3. ச²ளிந்த்³ரியவக்³கோ³
2. ஜீவிதிந்த்³ரியஸுத்தவண்ணனா
492. இத்தி²பா⁴வேதி இத்தி²தாய. இந்த³ட்ட²ம் கரோதி ததா²ஸத்தஜனஸாமஞ்ஞகாரணபா⁴வதோ. இத்தி²யா ஏவ இந்த்³ரியம் இத்தி²ந்த்³ரியம். ஏஸ நயோ புரிஸிந்த்³ரியே. ஜீவிதேதி ஸஹஜாதத⁴ம்மானம் ஜீவனே பாலனே பவத்தனே. வட்டிந்த்³ரியானீதி வட்டஹேதுபூ⁴தானி இந்த்³ரியானி. இமேஸு ஹி உபாதி³ன்னஇந்த்³ரியேஸு ஸதி வட்டம் வத்ததி பஞ்ஞாயதி.
3. அஞ்ஞிந்த்³ரியஸுத்தவண்ணனா
493. அஜானிதபுப்³ப³ம் த⁴ம்மந்தி சதுஸச்சத⁴ம்மமாஹ, ததா² தேஸம்யேவ ஞாதத⁴ம்மானந்தி. அயம் பனேத்த² அத்தோ² – ஆஜானாதீதி அஞ்ஞா, பட²மமக்³கே³ன ஞாதமனதிக்கமித்வா ஜானாதீதி அத்தோ². ஸோதாபன்னாதீ³னம் ச²அரியானம் ஏதம் நாமம். அஞ்ஞஸ்ஸ இந்த்³ரியானி அஞ்ஞிந்த்³ரியானி. அஞ்ஞாதாவீஸூதி ஆஜானிதவந்தேஸு. யஸ்மா அக்³க³ப²லத⁴ம்மேஸு ஞாணகிச்சம் ஸாதிஸயம், தஸ்மா தம் கிச்சம் ஸேஸத⁴ம்மேஸுபி ஸமாரோபேத்வா வுத்தம் ‘‘அஞ்ஞாதாவீஸு அரஹத்தப²லத⁴ம்மேஸூ’’தி. தத்த² தத்த² தேஸு தேஸு மக்³க³ப²லேஸு. தேன தேனாகாரேனாதி அனஞ்ஞாதஜானனாதி³ஆகாரேன.
4. ஏகபீ³ஜிஸுத்தவண்ணனா
494. விபஸ்ஸனதோ நிஸ்ஸக்கந்தி விபஸ்ஸனிந்த்³ரியேஹி நிஸ்ஸக்கம். இதா³னி தமேவ ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் விவரந்தோ ‘‘ஸமத்தானீ’’திஆதி³மாஹ. தீணி நிஸ்ஸக்கானி ஏவமித⁴ பஞ்ச நிஸ்ஸக்கானி நீஹரிதப்³பா³னி ஏகபீ³ஜிஆதி³விபா⁴வனதோ. தேனாஹ ‘‘ஸகதா³கா³மிமக்³க³ஸ்ஸ ஹீ’’திஆதி³. ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ விபஸ்ஸனிந்த்³ரியானி நாம தேனத்தபா⁴வேன ஸகதா³கா³மிமக்³க³ம் பத்தும் க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ ஸோதாபன்னஸ்ஸ விபஸ்ஸனிந்த்³ரியானி. பஞ்சபி தே ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ பே⁴தா³யேவாதி ‘‘ஸகதா³கா³மிமக்³கே³ ட²த்வா நீஹரிதப்³பா³னீ’’தி வுத்தம்.
ஏகபீ³ஜீதி ஏத்த² க²ந்த⁴பீ³ஜம் நாம கதி²தம். யஸ்ஸ ஹி ஸோதாபன்னஸ்ஸ ஏகம் க²ந்த⁴பீ³ஜம் அத்தி², ஏகம் அத்தபா⁴வக்³க³ஹணம், ஸோ ஏகபீ³ஜி நாம. தேனாஹ – ‘‘ஸோதாபன்னோ ஹுத்வா’’திஆதி³. மானுஸகம் ப⁴வந்தி இத³ம் பனேத்த² தே³ஸனாமத்தம், தே³வப⁴வம் நிப்³ப³த்தேதீதிபி வத்தும் வட்டதியேவ. ப⁴க³வதா க³ஹிதனாமானேதானி. ஏத்தகஞ்ஹி பமாணம் க³தோ ஸத்தக்க²த்துபரமோ நாம ஹோதி, ஏத்தகம் கோலம்கோலோ, ஏத்தகம் ஏகபீ³ஜீதி ப⁴க³வதா ஏதேஸம் நாமம் க³ஹிதம்.
த்³வே தயோ ப⁴வேதி தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஏவ த்³வே தயோ ப⁴வே. ஸம்போ³தி⁴சதுஸச்சத⁴ம்மோ பரம் அயனம் நிஸ்ஸயோ க³தி ஏதஸ்ஸாதி ஸம்போ³தி⁴பராயணோ. குலதோ குலம் க³ச்ச²தீதி கோலம்கோலோ. ஸோதாபத்திப²லஸச்சி²கிரியதோ பட்டா²ய ஹி நீசகுலே உப்பத்தி நாம நத்தி², மஹாபோ⁴கே³ஸு குலேஸு ஏவ நிப்³ப³த்ததீதி அத்தோ². கேவலோபி ஹி குல-ஸத்³தோ³ மஹாபோ⁴க³குலமேவ வத³தி. த்³வே வா தீணி வா குலானீதி தே³வமனுஸ்ஸவஸேன த்³வே வா தயோ வா ப⁴வேதி அயம்பி மிஸ்ஸகப⁴வேன கதி²தோ. ஜாதஸ்ஸ குமாரஸ்ஸ விய அரியாய ஜாதியா ஜாதஸ்ஸ நாமமேதம், யதி³த³ம் நியதோதி ஸத்தக்க²த்துபரமாதி³கோதி ச ஸமஞ்ஞாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ப⁴க³வதா க³ஹிதனாமவஸேனேவா’’திஆதி³.
யதி³ புப்³ப³ஹேதுனியமதோ ஸோதாபன்னோ ச நியதோதி ஸோதாபத்திமக்³க³தோ உத்³த⁴ம் திண்ணம் மக்³கா³னம் உபனிஸ்ஸயாபா⁴வதோ புப்³ப³ஹேதுகிச்சம் நத்தீ²தி ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயபா⁴வோ ஆபஜ்ஜதி. யதி³ தஸ்ஸபி புப்³ப³ஹேதுஉபனிஸ்ஸயோ ஸியா, தாவ நியமதோ ஸோதாபத்திமக்³கு³ப்பத்திதோ புப்³பே³ ஏவ நியமிதோ, யாவஞ்ச அகனிட்ட²ம் தஸ்ஸ புப்³ப³ஹேது நாம, அஹேதுகதா ஆபன்னா, இச்சஸ்ஸ அஹேது அப்பச்சயா நிப்ப²த்தி பாபுணாதி. கிஞ்ச ஹேது சே? நியமதோ ஸோதாபன்னோ ச நியதோதி பட²மமக்³கா³தி⁴க³மேனேவ அனுக்கமேன உபரி திண்ணம் மக்³கா³னம் கிச்சானி நிப்ப²ஜ்ஜந்தி, ஏவம் ஸத்தக்க²த்துபரமதாதி³னியமே ஸதி ஸத்தமப⁴வாதி³தோ உத்³த⁴ம் பவத்ததாய து³க்க²ஸ்ஸ மூலபூ⁴தா கிலேஸா பட²மமக்³கே³னேவ கீ²ணாதி உபரி தயோ மக்³கா³ அகிச்சா ஸியும். தேனாஹ ‘‘பட²மமக்³க³ஸ்ஸ உபனிஸ்ஸயோ கதோ நாமா’’திஆதி³.
யதி³ உபரி தயோ மக்³கா³ ஸத்தக்க²த்துபரமாதி³தம் நியமேந்தி, ததோ ச அஞ்ஞோ ஸோதாபன்னோ நத்தீ²தி ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ அகிச்சகதா நிப்பயோஜனதா ஆபஜ்ஜேய்ய. அத² ஸக்காயதி³ட்டி²ஆதி³ப்பஹானம் தஸ்ஸ கிச்சம், தேஸம் தேஸம் பஹானேன ஸத்தக்க²த்துபரமாதி³னியமதாய. ப⁴விதப்³ப³ம், யாவ உபரிமக்³கா³ ஏவ ஹோந்தீதி ஸத்தப⁴வாதி³தோ உத்³த⁴மபவத்தனதோ தேன வினானேன ஸக்காயதி³ட்டி²ஆதி³ப்பஹானேன ச தேன வினா ப⁴விதப்³ப³ந்தி ஆஹ – ‘‘பட²மமக்³கே³ அனுப்பன்னேவ உபரி தயோ மக்³கா³ உப்பன்னாதி ஆபஜ்ஜதீ’’தி. திண்ணம் மக்³கா³னந்தி உபரி திண்ணம் மக்³கா³னம். விபஸ்ஸனா நியமேதீதி யுஜ்ஜதீதி வுத்தமத்த²ம் விவரந்தோ ‘‘ஸசே ஹீ’’திஆதி³மாஹ.
ஸோதாபன்னோ வட்டஜ்ஜா²ஸயோ. தத்ரேகச்சே பாகடே பஞ்ஞாதே த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அனாத²பிண்டி³கோ’’திஆதி³மாஹ. இத⁴ட்ட²கவோகிண்ணஸுக்க²விபஸ்ஸகஸ்ஸாதி யோ இமஸ்மிம் காமப⁴வே டி²தோ மனுஸ்ஸதே³வவஸேன வோகிண்ணப⁴வூபபத்திகோ ஸுக்க²விபஸ்ஸகோ ச, தஸ்ஸ வஸேன. நாமம் கதி²தந்தி ஸத்தக்க²த்துபரமோதி நாமம் கதி²தம். கேசி பன ‘‘காமப⁴வே ஸத்தக்க²த்தும்யேவ உப்பஜ்ஜதி, ந ததோ’’தி வத³ந்தி, தம் வீமம்ஸிதப்³ப³ம்.
ஸோதே⁴ஸ்ஸாமீதி ஜம்பு³தீ³பே கேனசி தேபிடகேன பி⁴க்கு²னா ஸத்³தி⁴ம் பிடகத்தயமேவ மய்ஹம் உக்³க³ஹபரிபுச்சா²வஸேன ஸோதே⁴ய்யாமீதி பரதீரம் ஜம்பு³தீ³பம் க³தோ. யோ பி⁴க்கு² ஸக்கோதீதி யோஜனா. அனிச்சானுபஸ்ஸனாதீ³ஸு ஏகமுகே²ன அபி⁴னிவிட்டே²னபி அபி⁴த⁴ம்மபரியாயேன தீஹி ஏவ விமோக்கே²ஹி மக்³க³ம் லப⁴தீதி அபி⁴னிவேஸபே⁴தே³ன தயோ புக்³க³லா ஸுஞ்ஞததோ வுட்டி²தா, ததா² தயோ அப்பணிஹிததோ வுட்டி²தாதி ச² ஹோந்தி, தேவ ஸத்³தா⁴து⁴ரபஞ்ஞாது⁴ரவஸேன த்³வாத³ஸ ஸகதா³கா³மினோ. ததா² அரஹந்தோ, தயோ அந்தராபரினிப்³பா³யினோ ஏகோ உபஹச்சபரினிப்³பா³யீ ஏகோ உத்³த⁴ம்ஸோதோ அகனிட்ட²கா³மீதி பஞ்ச, தே அஸங்கா²ரஸஸங்கா²ரபரினிப்³பா³யிபே⁴தே³ன த³ஸாதி அவிஹாதீ³ஸு சதூஸுபி சத்தாலீஸ, அகனிட்டே² பன உத்³த⁴ம்ஸோதோ நத்தீ²தி அட்ட²சத்தாலீஸ அனாகா³மினோ. விபஸ்ஸனா கதி²தா ஸம்மஸனசாரஸ்ஸ கதி²தத்தா.
5-10. ஸுத்³த⁴கஸுத்தாதி³வண்ணனா
495-500. யதா² சக்கு²ஸ்ஸ ஸஹஜாதததி³ந்த்³ரியனிஸ்ஸிதத⁴ம்மேஸு அதி⁴பதேய்யம் அனுவத்தனீயத்தா, ஏவம் தம்த்³வாரிகத⁴ம்மேஸுபி அதி⁴பதேய்யம் தேஹி அனுவத்தனீயத்தாதி வுத்தம் – ‘‘அதி⁴பதேய்யஸங்கா²தேன இந்த³ட்டே²னா’’தி. ஏஸ நயோ ஸேஸிந்த்³ரியாதீ³ஸுபி. சதுஸச்சவஸேன கதி²தானி ஸபா⁴வாதி³விபா⁴வனஸ்ஸ கதி²தத்தா.
ச²ளிந்த்³ரியவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.