3. ச²ந்த³ஸமாதி⁴ஸுத்தவண்ணனா
825. யோ ஸமாதி⁴ஸ்ஸ நிஸ்ஸயபூ⁴தோ ச²ந்தோ³, ஸோ இதா⁴தி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘ச²ந்த³ந்தி கத்துகம்யதாச²ந்த³’’ந்தி. தஸ்ஸ ச அதி⁴பதேய்யட்டோ² நிஸ்ஸயட்டோ², ந வினா தம் ச²ந்த³ம் நிஸ்ஸாயாதி ஆஹ – ‘‘நிஸ்ஸாயாதி நிஸ்ஸயம் கத்வா, அதி⁴பதிம் கத்வாதி அத்தோ²’’தி. பதா⁴னபூ⁴தாதி ஸேட்ட²பூ⁴தா, ஸேட்ட²பா⁴வோ ச ஏகஸ்ஸபி சதுகிச்சஸாத⁴னவஸேன பவத்தியா, ததோ ஏவ ப³ஹுவசனனித்³தே³ஸோ, பதா⁴னஸங்கா²ரட்டே²ன பதா⁴னஸங்க²ரணதோ. ‘‘ச²ந்த³ம் சே நிஸ்ஸாய…பே… அயம் வுச்சதி ச²ந்த³ஸமாதீ⁴’’தி இமாய பாளியா ச²ந்தா³தி⁴பதி ஸமாதி⁴ ச²ந்த³ஸமாதீ⁴தி அதி⁴பதிஸத்³த³லோபம் கத்வா ஸமாஸோ வுத்தோதி விஞ்ஞாயதி, அதி⁴பதிஸத்³த³த்த²த³ஸ்ஸனவஸேன வா ச²ந்த³ஹேதுகோ, ச²ந்தா³தி⁴கோ வா ஸமாதி⁴ ச²ந்த³ஸமாதி⁴. தேன ‘‘ச²ந்த³ஸமாதி⁴னா சேவ பதா⁴னஸங்கா²ரேஹி பதா⁴னபூ⁴தஸங்கா²ரேஹி ச ஸமன்னாக³தா’’தி வக்க²தி, தம் ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தோ⁴. பதா⁴னபூ⁴தாதி வீரியபூ⁴தா. கேசி வத³ந்தி – ‘‘ஸங்க²தஸங்கா²ராதி³னிவத்தனத்த²ம் பதா⁴னக்³க³ஹண’’ந்தி. அத² வா தம் தம் விஸேஸம் ஸங்க²ரோதீதி ஸங்கா²ரோ, ஸப்³ப³ம்பி வீரியம். தத்த² சதுகிச்சஸாத⁴கதோ தத³ஞ்ஞஸ்ஸ நிவத்தனத்த²ம் பதா⁴னக்³க³ஹணந்தி. யதா² ச²ந்தோ³ ச²ந்த³ஸமாதி⁴னா சேவ பதா⁴னஸங்கா²ரேஹி ச ஸமன்னாக³தோ, ஏவம் ச²ந்த³ஸமாதி⁴ ச²ந்தே³ன சேவ பதா⁴னஸங்கா²ரேஹி ச ஸமன்னாக³தோ. பதா⁴னஸங்கா²ராபி ச²ந்தே³ன சேவ ச²ந்த³ஸமாதி⁴னா ச ஸமன்னாக³தாதி தீஸுபி பதே³ஸு ஸமன்னாக³தஸத்³தோ³ யோஜேதப்³போ³. தஸ்மாதி யஸ்மா தயோபி ச²ந்தா³த³யோ ஏகசித்துப்பாத³பரியாபன்னா, தஸ்மா ஸப்³பே³ தே த⁴ம்மா ஏகதோ கத்வா ‘‘அயம் வுச்சதி…பே… இத்³தி⁴பாதோ³’’தி வுத்தந்தி. ஏவம் ச²ந்தா³தீ³னம்யேவ சேத்த² இத்³தி⁴பாத³பா⁴வோ வுத்தோ, விப⁴ங்கே³ பன தேஸம் இத்³தி⁴பா⁴வோ ஸம்பயுத்தானம் இத்³தி⁴பாத³பா⁴வோ வுத்தோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘இத்³தி⁴பாத³விப⁴ங்கே³ பனா’’திஆதி³மாஹ.
இதா³னி நேஸம் இத்³தி⁴பாத³தாபி ஸம்ப⁴வதீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அபிசா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ச²ந்த³ஞ்ஹி பா⁴வயதோ பதா⁴னம் கத்வா பா⁴வேந்தஸ்ஸ ததா² பவத்தபுப்³பா³பி⁴ஸங்கா²ரவஸேன இஜ்ஜ²மானோ ச²ந்தோ³ இத்³தி⁴ நாம, தஸ்ஸ நிஸ்ஸயபூ⁴தா பதா⁴னஸங்கா²ரா இத்³தி⁴பாதோ³ நாம. ஸேஸத்³வயேபி ஏஸேவ நயோ. ததா² பா⁴வயந்தஸ்ஸ முக்²யதாமத்தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம், இஜ்ஜ²னத்தோ² பன ஸப்³பே³ஸம் ஸமானந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸம்பயுத்த…பே… இஜ்ஜ²ந்தியேவா’’தி ஆஹ.
இத்³தி⁴பாதே³ அஸங்கரதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிசா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ச²ந்தா³த³யோதி ச²ந்த³ஸமாதி⁴பதா⁴னஸங்கா²ரா. ஸேஸித்³தி⁴பாதே³ஸூதி வீரியித்³தி⁴பாதா³தீ³ஸு. தத்த² வீரியஸமாதி⁴பதா⁴னஸங்கா²ரஸமன்னாக³தோதி த்³விக்க²த்தும் வீரியம் ஆக³தம், தத்த² புரிமம் ஸமாதி⁴விஸேஸம், வீரியாதி⁴பதிஸமாதி⁴ ஏவ வீரியஸமாதீ⁴தி து³தியம் ஸமன்னாக³மங்க³த³ஸ்ஸனம். த்³வேயேவ ஹி ஸப்³ப³த்த² ஸமன்னாக³மங்கா³னி ஸமாதி⁴ பதா⁴னஸங்கா²ரோ ச, ச²ந்தா³த³யோ ஸமாதி⁴விஸேஸனானி, பதா⁴னஸங்கா²ரோ பன பதா⁴னவசனேனேவ விஸேஸிதோ, ந ச²ந்தா³தீ³ஹீதி ந இத⁴ வீரியாதி⁴பதிதா பதா⁴னஸங்கா²ரஸ்ஸ வுத்தா ஹோதி. வீரியஞ்ச ஸமாதி⁴ம் விஸேஸேத்வா டி²தமேவ ஸமன்னாக³மங்க³வஸேன பதா⁴னஸங்கா²ரவசனேன வுத்தந்தி நாபி த்³வீஹி வீரியேஹி ஸமன்னாக³மோ வுத்தோ ஹோதி. யஸ்மா பன ச²ந்தா³தீ³ஹி விஸிட்டோ² ஸமாதி⁴, ததா²பி விஸிட்டே²னேவ ச தேன ஸம்பயுத்தோ பதா⁴னஸங்கா²ரோ ஸேஸத⁴ம்மா ச, தஸ்மா ஸமாதி⁴விஸேஸனானம் வஸேன சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³ வுத்தா, விஸேஸனபா⁴வோ ச ச²ந்தா³தீ³னம் தம்தம்அவஸ்ஸயத³ஸ்ஸனவஸேன ஹோதீதி ‘‘ச²ந்த³ஸமாதி⁴…பே… இத்³தி⁴பாதோ³’’தி ஏத்த² நிஸ்ஸயத்தே²பி பாத³-ஸத்³தே³ உபாதா³யட்டே²ன ச²ந்தா³தீ³னம் இத்³தி⁴பாத³தா வுத்தா ஹோதி, தேனேவ அபி⁴த⁴ம்மே உத்தரசூளபா⁴ஜனியே ‘‘சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³ ச²ந்தி³த்³தி⁴பாதோ³’’திஆதி³னா (விப⁴. 457) ச²ந்தா³தீ³னம்யேவ இத்³தி⁴பாத³தா வுத்தா, பஞ்ஹபுச்ச²கே ச – ‘‘சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³ இத⁴ பி⁴க்கு² ச²ந்த³ஸமாதீ⁴’’திஆதி³னாவ (விப⁴. 431) உத்³தே³ஸம் கத்வாபி புன ச²ந்தா³தீ³னம்யேவ குஸலாதி³பா⁴வோ விப⁴த்தோ. உபாயித்³தி⁴பாத³த³ஸ்ஸனத்த²மேவ ஹி நிஸ்ஸயித்³தி⁴பாத³த³ஸ்ஸனம் கதம், அஞ்ஞதா² சதுப்³பி³த⁴தா ந ஹோதீதி அயமேத்த² பாளிவஸேன அத்த²வினிச்ச²யோ. தத்த² உபாயித்³தி⁴பாத³த³ஸ்ஸனத்த²மேவாதி ச²ந்தா³தி³கே து⁴ரே ஜேட்ட²கே புப்³ப³ங்க³மே கத்வா நிப்³ப³த்திதஸமாதி⁴ ச²ந்தா³தி⁴பதிஸமாதீ⁴தி ச²ந்தா³தீ³னம் இத்³தி⁴யா அதி⁴க³மூபாயத³ஸ்ஸனம் உபாயித்³தி⁴பாத³த³ஸ்ஸனம், தத³த்த²மேவ ‘‘ததா²பூ⁴தஸ்ஸ வேத³னாக்க²ந்தோ⁴…பே… விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴’’தி தத்த² தத்த² பாளியம் நிஸ்ஸயித்³தி⁴பாத³த³ஸ்ஸனம் கதம் ச²ந்தா³தி³விஸிட்டா²னம்யேவ வேத³னாக்க²ந்தா⁴தீ³னம் அதி⁴ப்பேதத்தா. ஏவஞ்சேதம் ஸம்படிச்சி²தப்³ப³ம், அஞ்ஞதா² கேவலம் இத்³தி⁴ஸம்பயுத்தானம்யேவ க²ந்தா⁴னம் வஸேன இத்³தி⁴பாத³பா⁴வே க³ய்ஹமானே தேஸம் சதுப்³பி³த⁴தா ந ஹோதி விஸேஸகாரணபா⁴வதோதி அதி⁴ப்பாயோ.
கேசீதி உத்தரவிஹாரவாஸினோ. அனிப்³ப³த்தோதி ஹேதுபச்சயேஹி ந நிப்³ப³த்தோ, ந ஸபா⁴வத⁴ம்மோ, பஞ்ஞத்திமத்தந்தி அதி⁴ப்பாயோ. வாத³மத்³த³னத்தா²ய ஹோதி, அபி⁴த⁴ம்மே ச ஆக³தோ உத்தரசூளவாரோதி யோஜனா. சத்தாரோ இத்³தி⁴பாதா³திஆதி³ உத்தரசூளவாரத³ஸ்ஸனம். இமே பன உத்தரசூளவாரே ஆக³தா இத்³தி⁴பாதா³.
ரட்ட²பாலத்தே²ரோ ச²ந்தே³ ஸதி கத²ம் நானுஜானிஸ்ஸந்தீதி ஸத்தாஹானி ப⁴த்தானி அபு⁴ஞ்ஜித்வா மாதாபிதரோ அனுஜானாபேத்வா பப்³ப³ஜித்வா ச²ந்த³மேவ நிஸ்ஸாய அரஹத்தம் பாபுணீதி ஆஹ – ‘‘ரட்ட²பாலத்தே²ரோ ச²ந்த³ம் து⁴ரம் கத்வா லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேஸீ’’தி. ஸோணத்தே²ரோதி ஸுகு²மாலஸோணத்தே²ரோ. ஸோ ஹி ஆயஸ்மா அத்தனோ ஸுகு²மாலபா⁴வம் அசிந்தேத்வா அதிவேலம் சங்கமனேன பாதே³ஸு உட்டி²தேஸுபி உஸ்ஸாஹம் அவிஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ வீரியம் து⁴ரம் கத்வா லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேஸி. ஸம்பு⁴தத்தே²ரோ ‘‘சித்தவதோ சே அலமரியஞாணத³ஸ்ஸனவிஸேஸோ இஜ்ஜே²ய்ய, மய்ஹம் இஜ்ஜே²ய்யாதி சித்தம் து⁴ரம் கத்வா லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேஸி. மோக⁴ராஜா ‘‘பஞ்ஞவதோ சே மக்³க³பா⁴வனா இஜ்ஜே²ய்ய, மய்ஹம் இஜ்ஜே²ய்யா’’தி பஞ்ஞாபுப்³ப³ங்க³மம் பஞ்ஞாது⁴ரம் பஞ்ஞாஜேட்ட²கம் கத்வா அரஹத்தம் பாபுணீதி ஆஹ ‘‘மோக⁴ராஜா வீமம்ஸம் து⁴ரம் கத்வா லோகுத்தரத⁴ம்மம் நிப்³ப³த்தேஸீ’’தி. இதா³னி நேஸம் அரியானம் உபட்டா²னுஸ்ஸாஹமந்தஜாதிஸம்பத³ம் நிஸ்ஸாய ரஞ்ஞோ ஸந்திகே லத்³த⁴விஸேஸே அமச்சபுத்தே நித³ஸ்ஸனபா⁴வேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தத்த² யதா²’’திஆதி³மாஹ. ஏத்த² ச புனப்புனம் ச²ந்து³ப்பாத³னம் தோஸனம் விய ஹோதீதி ச²ந்த³ஸ்ஸ உபட்டா²னஸதி³ஸதா வுத்தா, தா²மபா⁴வதோ ச வீரியஸ்ஸ ஸூரத்தஸதி³ஸதா, சிந்தனப்பதா⁴னத்தா சித்தஸ்ஸ மந்தஸம்விதா⁴னஸதி³ஸதா, யோனிஸோமனஸிகார-ஸம்பூ⁴தேஸு குஸலத⁴ம்மேஸு பஞ்ஞா ஸேட்டா²தி வீமம்ஸாய ஜாதிஸம்பத்திஸதி³ஸதா வுத்தா.