2. ஸதிஸுத்தவண்ணனா

368. ஸரதீதி ஸதோ. அயம் பன ந யாய காயசி ஸதியா ஸதோ, அத² கோ² ஏதி³ஸாயாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘காயாதி³அனுபஸ்ஸனாஸதியா’’தி ஆஹ. சதுஸம்பஜஞ்ஞபஞ்ஞாயாதி சதுப்³பி³த⁴ஸம்பஜஞ்ஞபஞ்ஞாய, அபி⁴க்கமனம் அபி⁴க்கந்தந்தி ஆஹ – ‘‘அபி⁴க்கந்தம் வுச்சதி க³மன’’ந்தி. ததா² படிக்கமனம் படிக்கந்தந்தி வுத்தம் – ‘‘படிக்கந்தம் நிவத்தன’’ந்தி. நிவத்தனஞ்ச நிவத்திமத்தம், நிவத்தித்வா பன க³மனம் க³மனமேவ. காயம் அபி⁴ஹரந்தோ அபி⁴க³மனவஸேன காயம் நாமேந்தோ. டா²னனிஸஜ்ஜாஸயனேஸு யோ க³மனாதி³விதி⁴னா காயஸ்ஸ புரதோ அபி⁴ஹாரோ, ஸோ அபி⁴க்கமோ, பச்ச²தோ அபஹரணம் படிக்கமோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘டா²னேபீ’’திஆதி³மாஹ. ஆஸனஸ்ஸாதி பீட²காதி³ஆஸனஸ்ஸ. புரிமஅங்கா³பி⁴முகோ²தி அடனிகாதி³புரிமாவயவாபி⁴முகோ². ஸம்ஸரந்தோதி ஸம்ஸப்பந்தோ. பச்சாஸம்ஸரந்தோதி படிஆஸப்பந்தோ. ஏஸேவ நயோதி இமினா ஸரீரஸ்ஸேவ அபி⁴முக²ஸம்ஸப்பனபடிஆஸப்பனானி நித³ஸ்ஸேதி.

ஸம்மா பஜானனம் ஸம்பஜானம். தேன அத்தனா காதப்³ப³கிச்சஸ்ஸ கரணஸீலோ ஸம்பஜானகாரீதி ஆஹ – ‘‘ஸம்பஜஞ்ஞேன ஸப்³ப³கிச்சகாரீ’’தி. ஸம்பஜானமேவ ஹி ஸம்பஜஞ்ஞம். ஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸேவ வா காரீதி ஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸேவ கரணஸீலோ. ஸம்பஜஞ்ஞம் கரோதேவாதி அபி⁴க்கந்தாதீ³ஸு அஸம்மோஹம் உப்பாதே³தி ஏவ, ஸம்பஜானஸ்ஸேவ வா காரோ ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி ஸம்பஜானகாரீ.

த⁴ம்மதோ வட்³டி⁴தஸங்கா²தேன ஸஹ அத்தே²ன வத்ததீதி ஸாத்த²கம், அபி⁴க்கந்தாதி³, ஸாத்த²கஸ்ஸ ஸம்பஜானனம் ஸாத்த²கஸம்பஜஞ்ஞம். ஸப்பாயஸ்ஸ அத்தனோ உபகாராவஹஸ்ஸ ஹிதஸ்ஸ ஸம்பஜானனம் ஸப்பாயஸம்பஜஞ்ஞம். அபி⁴க்கமாதீ³ஸு பி⁴க்கா²சாரகோ³சரே, அஞ்ஞத்தா²பி ச பவத்தேஸு அவிஜஹிதே கம்மட்டா²னஸங்கா²தே கோ³சரே ஸம்பஜஞ்ஞம் கோ³சரஸம்பஜஞ்ஞம். அபி⁴க்கமாதீ³ஸு அஸம்முய்ஹனமேவ ஸம்பஜஞ்ஞம் அஸம்மோஹஸம்பஜஞ்ஞம். பரிக்³க³ண்ஹித்வாதி துலயித்வா தீரேத்வா, படிஸங்கா²யாதி அத்தோ². ஸங்க⁴த³ஸ்ஸனேனேவ உபோஸத²பவாரணாதி³அத்த²ம் க³மனம் ஸங்க³ஹிதம். அஸுப⁴த³ஸ்ஸனாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன கஸிணபரிகம்மாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் விவரிதும் ‘‘சேதியம் தி³ஸ்வாபி ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். அரஹத்தம் பாபுணாதீதி உக்கட்ட²னித்³தே³ஸோ ஏஸோ. ஸமத²விபஸ்ஸனுப்பாத³னம்பி ஹி பி⁴க்கு²னோ வுத்³தி⁴ ஏவ. த³க்கி²ணத்³வாரேதி சேதியங்க³ணஸ்ஸ த³க்கி²ணத்³வாரே, ததா² பச்சி²மத்³வாரேதிஆதீ³ஸு. அப⁴யவாபி பாளியந்தி அப⁴யவாபியா புரத்தி²மதீரே.

பு³த்³த⁴வம்ஸ-அரியவம்ஸ-சேதியவம்ஸ-தீ³பவம்ஸாதி³வம்ஸகத²னதோ மஹாஅரியவம்ஸபா⁴ணகோ தே²ரோ. பஞ்ஞாயனட்டா²னேதி சேதியஸ்ஸ பஞ்ஞாயனட்டா²னே. ஏகபது³த்³தா⁴ரேதி பது³த்³தா⁴ரபதிட்டா²னபரிவத்தனம் அகத்வா ஏகஸ்மிம்யேவ அவட்டா²னே. கேசீதி அப⁴யகி³ரிவாஸினோ.

தஸ்மிம் பனாதி ஸாத்த²கஸம்பஜஞ்ஞவஸேன பரிக்³க³ஹிதஅத்தே²பி க³மனே. அத்தோ² நாம த⁴ம்மதோ வட்³டீ⁴தி யம் ஸாத்த²கந்தி அதி⁴ப்பேதம் க³மனம், தம் ஸப்பாயமேவாதி ஸியா கஸ்ஸசி ஆஸங்காதி தன்னிவத்தனத்த²ம் ‘‘சேதியத³ஸ்ஸனம் தாவா’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். சித்தகம்மரூபகானி வியாதி சித்தகம்மகதா படிமாயோ விய, யந்தபயோகே³ன வா விசித்தகம்மா படிமாய ஸதி³ஸா யந்தரூபகா விய. அஸமபேக்க²னம் கே³ஹஸ்ஸிதஅஞ்ஞாணுபேக்கா²வஸேன ஆரம்மணே அயோனிஸோ ஓலோகனாதி³. யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘சக்கு²னா ரூபம் தி³ஸ்வா உப்பஜ்ஜதி உபேக்கா² பா³லஸ்ஸ மூள்ஹஸ்ஸ புது²ஜ்ஜனஸ்ஸா’’திஆதி³ (ம. நி. 3.308). ஹத்தி²ஆதி³ஸம்மத்³தே³ன ஜீவிதந்தராயோ. விஸபா⁴க³ரூபத³ஸ்ஸனாதி³னா ப்³ரஹ்மசரியந்தராயோ.

பப்³ப³ஜிததி³வஸதோ பட்டா²ய பி⁴க்கூ²னம் அனுவத்தனகதா² ஆசிண்ணா, அனனுவத்தனகதா² பன தஸ்ஸா அபரா து³தியா நாம ஹோதீதி ஆஹ – ‘‘த்³வே கதா² நாம ந கதி²தபுப்³பா³’’தி. ஏவந்தி இமினா ‘‘ஸசே பனா’’திஆதி³கம் ஸப்³ப³ம்பி வுத்தாகாரம் பச்சாமஸதி, ந ‘‘புரிஸஸ்ஸ மாதுகா³மாஸுப⁴’’ந்திஆதி³கம் வுச்சமானம்.

யோக³கம்மஸ்ஸ பவத்திட்டா²னதாய பா⁴வனாய ஆரம்மணம் கம்மட்டா²னம் வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘கம்மட்டா²னஸங்கா²தம் கோ³சர’’ந்தி. உக்³க³ஹேத்வாதி யதா² உக்³க³ஹனிமித்தம் உப்பஜ்ஜதி, ஏவம் உக்³க³ஹகோஸல்லஸ்ஸ ஸம்பாத³னவஸேன உக்³க³ஹேத்வா.

ஹரதீதி கம்மட்டா²னம் பவத்தேதி, யாவ பிண்ட³பாதபடிக்கமா அனுயுஞ்ஜதீதி அத்தோ². ந பச்சாஹரதீதி ஆஹாரூபபோ⁴க³தோ யாவ தி³வாட்டா²னுபஸங்கமனா கம்மட்டா²னம் ந படினேதி. ஸமாதா³ய வத்ததி ஸம்மா ஆதி³யித்வா தேஸம் வத்தானம் பரிபூரணவஸேன வத்ததி. ஸரீரபரிகம்மந்தி முக²தோ⁴வனாதி³ஸரீரபடிஜக்³க³னம். த்³வே தயோ பல்லங்கேதி த்³வே தயோ நிஸஜ்ஜாவாரே த்³வே தீணி உண்ஹாஸனானி. தேனாஹ – ‘‘உஸுமம் கா³ஹாபேந்தோ’’தி. கம்மட்டா²னஸீஸேனேவாதி கம்மட்டா²னமுகே²னேவ கம்மட்டா²னம் அவிஜஹந்தோ ஏவ. தேன ‘‘பத்தோபி அசேதனோ’’திஆதி³னா பவத்தேதப்³ப³கம்மட்டா²னம், யதா²பரிஹரியமானம் வா கம்மட்டா²னம் அவிஜஹித்வாதி த³ஸ்ஸேதி. ததே²வாதி திக்க²த்துமேவ. பரிபோ⁴க³சேதியதோ ஸரீரசேதியம் க³ருதரந்தி கத்வா ‘‘சேதியம் வந்தி³த்வா’’தி சேதியவந்த³னாய பட²மம் கரணீயதா வுத்தா. ததா² ஹி அட்ட²கதா²யம் – ‘‘சேதியம் பா³த⁴யமானா போ³தி⁴ஸாகா² ஹரிதப்³பா³’’தி வுத்தா. பு³த்³த⁴கு³ணானுஸ்ஸரணவஸேனேவ போ³தி⁴ஞ்ச பணிபாதகரணந்தி ஆஹ – ‘‘பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸம்முகா² விய நிபச்சகாரம் த³ஸ்ஸேத்வா’’தி. கா³மஸமீபேதி கா³மஸ்ஸ உபசாரட்டா²னே.

ஜனஸங்க³ஹணத்த²ந்தி ‘‘மயி அகதே²ந்தே ஏதேஸம் கோ கதே²ஸ்ஸதீ’’தி த⁴ம்மானுக்³க³ஹேன ஜனஸங்க³ஹணத்த²ம். தஸ்மாதி யஸ்மா ‘‘த⁴ம்மகதா² நாம கதே²தப்³பா³ ஏவா’’தி அட்ட²கதா²சரியா வத³ந்தி, யஸ்மா ச த⁴ம்மகதா² கம்மட்டா²னவினிமுத்தா நாம நத்தி², தஸ்மா. கம்மட்டா²னஸீஸேனேவாதி அத்தனா பரிஹரியமானம் கம்மட்டா²னம் அவிஜஹந்தோ தத³னுகு³ணம்யேவ த⁴ம்மகத²ம் கதே²த்வா. அனுமோத³னம் கத்வாதி ஏத்தா²பி ‘‘கம்மட்டா²னஸீஸேனேவா’’தி ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³ப³ம். ஸம்பத்தபரிச்சே²தே³னேவாதி பரிசிதோ அபரிசிதோதிஆதி³விபா⁴க³ம் அகத்வா ஸம்பத்தகோடியா ஏவ, ஸமாக³மமத்தேனேவாதி அத்தோ². ப⁴யேதி பரசக்காதி³ப⁴யே.

கம்மஜதேஜோதி க³ஹணிம் ஸந்தா⁴யாஹ. கம்மட்டா²னவீதி²ம் நாரோஹதி கு²தா³பரிஸ்ஸமேன கிலந்தகாயத்தா ஸமாதா⁴னாபா⁴வதோ. அவஸேஸட்டா²னேதி யாகு³யா அக்³க³ஹிதட்டா²னே. போங்கா²னுபோங்க²ந்தி கம்மட்டா²னுபட்டா²னஸ்ஸ அவிச்சே²த³-த³ஸ்ஸனமேதம், யதா² போங்கா²னுபோங்க²ம் பவத்தாய ஸரபடிபாடியா அனவிச்சே²தோ³, ஏவமேதஸ்ஸபி கம்மட்டா²னுபட்டா²னஸ்ஸாதி வுத்தம் ஹோதி.

நிக்கி²த்தது⁴ரோ பா⁴வனானுயோகே³. வத்தபடிபத்தியா அபூரணேன ஸப்³ப³வத்தானி பி⁴ந்தி³த்வா. காமே அவீதராகோ³ ஹோதி. காயே அவீதராகோ³. ரூபே அவீதராகோ³. யாவத³த்த²ம் உத³ராவதே³ஹம் பு⁴ஞ்ஜித்வா ஸேய்யஸுக²ம் பஸ்ஸஸுக²ம் மித்³த⁴ஸுக²ம் அனுயுத்தோ விஹரதி. அஞ்ஞதரம் தே³வனிகாயம் பணிதா⁴ய ப்³ரஹ்மசரியம் சரதீ’’தி (தீ³. நி. 3.320; ம. நி. 1.186) ஏவம் வுத்தம் பஞ்சவித⁴சேதோவினிப³ந்த⁴சித்தோ. சரித்வாதி பவத்தித்வா.

க³தபச்சாக³திகவத்தவஸேனாதி பா⁴வனாஸஹிதம்யேவ பி⁴க்கா²ய க³தபச்சாக³தம் க³மனபச்சாக³மனம் ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி க³தபச்சாக³திகம், ததே³வ வத்தம், தஸ்ஸ வஸேன. அத்தனோ ஹிதஸுக²ம் காமேந்தி இச்ச²ந்தீதி அத்தகாமா, த⁴ம்மச்ச²ந்த³வந்தோ. ‘‘த⁴ம்மோ’’தி ஹி ஹிதம் தம்னிமித்தகஞ்ச ஸுக²ந்தி. அத² வா விஞ்ஞூனம் த⁴ம்மானம் அத்தனியத்தா அத்தபா⁴வபரிச்ச²ன்னத்தா ச அத்தா நாம த⁴ம்மோ. தேனாஹ ப⁴க³வா – ‘‘அத்ததீ³பா, பி⁴க்க²வே, விஹரத² அத்தஸரணா’’திஆதி³ (ஸம். நி. 3.43). தம் காமேந்தி இச்ச²ந்தீதி அத்தகாமா. உஸப⁴ம் நாம வீஸதி யட்டி²யோ. தாய ஸஞ்ஞாயாதி தாய பாஸாணஸஞ்ஞாய, ‘‘ஏத்தகம் டா²னமாக³தா’’தி ஜானந்தாதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸோ ஏவ நயோ அயம் பி⁴க்கூ²திஆதி³கோ யோ டா²னே வுத்தோ, ஸோ ஏவ நிஸஜ்ஜாயபி நயோ. பச்ச²தோ ஆக³ச்ச²ந்தானம் சி²ன்னப⁴த்தபா⁴வப⁴யேனபி யோனிஸோமனஸிகாரம் பரிப்³ரூஹேதி.

மத்³த³ந்தாதி த⁴ஞ்ஞகரணட்டா²னே ஸாலிஸீஸானி மத்³த³ந்தா. மஹாபதா⁴னம் பூஜேஸ்ஸாமீதி அம்ஹாகம் அத்தா²ய லோகனாதே²ன ச² வஸ்ஸானி கதம் து³க்கரசரியம் ஏவாஹம் யதா²ஸத்தி பூஜேஸ்ஸாமீதி. படிபத்திபூஜா ஹி ஸத்து²பூஜா, ந ஆமிஸபூஜாதி. டா²னசங்கமமேவாதி அதி⁴ட்டா²தப்³ப³இரியாபத²காலவஸேன வுத்தம், ந போ⁴ஜனாதி³காலேஸு அவஸ்ஸம் காதப்³ப³னிஸஜ்ஜாய படிக்கே²பவஸேன.

வீதி²ம் ஓதரித்வா இதோ சிதோ அனோலோகேத்வா பட²மமேவ வீதி²யோ ஸல்லக்கே²தப்³பா³தி ஆஹ ‘‘வீதி²யோ ஸல்லக்கே²த்வா’’தி. யம் ஸந்தா⁴ய வுச்சதி – ‘‘பாஸாதி³கேன அபி⁴க்கந்தேனா’’திஆதி³. தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தத்த² சா’’திஆதி³ வுத்தம். ஆஹாரே படிகூலஸஞ்ஞம் உபட்ட²பேத்வாதிஆதீ³ஸு யம் வத்தப்³ப³ம், தம் ஹேட்டா² வுத்தமேவ. அட்ட²ங்க³ஸமன்னாக³தந்தி ‘‘யாவதே³வ இமஸ்ஸ காயஸ்ஸ டி²தியா’’திஆதி³னா (ம. நி. 1.23; 2.24; 3.75; ஸம். நி. 4.120; அ. நி. 6.58; 8.9) வுத்தேஹி அட்ட²ஹி அங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தம் கத்வா. நேவ த³வாயாதிஆதி³ பன படிக்கே²பத³ஸ்ஸனம்.

பச்சேகபோ³தி⁴ம் ஸச்சி²கரோதி, யதி³ உபனிஸ்ஸயஸம்பன்னோ ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. இத³ஞ்ச யதா² ஹேட்டா² தீஸு டா²னேஸு, ஏவம் இதோ பரேஸு டா²னேஸு உபனேத்வா ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³ப³ம். தத்த² பச்சேகபோ³தி⁴யா உபனிஸ்ஸயஸம்பதா³ கப்பானம் த்³வே அஸங்க்²யேய்யானி ஸதஸஹஸ்ஸஞ்ச தஜ்ஜம் புஞ்ஞஞாணஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴ரணம், ஸாவகபோ³தி⁴யம் அக்³க³ஸாவகானம் ஏகம் அஸங்க்²யேய்யம் கப்பஸதஸஹஸ்ஸஞ்ச, மஹாஸாவகானம் கப்பஸதஸஹஸ்ஸமேவ தஜ்ஜம் ஸம்பா⁴ரஸம்ப⁴ரணம், இதரேஸம் அதீதாஸு ஜாதீஸு விவட்டஸன்னிஸ்ஸயவஸேன நிப்³ப³த்திதம் நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யம் குஸலம். பா³ஹியோ தா³ருசீரியோதி பா³ஹியவிஸயே ஜாதஸம்வத்³த⁴தாய பா³ஹியோ, தா³ருசீரபரிஹரணேன தா³ருசீரியோதி லத்³த⁴ஸமஞ்ஞோ. ஸோ ஹி ஆயஸ்மா ‘‘தஸ்மாதிஹ தே, பா³ஹிய, ஏவம் ஸிக்கி²தப்³ப³ம் – தி³ட்டே² தி³ட்ட²மத்தம் ப⁴விஸ்ஸதீ’’திஆதி³வஸப்பவத்தேன (உதா³. 10) ஸம்கி²த்தேனேவ ஓவாதே³ன கி²ப்பதரம் விஸேஸம் அதி⁴க³ச்சி². தேன வுத்தம் ‘‘கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞோ வா ஹோதி ஸேய்யதா²பி தே²ரோ பா³ஹியோ தா³ருசீரியோ’’தி. ஏவம் மஹாபஞ்ஞோ வாதிஆதீ³ஸு யதா²ரஹம் வத்தப்³ப³ந்தி.

தந்தி அஸம்முய்ஹனம். ஏவந்தி இதா³னி வுச்சமானாகாரத³ஸ்ஸனம். அத்தா அபி⁴க்கமதீதி இமினா அந்த⁴புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ தி³ட்டி²க்³கா³ஹவஸேன அபி⁴க்கமே ஸம்முய்ஹனம் த³ஸ்ஸேதி, அஹம் அபி⁴க்கமாமீதி பன இமினா மானக்³கா³ஹவஸேன, தது³ப⁴யம் பன தண்ஹாய வினா ந ஹோதீதி தண்ஹாக்³கா³ஹவஸேனபி ஸம்முய்ஹனம் த³ஸ்ஸிதமேவ ஹோதி, ‘‘ததா² அஸம்முய்ஹந்தோ’’தி வத்வா தம் அஸம்முய்ஹனம் யேன க⁴னவினிப்³போ⁴கே³ன ஹோதி, தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அபி⁴க்கமாமீதி சித்தே உப்பஜ்ஜமானே’’திஆதி³மாஹ. தத்த² யஸ்மா வாயோதா⁴துயா அனுக³தா தேஜோதா⁴து உத்³த⁴ரணஸ்ஸ பச்சயோ. உத்³த⁴ரணக³திகா ஹி தேஜோதா⁴தூதி உத்³த⁴ரணே வாயோதா⁴துயா தஸ்ஸா அனுக³தபா⁴வோ, தஸ்மா இமாஸம் த்³வின்னமேத்த² தா⁴தூனம் ஸாமத்தி²யதோ அதி⁴மத்ததா, இதராஸஞ்ச ஓமத்ததாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஏகேகபாது³த்³த⁴ரணே…பே… ப³லவதியோ’’தி ஆஹ. யஸ்மா பன தேஜோதா⁴துயா அனுக³தா வாயோதா⁴து அதிஹரணவீதிஹரணானம் பச்சயோ. திரியக³திகாய ஹி வாயோதா⁴துயா அதிஹரணவீதிஹரணேஸு ஸாதிஸயோ ப்³யாபாரோதி தேஜோதா⁴துயா தஸ்ஸானுக³தபா⁴வோ, தஸ்மா இமாஸம் த்³வின்னமேத்த² ஸாமத்தி²யதோ அதி⁴மத்ததா, இதராஸஞ்ச ஓமத்ததாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ததா² அதிஹரணவீதிஹரணேஸூ’’தி ஆஹ. ஸதிபி அனுக³மனானுக³ந்தப்³ப³தாவிஸேஸே தேஜோதா⁴துவாயோதா⁴துபா⁴வமத்தம் ஸந்தா⁴ய ததா²-ஸத்³த³க்³க³ஹணம்.

தத்த² அக்கந்தட்டா²னதோ பாத³ஸ்ஸ உக்கி²பனம் உத்³த⁴ரணம், டி²தட்டா²னம் அதிக்கமித்வா புரதோ ஹரணம் அதிஹரணம். ருக்க²கா²ணுஆதி³பரிஹரணத்த²ம், பதிட்டி²தபாத³க⁴ட்டனபரிஹரணத்த²ம் வா பஸ்ஸேன ஹரணம் வீதிஹரணம். யாவ பதிட்டி²தபாதோ³, தாவ ஆஹரணம் அதிஹரணம், ததோ பரம் ஹரணம் வீதிஹரணந்தி அயம் வா ஏதேஸம் விஸேஸோ. யஸ்மா பத²வீதா⁴துயா அனுக³தா ஆபோதா⁴து வோஸ்ஸஜ்ஜனஸ்ஸ பச்சயோ. க³ருதரஸபா⁴வா ஹி ஆபோதா⁴தூதி வோஸ்ஸஜ்ஜனே பத²வீதா⁴துயா தஸ்ஸானுக³தபா⁴வோ, தஸ்மா தாஸம் த்³வின்னமேத்த² ஸாமத்தி²யதோ அதி⁴மத்ததா, இதராஸஞ்ச ஓமத்ததாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘வோஸ்ஸஜ்ஜனே…பே… ப³லவதியோ’’தி. யஸ்மா பன ஆபோதா⁴துயா அனுக³தா பத²வீதா⁴து ஸன்னிக்கே²பனஸ்ஸ பச்சயோ. பதிட்டா²பா⁴வே விய பதிட்டா²பனேபி தஸ்ஸா ஸாதிஸயகிச்சத்தா ஆபோதா⁴துயா தஸ்ஸா அனுக³தபா⁴வோ, ததா² க⁴ட்டனகிரியாய பத²வீதா⁴துயா வஸேன ஸன்னிரும்ப⁴னஸ்ஸ ஸிஜ்ஜ²னதோ தத்தா²பி பத²வீதா⁴துயா ஆபோதா⁴துஅனுக³தபா⁴வோ, தஸ்மா வுத்தம் – ‘‘ததா² ஸன்னிக்கே²பனஸன்னிரும்ப⁴னேஸூ’’தி.

தத்தா²தி தஸ்மிம் அபி⁴க்கமனே, தேஸு வா வுத்தேஸு உத்³த⁴ரணாதீ³ஸு ச²ஸு கோட்டா²ஸேஸு. உத்³த⁴ரணேதி உத்³த⁴ரணக்க²ணே. ரூபாரூபத⁴ம்மாதி உத்³த⁴ரணாகாரேன பவத்தா ரூபத⁴ம்மா தம்ஸமுட்டா²பகா அரூபத⁴ம்மா ச. அதிஹரணம் ந பாபுணந்தி க²ணமத்தாவட்டா²னதோ. தத்த² தத்தே²வாதி யத்த² யத்த² உப்பன்னா, தத்த² தத்தே²வ. ந ஹி த⁴ம்மானம் தே³ஸந்தரஸங்கமனம் அத்தி². பப்³ப³ம் பப்³ப³ந்திஆதி³ உத்³த⁴ரணாதி³கோட்டா²ஸே ஸந்தா⁴ய ஸபா⁴க³ஸந்ததிவஸேன வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். அதிஇத்தரோ ஹி ரூபத⁴ம்மானம்பி பவத்திக்க²ணோ, க³மனஸ்ஸாதா³னம் தே³வபுத்தானம் ஹேட்டு²பரியாயேன படிமுக²ம் தா⁴வந்தானம் ஸிரஸி பாதே³ ச ப³த்³த⁴கு²ரதா⁴ராஸமாக³மதோபி ஸீக⁴தரோ. யதா² திலானம் ப⁴ஜ்ஜியமானானம் தடதடாயனேன பே⁴தோ³ லக்கீ²யதி, ஏவம் ஸங்க²தத⁴ம்மானம் உப்பாதே³னாதி த³ஸ்ஸனத்த²ம் ‘‘தடதடாயந்தா’’தி வுத்தம். உப்பன்னா ஹி ஏகந்ததோ பி⁴ஜ்ஜந்தீதி.

ஸத்³தி⁴ம் ரூபேனாதி இத³ம் தஸ்ஸ தஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ நிரோதே⁴ன ஸத்³தி⁴ம் நிருஜ்ஜ²னகரூபத⁴ம்மவஸேன வுத்தம், யம் ததோ ஸத்தரஸமசித்தஸ்ஸ உப்பாத³க்க²ணே உப்பன்னம். அஞ்ஞதா² யதி³ ரூபாரூபத⁴ம்மா ஸமானக்க²ணா ஸியும், ‘‘ரூபம் க³ருபரிணாமம் த³ந்த⁴னிரோத⁴’’ந்திஆதி³வசனேஹி விரோதோ⁴ ஸியா. ததா² – ‘‘நாஹம், பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞம் ஏகத⁴ம்மம்பி ஸமனுபஸ்ஸாமி, யம் ஏவம் லஹுபரிவத்தம், யத²யித³ம் சித்த’’ந்தி (அ. நி. 1.48) ஏவமாதி³பாளியா ச. சித்தசேதஸிகா ஹி ஸாரம்மணஸபா⁴வா யதா²ப³லம் அத்தனோ ஆரம்மணபச்சயபூ⁴தமத்த²ம் விபா⁴வேந்தாயேவ உப்பஜ்ஜந்தீதி தேஸம் தம்ஸபா⁴வனிப்ப²த்திஅனந்தரம் நிரோதோ⁴, ரூபத⁴ம்மா பன அனாரம்மணா பகாஸேதப்³பா³. ஏவம் தேஸம் பகாஸேதப்³ப³பா⁴வனிப்ப²த்தி ஸோளஸஹி சித்தேஹி ஹோதீதி தங்க²ணாயுகதா தேஸம் இச்சி²தா, லஹுகவிஞ்ஞாணஸ்ஸ விஸயஸங்க³திமத்தபச்சயதாய திண்ணம் க²ந்தா⁴னம், விஸயஸங்க³திமத்ததாய ச விஞ்ஞாணஸ்ஸ லஹுபரிவத்திதா, த³ந்த⁴மஹாபூ⁴தபச்சயதாய ரூபத⁴ம்மானம் த³ந்த⁴பரிவத்திதா. நானாதா⁴துயா யதா²பூ⁴தஞாணம் கோ² பன ததா²க³தஸ்ஸேவ, தேன ச புரேஜாதபச்சயோ ரூபத⁴ம்மோவ வுத்தோ, பச்சா²ஜாதபச்சயோ ச தஸ்ஸேவாதி ரூபாரூபத⁴ம்மானம் ஸமானக்க²ணதா ந யுஜ்ஜதேவ, தஸ்மா வுத்தனயேனேவேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

அஞ்ஞம் உப்பஜ்ஜதே சித்தம், அஞ்ஞம் சித்தம் நிருஜ்ஜ²தீதி யம் புரிமுப்பன்னம் சித்தம், தம் அஞ்ஞம், தம் பன நிருஜ்ஜ²ந்தம் அபரஸ்ஸ அனந்தராதி³பச்சயோ ஹுத்வா ஏவ நிருஜ்ஜ²தீதி ததா²லத்³த⁴பச்சயம் அஞ்ஞம் உப்பஜ்ஜதே சித்தம். யதி³ ஏவம் தேஸம் அந்தரோ லப்³பே⁴ய்யாதி, நோதி ஆஹ ‘‘அவீசிமனுபப³ந்தோ⁴’’தி. யதா² வீசி அந்தரோ ந லப்³ப⁴தி, ‘‘ததே³வேத’’ந்தி அவிஸேஸவிதூ³ மஞ்ஞந்தி, ஏவம் அனு அனு பப³ந்தோ⁴ சித்தஸந்தானோ ரூபஸந்தானோ ச நதீ³ஸோதோவ நதி³யம் உத³கப்பவாஹோ விய வத்ததி.

அபி⁴முக²ம் லோகிதம் ஆலோகிதந்தி ஆஹ ‘‘புரதோபேக்க²ன’’ந்தி. யஸ்மா யம்தி³ஸாபி⁴முகோ² க³ச்ச²தி திட்ட²தி நிஸீத³தி வா, தத³பி⁴முக²ம் பேக்க²னம் ஆலோகிதம், தஸ்மா தத³னுக³தம் விதி³ஸாலோகனம் விலோகிதந்தி ஆஹ ‘‘விலோகிதம் நாம அனுதி³ஸாபேக்க²ன’’ந்தி. ஸம்மஜ்ஜனபரிப⁴ண்டா³தி³கரணே ஓலோகிதஸ்ஸ, உல்லோகாஹரணாதீ³ஸு உல்லோகிதஸ்ஸ, பச்ச²தோ ஆக³ச்ச²ந்தஸ்ஸ பரிஸ்ஸயஸ்ஸ பரிவஜ்ஜனாதி³வஸேன அபலோகிதஸ்ஸ ச ஸியா ஸம்ப⁴வோதி ஆஹ – ‘‘இமினா வா முகே²ன ஸப்³பா³னிபி தானி க³ஹிதானேவா’’தி.

காயஸக்கி²ந்தி காயேன ஸச்சி²கதவந்தம், பச்சக்க²காரினந்தி அத்தோ². ஸோஹாயஸ்மா விபஸ்ஸனாகாலே ஏவ ‘‘யமேவாஹம் இந்த்³ரியேஸு அகு³த்தத்³வாரதம் நிஸ்ஸாய ஸாஸனே அனபி⁴ரதிஆதி³விப்பகாரம் பத்தோ, தமேவ ஸுட்டு² நிக்³க³ஹேஸ்ஸாமீ’’தி உஸ்ஸாஹஜாதோ ப³லவஹிரோத்தப்போ, தத்த² ச கதாதி⁴காரத்தா இந்த்³ரியஸம்வரே உக்கம்ஸபாரமிப்பத்தோ, தேனேவ நம் ஸத்தா² – ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானம் பி⁴க்கூ²னம் இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரானம் யதி³த³ம் நந்தோ³’’தி (அ. நி. 1.230) ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸி.

ஸாத்த²கதா ச ஸப்பாயதா ச வேதி³தப்³பா³ ஆலோகிதவிலோகிதஸ்ஸாதி ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தோ⁴. தஸ்மாதி கம்மட்டா²னாவிஜஹனஸ்ஸேவ கோ³சரஸம்பஜஞ்ஞபா⁴வதோதி வுத்தமேவத்த²ம் ஹேதுபா⁴வேன பச்சாமஸதி. அத்தனோ கம்மட்டா²னவஸேனேவ ஆலோகனவிலோகனம் காதப்³ப³ம், க²ந்தா⁴தி³கம்மட்டா²னிகேஹி அஞ்ஞோ உபாயோ ந க³வேஸிதப்³போ³தி அதி⁴ப்பாயோ. யஸ்மா ஆலோகிதாதி³ஸமஞ்ஞாபி த⁴ம்மமத்தஸ்ஸேவ பவத்திவிஸேஸோ, தஸ்மா தஸ்ஸ யாதா²வதோ பஜானனம் அஸம்மோஹஸம்பஜஞ்ஞந்தி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அப்³ப⁴ந்தரே’’திஆதி³ வுத்தம். சித்தகிரியவாயோதா⁴துவிப்பா²ரவஸேனாதி கிரியமயசித்தஸமுட்டா²னவாயோதா⁴துயா சலனாகாரபவத்திவஸேன. அதோ⁴ ஸீத³தீதி தோ²கம் ஓதரதி. உத்³த⁴ம் லங்கே⁴தீதி லங்க⁴ந்தம் விய உபரி க³ச்ச²தி.

அங்க³கிச்சம் ஸாத⁴யமானந்தி பதா⁴னபூ⁴தம் அங்க³கிச்சம் நிப்பா²தே³ந்தம், உபபத்திப⁴வஸ்ஸ ஸரீரம் ஹுத்வாதி அத்தோ². பட²மஜவனேபி…பே… ஸத்தமஜவனேபி ந ஹோதீதி இத³ம் பஞ்சத்³வாரவிஞ்ஞாணவீதி²யம் ‘‘இத்தீ² புரிஸோ’’தி ரஜ்ஜனாதீ³னம் அபா⁴வம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். தத்த² ஹி ஆவஜ்ஜனவோட்ட²ப்³ப³னானம் அயோனிஸோ ஆவஜ்ஜனவோட்ட²ப்³ப³னவஸேன இட்டே² இத்தி²ரூபாதி³ம்ஹி லோப⁴மத்தம், அனிட்டே² படிக⁴மத்தம் உப்பஜ்ஜதி. மனோத்³வாரே பன ‘‘இத்தீ² புரிஸோ’’தி ரஜ்ஜனாதி³ ஹோதி, தஸ்ஸ பஞ்சத்³வாரஜவனம் மூலம், யதா²வுத்தம் வா ஸப்³ப³ம் ப⁴வங்கா³தி³. ஏவம் மனோத்³வாரஜவனஸ்ஸ மூலபூ⁴தத⁴ம்மபரிஜானனவஸேனேவ மூலபரிஞ்ஞா வுத்தா, ஆக³ந்துகதாவகாலிகதா பன பஞ்சத்³வாரஜவனஸ்ஸேவ அபுப்³ப³பா⁴வவஸேன சேவ இத்தரபா⁴வவஸேன ச வுத்தா. ஹேட்டு²பரியவஸேன பி⁴ஜ்ஜித்வா பதிதேஸூதி ஹேட்டி²மஸ்ஸ உபரிமஸ்ஸ ச அபராபரம் ப⁴ங்க³ப்பத்திமாஹ.

தந்தி ஜவனம். தஸ்ஸ ஜவனஸ்ஸ ந யுத்தந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஆக³ந்துகோ அப்³பா⁴க³தோ. உத³யப்³ப³யபரிச்சி²ன்னோ தாவதகோ காலோ ஏதேஸந்தி தாவகாலிகானி.

ஏதம் அஸம்மோஹஸம்பஜஞ்ஞம். ஸமவாயேதி ஸாமக்³கி³யம். தத்தா²தி பஞ்சக்க²ந்த⁴வஸேன ஆலோகனவிலோகனே பஞ்ஞாயமானே தப்³பி³னிமுத்தோ – கோ ஏகோ ஆலோகேதி, கோ விலோகேதி. உபனிஸ்ஸயபச்சயோதி இத³ம் ஸுத்தந்தனயேன பரியாயதோ வுத்தம். ஸஹஜாதபச்சயோதி நித³ஸ்ஸனமத்தமேதம் அஞ்ஞமஞ்ஞஸம்பயுத்தஅத்தி²அவிக³தாதி³பச்சயானம்பி லப்³ப⁴னதோ.

காலேதி ஸமிஞ்ஜிதும் யுத்தகாலே ஸமிஞ்ஜந்தஸ்ஸ, ததா² பஸாரேதும் யுத்தகாலே பஸாரேந்தஸ்ஸ. ‘‘மணிஸப்போ நாம ஏகா ஸப்பஜாதீ’’தி வத³ந்தி. லளனந்தி கம்பனம், லீளாகரணம் வா.

உண்ஹபகதிகோ பரிளாஹப³ஹுலகாயோ. ஸீலஸ்ஸ விதூ³ஸனேன அஹிதாவஹத்தா மிச்சா²ஜீவவஸேன உப்பன்னம் அஸப்பாயம். ‘‘சீவரம்பி அசேதன’’ந்திஆதி³னா சீவரஸ்ஸ விய காயோபி அசேதனோதி காயஸ்ஸ அத்தஸுஞ்ஞதாவிபா⁴வனேன ‘‘அப்³ப⁴ந்தரே’’திஆதி³னா வுத்தமேவத்த²ம் பரிதீ³பேந்தோ இதரீதரஸந்தோஸஸ்ஸ காரணம் த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘தஸ்மா’’திஆதி³.

சதுபஞ்சக³ண்டி²காஹதோதி ஆஹதசதுபஞ்சக³ண்டி²கோ, சதுபஞ்சக³ண்டி²காஹி வா ஹதஸோபோ⁴.

அட்ட²விதோ⁴பி அத்தோ²தி அட்ட²விதோ⁴பி பயோஜனவிஸேஸோ. மஹாஸிவத்தே²ரவாத³வஸேன ‘‘இமஸ்ஸ காயஸ்ஸ டி²தியா’’திஆதி³னா நயேன வுத்தோ த³ட்ட²ப்³போ³. இமஸ்மிம் பக்கே² ‘‘நேவ த³வாயாதிஆதி³னா நயேனா’’தி பன இத³ம் படிக்கே²பங்க³த³ஸ்ஸனமுகே²ன பாளி ஆக³தாதி கத்வா வுத்தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

பத²வீஸந்தா⁴ரகஜலஸ்ஸ தம்ஸந்தா⁴ரகவாயுனா விய பரிபு⁴த்தஸ்ஸ ஆஹாரஸ்ஸ வாயோதா⁴துயாவ ஆஸயே அவட்டா²னந்தி ஆஹ – ‘‘வாயோதா⁴துவஸேனேவ திட்ட²தீ’’தி. அதிஹரதீதி யாவ முகா² அபி⁴ஹரதி. வீதிஹரதீதி ததோ குச்சி²யம் விமிஸ்ஸம் கரோந்தோ ஹரதி. அதிஹரதீதி வா முக²த்³வாரம் அதிக்காமேந்தோ ஹரதி. வீதிஹரதீதி குச்சி²க³தம் பஸ்ஸதோ ஹரதி. பரிவத்தேதீதி அபராபரம் சாரேதி. ஏத்த² ச ஆஹாரஸ்ஸ தா⁴ரணபரிவத்தனஸஞ்சுண்ணனவிஸோஸனானி பத²வீதா⁴துஸஹிதா ஏவ வாயோதா⁴து கரோதி, ந கேவலாதி தானி பத²வீதா⁴துயா கிச்சபா⁴வேன வுத்தானி, ஸா ஏவ தா⁴ரணாதீ³னி கிச்சானி கரோந்தஸ்ஸ ஸாதா⁴ரணாதி வுத்தானி. அல்லத்தஞ்ச அனுபாலேதீதி யதா² வாயோதா⁴துஆதீ³ஹி அஞ்ஞேஹி விஸோஸனம் ந ஹோதி, ததா² அனுபாலேதி அல்லபா⁴வம். தேஜோதா⁴தூதி க³ஹணீஸங்கா²தா தேஜோதா⁴து. ஸா ஹி அந்தோபவிட்ட²ம் ஆஹாரம் பரிபாசேதி. அஞ்ஜஸோ ஹோதீதி ஆஹாரஸ்ஸ பவிஸனாதீ³னம் மக்³கோ³ ஹோதி. ஆபு⁴ஜதீதி பரியேஸனவஸேன, அஜ்ஜோ²ஹரணஜிண்ணாஜிண்ணதாதி³படிஸம்வேத³னவஸேன ச ஆவஜ்ஜேதி, விஜானாதீதி அத்தோ². தம்தம்விஜானனஸ்ஸ பச்சயபூ⁴தோயேவ ஹி பயோகோ³ ‘‘ஸம்மாபயோகோ³’’தி வுத்தோ. யேன ஹி பயோகே³ன பரியேஸனாதி³ நிப்ப²ஜ்ஜதி, ஸோ தப்³பி³ஸயவிஜானனம்பி நிப்பா²தே³தி நாம தத³வினாபா⁴வதோ. அத² வா ஸம்மாபயோக³ம் ஸம்மாபடிபத்திம் அன்வாய ஆக³ம்ம ஆபு⁴ஜதி ஸமன்னாஹரதி. ஆபோ⁴க³புப்³ப³கோ ஹி ஸப்³போ³பி விஞ்ஞாணப்³யாபாரோதி ததா² வுத்தம்.

க³மனதோதி பி⁴க்கா²சாரவஸேன கோ³சரகா³மம் உத்³தி³ஸ்ஸ க³மனதோ. பரியேஸனதோதி கோ³சரகா³மே பி⁴க்க²த்த²ம் ஆஹிண்ட³னதோ. பரிபோ⁴க³தோதி ஆஹாரஸ்ஸ பரிபு⁴ஞ்ஜனதோ. ஆஸயதோதி பித்தாதி³ஆஸயதோ. ஆஸயதி ஏத்த² ஏகஜ்ஜ²ம் பவத்தமானோபி கம்மப³லவவத்தி²தோ ஹுத்வா மரியாத³வஸேன அஞ்ஞமஞ்ஞம் அஸங்கரதோ ஸயதி திட்ட²தி பவத்ததீதி ஆஸயோ, ஆமாஸயஸ்ஸ உபரி திட்ட²னகோ பித்தாதி³கோ. மரியாத³த்தோ² ஹி அயமாகாரோ. நிதே⁴தி யதா²பு⁴த்தோ ஆஹாரோ நிசிதோ ஹுத்வா திட்ட²தி ஏத்தா²தி நிதா⁴னம், ஆமாஸயோ, ததோ நிதா⁴னதோ. அபரிபக்கதோதி க³ஹணீஸங்கா²தேன கம்மஜதேஜேன அவிபக்கதோ. பரிபக்கதோதி யதா²பு⁴த்தஸ்ஸ ஆஹாரஸ்ஸ விபக்கபா⁴வதோ. ப²லதோதி நிப்ப²த்திதோ. நிஸ்ஸந்த³தோதி இதோ சிதோ ச விஸ்ஸந்த³னதோ. ஸம்மக்க²னதோதி ஸப்³ப³ஸோ மக்க²னதோ. அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரோ பன விஸுத்³தி⁴மக்³க³ஸம்வண்ணனாய (விஸுத்³தி⁴. மஹாடீ. 1.294) க³ஹேதப்³போ³.

ஸரீரதோ ஸேதா³ முச்சந்தீதி வேக³ஸந்தா⁴ரணேன உப்பன்னபரிளாஹதோ ஸரீரதோ ஸேதா³ முச்சந்தி. அஞ்ஞே ச ரோகா³ கண்ணஸூலப⁴க³ந்த³ராத³யோ. அட்டா²னேதி மனுஸ்ஸாமனுஸ்ஸபரிக்³க³ஹே அயுத்தட்டா²னே கே²த்ததே³வாயதனாதி³கே. குத்³தா⁴ ஹி மனுஸ்ஸா அமனுஸ்ஸாபி வா ஜீவிதக்க²யம் பாபேந்தி. விஸ்ஸட்ட²த்தா நேவ தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அத்தனோ, கஸ்ஸசி அனிஸ்ஸஜ்ஜிதத்தா ஜிகு³ச்ச²னீயத்தா ச ந பரஸ்ஸ, உத³கதும்ப³தோதி வேளுனாளிஆதி³உத³கபா⁴ஜனதோ. தந்தி ச²ட்³டி³தஉத³கம்.

ஏத்த² ச ஏகோ இரியாபதோ² த்³வீஸு டா²னேஸு ஆக³தோ, ஸோ புப்³பே³ அபி⁴க்கமபடிக்கமக³ஹணேன. ‘‘க³மனேபி புரதோ பச்ச²தோ ச காயஸ்ஸ அபி⁴ஹரணம் வுத்தந்தி இத⁴ க³மனமேவ க³ஹித’’ந்தி அபரே. யஸ்மா இத⁴ ஸம்பஜஞ்ஞகதா²யம் அஸம்மோஹஸம்பஜஞ்ஞமேவ து⁴ரம், தஸ்மா அந்தரந்தரே இரியாபதே² பவத்தானம் ரூபாரூபத⁴ம்மானம் தத்த² தத்தே²வ நிரோத⁴த³ஸ்ஸனவஸேன ஸம்பஜானகாரிதா க³ஹிதாதி. மஜ்ஜி²மபா⁴ணகா பன ஏவம் வத³ந்தி – ஏகோ ஹி பி⁴க்கு² க³ச்ச²ந்தோ அஞ்ஞம் சிந்தேந்தோ, அஞ்ஞம் விதக்கேந்தோ க³ச்ச²தி, ஏகோ கம்மட்டா²னம் அவிஸ்ஸஜ்ஜேத்வாவ க³ச்ச²தி, ததா² ஏகோ திட்ட²ந்தோ, நிஸீத³ந்தோ, ஸயந்தோ அஞ்ஞம் சிந்தேந்தோ, அஞ்ஞம் விதக்கேந்தோ ஸயதி, ஏகோ கம்மட்டா²னம் அவிஸ்ஸஜ்ஜேத்வாவ ஸயதி. ஏத்தகேன பன ந பாகடம் ஹோதீதி சங்கமனேன தீ³பேந்தி. யோ பி⁴க்கு² சங்கமனம் ஓதரித்வா சங்கமனகோடியம் டி²தோ பரிக்³க³ண்ஹாதி – ‘‘பாசீனசங்கமனகோடியம் பவத்தா ரூபாரூபத⁴ம்மா பச்சி²மசங்கமனகோடிம் அப்பத்வா ஏத்தே²வ நிருத்³தா⁴, பச்சி²மசங்கமனகோடியம் பவத்தாபி பாசீனசங்கமனகோடிம் அப்பத்வா ஏத்தே²வ நிருத்³தா⁴, சங்கமனமஜ்ஜே² பவத்தா உபோ⁴ கோடியோ அப்பத்வா ஏத்தே²வ நிருத்³தா⁴, சங்கமனே பவத்தா ரூபாரூபத⁴ம்மா டா²னம் அப்பத்வா ஏத்தே²வ நிருத்³தா⁴, டா²னே பவத்தா நிஸஜ்ஜம் அப்பத்வா ஏத்தே²வ நிருத்³தா⁴, நிஸஜ்ஜாய பவத்தா ஸயனம் அப்பத்வா ஏத்தே²வ நிருத்³தா⁴’’தி, ஏவம் பரிக்³க³ண்ஹந்தோ பரிக்³க³ண்ஹந்தோ ஏவ சித்தம் ப⁴வங்க³ம் ஓதாரேதி, உட்ட²ஹந்தோ பன கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வாவ உட்ட²ஹதி. அயம் பி⁴க்கு² க³தாதீ³ஸு ஸம்பஜானகாரீ நாம ஹோதீதி.

ஏவம்பி ஸுத்தே கம்மட்டா²னம் அவிபூ⁴தம் ஹோதி, கம்மட்டா²னம் அவிபூ⁴தம் ந காதப்³ப³ம், தஸ்மா ஸோ பி⁴க்கு² யாவ ஸக்கோதி, தாவ சங்கமித்வா ட²த்வா நிஸீதி³த்வா ஸயமானோ ஏவம் பரிக்³க³ஹேத்வா ஸயதி – ‘‘காயோ அசேதனோ மஞ்சோ அசேதனோ, காயோ ந ஜானாதி ‘அஹம் மஞ்சே ஸயிதோ’தி, மஞ்சோபி ந ஜானாதி ‘மயி காயோ ஸயிதோ’தி, அசேதனோ காயோ அசேதனே மஞ்சே ஸயிதோ’’தி, ஏவம் பரிக்³க³ண்ஹந்தோ ஏவ சித்தம் ப⁴வங்க³ம் ஓதாரேதி, பபு³ஜ்ஜ²ந்தோ கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வாவ பபு³ஜ்ஜ²தீதி அயம் ஸுத்தே ஸம்பஜானகாரீ நாம ஹோதி. காயிகாதி³கிரியானிப்³ப³த்தனேன தம்மயத்தா ஆவஜ்ஜனகிரியானிப்³ப³த்தகத்தா ஆவஜ்ஜனகிரியாஸமுட்டி²தத்தா ச ஜவனம், ஸப்³ப³ம்பி வா ச²த்³வாரப்பவத்தம் கிரியாமயபவத்தம் நாம, தஸ்மிம் ஸதி ஜாக³ரிதம் நாம ஹோதீதி பரிக்³க³ண்ஹந்தோ ஜாக³ரிதே ஸம்பஜானகாரீ நாம. அபிச ரத்திந்தி³வம் ச² கோட்டா²ஸே கத்வா பஞ்ச கோட்டா²ஸே ஜக்³க³ந்தோபி ஜாக³ரிதே ஸம்பஜானகாரீ நாம ஹோதீதி.

விமுத்தாயதனஸீஸே ட²த்வா த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தோபி பா³த்திம்ஸதிரச்சா²னகத²ம் பஹாய த³ஸகதா²வத்து²னிஸ்ஸிதஸப்பாயகத²ம் கதே²ந்தோபி பா⁴ஸிதே ஸம்பஜானகாரீ நாம ஹோதி. அட்ட²திம்ஸாய ஆரம்மணேஸு சித்தருசியம் ஆரம்மணம் மனஸிகாரம் பவத்தேந்தோபி து³தியஜ்ஜா²னம் ஸமாபன்னோபி துண்ஹீபா⁴வே ஸம்பஜானகாரீ நாம. து³தியஞ்ஹி ஜா²னம் வசீஸங்கா²ரப்பஹானதோ விஸேஸதோ துண்ஹீபா⁴வோ நாமாதி. ஓட்டே² சாதிஆதீ³ஸு ச-ஸத்³தே³ன கண்ட²ஸீஸனாபி⁴ஆதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. தத³னுரூபம் பயோக³ந்தி தஸ்ஸ உப்பத்தியா அனுச்ச²விகம் சித்தஸ்ஸ பவத்திஆகாரஸஞ்ஞிதம் பயோக³ம், யதோ ஸப்³பே³ விசாராத³யோ நிப்ப²ஜ்ஜந்தி. உபாதா³ரூபபவத்தியாதி விஞ்ஞத்திவிகாரஸஹிதஸத்³தா³யதனுப்பத்தியா. ஏவந்தி வுத்தப்பகாரேன. ஸத்தஸுபி டா²னேஸு அஸம்முய்ஹனவஸேன ‘‘மிஸ்ஸக’’ந்தி வுத்தம். மக்³க³ஸம்மாஸதியாபி காயானுபஸ்ஸனாதி³அனுரூபத்தா ஸம்பஜஞ்ஞானுரூபபுப்³ப³பா⁴க³ம் ஸத்தட்டா²னியஸ்ஸ ஏகந்தலோகியத்தா.

ஸதிஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.