகாரகிகிராதபுப்ப²சுண்ணஸமோகிண்ணா விய சீனபிட்ட²சுண்ணஸம்பரிரஞ்ஜிதா விய ச விரோசிம்ஸு.

ப⁴க³வதோபி அஸீதிஅனுப்³யஞ்ஜனப்³யாமப்பபா⁴பரிக்கே²பஸமுஜ்ஜலம் த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணபடிமண்டி³தம் ஸரீரம் அப்³ப⁴மஹிகாதி³உபக்கிலேஸவிமுத்தம் ஸமுஜ்ஜலதாரகபபா⁴ஸிதம் விய க³க³னதலம், விகஸிதம் விய பது³மவனம், ஸப்³ப³பாலிபு²ல்லோ விய யோஜனஸதிகோ பாரிச்ச²த்தகோ, படிபாடியா ட²பிதானம் த்³வத்திம்ஸசந்தா³னம் த்³வத்திம்ஸஸூரியானம் த்³வத்திம்ஸசக்கவத்தீனம் த்³வத்திம்ஸதே³வராஜானம் த்³வத்திம்ஸமஹாப்³ரஹ்மானம் ஸிரியா ஸிரிம் அபி⁴ப⁴வமானம் விய விரோசித்த², யதா² தம் த³ஸஹி பாரமீஹி த³ஸஹி உபபாரமீஹி த³ஸஹி பரமத்த²பாரமீஹீதி ஸம்மதே³வ பரிபூரிதாஹி ஸமதிம்ஸாய பாரமீஹி அலங்கதம் கப்பஸதஸஹஸ்ஸாதி⁴கானி சத்தாரி அஸங்க்²யேய்யானி தி³ன்னேன தா³னேன ரக்கி²தேன ஸீலேன கதேன கல்யாணகம்மேன ஏகஸ்மிம் அத்தபா⁴வே ஸமோஸரித்வா விபாகம் தா³தும் ஓகாஸம் அலப⁴மானேன ஸம்பா³த⁴ப்பத்தேன விய நிப்³ப³த்திதம் நாவாஸஹஸ்ஸஸ்ஸ ப⁴ண்ட³ம் ஏகம் நாவம் ஆரோபனகாலோ விய, ஸகடஸஹஸ்ஸஸ்ஸ ப⁴ண்ட³ம் ஏகம் ஸகடம் ஆரோபனகாலோ விய, பஞ்சவீஸதியா க³ங்கா³னம் ஸம்பி⁴ஜ்ஜ முக²த்³வாரே ஏகதோ ராஸீபூ⁴தகாலோ விய ச அஹோஸி.

இமாய பு³த்³த⁴ரஸ்மியா ஓபா⁴ஸமானஸ்ஸபி ப⁴க³வதோ புரதோ அனேகானி த³ண்ட³தீ³பிகாஸஹஸ்ஸானி உக்கி²பிம்ஸு, ததா² பச்ச²தோ வாமபஸ்ஸே த³க்கி²ணபஸ்ஸே. ஜாதிஸுமனசம்பகவனமாலிகாரத்துப்பலனீலுப்பலப³குலஸிந்து³வாராதி³புப்பா²னி சேவ நீலபீதாதி³வண்ணஸுக³ந்த⁴க³ந்த⁴சுண்ணானி ச சாதுத்³தீ³பிகமஹஆமேக⁴விஸ்ஸட்டா² ஸலிலவுட்டி²யோ விய விப்பகிரிம்ஸு. பஞ்சங்கி³கதூரியனிக்³கோ⁴ஸா சேவ பு³த்³த⁴த⁴ம்மஸங்க⁴கு³ணபடிஸம்யுத்தா து²திகோ⁴ஸா ச ஸப்³பா³ தி³ஸா பூரயமானா முக²ரா விய அகம்ஸு. தே³வஸுபண்ணனாக³யக்க²க³ந்த⁴ப்³ப³மனுஸ்ஸானம் அக்கீ²னி அமதபானம் விய லபி⁴ம்ஸு. இமஸ்மிம் பன டா²னே ட²த்வா பத³ஸஹஸ்ஸேஹி க³மனவண்ணம் வத்தும் வட்டதி. தத்ரித³ம் முக²மத்தம் (ம. நி. அட்ட². 2.22; உதா³. அட்ட². 76) –

‘‘ஏவம் ஸப்³ப³ங்க³ஸம்பன்னோ, கம்பயந்தோ வஸுந்த⁴ரம்;

அஹேட²யந்தோ பாணானி, யாதி லோகவினாயகோ.

‘‘த³க்கி²ணம் பட²மம் பாத³ம், உத்³த⁴ரந்தோ நராஸபோ⁴;

க³ச்ச²ந்தோ ஸிரிஸம்பன்னோ, ஸோப⁴தே த்³விபது³த்தமோ.

‘‘க³ச்ச²தோ பு³த்³த⁴ஸேட்ட²ஸ்ஸ, ஹேட்டா²பாத³தலம் முது³;

ஸமம் ஸம்பு²ஸதே பூ⁴மிம், ரஜஸானுபலிம்பதி.

‘‘நின்னம் டா²னம் உன்னமதி, க³ச்ச²ந்தே லோகனாயகே;

உன்னதஞ்ச ஸமம் ஹோதி, பத²வீ ச அசேதனா.

‘‘பாஸாணா ஸக்க²ரா சேவ, கத²லா கா²ணுகண்டகா;

ஸப்³பே³ மக்³கா³ விவஜ்ஜந்தி, க³ச்ச²ந்தே லோகனாயகே.

‘‘நாதிதூ³ரே உத்³த⁴ரதி, நாச்சாஸன்னே ச நிக்கி²பம்;

அக⁴ட்டயந்தோ நிய்யாதி, உபோ⁴ ஜாணூ ச கோ³ப்ப²கே.

‘‘நாதிஸீக⁴ம் பக்கமதி, ஸம்பன்னசரணோ முனி;

ந சாதிஸணிகம் யாதி, க³ச்ச²மானோ ஸமாஹிதோ.

‘‘உத்³த⁴ம் அதோ⁴ திரியஞ்ச, தி³ஸஞ்ச விதி³ஸம் ததா²;

ந பேக்க²மானோ ஸோ யாதி, யுக³மத்தஞ்ஹி பேக்க²தி.

‘‘நாக³விக்கந்தசாரோ ஸோ, க³மனே ஸோப⁴தே ஜினோ;

சாரு க³ச்ச²தி லோகக்³கோ³, ஹாஸயந்தோ ஸதே³வகே.

‘‘உஸப⁴ராஜாவ ஸோப⁴ந்தோ, சாதுசாரீவ கேஸரீ;

தோஸயந்தோ ப³ஹூ ஸத்தே, கா³மஸேட்ட²ம் உபாக³மீ’’தி. (ம. நி. அட்ட². 2.22; உதா³. அட்ட². 76);

வண்ணகாலோ நாம கிரேஸ. ஏவம்விதே⁴ஸு காலேஸு ப⁴க³வதோ ஸரீரவண்ணே வா கு³ணவண்ணே வா த⁴ம்மகதி²கஸ்ஸ தா²மோயேவ பமாணம். சுண்ணியபதே³ஹி கா³தா²ப³ந்தே⁴ஹி வா யத்தகம் ஸக்கோதி, தத்தகம் வத்தப்³ப³ம், ‘‘து³க்கதி²த’’ந்தி வா ‘‘அதித்தே²ன பக்க²ந்தோ³’’தி வா ந வத்தப்³போ³. அபரிமாணவண்ணா ஹி பு³த்³தா⁴ ப⁴க³வந்தோ, தேஸம் பு³த்³தா⁴பி அனவஸேஸதோ வண்ணம் வத்தும் அஸமத்தா². ஸகலம்பி ஹி கப்பம் வத³ந்தா பரியோஸாபேதும் ந ஸக்கோந்தி, பகே³வ இதரா பஜாதி. இமினா ஸிரிவிலாஸேன அலங்கதபடியத்தம் பாடலிகா³மம் பவிஸித்வா ப⁴க³வா பஸன்னசித்தேன ஜனேன புப்ப²க³ந்த⁴தூ⁴மவாஸசுண்ணாதீ³ஹி பூஜியமானோ ஆவஸதா²கா³ரம் பாவிஸி. தேன வுத்தம் ‘‘அத² கோ² ப⁴க³வா நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய ஸத்³தி⁴ம் பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன யேன ஆவஸதா²கா³ரம் தேனுபஸங்கமீ’’தி.

பாதே³ பக்கா²லேத்வாதி யதி³பி ப⁴க³வதோ பாதே³ ரஜோஜல்லம் ந உபலிம்பதி, தேஸம் பன உபாஸகானம் குஸலாபி⁴வுத்³தி⁴ம் ஆகங்க²ந்தோ பரேஸம் தி³ட்டா²னுக³திம் ஆபஜ்ஜனத்த²ம் ப⁴க³வா பாதே³ பக்கா²லேஸி. அபிச உபாதி³ன்னகஸரீரம் நாம ஸீதிகாதப்³ப³ம்பி ஹோதீதி தத³த்த²ம்பி ப⁴க³வா நஹானபாத³தோ⁴வனானி கரோதியேவ. ப⁴க³வந்தம்யேவ புரக்க²த்வாதி ப⁴க³வந்தம் புரதோ கத்வா. தத்த² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ²னஞ்சேவ உபாஸகானஞ்ச மஜ்ஜே² நிஸின்னோ க³ந்தோ⁴த³கேன நஹாபேத்வா து³கூலசும்ப³டேன வோத³கம் கத்வா ஜாதிஹிங்கு³லகேன மஜ்ஜித்வா ரத்தகம்ப³லபலிவேடி²தே பீடே² ட²பிதா ரத்தஸுவண்ணக⁴னபடிமா விய அதிவிய விரோசித்த². அயம் பனேத்த² போராணானம் வண்ணப⁴ணனமக்³கோ³ –

‘‘க³ந்த்வான மண்ட³லமாளம், நாக³விக்கந்தசாரணோ;

ஓபா⁴ஸயந்தோ லோகக்³கோ³, நிஸீதி³ வரமாஸனே.

‘‘தஹிம் நிஸின்னோ நரத³ம்மஸாரதி²,

தே³வாதிதே³வோ ஸதபுஞ்ஞலக்க²ணோ;

பு³த்³தா⁴ஸனே மஜ்ஜ²க³தோ விரோசதி,

ஸுவண்ணனேக்க²ம் விய பண்டு³கம்ப³லே.

‘‘நேக்க²ம் ஜம்போ³னத³ஸ்ஸேவ, நிக்கி²த்தம் பண்டு³கம்ப³லே;

விரோசதி வீதமலோ, மணி வேரோசனோ யதா².

‘‘மஹாஸாலோவ ஸம்பு²ல்லோ, மேருராஜாவலங்கதோ;

ஸுவண்ணதூ²பஸங்காஸோ, பது³மோ கோஸகோ யதா².

‘‘ஜலந்தோ தீ³பருக்கோ²வ, பப்³ப³தக்³கே³ யதா² ஸிகீ²;

தே³வானம் பாரிச்ச²த்தோவ, ஸப்³ப³பு²ல்லோ விரோசதா²’’தி. (ம. நி. அட்ட². 2.22; உதா³. அட்ட². 76);

பாடலிகா³மிகே உபாஸகே ஆமந்தேஸீதி யஸ்மா தேஸு உபாஸகேஸு ப³ஹூ ஜனா ஸீலே பதிட்டி²தா, தஸ்மா பட²மம் தாவ ஸீலவிபத்தியா ஆதீ³னவம் பகாஸேத்வா பச்சா² ஸீலஸம்பதா³ய ஆனிஸம்ஸம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘பஞ்சிமே க³ஹபதயோ’’திஆதி³னா த⁴ம்மதே³ஸனத்த²ம் ஆமந்தேஸி. தத்த² து³ஸ்ஸீலோதி நிஸ்ஸீலோ (தீ³. நி. அட்ட². 2.149; அ. நி. அட்ட². 3.5.213; உதா³. அட்ட². 76). அபா⁴வத்தோ² ஹேத்த² து³-ஸத்³தோ³ ‘‘து³ப்பஞ்ஞோ’’திஆதீ³ஸு விய. ஸீலவிபன்னோதி விபன்னஸீலோ பி⁴ன்னஸம்வரோ. ஏத்த² ச ‘‘து³ஸ்ஸீலோ’’தி பதே³ன புக்³க³லஸ்ஸ ஸீலாபா⁴வோ வுத்தோ. ஸோ பனஸ்ஸ ஸீலாபா⁴வோ து³விதோ⁴ அஸமாதா³னேன வா ஸமாதி³ன்னஸ்ஸ பே⁴தே³ன வாதி. தேஸு புரிமோ ந ததா² ஸாவஜ்ஜோ, யதா² து³தியோ ஸாவஜ்ஜதரோ. யதா²தி⁴ப்பேதாதீ³னவனிமித்தம் ஸீலாபா⁴வம் புக்³க³லாதி⁴ட்டா²னாய தே³ஸனாய த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸீலவிபன்னோ’’தி வுத்தம், தேன ‘‘து³ஸ்ஸீலோ’’தி பத³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. பமாதா³தி⁴கரணந்தி பமாத³காரணா. இத³ஞ்ச ஸுத்தம் க³ஹட்டா²னம் வஸேன ஆக³தம், பப்³ப³ஜிதானம்பி பன லப்³ப⁴தேவ. க³ஹட்டோ² ஹி யேன யேன ஸிப்பட்டா²னேன ஜீவிகம் கப்பேதி யதி³ கஸியா யதி³ வணிஜ்ஜாய யதி³ கோ³ரக்கே²ன. பாணாதிபாதாதி³வஸேன பமத்தோ தம் தம் யதா²காலம் ஸம்பாதே³தும் ந ஸக்கோதி, அத²ஸ்ஸ கம்மம் வினஸ்ஸதி. மாகா⁴தகாலே பாணாதிபாதம் பன அதி³ன்னாதா³னாதீ³னி ச கரோந்தோ த³ண்ட³வஸேன மஹதிம் போ⁴க³ஜானிம் நிக³ச்ச²தி. பப்³ப³ஜிதோ து³ஸ்ஸீலோ பமாத³காரணா ஸீலதோ பு³த்³த⁴வசனதோ ஜா²னதோ ஸத்தஅரியத⁴னதோ ச ஜானிம் நிக³ச்ச²தி.

பாபகோ கித்திஸத்³தோ³தி க³ஹட்ட²ஸ்ஸ ‘‘அஸுகோ அஸுககுலே ஜாதோ து³ஸ்ஸீலோ பாபத⁴ம்மோ பரிச்சத்தஇத⁴லோகபரலோகோ ஸலாகப⁴த்தமத்தம்பி ந தே³தீ’’தி சதுபரிஸமஜ்ஜே² பாபகோ கித்திஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி. பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ ‘‘அஸுகோ நாம ஸத்து²ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா நாஸக்கி² ஸீலானி ரக்கி²தும், ந பு³த்³த⁴வசனம் உக்³க³ஹேதும், வேஜ்ஜகம்மாதீ³ஹி ஜீவதி, ச²ஹி அகா³ரவேஹி ஸமன்னாக³தோ’’தி ஏவம் பாபகோ கித்திஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி.

அவிஸாரதோ³தி க³ஹட்டோ² தாவ ‘‘அவஸ்ஸம் ப³ஹூனம் ஸன்னிபாதட்டா²னே கோசி மம கம்மம் ஜானிஸ்ஸதி, அத² மம் நிக்³க³ண்ஹிஸ்ஸந்தீ’’தி வா, ‘‘ராஜகுலஸ்ஸ வா த³ஸ்ஸந்தீ’’தி ஸப⁴யோ உபஸங்கமதி, மங்குபூ⁴தோ பத்தக்க²ந்தோ⁴ அதோ⁴முகோ² நிஸீத³தி, விஸாரதோ³ ஹுத்வா கதே²தும் ந ஸக்கோதி. பப்³ப³ஜிதோபி ‘‘ப³ஹூ பி⁴க்கூ² ஸன்னிபதிதா, அவஸ்ஸம் கோசி மம கம்மம் ஜானிஸ்ஸதி, அத² மே உபோஸத²ம்பி பவாரணம்பி ட²பேத்வா ஸாமஞ்ஞதோ சாவேத்வா நிக்கட்³டி⁴ஸ்ஸந்தீ’’தி ஸப⁴யோ உபஸங்கமதி, விஸாரதோ³ ஹுத்வா கதே²தும் ந ஸக்கோதி. ஏகச்சோ பன து³ஸ்ஸீலோபி ஸமானோ த³ப்பிதோ விய வத³தி, ஸோபி அஜ்ஜா²ஸயேன மங்கு ஹோதியேவ விப்படிஸாரீபா⁴வதோ.

ஸம்மூள்ஹோ காலம் கரோதீதி து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ ஹி மரணமஞ்சே நிபன்னஸ்ஸ து³ஸ்ஸீல்யகம்மானம் ஸமாதா³ய வத்திதட்டா²னானி ஆபாத²மாக³ச்ச²ந்தி. ஸோ உம்மீலேத்வா அத்தனோ புத்ததா³ராதி³த³ஸ்ஸனவஸேன இத⁴லோகம் பஸ்ஸதி, நிமீலேத்வா க³தினிமித்துபட்டா²னவஸேன பரலோகம் பஸ்ஸதி, தஸ்ஸ சத்தாரோ அபாயா கம்மானுரூபம் உபட்ட²ஹந்தி. ஸத்திஸதேன பஹரியமானோ விய அக்³கி³ஜாலாய ஆலிங்கி³யமானோ விய ச ஹோதி. ஸோ ‘‘வாரேத² வாரேதா²’’தி விரவந்தோவ மரதி. தேன வுத்தம் ‘‘ஸம்மூள்ஹோ காலம் கரோதீ’’தி.

காயஸ்ஸ பே⁴தா³தி உபாதி³ன்னகக்க²ந்த⁴பரிச்சாகா³. பரம் மரணாதி தத³னந்தரம் அபி⁴னிப்³ப³த்தக்க²ந்த⁴க்³க³ஹணே. அத² வா காயஸ்ஸ பே⁴தா³தி ஜீவிதிந்த்³ரியஸ்ஸ உபச்சே²தா³. பரம் மரணாதி சுதிதோ உத்³த⁴ம். அபாயந்திஆதி³ ஸப்³ப³ம் நிரயவேவசனம். நிரயோ ஹி ஸக்³க³மோக்க²ஹேதுபூ⁴தா புஞ்ஞஸங்கா²தா அயா அபேதத்தா, ஸுகா²னம் வா ஆயஸ்ஸ ஆக³மனஸ்ஸ அபா⁴வா அபாயோ. து³க்க²ஸ்ஸ க³தி படிஸரணந்தி து³க்³க³தி, தோ³ஸப³ஹுலதாய வா து³ட்டே²ன கம்முனா நிப்³ப³த்தா க³தீதி து³க்³க³தி. விவஸா நிபதந்தி ஏத்த² து³க்கடகாரினோதி வினிபாதோ, வினஸ்ஸந்தா வா ஏத்த² நிபதந்தி ஸம்பி⁴ஜ்ஜமானங்க³பச்சங்கா³தி வினிபாதோ. நத்தி² ஏத்த² அஸ்ஸாத³ஸஞ்ஞிதோ அயோதி நிரயோ.

அத² வா அபாயக்³க³ஹணேன திரச்சா²னயோனிம் தீ³பேதி. திரச்சா²னயோனி ஹி அபாயோ ஸுக³திதோ அபேதத்தா, ந து³க்³க³தி மஹேஸக்கா²னம் நாக³ராஜாதீ³னம் ஸம்ப⁴வதோ. து³க்³க³திக்³க³ஹணேன பேத்திவிஸயம் தீ³பேதி. ஸோ ஹி அபாயோ சேவ து³க்³க³தி ச ஸுக³திதோ அபேதத்தா து³க்க²ஸ்ஸ ச க³திபூ⁴தத்தா, ந து வினிபாதோ அஸுரஸதி³ஸம் அவினிபதிதத்தா. பேதமஹித்³தி⁴கானம் விமானானிபி நிப்³ப³த்தந்தி. வினிபாதக்³க³ஹணேன அஸுரகாயம் தீ³பேதி. ஸோ ஹி யதா²வுத்தேனத்தே²ன அபாயோ சேவ து³க்³க³தி ச ஸப்³ப³ஸம்பத்திஸமுஸ்ஸயேஹி வினிபாதத்தா வினிபாதோதி ச வுச்சதி. நிரயக்³க³ஹணேன பன அவீசிஆதி³கம் அனேகப்பகாரம் நிரயமேவ தீ³பேதி. உபபஜ்ஜதீதி நிப்³ப³த்ததி.

ஆனிஸம்ஸகதா² வுத்தவிபரியாயேன வேதி³தப்³பா³. அயம் பன விஸேஸோ – ஸீலவாதி ஸமாதா³னவஸேன ஸீலவா. ஸீலஸம்பன்னோதி பரிஸுத்³த⁴ம் பரிபுண்ணஞ்ச கத்வா ஸீலஸ்ஸ ஸம்பாத³னேன ஸீலஸம்பன்னோ. போ⁴க³க்க²ந்த⁴ந்தி போ⁴க³ராஸிம். ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகந்தி ஏத்த² ஸுக³திக்³க³ஹணேன மனுஸ்ஸக³திபி ஸங்க³ய்ஹதி, ஸக்³க³க்³க³ஹணேன தே³வக³தி ஏவ. தத்த² ஸுந்த³ரா க³தீதி ஸுக³தி, ரூபாதீ³ஹி விஸயேஹி ஸுட்டு² அக்³கோ³தி ஸக்³கோ³, ஸோ ஸப்³போ³பி லுஜ்ஜனபலுஜ்ஜனட்டே²ன லோகோதி.

பாடலிகா³மிகே உபாஸகே ப³ஹுதே³வ ரத்திம் த⁴ம்மியா கதா²யாதி அஞ்ஞாயபி பாளிமுத்தாய த⁴ம்மகதா²ய சேவ ஆவஸதா²னுமோத³னகதா²ய ச. ததா³ ஹி ப⁴க³வா யஸ்மா அஜாதஸத்துனா தத்த² பாடலிபுத்தனக³ரம் மாபேந்தேன அஞ்ஞாஸு கா³மனிக³மராஜதா⁴னீஸு யே ஸீலாசாரஸம்பன்னா குடும்பி³கா, தே ஆனேத்வா த⁴னத⁴ஞ்ஞானி க⁴ரவத்து²கே²த்தவத்தா²தீ³னி சேவ பரிஹாரஞ்ச தா³பேத்வா நிவேஸியந்தி, தஸ்மா பாடலிகா³மிகா உபாஸகா ஆனிஸம்ஸத³ஸ்ஸாவிதாய விஸேஸதோ ஸீலக³ருகாதி ஸப்³ப³கு³ணானஞ்ச ஸீலஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ தேஸம் பட²மம் ஸீலானிஸம்ஸே பகாஸேத்வா ததோ பரம் ஆகாஸக³ங்க³ம் ஓதாரேந்தோ விய பத²வோஜம் ஆகட்³ட⁴ந்தோ விய மஹாஜம்பு³ம் மத்த²கே க³ஹேத்வா சாலேந்தோ விய யோஜனப்பமாணம் மஹாமது⁴ம் சக்கயந்தேன பீளேத்வா ஸுமது⁴ரரஸம் பாயமானோ விய ச பாடலிகா³மிகானம் உபாஸகானம் ஹிதஸுகா²வஹம் பகிண்ணககத²ம் கதே²ந்தோபி ‘‘ஆவாஸதா³னம் நாமேதம் க³ஹபதயோ மஹந்தம் புஞ்ஞம், தும்ஹாகம் ஆவாஸோ மயா பரிபு⁴த்தோ, பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன பரிபு⁴த்தோ, மயா ச பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன ச பரிபு⁴த்தே த⁴ம்மரதனேனபி பரிபு⁴த்தோயேவ ஹோதி, ஏவம் தீஹி ரதனேஹி பரிபு⁴த்தே அபரிமேய்யோவ விபாகோ, அபிச ஆவாஸதா³னஸ்மிம் தி³ன்னே ஸப்³ப³தா³னம் தி³ன்னமேவ ஹோதி, பூ⁴மட்ட²கபண்ணஸாலாய வா ஸாகா²மண்ட³பஸ்ஸ வா ஸங்க⁴ம் உத்³தி³ஸ்ஸ கதஸ்ஸ ஆனிஸம்ஸோ பரிச்சி²ந்தி³தும் ந ஸக்கா. ஆவாஸதா³னானுபா⁴வேன ஹி ப⁴வே நிப்³ப³த்தமானஸ்ஸபி ஸம்பீளிதக³ப்³ப⁴வாஸோ நாம ந ஹோதி, த்³வாத³ஸஹத்தோ² ஓவரகோ வியஸ்ஸ மாதுகுச்சி² அஸம்பா³தோ⁴வ ஹோதீ’’தி ஏவம் நானானயவிசித்தம் ப³ஹும் த⁴ம்மகத²ம் கதே²த்வா –

‘‘ஸீதம் உண்ஹம் படிஹந்தி, ததோ வாளமிகா³னி ச;

ஸரீஸபே ச மகஸே, ஸிஸிரே சாபி வுட்டி²யோ.

‘‘ததோ வாதாதபோ கோ⁴ரோ, ஸஞ்ஜாதோ படிஹஞ்ஞதி;

லேணத்த²ஞ்ச ஸுக²த்த²ஞ்ச, ஜா²யிதுஞ்ச விபஸ்ஸிதும்.

‘‘விஹாரதா³னம் ஸங்க⁴ஸ்ஸ, அக்³க³ம் பு³த்³தே⁴ன வண்ணிதம்;

தஸ்மா ஹி பண்டி³தோ போஸோ, ஸம்பஸ்ஸம் அத்த²மத்தனோ.

‘‘விஹாரே காரயே ரம்மே, வாஸயேத்த² ப³ஹுஸ்ஸுதே;

தேஸம் அன்னஞ்ச பானஞ்ச, வத்த²ஸேனாஸனானி ச.

‘‘த³தே³ய்ய உஜுபூ⁴தேஸு, விப்பஸன்னேன சேதஸா;

தே தஸ்ஸ த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி, ஸப்³ப³து³க்கா²பனூத³னம்;

யம் ஸோ த⁴ம்மம் இத⁴ஞ்ஞாய, பரினிப்³பா³தி அனாஸவோ’’தி. (சூளவ. 295, 315) –

ஏவம் அயம்பி ஆவாஸதா³னே ஆனிஸம்ஸோ அயம்பி ஆவாஸதா³னே ஆனிஸம்ஸோதி ப³ஹுதே³வ ரத்திம் அதிரேகதி³யட்³ட⁴யாமம் ஆவாஸதா³னானிஸம்ஸம் கதே²ஸி. தத்த² இமா கா³தா²வ ஸங்க³ஹம் ஆருள்ஹா, பகிண்ணகத⁴ம்மதே³ஸனா பன ஸங்க³ஹம் ந ஆரோஹதி. ஸந்த³ஸ்ஸேத்வாதிஆதீ³னி வுத்தத்தா²னேவ.

அபி⁴க்கந்தாதி அதிக்கந்தா த்³வே யாமா க³தா. யஸ்ஸதா³னி தும்ஹே காலம் மஞ்ஞதா²தி யஸ்ஸ க³மனஸ்ஸ தும்ஹே காலம் மஞ்ஞத², க³மனகாலோ தும்ஹாகம், க³ச்ச²தா²தி வுத்தம் ஹோதி. கஸ்மா பன ப⁴க³வா தே உய்யோஜேஸீதி? அனுகம்பாய. தியாமரத்திஞ்ஹி நிஸீதி³த்வா வீதினாமேந்தானம் தேஸம் ஸரீரே ஆபா³தோ⁴ உப்பஜ்ஜேய்ய, பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴பி ச மஹா, தஸ்ஸ ஸயனனிஸஜ்ஜானம் ஓகாஸம் லத்³து⁴ம் வட்டதி, இதி உப⁴யானுகம்பாய உய்யோஜேஸி.

ஸுஞ்ஞாகா³ரந்தி பாடியேக்கம் ஸுஞ்ஞாகா³ரம் நாம தத்த² நத்தி². தே கிர க³ஹபதயோ தஸ்ஸேவ ஆவஸதா²கா³ரஸ்ஸ ஏகபஸ்ஸே படஸாணிம் பரிக்கி²பாபேத்வா கப்பியமஞ்சம் பஞ்ஞபேத்வா தத்த² கப்பியபச்சத்த²ரணானி அத்த²ரித்வா உபரி ஸுவண்ணரஜததாரகக³ந்த⁴மாலாதி³தா³மபடிமண்டி³தம் விதானம் ப³ந்தி⁴த்வா க³ந்த⁴தேலபதீ³பம் ஆரோபயிம்ஸு ‘‘அப்பேவ நாம ஸத்தா² த⁴ம்மாஸனதோ வுட்டா²ய தோ²கம் விஸ்ஸமேதுகாமோ இத⁴ நிபஜ்ஜேய்ய, ஏவம் நோ இத³ம் ஆவஸதா²கா³ரம் ப⁴க³வதா சதூஹி இரியாபதே²ஹி பரிபு⁴த்தம் தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி. ஸத்தா²பி ததே³வ ஸந்தா⁴ய தத்த² ஸங்கா⁴டிம் பஞ்ஞபேத்வா ஸீஹஸேய்யம் கப்பேஸி. தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘ஸுஞ்ஞாகா³ரம் பாவிஸீ’’தி. தத்த² பாத³தோ⁴வனட்டா²னதோ பட்டா²ய யாவ த⁴ம்மாஸனா அக³மாஸி, ஏத்தகே டா²னே க³மனம் நிப்ப²ன்னம். த⁴ம்மாஸனம் பத்வா தோ²கம் அட்டா²ஸி, இத³ம் தத்த² டா²னம். த்³வே யாமே த⁴ம்மாஸனே நிஸீதி³, ஏத்தகே டா²னே நிஸஜ்ஜா நிப்ப²ன்னா. உபாஸகே உய்யோஜேத்வா த⁴ம்மாஸனதோ ஓருய்ஹ யதா²வுத்தே டா²னே ஸீஹஸேய்யம் கப்பேஸி. ஏதம் டா²னம் ப⁴க³வதா சதூஹி இரியாபதே²ஹி பரிபு⁴த்தம் அஹோஸீதி.

பாடலிகா³மவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸுனித⁴வஸ்ஸகாரவத்து²கதா²வண்ணனா

286. ஸுனித⁴வஸ்ஸகாராதி (தீ³. நி. 2.153; உதா³. அட்ட². 76) ஸுனிதோ⁴ ச வஸ்ஸகாரோ ச த்³வே ப்³ராஹ்மணா. மக³த⁴மஹாமத்தாதி மக³த⁴ரஞ்ஞோ மஹாஅமச்சா, மக³த⁴ரட்டே² வா மஹாமத்தா, மஹதியா இஸ்ஸரியமத்தாய ஸமன்னாக³தாதி மக³த⁴மஹாமத்தா. பாடலிகா³மே நக³ரம் மாபேந்தீதி பாடலிகா³மந்தஸங்கா²தே பூ⁴மிப்பதே³ஸே நக³ரம் மாபேந்தி, புப்³பே³ ‘‘பாடலிகா³மோ’’தி லத்³த⁴னாமம் டா²னம் இதா³னி நக³ரம் கத்வா மாபேந்தீதி அத்தோ². வஜ்ஜீனம் படிபா³ஹாயாதி லிச்ச²விராஜூனம் ஆயமுக²பச்சி²ந்த³னத்த²ம். வத்தூ²னீதி க⁴ரவத்தூ²னி க⁴ரபதிட்டா²பனட்டா²னானி. சித்தானி நமந்தி நிவேஸனானி மாபேதுந்தி ரஞ்ஞோ ராஜமஹாமத்தானஞ்ச நிவேஸனானி மாபேதும் வத்து²விஜ்ஜாபாட²கானம் சித்தானி நமந்தி. தே கிர அத்தனோ ஸிப்பானுபா⁴வேன ஹேட்டா²பத²வியம் திம்ஸஹத்த²மத்தே டா²னே ‘‘இத⁴ நாகா³னம் நிவாஸபரிக்³க³ஹோ, இத⁴ யக்கா²னம், இத⁴ பூ⁴தானம் நிவாஸபரிக்³க³ஹோ, இத⁴ பாஸாணோ வா கா²ணுகோ வா அத்தீ²’’தி ஜானந்தி, தே ததா³ ஸிப்பம் ஜப்பித்வா தாதி³ஸம் ஸாரம்ப⁴ட்டா²னம் பரிஹரித்வா அனாரம்பே⁴ டா²னே தாஹி வத்து²பரிக்³கா³ஹிகாஹி தே³வதாஹி ஸத்³தி⁴ம் மந்தயமானா விய தம்தம்கே³ஹானி மாபேந்தி.

அத² வா நேஸம் ஸரீரே தே³வதா அதி⁴முச்சித்வா தத்த² தத்த² நிவேஸனானி மாபேதும் சித்தம் நாமேந்தி. தா சதூஸு கோணேஸு கா²ணுகே கோட்டேத்வா வத்து²ம்ஹி க³ஹிதமத்தே படிவிக³ச்ச²ந்தி. ஸத்³தா⁴னம் குலானம் ஸத்³தா⁴ தே³வதா ததா² கரோந்தி, அஸ்ஸத்³தா⁴னம் குலானம் அஸ்ஸத்³தா⁴ தே³வதா ச. கிம் காரணா? ஸத்³தா⁴னஞ்ஹி ஏவம் ஹோதி ‘‘இத⁴ மனுஸ்ஸா நிவேஸனம் மாபேந்தா பட²மம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் நிஸீதா³பேத்வா மங்க³லம் வதா³பேஸ்ஸந்தி, அத² மயம் ஸீலவந்தானம் த³ஸ்ஸனம் த⁴ம்மகத²ம் பஞ்ஹவிஸ்ஸஜ்ஜனம் அனுமோத³னஞ்ச ஸோதும் லபி⁴ஸ்ஸாம, மனுஸ்ஸாதா³னம் த³த்வா அம்ஹாகம் பத்திம் த³ஸ்ஸந்தீ’’தி. அஸ்ஸத்³தா⁴ தே³வதாபி ‘‘அத்தனோ இச்சா²னுரூபம் தேஸம் படிபத்திம் பஸ்ஸிதும் கத²ஞ்ச ஸோதும் லபி⁴ஸ்ஸாமா’’தி ததா² கரோந்தி.

தாவதிம்ஸேஹீதி யதா² ஹி ஏகஸ்மிம் குலே ஏகம் பண்டி³தம் மனுஸ்ஸம், ஏகஸ்மிஞ்ச விஹாரே ஏகம் ப³ஹுஸ்ஸுதம் பி⁴க்கு²ம் உபாதா³ய ‘‘அஸுககுலே மனுஸ்ஸா பண்டி³தா, அஸுகவிஹாரே பி⁴க்கூ² ப³ஹுஸ்ஸுதா’’தி ஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³ச்ச²தி, ஏவமேவம் ஸக்கம் தே³வராஜானம் விஸ்ஸகம்மஞ்ச தே³வபுத்தம் உபாதா³ய ‘‘தாவதிம்ஸா பண்டி³தா’’தி ஸத்³தோ³ அப்³பு⁴க்³க³தோ. தேனாஹ ‘‘தாவதிம்ஸேஹீ’’தி. ஸேய்யதா²பீதிஆதி³னா தே³வேஹி தாவதிம்ஸேஹி ஸத்³தி⁴ம் மந்தேத்வா விய ஸுனித⁴வஸ்ஸகாரா நக³ரம் மாபேந்தீதி த³ஸ்ஸேதி.

யாவதா அரியம் ஆயதனந்தி யத்தகம் அரியமனுஸ்ஸானம் ஓஸரணட்டா²னம் நாம அத்தி². யாவதா வணிப்பதோ²தி யத்தகம் வாணிஜானம் ஆஹடப⁴ண்ட³ஸ்ஸ ராஸிவஸேனேவ கயவிக்கயட்டா²னம் நாம, வாணிஜானம் வஸனட்டா²னம் வா அத்தி². இத³ம் அக்³க³னக³ரந்தி தேஸம் அரியாயதனவணிப்பதா²னம் இத³ம் நக³ரம் அக்³க³ம் ப⁴விஸ்ஸதி ஜேட்ட²கம் பாமோக்க²ம். புடபே⁴த³னந்தி ப⁴ண்ட³புடபே⁴த³னட்டா²னம், ப⁴ண்ட³க³ந்தி²கானம் மோசனட்டா²னந்தி வுத்தம் ஹோதி. ஸகலஜம்பு³தீ³பே அலத்³த⁴ப⁴ண்ட³ம்பி ஹி இதே⁴வ லபி⁴ஸ்ஸதி, அஞ்ஞத்த² விக்கயம் அக³ச்ச²ந்தம்பி இத⁴ விக்கயம் க³ச்சி²ஸ்ஸதி, தஸ்மா இதே⁴வ புடம் பி⁴ந்தி³ஸ்ஸதீதி அத்தோ². ஆயந்தி யானி சதூஸு த்³வாரேஸு சத்தாரி, ஸபா⁴யம் ஏகந்தி ஏவம் தி³வஸே தி³வஸே பஞ்சஸதஸஹஸ்ஸானி தத்த² உட்ட²ஹிஸ்ஸந்தி, தானிஸ்ஸ பா⁴வீனி ஆயானி த³ஸ்ஸேதி. அக்³கி³தோ வாதிஆதீ³ஸு ச-காரத்தோ² வா-ஸத்³தோ³, அக்³கி³னா ச உத³கேன ச மிது²பே⁴தே³ன ச நஸ்ஸிஸ்ஸதீதி அத்தோ². தஸ்ஸ ஹி ஏகோ கோட்டா²ஸோ அக்³கி³னா நஸ்ஸிஸ்ஸதி, நிப்³பா³பேதும்பி நம் ந ஸக்கி²ஸ்ஸதி, ஏகம் கோட்டா²ஸம் க³ங்கா³ க³ஹேத்வா க³மிஸ்ஸதி, ஏகோ இமினா அகதி²தம் அமுஸ்ஸ, அமுனா அகதி²தம் இமஸ்ஸ வத³ந்தானம் பிஸுணவாசானம் வஸேன பி⁴ன்னானம் மனுஸ்ஸானம் அஞ்ஞமஞ்ஞபே⁴தே³ன வினஸ்ஸிஸ்ஸதி.

ஏவம் வத்வா ப⁴க³வா பச்சூஸகாலே க³ங்கா³தீரம் க³ந்த்வா கதமுக²தோ⁴வனோ பி⁴க்கா²சாரகாலம் ஆக³மயமானோ நிஸீதி³. ஸுனித⁴வஸ்ஸகாராபி ‘‘அம்ஹாகம் ராஜா ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ உபட்டா²கோ, ஸோ அம்ஹே உபக³தே புச்சி²ஸ்ஸதி ‘ஸத்தா² கிர பாடலிகா³மம் அக³மாஸி, கிம் தஸ்ஸ ஸந்திகம் உபஸங்கமித்த², ந உபஸங்கமித்தா²’தி, ‘உபஸங்கமிம்ஹா’தி ச வுத்தே ‘நிமந்தயித்த², ந நிமந்தயித்தா²’தி புச்சி²ஸ்ஸதி, ‘ந நிமந்தயிம்ஹா’தி ச வுத்தே அம்ஹாகம் தோ³ஸம் ஆரோபேத்வா நிக்³க³ண்ஹிஸ்ஸதி, இத³ஞ்சாபி மயம் அகதட்டா²னே நக³ரம் மாபேம, ஸமணஸ்ஸ கோ² பன கோ³தமஸ்ஸ க³தக³தட்டா²னே காளகண்ணிஸத்தா படிக்கமந்தி, தம் மயம் நக³ரமங்க³லம் வாசாபேஸ்ஸாமா’’தி சிந்தேத்வா ஸத்தா²ரம் உபஸங்கமித்வா நிமந்தயிம்ஸு. தேன வுத்தம் ‘‘அத² கோ² ஸுனித⁴வஸ்ஸகாரா’’திஆதி³. புப்³ப³ண்ஹஸமயந்தி புப்³ப³ண்ஹகாலே. நிவாஸேத்வாதி கா³மப்பவேஸனனீஹாரேன நிவாஸனம் நிவாஸேத்வா காயப³ந்த⁴னம் ப³ந்தி⁴த்வா. பத்தசீவரமாதா³யாதி பத்தஞ்ச சீவரஞ்ச ஆதி³யித்வா காயபடிப³த்³த⁴ம் கத்வா, சீவரம் பாருபித்வா பத்தம் ஹத்தே²ன க³ஹேத்வாதி அத்தோ².

ஸீலவந்தேத்தா²தி ஸீலவந்தே ஏத்த² அத்தனோ வஸனட்டா²னே. ஸஞ்ஞதேதி காயவாசாசித்தேஹி ஸஞ்ஞதே. தாஸம் த³க்கி²ணமாதி³ஸேதி ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னே சத்தாரோ பச்சயே தாஸம் க⁴ரதே³வதானம் ஆதி³ஸேய்யபத்திம் த³தே³ய்ய. பூஜிதா பூஜயந்தீதி ‘‘இமே மனுஸ்ஸா அம்ஹாகம் ஞாதகாபி ந ஹோந்தி, ததா²பி நோ பத்திம் தே³ந்தீதி ஆரக்க²ம் ஸுஸம்விஹிதம் கரோதா²’’தி ஸுட்டு² ஆரக்க²ம் கரோந்தி. மானிதா மானயந்தீதி காலானுகாலம் ப³லிகம்மகரணேன மானிதா ‘‘ஏதே மனுஸ்ஸா அம்ஹாகம் ஞாதகாபி ந ஹோந்தி, ததா²பி சதுமாஸச²மாஸந்தரே நோ ப³லிகம்மம் கரோந்தீ’’தி மானேந்தி உப்பன்னபரிஸ்ஸயம் ஹரந்தி. ததோ நந்தி ததோ நம் பண்டி³தஜாதிகம் மனுஸ்ஸம். ஓரஸந்தி உரே ட²பேத்வா ஸம்வட்³டி⁴தம், யதா² மாதா ஓரஸம் புத்தம் அனுகம்பதி, உப்பன்னபரிஸ்ஸயஹரணத்த²மேவஸ்ஸ வாயமதி, ஏவம் அனுகம்பந்தீதி அத்தோ². ப⁴த்³ரானி பஸ்ஸதீதி ஸுந்த³ரானி பஸ்ஸதி.

அனுமோதி³த்வாதி தேஹி ததா³ பஸுதபுஞ்ஞஸ்ஸ அனுமோத³னவஸேன தேஸம் த⁴ம்மகத²ம் கத்வா. ஸுனித⁴வஸ்ஸகாராபி ‘‘யா தத்த² தே³வதா ஆஸும், தாஸம் த³க்கி²ணமாதி³ஸே’’தி ப⁴க³வதோ வசனம் ஸுத்வா தே³வதானம் பத்திம் அத³ம்ஸு. தம் கோ³தமத்³வாரம் நாம அஹோஸீதி தஸ்ஸ நக³ரஸ்ஸ யேன த்³வாரேன ப⁴க³வா நிக்க²மி, தம் கோ³தமத்³வாரம் நாம அஹோஸி. க³ங்கா³ய பன உத்தரணத்த²ம் அனோதிண்ணத்தா கோ³தமதித்த²ம் நாம நாஹோஸி. பூராதி புண்ணா. ஸமதித்திகாதி தீரஸமம் உத³கஸ்ஸ தித்தா ப⁴ரிதா. காகபேய்யாதி தீரே டி²தகாகேஹி பாதும் ஸக்குணேய்யஉத³கா. தீஹிபி பதே³ஹி உப⁴தோகூலஸமம் பரிபுண்ணபா⁴வமேவ வத³தி. உளும்பந்தி பாரக³மனத்தா²ய லஹுகே தா³ருத³ண்டே³ க³ஹேத்வா கவாடப²லகே விய அஞ்ஞமஞ்ஞஸம்ப³ந்தே⁴ காதும் ஆணியோ கோட்டேத்வா நாவாஸங்கே²பேன கதம். குல்லந்தி வேளுனளாதி³கே ஸங்க⁴ரித்வா வல்லிஆதீ³ஹி கலாபவஸேன ப³ந்தி⁴த்வா கதம்.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் மஹாஜனஸ்ஸ க³ங்கு³த³கமத்தஸ்ஸபி கேவலம் தரிதும் அஸமத்த²தம், அத்தனோ பன பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ ச அதிக³ம்பீ⁴ரவித்த²தம் ஸம்ஸாரமஹண்ணவம் தரித்வா டி²தபா⁴வஞ்ச ஸப்³பா³காரதோ விதி³த்வா தத³த்த²பரிதீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி. உதா³னகா³தா²ய அத்தோ² பன அட்ட²கதா²யம் த³ஸ்ஸிதோயேவ. தத்த² உத³கட்டா²னஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனந்தி யதா²வுத்தஸ்ஸ யஸ்ஸ கஸ்ஸசி உத³கட்டா²னஸ்ஸ ஏதம் அண்ணவந்தி அதி⁴வசனம், ந ஸமுத்³த³ஸ்ஸேவாதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸரந்தி இத⁴ நதீ³ அதி⁴ப்பேதா ஸரதி ஸந்த³தீதி கத்வா. க³ம்பீ⁴ரம் வித்த²தந்தி அகா³த⁴ட்டே²ன க³ம்பீ⁴ரம், ஸகலலோகத்தயப்³யாபிதாய வித்த²தம். விஸஜ்ஜாதி அனாஸஜ்ஜ அப்பத்வா ஏவ பல்லலானி தேஸம் அதரணதோ. குல்லஞ்ஹி ஜனோ ப³ந்த⁴தீதி குல்லம் ப³ந்தி⁴தும் ஆயாஸம் ஆபஜ்ஜதி. வினா ஏவ குல்லேனாதி ஈதி³ஸம் உத³கம் குல்லேன ஈதி³ஸேன வினா ஏவ. திண்ணா மேதா⁴வினோ ஜனாதி அரியமக்³க³ஞாணஸங்கா²தாய மேதா⁴ய ஸமன்னாக³தத்தா மேதா⁴வினோ பு³த்³தா⁴ ச பு³த்³த⁴ஸாவகா ச திண்ணா பரதீரே பதிட்டி²தா.

ஸுனித⁴வஸ்ஸகாரவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

கோடிகா³மே ஸச்சகதா²வண்ணனா

287. கோடிகா³மோதி மஹாபனாத³ஸ்ஸ ரஞ்ஞோ பாஸாத³கோடியம் கதகா³மோ, பதிதஸ்ஸ பாஸாத³ஸ்ஸ து²பிகாய பதிட்டி²தட்டா²னே நிவிட்ட²கா³மோதி அத்தோ². அரியஸச்சானந்தி யே படிவிஜ்ஜ²ந்தி, தேஸம் அரியபா⁴வகரானம் ஸச்சானம். அனனுபோ³தா⁴தி அபு³ஜ்ஜ²னேன அஜானனேன. அப்படிவேதா⁴தி அப்படிவிஜ்ஜ²னேன. அனுபோ³தோ⁴ சேத்த² புப்³ப³பா⁴கி³யஞாணம், படிவேதோ⁴ மக்³க³ஞாணேன அபி⁴ஸமயோ. தத்த² யஸ்மா அனுபோ³த⁴புப்³ப³கோ படிவேதோ⁴ அனுபோ³தே⁴ன வினா ந ஹோதி, அனுபோ³தோ⁴பி ஏகச்சோ படிவேத⁴ஸம்ப³ந்தோ⁴ தது³ப⁴யாபா⁴வஹேதுகஞ்ச வட்டே ஸம்ஸரணம், தஸ்மா வுத்தம் ‘‘அனனுபோ³தா⁴…பே… தும்ஹாகஞ்சா’’தி. தத்த² ஸந்தா⁴விதந்தி படிஸந்தி⁴க்³க³ஹணவஸேன ப⁴வதோ ப⁴வந்தருபக³மனேன ஸந்தா⁴விதம். ஸம்ஸரிதந்தி அபராபரம் சவனுபபஜ்ஜனவஸேன ஸம்ஸரிதம். மமஞ்சேவ தும்ஹாகஞ்சாதி மயா ச தும்ஹேஹி ச. அத² வா ஸந்தா⁴விதம் ஸம்ஸரிதந்தி ஸந்தா⁴வனம் ஸம்ஸரணம் மமஞ்சேவ தும்ஹாகஞ்ச அஹோஸீதி ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

ஸம்ஸிதந்தி ஸம்ஸரிதம். ப⁴வனேத்தி ஸமூஹதாதி தீ³க⁴ரஜ்ஜுயா ப³த்³த⁴ஸகுணம் விய ரஜ்ஜுஹத்தோ² புரிஸோ தே³ஸந்தரம், தண்ஹாரஜ்ஜுயா ப³த்³த⁴ஸத்தஸந்தானம் அபி⁴ஸங்கா²ரோ ப⁴வந்தரம் நேதி ஏதாயாதி ப⁴வனேத்தி, ஸா ப⁴வதோ ப⁴வம் நயனஸமத்தா² தண்ஹாரஜ்ஜு அரியமக்³க³ஸத்தே²ன ஸுட்டு² ஹதா சி²ன்னா அப்பவத்திகதாதி ப⁴வனேத்தி ஸமூஹதா.

அம்ப³பாலீவத்து²கதா²வண்ணனா

288. யானஸ்ஸ பூ⁴மீதி யத்த² ஸக்கா ஹோதி யானம் ஆருய்ஹ யானேன க³ந்தும், அயம் யானஸ்ஸ பூ⁴மி நாம. யானா பச்சோரோஹித்வாதி விஹாரஸ்ஸ ப³ஹித்³வாரகோட்ட²கே யானதோ ஓரோஹித்வா.

லிச்ச²வீவத்து²கதா²வண்ணனா

289. நீலாதி இத³ம் ஸப்³ப³ஸங்கா³ஹகவசனம். நீலவண்ணாதிஆதி³ தஸ்ஸேவ விபா⁴க³த³ஸ்ஸனத்த²ம். தத்த² ந தேஸம் பகதிவண்ணோ நீலோ, நீலவிலேபனவிலித்தத்தா பனேதம் வுத்தம். நீலவத்தா²தி படது³கூலகோஸேய்யாதீ³னிபி நேஸம் நீலானேவ ஹோந்தி. நீலாலங்காராதி நீலமணிஅலங்காரேஹி நீலபுப்பே²ஹி ச அலங்கதா. தே கிர அலங்காரா ஸுவண்ணவிசித்தாபி இந்த³னீலமணிஓபா⁴ஸேஹி ஏகனீலா விய கா²யந்தி, ரதா²பி நேஸம் நீலமணிக²சிதா நீலவத்த²பரிக்கி²த்தா நீலத⁴ஜனீலவம்மிகேஹி நீலாப⁴ரணேஹி நீலஅஸ்ஸேஹி யுத்தா, பதோத³யட்டி²யோபி நீலாயேவாதி இமினா நயேன ஸப்³ப³பதே³ஸு அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. படிவட்டேஸீதி பஹரி. கிஸ்ஸ ஜே அம்ப³பாலீதி ஜே-தி ஆலபனம், போ⁴தி அம்ப³பாலி கிம்காரணாதி வுத்தம் ஹோதி. ஸாஹாரந்தி ஏத்த² ஆஹரந்தி இமஸ்மா ராஜபுரிஸா ப³லிந்தி ஆஹாரோ, தப்³பு⁴த்தஜனபதோ³. தேன ஸஹிதம் ஸாஹாரம், ஸஜனபத³ந்தி அத்தோ². அங்கு³லிம் போ²டேஸுந்தி அங்கு³லிம் சாலேஸும். அம்ப³காயாதி மாதுகா³மேன. உபசாரவசனஞ்ஹேதம், இத்தீ²ஸு யதி³த³ம் அம்ப³கா மாதுகா³மோ ஜனனிகாதி. ஓலோகேதா²தி பஸ்ஸத². அபலோகேதா²தி அபவத்தித்வா ஓலோகேத², புனப்புனம் பஸ்ஸதா²தி அத்தோ². உபஸம்ஹரதா²தி உபனேத², இமம் லிச்ச²வீபரிஸம் தும்ஹாகம் சித்தேன தாவதிம்ஸஸதி³ஸம் உபஸம்ஹரத² உபனேத² அல்லீயாபேத². யதே²வ தாவதிம்ஸா அபி⁴ரூபா பாஸாதி³கா நீலாதி³னானாவண்ணா, ஏவமிமே லிச்ச²வீராஜானோபீதி தாவதிம்ஸேஹி ஸமகே கத்வா பஸ்ஸதா²தி அத்தோ².

கஸ்மா பன ப⁴க³வா அனேகஸதேஹி ஸுத்தேஹி சக்கா²தீ³னம் ரூபாதீ³ஸு நிமித்தக்³கா³ஹம் படிஸேதே⁴த்வா இத⁴ மஹந்தேன உஸ்ஸாஹேன நிமித்தக்³கா³ஹே நியோஜேதீதி? ஹிதகாமதாய தேஸம் பி⁴க்கூ²னம் யதா² ஆயஸ்மதோ நந்த³ஸ்ஸ ஹிதகாமதாய ஸக்³க³ஸம்பத்தித³ஸ்ஸனத்த²ம். தத்ர கிர ஏகச்சே பி⁴க்கூ² ஓஸன்னவீரியா, தே ஸம்பத்தியா பலோபே⁴ந்தோ ‘‘அப்பமாதே³ன ஸமணத⁴ம்மம் கரோந்தானம் ஏவரூபா இஸ்ஸரியஸம்பத்தி ஸுலபா⁴’’தி ஸமணத⁴ம்மே உஸ்ஸாஹஜனனத்த²ம் ஆஹ. அத² வா நயித³ம் நிமித்தக்³கா³ஹே நியோஜனம், கேவலம் பன ‘‘தி³ப்³ப³ஸம்பத்திஸதி³ஸா ஏதேஸம் ராஜூனம் இஸ்ஸரியஸம்பத்தீ’’தி அனுபுப்³பி³கதா²ய ஸம்பத்திகத²னம் விய த³ட்ட²ப்³ப³ம். அனிச்சலக்க²ணவிபா⁴வனத்த²ஞ்சாபி ஏவமாஹ. ந சிரஸ்ஸேவ ஹி ஸப்³பே³பிமே அஜாதஸத்துஸ்ஸ வஸேன வினாஸம் பாபுணிஸ்ஸந்தி, அத² நேஸம் ரஜ்ஜஸிரிஸம்பத்திம் தி³ஸ்வா டி²தபி⁴க்கூ² ‘‘ததா²ரூபாயபி நாம ஸிரிஸம்பத்தியா வினாஸோ பஞ்ஞாயிஸ்ஸதீ’’தி அனிச்சலக்க²ணம் பா⁴வேத்வா ஸஹ படிஸம்பி⁴தா³ஹி அரஹத்தம் பாபுணிஸ்ஸந்தீதி அனிச்சலக்க²ணவிபா⁴வனத்த²ம் ஆஹ.

அதி⁴வாஸேதூதி அம்ப³பாலியா நிமந்திதபா⁴வம் ஞத்வாபி கஸ்மா நிமந்தேந்தீதி? அஸத்³த³ஹனதாய ச வத்தஸீஸேன ச. ஸா ஹி து⁴த்தா இத்தீ² அனிமந்தேத்வாபி ‘‘நிமந்தேஸி’’ந்தி வதே³ய்யாதி தேஸம் அஹோஸி. த⁴ம்மம் ஸுத்வா க³மனகாலே ச நிமந்தேத்வா க³மனம் நாம மனுஸ்ஸானம் வத்தமேவ.

லிச்ச²வீவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸீஹஸேனாபதிவத்து²கதா²வண்ணனா

290. அபி⁴ஞ்ஞாதாதி (அ. நி. அட்ட². 3.8.12) ஞாதா பஞ்ஞாதா பாகடா. ஸந்தா²கா³ரேதி மஹாஜனஸ்ஸ ஸந்த²ம்ப⁴னாகா³ரே விஸ்ஸமனத்தா²ய கதே அகா³ரே. ஸா கிர ஸந்தா²கா³ரஸாலா நக³ரமஜ்ஜே² அஹோஸி, சதூஸு த்³வாரேஸு டி²தானம் பஞ்ஞாயதி, சதூஹி தி³ஸாஹி ஆக³தமனுஸ்ஸா பட²மம் தத்த² விஸ்ஸமித்வா பச்சா² அத்தனோ அத்தனோ பா²ஸுகட்டா²னம் க³ச்ச²ந்தி. ராஜகுலானம் ரஜ்ஜகிச்சஸந்த²ரணத்த²ம் கதம் அகா³ரந்திபி வத³ந்தியேவ. தத்த² ஹி நிஸீதி³த்வா லிச்ச²வீராஜானோ ரஜ்ஜகிச்சம் ஸந்த²ரந்தி கரோந்தி விசாரேந்தி. ஸன்னிஸின்னாதி தேஸம் நிஸீத³னத்த²ம்யேவ பஞ்ஞத்தேஸு மஹாரஹபச்சத்த²ரணேஸு ஸமுஸ்ஸிதஸேதச்ச²த்தேஸு ஆஸனேஸு ஸன்னிஸின்னா. அனேகபரியாயேன பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தீதி ராஜகுலகிச்சஞ்சேவ லோகத்த²கிரியஞ்ச விசாரேத்வா அனேகேஹி காரணேஹி பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. பண்டி³தா ஹி தே ராஜானோ ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னா ஸோதாபன்னாபி ஸகதா³கா³மினோபி அனாகா³மினோபி அரியஸாவகா, தே ஸப்³பே³பி லோகியஜடம் பி⁴ந்தி³த்வா பு³த்³தா⁴தீ³னம் திண்ணம் ரதனானம் வண்ணம் பா⁴ஸந்தி.

தத்த² திவிதோ⁴ பு³த்³த⁴வண்ணோ நாம சரியவண்ணோ ஸரீரவண்ணோ கு³ணவண்ணோதி. தத்ரிமே ராஜானோ சரியாய வண்ணம் ஆரபி⁴ம்ஸு – ‘‘து³க்கரம் வத கதம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ன கப்பஸதஸஹஸ்ஸாதி⁴கானி சத்தாரி அஸங்க்²யேய்யானி த³ஸ பாரமியோ த³ஸ உபபாரமியோ த³ஸ பரமத்த²பாரமியோதி ஸமதிம்ஸ பாரமியோ பூரேந்தேன ஞாதத்த²சரியம் லோகத்த²சரியம் பு³த்³த⁴த்த²சரியம் மத்த²கம் பாபேத்வா பஞ்ச மஹாபரிச்சாகே³ பரிச்சஜந்தேனா’’தி அட்³ட⁴ச்ச²க்கேஹி ஜாதகஸதேஹி பு³த்³த⁴வண்ணம் கதே²ந்தா துஸிதப⁴வனம் பாபேத்வா ட²பயிம்ஸு. த⁴ம்மஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தா பனேதே ‘‘ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ தே³ஸிதோ, நிகாயதோ பஞ்ச நிகாயா ஹோந்தி, பிடகதோ தீணி பிடகானி, அங்க³தோ நவ அங்கா³னி, க²ந்த⁴தோ சதுராஸீதித⁴ம்மக்க²ந்த⁴ஸஹஸ்ஸானீ’’தி கோட்டா²ஸவஸேன த⁴ம்மகு³ணம் கத²யிம்ஸு. ஸங்க⁴ஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தா ‘‘ஸத்து² த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தா⁴ குலபுத்தா போ⁴க³க்க²ந்த⁴ஞ்சேவ ஞாதிபரிவட்டஞ்ச பஹாய ஸேதச்ச²த்தஉபரஜ்ஜஸேனாபதிஸேட்டி²ப⁴ண்டா³கா³ரிகட்டா²னந்தராதீ³னி அக³ணயித்வா நிக்க²ம்ம ஸத்து² வரஸாஸனே பப்³ப³ஜந்தி, ஸேதச்ச²த்தம் பஹாய பப்³ப³ஜிதானம் ப⁴த்³தி³யமஹாராஜமஹாகப்பினபுக்குஸாதிஆதி³ராஜபப்³ப³ஜிதானம்யேவ பு³த்³த⁴காலே அஸீதி ஸஹஸ்ஸானி அஹேஸும், அனேககோடித⁴னம் பஹாய பப்³ப³ஜிதானம் பன யஸகுலபுத்தஸோணஸேட்டி²புத்தரட்ட²பாலபுத்தாதீ³னம் பரிச்சே²தோ³ நத்தி², ஏவரூபா ச ஏவரூபா ச குலபுத்தா ஸத்து² ஸாஸனே பப்³ப³ஜந்தீ’’தி பப்³ப³ஜ்ஜாஸங்கே²பவஸேன ஸங்க⁴கு³ணம் கத²யிம்ஸு.

ஸீஹோ ஸேனாபதீதி ஏவம்னாமகோ ஸேனாய அதி⁴பதி. வேஸாலியஞ்ஹி ஸத்த ஸஹஸ்ஸானி ஸத்த ஸதானி ஸத்த ச ராஜானோ, தே ஸப்³பே³பி ஸன்னிபதித்வா ஸப்³பே³ஸம் மனம் க³ஹேத்வா ‘‘ரட்ட²ம் விசாரேதும் ஸமத்த²ம் ஏகம் விசினதா²’’தி விசினந்தா ஸீஹராஜகுமாரம் தி³ஸ்வா ‘‘அயம் ஸக்கி²ஸ்ஸதீ’’தி ஸன்னிட்டா²னம் கத்வா தஸ்ஸ ரத்தமணிவண்ணகம்ப³லபரியோனத்³த⁴ம் ஸேனாபதிச்ச²த்தம் அத³ம்ஸு. தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘ஸீஹோ ஸேனாபதீ’’தி. நிக³ண்ட²ஸாவகோதி நிக³ண்ட²ஸ்ஸ நாடபுத்தஸ்ஸ பச்சயதா³யகோ உபட்டா²கோ. ஜம்பு³தீ³பதலஸ்மிஞ்ஹி தயோ ஜனா நிக³ண்டா²னம் அக்³கு³பட்டா²கா – நாளந்தா³யம் உபாலி க³ஹபதி, கபிலபுரே வப்போ ஸக்கோ, வேஸாலியம் அயம் ஸீஹோ ஸேனாபதீதி. நிஸின்னோ ஹோதீதி ஸேஸராஜூனம்பி பரிஸாய அந்தரே ஆஸனானி பஞ்ஞாபயிம்ஸு, ஸீஹஸ்ஸ பன மஜ்ஜே² டா²னேதி தஸ்மிம் பஞ்ஞத்தே மஹாரஹே ராஜாஸனே நிஸின்னோ ஹோதி. நிஸ்ஸம்ஸயந்தி நிப்³பி³சிகிச்ச²ம் அத்³தா⁴ ஏகம்ஸேன. ந ஹேதே யஸ்ஸ வா தஸ்ஸ வா அப்பேஸக்க²ஸ்ஸ ஏவம் அனேகஸதேஹி காரணேஹி வண்ணம் பா⁴ஸந்தி.

யேன நிக³ண்டோ² நாடபுத்தோ தேனுபஸங்கமீதி நிக³ண்டோ² கிர நாடபுத்தோ ‘‘ஸசாயம் ஸீஹோ கஸ்ஸசிதே³வ ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ வண்ணம் கதே²ந்தஸ்ஸ ஸுத்வா ஸமணம் கோ³தமம் த³ஸ்ஸனாய உபஸங்கமிஸ்ஸதி, மய்ஹம் பரிஹானி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி சிந்தேத்வா பட²மதரம்யேவ ஸீஹம் ஸேனாபதிம் ஏதத³வோச ‘‘ஸேனாபதி இமஸ்மிம் லோகே ‘அஹம் பு³த்³தோ⁴ அஹம் பு³த்³தோ⁴’தி ப³ஹூ வத³ந்தி, ஸசே த்வம் கஞ்சி த³ஸ்ஸனாய உபஸங்கமிதுகாமோ அஹோஸி, மம் புச்சே²ய்யாஸி, அஹம் தே யுத்தட்டா²னஞ்ஞேவ பேஸேஸ்ஸாமி, அயுத்தட்டா²னதோ நிவாரேஸ்ஸாமீ’’தி. ஸோ தம் கத²ம் அனுஸ்ஸரித்வா ‘‘ஸசே மம் பேஸேஸ்ஸதி, க³மிஸ்ஸாமி. நோ சே, ந க³மிஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேத்வா யேன நிக³ண்டோ² நாடபுத்தோ தேனுபஸங்கமி.

அத²ஸ்ஸ வசனம் ஸுத்வா நிக³ண்டோ² மஹாபப்³ப³தேன விய ப³லவஸோகேன ஓத்த²டோ ‘‘யத்த² தா³னிஸ்ஸாஹம் க³மனம் ந இச்சா²மி, தத்தே²வ க³ந்துகாமோ ஜாதோ, ஹதோஹமஸ்மீ’’தி அனத்தமனோ ஹுத்வா ‘‘படிபா³ஹனுபாயமஸ்ஸ கரிஸ்ஸாமீ’’தி சிந்தேத்வா ‘‘கிம் பன த்வ’’ந்திஆதி³மாஹ. ஏவம் வத³ந்தோ சரந்தம் கோ³ணம் துண்டே³ பஹரந்தோ விய ஜலமானம் பதீ³பம் நிப்³பா³பேந்தோ விய ப⁴த்தப⁴ரிதம் பத்தம் நிகுஜ்ஜந்தோ விய ச ஸீஹஸ்ஸ உப்பன்னம் பீதிம் வினாஸேஸி. க³மிகாபி⁴ஸங்கா²ரோதி ஹத்தி²யானாதீ³னம் யோஜாபனக³ந்த⁴மாலாதி³க்³க³ஹணவஸேன பவத்தோ பயோகோ³. ஸோ படிப்பஸ்ஸம்பீ⁴தி ஸோ வூபஸந்தோ.

து³தியம்பி கோ²தி து³தியவாரம்பி. இமஸ்மிஞ்ச வாரே பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தா துஸிதப⁴வனதோ பட்டா²ய யாவ மஹாபோ³தி⁴பல்லங்கா த³ஸப³லஸ்ஸ ஹேட்டா² பாத³தலேஹி உபரி கேஸக்³கே³ஹி பரிச்சி²ந்தி³த்வா த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணஅஸீதிஅனுப்³யஞ்ஜனப்³யாமப்பபா⁴வஸேன ஸரீரவண்ணம் கத²யிம்ஸு. த⁴ம்மஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தா ‘‘ஏகபதே³பி ஏகப்³யஞ்ஜனேபி அவக்க²லிதம் நாம நத்தீ²’’தி ஸுகதி²தவஸேனேவ த⁴ம்மகு³ணம் கத²யிம்ஸு. ஸங்க⁴ஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தா ‘‘ஏவரூபம் யஸஸிரிவிப⁴வம் பஹாய ஸத்து² ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதா ந கோஸஜ்ஜபகதிகா ஹோந்தி, தேரஸஸு பன து⁴தகு³ணேஸு பரிபூரகாரினோ ஹுத்வா ஸத்தஸு அனுபஸ்ஸனாஸு கம்மம் கரோந்தி, அட்ட²திம்ஸ ஆரம்மணவிப⁴த்தியோ வளஞ்ஜேந்தீ’’தி படிபதா³வஸேன ஸங்க⁴கு³ணே கத²யிம்ஸு.

ததியவாரே பன பு³த்³த⁴ஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸமானா ‘‘இதிபி ஸோ ப⁴க³வா’’தி ஸுத்தந்தபரியாயேனேவ பு³த்³த⁴கு³ணே கத²யிம்ஸு, ‘‘ஸ்வாக்கா²தோ ப⁴க³வதா த⁴ம்மோ’’திஆதி³னா ஸுத்தந்தபரியாயேனேவ த⁴ம்மகு³ணே, ‘‘ஸுப்படிபன்னோ ப⁴க³வதோ ஸாவகஸங்கோ⁴’’திஆதி³னா ஸுத்தந்தபரியாயேனேவ ஸங்க⁴கு³ணே ச கத²யிம்ஸு. ததோ ஸீஹோ சிந்தேஸி ‘‘இமேஸம் லிச்ச²வீராஜகுலானம் ததியதி³வஸதோ பட்டா²ய பு³த்³த⁴த⁴ம்மஸங்க⁴கு³ணே கதே²ந்தானம் முக²ம் நப்பஹோதி, அத்³தா⁴ அனோமகு³ணஸமன்னாக³தோ ஸோ ப⁴க³வா, இமம் தா³னி உப்பன்னம் பீதிம் அவிஜஹித்வாவ அஹம் அஜ்ஜ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ம் பஸ்ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. அத²ஸ்ஸ ‘‘கிஞ்ஹி மே கரிஸ்ஸந்தி நிக³ண்டா²’’தி விதக்கோ உத³பாதி³. தத்த² கிஞ்ஹி மே கரிஸ்ஸந்தீதி கிம் நாம மய்ஹம் நிக³ண்டா² கரிஸ்ஸந்தி. அபலோகிதா வா அனபலோகிதா வாதி ஆபுச்சி²தா வா அனாபுச்சி²தா வா. ந ஹி மே தே ஆபுச்சி²தா யானவாஹனஸம்பத்திஇஸ்ஸரியயஸவிஸேஸம் த³ஸ்ஸந்தி, நாபி அனாபுச்சி²தா மாரேஸ்ஸந்தி, அப²லம் ஏதேஸம் ஆபுச்ச²னந்தி அதி⁴ப்பாயோ.

தி³வா தி³வஸ்ஸாதி தி³வஸ்ஸ தி³வா மஜ்ஜ²ன்ஹிகே அதிக்கந்தமத்தே. வேஸாலியா நிய்யாஸீதி யதா² ஹி கி³ம்ஹகாலே தே³வே வுட்டே² உத³கம் ஸந்த³மானம் நதி³ம் ஓதரித்வா தோ²கமேவ க³ந்த்வா திட்ட²தி நப்பவத்ததி, ஏவம் ஸீஹஸ்ஸ பட²மதி³வஸே ‘‘த³ஸப³லம் பஸ்ஸிஸ்ஸாமீ’’தி உப்பன்னாய பீதியா நிக³ண்டே²ன படிபா³ஹிதகாலோ, யதா² து³தியதி³வஸே தே³வே வுட்டே² உத³கம் ஸந்த³மானம் நதி³ம் ஓதரித்வா தோ²கம் க³ந்த்வா வாலிகாபுஞ்ஜம் பஹரித்வா அப்பவத்தம் ஹோதி, ஏவம் ஸீஹஸ்ஸ து³தியதி³வஸே ‘‘த³ஸப³லம் பஸ்ஸிஸ்ஸாமீ’’தி உப்பன்னாய பீதியா நிக³ண்டே²ன படிபா³ஹிதகாலோ, யதா² ததியதி³வஸே தே³வே வுட்டே² உத³கம் ஸந்த³மானம் நதி³ம் ஓதரித்வா புராணபண்ணஸுக்க²த³ண்ட³கனளகசவராதீ³னி பரிகட்³ட⁴ந்தம் வாலிகாபுஞ்ஜம் பி⁴ந்தி³த்வா ஸமுத்³த³னின்னமேவ ஹோதி, ஏவம் ஸீஹோ ததியதி³வஸே திண்ணம் வத்தூ²னம் கு³ணகத²ம் ஸுத்வா உப்பன்னே பீதிபாமோஜ்ஜே ‘‘அப²லா நிக³ண்டா², நிப்ப²லா நிக³ண்டா², கிம் மே இமே கரிஸ்ஸந்தி, க³மிஸ்ஸாமஹம் ஸத்து² ஸந்திக’’ந்தி க³மனம் அபி⁴னீஹரித்வா வேஸாலியா நிய்யாஸி. நிய்யந்தோ ச ‘‘சிரஸ்ஸாஹம் த³ஸப³லஸ்ஸ ஸந்திகம் க³ந்துகாமோ ஜாதோ, ந கோ² பன மே யுத்தம் அஞ்ஞாதகவேஸேன க³ந்து’’ந்தி ‘‘யே கேசி த³ஸப³லஸ்ஸ ஸந்திகம் க³ந்துகாமோ, ஸப்³பே³ நிக்க²மந்தூ’’தி கோ⁴ஸனம் காரேத்வா பஞ்ச ரத²ஸதானி யோஜாபேத்வா உத்தமரதே² டி²தோ தேஹி சேவ பஞ்சஹி ரத²ஸதேஹி மஹதியா ச பரிஸாய பரிவுதோ க³ந்த⁴புப்ப²சுண்ணவாஸாதீ³னி கா³ஹாபேத்வா நிய்யாஸி.

யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமீதி ஆராமம் பவிஸந்தோ தூ³ரதோவ அஸீதிஅனுப்³யஞ்ஜனப்³யாமப்பபா⁴த்³வத்திம்ஸமஹாபுரிஸலக்க²ணானி ச²ப்³ப³ண்ணா க⁴னபு³த்³த⁴ரஸ்மியோ தி³ஸ்வா ‘‘ஏவரூபம் நாம புரிஸம் ஏவம் ஆஸன்னே வஸந்தம் ஏத்தகம் காலம் நாத்³த³ஸம், வஞ்சிதோ வதம்ஹி, அலாபா⁴ வத மே’’தி சிந்தேத்வா மஹானிதி⁴ம் தி³ஸ்வா த³லித்³த³புரிஸோ விய ஸஞ்ஜாதபீதிபாமோஜ்ஜோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி. த⁴ம்மஸ்ஸ சானுத⁴ம்மம் ப்³யாகரோந்தீதி போ⁴தா கோ³தமேன வுத்தகாரணஸ்ஸ அனுகாரணம் கதே²ந்தி. காரணவசனோ ஹேத்த² த⁴ம்ம-ஸத்³தோ³ ‘‘ஹேதும்ஹி ஞாணம் த⁴ம்மபடிஸம்பி⁴தா³’’திஆதீ³ஸு (விப⁴. 720) விய. காரணந்தி சேத்த² ததா²பவத்தஸ்ஸ ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்தோ² அதி⁴ப்பேதோ தஸ்ஸ பவத்திஹேதுபா⁴வதோ. அத்த²ப்பயுத்தோ ஹி ஸத்³த³ப்பயோகோ³. அனுகாரணந்தி ச ஸோ ஏவம் பரேஹி ததா² வுச்சமானோ. ஸஹத⁴ம்மிகோ வாதா³னுவாதோ³தி பரேஹி வுத்தகாரணேன ஸகாரணோ ஹுத்வா தும்ஹாகம் வாதோ³ வா ததோ பரம் தஸ்ஸ அனுவாதோ³ வா கோசி அப்பமத்தகோபி விஞ்ஞூஹி க³ரஹிதப்³ப³ம் டா²னம் காரணம் ந ஆக³ச்ச²தி. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – கிம் ஸப்³பா³காரேனபி தவ வாதே³ கா³ரய்ஹகாரணம் நத்தீ²தி. அனப்³ப⁴க்கா²துகாமாதி ந அபூ⁴தேன வத்துகாமா.

291-292. அத்தி² ஸீஹ பரியாயோதிஆதீ³னம் அத்தோ² வேரஞ்ஜகண்டே³ ஆக³தனயேனேவ வேதி³தப்³போ³. பரமேன அஸ்ஸாஸேனாதி சதுமக்³க³சதுப²லஸங்கா²தேன உத்தமஅஸ்ஸாஸேன. அஸ்ஸாஸாய த⁴ம்மம் தே³ஸேதீதி அஸ்ஸாஸனத்தா²ய ஸந்த²ம்ப⁴னத்தா²ய த⁴ம்மம் தே³ஸேதி. இதி ப⁴க³வா அட்ட²ஹங்கே³ஹி ஸீஹஸேனாபதிஸ்ஸ த⁴ம்மம் தே³ஸேதி.

293. அனுவிச்சகாரந்தி அனுவிதி³த்வா சிந்தேத்வா துலயித்வா காதப்³ப³ம் கரோஹீதி வுத்த ஹோதி. ஸாது⁴ ஹோதீதி ஸுந்த³ரோ ஹோதி. தும்ஹாதி³ஸஸ்மிஞ்ஹி மம் தி³ஸ்வா மம் ஸரணம் க³ச்ச²ந்தே நிக³ண்ட²ம் தி³ஸ்வா நிக³ண்ட²ம் ஸரணம் க³ச்ச²ந்தே ‘‘கிம் அயம் ஸீஹோ தி³ட்ட²தி³ட்ட²மேவ ஸரணம் க³ச்ச²தீ’’தி க³ரஹா உப்பஜ்ஜதி, தஸ்மா அனுவிச்சகாரோ தும்ஹாதி³ஸானம் ஸாதூ⁴தி த³ஸ்ஸேதி. படாகம் பரிஹரேய்யுந்தி தே கிர ஏவரூபம் ஸாவகம் லபி⁴த்வா ‘‘அஸுகோ நாம ராஜா வா ராஜமஹாமத்தோ வா ஸேட்டி² வா அம்ஹாகம் ஸரணம் க³தோ ஸாவகோ ஜாதோ’’தி படாகம் உக்கி²பித்வா நக³ரே கோ⁴ஸேந்தா ஆஹிண்ட³ந்தி. கஸ்மா? ‘‘ஏவம் நோ மஹந்தபா⁴வோ ஆவி ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ச, ஸசே பனஸ்ஸ ‘‘கிமஹம் ஏதே ஸரணம் க³தோ’’தி விப்படிஸாரோ உப்பஜ்ஜேய்ய, தம்பி ஸோ ‘‘ஏதேஸம் மே ஸரணக³தபா⁴வம் ப³ஹூ ஜானந்தி, து³க்கரம் தா³னி படினிவத்திது’’ந்தி வினோதே³த்வா ந படிக்கமிஸ்ஸதீதி ச. தேனாஹ ‘‘படாகம் பரிஹரேய்யு’’ந்தி. ஓபானபூ⁴தந்தி படியத்தஉத³பானோ விய டி²தம். குலந்தி தவ நிவேஸனம். தா³தப்³ப³ம் மஞ்ஞேய்யாஸீதி புப்³பே³பி த³ஸபி வீஸதிபி ஸட்டி²பி ஜனே ஆக³தே தி³ஸ்வா நத்தீ²தி அவத்வா தே³ஸி, இதா³னி மம் ஸரணம் க³தகாரணமத்தேனேவ மா இமேஸம் தே³ய்யத⁴ம்மம் உபச்சி²ந்தி³த்த², ஸம்பத்தானஞ்ஹி தா³தப்³ப³மேவாதி ஓவத³தி. ஸுதம் மே தம் ப⁴ந்தேதி குதோ ஸுதம்? நிக³ண்டா²னம் ஸந்திகா. தே கிர குலக⁴ரேஸு ஏவம் பகாஸேந்தி ‘‘மயம் யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸம்பத்தஸ்ஸ தா³தப்³ப³ந்தி வதா³ம, ஸமணோ பன கோ³தமோ ‘மய்ஹமேவ தா³னம் தா³தப்³ப³ம்…பே… ந அஞ்ஞேஸம் ஸாவகானம் தி³ன்னம் மஹப்ப²ல’ந்தி ஏவம் வத³தீ’’தி. தம் ஸந்தா⁴ய அயம் ‘‘ஸுதம் மே த’’ந்திஆதி³மாஹ.

294. பவத்தமம்ஸந்தி பகதியா பவத்தம் கப்பியமம்ஸம், மூலம் க³ஹேத்வா அந்தராபணே பரியேஸாஹீதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸம்ப³ஹுலா நிக³ண்டா²தி பஞ்சஸதமத்தா நிக³ண்டா². தூ²லம் பஸுந்தி தூ²லம் மஹாஸரீரம் கோ³கண்ணமஹிம்ஸஸூகரஸங்கா²தம் பஸும். உத்³தி³ஸ்ஸகதந்தி அத்தானம் உத்³தி³ஸித்வா கதம், மாரிதந்தி அத்தோ². படிச்சகம்மந்தி ஏத்த² கம்ம-ஸத்³தோ³ கம்மஸாத⁴னோ அதீதகாலிகோதி ஆஹ ‘‘அத்தானம் படிச்ச கத’’ந்தி. நிமித்தகம்மஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம் ‘‘படிச்ச கம்மம் பு²ஸதீ’’திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.4.75) விய. நிமித்தகம்மஸ்ஸாதி நிமித்தபா⁴வேன லத்³த⁴ப்³ப³கம்மஸ்ஸ, ந கரணகாராபனவஸேன. படிச்சகம்மம் ஏத்த² அத்தீ²தி மம்ஸம் படிச்சகம்மம் யதா² ‘‘பு³த்³த⁴ம் ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி பு³த்³தோ⁴’’தி. அத² வா படிச்ச கம்மம் பு²ஸதீதி பாட²ஸேஸோ த³ட்ட²ப்³போ³, ஸ்வாயம் ஏதம் மம்ஸம் படிச்ச தம் பாணவத⁴ககம்மம் பு²ஸதீதி அத்தோ². தஞ்ஹி அகுஸலம் உபட்³ட⁴ம் தா³யகஸ்ஸ, உபட்³ட⁴ம் படிக்³கா³ஹகஸ்ஸ ஹோதீதி நேஸம் லத்³தி⁴. உபகண்ணகேதி கண்ணமூலே. அலந்தி படிக்கே²பவசனம், ஹோது கிம் இமினாதி அத்தோ². ந ச பன தேதி ஏதே ஆயஸ்மந்தா தீ³க⁴ரத்தம் அவண்ணகாமா ஹுத்வா அவண்ணம் பா⁴ஸந்தாபி அப்³பா⁴சிக்க²ந்தா ந ஜிரித³ந்தி, அப்³ப⁴க்கா²னஸ்ஸ அந்தம் ந க³ச்ச²ந்தீதி அத்தோ². அத² வா லஜ்ஜனத்தே² இத³ம் ஜிரித³ந்தீதி பத³ம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், ந லஜ்ஜந்தீதி அத்தோ².

ஸீஹஸேனாபதிவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

கப்பியபூ⁴மிஅனுஜானனகதா²வண்ணனா

295. அபி⁴லாபமத்தந்தி தே³ஸனாமத்தம். ஆமிஸகா²த³னத்தா²யாதி தத்த² தத்த² ச²ட்³டி³தஸ்ஸ ஆமிஸஸ்ஸ கா²த³னத்தா²ய. அனுப்பகே³யேவாதி பாதோயேவ. ஓரவஸத்³த³ந்தி மஹாஸத்³த³ம். தம் பன அவத்வாபீதி அந்த⁴கட்ட²கதா²யம்வுத்தனயேன அவத்வாபி. பி-ஸத்³தே³ன ததா² வசனம்பி அனுஜானாதி. அட்ட²கதா²ஸு வுத்தனயேனாதி ஸேஸஅட்ட²கதா²ஸு வுத்தனயேன. ‘‘கப்பியகுடிம் கரோமா’தி வா, ‘கப்பியகுடீ’தி வா வுத்தே ஸாதா⁴ரணலக்க²ண’’ந்தி ஸப்³ப³அட்ட²கதா²ஸு வுத்தஉஸ்ஸாவனந்திகாகுடிகரணலக்க²ணம். சயந்தி அதி⁴ட்டா²னம். யதோ பட்டா²யாதி யதோ இட்ட²கதோ ஸிலதோ மத்திகாபிண்ட³தோ வா பட்டா²ய. பட²மிட்ட²காதீ³னம் ஹேட்டா² ந வட்டந்தீதி பி⁴த்தியா பட²மிட்ட²காதீ³னம் ஹேட்டா² பூ⁴மியம் பதிட்டா²பியமானா இட்ட²காத³யோ பூ⁴மிக³திகத்தா ‘‘கப்பியகுடிம் கரோமா’’தி வத்வா பதிட்டா²பேதும் ந வட்டந்தி. யதி³ ஏவம் பூ⁴மியம் நிக²ணித்வா பதிட்டா²பியமானா த²ம்பா⁴ கஸ்மா ததா² வத்வா பதிட்டா²பேதும் வட்டந்தீதி ஆஹ ‘‘த²ம்பா⁴ பன…பே… வட்டந்தீ’’தி. ஸங்க⁴ஸந்தகமேவாதி வாஸத்தா²ய கதம் ஸங்கி⁴கஸேனாஸனம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. பி⁴க்கு²ஸந்தகந்தி வாஸத்தா²ய ஏவ கதம் பி⁴க்கு²ஸ்ஸ புக்³க³லிகஸேனாஸனம். முக²ஸன்னிதீ⁴தி இமினா அந்தோவுத்த²து³க்கடமேவ தீ³பிதம்.

கப்பியபூ⁴மிஅனுஜானனகதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

கேணியஜடிலவத்து²கதா²வண்ணனா

300. யேன ஆபணம் தத³வஸரீதிஆதீ³ஸு ஆபணந்தி ஏகஸ்ஸ நிக³மஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம். தஸ்மிம் கிர நிக³மே வீஸதி ஆபணமுக²ஸஹஸ்ஸானி விப⁴த்தானி அஹேஸும். இதி ஸோ ஆபணானம் உஸ்ஸன்னத்தா ‘‘ஆபண’’ந்த்வேவ ஸங்க²ம் க³தோ. தஸ்ஸ பன நிக³மஸ்ஸ அவிதூ³ரே நதீ³தீரே க⁴னச்சா²யோ ரமணீயபூ⁴மிபா⁴கோ³ மஹாவனஸண்டோ³, தஸ்மிம் ப⁴க³வா விஹரதி. கேணியோதி தஸ்ஸ நாமம். ஜடிலோதி ஆஹரிமஜடாத⁴ரோ தாபஸோ. ஸோ கிர ப்³ராஹ்மணமஹாஸாலோ, த⁴னரக்க²ணத்தா²ய பன தாபஸபப்³ப³ஜ்ஜம் ஸமாதா³ய ரஞ்ஞோ பண்ணாகாரம் த³த்வா பூ⁴மிபா⁴க³ம் க³ஹேத்வா தத்த² அஸ்ஸமம் காரேத்வா பஞ்சஹி ஸகடஸதேஹி வணிஜ்ஜம் பயோஜேத்வா குலஸஹஸ்ஸஸ்ஸ நிஸ்ஸயோ ஹுத்வா வஸதி. அஸ்ஸமேபி சஸ்ஸ ஏகோ தாலருக்கோ² தி³வஸே தி³வஸே ஏகம் ஸோவண்ணமயம் ப²லம் முஞ்சதீதி வத³ந்தி. ஸோ தி³வா காஸாவானி தா⁴ரேதி, ஜடா ச ப³ந்த⁴தி, ரத்திம் காமஸம்பத்திம் அனுப⁴வதி.

பவத்தாரோதி (தீ³. நி. அட்ட². 1.285; ம. நி. அட்ட². 2.427; அ. நி. அட்ட². 3.5.192) பவத்தயிதாரோ, பாவசனவஸேன வத்தாரோதி அத்தோ². யேஸந்தி யேஸம் ஸந்தகம். மந்தபத³ந்தி மந்தஸத்³தே³ ப³ஹிகத்வா ரஹோ பா⁴ஸிதப்³ப³ட்டே²ன மந்தா ஏவ தம்தம்அத்த²படிபத்திஹேதுதாய பத³ந்தி மந்தபத³ம், வேத³வசனம். கீ³தந்தி அட்ட²காதீ³ஹி த³ஸஹி போராணப்³ராஹ்மணேஹி உதா³த்தானுதா³த்தாதி³ஸரஸம்பத்திவஸேன ஸஜ்ஜா²யிதம். பவுத்தந்தி பாவசனவஸேன அஞ்ஞேஸம் வுத்தம், வாசிதந்தி அத்தோ². ஸமிஹிதந்தி ஸமுபப்³யூள்ஹம் ராஸிகதம், இருவேத³யஜுவேத³ஸாமவேதா³தி³வஸேன தத்தா²பி பச்சேகம் மந்தப்³ராஹ்மணாதி³வஸேன ஸஜ்ஜா²யனவாசகாதி³வஸேன ச பிண்ட³ம் கத்வா ட²பிதந்தி அத்தோ². தத³னுகா³யந்தீதி ஏதரஹி ப்³ராஹ்மணா தம் தேஹி புப்³பே³ கீ³தம் அனுகா³யந்தி அனுஸஜ்ஜா²யந்தி. தத³னுபா⁴ஸந்தீதி தம் அனுபா⁴ஸந்தி, இத³ம் புரிமஸ்ஸேவ வேவசனம். பா⁴ஸிதமனுபா⁴ஸந்தீதி தேஹி பா⁴ஸிதம் ஸஜ்ஜா²யிதம் அனுஸஜ்ஜா²யந்தி. வாசிதமனுவாசேந்தீதி தேஹி அஞ்ஞேஸம் வாசிதம் அனுவாசேந்தி. ஸேய்யதி²த³ந்தி தே கதமேதி அத்தோ². அட்ட²கோதிஆதீ³னி தேஸம் நாமானி. தே கிர தி³ப்³ப³சக்கு²பரிப⁴ண்டே³ன யதா²கம்மூபக³ஞாணேன ஸத்தானம் கம்மஸ்ஸகதாதி³ம் புப்³பே³னிவாஸஞாணேன அதீதகப்பே ப்³ராஹ்மணானம் மந்தஜ்ஜே²னவிதி⁴ஞ்ச ஓலோகேத்வா பரூபகா⁴தம் அகத்வா கஸ்ஸபஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ வட்டஸன்னிஸ்ஸிதேன வசனேன ஸஹ ஸம்ஸந்தி³த்வா மந்தே க³ந்தே²ஸும். அபராபரே பன ஓக்காகராஜகாலாதீ³ஸு உப்பன்னப்³ராஹ்மணா பாணாதிபாதாதீ³னி பக்கி²பித்வா தயோ வேதே³ பி⁴ந்தி³த்வா பு³த்³த⁴வசனேன ஸத்³தி⁴ம் விருத்³தே⁴ அகம்ஸு. ரத்திபோ⁴ஜனம் ரத்தி, ததோ உபரதாதி ரத்தூபரதா. அதிக்கந்தே மஜ்ஜ²ன்ஹிகே யாவ ஸூரியத்த²ங்க³மனா போ⁴ஜனம் விகாலபோ⁴ஜனம் நாம, ததோ விரதத்தா விரதா விகாலபோ⁴ஜனா. படியாதா³பேத்வாதி ஸப்பிமது⁴ஸக்கராதீ³ஹி சேவ மரிசேஹி ச ஸுஸங்க²தம் பானம் படியாதா³பேத்வா.

‘‘மஹா கோ² கேணிய பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴’’தி கஸ்மா ப⁴க³வா புனப்புனம் படிக்கி²பி? தித்தி²யானம் படிக்கே²பபஸன்னதாய. தித்தி²யா ஹி ‘‘அஹோ வதாயம் அப்பிச்சோ², யோ நிமந்தியமானோபி ந ஸாதி³யதீ’’தி உபனிமந்தியமானஸ்ஸ படிக்கே²பே பஸீத³ந்தீதி கேசி, அகாரணஞ்சேதம். நத்தி² பு³த்³தா⁴னம் பச்சயஹேது ஏவரூபம் கோஹஞ்ஞம், அயம் பன அட்³ட⁴தேலஸானி பி⁴க்கு²ஸதானி தி³ஸ்வா ஏத்தகானம்யேவ பி⁴க்க²ம் படியாதே³ஸ்ஸதி, ஸ்வேவ ஸேலோ ப்³ராஹ்மணோ தீஹி புரிஸஸதேஹி ஸத்³தி⁴ம் பப்³ப³ஜிஸ்ஸதி, அயுத்தம் கோ² பன நவகே அஞ்ஞதோ பேஸேத்வா இமேஹேவ ஸத்³தி⁴ம் க³ந்தும், இமே வா அஞ்ஞதோ பேஸேத்வா நவகேஹி ஸத்³தி⁴ம் க³ந்தும். அதா²பி ஸப்³பே³வ க³ஹேத்வா க³மிஸ்ஸாமி, பி⁴க்கா²ஹாரோ நப்பஹோஸ்ஸதி. ததோ பி⁴க்கூ²ஸு பிண்டா³ய சரந்தேஸு மனுஸ்ஸா உஜ்ஜா²யிஸ்ஸந்தி ‘‘சிரஸ்ஸம்பி கேணியோ ஸமணம் கோ³தமம் நிமந்தேத்வா யாபனமத்தம் தா³தும் நாஸக்கீ²’’தி, ஸயஞ்ச விப்படிஸாரீ ப⁴விஸ்ஸதி. படிக்கே²பே பன கதே ‘‘ஸமணோ கோ³தமோ புனப்புனம் ‘த்வஞ்ச ப்³ராஹ்மணேஸு அபி⁴ப்பஸன்னோ’தி ப்³ராஹ்மணானம் நாமம் க³ண்ஹாதீ’’தி சிந்தேத்வா ப்³ராஹ்மணேபி நிமந்தேதுகாமோ ப⁴விஸ்ஸதி, ததோ ப்³ராஹ்மணே பாடியேக்கம் நிமந்தேஸ்ஸதி, தே தேன நிமந்திதா பி⁴க்கூ² ஹுத்வா பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸந்தி, ஏவமஸ்ஸ ஸத்³தா⁴ அனுரக்கி²தா ப⁴விஸ்ஸதீதி புனப்புனம் படிக்கி²பி. கிஞ்சாபி கோ² போ⁴ கோ³தமாதி இமினா இத³ம் தீ³பேதி ‘‘போ⁴ கோ³தம, கிம் ஜாதம், யதி³ அஹம் ப்³ராஹ்மணேஸு அபி⁴ப்பஸன்னோ, அதி⁴வாஸேது ப⁴வம் கோ³தமோ, அஹம் ப்³ராஹ்மணானம்பி தா³தும் ஸக்கோமி தும்ஹாகம்பீ’’தி. ட²பேத்வா த⁴ஞ்ஞப²லரஸந்தி ஏத்த² தண்டு³லதோ⁴வனோத³கம்பி த⁴ஞ்ஞரஸோயேவாதி வத³ந்தி. அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, உச்சு²ரஸந்தி ஏத்த² நிக்கஸடோ உச்சு²ரஸோ ஸத்தாஹகாலிகோதி வேதி³தப்³ப³ம்.

இமாஹி கா³தா²ஹீதி (ம. நி. அட்ட². 2.400) இமாஹி கேணியஸ்ஸ சித்தானுகூலாஹி கா³தா²ஹி. தத்த² அக்³கி³பரிசரியம் வினா ப்³ராஹ்மணானம் யஞ்ஞாபா⁴வதோ ‘‘அக்³கி³ஹுத்தமுகா² யஞ்ஞா’’தி வுத்தம், அக்³கி³ஹுத்தஸேட்டா² அக்³கி³ஜுஹனப்பதா⁴னாதி அத்தோ². ப்³ராஹ்மணா ஹி ‘‘அக்³கி³முகா² தே³வா’’தி அக்³கி³ஜுஹனபுப்³ப³கம் யஞ்ஞம் வித³ஹந்தி. வேதே³ ஸஜ்ஜா²யந்தேஹி பட²மம் ஸஜ்ஜா²யிதப்³ப³தோ ஸாவித்தீ ‘‘ச²ந்த³ஸோ முக²’’ந்தி வுத்தா, ஸாவித்தீ வேத³ஸ்ஸ புப்³ப³ங்க³மாதி அத்தோ² தம்புப்³ப³கத்தா வேத³ஸவனஸ்ஸ. மனுஸ்ஸானம் ஸேட்ட²பா⁴வதோ ராஜா ‘‘முக²’’ந்தி வுத்தோ. ஓகா³ஹந்தீனம் நதீ³னம் ஆதா⁴ரபா⁴வதோ க³ந்தப்³ப³ட்டா²னபா⁴வேன படிஸரணதோ ச ஸாக³ரோ ‘‘முக²’’ந்தி வுத்தோ. சந்த³ஸமாயோகே³ன ‘‘அஜ்ஜ கத்திகா, அஜ்ஜ ரோஹிணீ’’தி ஸஞ்ஞாயனதோ நக்க²த்தானி அபி⁴ப⁴வித்வா ஆலோககரணதோ நக்க²த்தேஹி அதிவிஸேஸஸோம்மபா⁴வதோ ச ‘‘நக்க²த்தானம் முக²ம் சந்தோ³’’தி வுத்தம். ‘‘தீ³பஸிகா² அக்³கி³ஜாலா அஸனிவிசக்க’’ந்தி ஏவமாதீ³னம் தபந்தானம் விஜ்ஜுலதானம் அக்³க³த்தா ஆதி³ச்சோ ‘‘தபதம் முக²’’ந்தி வுத்தோ. த³க்கி²ணேய்யானம் பன அக்³க³த்தா விஸேஸேன தஸ்மிம் ஸமயே பு³த்³த⁴ப்பமுக²ம் ஸங்க⁴ம் ஸந்தா⁴ய ‘‘புஞ்ஞம் ஆகங்க²மானானம், ஸங்கோ⁴ வே யஜதம் முக²’’ந்தி வுத்தம். தேன ஸங்கோ⁴ புஞ்ஞஸ்ஸ ஆயமுக²ம் அக்³க³த³க்கி²ணேய்யபா⁴வேனாதி த³ஸ்ஸேதி.

கேணியஜடிலவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

ரோஜமல்லவத்து²கதா²வண்ணனா

301. ரோஜவத்து²ம்ஹி விஹாரோதி க³ந்த⁴குடிம் ஸந்தா⁴ய ஆஹம்ஸு. அதரமானோதி அதுரந்தோ, ஸணிகம் பத³ப்பமாணட்டா²னே பத³ம் நிக்கி²பந்தோ வத்தம் கத்வா ஸுஸம்மட்ட²ம் முத்தாத³லஸிந்து³வாரஸந்த²ரஸதி³ஸம் வாலிகம் அவினாஸேந்தோதி அத்தோ². ஆளிந்த³ந்தி பமுக²ம். உக்காஸித்வாதி உக்காஸிதஸத்³த³ம் கத்வா. அக்³க³ளந்தி கவாடம். ஆகோடேஹீதி அக்³க³னகே²ன ஈஸகம் குஞ்சிகசி²த்³த³ஸமீபே கோடேஹீதி வுத்தம் ஹோதி. த்³வாரம் கிர அதிஉபரி அமனுஸ்ஸா, அதிஹேட்டா² திரச்சா²னஜாதிகா கோடேந்தி, ததா² அகோடேத்வா மஜ்ஜே² சி²த்³த³ஸமீபே மனுஸ்ஸா கோடேந்தி, இத³ம் த்³வாரகோடகவத்தந்தி தீ³பேந்தா வத³ந்தி. விவரி ப⁴க³வா த்³வாரந்தி ந ப⁴க³வா உட்டா²ய த்³வாரம் விவரி, விவரதூதி பன ஹத்த²ம் பஸாரேஸி. ததோ ‘‘ப⁴க³வா தும்ஹேஹி அனேகாஸு கப்பகோடீஸு தா³னம் த³த³மானேஹி ந ஸஹத்தா² த்³வாரவிவரணகம்மம் கத’’ந்தி ஸயமேவ த்³வாரம் விவடம். தம் பன யஸ்மா ப⁴க³வதோ மனேன விவடம், தஸ்மா ‘‘விவரி ப⁴க³வா த்³வார’’ந்தி வுத்தம்.

ரோஜமல்லவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதவத்து²கதா²வண்ணனா

303. ஆதுமாவத்து²ம்ஹி அஞ்ஞதரோ வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதோதி ஸுப⁴த்³தோ³ நாம அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² வுட்³ட⁴காலே பப்³ப³ஜிதத்தா ‘‘வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதோ’’தி வுத்தோ. த்³வே தா³ரகாதி ஸாமணேரபூ⁴மியம் டி²தா த்³வே புத்தா. நாளியாவாபகேனாதி நாளியா சேவ த²விகாய ச. ஸம்ஹரிம்ஸூதி யஸ்மா மனுஸ்ஸா தே தா³ரகே மஞ்ஜுபா⁴ணினே படிபா⁴னவந்தே தி³ஸ்வா காரேதுகாமாபி அகாரேதுகாமாபி காரேந்தியேவ, கதகாலே ச ‘‘கிம் க³ண்ஹிஸ்ஸத² தாதா’’தி புச்ச²ந்தி. தே வத³ந்தி ‘‘ந அம்ஹாகம் அஞ்ஞேன கேனசி அத்தோ², பிதா பன நோ ப⁴க³வதோ ஆக³தகாலே யாகு³தா³னம் காதுகாமோ’’தி. தம் ஸுத்வா மனுஸ்ஸா அபரிக³ணேத்வாவ யம் தே ஸக்கோந்தி ஹரிதும், ஸப்³ப³ம் தே³ந்தி. யம்பி ந ஸக்கோந்தி, மனுஸ்ஸேஹி பேஸேந்தி. தஸ்மா தே தா³ரகா ப³ஹும் லோணம்பி தேலம்பி ஸப்பிம்பி தண்டு³லம்பி கா²த³னீயம்பி ஸம்ஹரிம்ஸு.

ஆதுமாயம் விஹரதீதி ஆதுமம் நிஸ்ஸாய விஹரதி. பு⁴ஸாகா³ரேதி பு⁴ஸமயே அகா³ரகே. தத்த² கிர மஹந்தம் பலாலபுஞ்ஜம் அப்³ப⁴ந்தரதோ பலாலம் நிக்கட்³டி⁴த்வா ஸாலாஸதி³ஸம் பப்³ப³ஜிதானம் வஸனயோக்³க³ட்டா²னஸதி³ஸம் கதம், ததா³ ப⁴க³வா தத்த² வஸி. அத² ப⁴க³வதி ஆதுமம் ஆக³ந்த்வா பு⁴ஸாகா³ரகம் பவிட்டே² ஸுப⁴த்³தோ³ ஸாயன்ஹஸமயம் கா³மத்³வாரம் க³ந்த்வா மனுஸ்ஸே ஆமந்தேஸி ‘‘உபாஸகா நாஹம் தும்ஹாகம் ஸந்திகா அஞ்ஞம் கிஞ்சி பச்சாஸீஸாமி, மய்ஹம் தா³ரகேஹி ஆனீததேலாதீ³னியேவ ஸங்க⁴ஸ்ஸ பஹோந்தி, ஹத்த²கம்மமத்தம் மே தே³தா²’’தி. கிம், ப⁴ந்தே, கரோமாதி? ‘‘இத³ஞ்சித³ஞ்ச க³ண்ஹதா²’’தி ஸப்³பூ³பகரணானி கா³ஹேத்வா விஹாரே உத்³த⁴னானி காரேத்வா ஏகம் காளகம் காஸாவம் நிவாஸேத்வா தாதி³ஸமேவ பாருபித்வா ‘‘இத³ம் கரோத², இத³ம் கரோதா²’’தி ஸப்³ப³ரத்திம் விசாரேந்தோ ஸதஸஹஸ்ஸம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா போ⁴ஜ்ஜயாகு³ஞ்ச மது⁴கோ³ளகஞ்ச படியாதா³பேஸி. போ⁴ஜ்ஜயாகு³ நாம பட²மம் பு⁴ஞ்ஜித்வா பாதப்³ப³யாகு³, தத்த² ஸப்பிமது⁴பா²ணிதமச்ச²மம்ஸபுப்ப²ப²லரஸாதி³ யம்கிஞ்சி கா²த³னீயம் நாம, ஸப்³ப³ம் பவிஸதி, கீளிதுகாமானம் ஸீஸமக்க²னயோக்³கா³ ஹோதி ஸுக³ந்த⁴க³ந்தா⁴.

அத² ப⁴க³வா காலஸ்ஸேவ ஸரீரபடிஜக்³க³னம் கத்வா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதோ பிண்டா³ய சரிதும் ஆதுமகா³மனக³ராபி⁴முகோ² பாயாஸி. மனுஸ்ஸா தஸ்ஸ ஆரோசேஸும் ‘‘ப⁴க³வா பிண்டா³ய கா³மம் பவிஸதி, தயா கஸ்ஸ யாகு³ படியாதி³தா’’தி. ஸோ யதா²னிவத்த²பாருதேஹேவ தேஹி காளககாஸாவேஹி ஏகேன ஹத்தே²ன த³ப்³பி³ஞ்ச கடச்சு²ஞ்ச க³ஹேத்வா ப்³ரஹ்மா விய த³க்கி²ணஜாணுமண்ட³லம் பூ⁴மியம் பதிட்டா²பேத்வா வந்தி³த்வா ‘‘படிக்³க³ண்ஹாது மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா யாகு³’’ந்தி ஆஹ. தேன வுத்தம் ‘‘அத² கோ² ஸோ வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதோ தஸ்ஸா ரத்தியா அச்சயேன ப³ஹுதரம் யாகு³ம் படியாதா³பேத்வா ப⁴க³வதோ உபனாமேஸீ’’தி. ஜானந்தாபி ததா²க³தா புச்ச²ந்தீதிஆதி³ வுத்தனயமேவ. குதாயந்தி குதோ அயம். ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.

304. த³ஸபா⁴க³ம் த³த்வாதி த³ஸமபா⁴க³ம் த³த்வா. தேனேவாஹ ‘‘த³ஸ கோட்டா²ஸே கத்வா ஏகோ கோட்டா²ஸோ பூ⁴மிஸாமிகானம் தா³தப்³போ³’’தி.

வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதவத்து²கதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

சதுமஹாபதே³ஸகதா²வண்ணனா

305. பரிமத்³த³ந்தாதி உபபரிக்க²ந்தா. பத்துண்ணதே³ஸே ஸஞ்ஜாதவத்த²ம் பத்துண்ணம். கோஸேய்யவிஸேஸோதி ஹி அபி⁴தா⁴னகோஸே வுத்தம். சீனதே³ஸே ஸோமாரதே³ஸே ச ஸஞ்ஜாதவத்தா²னி சீனஸோமாரபடானி. பத்துண்ணாதீ³னி தீணி கோஸேய்யஸ்ஸ அனுலோமானி பாணகேஹி கதஸுத்தமயத்தா. இத்³தி⁴மயிகம் ஏஹிபி⁴க்கூ²னம் புஞ்ஞித்³தி⁴யா நிப்³ப³த்தசீவரம். தம் கோ²மாதீ³னம் அஞ்ஞதரம் ஹோதீதி தேஸம்யேவ அனுலோமம். தே³வதாஹி தி³ன்னசீவரம் தே³வத³த்தியம். தம் கப்பருக்கே² நிப்³ப³த்தம் ஜாலினீதே³வகஞ்ஞாய அனுருத்³த⁴த்தே²ரஸ்ஸ தி³ன்னவத்த²ஸதி³ஸம். தம்பி கோ²மாதீ³னஞ்ஞேவ அனுலோமம் ஹோதி தேஸு அஞ்ஞதரபா⁴வதோ. த்³வே படா தே³ஸனாமேனேவ வுத்தாதி தேஸம் ஸரூபத³ஸ்ஸனபரமேதம், நாஞ்ஞம் நிவத்தனபரம் பத்துண்ணபடஸ்ஸபி தே³ஸனாமேனேவ வுத்தத்தா. தும்பா³தி பா⁴ஜனானி. ப²லதும்போ³தி லாபு³ஆதி³. உத³கதும்போ³தி உத³குக்கி²பனககுடகோ. கிலஞ்ஜச்ச²த்தந்தி வேளுவிலீவேஹி வாயித்வா கதச²த்தம். ஸம்பி⁴ன்னரஸந்தி ஸம்மிஸ்ஸிதரஸம். பானகம் படிக்³க³ஹிதம் ஹோதீதி அம்ப³பானாதி³பானகம் படிக்³க³ஹிதம் ஹோதி, தம் விகாலேபி கப்பதி அஸம்பி⁴ன்னரஸத்தா. தேன தத³ஹுபடிக்³க³ஹிதேன ஸத்³தி⁴ந்தி தேன ஸத்தாஹகாலிகேன தத³ஹுபடிக்³க³ஹிதேன ஸத்³தி⁴ம். ஸேஸமேத்த² ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.

சதுமஹாபதே³ஸகதா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

பே⁴ஸஜ்ஜக்க²ந்த⁴கவண்ணனா நிட்டி²தா.