6. ஸாகச்ச²வக்³கோ³

1. ஆஹாரஸுத்தவண்ணனா

232. புரிமனயதோதி ‘‘ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ட்டா²னீயானம் த⁴ம்மான’’ந்திஆதி³னா ஆக³தனயதோ. ஏவந்தி இதா³னி வுச்சமானாகாரேன. ஸதி ச ஸம்பஜஞ்ஞஞ்ச ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம். ஸதிபதா⁴னம் வா அபி⁴க்கந்தாதீ³ஸு ஸத்த²கபா⁴வபரிக்³க³ண்ஹகஞாணம் ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம். தம் ஸப்³ப³த்த² ஸதோகாரீபா⁴வாவஹத்தா ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ உப்பாதா³ய ஸம்வத்ததி. யதா² ச பச்சனீகத⁴ம்மப்பஹானம் அனுரூபத⁴ம்மதே³ஸனா ச அனுப்பன்னானம் குஸலானம் த⁴ம்மானம் உப்பாதா³ய ஹோதி, ஏவம் ஸதிரஹிதபுக்³க³லவஜ்ஜனா ஸதோகாரீபுக்³க³லஸேவனா ச தத்த² ச யுத்தபயுத்ததா ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ உப்பாதா³ய ஹோதீதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி ‘‘ஸதிஸம்பஜஞ்ஞ’’ந்திஆதி³னா. அரஹத்தமக்³கே³ன பா⁴வனாபாரிபூரீ ஹோதி. ததா² ஹி அரஹாவ ‘‘ஸதிவேபுல்லப்பத்தோ’’தி வுச்சதி.

த⁴ம்மானம், த⁴ம்மேஸு வா விசயோ, ஸோ ஏவ ஹேட்டா² வுத்தனயேன ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³, தஸ்ஸ த⁴ம்மவிசயஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ. பரிபுச்ச²கதாதி ஆசரியம் பயிருபாஸித்வா பஞ்சபி நிகாயே ஸஹட்ட²கதா²ய பரியோகா³ஹேத்வா யம் யம் தத்த² க³ண்டி²ட்டா²னம், தஸ்ஸ தஸ்ஸ ‘‘இத³ம், ப⁴ந்தே, கத²ம் இமஸ்ஸ கோ அத்தோ²’’தி ஏவம் க²ந்தா⁴தீ³ஸு அத்த²புச்ச²கபா⁴வோ. தேனாஹ ‘‘க²ந்த⁴…பே… ப³ஹுலதா’’தி.

வத்து²விஸத³கிரியாதி சித்தசேதஸிகானம் பவத்திட்டா²னபா⁴வதோ ஸரீரம் தப்படிப³த்³தா⁴னி ச சீவராதீ³னி இத⁴ ‘‘வத்தூ²னீ’’தி அதி⁴ப்பேதானி, தானி யதா² சித்தஸ்ஸ ஸுகா²வஹானி ஹோந்தி, ததா² கரணம் தேஸம் விஸத³பா⁴வகரணம். தேன வுத்தம் ‘‘அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிரான’’ந்திஆதி³. உஸ்ஸன்னதோ³ஸந்தி வாதாதி³உஸ்ஸன்னதோ³ஸம். ஸேத³மலமக்கி²தந்தி ஸேதே³ன சேவ ஜல்லிகாஸங்கா²தேன ஸரீரமலேன ச மக்கி²தம். ச-ஸத்³தே³ன அஞ்ஞம்பி ஸரீரஸ்ஸ ச சித்தஸ்ஸ ச பீளாவஹம் ஸங்க³ண்ஹாதி. ஸேனாஸனம் வாதி வா-ஸத்³தே³ன பத்தாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. அவிஸதே³ ஸதி, விஸயபூ⁴தே வா. கத²ம் பா⁴வனமனுயுத்தஸ்ஸ தானி விஸயோதி? அந்தரந்தரா பவத்தனகசித்துப்பாத³வஸேன ஏவம் வுத்தம். தே ஹி சித்துப்பாதா³ சித்தேகக்³க³தாய இஜ்ஜ²ந்தியாபி அபரிஸுத்³த⁴பா⁴வாய ஸம்வத்தந்தி. சித்தசேதஸிகேஸு நிஸ்ஸயாதி³பச்சயபூ⁴தேஸு. ஞாணம்பீதி பி-ஸத்³தோ³ ஸம்பிண்ட³னே. தேன ந கேவலம் தம் வத்து²யேவ, அத² கோ² தஸ்மிம் அபரிஸுத்³தே⁴ ஞாணம்பி அபரிஸுத்³த⁴ம் ஹோதீதி நிஸ்ஸயாபரிஸுத்³தி⁴யா நிஸ்ஸிதாபரிஸுத்³தி⁴ விய விஸயஸ்ஸ அபரிஸுத்³த⁴தாய விஸயீனம் அபரிஸுத்³தி⁴ம் த³ஸ்ஸேதி அன்வயதோ ப்³யதிரேகதோ ச.

ஸமபா⁴வகரணம் கிச்சதோ அனூனாதி⁴கபா⁴வகரணம். யதா²பச்சயம் ஸத்³தே⁴ய்யவத்து²ஸ்மிம் அதி⁴மோக்க²கிச்சஸ்ஸ படுதரபா⁴வேன பஞ்ஞாய அவிஸத³தாய வீரியாதீ³னஞ்ச அனுப³லப்பதா³னஸிதி²லதாதி³னா ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம் ப³லவம் ஹோதி. தேனாஹ ‘‘இதரானி மந்தா³னீ’’தி. ததோதி தஸ்மா ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியஸ்ஸ ப³லவபா⁴வதோ இதரேஸஞ்ச மந்த³த்தா. கோஸஜ்ஜபக்கே² பதிதும் அத³த்வா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் பக்³க³ண்ஹனம் அனுப³லப்பதா³னம் பக்³க³ஹோ, பக்³க³ஹகிச்சம் காதும் ந ஸக்கோதீதி ஸம்ப³ந்தி⁴தப்³ப³ம். ஆரம்மணம் உபக³ந்த்வா டா²னம், அனிஸ்ஸஜ்ஜனம் வா உபட்டா²னம், விக்கே²பபடிபக்கோ². யேன வா ஸம்பயுத்தா அவிக்கி²த்தா ஹோந்தி, ஸோ அவிக்கே²போ. ரூபக³தம் விய சக்கு²னா யேன யாதா²வதோ விஸயஸபா⁴வம் பஸ்ஸதி, தம் த³ஸ்ஸனகிச்சம் காதும் ந ஸக்கோதி ப³லவதா ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியேன அபி⁴பூ⁴தத்தா. ஸஹஜாதத⁴ம்மேஸு ஹி இந்த³ட்ட²ம் கரோந்தானம் ஸஹ பவத்தமானானம் த⁴ம்மானம் ஏகரஸதாவஸேனேவ அத்த²ஸித்³தி⁴, ந அஞ்ஞதா². தஸ்மாதி வுத்தமேவத்த²ம் காரணபா⁴வேன பச்சாமஸதி. தந்தி ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம்.

த⁴ம்மஸபா⁴வபச்சவேக்க²ணேனாதி யஸ்ஸ ஸத்³தே⁴ய்யவத்து²னோ உளாரதாதி³கு³ணே அதி⁴முச்சனஸ்ஸ ஸாதிஸயப்பவத்தியா ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம் ப³லவம் ஜாதம், தஸ்ஸ பச்சயபச்சயுப்பன்னதாதி³விபா⁴க³தோ யாதா²வதோ வீமம்ஸனேன. ஏவஞ்ஹி ஏவம்த⁴ம்மதானயேன ஸபா⁴வஸரஸதோ பரிக்³க³ய்ஹமானே ஸவிப்பா²ரோ அதி⁴மோக்கோ² ந ஹோதி – ‘‘அயம் இமேஸம் த⁴ம்மானம் ஸபா⁴வோ’’தி பஞ்ஞாப்³யாபாரஸ்ஸ ஸாதிஸயத்தா. து⁴ரியத⁴ம்மேஸு ஹி யதா² ஸத்³தா⁴ய ப³லவபா⁴வே பஞ்ஞாய மந்த³பா⁴வோ ஹோதி, ஏவம் பஞ்ஞாய ப³லவபா⁴வே ஸத்³தா⁴ய மந்த³பா⁴வோ ஹோதி. தேன வுத்தம் – ‘‘தம் த⁴ம்மஸபா⁴வபச்சவேக்க²ணேன…பே… ஹாபேதப்³ப³’’ந்தி. ததா² அமனஸிகரணேனாதி யேனாகாரேன பா⁴வனமனுயுஞ்ஜந்தஸ்ஸ ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம் ப³லவம் ஜாதம், தேனாகாரேன பா⁴வனம் நானுயுஞ்ஜனேனாதி வுத்தம் ஹோதி. இத⁴ து³விதே⁴ன ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியஸ்ஸ ப³லவபா⁴வோ அத்தனோ வா பச்சயவிஸேஸேன கிச்சுத்தரியதோ வீரியாதீ³னம் வா மந்த³கிச்சதாய. தத்த² பட²மவிகப்பே ஹாபனவிதி⁴ த³ஸ்ஸிதோ, து³தியவிகப்பே பன யதா² மனஸிகரோதோ வீரியாதீ³னம் மந்த³கிச்சதாய ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம் ப³லவம் ஜாதம், ததா² அமனஸிகாரேன வீரியாதீ³னம் படுதரபா⁴வாவஹேன மனஸிகாரேன ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியம் தேஹி ஸமதம் கரோந்தேன ஹாபேதப்³ப³ம். இமினா நயேன ஸேஸிந்த்³ரியேஸுபி ஹாபனவிதி⁴ வேதி³தப்³போ³.

வக்கலித்தே²ரவத்தூ²தி ஸோ ஹி ஆயஸ்மா ஸத்³தா⁴தி⁴முத்தோ தத்த² ச கதாதி⁴காரோ ஸத்து² ரூபகாயத³ஸ்ஸனே பஸுதோ ஏவ ஹுத்வா விஹரந்தோ ஸத்தா²ரா – ‘‘கிம் தே, வக்கலி, இமினா பூதிகாயேன தி³ட்டே²ன, யோ கோ², வக்கலி, த⁴ம்மம் பஸ்ஸதி, ஸோ மம் பஸ்ஸதீ’’திஆதி³னா (ஸம். நி. 3.87) ஓவதி³யமானோ கம்மட்டா²னே நியோஜிதோபி தம் அனனுயுஞ்ஜந்தோ பணாமிதோ அத்தானம் வினிபாதேதும் பபாதட்டா²னம் அபி⁴ருஹி. அத² நம் ஸத்தா² யதா²னிஸின்னோவ ஓபா⁴ஸவிஸ்ஸஜ்ஜனேன அத்தானம் த³ஸ்ஸேத்வா –

‘‘பாமோஜ்ஜப³ஹுலோ பி⁴க்கு², பஸன்னோ பு³த்³த⁴ஸாஸனே;

அதி⁴க³ச்சே² பத³ம் ஸந்தம், ஸங்கா²ரூபஸமம் ஸுக²’’ந்தி. (த⁴. ப. 381) –

கா³த²ம் வத்வா ‘‘ஏஹி, வக்கலீ’’தி ஆஹ. ஸோ தேன வசனேன அமதேனேவ அபி⁴ஸித்தோ ஹட்ட²துட்டோ² ஹுத்வா விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேஸி, ஸத்³தா⁴ய ப³ஹுலபா⁴வதோ விபஸ்ஸனாவீதி²ம் நாரோஹதி. தம் ஞத்வா ப⁴க³வா இந்த்³ரியஸமத்தபடிபாத³னாய கம்மட்டா²னம் ஸோதே⁴த்வா அதா³ஸி. ஸோ ஸத்தா²ரா தி³ன்னனயேன விபஸ்ஸனம் உஸ்ஸுக்காபேத்வா மக்³க³படிபாடியா அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் – ‘‘வக்கலித்தே²ரவத்து² சேத்த² நித³ஸ்ஸன’’ந்தி. ஏத்தா²தி ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியஸ்ஸ அதி⁴மத்தபா⁴வே ஸேஸிந்த்³ரியானம் ஸகிச்சாகரணே.

இதரகிச்சபே⁴த³ந்தி உபட்டா²னாதி³கிச்சவிஸேஸம். பஸ்ஸத்³தா⁴தீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஸமாதி⁴உபேக்கா²ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. ஹாபேதப்³ப³ந்தி யதா² ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியஸ்ஸ ப³லவபா⁴வோ த⁴ம்மஸபா⁴வபச்சவேக்க²ணேன ஹாயதி, ஏவம் வீரியிந்த்³ரியஸ்ஸ அதி⁴மத்ததா பஸ்ஸத்³தி⁴யாதி³பா⁴வனாய ஹாயதி ஸமாதி⁴பக்கி²கத்தா தஸ்ஸா. ததா² ஹி ஸமாதி⁴ந்த்³ரியஸ்ஸ அதி⁴மத்ததம் கோஸஜ்ஜபாததோ ரக்க²ந்தீ வீரியாதி³பா⁴வனா விய வீரியிந்த்³ரியஸ்ஸ அதி⁴மத்ததம் உத்³த⁴ச்சபாததோ ரக்க²ந்தீ ஏகம்ஸதோ ஹாபேதி. தேன வுத்தம் ‘‘பஸ்ஸத்³தா⁴தி³பா⁴வனாய ஹாபேதப்³ப³’’ந்தி. ஸோணத்தே²ரஸ்ஸ வத்தூ²தி ஸுகுமாரஸோணத்தே²ரஸ்ஸ வத்து². ஸோ ஹி ஆயஸ்மாபி ஸத்து² ஸந்திகா கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா ஸீதவனே விஹரந்தோ – ‘‘மம ஸரீரம் ஸுகு²மாலம், ந ச ஸக்கா ஸுகே²னேவ ஸுக²ம் அதி⁴க³ந்தும், காயம் கிலமேத்வாபி ஸமணத⁴ம்மோ காதப்³போ³’’தி டா²னசங்கமனமேவ அதி⁴ட்டா²ய பதா⁴னமனுயுஞ்ஜந்தோ பாத³தலேஸு போ²டேஸு உட்டி²தேஸுபி வேத³னம் அஜ்ஜு²பேக்கி²த்வா த³ள்ஹவீரியம் கரோந்தோ அச்சாரத்³த⁴வீரியதாய விஸேஸம் பவத்தேதும் நாஸக்கி². ஸத்தா² தத்த² க³ந்த்வா வீணோபமோவாதே³ன ஓவதி³த்வா வீரியஸமதாயோஜனவிதி⁴ம் த³ஸ்ஸேந்தோ கம்மட்டா²னம் ஸோதே⁴த்வா கி³ஜ்ஜ²கூடம் க³தோ. தே²ரோபி ஸத்தா²ரா தி³ன்னனயேன வீரியஸமதம் யாஜேத்வா பா⁴வேந்தோ விபஸ்ஸனம் உஸ்ஸுக்காபேத்வா அரஹத்தேவ பதிட்டா²ஸி. தேன வுத்தம் ‘‘ஸோணத்தே²ரஸ்ஸ வத்து² த³ஸ்ஸேதப்³ப³’’ந்தி. ஸேஸேஸுபீதி ஸதிஸமாதி⁴பஞ்ஞிந்த்³ரியேஸுபி.

ஸமதந்தி ஸத்³தா⁴பஞ்ஞானம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் அனூனாதி⁴கபா⁴வம், ததா² ஸமாதி⁴வீரியானஞ்ச. யதா² ஹி ஸத்³தா⁴பஞ்ஞானம் விஸும் விஸும் து⁴ரியத⁴ம்மபூ⁴தானம் கிச்சதோ அஞ்ஞமஞ்ஞனாதிவத்தனம் விஸேஸதோ இச்சி²தப்³ப³ம். யதோ தேஸம் ஸமது⁴ரதாய அப்பனா ஸம்பஜ்ஜதி, ஏவம் ஸமாதி⁴வீரியானம் கோஸஜ்ஜுத்³த⁴ச்சபக்கி²கானம் ஸமதாய ஸதி அஞ்ஞமஞ்ஞுபத்த²ம்ப⁴னதோ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் அந்தத்³வயபாதாபா⁴வேன ஸம்மதே³வ அப்பனா இஜ்ஜ²தீதி. ப³லவஸத்³தோ⁴திஆதி³ வுத்தஸ்ஸேவ அத்த²ஸ்ஸ ப்³யதிரேகமுகே²ன ஸமத்த²னம். தஸ்ஸத்தோ² – யோ ப³லவதியா ஸத்³தா⁴ய ஸமன்னாக³தோ அவிஸத³ஞாணோ, ஸோ முத⁴ப்பஸன்னோ ஹோதி, ந அவேச்சப்பஸன்னோ. ததா² ஹி ஸோ அவத்து²ஸ்மிம் பஸீத³தி, ஸேய்யதா²பி தித்தி²யஸாவகா. கேராடிகபக்க²ந்தி ஸாடே²ய்யபக்க²ம் ப⁴ஜதி. ஸத்³தா⁴ஹீனாய பஞ்ஞாய அதிதா⁴வந்தோ ‘‘தே³ய்யவத்து²பரிச்சாகே³ன வினா சித்துப்பாத³மத்தேனபி தா³னமயம் புஞ்ஞம் ஹோதீ’’திஆதீ³னி பரிகப்பேதி ஹேதுபதிரூபகேஹி வஞ்சிதோ, ஏவம்பூ⁴தோ ச லூக²தக்கவிலுத்தசித்தோ பண்டி³தானம் வசனம் நாதி³யதி, ஸஞ்ஞத்திம் ந க³ச்ச²தி. தேனாஹ ‘‘பே⁴ஸஜ்ஜஸமுட்டி²தோ விய ரோகோ³ அதேகிச்சோ² ஹோதீ’’தி. யதா² சேத்த² ஸத்³தா⁴பஞ்ஞானம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸமபா⁴வோ அத்தா²வஹோ, விஸமபா⁴வோ அனத்தா²வஹோ, ஏவம் ஸமாதி⁴வீரியானம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸமபா⁴வோ அத்தா²வஹோ, இதரோ அனத்தா²வஹோ, ததா² ஸமபா⁴வோ அவிக்கே²பாவஹோ, இதரோ விக்கே²பாவஹோ. கோஸஜ்ஜம் அபி⁴ப⁴வதி, தேன அப்பனம் ந பாபுணாதீதி அதி⁴ப்பாயோ. ஏஸ நயோ உத்³த⁴ச்சம் அபி⁴ப⁴வதீதி ஏத்தா²பி. தது³ப⁴யந்தி ஸத்³தா⁴பஞ்ஞாத்³வயம் ஸமாதி⁴வீரியத்³வயஞ்ச. ஸமம் காதப்³ப³ந்தி ஸமதம் காதப்³ப³ம்.

ஸமாதி⁴கம்மிகஸ்ஸாதி ஸமத²கம்மட்டா²னிகஸ்ஸ. ஏவந்தி ஏவம் ஸந்தே, ஸத்³தா⁴ய தோ²கம் ப³லவபா⁴வே ஸதீதி அத்தோ². ஸத்³த³ஹந்தோதி ‘‘பத²வீ பத²வீதி மனஸிகாரமத்தேன கத²ம் ஜா²னுப்பத்தீ’’தி அசிந்தேத்வா ‘‘அத்³தா⁴ ஸம்பு³த்³தே⁴ன வுத்தவிதி⁴ இஜ்ஜ²தீ’’தி ஸத்³த³ஹந்தோ ஸத்³த⁴ம் ஜனேந்தோ. ஓகப்பேந்தோதி ஆரம்மணம் அனுபவிஸித்வா விய அதி⁴முச்சனவஸேன அவகப்பேந்தோ பக்க²ந்த³ந்தோ. ஏகக்³க³தா ப³லவதீ வட்டதி ஸமாதி⁴பதா⁴னத்தா ஜா²னஸ்ஸ. உபி⁴ன்னந்தி ஸமாதி⁴பஞ்ஞானம். ஸமாதி⁴கம்மிகஸ்ஸ ஸமாதி⁴னோ அதி⁴மத்ததாய பஞ்ஞாய அதி⁴மத்ததாபி இச்சி²தப்³பா³தி ஆஹ ‘‘ஸமதாயபீ’’தி, ஸமபா⁴வேனாபீதி அத்தோ². அப்பனாதி லோகியஅப்பனா. ததா² ஹி ‘‘ஹோதியேவா’’தி ஸாஸங்கம் வத³தி, லோகுத்தரப்பனா பன தேஸம் ஸமபா⁴வேனேவ இச்சி²தா. யதா²ஹ ‘‘ஸமத²விபஸ்ஸனம் யுக³னத்³த⁴ம் பா⁴வேதீ’’தி (அ. நி. 4.170). யதி³ விஸேஸதோ ஸத்³தா⁴பஞ்ஞானம் ஸமாதி⁴வீரியானஞ்ச ஸமானதம் இச்ச²தி, கத²ம் ஸதீதி ஆஹ – ‘‘ஸதி பன ஸப்³ப³த்த² ப³லவதீ வட்டதீ’’தி. ஸப்³ப³த்தா²தி லீனுத்³த⁴ச்சபக்கி²கேஸு பஞ்சிந்த்³ரியேஸு. உத்³த⁴ச்சபக்கி²கேகதே³ஸே க³ண்ஹந்தோ ‘‘ஸத்³தா⁴வீரியபஞ்ஞான’’ந்தி ஆஹ. அஞ்ஞதா² பீதி ச க³ஹேதப்³பா³ ஸியா. ததா² ஹி ‘‘கோஸஜ்ஜபக்கி²கேன ஸமாதி⁴னா’’இச்சேவ வுத்தம், ந ச ‘‘பஸ்ஸத்³தி⁴ஸமாதி⁴உபேக்கா²ஹீ’’தி. ஸாதி ஸதி. ஸப்³பே³ஸு ராஜகம்மேஸு நியுத்தோதி ஸப்³ப³கம்மிகோ. தேனாதி யேன காரணேன ஸப்³ப³த்த² இச்சி²தப்³பா³, தேன ஆஹ அட்ட²கதா²யம். ஸப்³ப³த்த² நியுத்தா ஸப்³ப³த்தி²கா, ஸப்³பே³ன வா லீனுத்³த⁴ச்சபக்கி²கேன போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ன அத்தே²தப்³பா³ ஸப்³ப³த்தி²யா, ஸப்³ப³த்தி²யாவ ஸப்³ப³த்தி²கா. சித்தந்தி குஸலசித்தம். தஸ்ஸ ஹி ஸதிபடிஸரணம் பராயணம் அப்பத்தஸ்ஸ பத்தியா அனதி⁴க³தஸ்ஸ அதி⁴க³மாய. தேனாஹ – ‘‘ஆரக்க²பச்சுபட்டா²னா’’திஆதி³.

க²ந்தா⁴தி³பே⁴தே³ அனோகா³ள்ஹபஞ்ஞானந்தி பரியத்திபா³ஹுஸச்சவஸேனபி க²ந்தா⁴யதனாதீ³ஸு அப்பதிட்டி²தபு³த்³தீ⁴னம். ப³ஹுஸ்ஸுதஸேவனா ஹி ஸுதமயஞாணாவஹா. தருணவிபஸ்ஸனாஸமங்கீ³பி பா⁴வனாமயஞாணே டி²தத்தா ஏகம்ஸதோ பஞ்ஞவா ஏவ நாம ஹோதீதி ஆஹ – ‘‘ஸமபஞ்ஞாஸ…பே… புக்³க³லஸேவனா’’தி. ஞேய்யத⁴ம்மஸ்ஸ க³ம்பீ⁴ரபா⁴வவஸேன தப்பரிச்சே²த³கஞாணஸ்ஸ க³ம்பீ⁴ரபா⁴வக³ஹணந்தி ஆஹ – ‘‘க³ம்பீ⁴ரேஸு க²ந்தா⁴தீ³ஸு பவத்தாய க³ம்பீ⁴ரபஞ்ஞாயா’’தி. தஞ்ஹி ஞேய்யம் தாதி³ஸாய பஞ்ஞாய சரிதப்³ப³தோ க³ம்பீ⁴ரஞாணசரியம், தஸ்ஸா வா பஞ்ஞாய தத்த² பபே⁴த³தோ பவத்தி க³ம்பீ⁴ரஞாணசரியா, தஸ்ஸா பச்சவேக்க²ணாதி ஆஹ ‘‘க³ம்பீ⁴ரபஞ்ஞாய பபே⁴த³பச்சவேக்க²ணா’’தி. யதா² ஸதிவேபுல்லப்பத்தோ நாம அரஹா ஏவ, ஏவம் ஸோ ஏவ பஞ்ஞாவேபுல்லப்பத்தோபீதி ஆஹ ‘‘அரஹத்தமக்³கே³ன பா⁴வனாபாரிபூரீ ஹோதீ’’தி. வீரியாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோதி.

‘‘தத்தம் அயோகி²லம் ஹத்தே² க³மேந்தீ’’திஆதி³னா வுத்தபஞ்சவித⁴ப³ந்த⁴னகம்மகாரணா நிரயே நிப்³ப³த்தஸத்தஸ்ஸ ஸப்³ப³பட²மம் கரோந்தீதி தே³வதூ³தஸுத்தாதீ³ஸு (ம. நி. 3.250), தஸ்ஸா ஆதி³தோ வுத்தத்தா ச ஆஹ – ‘‘பஞ்சவித⁴ப³ந்த⁴னகம்மகாரணதோ பட்டா²யா’’தி. ஸகடவஹனாதி³காலேதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன தத³ஞ்ஞமனுஸ்ஸேஹி திரச்சா²னேஹி ச விபா³த⁴னீயகாலம் ஸங்க³ண்ஹாதி. ஏகம் பு³த்³த⁴ந்தரந்தி இத³ம் அபராபரம் பேதேஸு ஏவ உப்பஜ்ஜனகஸத்தவஸேன வுத்தம், ஏகச்சானம் வா பேதானம், ஏகச்சதிரச்சா²னானம் விய ததா² தீ³கா⁴யுகதாபி ஸியாதி ததா² வுத்தம். ததா² ஹி காலோ நாக³ராஜா சதுன்னம் பு³த்³தா⁴னம் ரூபத³ஸ்ஸாவீ.

ஏவம் ஆனிஸம்ஸத³ஸ்ஸாவினோதி ‘‘வீரியாயத்தோ ஏவ ஸகலலோகியலோகுத்தரவிஸேஸாதி⁴க³மோ’’தி ஏவம் ஆனிஸம்ஸத³ஸ்ஸனஸீலஸ்ஸ. க³மனவீதி²ந்தி ஸபுப்³ப³பா⁴க³ம் நிப்³பா³னகா³மினிம் படிபத³ம். ஸஹ விபஸ்ஸனாய அரியமக்³க³படிபாடி, ஸத்தவிஸுத்³தி⁴பரம்பரா வா. ஸா ஹி வட்டதோ நிய்யானாய க³ந்தப்³பா³ படிபதா³தி கத்வா க³மனவீதி² நாம.

காயத³ள்ஹீப³ஹுலோதி காயஸ்ஸ போஸனபஸுதோ. பிண்ட³ந்தி ரட்ட²பிண்ட³ம். பச்சயதா³யகானம் அத்தனி காரஸ்ஸ அத்தனோ ஸம்மாபடிபத்தியா மஹப்ப²லபா⁴வஸ்ஸ கரணேன பிண்டா³ய பி⁴க்கா²ய படிபூஜனா பிண்டா³பசாயனா. நீஹரந்தோதி பத்தத்த²விகதோ நீஹரந்தோ. தம் ஸத்³த³ம் ஸுத்வாதி தம் உபாஸிகாய வசனம் பண்ணஸாலத்³வாரே டி²தோவ பஞ்சாபி⁴ஞ்ஞதாய தி³ப்³ப³ஸோதேன ஸுத்வாதி வத³ந்தி. மனுஸ்ஸஸம்பத்தி, தி³ப்³ப³ஸம்பத்தி, அந்தே நிப்³பா³னஸம்பத்தீதி திஸ்ஸோ ஸம்பத்தியோ. ஸிதம் கரோந்தோவாதி ‘‘அகிச்சே²னேவ மயா வட்டது³க்க²ம் ஸமதிக்கந்த’’ந்தி பச்சவேக்க²ணாவஸானே ஸஞ்ஜாதபாமோஜ்ஜவஸேன ஸிதம் கரோந்தோ ஏவ.

அலஸானம் பா⁴வனாய நாமமத்தம்பி அஜானந்தானம் காயஸ்ஸ போஸனப³ஹுலானம் யாவத³த்த²ம் பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா ஸேய்யஸுகா²தி³ம் அனுயுஞ்ஜந்தானம் திரச்சா²னகதி²கானம் தூ³ரதோவ வஜ்ஜனம் குஸீதபுக்³க³லபரிவஜ்ஜனா. ‘‘தி³வஸம் சங்கமேன நிஸஜ்ஜாயா’’திஆதி³னா பா⁴வனாரம்ப⁴வஸேன ஆரத்³த⁴வீரியானம் த³ள்ஹபரக்கமானம் காலேனகாலம் உபஸங்கமனா ஆரத்³த⁴வீரியபுக்³க³லஸேவனா. தேனாஹ ‘‘குச்சி²ம் பூரேத்வா’’திஆதி³.

விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ பன ‘‘ஜாதிமஹத்தபச்சவேக்க²ணா, ஸப்³ரஹ்மசாரிமஹத்தபச்சவேக்க²ணா’’தி இத³ம் த்³வயம் ந க³ஹிதம், ‘‘தி²னமித்³த⁴வினோத³னதா, ஸம்மப்பதா⁴னபச்சவேக்க²ணா’’தி இத³ம் த்³வயம் க³ஹிதம். தத்த² ஆனிஸம்ஸத³ஸ்ஸாவிதாய ஏவ ஸம்மப்பதா⁴னபச்சவேக்க²ணா க³ஹிதா லோகியலோகுத்தரவிஸேஸாதி⁴க³மஸ்ஸ வீரியாயத்ததாத³ஸ்ஸனபா⁴வதோ. தி²னமித்³த⁴வினோத³னம் தத³தி⁴முத்ததாய க³ஹிதம், வீரியுப்பாத³னே யுத்தபயுத்தஸ்ஸ தி²னமித்³த⁴வினோத³னம் அத்த²தோ ஸித்³த⁴மேவ. தத்த² தி²னமித்³த⁴வினோத³னம் குஸீதபுக்³க³லபரிவஜ்ஜன-ஆரத்³த⁴வீரியபுக்³க³ல-ஸேவன- தத³தி⁴முத்ததாபடிபக்க²வித⁴மன-பச்சயூபஸம்ஹாரவஸேன, அபாயப⁴யபச்சவேக்க²ணாத³யோ ஸமுத்தேஜனவஸேன வீரியஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ உப்பாத³காதி த³ட்ட²ப்³பா³.

பு³த்³தா⁴னுஸ்ஸதியா உபசாரஸமாதி⁴னிட்ட²த்தா வுத்தம் ‘‘யாவ உபசாரா’’தி. ஸகலஸரீரம் ப²ரமானோதி பீதிஸமுட்டா²னேஹி பணீதரூபேஹி ஸகலஸரீரம் ப²ரமானோ. த⁴ம்மஸங்க⁴கு³ணே அனுஸ்ஸரந்தஸ்ஸபி யாவ உபசாரா ஸகலஸரீரம் ப²ரமானோ பீதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³ உப்பஜ்ஜதீதி யோஜனா. ஏவம் ஸேஸஅனுஸ்ஸதீஸு பஸாத³னீயஸுத்தந்தபச்சவேக்க²ணாய ச யோஜேதப்³ப³ம் தஸ்ஸாபி விமுத்தாயதனபா⁴வேன தக்³க³திகத்தா. ஏவரூபே காலேதி து³ப்³பி⁴க்க²ப⁴யாதீ³ஸூதி வுத்தகாலே. ஸமாபத்தியா…பே… ந ஸமுதா³சரந்தீதி இத³ம் உபஸமானுஸ்ஸதியா வஸேன வுத்தம். ஸங்கா²ரானஞ்ஹி ஸப்பதே³ஸவூபஸமேபி நிப்பதே³ஸவூபஸமே விய தத்த² ஸபஞ்ஞாய பவத்தனதோ பா⁴வனாமனஸிகாரோ கிலேஸவிக்க²ம்ப⁴னஸமத்தோ² ஹுத்வா உபசாரஸமாதி⁴ம் ஆவஹந்தோ ததா²ரூபபீதிஸோமனஸ்ஸஸமன்னாக³தோ பீதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ உப்பாதா³ய ஹோதீதி. பஸாத³னீயேஸு டா²னேஸு பஸாத³ஸினேஹாபா⁴வேன ஸம்ஸூசிதஹத³யதா லூக²தா. ஸா ச தத்த² ஆத³ரகா³ரவாகரணேன விஞ்ஞாயதீதி ஆஹ ‘‘அஸக்கச்சகிரியாய ஸம்ஸூசிதலூக²பா⁴வே’’தி.

காயசித்தத³ரத²வூபஸமலக்க²ணா பஸ்ஸத்³தி⁴ ஏவ யதா²வுத்தபோ³தி⁴அங்க³பூ⁴தோ பஸ்ஸத்³தி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³, தஸ்ஸ பஸ்ஸத்³தி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ. பணீதபோ⁴ஜனஸேவனதாதி பணீதஸப்பாயபோ⁴ஜனஸேவனதா. உதுஇரியாபத²ஸுக²க்³க³ஹணேஹி ஸப்பாயஉதுஇரியாபத²ம் க³ஹிதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். தஞ்ஹி திவித⁴ம்பி ஸப்பாயம் ஸேவியமானம் காயஸ்ஸ கல்லதாபாத³னவஸேன சித்தஸ்ஸ கல்லதம் ஆவஹந்தம் து³விதா⁴யபி பஸ்ஸத்³தி⁴யா காரணம் ஹோதி. ஸத்தேஸு லப்³ப⁴மானம் ஸுக²து³க்க²ம் அஹேதுகந்தி அயமேகோ அந்தோ, இஸ்ஸராதி³விஸமஹேதுகந்தி அயம் து³தியோ, ஏதே உபோ⁴ அந்தே அனுபக³ம்ம யதா²ஸகம் கம்முனா ஹோதீதி அயம் மஜ்ஜி²மா படிபத்தி. மஜ்ஜ²த்தோ பயோகோ³ யஸ்ஸ ஸோ மஜ்ஜ²த்தபயோகோ³, தஸ்ஸ பா⁴வோ மஜ்ஜ²த்தபயோக³தா. அயஞ்ஹி பஹானஸாரத்³த⁴காயதா-ஸங்கா²தபஸ்ஸத்³த⁴காயதாய காரணம் ஹோந்தீ பஸ்ஸத்³தி⁴த்³வயம் ஆவஹதி. ஏதேனேவ ஸாரத்³த⁴காயபுக்³க³லபரிவஜ்ஜன-பஸ்ஸத்³த⁴காயபுக்³க³லஸேவனானம் ததா³வஹனதா ஸம்வண்ணிதாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

வத்து²விஸத³கிரியா இந்த்³ரியஸமத்தபடிபாத³னா ச ‘‘பஞ்ஞாவஹா’’தி வுத்தா. ஸமதா²வஹாபி தா ஹோந்தி ஸமதா²வஹபா⁴வேனேவ பஞ்ஞாவஹத்தாதி வுத்தம் ‘‘வத்து²விஸத³…பே… வேதி³தப்³பா³’’தி.

கரணகோஸல்லபா⁴வனாகோஸல்லானம் நானந்தரியபா⁴வதோ ரக்க²ணகோஸல்லஸ்ஸ ச தம்மூலகத்தா ‘‘நிமித்தகுஸலதா நாம கஸிணனிமித்தஸ்ஸ உக்³க³ஹணகுஸலதா’’இச்சேவ வுத்தம். அதிஸிதி²லவீரியதாதீ³ஹீதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன பஞ்ஞாபயோக³மந்த³தம் அப்பமாத³வேகல்லஞ்ச ஸங்க³ண்ஹாதி. தஸ்ஸ பக்³க³ண்ஹனந்தி தஸ்ஸ லீனஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ த⁴ம்மவிசயஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி³ஸமுட்டா²பனேன லயாபத்திதோ ஸமுட்டா²பனம். வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா –

‘‘யஸ்மிஞ்ச கோ², பி⁴க்க²வே, ஸமயே லீனம் சித்தம் ஹோதி, காலோ தஸ்மிம் ஸமயே த⁴ம்மவிசயஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய, காலோ வீரியஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய, காலோ பீதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? லீனம், பி⁴க்க²வே, சித்தம், தம் ஏதேஹி த⁴ம்மேஹி ஸுஸமுட்டா²பயம் ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ பரித்தம் அக்³கி³ம் உஜ்ஜாலேதுகாமோ அஸ்ஸ, ஸோ தத்த² ஸுக்கா²னி சேவ திணானி பக்கி²பேய்ய, ஸுக்கா²னி கோ³மயானி பக்கி²பேய்ய, ஸுக்கா²னி கட்டா²னி பக்கி²பேய்ய, முக²வாதஞ்ச த³தே³ய்ய, ந ச பம்ஸுகேன ஓகிரேய்ய, ப⁴ப்³போ³ நு கோ² ஸோ புரிஸோ பரித்தம் அக்³கி³ம் உஜ்ஜாலேதுந்தி. ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி (ஸம். நி. 5.234).

ஏத்த² ச யதா²ஸகம் ஆஹாரவஸேன த⁴ம்மவிசயஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தீ³னம் பா⁴வனா ஸமுட்டா²பனாதி வேதி³தப்³பா³, ஸா அனந்தரம் விபா⁴விதா ஏவ.

அச்சாரத்³த⁴வீரியதாதீ³ஹீதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன பஞ்ஞாபயோக³ப³லவதம் பமோது³ப்பிலாவனஞ்ச ஸங்க³ண்ஹாதி. தஸ்ஸ நிக்³க³ண்ஹனந்தி தஸ்ஸ உத்³த⁴தஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ ஸமாதி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி³ஸமுட்டா²பனேன உத்³த⁴தாபத்திதோ நிஸேத⁴னம். வுத்தம்பி சேதம் ப⁴க³வதா –

‘‘யஸ்மிஞ்ச கோ², பி⁴க்க²வே, ஸமயே உத்³த⁴தம் சித்தம் ஹோதி, காலோ தஸ்மிம் ஸமயே பஸ்ஸத்³தி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய, காலோ ஸமாதி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய, காலோ உபேக்கா²ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? உத்³த⁴தம், பி⁴க்க²வே, சித்தம், தம் ஏதேஹி த⁴ம்மேஹி ஸுவூபஸமயம் ஹோதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ மஹந்தம் அக்³கி³க்க²ந்த⁴ம் நிப்³பா³பேதுகாமோ அஸ்ஸ, ஸோ தத்த² அல்லானி சேவ திணானி….பே… பம்ஸுகேன ச ஓகிரேய்ய, ப⁴ப்³போ³ நு கோ² ஸோ புரிஸோ மஹந்தம் அக்³கி³க்க²ந்த⁴ம் நிப்³பா³பேதுந்தி. ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி (ஸம். நி. 5.234).

ஏத்தா²பி யதா²ஸகம் ஆஹாரவஸேன பஸ்ஸத்³தி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தீ³னம் பா⁴வனா ஸமுட்டா²பனாதி வேதி³தப்³பா³. தத்த² பஸ்ஸத்³தி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனா வுத்தா ஏவ, ஸமாதி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ வுச்சமானா, இதரஸ்ஸ அனந்தரம் வக்க²தி. பஞ்ஞாபயோக³மந்த³தாயாதி பஞ்ஞாப்³யாபாரஸ்ஸ அப்பபா⁴வேன. யதா² ஹி தா³னம் அலோப⁴ப்பதா⁴னம், ஸீலம் அதோ³ஸப்பதா⁴னம், ஏவம் பா⁴வனா அமோஹப்பதா⁴னா. தத்த² யதா³ பஞ்ஞா ந ப³லவதீ ஹோதி, ததா³ பா⁴வனா புப்³பே³னாபரம் விஸேஸாவஹா ந ஹோதி, அனபி⁴ஸங்க²தோ விய ஆஹாரோ புரிஸஸ்ஸ யோகி³னோ சித்தஸ்ஸ அபி⁴ருசிம் ந உப்பாதே³தி, தேன தம் நிரஸ்ஸாத³ம் ஹோதி. ததா² பா⁴வனாய ஸம்மதே³வ வீதி²படிபத்தியா அபா⁴வேன உபஸமஸுக²ம் ந விந்த³தி, தேனபி சித்தம் நிரஸ்ஸாத³ம் ஹோதி. தேன வுத்தம் ‘‘பஞ்ஞாபயோக³…பே… நிரஸ்ஸாத³ம் ஹோதீ’’தி.

தஸ்ஸ ஸம்வேகு³ப்பாத³னஞ்ச பஸாது³ப்பாத³னஞ்ச திகிச்ச²னந்தி தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அட்ட² ஸம்வேக³வத்தூ²னீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஜாதிஜராப்³யாதி⁴மரணானி யதா²ரஹம் ஸுக³தியம் து³க்³க³தியஞ்ச ஹோந்தீதி தத³ஞ்ஞமேவ பஞ்சவித⁴ப³ந்த⁴னாதி³கு²ப்பிபாஸாதி³அஞ்ஞமஞ்ஞவிபா³த⁴னாதி³ஹேதுகம் அபாயது³க்க²ம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். தயித³ம் ஸப்³ப³ம் தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் பச்சுப்பன்னப⁴வனிஸ்ஸிதம் க³ஹிதந்தி அதீதே அனாக³தே ச காலே வட்டமூலகது³க்கா²னி விஸும் க³ஹிதானியேவ. யே பன ஸத்தா ஆஹாரூபஜீவினோ தத்த² ச உட்டா²னப²லூபஜீவினோ, தேஸம் அஞ்ஞேஹி அஸாதா⁴ரணம் ஜீவிகது³க்க²ம் அட்ட²மம் ஸம்வேக³வத்து² க³ஹிதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அயம் வுச்சதி ஸமயே ஸம்பஹம்ஸனாதி அயம் ஸம்பஹம்ஸிதப்³ப³ஸமயே வுத்தனயேன ஸம்வேக³ஜனனவஸேன சேவ பஸாது³ப்பாத³னவஸேன ச ஸம்மதே³வ பஹம்ஸனா, ஸம்வேக³ஜனனபுப்³ப³கபஸாது³ப்பாத³னேன பா⁴வனாசித்தஸ்ஸ தோஸனாதிஅத்தோ².

ஸம்மாபடிபத்திம் ஆக³ம்மாதி லீனுத்³த⁴ச்சவிரஹேன ஸமத²வீதி²படிபத்தியா ச ஸம்மதே³வ பா⁴வனாபடிபத்திம் ஆக³ம்ம.

அலீனந்திஆதீ³ஸு கோஸஜ்ஜபக்கி²கானம் த⁴ம்மானம் அனதி⁴மத்ததாய அலீனம், உத்³த⁴ச்சபக்கி²கானம் அனதி⁴மத்ததாய அனுத்³த⁴தம், பஞ்ஞாபயோக³ஸம்பத்தியா உபஸமஸுகா²தி⁴க³மேன ச அனிரஸ்ஸாத³ம், ததோ ஏவ ஆரம்மணே ஸமப்பவத்தம் ஸமத²வீதி²படிபன்னஞ்ச. தத்த² அலீனதாய பக்³க³ஹே, அனுத்³த⁴தாய ச நிக்³க³ஹே, அனிரஸ்ஸாத³தாய ஸம்பஹம்ஸனே ந ப்³யாபாரம் ஆபஜ்ஜதி. அலீனானுத்³த⁴ச்சதாஹி ஆரம்மணே ஸமப்பவத்தம், அனிரஸ்ஸாத³தாய ஸமத²வீதி²படிபன்னம், ஸமப்பவத்தியா வா அலீனம் அனுத்³த⁴தம், ஸமத²வீதி²படிபத்தியா அனிரஸ்ஸாத³ந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அயம் வுச்சதி ஸமயே அஜ்ஜு²பேக்க²னதாதி அயம் அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³ப³ஸமயே சித்தஸ்ஸ பக்³க³ஹனிக்³க³ஹஸம்பஹம்ஸனேஸு ப்³யாவடதாஸங்கா²தம் படிபக்க²ம் அபி⁴பு⁴ய்ய உபேக்க²னா வுச்சதி. ஏஸாதி ஸமாதி⁴போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³ அனுப்பன்னோ உப்பஜ்ஜதி. அரஹத்தமக்³கே³ன பா⁴வனாபாரிபூரீ ஹோதீதி ஏதேன நிப்பரியாயதோ ஸமாதி⁴வேபுல்லப்பத்தோபி அரஹா ஏவாதி த³ஸ்ஸேதி.

அனுரோத⁴விரோத⁴பஹானவஸேன மஜ்ஜ²த்தபா⁴வோ உபேக்கா²ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ காரணம் தஸ்மிம் ஸதி ஸிஜ்ஜ²னதோ, அஸதி ச அஸிஜ்ஜ²னதோ, ஸோ ச மஜ்ஜ²த்தபா⁴வோ விஸயவஸேன து³விதோ⁴தி ஆஹ ‘‘ஸத்தமஜ்ஜ²த்ததா ஸங்கா²ரமஜ்ஜ²த்ததா’’தி. தது³ப⁴யவஸேன சஸ்ஸ விருஜ்ஜ²னம் பஸ்ஸத்³தி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ பா⁴வனாய ஏவ தூ³ரீகதந்தி அனுருஜ்ஜ²னஸ்ஸேவ பஹானவிதி⁴ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸத்தமஜ்ஜ²த்ததா’’திஆதி³மாஹ. ததா² ஹிஸ்ஸ ஸத்தஸங்கா²ரகேலாயனபுக்³க³லபரிவஜ்ஜனம் ‘‘உப்பத்தியா காரண’’ந்தி வுச்சதி. உபேக்கா²ய ஹி விஸேஸதோ ராகோ³ படிபக்கோ², ததோ ராக³ப³ஹுலஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ உபேக்கா² ‘‘விஸுத்³தி⁴மக்³கோ³’’தி வுச்சதி. த்³வீஹாகாரேஹீதி கம்மஸ்ஸகதாபச்சவேக்க²ணம் அத்தஸுஞ்ஞதாபச்சவேக்க²ணந்தி இமேஹி த்³வீஹி காரணேஹி. த்³வீஹேவாதி அவதா⁴ரணம் ஸங்கா²ரஸஹிதாய ஸங்க்²யாஸமானதாய த³ஸ்ஸனத்த²ம். ஸங்க்²யா ஏவ ஹேத்த² ஸமானம், ந ஸங்க்²யேய்யம் ஸப்³ப³தா² ஸமானந்தி. அஸ்ஸாமிகபா⁴வோ அனத்தனியதா. ஸதி ஹி அத்தனி தஸ்ஸ கிஞ்சனபா⁴வேன சீவரம் அஞ்ஞம் வா கிஞ்சி அத்தனியம் நாம ஸியா, ஸோ பன கோசி நத்தே²வாதி அதி⁴ப்பாயோ. அனத்³த⁴னியந்தி, ந அத்³தா⁴னக்க²மம், ந சிரட்டா²யி இத்தரம் அனிச்சந்தி அத்தோ². தாவகாலிகந்தி தஸ்ஸேவ வேவசனம்.

மமாயதீதி மமத்தம் கரோதி. மமாதி தண்ஹாய பரிக்³க³ய்ஹ திட்ட²தி. த⁴னாயந்தாதி த⁴னம் த³ப்³ப³ம் கரோந்தா. அஸ்ஸாதி உபேக்கா²ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ அரஹத்தமக்³கே³ன பா⁴வனாபாரிபூரீ ஹோதி. ததா² ஹி அரஹதோ ஏவ ச²ளங்கு³பேக்கா²னிப்ப²த்தி.

அஸுபா⁴ரம்மணா த⁴ம்மாதி அஸுப⁴ப்பகாரா அஸுப⁴ஜா²னஸ்ஸ ஆரம்மணபூ⁴தா த⁴ம்மா. காமம் இந்த்³ரியப³த்³தா⁴பி கேஸாத³யோ அஸுப⁴ப்பகாரா ஏவ, விஸேஸதோ பன ஜிகு³ச்சி²தப்³பே³ ஜிகு³ச்சா²வஹே க³ண்ஹந்தோ ‘‘த³ஸா’’தி ஆஹ. யதா² மனஸிகரோதோ ஸபா⁴வஸரஸதோ தத்த² அஸுப⁴ஸஞ்ஞா ஸந்திட்ட²தி, ததா² பவத்தோ மனஸிகாரோ உபாயமனஸிகாரோ. அஸுபே⁴ அஸுப⁴படிக்கூலாகாரஸ்ஸ உக்³க³ண்ஹனம், யதா² வா தத்த² உக்³க³ஹனிமித்தம் உப்பஜ்ஜதி, ததா² மனஸிகாரோ அஸுப⁴னிமித்தஸ்ஸ உக்³க³ஹோ. உபசாரப்பனாவஹாய அஸுப⁴பா⁴வனாய அனுயுஞ்ஜனா அஸுப⁴பா⁴வனானுயோகோ³.

மனச்ச²ட்டா²னம் இந்த்³ரியானம் ஸுட்டு² ஸுஸம்வரணே ஸதி அவஸரம் அலப⁴ந்தோ காமச்ச²ந்தோ³ பஹீயதேவ, ததா² போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞுனோ மிதாஹாரஸ்ஸ தி²னமித்³தா⁴பி⁴ப⁴வாபா⁴வா ஓதாரம் அலப⁴மானோ காமச்ச²ந்தோ³ பஹீயதி. யோ பன ஆஹாரே படிக்கூலஸஞ்ஞம் தப்³பி³பரிணாமஸ்ஸ ததா³தா⁴ரஸ்ஸ தஸ்ஸ ச உத³ரியபூ⁴தஸ்ஸ அதிவிய ஜேகு³ச்ச²தம், காயஸ்ஸ ச ஆஹாரதிட்ட²கதம் ஸம்மதே³வ ஜானாதி, ஸோ ஸப்³ப³ஸோ போ⁴ஜனே பமாணஸ்ஸ ஜானனேன விஸேஸதோ போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞூ நாம. தஸ்ஸ காமச்ச²ந்தோ³ பஹீயதேவ, அட்ட²கதா²யம் பன அப்பாஹாரதம்யேவ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘சதுன்ன’’ந்திஆதி³ வுத்தம். அஸுப⁴கம்மிகதிஸ்ஸத்தே²ரோ த³ந்தட்டி²த³ஸ்ஸாவீ. பஹீனஸ்ஸாதி விக்க²ம்ப⁴னவஸேன பஹீனஸ்ஸ. அபி⁴த⁴ம்மபரியாயேன ஸப்³போ³பி லோபோ⁴ காமச்ச²ந்த³னீவரணந்தி ‘‘அரஹத்தமக்³கே³ன ஆயதிம் அனுப்பாதோ³’’தி வுத்தம்.

மேஜ்ஜதி ஹிதப²ரணவஸேன ஸினிய்ஹதீதி மித்தோ, ஹிதேஸீ புக்³க³லோ, தஸ்மிம் மித்தே ப⁴வா, மித்தஸ்ஸ வா ஏஸாதி மேத்தா, ஹிதேஸிதா. ஸா ஏவ படிபக்க²தோ சேதஸோ விமுத்தீதி மேத்தாசேதோவிமுத்தி. தத்த² மேத்தாயனஸ்ஸ ஸத்தேஸு ஹிதப²ரணஸ்ஸ உப்பாத³னம் பவத்தனம் மேத்தானிமித்தஸ்ஸ உக்³க³ஹோ. தேனாஹ ‘‘ஓதி³ஸ்ஸகா’’திஆதி³.

தத்த² அத்தபியஸஹாயமஜ்ஜ²த்தவேரிவஸேன ஓதி³ஸ்ஸகதா. ஸீமாஸம்பே⁴தே³ கதே அனோதி³ஸ்ஸகதா. ஏகாதி³தி³ஸாப²ரணவஸேன தி³ஸாப²ரணதா மேத்தாய உக்³க³ண்ஹனே வேதி³தப்³பா³. உக்³க³ஹோ யாவ உபசாரா த³ட்ட²ப்³போ³. உக்³க³ஹிதாய ஆஸேவனா பா⁴வனா, ஸப்³பா³ இத்தி²யோ புரிஸா அரியா அனரியா தே³வா மனுஸ்ஸா வினிபாதிகாதி ஸத்தோதி⁴கரணவஸேன பவத்தா ஸத்தவிதா⁴, அட்ட²வீஸதிவிதா⁴ வா, த³ஸஹி தி³ஸாஹி தி³ஸோதி⁴கரணவஸேன பவத்தா த³ஸவிதா⁴, ஏகேகாய தி³ஸாய ஸத்தாதி³இத்தா²தி³அவேராதி³பே⁴தே³ன அஸீதாதி⁴கசதுஸதப்பபே⁴தா³ ச ஓதி⁴ஸோப²ரணமேத்தா. ஸப்³பே³ ஸத்தா, பாணா, பூ⁴தா, புக்³க³லா, அத்தபா⁴வபரியாபன்னாதி ஏதேஸம் வஸேன பஞ்சவிதா⁴. ஏகேகஸ்மிம் அவேரா ஹோந்து, அப்³யாபஜ்ஜா, அனீகா⁴, ஸுகீ² அத்தானம் பரிஹரந்தூதி சதுதா⁴ பவத்தியா வீஸதிவிதா⁴ அனோதி⁴ஸோப²ரணமேத்தா, தம் ஸந்தா⁴யாஹ – ‘‘ஓதி⁴ஸோ…பே… பா⁴வேந்தஸ்ஸபீ’’தி. த்வம் ஏதஸ்ஸாதிஆதி³னா கம்மஸ்ஸகதாபச்சவேக்க²ணம் த³ஸ்ஸேதி. படிஸங்கா²னே டி²தஸ்ஸாதி கோதே⁴ யதா²வுத்தஸ்ஸ ஆதீ³னவஸ்ஸ தப்படிபக்க²தோ அகோதே⁴ மேத்தாய ஆனிஸம்ஸஸ்ஸ ச படிஸங்கா²னே ஸம்மதே³வ ஜானனே. ஸேவந்தஸ்ஸாதி ப⁴ஜந்தஸ்ஸ ப்³யாபாதோ³ பஹீயதி.

அதிபோ⁴ஜனே நிமித்தக்³கா³ஹோதி ஆஹாரஸ்ஸ அதி⁴கபோ⁴ஜனே தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ நிமித்தக்³கா³ஹோ, ‘‘ஏத்தகே பு⁴த்தே தி²னமித்³த⁴ம் உப்பஜ்ஜதி, ஏத்தகே நோ’’தி தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ காரணாகாரணக்³கா³ஹோதி அத்தோ². தி³வா ஸூரியாலோகந்தி தி³வா க³ஹிதனிமித்தம் ஸூரியாலோகம், ரத்தியம் மனஸிகரோந்தஸ்ஸபீதி ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. து⁴தங்கா³னம் வீரியனிஸ்ஸிதத்தா வுத்தம் ‘‘து⁴தங்க³னிஸ்ஸிதஸப்பாயகதா²யபீ’’தி.

குக்குச்சம்பி கதாகதானுஸோசனவஸேன பவத்தமானம் சேதஸோ அவூபஸமாவஹதாய உத்³த⁴ச்சேன ஸமானலக்க²ணமேவாதி தது³ப⁴யஸ்ஸ பஹானகாரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ப⁴க³வா – ‘‘அத்தி², பி⁴க்க²வே, சேதஸோ வூபஸமோ’’திஆதி³மாஹ. தஸ்மா பா³ஹுஸச்சாதி³ தஸ்ஸ பஹானகாரணந்தி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிச ச² த⁴ம்மா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ப³ஹுஸ்ஸுதஸ்ஸ க³ந்த²தோ, அத்த²தோ த⁴ம்மம் விசாரேந்தஸ்ஸ அத்தவேதா³தி³படிலாப⁴ஸம்ப⁴வதோ விக்கே²போ ந ஹோதி. யதா²விஹிதபடிபத்தியா யதா²த⁴ம்மபடிகாரப்பத்தியா ச விப்படிஸாரோ அனவஸரோவாதி ‘‘பா³ஹுஸச்சேனபி…பே… உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சம் பஹீயதீ’’தி வுத்தம். யத³க்³கே³ன ப³ஹுஸ்ஸுதஸ்ஸ படிஸங்கா²னவதோ உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சம் பஹீயதி, தத³க்³கே³ன பரிபுச்ச²கதாவினயபகதஞ்ஞுதாஹிபி தம் பஹீயதீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். வுத்³த⁴ஸேவிதா ச வுத்³த⁴ஸீலிதம் ஆவஹதீதி சேதஸோ வூபஸமகரத்தா உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சஸ்ஸ பஹானகாரீ வுத்தா, வுத்³த⁴பா⁴வம் பன அனபேக்கி²த்வா வினயத⁴ரா குக்குச்சவினோத³கா கல்யாணமித்தாதி த³ட்ட²ப்³பா³. விக்கே²போ ச பி⁴க்கூ²னம் யேபு⁴ய்யேன குக்குச்சஹேதுகோ ஹோதீதி ‘‘கப்பியாகப்பியபரிபுச்சா²ப³ஹுலஸ்ஸா’’திஆதி³னா வினயனயேனேவ பரிபுச்ச²கதாத³யோ நித்³தி³ட்டா². பஹீனே உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சேதி நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மம். குக்குச்சஸ்ஸ தோ³மனஸ்ஸஸஹக³தத்தா அனாகா³மிமக்³கே³ன ஆயதிம் அனுப்பாதோ³ வுத்தோ.

குஸலாகுஸலா த⁴ம்மாதிஆதீ³ஸு யம் வத்தப்³ப³ம், தம் ஹேட்டா² வுத்தமேவ. காமம் பா³ஹுஸச்சபரிபுச்ச²கதாஹி அட்ட²வத்து²காபி விசிகிச்சா² பஹீயதி, ததா²பி ரதனத்தயவிசிகிச்சா²மூலிகா ஸேஸவிசிகிச்சா²தி கத்வா வுத்தம் ‘‘தீணி ரதனானி ஆரப்³பா⁴’’திஆதி³. வினயே பகதஞ்ஞுதாய ச ஸதி ஸிக்கா²ய கங்கா²ய அஸம்ப⁴வோ ஏவ, ததா² ரதனத்தயகு³ணாவபோ³தே⁴ ஸதி புப்³ப³ந்தாதீ³ஸு ஸம்ஸயஸ்ஸாதி ஆஹ – ‘‘வினயே’’திஆதி³. ஓகப்பனீயஸத்³தா⁴ ஸத்³தே⁴ய்யவத்து²ம் அனுபவிஸித்வா விய அதி⁴முச்சனம், தஞ்ச ததா² அதி⁴மோக்கு²ப்பாத³னமேவ. ஸத்³தா⁴ய நின்னபோணபப்³பா⁴ரதா அதி⁴முத்தி. அரஹத்தேன கூடம் க³ண்ஹி ஸத்தபி போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ வித்தா²ரேத்வா தே³ஸனாய ஓஸாபிதத்தா.

ஆஹாரஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

2. பரியாயஸுத்தவண்ணனா

233. ஸம்ப³ஹுலாதி வுச்சந்தி ஸங்க⁴ஸமஞ்ஞாய அபா⁴வதோ. ததோ பரந்தி திண்ணம் ஜனானம் உபரி ஸங்கோ⁴ சதுவக்³க³கரணீயாதி³ஸங்க⁴கம்மவஸேன கம்மப்பத்தத்தா. பவிஸிம்ஸூதி பா⁴வினி பவிஸனே பூ⁴தே விய கத்வா உபசாரேன வுத்தந்தி ஆஹ – ‘‘பவிட்டா²’’தி. பா⁴வினி ஹி பூ⁴தே விய உபசாரோ. தேனாஹ – ‘‘தே பனா’’திஆதி³, தே பன பி⁴க்கூ²தி அத்தோ². புன தே பனாதி தித்தி²யா தித்தி²யஸாவகா ச.

இமஸ்மிம் பஞ்ஞாபனேதி ‘‘பஞ்ச நீவரணே பஹாயா’’திஆதி³னயப்பவத்தே இமஸ்மிம் பகாரே அத்த²பஞ்ஞாபனே. விஸிஸ்ஸதி அஞ்ஞமஞ்ஞதோ பபி⁴ஜ்ஜதீதி விஸேஸோ, பே⁴தோ³. ஸ்வாயம் இத⁴ அந்தோக³தா⁴தி⁴கபா⁴வோ அதி⁴ப்பேதோதி ஆஹ – ‘‘கோ விஸேஸோதி கிம் அதி⁴க’’ந்தி. அதி⁴கம் பயஸனம் பயுஞ்ஜனந்தி அதி⁴ப்பயாஸோ, அதி⁴கப்பயோகோ³. நானா கரீயதி ஏதேனாதி நானாகரணம், பே⁴தோ³தி ஆஹ – ‘‘கிம் நானத்த’’ந்தி. து³தியபதே³தி ‘‘அனுஸாஸனியா வா அனுஸாஸனி’’ந்தி ஏதஸ்மிம் பதே³. ஏஸேவ நயோதி யதா² பட²மஸ்மிம் பதே³ அத்த²யோஜனா, ஏவம் து³தியபதே³பி யோஜேதப்³பா³.

தீணி டா²னானீதி தே³வமாரப்³ரஹ்மட்டா²னானி தீணி ‘‘ஸதே³வகே லோகே’’திஆதி³னா லோகே பக்கி²பித்வா. ‘‘ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாய ஸதே³வமனுஸ்ஸாயா’’தி த்³வே டா²னானி. ‘‘பஜாயா’’தி ஏத்த² பக்கி²பித்வா இதி பஞ்சஹி பதே³ஹி. உத்³தே³ஸந்தி உத்³தி³ஸிதப்³ப³தம். க³ணனந்தி ஏகோ காமச்ச²ந்தோ³தி க³ஹேதப்³ப³தம் க³ச்ச²தி. அத்தனோ ஹத்த²பாதா³தீ³ஸூதி நித³ஸ்ஸனமத்தம் த³ட்ட²ப்³ப³ம் ஸமுதா³யம் ஆரப்³ப⁴ படிக⁴ஸ்ஸ உப்பஜ்ஜனதோ. அத்தனோ க²ந்தே⁴ஸு விமதி ‘‘அஹம் நு கோ²ஸ்மீ’’திஆதி³னா.

கிஞ்சாபி ஸப்³ப³ம் வீரியம் சேதஸிகமேவ, யம் பன காயகம்மாதி⁴ட்டா²னாதி³வஸேன மனஸி காயிகபயோக³ஸமுட்டா²பனம் வீரியம் காயிகந்தி லத்³த⁴பரியாயந்தி ததோ விஸேஸேத்வா சேதஸிகந்தி யதா²தி⁴ப்பேதது³தியதாத³ஸ்ஸனத்த²ம். யதி³பி யதா²கப்பிதஇரியாபத²ஸந்தா⁴ரணவஸேன பவத்தமானம் வீரியம் காயஸ்ஸ ததா²பவத்தஸ்ஸ பச்சயபூ⁴தந்தி ந ஸக்கா வத்தும், ததா²பி ந தாதி³ஸோ காயபயோகோ³, ததா³ பவத்தோ நத்தீ²தி வுத்தம் ‘‘காயபயோக³ம் வினா உப்பன்னவீரிய’’ந்தி. ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸதி³ஸோ வாதி இமினா அஜ்ஜ²த்திகே ஸங்கா²ரே அஜ்ஜு²பேக்க²னவஸேன பவத்தா அஜ்ஜ²த்தத⁴ம்மேஸு உபேக்கா²திஆதி³னயம் அதிதி³ஸதி.

‘‘மிஸ்ஸகபோ³ஜ்ஜ²ங்கா³ கதி²தா’’தி வத்வா தமத்த²ம் விபா⁴வேதும் ‘‘ஏதேஸூ’’திஆதி³ வுத்தம். சங்கமந்தேனபி அரியமக்³க³ம் அதி⁴க³ந்தும் ஸக்காதி கத்வா வுத்தம் ‘‘மக்³க³ம் அபத்தம் காயிகவீரிய’’ந்தி. போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ந லப்³ப⁴ந்தீதி நிப்பரியாயபோ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ந லப்³ப⁴ந்தீ. போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ உத்³த⁴ரந்தி பரியாயதோதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸேஸாதி ப³ஹித்³தா⁴த⁴ம்மேஸு ஸதி-த⁴ம்மவிசய-உபேக்கா²-சேதஸிக-வீரிய-ஸவிதக்க-ஸவிசார-பீதி-ஸமாதீ⁴ த்³வே பஸ்ஸத்³தி⁴யோ ச. அயம் பன நயோ பசுரப்பவத்திவஸேன அட்ட²கதா²னயேனேவ வுத்தோ. தே²ரவாத³வஸேன பன அவிதக்கஅவிசாரமத்தா பீதிஸமாதி⁴ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ரூபாவசராபி அத்தீ²தி தேபி க³ஹேத்வா த³ஸ மிஸ்ஸகாவ ஹோந்தீதி வத்தப்³ப³ம் ஸியாதி.

பரியாயஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

3. அக்³கி³ஸுத்தவண்ணனா

234. லோணதூ⁴பனந்தி லோணஞ்ச தூ⁴பனஞ்ச லோணதூ⁴பனம். யோத⁴கம்மந்தி யோத⁴புக்³க³லேன கத்தப்³ப³ம் கம்மம். மந்தகம்மந்தி ராஜகிச்சமந்தனம். படிஹாரகம்மந்தி ரஞ்ஞோ ஸந்திகம் ஆக³தானம் வசனம் ரஞ்ஞோ நிவேதே³த்வா ததோ நேஸம் படிஹரணகம்மம். தஸ்மாதி ஸப்³ப³த்தி²கத்தா ஸதியா. ஏவம் ‘‘ஸதிஞ்ச க்²வாஹ’’ந்திஆதி³கம் அவோச. புப்³ப³பா⁴க³விபஸ்ஸனா போ³ஜ்ஜ²ங்கா³வ கதி²தா பக்³க³ஹனிக்³க³ஹவினோதி³தத்தா.

அக்³கி³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

4. மேத்தாஸஹக³தஸுத்தவண்ணனா

235. கீதி³ஸா க³தி நிப்³ப³த்தி ஏதிஸ்ஸாதி கிம்க³திகா, கிம்னிட்டா²தி வுத்தம் ஹோதி. கீதி³ஸீ பரமா உத்தமா கோடி ஏதிஸ்ஸாதி கிம்பரமா. கீதி³ஸம் ப²லம் ஆனிஸம்ஸம் உத³யோ ஏதிஸ்ஸாதி கிம்ப²லா. ஸம்ஸட்ட²ம் ஸம்பயுத்தந்தி இத³ம் ஸஹக³த-ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²த³ஸ்ஸனமத்தம், இத⁴ பன மேத்தாஜா²னம் பாத³கம் கத்வா விபஸ்ஸனாபுப்³ப³பா⁴க³போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ச ‘‘மேத்தாஸஹக³தம் ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³’’ந்திஆதி³னா வுத்தாதி வேதி³தப்³ப³ம். ஸப்³ப³த்தா²தி ஸப்³பே³ஸு போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ஸு ஸப்³பே³ஸு ச ப்³ரஹ்மவிஹாரேஸு.

படிகூலேதி விரஜ்ஜதீதி படிகூலம், அனிட்ட²ம். ந படிகூலம் அப்படிகூலம், இட்ட²ம். தேனாஹ ‘‘இட்டே² வத்து²ஸ்மி’’ந்தி. ஏத்தா²தி அப்படிகூலவத்து²ஸ்மிம். ஏவந்தி படிகூலஸஞ்ஞீ. ஸத்தே அப்படிகூலே அஸுப⁴ப²ரணம், ஸங்கா²ரே அப்படிகூலே அனிச்சந்தி மனஸிகாரம் கரோந்தோ. அஸுபா⁴யாதி அஸுப⁴ஸஞ்ஞாய. அனிச்சதோ வா உபஸம்ஹரதீதி அனிச்சந்தி மனஸிகாரம் பவத்தேதி. ‘‘ஏஸேவ நயோ’’தி ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் விவரிதும் ‘‘அப்படிகூலபடிகூலேஸூ’’திஆதி³ வுத்தம். ச²ளங்கு³பேக்க²ந்தி ச²ஸு ஆரம்மணேஸு பஹீனானுரோத⁴ஸ்ஸ உப்பத்தியா ச²ளங்க³வந்தம் உபேக்க²ம்.

மேத்தாயாதி மேத்தாபா⁴வனாய. படிகூலாதீ³ஸு வத்தூ²ஸு இச்சி²தவிஹாரேன விஹரிதும் ஸமத்த²தா அரியானம் ஏவ, தத்த² ச அரஹதோ ஏவ இஜ்ஜ²னதோ அரியித்³தி⁴ நாம. தஸ்ஸா அரியித்³தி⁴யா ச த³ஸ்ஸிதத்தா தே³ஸனா வினிவட்டேதப்³பா³ பரியோஸானேதப்³பா³ ஸியா. அரஹத்தம் பாபுணிதும் ந ஸக்கோதி இந்த்³ரியானம் அபரிபக்கத்தா நிகந்தியா ச து³ப்பரியாதா³னதோ. அயம் தே³ஸனாதி ‘‘மேத்தாஸஹக³தம் போ³ஜ்ஜ²ங்க³ம் பா⁴வேதீ’’திஆதி³னா அயம் தே³ஸனா ஆரத்³தா⁴. யோ ஹி மேத்தாஜா²னம் பாத³கம் கத்வா ஸம்மஸனம் ஆரபி⁴த்வா அரஹத்தம் பாபுணிதும் அஸக்கோந்தோ பரிஸுத்³தே⁴ஸு வண்ணகஸிணேஸு விமோக்க²ஸங்கா²தம் ரூபாவசரஜ்ஜா²னம் நிப்³ப³த்தேதி, தம் ஸந்தா⁴யாஹ ப⁴க³வா – ‘‘ஸுப⁴ம் கோ² பன விமோக்க²ம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி.

ஸுப⁴பரமந்தி ஸுப⁴விமோக்க²பரமம். இத⁴ லோகே ஏவ பஞ்ஞா அஸ்ஸ. தேனாஹ ‘‘லோகியபஞ்ஞஸ்ஸாதி அத்தோ²’’தி. அரஹத்தபரமாவ மேத்தா அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ பாத³கத்தா. கருணாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோதி கருணாதி³ஜா²னம் பாத³கம் கத்வா ஸங்கா²ரே ஸம்மஸந்தோ அரஹத்தம் பத்தும் ஸக்கோதி, தஸ்ஸ அரஹத்த²பரமா கருணா ஹோதி, ஏவம் முதி³தாஉபேக்கா²ஸுபி வத்தப்³ப³ந்தி இமமத்த²ம் அதிதி³ஸதி. புன தே³ஸனாரம்ப⁴பயோஜனம் பன ‘‘இமினா நயேனா’’தி ஹேட்டா² அதிதி³ட்ட²மேவ.

ஸுப⁴பரமாதி³தாதி மேத்தாகருணாமுதி³தாஉபேக்கா²னம் ஸுப⁴பரமதா ஆகாஸானஞ்சாயதனபரமதா, விஞ்ஞாணஞ்சாயதனபரமதா, ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனபரமதா. தஸ்ஸ தஸ்ஸாதி ஸுப⁴விமோக்க²ஸ்ஸ ஹேட்டா² திண்ணம் அரூபஜ்ஜா²னானஞ்ச யதா²க்கமம் உபனிஸ்ஸயத்தா. அப்படிகூலபரிசயாதி இட்டா²ரம்மணே மனஸிகாரப³ஹுலீகாரா. அப்பகஸிரேனேவாதி ஸுகே²னேவ. தத்தா²தி விஸுத்³த⁴தாய இட்டே²ஸு வண்ணகஸிணேஸு. சித்தந்தி பா⁴வனாமயசித்தம் பக்க²ந்த³தி அப்பனாவஸேன. ததோ பரந்தி ததோ ஸுப⁴விமோக்க²தோ பரம் விமோக்கா²னம் உபனிஸ்ஸயோ நாம ந ஹோதி, மேத்தாஸஹக³தபா⁴வோ த³ட்ட²ப்³போ³.

ஸத்தது³க்க²ம் ஸமனுபஸ்ஸந்தஸ்ஸாதி த³ண்டே³ன அபி⁴ஹடப்பத்தரூபஹேதும் ஸத்தேஸு உப்பஜ்ஜனகது³க்க²ம் ஞாணேன வீமம்ஸந்தஸ்ஸ. தயித³ம் ரூபனிமித்தகம் ஸத்தேஸு உப்பஜ்ஜனகம் து³க்க²ம் ஞாணேன கருணாவிஹாரிஸ்ஸ விஸேஸதோ பக்க²ந்த³தீதி கத்வா வுத்தம் ‘‘அப்பகஸிரேனேவ தத்த² சித்தம் பக்க²ந்த³தீ’’தி, ந பன ஸப்³ப³ஸோ அரூபே ஆனிஸம்ஸத³ஸ்ஸனதோ.

விஞ்ஞாணம் ஸமனுபஸ்ஸந்தஸ்ஸாதி இத³ம் பாமோஜ்ஜக³ஹணமுகே²ன தன்னிஸ்ஸயவிஞ்ஞாணஸ்ஸ க³ஹணம் ஸம்ப⁴வதீதி கத்வா வுத்தம். விஞ்ஞாணக்³க³ஹணபரிசிதந்தி வுத்தனயேன விஞ்ஞாணக்³க³ஹணே பரிசிதம்.

உபேக்கா²விஹாரிஸ்ஸாதி உபேக்கா²ப்³ரஹ்மவிஹாரம் விஹரதோ. ஆபோ⁴கா³பா⁴வதோதி ஸுகா²தி³வஸேன ஆபு⁴ஜனாபா⁴வதோ. ஸுக²…பே… ஸம்ப⁴வதோதி ஸுக²து³க்கா²தி பரமத்த²கம்மக்³க³ஹணே விமுக²தாஸம்ப⁴வதோ. அவிஜ்ஜமானக்³க³ஹணது³க்க²ந்தி பரமத்த²தோ அவிஜ்ஜமானஸத்தபஞ்ஞத்திக³ஹணபரிசிதம் தஸ்ஸ தஸ்ஸ அபா⁴வமத்தகஸ்ஸ க³ஹணம்பி து³க்க²ம் குஸலம்பி ஹோதி. ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.

மேத்தாஸஹக³தஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

5. ஸங்கா³ரவஸுத்தவண்ணனா

236. பட²மஞ்ஞேவாதி புரேதரம்யேவ. அஸஜ்ஜா²யகதானம் மந்தானம் அப்படிபா⁴னம் பகே³வ பட²மம்யேவ ஸித்³த⁴ம், தத்த² வத்தப்³ப³மேவ நத்தீ²தி அதி⁴ப்பாயோ. பரியுட்டா²னம் நாம அபி⁴ப⁴வோ க³ஹணந்தி ஆஹ – ‘‘காமராக³பரியுட்டி²தேனாதி காமராக³க³ஹிதேனா’’தி. விக்க²ம்பே⁴தி அபனேதீதி விக்க²ம்ப⁴னம், படிபக்க²தோ நிஸ்ஸரதி ஏதேனாதி நிஸ்ஸரணம், விக்க²ம்ப⁴னஞ்ச தம் நிஸ்ஸரணஞ்சாதி விக்க²ம்ப⁴னனிஸ்ஸரணம். தேனாஹ – ‘‘தத்தா²’’திஆதி³. ஸேஸபத³த்³வயேபி ஏஸேவ நயோ. அத்தனா அரணியோ பத்தப்³போ³ அத்தத்தோ², ததா² பரத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

‘‘அனிச்சதோ அனுபஸ்ஸந்தோ நிச்சஸஞ்ஞம் பஜஹதீ’’திஆதீ³ஸு ப்³யாபாதா³தீ³னம் அனாக³தத்தா அப்³யாபாத³வாரே தத³ங்க³னிஸ்ஸரணம் ந க³ஹிதம். கிஞ்சாபி ந க³ஹிதம், படிஸங்கா²னவஸேன பன தஸ்ஸ வினோதே³தப்³ப³தாய தத³ங்க³னிஸ்ஸரணம்பி லப்³ப⁴தேவாதி ஸக்கா விஞ்ஞாதும். ஆலோகஸஞ்ஞா உபசாரப்பத்தா, அப்பனாப்பத்தா வா, யோ கோசி கஸிணஜ்ஜா²னாதி³பே⁴தோ³ ஸமதோ². த⁴ம்மவவத்தா²னம் உபசாரப்பனாப்பத்தவஸேன க³ஹேதப்³ப³ம்.

குதி²தோதி தத்தோ. உஸ்முத³கஜாதோதி தஸ்ஸேவ குதி²தபா⁴வஸ்ஸ உஸ்முத³கதம் அச்சுண்ஹதம் பத்தோ. தேனாஹ ‘‘உஸுமஜாதோ’’தி. திலபீ³ஜகாதி³பே⁴தே³னாதி திலபீ³ஜககண்ணிககேஸராதி³பே⁴தே³ன. ஸேவாலேன…பே… பணகேனாதி உத³கபிச்சி²லேன. அப்பஸன்னோ ஆகுலதாய. அஸன்னிஸின்னோ கலலுப்பத்தியா. அனாலோகட்டா²னேதி ஆலோகரஹிதே டா²னே.

ஸங்கா³ரவஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

6. அப⁴யஸுத்தவண்ணனா

237. ஏகம்ஸேன ப⁴க³வா நீவரணாதி ஏகம்ஸதோ ஏவ ப⁴க³வா ஏதே த⁴ம்மா நீவரணா சித்தே குஸலப்பவத்தியா நீவரணதோ. காயகிலமதோ²தி காயபரிஸ்ஸமோ, ஸோ பன அட்டு²ப்பத்தியா பச்சயத்தா ‘‘த³ரதோ²’’தி வுத்தோ. சித்தகிலமதோ² தப்பச்சயஜாதோ த³ட்ட²ப்³போ³. தேனாஹ – ‘‘தஸ்ஸ கிரா’’திஆதி³. சித்தத³ரதோ²பி படிப்பஸ்ஸம்பீ⁴தி ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தோ⁴. மக்³கே³னேவாதி யதா²தி⁴க³தேன அரியமக்³கே³னேவ. அஸ்ஸாதி அப⁴யஸ்ஸ ராஜகுமாரஸ்ஸ. ஏதம் காயசித்தத³ரத²த்³வயம்.

அப⁴யஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸாகச்ச²வக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.