1. முஸாவாத³வக்³கோ³

1. முஸாவாத³ஸிக்கா²பத³வண்ணனா

1. முஸாவாத³வக்³க³ஸ்ஸ பட²மஸிக்கா²பதே³ கு²த்³த³கானந்தி ஏத்த² ‘‘கு²த்³த³க-ஸத்³தோ³ ப³ஹு-ஸத்³த³பரியாயோ. ப³ஹுபா⁴வதோ இமானி கு²த்³த³கானி நாம ஜாதானீ’’தி வத³ந்தி. தத்தா²தி தேஸு நவஸு வக்³கே³ஸு, தேஸு வா கு²த்³த³கேஸு. காரணேன காரணந்தரபடிச்சா²த³னமேவ விபா⁴வேதும் ‘‘ரூபம் அனிச்ச’’ந்திஆதி³மாஹ. ரூபம் அனிச்சந்தி படிஜானித்வா தத்த² காரணம் வத³ந்தோ ‘‘ஜானிதப்³ப³தோ’’தி ஆஹ. ‘‘யதி³ ஏவம் நிப்³பா³னஸ்ஸபி அனிச்சதா ஆபஜ்ஜதீ’’தி பரேன வுத்தோ தம் காரணம் படிச்சா²தே³தும் புன ‘‘ஜாதித⁴ம்மதோ’’தி அஞ்ஞம் காரணம் வத³தி.

‘‘ஸம்பஜானம் முஸா பா⁴ஸதீ’’தி வத்தப்³பே³ ஸம்பஜான முஸா பா⁴ஸதீதி அனுனாஸிகலோபேன நித்³தே³ஸோதி ஆஹ ‘‘ஜானந்தோ முஸா பா⁴ஸதீ’’தி.

2. ஜானித்வா ஜானந்தஸ்ஸ ச முஸா ப⁴ணனேதி புப்³ப³பா⁴கே³பி ஜானித்வா வசனக்க²ணேபி ஜானந்தஸ்ஸ முஸா ப⁴ணனே. ப⁴ணனஞ்ச நாம இத⁴ அபூ⁴தஸ்ஸ வா பூ⁴ததம் பூ⁴தஸ்ஸ வா அபூ⁴ததம் கத்வா காயேன வா வாசாய வா விஞ்ஞாபனபயோகோ³. ஸம்பஜானமுஸாவாதே³தி ச நிமித்தத்தே² பு⁴ம்மவசனம், தஸ்மா யோ ஸம்பஜான முஸா வத³தி, தஸ்ஸ தம்னிமித்தம் தம்ஹேது தப்பச்சயா பாசித்தியம் ஹோதீதி ஏவமேத்த² அஞ்ஞேஸு ச ஈதி³ஸேஸு அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

3. விஸம்வாதே³ந்தி ஏதேனாதி விஸம்வாத³னம், வஞ்சனாதி⁴ப்பாயவஸப்பவத்தம் சித்தம். தேனாஹ ‘‘விஸம்வாத³னசித்தம் புரதோ கத்வா வத³ந்தஸ்ஸா’’தி. வத³தி ஏதாயாதி வாசா, வசனஸமுட்டா²பிகா சேதனா. தேனாஹ ‘‘மிச்சா²வாசா…பே… சேதனா’’தி. பபே⁴த³க³தா வாசாதி அனேகபே⁴த³பி⁴ன்னா. ஏவம் பட²மபதே³ன ஸுத்³த⁴சேதனா…பே… கதி²தாதி வேதி³தப்³பா³தி இமினா இமம் தீ³பேதி – ஸுத்³த⁴சேதனா வா ஸுத்³த⁴ஸத்³தோ³ வா ஸுத்³த⁴விஞ்ஞத்தி வா முஸாவாதோ³ நாம ந ஹோதி, விஞ்ஞத்தியா ஸத்³தே³ன ச ஸஹிதா தம்ஸமுட்டா²பிகா சேதனா முஸாவாதோ³தி. சக்கு²வஸேன அக்³க³ஹிதாரம்மணந்தி சக்கு²ஸன்னிஸ்ஸிதேன விஞ்ஞாணேன அக்³க³ஹிதமாரம்மணம். கா⁴னாதீ³னம் திண்ணம் இந்த்³ரியானம் ஸம்பத்தவிஸயக்³கா³ஹகத்தா வுத்தம் ‘‘தீஹி இந்த்³ரியேஹி ஏகாப³த்³த⁴ம் விய கத்வா’’தி. ‘‘த⁴னுனா விஜ்ஜ²தீ’’திஆதீ³ஸு விய ‘‘சக்கு²னா தி³ட்ட²’’ந்தி அயம் வோஹாரோ லோகே பாகடோதி ஆஹ ‘‘ஓளாரிகேனேவ நயேனா’’தி.

11. அவீமம்ஸித்வாதி அனுபபரிக்கி²த்வா. அனுபதா⁴ரேத்வாதி அவினிச்சி²னித்வா. ஜளத்தாதி அஞ்ஞாணதாய. தா³ருஸகடம் யோஜேத்வா க³தோதி தா³ருஸகடம் யோஜேத்வா தத்த² நிஸீதி³த்வா க³தோதி அதி⁴ப்பாயோ. க³தோ ப⁴விஸ்ஸதீதி ததே²வ ஸன்னிட்டா²னம் கத்வா வுத்தத்தா முஸாவாதோ³ ஜாதோ. கேசி பன ‘‘கேளிம் குருமானோதி வுத்தத்தா ஏவம் வத³ந்தோ து³ப்³பா⁴ஸிதம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி வத³ந்தி, தம் ந க³ஹேதப்³ப³ம். ஜாதிஆதீ³ஹியேவ ஹி த³ஸஹி அக்கோஸவத்தூ²ஹி த³வகம்யதாய வத³ந்தஸ்ஸ து³ப்³பா⁴ஸிதம் வுத்தம். வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘ஹீனுக்கட்டே²ஹி உக்கட்ட²ம், ஹீனம் வா ஜாதிஆதி³ஹி;

உஜும் வாஞ்ஞாபதே³ஸேன, வதே³ து³ப்³பா⁴ஸிதம் த³வா’’தி.

சித்தேன தோ²கதரபா⁴வம்யேவ அக்³க³ஹேத்வா ப³ஹுபா⁴வம்யேவ க³ஹேத்வா வுத்தத்தா ‘‘கா³மோ ஏகதேலோ’’திஆதி³னாபி முஸாவாதோ³ ஜாதோ. சாரேஸுந்தி உபனேஸும். விஸம்வாத³னபுரேக்கா²ரதா, விஸம்வாத³னசித்தேன யமத்த²ம் வத்துகாமோ, தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ விஞ்ஞாபனபயோகோ³ சாதி இமானேத்த² த்³வே அங்கா³னி. உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மாரோசனத்த²ம் முஸா ப⁴ணந்தஸ்ஸ பாராஜிகம், அமூலகேன பாராஜிகேன அனுத்³த⁴ம்ஸனத்த²ம் ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ, ஸங்கா⁴தி³ஸேஸேன அனுத்³த⁴ம்ஸனத்த²ம் பாசித்தியம், ஆசாரவிபத்தியா து³க்கடம், ‘‘யோ தே விஹாரே வஸதீ’’திஆதி³பரியாயேன உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மாரோசனத்த²ம் படிவிஜானந்தஸ்ஸ முஸா ப⁴ணிதே து²ல்லச்சயம், அப்படிவிஜானந்தஸ்ஸ து³க்கடம், கேவலம் முஸா ப⁴ணந்தஸ்ஸ இத⁴ பாசித்தியம் வுத்தம்.

முஸாவாத³ஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. ஓமஸவாத³ஸிக்கா²பத³வண்ணனா

12. து³தியே கண்ணகடுகதாய அமனாபம் வத³ந்தா கண்ணேஸு விஜ்ஜ²ந்தா விய ஹோந்தீதி ஆஹ ‘‘ஓமஸந்தீதி ஓவிஜ்ஜ²ந்தீ’’தி. பத⁴ம்ஸேந்தீதி அபி⁴ப⁴வந்தி.

13. போ³தி⁴ஸத்தோ தேன ஸமயேன ஹோதீதி தேன ஸமயேன போ³தி⁴ஸத்தோ நந்தி³விஸாலோ நாம அஹோஸீதி அத்தோ². அதீதத்தே² வத்தமானவசனம், கிரியாகாலவசனிச்சா²ய வா வத்தமானப்பயோகோ³ ஸத்³த³ந்தரஸன்னிதா⁴னேன பூ⁴ததாவக³மோ ஸியாதி. பச்சேஸீதி ‘‘அமனாபம் இத³’’ந்தி அஞ்ஞாஸி. ஹேட்டா²ருக்கே² த³த்வாதி உபத்த²ம்ப⁴கே த³த்வா. புப்³பே³ பதிட்டி²தாரப்பதே³ஸம் புன அரே பத்தேதி புப்³பே³ உஜுகம் ஹேட்டா²முக²ம் பதிட்டி²தஅரஸ்ஸ பூ⁴மிப்பதே³ஸம் புன தஸ்மிம்யேவ அரே பரிவத்தேத்வா ஹேட்டா²முக²பா⁴வேன ஸம்பத்தே, பட²மம் பூ⁴மியம் பதிட்டி²தனேமிப்பதே³ஸே பரிவத்தேத்வா புன பூ⁴மியம் பதிட்டி²தேதி வுத்தம் ஹோதி. ஸிதி²லகரணந்தி ஸிதி²லகிரியா.

15. புப்³பே³தி அட்டு²ப்பத்தியம். தச்ச²ககம்மந்தி வட்³ட⁴கீகம்மம். கோட்டககம்மந்தி வா பாஸாணகோட்டககம்மம். ஹத்த²முத்³தா³க³ணனாதி அங்கு³லிஸங்கோசேனேவ க³ணனா. பாத³ஸிகமிலக்க²காத³யோ விய நவந்தவஸேன க³ணனா அச்சி²த்³த³கக³ணனா. ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஸங்கலனபடுப்பாத³னவோக்லனபா⁴க³ஹாராதி³வஸேன பவத்தா பிண்ட³க³ணனா க³ஹிதா. யஸ்ஸ ஸா பகு³ணா ஹோதி, ஸோ ருக்க²ம்பி தி³ஸ்வா ‘‘ஏத்தகானி ஏத்த² பண்ணானீ’’தி ஜானாதி. யப⁴ மேது²னேதி வசனதோ ய-கார ப⁴-காரே ஏகதோ யோஜிதே அஸத்³த⁴ம்மவசனம் ஹோதி.

16-26. ஆபத்தியா காரேதப்³போ³தி பாசித்தியேன காரேதப்³போ³ உபஸக்³கா³தி³மத்தவிஸிட்டா²னம் அதிசண்டா³லாதி³பதா³னம் பாளியம் ஆக³தேஸுயேவ ஸங்க³ஹிதத்தா. சோரோஸீதிஆதீ³னம் பன கேனசி பரியாயேன பாளியம் அனாக³தத்தா து³க்கடம் வுத்தம். ஹஸாதி⁴ப்பாயதாதி புரிமபத³ஸ்ஸ அத்த²விவரணம். பாளியம் அவுத்தேபி ‘‘ஜாதிஆதீ³ஹி அக்கோஸவத்தூ²ஹி பரம்முகா² அக்கோஸந்தஸ்ஸ வத்தூ²னம் அனஞ்ஞபா⁴வதோ யதா² து³க்கடம், ததா² த³வகம்யதாய பரம்முகா² வத³ந்தஸ்ஸபி து³ப்³பா⁴ஸிதமேவா’’தி ஆசரியா வத³ந்தி. ஸப்³ப³ஸத்தாதி ஏத்த² வசனத்த²விஜானனபகதிகா திரச்சா²னக³தாபி க³ஹேதப்³பா³.

35. அனுஸாஸனிபுரேக்கா²ரதாய ட²த்வா வத³ந்தஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ லஹுபரிவத்திபா⁴வதோ அந்தரா கோபே உப்பன்னேபி அனாபத்தி. யம் அக்கோஸதி, தஸ்ஸ உபஸம்பன்னதா, அனஞ்ஞாபதே³ஸேன ஜாதிஆதீ³ஹி அக்கோஸனம், ‘‘மம் அக்கோஸதீ’’தி ஜானனா, அத்த²புரேக்கா²ரதாதீ³னம் அபா⁴வதாதி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி.

ஓமஸவாத³ஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. பேஸுஞ்ஞஸிக்கா²பத³வண்ணனா

36. ததியே ப⁴ண்ட³னம் ஜாதம் ஏதேஸந்தி ப⁴ண்ட³னஜாதா. ஸம்மந்தனந்தி ரஹோ ஸம்ஸந்த³னம். ஹத்த²பராமாஸாதி³வஸேன மத்த²கம் பத்தோ கலஹோ ஜாதோ ஏதேஸந்தி கலஹஜாதா. அனாபத்திகா³மிகம் விருத்³த⁴வாத³பூ⁴தம் விவாத³ம் ஆபன்னாதி விவாதா³பன்னா. விக்³க³ஹஸம்வத்தனிகா கதா² விக்³கா³ஹிககதா². பிஸதீதி பிஸுணா, வாசா, ஸமக்³கே³ ஸத்தே அவயவபூ⁴தே வக்³கே³ பி⁴ன்னே கரோதீதி அத்தோ². பிஸுணா ஏவ பேஸுஞ்ஞம். தாய வாசாய வா ஸமன்னாக³தோ பிஸுணோ, தஸ்ஸ கம்மம் பேஸுஞ்ஞம். பியபா⁴வஸ்ஸ ஸுஞ்ஞகரணவாசந்தி இமினா பன ‘‘பியஸுஞ்ஞகரணதோ பிஸுணா’’தி நிருத்தினயேன அத்த²ம் வத³தி.

இதா⁴பி ‘‘த³ஸஹாகாரேஹி பேஸுஞ்ஞம் உபஸம்ஹரதீ’’தி வசனதோ த³ஸவித⁴அக்கோஸவத்து²வஸேனேவ பேஸுஞ்ஞம் உபஸம்ஹரந்தஸ்ஸ பாசித்தியம். பாளிமுத்தகானம் சோரோதிஆதீ³னம் வஸேன பன து³க்கடமேவாதி வேதி³தப்³ப³ம். ‘‘அனக்கோஸவத்து²பூ⁴தம் பன பேஸுஞ்ஞகரம் தஸ்ஸ கிரியம் வசனம் வா பியகம்யதாய உபஸம்ஹரந்தஸ்ஸ கிஞ்சாபி இமினா ஸிக்கா²பதே³ன ஆபத்தி ந தி³ஸ்ஸதி, ததா²பி து³க்கடேனேத்த² ப⁴விதப்³ப³’’ந்தி வத³ந்தி. ஜாதிஆதீ³ஹி அனஞ்ஞாபதே³ஸேன அக்கோஸந்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ஸுத்வா பி⁴க்கு²ஸ்ஸ உபஸம்ஹரணம், பியகம்யதாபே⁴தா³தி⁴ப்பாயேஸு அஞ்ஞதரதா, தஸ்ஸ விஜானனாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

பேஸுஞ்ஞஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

4. பத³ஸோத⁴ம்மஸிக்கா²பத³வண்ணனா

45. சதுத்தே² ஏகதோதி அனுபஸம்பன்னேன ஸத்³தி⁴ம். புரிமப்³யஞ்ஜனேன ஸதி³ஸம் பச்சா²ப்³யஞ்ஜனந்தி ‘‘ரூபம் அனிச்ச’’ந்தி ஏத்த² அனிச்ச-ஸத்³தே³ன ஸதி³ஸம் ‘‘வேத³னா அனிச்சா’’தி ஏத்த² அனிச்ச-ஸத்³த³ம் வத³தி. அக்க²ரஸமூஹோதி அவிப⁴த்திகோ அக்க²ரஸமூஹோ. அக்க²ரானுப்³யஞ்ஜனஸமூஹோ பத³ந்தி விப⁴த்திஅந்தம் பத³மாஹ. விப⁴த்திஅந்தமேவ பத³ம் க³ஹேத்வா ‘‘பட²மபத³ம் பத³மேவ, து³தியம் அனுபத³’’ந்தி வுத்தம்.

ஏகம் பத³ந்தி கா³தா²பத³ம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. பத³க³ணனாயாதி கா³தா²பத³க³ணனாய. அபாபுணித்வாதி ஸத்³தி⁴ம் அகதே²த்வா. ருந்தி ஓபாதேதீதி ஏத்த² அனுனாஸிகோ ஆக³மவஸேன வுத்தோ, ஸம்யோக³புப்³ப³ஸ்ஸ ரஸ்ஸத்தம் கதந்தி வேதி³தப்³ப³ம். தேனாஹ ‘‘ரூ-காரமத்தமேவா’’தி. ஏத்த² ச ‘‘ரூபம் அனிச்சந்தி ப⁴ண ஸாமணேரா’’தி வுச்சமானோ ஸசே ரூ-காரம் அவத்வா ரு-இதி ரஸ்ஸம் கத்வா வத³தி, அஞ்ஞம் ப⁴ணிதம் நாம ஹோதி, தஸ்மா அனாபத்தி. ஏவஞ்ச கத்வா ‘‘வேத³னா அனிச்சா’’தி ஏத்தா²பி அனிச்ச-ஸத்³த³மத்தேனேவ ஆபத்தி ஹோதீதி வேதி³தப்³ப³ம். ஏஸ நயோதி ஏகமேவக்க²ரம் வத்வா டா²னம். ‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மா த⁴ம்மா’’தி வுச்சமானோ ஹி ம-காரமத்தமேவ வத்வா திட்ட²தி. ‘‘ஏவம் மே ஸுத’’ந்திஆதி³ஸுத்தம் ப⁴ணாபியமானோ ஏ-காரம் வத்வா திட்ட²தி சே, அன்வக்க²ரேன பாசித்தியம், அபரிபுண்ணபத³ம் வத்வா டி²தே அனுப்³யஞ்ஜனேன. பதே³ஸு ஏகம் பட²மபத³ம் விரஜ்ஜ²தி, து³தியேன அனுபதே³ன பாசித்தியம்.

அனங்க³ணஸுத்தம் (ம. நி. 1.57 ஆத³யோ) ஸம்மாதி³ட்டி²ஸுத்தம் (ம. நி. 1.89 ஆத³யோ) மஹாவேத³ல்லஞ்ச (ம. நி. 1.449 ஆத³யோ) த⁴ம்மஸேனாபதினா பா⁴ஸிதம், அனுமானஸுத்தம் (ம. நி. 1.181 ஆத³யோ) மஹாமோக்³க³ல்லானத்தே²ரேன, சூளவேத³ல்லஸுத்தம் (ம. நி. 1.460 ஆத³யோ) த⁴ம்மதி³ன்னாய தே²ரியா பா⁴ஸிதம். பச்சேகபு³த்³த⁴பா⁴ஸிதம்பி பு³த்³த⁴பா⁴ஸிதேயேவ ஸங்க³ஹம் க³ச்ச²தி. அட்ட²கதா²னிஸ்ஸிதோதி புப்³பே³ மக³த⁴பா⁴ஸாய வுத்தம் த⁴ம்மஸங்க³ஹாருள்ஹம் அட்ட²கத²ம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. இதா³னிபி ‘‘யதா²பி தீ³பிகோ நாம, நிலீயித்வா க³ண்ஹதே மிகே³’’தி (மி. ப. 6.1.5) ஏவமாதி³கம் ஸங்க³ஹாருள்ஹம் அட்ட²கதா²வசனம் க³ஹேதப்³ப³ந்தி வத³ந்தி. பாளினிஸ்ஸிதோதி ‘‘மக்கடீ வஜ்ஜிபுத்தா சா’’திஏவமாதி³னா (பாரா. 66) பாளியம்யேவ ஆக³தோ. விவட்டூபனிஸ்ஸிதந்தி நிப்³பா³னுபனிஸ்ஸிதம். விவட்டனிஸ்ஸிதம் பன ஸாமஞ்ஞதோ க³ஹேதப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘கிஞ்சாபீ’’திஆதி³. தே²ரஸ்ஸாதி நாக³ஸேனத்தே²ரஸ்ஸ. மக்³க³கதா²தீ³னி பகரணானி. ‘‘அக்க²ரேன வாசேதி, அக்க²ரக்க²ரே ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘அக்க²ராய வாசேதி, அக்க²ரக்க²ராய ஆபத்தி பாசித்தியஸ்ஸா’’தி பாளியம் வுத்தம்.

48. அனுபஸம்பன்னேன ஸத்³தி⁴ம் க³ண்ஹந்தஸ்ஸ அனாபத்தீதி அனுபஸம்பன்னேன ஸஹ நிஸீதி³த்வா உத்³தே³ஸம் க³ண்ஹந்தஸ்ஸ அனாபத்தி வுத்தா. த³ஹரபி⁴க்கு² நிஸின்னோ…பே… ப⁴ணதோ அனாபத்தீதி ஏத்த² த்³வீஸுபி டி²தேஸு நிஸின்னேஸு வா உபஸம்பன்னஸ்ஸ ப⁴ணாமீதி ப⁴ணந்தஸ்ஸ அனாபத்தியேவ. உபசாரம் முஞ்சித்வாதி பரிஸபரியந்ததோ த்³வாத³ஸஹத்த²ம் முஞ்சித்வா. ‘‘நிஸின்னே வாசேமீ’’தி ப⁴ணந்தஸ்ஸபி உபசாரம் முஞ்சித்வா நிஸின்னத்தா அனாபத்தி. ஸசே பன தூ³ரே நிஸின்னம்பி வாசேமீதி விஸும் ஸல்லக்கே²த்வா ப⁴ணதி, ஆபத்தியேவ. ஏகோ பாதோ³ ந ஆக³ச்ச²தீதி புப்³பே³ பகு³ணோயேவ பச்சா² அஸரந்தஸ்ஸ ந ஆக³ச்ச²தி, தம் ‘‘ஏவம் ப⁴ணாஹீ’’தி ஏகதோ ப⁴ணந்தஸ்ஸ அனாபத்தி. ஓபாதேதீதி ஸத்³தி⁴ம் கதே²தி. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ. அனுபஸம்பன்னதா, வுத்தலக்க²ணத⁴ம்மம் பத³ஸோ வாசனதா, ஏகதோ ப⁴ணனஞ்சாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

பத³ஸோத⁴ம்மஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. ஸஹஸேய்யஸிக்கா²பத³வண்ணனா

49-50. பஞ்சமே விகூஜமானாதி நித்து²னந்தா. காகச்ச²மானாதி ரோத³ந்தா. தத்ரித³ம் வத்து²னித³ஸ்ஸனம் வா. தேன நு கோ² பாதிதந்தி புச்சா²வஸேன கதி²தத்தா நத்தி² முஸாவாதோ³. கேசி பன ‘‘ஸந்தே³ஹவஸேன வசனம் முஸா நாம ந ஹோதி, தஸ்மா ஏவம் வுத்த’’ந்தி வத³ந்தி. ஸந்திகம் அக³ந்த்வாதி ‘‘யம் ஏதேஸம் ந கப்பதி, தம் தேஸம்பி ந கப்பதீ’’தி அதி⁴ப்பாயேன அக³ந்த்வா.

51. தி³ரத்ததிரத்தந்தி ஏத்த² வசனஸிலிட்ட²தாமத்தேன தி³ரத்த-க்³க³ஹணம் கதந்தி வேதி³தப்³ப³ம். திரத்தஞ்ஹி ஸஹவாஸே லப்³ப⁴மானே தி³ரத்தே வத்தப்³ப³மேவ நத்தீ²தி தி³ரத்தக்³க³ஹணம் விஸும் ந யோஜேதி. தேனேவாஹ ‘‘உத்தரிதி³ரத்ததிரத்தந்தி ப⁴க³வா ஸாமணேரானம் ஸங்க³ஹகரணத்தா²ய திரத்தபரிஹாரம் அதா³ஸீ’’தி. நிரந்தரம் திரத்தத³ஸ்ஸனத்த²ம் வா தி³ரத்தக்³க³ஹணம் கதம். கேவலஞ்ஹி திரத்தந்தி வுத்தே அஞ்ஞத்த² வாஸேன அந்தரிகம்பி திரத்தம் க³ண்ஹேய்ய, தி³ரத்தவிஸிட்ட²ம் பன திரத்தம் வுச்சமானம் தேன அனந்தரிகமேவ திரத்தம் தீ³பேதி. ஸயனம் ஸேய்யா, ஸயந்தி ஏத்தா²திபி ஸேய்யாதி ஆஹ ‘‘காயப்பஸாரணஸங்கா²த’’ந்திஆதி³. தஸ்மாதி யஸ்மா உப⁴யம்பி பரிக்³க³ஹிதம், தஸ்மா. பஞ்சஹி ச²த³னேஹீதி இட்ட²கஸிலாஸுதா⁴திணபண்ணஸங்க²ஆதேஹி பஞ்சஹி ச²த³னேஹி. வாசுக்³க³தவஸேனாதி பகு³ணவஸேன. தி³யட்³ட⁴ஹத்து²ப்³பே³தோ⁴ வட்³ட⁴கீஹத்தே²ன க³ஹேதப்³போ³. ஏகூபசாரோதி வளஞ்ஜனத்³வாரஸ்ஸ ஏகத்தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ஸதக³ப்³ப⁴ம் வா சதுஸ்ஸாலம் ஏகூபசாரம் ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.

உபரிமதலேன ஸத்³தி⁴ம் அஸம்ப³த்³த⁴பி⁴த்திகஸ்ஸாதி இத³ம் துலாய அப்³ப⁴ந்தரே ஸயித்வா புன தேனேவ ஸுஸிரேன நிக்க²மித்வா பி⁴த்திஅந்தரேன ஹேட்டி²மதலம் பவிஸிதும் யோக்³கே³பி உபரிமதலேன அஸம்ப³த்³த⁴பி⁴த்திகே ஸேனாஸனே அனாபத்தியா வுத்தாய ததா² பவிஸிதும் அஸக்குணேய்யே ஸம்ப³த்³த⁴பி⁴த்திகே வத்தப்³ப³மேவ நத்தீ²தி த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம், ந பன ஸம்ப³த்³த⁴பி⁴த்திகே ஆபத்தீதி த³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். ஹேட்டா²பாஸாதே³ ஸயிதபி⁴க்கு²ஸ்ஸ அனாபத்தீதி இத³ம்பி தாதி³ஸே ஸேனாஸனே ஹேட்டி²மதலே ஸயிதஸ்ஸேவ ஆபத்திப்பஸங்கா ஸியாதி தம்னிவாரணத்த²ம் வுத்தம், ந பன உபரிமதலே ஸயிதஸ்ஸ ஆபத்தீதி த³ஸ்ஸனத்த²ம். நானூபசாரேதி யத்த² ப³ஹி நிஸ்ஸேணிம் கத்வா உபரிமதலம் ஆரோஹந்தி, தாதி³ஸம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். உபரிமதலேபி ஆகாஸங்க³ணே நிபஜ்ஜந்தஸ்ஸ ஆபத்தியா அபா⁴வதோ ‘‘ச²த³னப்³ப⁴ந்தரே’’தி வுத்தம்.

ஸபா⁴ஸங்கே²பேனாதி ஸபா⁴காரேன. அட்³ட⁴குட்டகே ஸேனாஸனேதி ஏத்த² ‘‘அட்³ட⁴குட்டகம் நாம யத்த² ஏகம் பஸ்ஸம் முஞ்சித்வா தீஸு பஸ்ஸேஸு பி⁴த்தியோ ப³த்³தா⁴ ஹோந்தி, யத்த² வா ஏகஸ்மிம் பஸ்ஸே பி⁴த்திம் உட்டா²பேத்வா உபோ⁴ஸு பஸ்ஸேஸு உபட்³ட⁴ம் உபட்³ட⁴ம் கத்வா பி⁴த்தியோ உட்டா²பேந்தி, தாதி³ஸம் ஸேனாஸன’’ந்தி தீஸுபி க³ண்டி²பதே³ஸு வுத்தம். க³ண்டி²பதே³ பன ‘‘அட்³ட⁴குட்டகேதி ச²த³னம் அட்³டே⁴ன அஸம்பத்தகுட்டகே’’தி வுத்தம், தம்பி நோ ந யுத்தம். ‘‘வாளஸங்கா⁴டோ நாம த²ம்பா⁴னம் உபரி வாளரூபேஹி கதஸங்கா⁴டோ வுச்சதீ’’தி வத³ந்தி. பரிக்கே²பஸ்ஸ ப³ஹிக³தேதி ஏத்த² யஸ்மிம் பஸ்ஸே பரிக்கே²போ நத்தி², தத்தா²பி பரிக்கே²பாரஹப்பதே³ஸதோ ப³ஹிக³தே அனாபத்தியேவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அபரிச்சி²ன்னக³ப்³பூ⁴பசாரேதி ஏத்த² மஜ்ஜே² விவடங்க³ணவந்தாஸு பமுக²மஹாசதுஸ்ஸாலாஸு யதா² ஆகாஸங்க³ணம் அனோதரித்வா பமுகே²னேவ க³ந்த்வா ஸப்³ப³க³ப்³பே⁴ பவிஸிதும் ந ஸக்கா ஹோதி, ஏவம் ஏகேகக³ப்³ப⁴ஸ்ஸ த்³வீஸு பஸ்ஸேஸு குட்டம் நீஹரித்வா கதம் பரிச்சி²ன்னக³ப்³பூ⁴பசாரம் நாம, இத³ம் பன தாதி³ஸம் ந ஹோதீதி ‘‘அபரிச்சி²ன்னக³ப்³பூ⁴பசாரே’’தி வுத்தம். ஸப்³ப³க³ப்³பே⁴ பவிஸந்தீதி க³ப்³பூ⁴பசாரஸ்ஸ அபரிச்சி²ன்னத்தா ஆகாஸங்க³ணம் அனோதரித்வா பமுகே²னேவ க³ந்த்வா தம் தம் க³ப்³ப⁴ம் பவிஸந்தி. அத² குதோ தஸ்ஸ பரிக்கே²போயேவ ஸப்³ப³பரிச்ச²ன்னத்தாதி வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘க³ப்³ப⁴பரிக்கே²போயேவ ஹிஸ்ஸ பரிக்கே²போ’’தி. இத³ஞ்ச ஸமந்தா க³ப்³ப⁴பி⁴த்தியோ ஸந்தா⁴ய வுத்தம். சதுஸ்ஸாலவஸேன ஸன்னிவிட்டே²பி ஸேனாஸனே க³ப்³ப⁴பமுக²ம் விஸும் அபரிக்கி²த்தம்பி ஸமந்தா டி²தக³ப்³ப⁴பி⁴த்தீனம் வஸேன பரிக்கி²த்தம் நாம ஹோதி.

‘‘நனு ச ‘அபரிக்கி²த்தே பமுகே² அனாபத்தீ’தி அந்த⁴கட்ட²கதா²யம் அவிஸேஸேன வுத்தம், தஸ்மா சதுஸ்ஸாலவஸேன ஸன்னிவிட்டே²பி ஸேனாஸனே விஸும் அபரிக்கி²த்தே பமுகே² அனாபத்தியேவா’’தி யோ வதே³ய்ய, தஸ்ஸ வாத³பரிமோசனத்த²ம் இத³ம் வுத்தம் ‘‘யம் பன…பே… பாடேக்கஸன்னிவேஸா ஏகச்ச²த³னா க³ப்³ப⁴பாளியோ ஸந்தா⁴ய வுத்த’’ந்தி. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – ‘‘அபரிக்கி²த்தே பமுகே² அனாபத்தீதி யம் வுத்தம், தம் ந சதுஸ்ஸாலவஸேன ஸன்னிவிட்டா² க³ப்³ப⁴பாளியோ ஸந்தா⁴ய வுத்தம், கிஞ்சரஹி விஸும் ஸன்னிவிட்ட²ம் ஏகமேவ க³ப்³ப⁴பாளிம் ஸந்தா⁴ய. தாதி³ஸாய ஹி க³ப்³ப⁴பாளியா அபரிக்கி²த்தே பமுகே² அனாபத்தி, ந சதுஸ்ஸாலவஸேன ஸன்னிவிட்டா²யா’’தி. ஏகாய ச க³ப்³ப⁴பாளியா தஸ்ஸ தஸ்ஸ க³ப்³ப⁴ஸ்ஸ உபசாரம் பரிச்சி²ந்தி³த்வா அந்தமஸோ உபோ⁴ஸு பஸ்ஸேஸு கு²த்³த³கபி⁴த்தீனம் உட்டா²பனமத்தேனபி பமுக²ம் பரிக்கி²த்தம் நாம ஹோதி, சதுஸ்ஸாலவஸேன ஸன்னிவிட்டா²ஸு பன க³ப்³ப⁴பாளீஸு உபோ⁴ஸு பஸ்ஸேஸு க³ப்³ப⁴பி⁴த்தீனம் வஸேனபி பமுக²ம் பரிக்கி²த்தம் நாம ஹோதி. தஸ்மா யம் இமினா லக்க²ணேன பரிக்கி²த்தம் பமுக²ம், தத்த² ஆபத்தி, இதரத்த² அனாபத்தீதி இத³மேத்த² ஸன்னிட்டா²னம்.

இதா³னி ‘‘அபரிக்கி²த்தே பமுகே² அனாபத்தீ’’தி வத்வா தஸ்ஸேவ வசனஸ்ஸ அதி⁴ப்பாயம் பகாஸேந்தேன யம் வுத்தம் ‘‘பூ⁴மியம் வினா ஜக³தியா பமுக²ம் ஸந்தா⁴ய கதி²த’’ந்தி, தஸ்ஸ அயுத்ததாவிபா⁴வனத்த²ம் ‘‘யஞ்ச தத்தா²’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். பூ⁴மியம் வினா ஜக³தியா பமுக²ம் ஸந்தா⁴ய கதி²தந்தி ஹி இமஸ்ஸ வசனஸ்ஸ அயமதி⁴ப்பாயோ – ‘‘அபரிக்கி²த்தே பமுகே² அனாபத்தீ’’தி யம் வுத்தம், தம் வினா வத்து²ம் பூ⁴மியம் கதகே³ஹஸ்ஸ பமுக²ம் ஸந்தா⁴ய கதி²தம். ஸசே பன உச்சவத்து²கம் பமுக²ம் ஹோதி, பரிக்கி²த்தஸங்க்²யம் ந க³ச்ச²தீதி. தேனேவாஹ ‘‘த³ஸஹத்து²ப்³பே³தா⁴பி ஹி ஜக³தி பரிக்கே²பஸங்க்²யம் ந க³ச்ச²தீ’’தி. ஹேட்டா²பி இத³மேவ மனஸி ஸன்னிதா⁴ய வுத்தம் ‘‘உச்சவத்து²கம் சேபி ஹோதி, பமுகே² ஸயிதோ க³ப்³பே⁴ ஸயிதானம் ஆபத்திம் ந கரோதீ’’தி. தத்தா²தி அந்த⁴கட்ட²கதா²யம். ஜக³தியா பமாணம் வத்வாதி ‘‘ஸசே ஜக³தியா ஓதரித்வா பூ⁴மியம் ஸயிதோ, ஜக³தியா உபரி ஸயிதம் ந பஸ்ஸதீ’’தி ஏவம் ஜக³தியா உப்³பே³தே⁴ன பமாணம் வத்வா. ஏகஸாலாதீ³ஸு உஜுகமேவ தீ³க⁴ம் கத்வா ஸன்னிவேஸிதோ பாஸாதோ³ ஏகஸாலஸன்னிவேஸோ. த்³விஸாலஸன்னிவேஸாத³யோபி வுத்தானுஸாரதோ வேதி³தப்³பா³. ஸாலப்பபே⁴த³தீ³பனமேவ சேத்த² ஹேட்டா² வுத்ததோ விஸேஸோ.

மஜ்ஜே²பாகாரம் கரோந்தீதி ஏத்தா²பி பரிக்கே²பஸ்ஸ ஹேட்டி²மபரிச்சே²தே³ன தி³யட்³ட⁴ஹத்து²ப்³பே³த⁴த்தா தி³யட்³ட⁴ஹத்த²ம் சேபி மஜ்ஜே² பாகாரம் கரோந்தி, நானூபசாரமேவ ஹோதீதி வேதி³தப்³ப³ம். ந ஹி சி²த்³தே³ன கே³ஹம் ஏகூபசாரம் நாம ஹோதீதி ஏத்த² ஸசே உப்³பே³தே⁴ன தி³யட்³ட⁴ஹத்த²ப்³ப⁴ந்தரே மனுஸ்ஸானம் ஸஞ்சாரப்பஹோனகம் சி²த்³த³ம் ஹோதி, தம்பி த்³வாரமேவாதி ஏகூபசாரம் ஹோதி. கிம் பரிக்கே²போவித்³த⁴ஸ்தோதி பமுக²ஸ்ஸ பரிக்கே²பம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. ஸப்³ப³த்த² பஞ்சன்னம்யேவ ச²த³னானம் ஆக³தத்தா வத³தி ‘‘பஞ்சன்னம் அஞ்ஞதரேன ச²த³னேன ச²ன்னா’’தி.

53. பாளியம் ‘‘ஸேய்யா நாம ஸப்³ப³ச்ச²ன்னா ஸப்³ப³பரிச்ச²ன்னா யேபு⁴ய்யேனச்ச²ன்னா யேபு⁴ய்யேனபரிச்ச²ன்னா’’தி வத³ந்தேன யேபு⁴ய்யேனச்ச²ன்னயேபு⁴ய்யேனபரிச்ச²ன்னஸேனாஸனம் பாசித்தியஸ்ஸ அவஸானம் விய கத்வா த³ஸ்ஸிதம், ‘‘உபட்³ட⁴ச்ச²ன்னே உபட்³ட⁴பரிச்ச²ன்னே ஆபத்தி து³க்கடஸ்ஸா’’தி வத³ந்தேன ச உபட்³ட⁴ச்ச²ன்னஉபட்³ட⁴பரிச்ச²ன்னஸேனாஸனம் து³க்கடஸ்ஸ ஆதி³ம் கத்வா த³ஸ்ஸிதம், உபி⁴ன்னமந்தரா கேன ப⁴விதப்³ப³ம் பாசித்தியேன, உதா³ஹு து³க்கடேனாதி? லோகவஜ்ஜஸிக்கா²பத³ஸ்ஸேவ அனவஸேஸம் கத்வா பஞ்ஞாபனதோ இமஸ்ஸ ச பண்ணத்திவஜ்ஜத்தா யேபு⁴ய்யேனச்ச²ன்னயேபு⁴ய்யேனபரிச்ச²ன்னஸ்ஸ உபட்³ட⁴ச்ச²ன்னஉபட்³ட⁴பரிச்ச²ன்னஸ்ஸ ச அந்தரா பாசித்தியம் அனிவாரிதமேவ, தஸ்மா வினயவினிச்ச²யே ச க³ருகேயேவ டா²தப்³ப³த்தா அட்ட²கதா²யம்பி பாசித்தியமேவ த³ஸ்ஸிதம். ஸத்த பாசித்தியானீதி பாளியம் வுத்தபாசித்தியம் ஸாமஞ்ஞதோ ஏகத்தேன க³ஹேத்வா வுத்தம். விஸும் பன க³ய்ஹமானே ‘‘ஸப்³ப³ச்ச²ன்னே ஸப்³ப³பரிச்ச²ன்னே பாசித்தியம், யேபு⁴ய்யேனச்ச²ன்னே யேபு⁴ய்யேனபரிச்ச²ன்னே பாசித்திய’’ந்தி அட்டே²வ பாசித்தியானி ஹோந்தி.

ஸேனம்ப³மண்ட³பவண்ணம் ஹோதீதி ஸீஹளதீ³பே கிர உச்சவத்து²கோ ஸப்³ப³ச்ச²ன்னோ ஸப்³ப³அபரிச்ச²ன்னோ ஏவம்னாமகோ ஸன்னிபாதமண்ட³போ அத்தி², தம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். யதி³ ஜக³திபரிக்கே²பஸங்க்²யம் க³ச்ச²தி, உச்சவத்து²கத்தா மண்ட³பஸ்ஸ ஸப்³ப³அபரிச்ச²ன்னதா ந யுஜ்ஜதீதி ஆஹ ‘‘இமினாபேதம் வேதி³தப்³ப³’’ந்திஆதி³. சூளகச்ச²ன்னாதீ³னி சேத்த² ஏவம் வேதி³தப்³பா³னி – யஸ்ஸ சதூஸு பா⁴கே³ஸு ஏகோ ச²ன்னோ, ஸேஸா அச்ச²ன்னா, இத³ம் சூளகச்ச²ன்னம். யஸ்ஸ தீஸு பா⁴கே³ஸு த்³வே ச²ன்னா, ஏகோ அச்ச²ன்னோ, இத³ம் யேபு⁴ய்யேனச்ச²ன்னம். யஸ்ஸ த்³வீஸு பா⁴கே³ஸு ஏகோ ச²ன்னோ, ஏகோ அச்ச²ன்னோ, இத³ம் உபட்³ட⁴ச்ச²ன்னம் நாம ஸேனாஸனம். சூளகபரிச்ச²ன்னாதீ³னிபி இமினாவ நயேன வேதி³தப்³பா³னி. ஸேஸம் உத்தானமேவ. பாசித்தியவத்து²கஸேனாஸனம், தத்த² தத்த² அனுபஸம்பன்னேன ஸஹ நிபஜ்ஜனம், சதுத்த²தி³வஸே ஸூரியத்த²ங்க³மனந்தி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

ஸஹஸேய்யஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

6. து³தியஸஹஸேய்யஸிக்கா²பத³வண்ணனா

55. ச²ட்டே² ‘‘பட²மஸிக்கா²பதே³ ‘பி⁴க்கு²ம் ட²பேத்வா அவஸேஸோ அனுபஸம்பன்னோ நாமா’தி வுத்தத்தா ‘மாதுகா³மோபி அனுபஸம்பன்னக்³க³ஹணேன க³ஹிதோயேவா’தி சதுத்த²தி³வஸே மாதுகா³மேன ஸத்³தி⁴ம் ஸயந்தஸ்ஸ த்³வீஹி ஸிக்கா²பதே³ஹி த்³வே பாசித்தியானி ஹோந்தீ’’தி வத³ந்தி. க³ண்டி²பதே³ஸு பன தீஸுபி ‘‘இமஸ்மிம் ஸிக்கா²பதே³ மாதுகா³மஸ்ஸ விஸும் வுச்சமானத்தா பட²மஸிக்கா²பதே³ ‘பி⁴க்கு²ம் ட²பேத்வா அவஸேஸோ அனுபஸம்பன்னோ நாமா’தி புரிஸஸ்ஸேவ க³ஹணம் அனுச்ச²விக’’ந்தி வுத்தம், ததே³வ ச யுத்ததரம்.

யஞ்ச இத⁴ ‘‘பட²மதி³வஸேபீதி பி-ஸத்³தே³ன சதுத்த²தி³வஸேபீதி வுத்தம் ஹோதீ’’தி காரணம் வத³ந்தி, தம்பி அகாரணம் பி-ஸத்³தோ³ ஸம்பிண்ட³னத்தோ²யேவாதி நியமாபா⁴வதோ அவதா⁴ரணத்த²ஸ்ஸ ச ஸம்ப⁴வதோ. ஸம்பா⁴வனே வா பி-ஸத்³தோ³ த³ட்ட²ப்³போ³. தேன இத⁴ பட²மதி³வஸேபி தாவ ஆபத்தி, து³தியாதி³தி³வஸே கிமேவ வத்தப்³ப³ந்தி இமமத்த²ம் தீ³பேதி. ஸம்பிண்ட³னத்தே²பி பி-ஸத்³தே³ க³ய்ஹமானே இமினாவ ஸிக்கா²பதே³ன ஆபஜ்ஜிதப்³பா³பத்தியா அஞ்ஞஸ்மிம்பி தி³வஸே ஆபஜ்ஜனம் தீ³பேதி, ந பட²மஸிக்கா²பதே³ன ஆபஜ்ஜிதப்³பா³பத்தியாதி அகாரணமேவ தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ‘‘மதித்தீ² பாராஜிகவத்து²பூ⁴தாபி அனுபாதி³ன்னபக்கே² டி²தத்தா ஸஹஸேய்யாபத்திம் ந ஜனேதீ’’தி வத³ந்தி. ‘‘அத்த²ங்க³தே ஸூரியே மாதுகா³மே நிபன்னே பி⁴க்கு² நிபஜ்ஜதீ’’தி வசனதோ தி³வா ஸயந்தஸ்ஸ ஸஹஸேய்யாபத்தி ந ஹோதியேவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். பாசித்தியவத்து²கஸேனாஸனம், தத்த² மாதுகா³மேன ஸஹ நிபஜ்ஜனம், ஸூரியத்த²ங்க³மனந்தி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி.

து³தியஸஹஸேய்யஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

7. த⁴ம்மதே³ஸனாஸிக்கா²பத³வண்ணனா

60-64. ஸத்தமே க⁴ரம் நயதீதி க⁴ரணீ, க⁴ரனாயிகா. தேனாஹ ‘‘க⁴ரஸாமினீ’’தி. ஸுண்ஹாதி ஸுணிஸா. ந யக்கே²னாதிஆதீ³னம் ‘‘அஞ்ஞத்ரா’’தி இமினா ஸம்ப³ந்தோ⁴. புரிஸவிக்³க³ஹம் க³ஹேத்வா டி²தேன யக்கே²ன வா பேதேன வா திரச்சா²னேன வா ஸத்³தி⁴ம் டி²தாயபி தே³ஸேதும் ந வட்டதி. அக்க²ராய தே³ஸேதீதி ஏத்த² ‘‘ச²ப்பஞ்சவாசதோ உத்தரி ‘இமம் பத³ம் பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’தி ஏகம்பி அக்க²ரம் வத்வா திட்ட²தி, ஆபத்தியேவா’’தி வத³ந்தி.

66. ‘‘ஏகோ கா³தா²பாதோ³தி இத³ம் கா³தா²ப³ந்த⁴மேவ ஸந்தா⁴ய வுத்தம், அஞ்ஞத்த² பன விப⁴த்திஅந்தபத³மேவ க³ஹேதப்³ப³’’ந்தி வத³ந்தி. ‘‘அட்ட²கத²ம் த⁴ம்மபத³ம் ஜாதகாதி³வத்து²ம் வாதி இமினாபி போராணம் ஸங்கீ³திஆருள்ஹமேவ அட்ட²கதா²தி³ வுத்த’’ந்தி வத³ந்தி. அட்ட²கதா²தி³பாட²ம் ட²பேத்வா த³மிளாதி³பா⁴ஸந்தரேன யதா²ருசி கதே²தும் வட்டதி. பத³ஸோத⁴ம்மே வுத்தப்பபே⁴தோ³தி இமினா அஞ்ஞத்த² அனாபத்தீதி தீ³பேதி. உட்ட²ஹித்வா புன நிஸீதி³த்வாதி இரியாபத²பரிவத்தனனயேன நானாஇரியாபதே²னபி அனாபத்தீதி தீ³பேதி. ஸப்³ப³ம் சேபி தீ³க⁴னிகாயம் கதே²தீதி யாவ ந நிட்டா²தி, தாவ புனதி³வஸேபி கதே²தி.

து³தியஸ்ஸ விஞ்ஞூபுரிஸஸ்ஸ அக்³க³ஹணம் அகிரியா. மாதுகா³மேன ஸத்³தி⁴ம் டி²தஸ்ஸ ச விஞ்ஞூபுரிஸஸ்ஸ ச உபசாரோ அனியதேஸு வுத்தனயேனேவ க³ஹேதப்³போ³. ஸேஸம் உத்தானமேவ. வுத்தலக்க²ணஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ ச²ன்னம் வாசானம் உபரி தே³ஸனா, வுத்தலக்க²ணோ மாதுகா³மோ, இரியாபத²பஅவத்தனாபா⁴வோ, விஞ்ஞூபுரிஸாபா⁴வோ, அபஞ்ஹவிஸ்ஸஜ்ஜனாதி இமானி பனேத்த² பஞ்ச அங்கா³னி.

த⁴ம்மதே³ஸனாஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

8. பூ⁴தாரோசனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

77. அட்ட²மே அந்தராதி பரினிப்³பா³னஸமயதோ அஞ்ஞஸ்மிம் காலே. அதிகட்³டி⁴யமானேனாதி ‘‘வத³த², ப⁴ந்தே, கிம் தும்ஹேஹி அதி⁴க³த’’ந்தி ஏவம் நிப்பீளியமானேன. அனதிகட்³டி⁴யமானேனபி புச்சி²தே வா அபுச்சி²தே வா ததா²ரூபே காரணே ஸதி ஆரோசேதும் வட்டதியேவ. தேனேவ அஞ்ஞதரேன த³ஹரபி⁴க்கு²னா உபவதி³தோ அஞ்ஞதரோ தே²ரோ ‘‘ஆவுஸோ, உபரிமக்³க³த்தா²ய வாயாமம் மா அகாஸி, கீ²ணாஸவோ தயா உபவதி³தோ’’தி ஆஹ. தே²ரேன ச ‘‘அத்தி² தே, ஆவுஸோ, இமஸ்மிம் ஸாஸனே பதிட்டா²’’தி வுத்தோ த³ஹரபி⁴க்கு² ‘‘ஆம, ப⁴ந்தே, ஸோதாபன்னோ அஹ’’ந்தி அவோச. ‘‘காரகோ அய’’ந்தி ஞத்வாபி படிபத்தியா அமோக⁴பா⁴வத³ஸ்ஸனேன ஸமுத்தேஜனாய ஸம்பஹம்ஸனாய ச அரியா அத்தானம் பகாஸேந்தியேவ. ஸுதபரியத்திஸீலகு³ணந்தி ஸுதகு³ணம் பரியத்திகு³ணம் ஸீலகு³ணஞ்ச. உம்மத்தகஸ்ஸ இத⁴ அவசனே காரணம் வத³ந்தேன கி²த்தசித்தவேத³னட்டானம்பி அவசனே காரணம் வுத்தமேவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். இதி-ஸத்³தே³ன வா ஆதி³அத்தே²ன கி²த்தசித்தவேத³னட்டே ஸங்க³ண்ஹாதி. தேனேவ வத³தி ‘‘சித்தக்கே²பஸ்ஸ வா அபா⁴வா’’தி. தி³ட்டி²ஸம்பன்னானந்தி மக்³க³ப²லதி³ட்டி²யா ஸமன்னாக³தானம். அரியானமேவ ஹி உம்மத்தகாதி³பா⁴வோ நத்தி². ஜா²னலாபி⁴னோ பன தஸ்மிம் ஸதி ஜா²னா பரிஹாயந்தி, தஸ்மா தேஸம் அபூ⁴தாரோசனபச்சயா அனாபத்தி வத்தப்³பா³, ந பூ⁴தாரோசனபச்சயா. தேனேவாஹ ‘‘பூ⁴தாரோசனபச்சயா அனாபத்தி ந வத்தப்³பா³’’தி.

புப்³பே³ அவுத்தேஹீதி சதுத்த²பாராஜிகே அவுத்தேஹி. இத³ஞ்ச ஸிக்கா²பத³ம் பண்ணத்திஅஜானனவஸேன அசித்தகஸமுட்டா²னம் ஹோதி. அரியா சேத்த² பண்ணத்திம் ஜானந்தா வீதிக்கமம் ந கரோந்தி, புது²ஜ்ஜனா பன பண்ணத்திம் ஜானித்வாபி வீதிக்கமம் கரோந்தி, தே ச ஸத்து²னோ ஆணாவீதிக்கமசேதனாய ப³லவஅகுஸலபா⁴வதோ ஜா²னா பரிஹாயந்தீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம், உக்கட்ட²பரிச்சே²தே³ன அரியபுக்³க³லே ஏவ ஸந்தா⁴ய ‘‘குஸலாப்³யாகதசித்தேஹி த்³விசித்த’’ந்தி வுத்தம். பண்ணத்திம் அஜானந்தா பன ஜா²னலாபீ⁴ புது²ஜ்ஜனா வத்து²ம்ஹி லோப⁴வஸேன அகுஸலசித்தேனபி ந ஆரோசேந்தீதி நத்தி². இத⁴ து³க்க²வேத³னாய அபா⁴வதோ ‘‘த்³விவேத³ன’’ந்தி இமஸ்ஸ அனுரூபம் கத்வா த்³விசித்தந்தி இத³ம் வுத்தந்தி ஏவம் வா ஏத்த² அதி⁴ப்பாயோ க³ஹேதப்³போ³. ஸேஸம் உத்தானமேவ. உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மஸ்ஸ பூ⁴ததா, அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஆரோசனம், தங்க²ணவிஜானனா, அனஞ்ஞப்பதே³ஸோதி இமானி பனேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி.

பூ⁴தாரோசனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

9. து³ட்டு²ல்லாரோசனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

78. நவமே து³ட்டு²ல்லஸத்³த³த்த²த³ஸ்ஸனத்த²ந்தி து³ட்டு²ல்லஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²த³ஸ்ஸனத்த²ம். அத்தே² ஹி த³ஸ்ஸிதே ஸத்³தோ³பி ‘‘அயம் ஏதேஸு அத்தே²ஸு வத்ததீ’’தி த³ஸ்ஸிதோயேவ ஹோதி. ‘‘யம் யம் து³ட்டு²ல்லஸத்³தே³ன அபி⁴தீ⁴யதி, தம் ஸப்³ப³ம் த³ஸ்ஸேதும் பாராஜிகானி வுத்தானீ’’தி அயஞ்ஹேத்த² அதி⁴ப்பாயோ. தத்ராயம் விசாரணாதி தத்ர பாளியம் அயம் விசாரணா, தத்ர பாளிஅட்ட²கதா²ஸு வா அயம் விசாரணா. தத்த² ப⁴வேய்யாதி தத்த² கஸ்ஸசி விமதி ஏவம் ப⁴வேய்ய. அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ து³ட்டு²ல்லாரோசனே விய து³க்கடேன ப⁴விதப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி. அக்கோஸந்தோபி து³க்கடம் ஆபஜ்ஜேய்யாதி ஓமஸவாதே³ன து³க்கடம் ஆபஜ்ஜேய்ய. அதி⁴ப்பாயம் அஜானந்தேனபி அட்ட²கதா²சரியானம் வசனேயேவ டா²தப்³ப³ந்தி தீ³பனத்த²ம் ‘‘அட்ட²கதா²சரியாவ ஏத்த² பமாண’’ந்தி வுத்தம். புனபி அட்ட²கதா²வசனமேவ உபபத்திதோ த³ள்ஹம் கத்வா பதிட்ட²பேந்தோ ‘‘இமினாபி சேத’’ந்திஆதி³மாஹ.

80. ‘‘அஞ்ஞத்ர பி⁴க்கு²ஸம்முதியா’’தி வுத்தத்தா ஸம்முதி அத்தீ²தி க³ஹேதப்³பா³தி ஆஹ ‘‘இத⁴ வுத்தத்தாயேவா’’திஆதி³.

82. ஆதி³தோ பஞ்ச ஸிக்கா²பதா³னீதி பாணாதிபாதாதீ³னி பஞ்ச ஸிக்கா²பதா³னி. ‘‘ஸேஸானீதி விகாலபோ⁴ஜனாதீ³னி பஞ்சா’’தி வத³ந்தி. கேசி பன ‘‘ஆதி³தோ பட்டா²ய பஞ்ச ஸிக்கா²பதா³னீதி ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஆதீ³னி பஞ்சா’’தி வத³ந்தி, தம் ந க³ஹேதப்³ப³ம். பாணாதிபாதாதீ³னி ஹி த³ஸேவ ஸிக்கா²பதா³னி ஸாமணேரானம் பஞ்ஞத்தானி. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘அத² கோ² ஸாமணேரானம் ஏதத³ஹோஸி ‘கதி நு கோ² அம்ஹாகம் ஸிக்கா²பதா³னி, கத்த² ச அம்ஹேஹி ஸிக்கி²தப்³ப³’ந்தி? ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். அனுஜானாமி, பி⁴க்க²வே, ஸாமணேரானம் த³ஸ ஸிக்கா²பதா³னி, தேஸு ச ஸாமணேரேஹி ஸிக்கி²தும், பாணாதிபாதா வேரமணீ அதி³ன்னாதா³னா வேரமணீ’’திஆதி³ (மஹாவ. 106).

தேஸம் பஞ்ஞத்தேஸுயேவ ஸிக்கா²பதே³ஸு து³ட்டு²ல்லாது³ட்டு²ல்லவிசாரணா காதப்³பா³, ந ச ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஆதீ³னி விஸும் தேஸம் பஞ்ஞத்தானி அத்தீ²தி. அத² பி⁴க்கு²னோ து³ட்டு²ல்லஸங்கா²தானி ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஆதீ³னி அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ கிம் நாம ஹோந்தீதி ஆஹ ‘‘ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²…பே… அஜ்ஜா²சாரோ நாமாதி வுத்த’’ந்தி. இமினாபி சேதம் ஸித்³த⁴ம் ‘‘அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஆதி³ து³ட்டு²ல்லம் நாம ந ஹோதீ’’தி. அஜ்ஜா²சாரோ நாமாதி ஹி வத³ந்தோ அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஆதி³ கேவலம் அஜ்ஜா²சாரோ நாம ஹோதி, ந பன து³ட்டு²ல்லோ நாம அஜ்ஜா²சாரோதி தீ³பேதி. ‘‘அஜ்ஜா²சாரோ நாமாதி ச அட்ட²கதா²யம் வுத்தத்தா அகத்தப்³ப³ரூபத்தா ச அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸுக்கவிஸ்ஸட்டி²ஆதீ³னி த³ண்ட³கம்மவத்து²பக்க²ம் ப⁴ஜந்தி, தானி ச அஞ்ஞஸ்ஸ அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ அவண்ணகாமதாய ஆரோசேந்தோ பி⁴க்கு² து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி வத³ந்தி. இத⁴ பன அனுபஸம்பன்னக்³க³ஹணேன ஸாமணேரஸாமணேரீஸிக்க²மானானம் க³ஹணம் வேதி³தப்³ப³ம். ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ. அந்திமவத்து²ம் அனஜ்ஜா²பன்னஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ஸவத்து²கோ ஸங்கா⁴தி³ஸேஸோ, அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ ஆரோசனம், பி⁴க்கு²ஸம்முதியா அபா⁴வோதி இமானி பனேத்த² தீணி அங்கா³னி.

து³ட்டு²ல்லாரோசனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

10. பத²வீக²ணனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

84-86. த³ஸமே ஏகிந்த்³ரியந்தி ‘‘காயிந்த்³ரியம் அத்தீ²’’தி மஞ்ஞமானா வத³ந்தி. முட்டி²ப்பமாணாதி முட்டி²னா ஸங்க³ஹேதப்³ப³ப்பமாணா. ஏத்த² கிஞ்சாபி யேபு⁴ய்யபம்ஸும் அப்பபம்ஸுஞ்ச பத²விம் வத்வா உபட்³ட⁴பம்ஸுகா பத²வீ ந வுத்தா, ததா²பி பண்ணத்திவஜ்ஜஸிக்கா²பதே³ஸு ஸாவஸேஸபஞ்ஞத்தியாபி ஸம்ப⁴வதோ உபட்³ட⁴பம்ஸுகாயபி பத²வியா பாசித்தியமேவாதி க³ஹேதப்³ப³ம். கேசி பன ‘‘ஸப்³ப³ச்ச²ன்னாதீ³ஸு உபட்³டே⁴ து³க்கடஸ்ஸ வுத்தத்தா இதா⁴பி து³க்கடம் யுத்த’’ந்தி வத³ந்தி, தம் ந யுத்தம் பாசித்தியவத்து²கஞ்ச அனாபத்திவத்து²கஞ்ச து³வித⁴ம் பத²விம் ட²பேத்வா அஞ்ஞிஸ்ஸா து³க்கடவத்து²காய ததியாய பத²வியா அபா⁴வதோ. த்³வேயேவ ஹி பத²வியோ வுத்தா ‘‘ஜாதா ச பத²வீ அஜாதா ச பத²வீ’’தி. தஸ்மா த்³வீஸு அஞ்ஞதராய பத²வியா ப⁴விதப்³ப³ம், வினயவினிச்ச²யே ச ஸம்பத்தே க³ருகேயேவ டா²தப்³ப³த்தா ந ஸக்கா ஏத்த² அனாபத்தியா ப⁴விதும். ஸப்³ப³ச்ச²ன்னாதீ³ஸு பன உபட்³டே⁴ து³க்கடம் யுத்தம் தத்த² தாதி³ஸஸ்ஸ து³க்கடவத்து²னோ ஸப்³பா⁴வா.

‘‘போக்க²ரணிம் க²ணா’’தி வத³தி, வட்டதீதி ‘‘இமஸ்மிம் ஓகாஸே’’தி அனியமேத்வா வுத்தத்தா வட்டதி. ‘‘இமம் வல்லிம் க²ணா’’தி வுத்தேபி பத²வீக²ணனம் ஸந்தா⁴ய பவத்தவோஹாரத்தா இமினாவ ஸிக்கா²பதே³ன ஆபத்தி, ந பூ⁴தகா³மபாதப்³யதாய. குடேஹீதி க⁴டேஹி. தனுககத்³த³மோதி உத³கமிஸ்ஸககத்³த³மோ. ஸோ ச உத³கக³திகத்தா வட்டதி. ஓமகசாதுமாஸந்தி ஊனசாதுமாஸம். ஓவட்ட²ந்தி தே³வேன ஓவட்ட²ம். அகதபப்³பா⁴ரேதி அவளஞ்ஜனட்டா²னத³ஸ்ஸனத்த²ம் வுத்தம். தாதி³ஸே ஹி வம்மிகஸ்ஸ ஸப்³பா⁴வோதி. மூஸிகுக்குரம் நாம மூஸிகாஹி க²ணித்வா ப³ஹி கதபம்ஸுராஸி. ஏஸேவ நயோதி ஓமகசாதுமாஸஓவட்டோ²யேவ வட்டதீதி அத்தோ².

ஏகதி³வஸம்பி ந வட்டதீதி ஓவட்ட²ஏகதி³வஸாதிக்கந்தோபி விகோபேதும் ந வட்டதி. ‘‘ஹேட்டா²பூ⁴மிஸம்ப³ந்தே⁴பி ச கோ³கண்டகே பூ⁴மிதோ சி²ந்தி³த்வா உத்³த⁴ம் டி²தத்தா அச்சுக்³க³தமத்த²கதோ சி²ந்தி³த்வா க³ஹேதும் வட்டதீ’’தி வத³ந்தி. ஸகட்டா²னே அதிட்ட²மானம் கத்வா பாதே³ஹி மத்³தி³த்வா சி²ந்தி³த்வா ஆலோளிதகத்³த³மம்பி க³ஹேதும் வட்டதி. ததோதி ததோ புராணஸேனாஸனதோ. இட்ட²கம் க³ண்ஹாமீதிஆதி³ ஸுத்³த⁴சித்தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். உத³கேனாதி உஜுகம் ஆகாஸதோயேவ பதனகஉத³கேன. ‘‘ஸசே பன அஞ்ஞத்த² பஹரித்வா பதிதேன உத³கேன தேமிதம் ஹோதி, வட்டதீ’’தி வத³ந்தி. உச்சாலேத்வாதி உக்கி²பித்வா. தேன அபதே³ஸேனாதி தேன லேஸேன.

87-88. அவிஸயத்தா அனாபத்தீதி ஏத்த² ஸசேபி நிப்³பா³பேதும் ஸக்கா ஹோதி, பட²மம் ஸுத்³த⁴சித்தேன தி³ன்னத்தா ‘‘த³ஹதூ’’தி ஸல்லக்கே²த்வாபி திட்ட²தி, அனாபத்தி. ஓவட்ட²ம் ச²ன்னந்தி பட²மம் ஓவட்ட²ம் பச்சா² ச²ன்னம். ஸேஸம் உத்தானமேவ. ஜாதபத²வீ, பத²வீஸஞ்ஞிதா, க²ணனக²ணாபனானம் அஞ்ஞதரந்தி இமானி பனேத்த² தீணி அங்கா³னி.

பத²வீக²ணனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

நிட்டி²தோ முஸாவாத³வக்³கோ³ பட²மோ.