6. ப்³ரஹ்மஸம்யுத்தம்
1. பட²மவக்³கோ³
1. ப்³ரஹ்மாயாசனஸுத்தவண்ணனா
172. பரிவிதக்கோ உத³பாதீ³தி த⁴ம்மக³ம்பீ⁴ரதாபச்சவேக்க²ணஹேதுகோ த⁴ம்மதே³ஸனாய அப்போஸ்ஸுக்கோ உப்பஜ்ஜி. அயம் பரிவிதக்கோ கஸ்மா உத³பாதி³? கத்த² ச உத³பாதீ³தி தம் ஸப்³ப³ம் விபா⁴வேதும் ‘‘ஸப்³ப³பு³த்³தா⁴ன’’ந்திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² ஆசிண்ணஸமாசிண்ணோதி ஆசரிதோ சேவ ஆசரந்தேஹி ச ஸம்மதே³வ ஆசரிதோதி அத்தோ². ஏதேன அயம் பரிவிதக்கோ ஸப்³ப³பு³த்³தா⁴னம் பட²மாபி⁴ஸம்போ³தி⁴யம் உப்பஜ்ஜதேவாதி அயமேத்த² த⁴ம்மதாதி த³ஸ்ஸேதி. தத்த² அட்ட²மே ஸத்தாஹேதி இத³ம் ஸத்தமஸத்தாஹதோ பரம் ஸத்தாஹப்³ப⁴ந்தரே உப்பன்னத்தா வுத்தம், ந பன இதரேஸம் விய அட்ட²மஸ்ஸ நாம ஸத்தாஹஸ்ஸ பவத்திதஸ்ஸ ஸப்³பா⁴வா. ஸபச்சக்³கே⁴தி மஹக்³கே⁴. ‘‘பச்சக்³கே⁴’’தி வா பாடோ², அபி⁴னவேதி அத்தோ². ஸேலமயேதி முக்³க³வண்ணஸிலாமயே.
படிவித்³தோ⁴தி ஸயம்பு⁴ஞாணேன ‘‘இத³ம் து³க்க²’’ந்திஆதி³னா படிமுக²ம் நிப்³பி³ஜ்ஜ²னவஸேன பத்தோ, யாதா²வதோ அவபு³த்³தோ⁴தி அத்தோ². த⁴ம்மோதி சதுஸச்சத⁴ம்மோ தப்³பி³னிமுத்தஸ்ஸ படிவிஜ்ஜி²தப்³ப³த⁴ம்மஸ்ஸ அபா⁴வதோ. க³ம்பீ⁴ரோதி மஹாஸமுத்³தோ³ விய மகஸதுண்ட³ஸூசியா அஞ்ஞத்ர ஸமுபசிதபரிபக்கஞாணஸம்பா⁴ரேஹி அஞ்ஞேஸம் ஞாணேன அலப்³ப⁴னேய்யபதிட்டோ². தேனாஹ ‘‘உத்தானபடிக்கே²பவசனமேத’’ந்தி. யோ அலப்³ப⁴னேய்யபதிட்டோ², ஸோ ஓகா³ஹிதும் அஸக்குணேய்யதாய ஸரூபதோ விஸேஸதோ ச பஸ்ஸிதும் ந ஸக்காதி ஆஹ ‘‘க³ம்பீ⁴ரத்தாவ து³த்³த³ஸோ’’தி. து³க்கே²ன த³ட்ட²ப்³போ³தி கிச்சே²ன கேனசி கதா³சிதே³வ த³ட்ட²ப்³போ³. யம் பன த³ட்டு²மேவ ந ஸக்கா, தஸ்ஸ ஓகா³ஹேத்வா அனு அனு பு³ஜ்ஜ²னகோ கதா³சி நத்தீ²தி ஆஹ ‘‘து³த்³த³ஸத்தாவ து³ரனுபோ³தோ⁴’’தி. து³க்கே²ன அவபு³ஜ்ஜி²தப்³போ³ அவபோ³த⁴ஸ்ஸ து³க்கரபா⁴வதோ. இமஸ்மிம் டா²னே ‘‘தம் கிம் மஞ்ஞத², பி⁴க்க²வே, கதமம் நு கோ² து³க்கரதரம் வா து³ரபி⁴ஸம்ப⁴வதரம் வா’’தி (ஸம். நி. 5.1115) ஸுத்தபத³ம் வத்தப்³ப³ம். ஸந்தாரம்மணதாய வா ஸந்தோ. நிப்³பு³தஸப்³ப³பரிளாஹதாய நிப்³பு³தோ. அத்தனோ பச்சயேஹி பதா⁴னபா⁴வம் நீதோதி வா பணீதோ. அதித்திகரணட்டே²ன அதப்பகோ ஸாது³ரஸபோ⁴ஜனம் விய. தத்த² ச நிரோத⁴ஸச்சம் ஸந்தம் ஆரம்மணந்தி ஸந்தாரம்மணம், மக்³க³ஸச்சம் ஸந்தம் ஸந்தாரம்மணஞ்சாதி ஸந்தாரம்மணம், அனுபஸந்தஸபா⁴வானம் கிலேஸானம் ஸங்கா²ரானஞ்ச அபா⁴வதோ ஸந்தோ. நிப்³பு³தஸப்³ப³பரிளாஹத்தா நிப்³பு³தோ. ஸந்தபணீதபா⁴வேனேவ தத³த்தா²ய அஸேசனகதாய அதப்பகதா த³ட்ட²ப்³பா³. தேனாஹ ‘‘இத³ம் த்³வயம் லோகுத்தரமேவ ஸந்தா⁴ய வுத்த’’ந்தி. உத்தமஞாணஸ்ஸ விஸயத்தா ந தக்கேன அவசரிதப்³போ³. ததோ ஏவ நிபுணஞாணகோ³சரதாய ஸண்ஹஸுகு²மஸபா⁴வத்தா ச நிபுணோ. பா³லானம் அவிஸயத்தா யதா²வுத்தேஹி பண்டி³தேஹி ஏவ வேதி³தப்³போ³தி பண்டி³தவேத³னீயோ. ஆலீயந்தி அபி⁴ரமிதப்³ப³ட்டே²ன ஸேவீயந்தீதி ஆலயா, பஞ்ச காமகு³ணா. ஆலயந்தி அல்லீயந்தி அபி⁴ரமணவஸேன ஸேவந்தீதி ஆலயா, தண்ஹாவிசரிதானி. ரமந்தீதி ரதிம் விந்த³ந்தி கீளந்தி லளந்தி. ஆலயரதாதி ஆலயனிரதா.
டா²னம் ஸந்தா⁴யாதி டா²னஸத்³த³ம் ஸந்தா⁴ய, அத்த²கோ பன டா²னந்தி ச படிச்சஸமுப்பாதோ³ ஏவ அதி⁴ப்பேதோ. திட்ட²தி ப²லம் ததா³யத்தவுத்திதாயாதி ஹி டா²னம், ஸங்கா²ராதீ³னம் பச்சயபூ⁴தா அவிஜ்ஜாத³யோ. இமேஸம் ஸங்கா²ராதீ³னம் பச்சயா இத³ப்பச்சயா, அவிஜ்ஜாத³யோ. இத³ப்பச்சயா ஏவ இத³ப்பச்சயதா யதா² ‘‘தே³வோ ஏவ தே³வதா’’. இத³ப்பச்சயானம் வா அவிஜ்ஜாதீ³னம் அத்தனோ ப²லம் பதி பச்சயபா⁴வோ உப்பாத³னஸமத்த²தா இத³ப்பச்சயதா. தேன பரமத்த²பச்சயலக்க²ணோ படிச்சஸமுப்பாதோ³ த³ஸ்ஸிதோ ஹோதி. படிச்ச ஸமுப்பஜ்ஜதி ப²லம் ஏதஸ்மாதி படிச்சஸமுப்பாதோ³. பத³த்³வயேனபி த⁴ம்மானம் பச்சயட்டோ² ஏவ விபா⁴விதோ. தேனாஹ ‘‘ஸங்கா²ராதி³பச்சயானம் ஏதம் அதி⁴வசன’’ந்தி. ஸங்கா²ராதீ³னம் பச்சயா ஸங்கா²ராதி³பச்சயா, அவிஜ்ஜாத³யோ. தேஸம் ஸங்கா²ராதி³பச்சயானம். அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரோ பன விஸுத்³தி⁴மக்³க³ஸம்வண்ணனாயம் (விஸுத்³தி⁴. மஹாடீ. 2.572-573) வுத்தனயேன வேதி³தப்³போ³. ஸப்³ப³ஸங்கா²ரஸமதோ²திஆதி³ ஸப்³ப³ந்தி ஸப்³ப³ஸங்கா²ரஸமதா²தி³அபி⁴தே⁴ய்யம் ஸப்³ப³ம் அத்த²தோ நிப்³பா³னமேவ. இதா³னி அஸ்ஸ நிப்³பா³னபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யஸ்மா ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தந்தி நிப்³பா³னம். ஆக³ம்மாதி படிச்ச அரியமக்³க³ஸ்ஸ ஆரம்மணபச்சயஹேது. ஸம்மந்தீதி படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴வூபஸமவஸேன ஸம்மந்தி. ததா² ஸந்தா ச ஸவிஸேஸம் உபஸந்தா நாம ஹோந்தீதி ஆஹ ‘‘வூபஸம்மந்தீ’’தி. ஏதேன ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரா ஸம்மந்தி ஏத்தா²தி ஸப்³ப³ஸங்கா²ரஸமதோ², நிப்³பா³னந்தி த³ஸ்ஸேதி. ஸப்³ப³ஸங்கா²ரவிஸம்யுத்தே ஹி நிப்³பா³னே ஸப்³ப³ஸங்கா²ரவூபஸமபரியாயோ அட்ட²கதா²யம் வுத்தோ ஏவ. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.
உபதீ⁴யதி ஏத்த² து³க்க²ந்தி உபதி⁴, க²ந்தா⁴த³யோ. படினிஸ்ஸட்டா²தி ஸமுச்சே²த³வஸேன பரிச்சத்தா ஹோந்தி. ஸப்³பா³ தண்ஹாதி அட்ட²ஸதப்பபே⁴தா³ ஸப்³பா³பி தண்ஹா. ஸப்³பே³ கிலேஸராகா³தி காமராக³ரூபராகா³தி³பே⁴தா³ ஸப்³பே³பி கிலேஸபூ⁴தா ராகா³, ஸப்³பே³பி வா கிலேஸா இத⁴ ‘‘கிலேஸராகா³’’தி அதி⁴ப்பேதா, ந லோப⁴விஸேஸா ஏவ சித்தஸ்ஸ பரிளாஹபா⁴வாபாத³னதோ. யதா²ஹ ‘‘ரத்தம்பி சித்தம் விபரிணதம், து³ட்ட²ம்பி சித்தம் விபரிணதம், மூள்ஹம்பி சித்தம் விபரிணத’’ந்தி (பாரா. 271). விரஜ்ஜந்தீதி பலுஜ்ஜந்தி விக்க²ம்ப⁴னதோ ஸப்³ப³ஸோ தேன விஸம்யுத்தபா⁴வதோ. ஸப்³ப³ம் து³க்க²ந்தி ஜராமரணாதி³பே⁴த³ம் ஸப்³ப³ம் வட்டது³க்க²ம். ப⁴வேன ப⁴வந்தி தேன தேன ப⁴வேன ப⁴வந்தரம் ப⁴வனிகந்திபா⁴வேன ஸம்ஸிப்³ப³தி. ப²லேன வா ஸத்³தி⁴ம் கம்மம் ஸதண்ஹஸ்ஸேவ ஆயதிம் புனப்³ப⁴வபா⁴வதோ. ததோ வானதோ நிக்க²ந்தம் தத்த² தஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸோ அபா⁴வதோ. சிரனிஸஜ்ஜாசிரபா⁴ஸனேஹி பிட்டி²ஆகி³லாயனதாலுக³லஸோஸாதி³வஸேன காயகிலமதோ² சேவ காயவிஹேஸா ச வேதி³தப்³பா³. ஸா ச கோ² தே³ஸனாய அத்த²மஜானந்தானம் அபடிபஜ்ஜந்தானஞ்ச வஸேன, ஜானந்தானம் பன படிபஜ்ஜந்தானஞ்ச தே³ஸனாய காயபரிஸ்ஸமோபி ஸத்து² அபரிஸ்ஸமோயேவ. தேனாஹ ப⁴க³வா – ‘‘ந ச மம் த⁴ம்மாதி⁴கரணம் விஹேஸேஸீ’’தி (உதா³. 10). தேனேவாஹ – ‘‘யா அஜானந்தானம் தே³ஸனா நாம, ஸோ மம கிலமதோ² அஸ்ஸா’’தி. உப⁴யந்தி சித்தகிலமதோ² சித்தவிஹேஸா சாதி உப⁴யம்பேதம் பு³த்³தா⁴னம் நத்தி² போ³தி⁴மூலே ஏவ ஸமுச்சி²ன்னத்தா. அனுப்³ரூஹனம் ஸம்பிண்ட³னம். ஸோதி அபிஸ்ஸூதி நிபாதோ. வுத்³தி⁴ப்பத்தா வா அச்ச²ரியா அனச்ச²ரியா, வுத்³தி⁴அத்தோ²பி ஹி -காரோ ஹோதி யதா² ‘‘அஸேக்கா² த⁴ம்மா’’தி. கப்பானம் ஸதஸஹஸ்ஸம் சத்தாரி ச அஸங்க்²யேய்யானி ஸதே³வகஸ்ஸ லோகஸ்ஸ த⁴ம்மஸம்விபா⁴க³கரணத்த²மேவ பாரமியோ பூரேத்வா இதா³னி ஸமதி⁴க³தத⁴ம்மரஜ்ஜஸ்ஸ தத்த² அப்போஸ்ஸுக்கதாபத்திதீ³பனதா கா³த²த்த²ஸ்ஸ ச அச்ச²ரியதா தஸ்ஸ வுத்³தி⁴ப்பத்தீதி வேதி³தப்³ப³ம். அத்த²த்³வாரேன ஹி கா³தா²னம் அனச்ச²ரியதா. கோ³சரா அஹேஸுந்தி உபட்ட²ஹிம்ஸு. உபட்டா²னஞ்ச விதக்கேதப்³ப³தாவாதி ஆஹ ‘‘பரிவிதக்கயிதப்³ப³தம் பாபுணிம்ஸூ’’தி.
யதி³ ஸுகா²படிபதா³வ, கத²ம் கிச்ச²தாதி ஆஹ ‘‘பாரமீபூரணகாலே பனா’’திஆதி³. ஏவமாதீ³னி து³ப்பரிச்சஜானி தே³ந்தஸ்ஸ. ஹ-இதி வா ப்³யத்தந்தி ஏதஸ்மிம் அத்தே² நிபாதோ. ‘‘ஏகம்ஸத்தே²’’தி கேசி. ஹ ப்³யத்தம், ஏகம்ஸேன வா அலம் நிப்பயோஜனம் ஏவம் கிச்சே²ன அதி⁴க³தஸ்ஸ பகாஸிதும் தே³ஸிதுந்தி யோஜனா. ஹலந்தி வா அலந்தி இமினா ஸமானத்த²பத³ம் ‘‘ஹலந்தி வதா³மீ’’திஆதீ³ஸு விய. ராக³தோ³ஸபு²ட்டே²ஹீதி பு²ட்ட²விஸேன விய ஸப்பேன ராகே³ன தோ³ஸேன ச பு²ட்டே²ஹி அபி⁴பூ⁴தேஹி. ராக³தோ³ஸானுக³தேஹீதி ராக³தோ³ஸேஹி அனுப³ந்தே⁴ஹி.
நிச்சாதீ³னந்தி நிச்சாதீ³னம் சதுன்னம் விபல்லாஸானம். ஏவம்க³தந்தி ஏவம் அனிச்சந்திஆதி³னா ஆகாரேன பவத்தம் பு³ஜ்ஜி²தப்³ப³ம். காமராக³ரத்தா ச ப⁴வராக³ரத்தா ச நீவரணேஹி நிவுதசித்ததாய தி³ட்டி²ராக³ரத்தா விபரீதாபி⁴னிவேஸேன ந த³க்க²ந்தி யாதா²வதோ த⁴ம்மம் ந படிவிஜ்ஜி²ஸ்ஸந்தி. ஸபா⁴வேனாதி அவிபரீதஸபா⁴வேன. ஏவம் கா³ஹாபேதுந்தி அனிச்சந்திஆதி³னா ஸபா⁴வேன யாதா²வதோ த⁴ம்மம் ஜானாபேதும். ராக³தோ³ஸபரேததாபி நேஸம் ஸம்மூள்ஹபா⁴வேனேவாதி ஆஹ ‘‘தமோக²ந்தே⁴ன ஆவுடா’’தி.
த⁴ம்மதே³ஸனாய அப்போஸ்ஸுக்கதாபத்தியா காரணம் விபா⁴வேதும் ‘‘கஸ்மா பனா’’திஆதி³னா ஸயமேவ சோத³னம் ஸமுட்டா²பேதி. அஞ்ஞாதவேஸேனாதி இமஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாவகபா⁴வூபக³மனேன அஞ்ஞாதவேஸேன. ‘‘அஞ்ஞதரதாபஸவேஸேனா’’தி கேசி, ஸோ பனஸ்ஸ அரஹத்தாதி⁴க³மனேனேவ விக³ச்சே²ய்ய. திவித⁴ம் காரணம் அப்போஸ்ஸுக்கதாபத்தியா படிபக்க²ஸ்ஸ ப³லவபா⁴வோ, த⁴ம்மஸ்ஸ க³ம்பீ⁴ரதா, தத்த² ச ப⁴க³வதோ ஸாதிஸயம் கா³ரவந்தி தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தஸ்ஸ ஹீ’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² படிபக்கா² நாம ராகா³த³யோ கிலேஸா ஸம்மாபடிபத்தியா அந்தராயகரத்தா. தேஸம் ப³லவபா⁴வதோ சிரபரிபா⁴வனாய ஸத்தஸந்தானதோ து³ப்³பி³ஸோதி⁴யதாய தே ஸத்தே மத்தஹத்தி²னோ விய து³ப்³ப³லபுரிஸம் அதி⁴ப⁴வித்வா அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா அனயப்³யஸனம் ஆபாதே³ந்தா அனேகஸதயோஜனாயாமவித்தா²ரம் ஸுனிசிதம் க⁴னஸன்னிவேஸம் கண்டகது³க்³க³ம்பி அதி⁴ஸேந்தி. தூ³ரபபே⁴த³து³ச்சே²ஜ்ஜதாஹி து³ப்³பி³ஸோதி⁴யதம் பன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அத²ஸ்ஸா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ச அந்தோ அமட்ட²தாய கஞ்ஜியபுண்ணா லாபு³, சிரபாரிவாஸிகதாய தக்கப⁴ரிதா சாடி, ஸ்னேஹதிந்தது³ப்³ப³லபா⁴வேன வஸாபீதபிலோதிகா, தேலமிஸ்ஸிததாய அஞ்ஜனமக்கி²தஹத்தோ² து³ப்³பி³ஸோத⁴னீயா வுத்தா. ஹீனூபமா சேதா ரூபபப³ந்த⁴பா⁴வதோ அசிரகாலிகத்தா ச மலீனதாய, கிலேஸஸம்கிலேஸோ ஏவ பன து³ப்³பி³ஸோத⁴னீயதரோ அனாதி³காலிகத்தா அரூபனிஸ்ஸிதத்தா ச. தேனாஹ ‘‘அதிஸம்கிலிட்டா²’’தி.
யதா² ச து³ப்³பி³ஸோத⁴னீயதரதாய, ஏவம் க³ம்பீ⁴ரது³த்³த³ஸது³ரனுபோ³தா⁴னம்பி வுத்தஉபமா ஹீனூபமாவ. க³ம்பீ⁴ரோபி த⁴ம்மோ படிபக்க²வித⁴மனேன ஞாணேன விஸத³பா⁴வம் ஆபன்னேன ஸுபாகடோ ப⁴வேய்ய, படிபக்க²வித⁴மனம் பன ஸம்மாபடிபத்திபடிப³த்³த⁴ம், ஸா ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸவனாதீ⁴னா, தம் ஸத்த²ரி த⁴ம்மே ச பஸாதா³யத்தம். ஸோ க³ருட்டா²னியானம் அஜ்ஜே²ஸனஹேதுகோதி பணாலிகாய ஸத்தானம் த⁴ம்மஸம்படிபத்தியா ப்³ரஹ்மாயாசனானிமித்தந்தி தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அபிசா’’திஆதி³மாஹ.
உபக்கிலேஸபூ⁴தம் அப்பம் ராகா³தி³ரஜம் ஏதஸ்ஸாதி அப்பரஜம், அப்பரஜம் அக்கி² பஞ்ஞாசக்கு² யேஸம் தே தம்ஸபா⁴வாதி கத்வா அப்பரஜக்க²ஜாதிகாதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘பஞ்ஞாமயே’’திஆதி³மாஹ. அப்பம் ராகா³தி³ரஜம் யேஸம் தம்ஸபா⁴வா அப்பரஜக்க²ஜாதிகாதி ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. அஸ்ஸவனதாதி ‘‘ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா’’திஆதீ³ஸு விய கரணே பச்சத்தவசனந்தி ஆஹ ‘‘அஸ்ஸவனதாயா’’தி. த³ஸபுஞ்ஞகிரியவஸேனாதி தா³னாதி³த³ஸவித⁴புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னம் வஸேன. தேனாஹ ‘‘கதாதி⁴காரா’’திஆதி³. பபஞ்சஸூத³னியம் (ம. நி. அட்ட². 1.282) பன ‘‘த்³வாத³ஸபுஞ்ஞகிரியவஸேனா’’தி வுத்தம், தம் தா³னாதீ³ஸு ஸரணக³மன-பரஹிதபரிணாமனாதி³பக்கி²பனவஸேன வுத்தம்.
ராகா³தி³மலேன ஸமலேஹி பூரணாதீ³ஹி ச²ஹி ஸத்தா²ரேஹி ஸத்து²படிஞ்ஞேஹி கப்³ப³ரசனாவஸேன சிந்தாகவிஆதி³பா⁴வே ட²த்வா தக்கபரியாஹதம் வீமம்ஸானுசரிதம் ஸயம்படிபா⁴னம் சிந்திதோ. தே கிர பு³த்³த⁴கோலாஹலானுஸ்ஸவேன ஸஞ்ஜாதகுதூஹலம் லோகம் வஞ்சேந்தா கோஹஞ்ஞே ட²த்வா ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் படிஜானந்தா யம் கஞ்சி அத⁴ம்மமேவ ‘‘த⁴ம்மோ’’தி தீ³பேஸும். தேனாஹ ‘‘தே ஹி புரேதரம் உப்பஜ்ஜித்வா’’திஆதி³. அபாபுரேதந்தி ஏதம் கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாஸனந்தரதா⁴னதோ பபு⁴தி பிஹிதம் நிப்³பா³னமஹாத்³வாரம் அரியமக்³க³ம் ஸத்³த⁴ம்மதே³ஸனாஹத்தே²ன அபாபுர விவர.
ஸேலோ பப்³ப³தோ உச்சோ ஹோதி தி²ரோ ச, ந பம்ஸுபப்³ப³தோ மிஸ்ஸகபப்³ப³தோ சாதி ஆஹ ‘‘ஸேலே யதா² பப்³ப³தமுத்³த⁴னீ’’தி. த⁴ம்மமயம் பாஸாத³ந்தி லோகுத்தரத⁴ம்மமாஹ. ஸோ ஹி ஸப்³ப³ஸோ பஸாதா³வஹோ, ஸப்³ப³த⁴ம்மே அதிக்கம்ம அப்³பு⁴க்³க³தட்டே²ன பாஸாத³ஸதி³ஸோ ச. பஞ்ஞாபரியாயோ வா இத⁴ த⁴ம்ம-ஸத்³தோ³தி வுத்தம் ‘‘பஞ்ஞாமய’’ந்தி. ஸா ஹி அப்³பு⁴க்³க³தட்டே²ன பாஸாதோ³தி அபி⁴த⁴ம்மே ஆக³தா. ததா² சாஹ –
‘‘பஞ்ஞாபாஸாத³மாருய்ஹ, அஸோகோ ஸோகினிம் பஜம்;
பப்³ப³தட்டோ²வ பூ⁴மட்டே², தீ⁴ரோ பா³லே அவேக்க²தீ’’தி. (த⁴. ப. 28);
யதா² ஹீதிஆதீ³ஸு யதா² ச பப்³ப³தே ட²த்வா அந்த⁴காரே ஹேட்டா² ஓலோகேந்தஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ கே²த்தகேதா³ரபாளிகுடிகாயோ தத்த² ஸயிதமனுஸ்ஸா ச ந பஞ்ஞாயந்தி அனுஜ்ஜலபா⁴வதோ, குடிகாஸு பன அக்³கி³ஜாலா பஞ்ஞாயதி ஸமுஜ்ஜலபா⁴வதோ, ஏவம் த⁴ம்மபாஸாத³மாருய்ஹ ஸத்தலோகம் ஓலோகயதோ ப⁴க³வதோ ஞாணஸ்ஸ ஆபாத²ம் நாக³ச்ச²ந்தி அகதகல்யாணா ஸத்தா, ஞாணக்³கி³னா அனுஜ்ஜலபா⁴வதோ அனுளாரபா⁴வதோ ச ரத்திம் கி²த்தா ஸரா விய ஹோந்தி, கதகல்யாணா பன ப⁴ப்³ப³புக்³க³லா தூ³ரே டி²தாபி ப⁴க³வதோ ஆபாத²ம் ஆக³ச்ச²ந்தி பரிபக்கஞாணக்³கி³தாய ஸமுஜ்ஜலபா⁴வதோ உளாரஸந்தானதாய ஹிமவந்தபப்³ப³தோ விய சாதி ஏவம் யோஜனா வேதி³தப்³பா³.
க³ருட்டா²னீயம் பயிருபாஸித்வா க³ருதரம் பயோஜனம் உத்³தி³ஸ்ஸ அபி⁴பத்த²னா அஜ்ஜே²ஸனா, ஸாபி அத்த²தோ யாசனாவ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘அஜ்ஜே²ஸனந்தி யாசன’’ந்தி. பதே³ஸவிஸயம் ஞாணத³ஸ்ஸனம் அஹுத்வா பு³த்³தா⁴னம்யேவ ஆவேணிகபா⁴வதோ இத³ம் ஞாணத்³வயம் ‘‘பு³த்³த⁴சக்கூ²’’தி வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘இமேஸஞ்ஹி த்³வின்னம் ஞாணானம் ‘பு³த்³த⁴சக்கூ²’தி நாம’’ந்தி. திண்ணம் மக்³க்³க³ஞாணானந்தி ஹேட்டி²மானம் திண்ணம் மக்³க³ஞாணானம் ‘‘த⁴ம்மசக்கூ²’’தி நாமம் சதுஸச்சத⁴ம்மத³ஸ்ஸனமத்தபா⁴வதோ. யதோ தானி ஞாணானி விஜ்ஜூபமபா⁴வேன வுத்தானி, அக்³க³மக்³க³ஞாணம் பன ஞாணகிச்சஸ்ஸ ஸிகா²ப்பத்தியா த³ஸ்ஸனமத்தம் ந ஹோதீதி ‘‘த⁴ம்மசக்கூ²’’தி ந வுச்சதி, யதோ தம் வஜிரூபமபா⁴வேன வுத்தம். வுத்தனயேனாதி ‘‘அப்பரஜக்க²ஜாதிகா’’தி ஏத்த² வுத்தனயேன. யஸ்மா மந்த³கிலேஸா ‘‘அப்பரஜக்கா²’’தி வுத்தா, தஸ்மா ப³ஹலகிலேஸா ‘‘மஹாரஜக்கா²’’தி வேதி³தப்³பா³. படிபக்க²வித⁴மனஸமத்த²தாய திக்கா²னி ஸூரானி விஸதா³னி, வுத்தவிபரியாயேன முதூ³னி. ஸத்³தா⁴த³யோ ஆகாராதி ஸத்³த³ஹனாதி³ப்பகாரே வத³தி. ஸுந்த³ராதி கல்யாணா. ஸம்மோஹவினோத³னியம் பன ‘‘யேஸம் ஆஸயாத³யோ கோட்டா²ஸா ஸுந்த³ரா, தே ஸ்வாகாரா’’தி வுத்தம், தம் இமாய அத்த²வண்ணனாய அஞ்ஞத³த்து² ஸம்ஸந்த³தீதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். காரணம் நாம பச்சயாகாரோ, ஸச்சானி வா. பரலோகந்தி ஸம்பராயம். தம் து³க்கா²வஹம் வஜ்ஜம் விய ப⁴யதோ பஸ்ஸிதப்³ப³ந்தி வுத்தம் ‘‘பரலோகஞ்சேவ வஜ்ஜஞ்ச ப⁴யதோ பஸ்ஸந்தீ’’தி. ஸம்பத்திப⁴வதோ வா அஞ்ஞத்தா விபத்திப⁴வோ பரலோகோதி வுத்தம் ‘‘பர…பே… பஸ்ஸந்தீ’’தி.
அயம் பனேத்த² பாளீதி ஏத்த² ‘‘அப்பரஜக்கா²’’தி பதா³னம் அத்த²விபா⁴வனே அயம் தஸ்ஸ ததா²பா⁴வஸாத⁴னபாளி. ஸத்³தா⁴தீ³னஞ்ஹி விமுத்தபரிபாசகத⁴ம்மானம் ப³லவபா⁴வோ தப்படிபக்கா²னம் பாபத⁴ம்மானம் து³ப்³ப³லபா⁴வே ஸதி ஹோதி. தேஸஞ்ச ப³லவபா⁴வோ ஸத்³தா⁴தீ³னம் து³ப்³ப³லபா⁴வேதி விமுத்திபரிபாசகத⁴ம்மானம் ஸவிஸேஸம் அத்தி²தானத்தி²தாவஸேன அப்பரஜக்கா² மஹாரஜக்கா²திஆத³யோ பாளியம் (படி. ம. 1.111) விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸிதா ‘‘ஸத்³தோ⁴ புக்³க³லோ அப்பரஜக்கோ²’’திஆதி³னா. க²ந்தா⁴த³யோ ஏவ லுஜ்ஜனபலுஜ்ஜனட்டே²ன லோகோ ஸம்பத்திப⁴வபூ⁴தோ லோகோ ஸம்பத்திப⁴வலோகோ, ஸுக³திஸங்கா²தோ உபபத்திப⁴வோ. ஸம்பத்தி ப⁴வதி ஏதேனாதி ஸம்பத்திஸம்ப⁴வலோகோ, ஸுக³திஸம்வத்தனியோ கம்மப⁴வோ. து³க்³க³திஸங்கா²தஉபபத்திப⁴வ-து³க்³க³திஸம்வத்தனியகம்மப⁴வா விபத்திப⁴வலோக-விபத்திஸம்ப⁴வலோகா. புன ஏககது³காதி³வஸேன லோகம் விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஏகோ லோகோ’’திஆதி³ வுத்தம். ஆஹாராத³யோ விய ஹி ஆஹாரட்டி²திகா ஸங்கா²ரா ஸப்³பே³ லுஜ்ஜனட்டே²ன லோகோதி. தத்த² ஏகோ லோகோ ஸப்³பே³ ஸத்தா ஆஹாரட்டி²திகாதி யாயம் புக்³க³லாதி⁴ட்டா²னாய கதா²ய ஸப்³பே³ஸம் ஸங்கா²ரானம் பச்சயாயத்தவுத்திதா வுத்தா, தாய ஸப்³போ³ ஸங்கா²ரலோகோ ஏகோ ஏகவிதோ⁴ பகாரந்தரஸ்ஸ அபா⁴வதோ. த்³வே லோகாதிஆதீ³ஸுபி இமினா நயேன அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. நாமக்³க³ஹணேன சேத்த² நிப்³பா³னஸ்ஸ அக்³க³ஹணம் தஸ்ஸ அலோகஸபா⁴வத்தா.
நனு ச ‘‘ஆஹாரட்டி²திகா’’தி ஏத்த² பச்சயாயத்தவுத்திதாய மக்³க³ப²லானம்பி லோகதா ஆபஜ்ஜதீதி? நாபஜ்ஜதி, பரிஞ்ஞேய்யானம் து³க்க²ஸச்சத⁴ம்மானம் இத⁴ ‘‘லோகோ’’தி அதி⁴ப்பேதத்தா. அத² வா ந லுஜ்ஜதி ந பலுஜ்ஜதீதி யோ க³ஹிதோ ததா² ந ஹோதி, ஸோ லோகோதி தம்க³ஹணரஹிதானம் லோகுத்தரானம் நத்தி² லோகதா. உபாதா³னானம் ஆரம்மணபூ⁴தா க²ந்தா⁴ உபாதா³னக்க²ந்தா⁴. அனுரோதா⁴தி³வத்து²பூ⁴தா லாபா⁴த³யோ அட்ட² லோகத⁴ம்மா. த³ஸாயதனானீதி த³ஸ ரூபாயதனானி. ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ. விவட்டஜ்ஜா²ஸயஸ்ஸ அதி⁴ப்பேதத்தா தஸ்ஸ ச ஸப்³ப³ம் தேபூ⁴மககம்மம் க³ரஹிதப்³ப³ம் வஜ்ஜிதப்³ப³ஞ்ச ஹுத்வா உபட்டா²தீதி வுத்தம் ‘‘ஸப்³பே³ அபி⁴ஸங்கா²ரா வஜ்ஜா, ஸப்³பே³ ப⁴வகா³மிகம்மா வஜ்ஜா’’தி. அப்பரஜக்க²தாதீ³ஸு பஞ்சஸு து³கேஸு ஏகேகஸ்மிம் த³ஸ த³ஸ கத்வா ‘‘பஞ்ஞாஸாய ஆகாரேஹி இமானி பஞ்சிந்த்³ரியானி ஜானாதீ’’தி வுத்தம். அத² வா அன்வயதோ ப்³யதிரேகதோ ச ஸத்³தா⁴தீ³னம் இந்த்³ரியானம் பரோபரியத்தம் ஜானாதீதி கத்வா ததா² வுத்தம். ஏத்த² ச அப்பரஜக்கா²தி³ப⁴ப்³பா³தி³வஸேன ஆவஜ்ஜேந்தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ தே ஸத்தா புஞ்ஜபுஞ்ஜாவ ஹுத்வா உபட்ட²ஹந்தி, ந ஏகேகா.
உப்பலானி ஏத்த² ஸந்தீதி உப்பலினீ. உப்பலக³ச்சோ²பி ஜலாஸயோபி ச. இத⁴ பன ஜலாஸயோ அதி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘உப்பலவனே’’தி. யானி ஹி உத³கஸ்ஸ அந்தோ நிமுக்³கா³னேவ ஹுத்வா புஸந்தி வட்³ட⁴ந்தி, தானி அந்தோனிமுக்³க³போஸீனி. தீ³பிதானீதி அட்ட²கதா²யம் பகாஸிதானி, இதே⁴வ வா ‘‘அஞ்ஞானிபீ’’திஆதி³னா த³ஸ்ஸிதானி. உக்³க⁴டிதஞ்ஞூதி உக்³க⁴டனம் நாம ஞாணுக்³க⁴டனம், ஞாணேன உக்³க⁴டிதமத்தேனேவ ஜானாதீதி அத்தோ². விபஞ்சிதம் வித்தா²ரிதமேவ அத்த²ம் ஜானாதீதி விபஞ்சிதஞ்ஞூ. நித்³தே³ஸாதீ³ஹி த⁴ம்மாபி⁴ஸமயாய நேதப்³போ³தி நேய்யோ. பஜ்ஜதி அத்தோ² ஏதேனாதி பத³ம், பஜ்ஜதே ஞாயதேதி வா பத³ம், தத³த்தோ². பத³ம் பரமம் ஏதஸ்ஸ, ந ஸச்சாபி⁴ஸம்போ³தோ⁴தி பத³பரமோ.
உதா³ஹடவேலாயாதி உதா³ஹாரே த⁴ம்மஸ்ஸ உத்³தே³ஸே உதா³ஹடமத்தேயேவ. த⁴ம்மாபி⁴ஸமயோதி சதுஸச்சத⁴ம்மஸ்ஸ ஞாணேன ஸத்³தி⁴ம் அபி⁴ஸமயோ. அயம் வுச்சதீதி அயம் ‘‘சத்தாரோ ஸதிபட்டா²னா’’திஆதி³னா நயேன ஸம்கி²த்தேன மாதிகாய ட²பியமானாய தே³ஸனானுஸாரேன ஞாணம் பேஸேத்வா அரஹத்தம் க³ண்ஹிதும் ஸமத்தோ² புக்³க³லோ ‘‘உக்³க⁴டிதஞ்ஞூ’’தி வுச்சதி. அயம் வுச்சதீதி ஸம்கி²த்தேன மாதிகம் ட²பேத்வா வித்தா²ரேன அத்தே² விப⁴ஜியமானே அரஹத்தம் பாபுணிதும் ஸமத்தோ² புக்³க³லோ ‘‘விபஞ்சிதஞ்ஞூ’’தி வுச்சதி. உத்³தே³ஸதோதி உத்³தே³ஸஹேது. உத்³தி³ஸந்தஸ்ஸ உத்³தி³ஸாபேந்தஸ்ஸ வாதி அத்தோ². பரிபுச்ச²தோதி அத்த²ம் பரிபுச்ச²ந்தஸ்ஸ. அனுபுப்³பே³ன த⁴ம்மாபி⁴ஸமயோ ஹோதீதி அனுக்கமேன அரஹத்தப்பத்தி ஹோதி. ந தாய ஜாதியா த⁴ம்மாபி⁴ஸமயோ ஹோதீதி தேன அத்தபா⁴வேன மக்³க³ம் வா ப²லம் வா அந்தமஸோ ஜா²னம் வா விபஸ்ஸனம் வா நிப்³ப³த்தேதும் ந ஸக்கோதி. அயம் வுச்சதி பத³பரமோதி அயம் புக்³க³லோ ச²ப்³பி³த⁴ம் ப்³யஞ்ஜனபத³ம் ச²ப்³பி³த⁴ம் அத்த²பத³ந்தி இத³ம் பத³மேவ பரமம் அஸ்ஸாதி பத³பரமோதி வுச்சதீதி அத்தோ².
வாஸனா ஹோதீதி தே³ஸனா ப²லவோஹாரேன வாஸனா ஹோதீதி வுத்தா. ந ஹி காசி பு³த்³தா⁴னம் தே³ஸனா நிரத்த²கா. யேதி யே து³விதே⁴ புக்³க³லே. விப⁴ங்கே³ கம்மாவரணேனாதி பஞ்சவிதே⁴ன ஆனந்தரியகம்மேன. விபாகாவரணேனாதி அஹேதுகபடிஸந்தி⁴யா. யஸ்மா பன து³ஹேதுகானம்பி அரியமக்³க³படிவேதோ⁴ நத்தி², தஸ்மா து³ஹேதுகா படிஸந்தி⁴பி விபாகாவரணமேவாதி வேதி³தப்³பா³. கிலேஸாவரணேனாதி நியதமிச்சா²தி³ட்டி²யா. அஸ்ஸத்³தா⁴தி பு³த்³தா⁴தீ³ஸு ஸத்³தா⁴ரஹிதா. அச்ச²ந்தி³காதி கத்துகம்யதாச²ந்த³ரஹிதா. உத்தரகுருகா மனுஸ்ஸா அச்ச²ந்தி³கட்டா²னம் பவிட்டா². து³ப்பஞ்ஞாதி ப⁴வங்க³பஞ்ஞாய பரிஹீனா. ப⁴வங்க³பஞ்ஞாய பன பரிபுண்ணாயபி யஸ்ஸ ப⁴வங்க³சலனம் லோகுத்தரஸ்ஸ பச்சயோ ந ஹோதி, ஸோபி து³ப்பஞ்ஞோ ஏவ நாம. அப⁴ப்³பா³ நியாமம் ஓக்கமிதும் குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தந்தி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு ஸம்மத்தனியாமஸங்கா²தம் மக்³க³ம் ஓக்கமிதும் அதி⁴க³ந்தும் அப⁴ப்³பா³. ந கம்மாவரணேனாதிஆதீ³னி வுத்தவிபரியாயேன வேதி³தப்³பா³னி. ராக³சரிதாதி³ஆதீ³ஸு யம் வத்தப்³ப³ம், தம் பரமத்த²தீ³பனியம் விஸுத்³தி⁴மக்³க³ஸம்வண்ணனாயம் (விஸுத்³தி⁴. மஹாடீ. 1.43) வுத்தனயேன வேதி³தப்³ப³ம்.
நிப்³பா³னஸ்ஸ த்³வாரம் பவிஸனமக்³கோ³ விவரித்வா ட²பிதோ மஹாகருணூபனிஸ்ஸயேன ஸயம்பு⁴ஞாணேன அதி⁴க³தத்தா. ஸத்³த⁴ம் பமுஞ்சந்தூதி அத்தனோ ஸத்³த⁴ம் த⁴ம்மஸம்படிச்ச²னயோக்³யம் கத்வா விஸ்ஸஜ்ஜேந்து, ஸத்³த³ஹனாகாரேன நம் உபட்ட²பேந்தூதி அத்தோ². ஸுகே²ன அகிச்சே²ன பவத்தனீயதாய ஸுப்பவத்திதம். ந பா⁴ஸிம் ந பா⁴ஸிஸ்ஸாமீதி சிந்தேஸிம்.
ஸத்து² ஸந்திகம் உபக³தானம் தே³வானம் ப்³ரஹ்மானஞ்ச தஸ்ஸ புரதோ அந்தரதா⁴னம் நாம அதிட்ட²னந்தி ஆஹ ‘‘ஸகட்டா²னமேவ க³தோ’’தி. ஸத்³தி⁴ந்த்³ரியாதி³ ஸம்மாதி³ட்டி²ஆதி³கோ த⁴ம்மோ ஏவ வினேய்யஸந்தானே பவத்தனட்டே²ன சக்கந்தி த⁴ம்மசக்கம். அத² வா சக்கந்தி ஆணா. த⁴ம்மந்தி தே³ஸனா. அத² வா அத்த²த⁴ம்மதோ அனபேதத்தா த⁴ம்மஞ்ச தம் பவத்தனட்டே²ன சக்கஞ்சாதி த⁴ம்மசக்கம். த⁴ம்மேன ஞாயேன சக்கந்திபி த⁴ம்மசக்கம். யதா²ஹ ‘‘த⁴ம்மஞ்ச பவத்தேதி சக்கஞ்சாதி த⁴ம்மசக்கம், சக்கஞ்ச பவத்தேதி த⁴ம்மஞ்சாதி த⁴ம்மசக்கம், த⁴ம்மேன பவத்தேதீதி த⁴ம்மசக்கம், த⁴ம்மசரியாய பவத்தேதீதி த⁴ம்மசக்க’’ந்திஆதி³ (படி. ம. 2.40-41). பவத்தேஸீதி பட்ட²பேஸி.
ப்³ரஹ்மாயாசனஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. கா³ரவஸுத்தவண்ணனா
173. அயம் விதக்கோதி அயம் ‘‘கிந்தாஹம் விஹரேய்ய’’ந்தி ஏவம் பவத்திதவிதக்கோ. அஞ்ஞஸ்மிந்தி பரஸ்மிம். அத்தா ந ஹோதீதி ஹி அஞ்ஞோ, பரோ. ஸோ பனேத்த² ந யோ கோசி அதி⁴ப்பேதோ, அத² கோ² க³ருட்டா²னீயோ. தேனாஹ ‘‘கஞ்சி க³ருட்டா²னே அட்ட²பேத்வா’’தி. பதிஸ்ஸவதி க³ருனோ ‘‘ஆமா’’தி ஸம்படிச்ச²தீதி பதிஸ்ஸோ, ந பதிஸ்ஸோதி அப்பதிஸ்ஸோ. பதிஸ்ஸயரஹிதோ க³ருபஸ்ஸயரஹிதோதி அத்தோ².
ஸதே³வகேதி அவயவேன விக்³க³ஹோ ஸமுதா³யோ ஸமாஸத்தோ². ஸதே³வகக்³க³ஹணேன பஞ்சகாமாவசரதே³வக்³க³ஹணம் பாரிஸேஸஞாயேன இதரேஸம் பத³ந்தரேஹி ஸங்க³ஹிதத்தா, ஸமாரகக்³க³ஹணேன ச²ட்ட²காமாவசரதே³வக்³க³ஹணம் பச்சாஸத்திஞாயேன. தத்த² ஹி மாரோ ஜாதோ தன்னிவாஸீ ச ஹோதி. ஸப்³ரஹ்மகவசனேன ப்³ரஹ்மகாயிகாதி³ப்³ரஹ்மக்³க³ஹணம் பச்சாஸத்திஞாயேனேவ. ‘‘ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாயா’’தி ஸாஸனஸ்ஸ பச்சத்தி²கஸமணப்³ராஹ்மணக்³க³ஹணம். நித³ஸ்ஸனமத்தஞ்சேதம் அபச்சத்தி²கானம் அஸமிதபாபானம் அபா³ஹிதபாபானஞ்ச ஸமணப்³ராஹ்மணானம் தேனேவ வசனேன க³ஹிதத்தா. காமம் ‘‘ஸதே³வகே’’திஆதி³விஸேஸனானம் வஸேன ஸத்தவிஸயோ லோகஸத்³தோ³தி விஞ்ஞாயதி துல்யயோக³விஸயத்தா தேஸம். ‘‘ஸலோமகோ ஸபக்க²கோ’’திஆதீ³ஸு பன அதுல்யயோகே³பி அயம் ஸமாஸோ லப்³ப⁴தீதி ப்³யபி⁴சாரத³ஸ்ஸனதோ பஜாக³ஹணந்தி பஜாவசனேன ஸத்தலோகக்³க³ஹணம். தே³வபா⁴வஸாமஞ்ஞேன மாரப்³ரஹ்மேஸு க³ஹிதேஸுபி இதரேஹி தேஸம் லப்³ப⁴மானவிஸேஸத³ஸ்ஸனத்த²ம் விஸும் க³ஹணந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘மாரோ நாமா’’திஆதி³மாஹ. மாரோ ப்³ரஹ்மானம்பி விசக்கு²கம்மாய பஹோதீதி ஆஹ ‘‘ஸப்³பே³ஸ’’ந்தி. உபரீதி உபரிபா⁴வே. ப்³ரஹ்மாதி த³ஸஸஹஸ்ஸிப்³ரஹ்மானம் ஸந்தா⁴யாஹ. ததா² சாஹ ‘‘த³ஸஹி அங்கு³லீஹீ’’திஆதி³. இத⁴ தீ³க⁴னிகாயாத³யோ விய பா³ஹிரகானம்பி க³ந்த²னிகாயோ லப்³ப⁴தீதி ஆஹ ‘‘ஏகனிகாயாதி³வஸேனா’’தி.
வத்து²விஜ்ஜாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன விஜ்ஜாட்டா²னானி ஸங்க³ஹிதானி. யதா²ஸகம் கம்மகிலேஸேஹி பஜாதத்தா நிப்³ப³த்தத்தா பஜா, ஸத்தனிகாயோ. தஸ்ஸா பஜாய. ஸதே³வமனுஸ்ஸாயாதி வா இமினா ஸம்முதிதே³வக்³க³ஹணம் தத³வஸிட்ட²மனுஸ்ஸலோகக்³க³ஹணஞ்ச த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஏவம் பா⁴க³ஸோ லோகம் க³ஹேத்வா யோஜனம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அபா⁴க³ஸோ லோகம் க³ஹேத்வா யோஜனம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிசேத்தா²’’திஆதி³ வுத்தம். லோகவஸேன வுத்தானி ‘‘லோகீயந்தி ஏத்த² கம்மகம்மப²லானீ’’தி கத்வா, பஜாவஸேன ‘‘ஹேதுபச்சயேஹி பஜாயதீ’’தி கத்வா. ஸீலஸம்பன்னதரந்தி ஏத்த² பரிபுண்ணஸம்பன்னதா அதி⁴ப்பேதா ‘‘ஸம்பன்னம் ஸாலிகேதா³ர’’ந்திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.14.1) விய. தேனாஹ ‘‘அதி⁴கதரந்தி அத்தோ²’’தி. பரிபுண்ணம்பி ‘‘அதி⁴கதர’’ந்தி வத்தப்³ப³தமரஹதி. ஸேஸேஸூதி ‘‘ஸமாதி⁴ஸம்பன்னதர’’ந்திஆதீ³ஸு.
காரணந்திஆதீ³ஸு காரணந்தி யுத்திம். அத்த²ந்தி அவிபரீதத்த²ம். வுட்³டி⁴ந்தி அபி⁴வுட்³டி⁴னிமித்தம்.
இமினா வசனேனாதி இமஸ்மிம் ஸுத்தே அனந்தரம் வுத்தவசனேன. ந கேவலம் இமினாவ, ஸுத்தந்தரம்பி ஆனேத்வா படிபா³ஹிதப்³போ³தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந மே ஆசரியோ அத்தீ²’’திஆதி³மாஹ. ஏத்த² யம் வத்தப்³ப³ம், தம் ஸுமங்க³லவிலாஸினியா தீ³க⁴னிகாயட்ட²கதா²ய (தீ³. நி. அட்ட². 3.162) வுத்தமேவ. ஸரந்தி கரணே ஏதம் பச்சத்தவசனந்தி ஆஹ ‘‘ஸரந்தேனா’’தி, ஸரந்தி வா ஸரணஹேதூதி அத்தோ².
கா³ரவஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. ப்³ரஹ்மதே³வஸுத்தவண்ணனா
174. ஏககோதி விவேகட்டி²ததாய நிஸ்ஸடோ. க³ணஸங்க³ணிகாபா⁴வோ தஸ்ஸானேன தீ³பிதோ, கிலேஸஸங்க³ணிகாபா⁴வோ பன ‘‘அப்பமத்தோ’’திஆதீ³ஹி பகாஸிதோ. பேஸிதத்தோதி நிப்³பா³னம் பதி பேஸிதசித்தோ. ஸம்மதே³வாதி ஞாயேனேவ. ஸோ பன யதி³ ஆக³மனதோ பட்டா²ய லப்³ப⁴தி, வத்தப்³ப³மேவ நத்தி², அத² படிபதா³ரம்ப⁴தோ பட்டா²ய லப்³ப⁴தி, ஏவம்பி வட்டதேவாதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யதா² வா ததா² வா’’திஆதி³ வுத்தம். அக்³க³மக்³கா³தி⁴க³மேன அஸம்மோஹபடிவேத⁴ஸ்ஸ ஸிகா²ப்பத்தத்தா மக்³க³த⁴ம்மேஸு விய ப²லத⁴ம்மேஸுபி ஸாதிஸயோ அஸம்மோஹோதி ‘‘ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா’’தி வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘ஸாமம் ஜானித்வா’’தி. யதா² ஜானனா பனஸ்ஸ ஸச்சி²கரணம் அத்தபச்சக்க²கிரியாதி ‘‘ஸச்சி²கத்வா’’தி வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘பச்சக்க²ம் கத்வா’’தி. ததா² ஸச்சி²கிரியா சஸ்ஸ விபஸ்ஸனாபடிலாபோ⁴தி ‘‘உபஸம்பஜ்ஜா’’தி வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘படிலபி⁴த்வா’’தி. ஏதேனாதி ‘‘கீ²ணா ஜாதீ’’திஆதி³வசனேன.
ஜாதி கீ²ணாதி ஏத்த² ஜாதிஸீஸேன தப்³பி³காரவந்தோ க²ந்தா⁴ வுத்தா. புப்³பே³வ கீ²ணத்தாதி மக்³கா³தி⁴க³மனதோ பகே³வ அதீதபா⁴வேனேவ கீ²ணத்தா. தத்த² அனாக³தேஸு. வாயாமாபா⁴வதோதி அவிஜ்ஜமானத்தா. அனாக³தபா⁴வஸாமஞ்ஞம் க³ஹேத்வா லேஸேன வுத்தம். ந பச்சுப்பன்னா விஜ்ஜமானத்தாதி ஸம்கிலிட்டா² ச மக்³க³பா⁴வனாதி ஸியாதி வசனஸேஸோ. யதா² அஜாதப²லதருணருக்க²மூலே சி²ன்னே ஆயதிஉப்பஜ்ஜனாரஹானி ப²லானி சே²த³னபச்சயா அனுப்பஜ்ஜமானானி நட்டா²னி நாம ஹோந்தி, ஏவமேவ பா⁴வனாய அஸதி உப்பஜ்ஜனாரஹா கிலேஸா தப்பச்சயா ஜாதி ச மக்³க³பா⁴வனாய ஸதி ந உப்பஜ்ஜமானா பஹீனாதி வுச்சந்தீதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி ‘‘மக்³க³ஸ்ஸ பனா’’திஆதி³னா. அனுப்பாத³த⁴ம்மதம் ஆபஜ்ஜனேன ஞாணேன கீ²ணராக³வஸேன.
ஸோளஸகிச்சபா⁴வாயாதி ஸோளஸகிச்சதாய, ஸோளஸவித⁴ஸ்ஸ வா கிச்சஸ்ஸ பா⁴வாய உப்பாத³னாய. பாளியம் ஸபதா³னந்தி ஸபதா³னசாரோ வுத்தோ பா⁴வனபும்ஸகனித்³தே³ஸேனாதி ஆஹ ‘‘ஸபதா³னசார’’ந்தி. அனுக்கம்மாதி அனதிக்கமித்வா. ஆஹுதிபிண்ட³ந்தி ஜுஹிதப்³ப³பிண்ட³ம், ஜுஹனவஸேன அக்³கி³ம்ஹி பக்கி²பிதப்³ப³பாயாஸபிண்ட³ந்தி அதி⁴ப்பாயோ. பூ⁴தப³லிகம்மந்தி ததா² பக்கி²பித்வா ப³லிகம்மகரணம். ஹரிதுபலித்தந்தி அல்லகோ³மயேன கதபரிப⁴ண்ட³ம். வனமாலபரிக்கி²த்தந்தி மனோஹராஹி வனபுப்ப²மாலாஹி பரிக்கி²த்தம். தூ⁴மகடச்சூ²தி தூ⁴மபானம். ஸீலக³ந்த⁴ந்தி ஸீலம் படிச்ச உப்பன்னகித்திக³ந்த⁴ம். கா⁴யமானஸ்ஸாதி உபக³தம் க³ண்ஹந்தஸ்ஸ.
இமம்ஹா டா²னாதி இமஸ்மா மனுஸ்ஸானம் வஸனட்டா²னா, மஹாபத²விதலதோதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸப்³ப³ஹேட்டி²மோதி ப்³ரஹ்மபாரிஸஜ்ஜானம் வாஸப்³ரஹ்மலோகமாஹ. ப்³ரஹ்மபதோ² நாம சத்தாரி குஸலஜ்ஜா²னானி ப்³ரஹ்மலோகமக்³க³பா⁴வதோ. ஜீவிதபதோ² நாம ஜீவிதபவத்திஉபாயபா⁴வதோ. ‘‘பு⁴ஞ்ஜது ப⁴வம் மஹாப்³ரஹ்மா’’தி வசனம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘கிம் ஜப்பஸீ’’திஆதி³. திணபீ³ஜானீதி ஸாலிதண்டு³லாதீ³னி. கோ³யூஸந்தி கீ²ரம் ஜிகு³ச்ச²ந்தோ வத³தி. அயம்பி அத்தோ² ‘‘நேதாதி³ஸோ ப்³ரஹ்மப⁴க்கோ²’’தி வத³ந்தேன தீ³பிதோதி.
அதிதே³வபத்தோபி பஞ்சக²ந்தூ⁴பதீ⁴னம் அத்தி²தாய கிலேஸூபதி⁴ஆதீ³னம்யேவ விரஹிதபா⁴வோ க³ஹிதோ. அஞ்ஞத்ர ஹி பா⁴வபச்சயம் தத³த்தோ² விஞ்ஞாயதீதி ஆஹ ‘‘அதிதே³வபா⁴வம் பத்தோ’’தி. யஸ்மா ப்³ரஹ்மானோபி தே³வக³திபரியாபன்னத்தா தே³வா ஏவ, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘அதிப்³ரஹ்மபா⁴வம் பத்தோ’’தி.
அத்தானம் பா⁴வேத்வாதி ஸீலாதீ³ஹி கு³ணேஹி அத்தானம் வட்³டே⁴த்வா பரிப்³ரூஹித்வா டி²தோ.
புது²ஜ்ஜனா தஸா தண்ஹாமானதி³ட்டி²பரித்தாஸவஸேன தாஸனதோ. கீ²ணாஸவா தா²வரா நாம ஸப்³ப³ஸோ க³தீஸு ஸஞ்சரணாபா⁴வதோ. ததா² ஹி சதுன்னம் ஸச்சானம் ஸப்³ப³ஸோ அதி³ட்ட²த்தா ப⁴வதா³யஜ்ஜஸ்ஸ தண்ஹாதா³ஸப்³யஸ்ஸ பா⁴வதோ ஏகச்சாஸு க³தீஸு ஸஞ்சரணஸபா⁴வதோ ஸேக்கா² தா²வரா ந ஹோந்தி. ப⁴ஜமானாதி ப⁴ஜாபியமானா. தா²வரபக்க²மேவ ப⁴ஜந்தி ஸப்³ப³ஸேட்ட²பக்க²ம் ஏகந்தபஸட்ட²ம் ப⁴ஜமானபா⁴வம் உபாதா³ய.
பஹீனகிலேஸோ கீ²ணாஸவோ விஸேனோ. ஸுக²ம் ஆயதி ஸுகா²யதி, தஸ்ஸ காரகம் ஸுகா²யதிகம்.
ப்³ரஹ்மதே³வஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. ப³கப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா
175. ‘‘ஸஸ்ஸதோ அத்தா ச லோகோ சா’’தி ஏவம் பவத்தா தி³ட்டி² ஸஸ்ஸததி³ட்டி². ஸஹ காயேனாதி ஸஹ தேன ப்³ரஹ்மத்தபா⁴வேன. ப்³ரஹ்மட்டா²னந்தி அத்தனோ ப்³ரஹ்மவத்து²ம். அனிச்சம் ‘‘நிச்ச’’ந்தி வத³தி அனிச்சதாய அத்தனோ அபஞ்ஞாயமானத்தா. தி²ரந்தி த³ள்ஹம், வினாஸாபா⁴வதோ ஸாரபூ⁴தந்தி அத்தோ². உப்பாத³விபரிணாமாபா⁴வதோ ஸதா³ விஜ்ஜமானம். கேவலந்தி பரிபுண்ணம். தேனாஹ ‘‘அக²ண்ட³’’ந்தி. கேவலந்தி வா ஜாதிஆதீ³ஹி அஸம்மிஸ்ஸம், விரஹிதந்தி அதி⁴ப்பாயோ. உப்பாதா³தீ³னம் அபா⁴வதோ ஏவ அசவனத⁴ம்மம். கோசி ஜாயனகோ…பே… உபபஜ்ஜனகோ வா நத்தி² நிச்சபா⁴வதோ டா²னேன ஸத்³தி⁴ம் தன்னிவாஸீனம். நிச்சபா⁴வஞ்ஹி ஸோ படிஜானாதி. திஸ்ஸோ ஜா²னபூ⁴மியோதி து³தியததியசதுத்த²ஜ்ஜா²னபூ⁴மியோ. சதுத்த²ஜ்ஜா²னபூ⁴மிவிஸேஸா ஹி அஸஞ்ஞஸுத்³தா⁴வாஸாருப்பப⁴வா. நிப்³பா³னந்தி வா ஏத்த² இதி-ஸத்³தோ³ ஆதி³அத்தோ², ந பரிஸமாபனத்தோ², தஸ்மா ‘‘ஸப்³ப³’’ந்தி இமினா ‘‘அஸஞ்ஞ…பே… ப⁴வா’’தி வுத்தம் ஸங்க³ண்ஹாதி. படிபா³ஹதீதி ஸந்தம்யேவ ஸமானம் அஜானந்தோவ ‘‘நத்தீ²’’தி படிக்கி²பதி. ஏகே உத்தரவிஹாரவாஸினோ.
ஹேட்டூ²பபத்திகோதி ஹேட்டா² பூ⁴மீஸு உப்பன்னஉபபத்திகோ. இதா³னி தமத்த²ம் விவரிதும் ‘‘அனுப்பன்னே’’திஆதி³ வுத்தம். ஹேட்டு²பபத்திகம் கத்வாதி யதா²டி²தபூ⁴மிதோ ஹேட்டா² ததியஜ்ஜா²னபூ⁴மியம் உபபத்திஜா²னம் கத்வா, ந உபரிஜா²னஸ்ஸ விய பத்த²னாமத்தந்தி அதி⁴ப்பாயோ. பட²மகாலேதி தஸ்மிம் ப⁴வே பட²மகாலே. அஞ்ஞாஸி ஆஸன்னபா⁴வதோ. உப⁴யந்தி தம் தம் அத்தனா கதகம்மஞ்சேவ நிப்³ப³த்தட்டா²னஞ்சாதி உப⁴யம். பமுஸ்ஸித்வா நிப்³ப³த்திம் அனுபதா⁴ரேந்தோ.
அவிஜ்ஜாய க³தோதி அவிஜ்ஜாய ஸஹ பவத்தோ. ஸஹயோகே³ ஹி இத³ம் கரணவசனம். தேனாஹ ‘‘ஸமன்னாக³தோ’’தி. அஞ்ஞாணீதி அவித்³வா. பஞ்ஞாசக்கு²விரஹதோ அந்தீ⁴பூ⁴தோ, அந்த⁴பா⁴வம் ஆபன்னோதி அத்தோ². அனாக³தே ஸத்³தோ³ ஹோதாயம் ‘‘வக்க²தீ’’தி யத்ரஸத்³த³பயோகே³ன, அத்தோ² பன வத்தமானகாலிகோ. தேனாஹ ‘‘ப⁴ணதீ’’தி. தேனாஹ ‘‘யத்ரா’’திஆதி³.
மக்³க³சோரோதி மக்³க³பரிபு³ந்த⁴கசோரோ. ஸந்தஜ்ஜியமானோதி ‘‘அவிஜ்ஜாக³தோ வத, போ⁴, ப³கோ ப்³ரஹ்மா’’திஆதி³னா ஸந்தஜ்ஜியமானோ. ஸதிம் லபி⁴த்வாதி தேனேவ ஸந்தஜ்ஜனேன யோனிஸோ உம்முஜ்ஜித்வா புரிமஜாதிவிஸயம் ஸதிம் லபி⁴த்வா. நிப்பீளிதுகாமோதி க⁴ம்ஸேதுகாமோ தோ³ஸம் த³ஸ்ஸேதுகாமோ ‘‘இத³ம் பஸ்ஸ யாவஞ்ச தே அபரத்³த⁴’’ந்தி. புஞ்ஞகம்மாதி புஞ்ஞகாரினோ. வேதே³ஹி ஞாணேஹி க³தத்தா பவத்தத்தா. அந்திமா ப்³ரஹ்முபபத்தீதி ஸப்³ப³பச்சி²மா ப்³ரஹ்மபா⁴வப்பத்தி. அஸ்மாபி⁴ஜப்பந்தீதி அஸ்மே அபி⁴ஜப்பந்தி. ஆயுவண்ணாதி³வஸேன ப்³ரூஹிதகு³ணத்தா ப்³ரஹ்மா. அஞ்ஞேஹி மஹந்தா ப்³ரஹ்மா மஹாப்³ரஹ்மா. அபி⁴பூ⁴தி தம் ப்³ரஹ்மலோகம் ஜேட்ட²கபா⁴வேன அபி⁴ப⁴வித்வா டி²தோ. அனபி⁴பூ⁴தோதி அஞ்ஞேஹி ந அபி⁴பூ⁴தோ. அஞ்ஞத³த்தூ²தி ஏகம்ஸவசனமேதம். த³ஸ்ஸனவஸேன த³ஸோ, ஸப்³ப³ம் பஸ்ஸதீதி அதி⁴ப்பாயோ. வஸவத்தீதி ஸப்³ப³ஜனம் வஸே வத்தேதி. இஸ்ஸரோதி லோகே இஸ்ஸரோ. கத்தா நிம்மாதாதி லோகஸ்ஸ கத்தா நிம்மாதா. ஸேட்டோ² ஸஜிதாதி அயம் லோகஸ்ஸ உத்தமோ ஸம்விப⁴ஜிதா ச. வஸீ பிதா பூ⁴தப⁴ப்³யானந்தி ஆசிண்ணவஸித்தா வஸீ, அயம் பிதா பூ⁴தானம் நிப்³ப³த்தானம் ப⁴ப்³யானம் ஸம்ப⁴வேஸீனந்தி பத்தே²ந்தி விகத்தே²ந்தி பிஹேந்தி மானேந்தி.
ஏதந்தி விபரீதஸஞ்ஞாவஸேன ‘‘இத³ம் நிச்சம் இத³ம் து⁴வம் இத³ம் ஸஸ்ஸத’’ந்திஆதி³னா வுத்தம் ஏதம் அப்பம் பரித்தகந்தி தம் ப⁴க³வா பரிச்சி²ந்தி³த்வா த³ஸ்ஸேதி. தம் பன ‘‘ஏகஸ்மிம் கோஸலகே திலவாஹே வஸ்ஸஸதே வஸ்ஸஸதே ஏகேகதிலுத்³தா⁴ரே கயிரமானே திலானி பரிக்க²யம் க³ச்ச²ந்தி, ந த்வேவ அப்³பு³தே³ ஆயூ’’தி ஏவம் வுத்தோ அப்³பு³தோ³, தம்வஸேன வீஸதிகு³ணம் நிரப்³பு³தோ³, தேஸம் நிரப்³பு³தா³னம் வஸேன நிரப்³பு³த³ஸதஸஹஸ்ஸம். அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரதோ பன பது³மே ஆயுனோ வஸ்ஸக³ணனா இமஸ்மிம்யேவ ஸம்யுத்தே பரதோ ஆக³மிஸ்ஸதி. அனந்தத³ஸ்ஸீதி அனந்தஸ்ஸ ஞேய்யஸ்ஸ அனவஸேஸதோ த³ஸ்ஸீ. வதஸீலவத்தந்தி ஸமாதா³னவஸேன வதபூ⁴தம் சாரித்தஸீலவஸேன ஸமாசிண்ணத்தா ஸீலவத்தம். தம் பன ஏகமேவாதி ஆஹ ‘‘ஸீலமேவா’’தி.
அபாயேஸீதி ஏத்த² யதா³ ஸோ பிபாஸிதே மனுஸ்ஸே பானீயம் பாயேஸி, தம் ஸமுதா³க³மதோ பட்டா²ய த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தத்ரா’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். புப்³பே³தி புரிமஜாதியம். ஏஸ ப்³ரஹ்மா ‘‘ஜராமரணஸ்ஸ அந்தம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி அஜ்ஜா²ஸயவஸேன ஜா²னம் நிப்³ப³த்தேத்வா ப்³ரஹ்மலோகே நிப்³ப³த்தி, ஸோ தத்த² நிப்³பா³னஸஞ்ஞீ அஹோஸி. ஜா²னரதியா வீதினாமேதீதி ததா³ தஸ்ஸா கிரியாய அவிச்சே²த³தோ பவத்திம் உபாதா³ய வத்தமானபயோகோ³. ரத்தந்த⁴காரே புரதோ புரதோ க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ ஸகடஸ்ஸ அனுஸ்ஸரணவஸேன க³ச்ச²ந்தானம் ஸகடானம் நிவத்தனம் ஹோதீதி ‘‘ஸப்³ப³ஸகடானி ததே²வ நிவத்தித்வா’’தி வுத்தம்.
கம்மஸஜ்ஜாதி யுத்³த⁴ஸஜ்ஜா. விலோபந்தி விலுத்தப⁴ண்ட³ம். ஏணிகூலஸ்மிந்தி ஏத்த² ‘‘பனிஹதாய நிச்சக³ங்கா³ய நாம’’ந்தி கேசி. ‘‘ஏணிமிக³ப³ஹுலதாய ஸோ க³ங்கா³ய தீரப்பதே³ஸோ ஏணிகூலந்தி வுத்த’’ந்தி அபரே. க³ங்கே³ய்யகோதி க³ங்கா³ஸன்னிவாஸீ.
ப³த்³த⁴சரோதி படிப³த்³த⁴சரியோ. தேனாஹ ‘‘அந்தேவாஸிகோ’’தி. யஸ்மா பு³த்³தோ⁴ ஸப்³ப³ஞ்ஞூ, தஸ்மா அஞ்ஞாஸி, இத⁴ மய்ஹம் பமுட்ட²ஞ்ச ஸப்³ப³ம் ஜானாஸீதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸப்³ப³ம் ப்³ரஹ்மலோகம் ஓபா⁴ஸயந்தோ ஸப்³ப³ம்பிமம் ப்³ரஹ்மலோகம் ப⁴க³வா ஓபா⁴ஸம் அபி⁴ப⁴வித்வா அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணம் அத்தனோ ஓபா⁴ஸம் ஓபா⁴ஸேந்தோ திட்ட²தி.
ப³கப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. அஞ்ஞதரப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா
176. தேஜோகஸிணபரிகம்மம் கத்வாதி ‘‘தேஜோகஸிணபரிகம்மஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜிஸ்ஸாமீ’’தி சித்துப்பாதோ³ ஏவேத்த² தேஜோகஸிணபரிகம்மம். ந ஹி பு³த்³தா⁴னம் அஞ்ஞேஸம் விய தத்த² ஜா²னஸமாபஜ்ஜனேன பரிகம்மபபஞ்சோ அத்தி² ஸப்³ப³த்தே²வ சிண்ணவஸீபா⁴வஸ்ஸ பரமுக்கம்ஸபா⁴வப்பத்தத்தா. தஸ்ஸ கிர ப்³ரஹ்முனோ ‘‘யதா²ஹம் ஏவம் மஹானுபா⁴வோ அஞ்ஞோ நத்தீ²’’தி லத்³தி⁴, யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் – ‘‘நத்தி² ஸோ ஸமணோ வா ப்³ராஹ்மணோ வா, யோ இத⁴ ஆக³ச்சே²ய்யா’’தி. ப⁴க³வா தஸ்ஸ தம் லத்³தி⁴ம் விஸ்ஸஜ்ஜேதும் தேஜோதா⁴தும் ஸமாபஜ்ஜித்வா தஸ்ஸ உபரி ஆகாஸே நிஸீதி³. தேன வுத்தம் ‘‘தேஜோதா⁴தும்…பே… ததா²க³தம் தி³ஸ்வா’’தி. அட்டி²வேத⁴ம் வியம் விஜ்ஜி²தப்³போ³ அட்டி²வேதீ⁴, யதா² அட்டி²ம் விஜ்ஜி²த்வா அட்டி²மிஞ்ஜம் ஆஹச்ச திட்ட²தி, ஏவம் விஜ்ஜி²தப்³போ³தி அத்தோ². அயம் பன அட்டி²வேதீ⁴ விய அட்டி²வேதீ⁴, யதா² ஸோ லத்³தி⁴ம் விஸ்ஸஜ்ஜேதி, ஏவம் படிபஜ்ஜிதப்³போ³தி அத்தோ². ஸேஸானந்தி மஹாகஸ்ஸபமஹாகப்பினஅனுருத்³த⁴த்தே²ரானம்.
அஞ்ஞப்³ரஹ்மஸரீரவிமானாலங்காராதீ³னம் பபா⁴தி ப்³ரஹ்மானம் ஸரீரப்பபா⁴ விமானப்பபா⁴ அலங்காரவத்தா²தீ³னம் பபா⁴தி இமஸ்மிம் ப்³ரஹ்மலோகே இமா ஸப்³பா³ பபா⁴ அத்தனோ பப⁴ஸ்ஸரபா⁴வேன அபி⁴ப⁴வந்தம். நத்தி² மே ஸாதி இதா³னி மே ஸா தி³ட்டி² நத்தி², ‘‘நத்தி² ஸோ ஸமணோ வா ப்³ராஹ்மணோ வா, யோ இத⁴ ஆக³ச்சே²ய்யா’’தி அயம் லத்³தி⁴ நத்தி². தேனாஹ ‘‘தத்ராஸ்ஸ…பே… பஹீனா’’தி. ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் ஸமாக³மே. யதா² தஸ்ஸ ப்³ரஹ்முனோ ஸப்³ப³ஸோ தி³ட்டி²க³தம் விமுச்சதி த⁴ம்மசக்கு² உப்பஜ்ஜதி, ஏவம் மஹந்தம் த⁴ம்மதே³ஸனம் தே³ஸேஸி.
‘‘அஜ்ஜாபி தே, ஆவுஸோ’’திஆதி³னா வுத்தேன தத்தகேனேவ. ஸரூபேன வுத்தாதி பட²மேன பாதே³ன சதஸ்ஸோ, து³தியேன ஏகந்தி ஏவம் பஞ்ச அபி⁴ஞ்ஞா ஸரூபேன வுத்தா. கஸ்மா ஏத்த² தி³ப்³ப³ஸோதம் நாக³தந்தி? ஆஹ ‘‘தாஸம் வஸேன ஆக³தமேவா’’தி. யேன இமா லோகுத்தரா அபி⁴ஞ்ஞா அதி⁴க³தா, ந தஸ்ஸ தி³ப்³ப³ஸோதஸம்பாத³னம் பா⁴ரியம் படிபக்க²விக³மேன ஸுகே²னேவ இஜ்ஜ²னதோ.
அஞ்ஞதரப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. ப்³ரஹ்மலோகஸுத்தவண்ணனா
177. பச்சேகம் த்³வாரபா³ஹந்தி பச்சேகம் த்³வாரபா³ஹம். பச்சேக-ஸத்³தோ³ சேத்த² ஆவுத்திவஸேன வேதி³தப்³போ³; ‘‘பச்சேகம் பச்சேக’’ந்தி ஆஹ ‘‘ஏகேகோ ஏகேக’’ந்தி. தேஸு ஹி ஏகோ பச்சேகப்³ரஹ்மா க³ந்த⁴குடியா ஏகத்³வாரபா³ஹம் நிஸ்ஸாய டி²தோ, அபரோ அஞ்ஞம். பச்சேகப்³ரஹ்மாதி ச ஏகசாரீ ப்³ரஹ்மா, ந பரிஸசாரீ ப்³ரஹ்மாதி அத்தோ². ஸமித்³தி⁴ நாம ஸக்³கே³ ஸுகு²பகரணேஹி, ப்³ரஹ்மானஞ்ச ஜா²னம் ஸுகு²பகரணந்தி ஜா²னஸுகே²ன ஸமித்³தோ⁴தி. ஸம்பத்தியா வேபுல்லப்பத்ததா ப்³ரஹ்மானஞ்ச அபி⁴ஞ்ஞாகு³ணேஹி வேபுல்லப்பத்தீதி ஆஹ ‘‘பீ²தோதி அபி⁴ஞ்ஞாபுப்பே²ஹி ஸுபுப்பி²தோ’’தி. அஸஹந்தோதி நஸஹந்தோ நரோசேந்தோ.
ஸதபத³ந்தி ஸதஸத்³தோ³. ரூபவஸேனாதி ரூபஸத்³த³வஸேன, ரூபஸத்³தே³ன ஸத்³தி⁴ந்தி அத்தோ². ததா² பந்திவஸேனாதி ஏத்தா²பி. ஏகச்சேதி ஏகே மிகா³ரீ, தேஸம் ப்³யக்³கீ⁴னிஸாரூபகானம் பஞ்சஸதானீதி அத்தோ². ‘‘கஸ்ஸ அஞ்ஞஸ்ஸ உபட்டா²னம் க³மிஸ்ஸாமீ’’தி விமானஸம்பத்தியம் விம்ஹயக்கி²கோ அஹங்காரவஸேன வத³தி. ரணந்தி நிந்த³ந்தி ஏதேஹீதி ரணா, தோ³ஸா. விரோதி⁴பச்சயஸன்னிபாதே விகாருப்பத்தி ருப்பனம் ரூபஸ்ஸ பவேத⁴னந்தி ஆஹ ‘‘ஸீதாதீ³ஹி ச நிச்சம் பவேதி⁴த’’ந்தி. ஸுமேதோ⁴ ஸுந்த³ரபஞ்ஞோ ஸோ ஸத்தா² ரூபே ந ரமதி, கிம் பன மந்த³பஞ்ஞோ ரூபே ஸரணஞ்ச பவேதி⁴தஞ்ச அபஸ்ஸந்தோ ரமஸீதி அதி⁴ப்பாயோ.
ப்³ரஹ்மலோகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7. கோகாலிகஸுத்தவண்ணனா
178. பமாணகரானம் ராகா³தீ³னம் அபா⁴வதோ கீ²ணாஸவோ ராகா³தி³வஸேன ந ஸக்கா இமம் பமாதுந்தி அப்பமேய்யோ, அப்பமேய்யானி வா சத்தாரி அரியஸச்சானி விஜ்ஜி²த்வா டி²தத்தா பமிதம் பமேய்யம் தஸ்ஸ கதோ பரிமேய்யோ நத்தி². தேனாஹ ‘‘கீ²ணாஸவோ…பே… தீ³பேதீ’’தி. தந்தி கீ²ணாஸவம். பமேதும் ரந்த⁴க³வேஸீ ஹுத்வா வஜ்ஜதோ பரிச்சி²ந்தி³தும். யதா²ஸபா⁴வதோ தஸ்ஸ மினனே நிஹீனபஞ்ஞதாய அவகுஜ்ஜபஞ்ஞம்.
கோகாலிகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
8. கதமோத³கதிஸ்ஸஸுத்தவண்ணனா
179. கிம் குஸலக³வேஸிதாய ‘‘கிம் குஸலம் அகுஸல’’ந்திஆதி³னா கிந்தி ஸுணாதி ஏதாயாதி கிஸ்ஸ வா வுச்சதி பஞ்ஞா.
கதமோத³கதிஸ்ஸஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. துரூப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா
180. ஆபா³தோ⁴ ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி ஆபா³தி⁴கோ. அனந்தரஸுத்தேதி அனாக³தானந்தரே ஸுத்தே. வராகோதி அனுக்³க³ஹவசனமேவ, ந நிப்பரியாயேன வுத்தவசனம். பியஸீலாதி இமினா ஏதஸ்மிம் அத்தே² நிருத்தினயேன ‘‘பேஸலா’’தி பத³ஸித்³தீ⁴தி த³ஸ்ஸேதி. கப³ரக்கீ²னீதி ப்³யாதி⁴ப³லேன பரிபி⁴ன்னவண்ணதாய கப³ரபூ⁴தானி அக்கீ²னி. யத்தகந்தி யம் த்வம் ப⁴க³வதோ வசனம் அஞ்ஞதா² கரோஸி, தத்தகம் தயா அபரத்³த⁴ம், தஸ்ஸ பமாணம் நத்தீ²தி அத்தோ². யஸ்மா அனாகா³மினோ நாம காமச்ச²ந்த³ப்³யாபாதா³ பஹீனா ஹோந்தி, த்வஞ்ச தி³ட்டோ² காமச்ச²ந்த³ப்³யாபாத³வஸேன இதா⁴க³தோ, தஸ்மா யாவ தே இத³ம் அபரத்³த⁴ந்தி அயமேவேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
அதி³ட்டி²ப்பத்தோதி அப்பத்ததி³ட்டி²னிமித்தோ. கி³லவிஸோ விய விஸம் கி³லித்வா டி²தோ விய. குடா²ரிஸதி³ஸா மூலபச்சி²ந்த³னட்டே²ன. உத்தமத்தே²தி அரஹத்தே. கீ²ணாஸவோதி வத³தி ஸுனக்க²த்தோ விய அசேலம் கோரக்க²த்தியம். யோ அக்³க³ஸாவகோ விய பஸம்ஸிதப்³போ³ கீ²ணாஸவோ, தம் ‘‘து³ஸ்ஸீலோ அய’’ந்தி யோ வா வத³தி. ஸமகோவ விபாகோதி பஸம்ஸியனிந்தா³ விஜ்ஜமானகு³ணபரித⁴ம்ஸனவஸேன பவத்தா யாவ மஹாஸாவஜ்ஜதாய கடுகதரவிபாகா, தாவ நிந்தி³யபஸம்ஸாபி மஹாஸாவஜ்ஜதாய ஸமவிபாகா தத்த² அவிஜ்ஜமானகு³ணஸமாரோபனேன அத்தனோ பரேஸம் மிச்சா²படிபத்திஹேதுபா⁴வதோ பஸம்ஸியேன தஸ்ஸ ஸமபா⁴வகரணதோ ச. லோகேபி ஹி அயம் புரே ஸமணகா³ரய்ஹோ ஹோதி, பகே³வ து³ப்படிபன்னது³ப்படிபன்னோதி ஸமம் கரோந்தீதி.
ஸகேனாதி அத்தனோ ஸாபதேய்யேன. அயம் அப்பமத்தகோ அபராதோ⁴ தி³ட்ட²த⁴ம்மிகத்தா ஸப்பதிகாரத்தா ச தஸ்ஸ. அயம் மஹந்ததரோ கலி கதூபசிதஸ்ஸ ஸம்பராயிகத்தா அப்பதிகாரத்தா ச.
‘‘நிரப்³பு³தோ³’’தி க³ணனாவிஸேஸோ ஏகோதி ஆஹ ‘‘நிரப்³பு³த³க³ணனாயா’’தி, ஸதஸஹஸ்ஸம் நிரப்³பு³தா³னந்தி அத்தோ². நிரப்³பு³த³பரிக³ணனம் பன ஹேட்டா² வுத்தமேவ. யமரியக³ரஹீ நிரயம் உபேதீதி ஏத்த² யதா²வுத்தம் ஆயுப்பமாணம் பாகதிகேன அரியூபவாதி³னா வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். ‘‘அக்³க³ஸாவகானம் பன கு³ணமஹந்ததாய ததோபி அதிவிய மஹந்ததரா ஏவா’’தி வத³ந்தி.
துரூப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. கோகாலிகஸுத்தவண்ணனா
181. த்³வே கோகாலிகனாமகா பி⁴க்கூ², ததோ இத⁴ அதி⁴ப்பேதம் நித்³தா⁴ரேத்வா த³ஸ்ஸேதும் – ‘‘கோ அயம் கோகாலிகோ’’தி? புச்சா². ஸுத்தஸ்ஸ அட்டு²ப்பத்திம் த³ஸ்ஸேதும் – ‘‘கஸ்மா ச உபஸங்கமீ’’தி? புச்சா². அயம் கிராதிஆதி³ யதா²க்கமம் தாஸம் விஸ்ஸஜ்ஜனம். விவேகவாஸம் வஸிதுகாமத்தா அப்பிச்ச²தாய ச மா கஸ்ஸசி…பே… வஸிம்ஸு.
பக்கமிஸ்ஸந்தீதி ஆகா⁴தம் உப்பாதே³ஸி அத்தனோ இச்சா²விகா⁴தனதோ. தே²ரா பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஸ்ஸ நிய்யாத³யிம்ஸு பயுத்தவாசாய அகதத்தா தே²ரேஹி ச அதீ³பிதத்தா. புப்³பே³பி…பே… மஞ்ஞேதி இமினா தே²ரானம் கோஹஞ்ஞே டி²தபா⁴வம் ஆஸங்கதி அவணே வணம் பஸ்ஸந்தோ விய, ஸுத்³தே⁴ ஆதா³ஸதலே லேக²ம் உட்டா²பேந்தோ விய ச.
அபரஜ்ஜி²த்வாதி ப⁴க³வதோ ஸம்முகா² ‘‘பாபபி⁴க்கூ² ஜாதா’’தி வத்வா. ஆஹ ‘‘ஸத்³தா⁴ய ஆகரோ பஸாதா³வஹோ’’தி. பவத்தஸத்³தா⁴யிகோ வாதி அத்தோ²தி ஆஹ ‘‘ஸத்³தா⁴தப்³ப³வசனோ’’தி.
பீளகா நாம பா³ஹிரதோ பட்டா²ய அட்டி²ம் பி⁴ந்த³தி, இமா பன பட²மம்யேவ அட்டி²ம் பி⁴ந்தி³த்வா உக்³க³தா. தருணபே³லுவமத்தியோதி தருணபி³ல்லப²லமத்தியோ. விஸகி³லிதோதி கி²த்தபஹரணோ. தஞ்ச ப³ளிஸம் விஸஸமஞ்ஞா லோகே. ‘‘ஆரக்க²தே³வதானம் ஸுத்வா’’தி பத³ம் ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தோ⁴.
மக³த⁴ரட்டே² ஸம்வோஹாரதோ மாக³த⁴கோ பத்தோ, தேன. திலஸகடம் திலவாஹாஏதி வுத்தோ. பச்சிதப்³ப³ட்டா²னஸ்ஸாதி நிரயது³க்கே²ன பச்சிதப்³ப³பதே³ஸஸ்ஸ. ஏதம் ‘‘அப்³பு³தோ³’’தி நாமம்.
வஸ்ஸக³ணனாதி ஏகதோ பட்டா²ய த³ஸகு³ணிதம் அப்³பு³த³ஆயும்ஹி, ததோ பரம் வீஸதிகு³ணம் நிரப்³பு³தா³தீ³ஸு வஸ்ஸக³ணனா வேதி³தப்³பா³. ஸப்³ப³த்தா²தி அப³பா³தீ³ஸு பது³மபரியோஸானேஸு ஸப்³பே³ஸு நிரயேஸு. ஏஸேவ நயோதி ஹேட்டி²மதோ உபரிமஸ்ஸ உபரிமஸ்ஸ வீஸதிகு³ணதம் அதிதி³ஸதி.
கோகாலிகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
பட²மவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
2. து³தியவக்³கோ³
1. ஸனங்குமாரஸுத்தவண்ணனா
182. போராணகத்தாதி நிப்³ப³த்தித்வா சிரகாலத்தா. ஜாதத்தா ஜனோ, தம் இதோ ஜனேதோ, தஸ்மிம். க²த்தியோ ஸேட்டோ² லோகமரியாத³பரிபாலனாதி³னா ஸம்மாபடிபத்தியம் ஸத்தானம் நியோஜனேன ப³ஹுகாரத்தா. ஸோ ஹி பரே ததா² படிபாதே³ந்தோ ஸயம்பி தத்த² பதிட்டி²தோயேவ ஹோதீதி ஸேட்டோ² வுத்தோ. படிபக்க²விஜ்ஜ²னட்டே²ன புப்³பே³னிவாஸாதீ³னம் விதி³தகரணட்டே²ன விஜ்ஜாதி. ஸத்³தா⁴ஹிரோத்தப்பபா³ஹுஸச்சவீரியஸதிபஞ்ஞாதி இமே ஸத்த ஸத்³த⁴ம்மா. சரந்தி அக³தபுப்³ப³ம் தி³ஸம் ஏதேஹீதி சரணானி, ஸீலாத³யோ பன்னரஸ த⁴ம்மா.
ஸனங்குமாரஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. தே³வத³த்தஸுத்தவண்ணனா
183. அப்பஞ்ஞத்தே ஏவ ஸிக்கா²பதே³ சே²ஜ்ஜகா³மிகம்மஸ்ஸ கதத்தா ஸலிங்கே³னேவ ச டி²தத்தா ‘‘தே³வத³த்தோ ஸாஸனதோ பக்கந்தோ’’தி ந வத்தப்³போ³தி அசிரபக்கந்தேதி ஏத்த² ‘‘ஸாஸனதோ பக்கந்தே’’தி அவத்வா ‘‘வேளுவனதோ க³யாஸீஸம் க³தே’’தி வுத்தம். பகதத்தோ ஹி பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்தே³ய்ய, ந அபகதத்தோதி. வளவாயாதி வளவாய குச்சி²யம் ஜாதம்.
தே³வத³த்தஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. அந்த⁴கவிந்த³ஸுத்தவண்ணனா
184. ஜனதந்தி ஜனானம் ஸமூஹம், ஜனஸஞ்சரணட்டா²னந்தி அத்தோ². மனுஸ்ஸானம் அனுபசாரேதி யத்தகே கஸனாதி³கிச்சம் கரோந்தானம் ஸஞ்சாரோ ஹோதி, ஏத்தகம் அதிக்கமித்வா அனுபசாரே. ஸம்யோஜனவிப்பமோக்கா²தி ஸம்யோஜனவிமோக்க²ஹேது. விவேகரதிம் பவிவேகஸுக²ஜ்ஜா²னம் அலப⁴ந்தோ. சித்தானுரக்க²ணத்த²ந்தி புப்³பே³ மம் மனுஸ்ஸா ‘‘அரஞ்ஞவாஸேன பவிவித்தோ அஸம்ஸட்டோ² ஆரத்³த⁴வீரியோ’’தி மஞ்ஞிம்ஸு, இதா³னி கா³மந்தே வஸந்தம் தி³ஸ்வா க³ணஸங்க³ணிகாய நிவுட்டோ²தி அப்பஸாத³ம் ஆபஜ்ஜிஸ்ஸந்தி. யதி³பி மே இத⁴ அபி⁴ரதி நத்தி², ஏவம் ஸந்தேபி இதே⁴வ வஸிஸ்ஸாமீதி விக்கி²த்தசித்தேன ஹுத்வா ந வஸிதப்³ப³ம், கோ அத்தோ² சித்தவஸம் க³ந்த்வாதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸதிபட்டா²னபராயணோதி ஸதிபட்டா²னபா⁴வனாரதோ. ஏவம் ஹிஸ்ஸ க³ணவாஸோபி பாஸம்ஸோ விவேகவாஸேன வினா ஸமணகிச்சஸ்ஸ அஸிஜ்ஜ²னதோ.
வட்டப⁴யதோ பமுத்தோ அஜ்ஜா²ஸயவஸேனாதி அதி⁴ப்பாயோ.
நிஸீதி³ தத்த² பி⁴க்கூ²தி இமினா ஸத்தூபலத்³தி⁴யா அனிஸ்ஸிதத்தா யதா²ருசியா தேஸம் நிஸஜ்ஜம் த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘இமினா’’திஆதி³.
இமினா ச இமினா ச ஆகாரேன ஜாதந்தி ந அனுஸ்ஸவத³ஸ்ஸனமேதம், ந அனுஸ்ஸவக்³க³ஹணம். தக்கஹேது நயஹேது வா ந வதா³மீதி யோஜனா. பிடகம் க³ந்தோ² ஸம்பதீ³யதி ஏதஸ்ஸாதி பிடகஸம்பதா³னம், க³ந்த²ஸ்ஸ உக்³க³ண்ஹனதோ தேன பிடகஸ்ஸ உக்³க³ண்ஹனகபா⁴வேன, கேனசி க³ந்தா²னுஸாரேன ஏவம் ந வதா³மீதி அத்தோ². ப்³ரஹ்மஸ்ஸ ஸேட்ட²ஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ சரியம் வாசஸிகம் பவத்ததீதி ப்³ரஹ்மசரியம், த⁴ம்மதே³ஸனா. பா⁴விதேன மரணஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸோ பா⁴கே³ன விப்பஹானேன மரணபரிச்சாகீ³னம். தே ச கீ²ணஜாதிகாதி ஆஹ ‘‘கீ²ணாஸவான’’ந்தி.
த³ஸதா⁴ த³ஸாதி த³ஸக்க²த்தும் த³ஸ. அஞ்ஞந்தி பஞ்சஸதாதி⁴கஸஹஸ்ஸதோ அஞ்ஞம். புஞ்ஞபா⁴கி³னோதி விவட்டனிஸ்ஸிதபுஞ்ஞஸ்ஸ பா⁴கி³னோ தஸ்ஸா தே³ஸனாய ஏத்தகா ஸத்தா ஜாதாதி க³ணேதும் அஹம் ந ஸக்கோமீதி த³ஸ்ஸேதி. ப்³ரஹ்மத⁴ம்மதே³ஸனந்தி ப்³ரஹ்முனா வுத்தம் ஆஹ.
அந்த⁴கவிந்த³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. அருணவதீஸுத்தவண்ணனா
185. அபி⁴பூ⁴ ஸம்ப⁴வோதி தேஸம் த்³வின்னம் மஹாதே²ரானம் நாமானி. தேஸம் விபா⁴க³ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தேஸூ’’திஆதி³ வுத்தம். ஏதே த்³வே தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அக்³க³ஸாவகாதி த³ஸ்ஸேதி. அவஜ்ஜா²யந்தீதி ஹேட்டா² கத்வா சிந்தேந்தி. கி²ய்யந்தி தம் லாமகதோ சிந்தேதப்³ப³தம் பாபேந்தி பாபகதம் கரோந்தி. வித்தா²ரயந்தாதி தமேவ லாமகதோ சிந்தேதப்³ப³தம் வேபுல்லம் பாபேந்தா. ஸப்³பே³ பாஸண்டா³ அத்தனோ அத்தனோ ஸமயே ஸித்³த⁴ந்தே ஸப்³பே³ தே³வமனுஸ்ஸா அத்தனோ அத்தனோ ஸமயே படிலாபே⁴ படிலத்³த⁴அத்தே² புரிஸகாரம் வண்ணயந்தீதி யோஜனா.
ஆரம்ப⁴வீரியந்தி மச்சுஸேனாஸங்கா²தகிலேஸது⁴னனே ஆரம்ப⁴வீரியம், யா ‘‘ஆரம்ப⁴தா⁴தூ’’தி வுச்சதி. நிக்கமவீரியந்தி கோஸஜ்ஜபடிபக்க²பூ⁴தம் வீரியம், யா ‘‘நிக்கமதா⁴தூ’’தி வுச்சதி. பயோக³ம் கரோதா²தி பரம் பரம் டா²னம் அக்கமனதோ ததோபி ப³லவதரம் பா⁴வனாபி⁴யோக³ம் பவத்தேதா²தி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘பரக்கமதா²’’தி. கிலேஸஸேனா நாம ராகா³தி³கிலேஸஸமூஹோ, ஸோ மரணபச்சயபா⁴வதோ ‘‘மச்சுனோ ஸேனா’’தி வுச்சதி. தஞ்ஹி ஸந்தா⁴ய வுத்தம் ‘‘மஹாஸேனேன மச்சுனா’’தி (ம. நி. 3.272, 275, 276). க²ந்தா⁴னம் பட²மாபி⁴னிப்³ப³த்தி ஜாதி, தத³ஞ்ஞம் பன தேஸம் படிபாடி பவத்தம் ஸம்ஸாரோதி அதி⁴ப்பாயேனாஹ ‘‘ஜாதிஞ்ச ஸம்ஸாரஞ்சா’’தி. யஸ்மா ‘‘ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ’’திஆதீ³ஸு தஸ்மிம் தஸ்மிம் ப⁴வே ஆதா³னனிக்கே²பபரிச்சி²ன்னக²ந்த⁴ப்பவத்தி ‘‘ஜாதீ’’தி வுச்சதி, ஸா ஏவ யாவ பரினிப்³பா³னா அபராபரம் பவத்தமானோ ஸம்ஸாரோ ‘‘இதோ சிதோ ஸம்ஸரண’’ந்தி கத்வா, தஸ்மா ஆஹ ‘‘ஜாதிஸங்கா²தம் வா ஸம்ஸார’’ந்தி. பரிச்சே²த³ந்தி பரியோஸானம். ஓபா⁴ஸம் ப²ரீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஆலோகட்டா²னேதி அத்தனா கதஆலோகட்டா²னே. ஆலோககிச்சம் நத்தீ²தி அந்த⁴காரட்டா²னே ஆலோகத³ஸ்ஸனம் விய ஆலோகட்டா²னே ஆலோகத³ஸ்ஸனகிச்சம் நத்தி². தஸ்மா தேஸம் ஸத்தானம் ‘‘கிம் ஆலோகோ அயம், கஸ்ஸ நு கோ² அயம் ஆலோகோ’’தி? விசினந்தானம் சிந்தேந்தானம். ஸப்³பே³தி ஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴துயம் ஸப்³பே³ தே³வமனுஸ்ஸா. ஓஸடாய பரிஸாயாதி த⁴ம்மஸ்ஸவனத்த²ம் ஸப்³போ³ஸடாய பரிசிதபரிச்சி²ன்னாய பரிஸாய. ஸத்³த³ம் ஸுணிம்ஸூதி ந கேவலம் ஸத்³த³மேவ ஸுணிம்ஸு, அத² கோ² அத்தோ²பீதி யதா²தி⁴ப்பேதோ தேஸம் பகதிஸவனுபசாரே விய பாகடோ அஹோஸி, திஸஹஸ்ஸிலோகதா⁴தும் விஞ்ஞாபேஸீதி.
அருணவதீஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. பரினிப்³பா³னஸுத்தவண்ணனா
186. ஏவம் தம் குஸினாராய ஹோதீதி யதா² அனுரோத⁴புரஸ்ஸ தூ²பாராமோ த³க்கி²ணபச்சி²மதி³ஸாயம், ஏவம் தம் உய்யானம் குஸினாராய த³க்கி²ணபச்சி²மதி³ஸாயம் ஹோதி. தஸ்மாதி யஸ்மா நக³ரம் பவிஸிதுகாமா உய்யானதோ உபேச்ச வத்தந்தி க³ச்ச²ந்தி ஏதேனாதி உபவத்தனந்தி வுச்சதி, தஸ்மா. தந்தி ஸாலபந்திபா⁴வேன டி²தம் ஸாலவனம். அந்தரேனாதி வேமஜ்ஜே². அப்பமஜ்ஜனம் அப்பமாதோ³, ஸோ பன அத்த²தோ ஞாணூபஸம்ஹிதா ஸதி. யஸ்மா தத்த² ஸதியா ப்³யாபாரோ ஸாதிஸயோ, தஸ்மா ‘‘ஸதிஅவிப்பவாஸேனா’’தி வுத்தம். அப்பமாத³பதே³யேவ பக்கி²பித்வா அபா⁴ஸி அத்த²தோ தஸ்ஸ ஸகலஸ்ஸ பு³த்³த⁴வசனஸ்ஸ ஸங்க³ண்ஹனதோ.
ஜா²னாதீ³ஸு சித்தே ச பரமுக்கம்ஸக³தவஸீபா⁴வதாய ‘‘ஏத்தகே காலே ஏத்தகா ஸமாபத்தியோ ஸமாபஜ்ஜித்வா பரினிப்³பா³யிஸ்ஸாமீ’’தி காலபரிச்சே²த³ம் கத்வா ஸமாபத்திஸமாபஜ்ஜனம் பரினிப்³பா³னபரிகம்மந்தி அதி⁴ப்பேதம். தே²ரோதி அனுருத்³த⁴த்தே²ரோ.
அயம்பி சாதி யதா²வுத்தபஞ்சஸட்டி²யா ஜா²னானம் ஸமாபன்னகதா²பி ஸங்கே²பகதா² ஏவ. கஸ்மா? யஸ்மா ப⁴க³வா ததா³ தே³வஸிகம் வளஞ்ஜனஸமாபத்தியோ ஸப்³பா³பி அபரிஹாபேத்வா ஸமாபஜ்ஜி ஏவாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘நிப்³பா³னபுரம் பவிஸந்தோ’’திஆதி³மாஹ. சதுவீஸதி…பே… பவிஸித்வாதி ஏத்த² கேசி தாவ ஆஹு ‘‘ப⁴க³வா தே³வஸிகம் த்³வாத³ஸகோடிஸதஸஹஸ்ஸக்க²த்தும் மஹாகருணாஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜதி, த்³வாத³ஸகோடிஸதஸஹஸ்ஸக்க²த்துமேவ ப²லஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜதி, தஸ்மா ததா³பி சதுவீஸதிகோடிஸதஸஹஸ்ஸஸங்கா² ஸமாபத்தியோ ஸமாபஜ்ஜதி. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா ‘ததா²க³தம், பி⁴க்க²வே, அரஹந்தம் ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ம் த்³வே விதக்கா ப³ஹுலம் ஸமுதா³சரந்தி கே²மோ ச விதக்கோ பவிவேகோ ச விதக்கோ’தி (இதிவு. 38). கே²மோ ஹி விதக்கோ ப⁴க³வதோ மஹாகருணாஸமாபத்திம் பூரேத்வா டி²தோ, பவிவேகவிதக்கோ அரஹத்தப²லஸமாபத்திம். பு³த்³தா⁴னம் ஹி ப⁴வங்க³பரிவாஸோ லஹுகோ மத்த²கப்பத்தோ ஸமாபத்தீஸு வஸீபா⁴வோ, தஸ்மா ஸமாபஜ்ஜனவுட்டா²னானி கதிபயசித்தக்க²ணேஹேவ இஜ்ஜ²ந்தி. பஞ்ச ரூபாவசரஸமாபத்தியோ சதஸ்ஸோ அரூபஸமாபத்தியோ அப்பமஞ்ஞாஸமாபத்தியா ஸத்³தி⁴ம் நிரோத⁴ஸமாபத்தி அரஹத்தப²லஸமாபத்தி சாதி த்³வாத³ஸேதா ஸமாபத்தியோ ப⁴க³வா பச்சேகம் தி³வஸே தி³வஸே கோடிஸதஸஹஸ்ஸக்க²த்தும் புரேப⁴த்தம் ஸமாபஜ்ஜதி, ததா² பச்சா²ப⁴த்தந்தி ஏவம் சதுவீஸதிகோடிஸதஸஹஸ்ஸஸங்கா² தே³வஸிகம் வளஞ்ஜனககஸிணஸமாபத்தியோ’’தி.
அபரே பனாஹு ‘‘யம் தம் ப⁴க³வதா அபி⁴ஸம்போ³தி⁴தி³வஸே பச்சி²மயாமே படிச்சஸமுப்பாத³ங்க³முகே²ன படிலோமனயேன ஜராமரணதோ பட்டா²ய ஞாணம் ஓதாரேத்வா அனுபத³த⁴ம்மவிபஸ்ஸனம் ஆரப⁴ந்தேன யதா² நாம புரிஸோ ஸுவிது³க்³க³ம் மஹாக³ஹனம் மஹாவனம் சி²ந்த³ந்தோ அந்தரந்தரா நிஸானஸிலாயம் ப²ரஸும் நிஸிதம் கரோதி, ஏவமேவம் நிஸானஸிலாஸதி³ஸியோ ஸமாபத்தியோ அந்தரந்தரா ஸமாபஜ்ஜித்வா ஞாணஸ்ஸ திக்க²விஸத³பா⁴வம் ஸம்பாதே³தும் அனுலோமபடிலோமதோ பச்சேகம் படிச்சஸமுப்பாத³ங்கே³ஸு லக்க²கோடிஸமாபத்திஸமாபஜ்ஜனவஸேன ஸம்மஸனஞாணம் பவத்தேதி, தத³னுஸாரேன ப⁴க³வா பு³த்³த⁴பூ⁴தோபி அனுலோமபடிலோமதோ படிச்சஸமுப்பாத³ங்க³முகே²ன விபஸ்ஸனாவஸேன தி³வஸே தி³வஸே லக்க²கோடிப²லஸமாபத்தியோ ஸமாபஜ்ஜதி, தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம், ‘சதுவீஸதிகோடிஸதஸஹஸ்ஸஸங்கா² ஸமாபத்தியோ பவிஸித்வா’’’தி.
இமானி த்³வேபி ஸமனந்தரானேவ பச்சவேக்க²ணாயபி யேபு⁴ய்யேன நானந்தரியகதாய ஜா²னபக்கி²கபா⁴வதோ. யஸ்மா ஸப்³ப³பச்சி²மம் ப⁴வங்க³சித்தம் ததோ ததோ சவனதோ ‘‘சுதீ’’தி வுச்சதி, தஸ்மா ந கேவலம் அயமேவ ப⁴க³வா, அத² கோ² ஸப்³பே³பி ஸத்தா ப⁴வங்க³சித்தேனேவ சவந்தீதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யே ஹி கேசீ’’திஆதி³ வுத்தம். து³க்க²ஸச்சேனாதி து³க்க²ஸச்சபரியாபன்னேன சுதிசித்தேன காலம் காலகிரியம் கரோந்தி பாபுணந்தி, காலக³மனதோ வா கரோந்தி பேச்சாதி.
படிபா⁴க³புக்³க³லவிரஹிதோ ஸீலாதி³கு³ணேஹி அஸதி³ஸதாய ஸதி³ஸபுக்³க³லரஹிதோ. ஸங்கா²ரா வூபஸம்மந்தி ஏத்தா²தி வூபஸமோதி ஏவம் ஸங்கா²தம் ஞாதம் கதி²தம் நிப்³பா³னமேவ ஸுக²ந்தி. லோமஹம்ஸனகோதி லோமானம் ஹட்ட²பா⁴வாபாத³னோ. பி⁴ம்ஸனகோதி அவீதராகா³னம் ப⁴யஜனகோ ஆஸி அஹோஸி. ஸப்³பா³காரவரகு³ணூபேதேதி ஸப்³பே³ஹி ஆகாரவரேஹி உத்தமகாரணேஹி ஸீலாதி³கு³ணேஹி ஸமன்னாக³தே. அஸங்குடிதேனாதி அகுடிதேன விப்பா²ரிகாபா⁴வதோ. ஸுவிகஸிதேனேவாதி பீதிஸோமனஸ்ஸயோக³தோ ஸுட்டு² விகஸிதேன. வேத³னம் அதி⁴வாஸேஸி ஸபா⁴வஸமுத³யாதி³தோ ஸுட்டு² பஞ்ஞாதத்தா. அனாவரணவிமோக்கோ² ஸப்³ப³ஸோ நிப்³பி³த³பா⁴வோ. தேனாஹ ‘‘அபஞ்ஞத்திபா⁴வூபக³மோ’’தி. பஜ்ஜோதனிப்³பா³னஸதி³ஸோதி பதீ³பஸ்ஸ நிப்³பா³னஸதி³ஸோ தத்த² விலீயித்வா அவட்டா²னாபா⁴வதோ.
பரினிப்³பா³னஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
து³தியவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
ஸாரத்த²ப்பகாஸினியா ஸம்யுத்தனிகாய-அட்ட²கதா²ய
ப்³ரஹ்மஸம்யுத்தவண்ணனாய லீனத்த²ப்பகாஸனா ஸமத்தா.