2. தே³வபுத்தஸம்யுத்தம்
1. பட²மவக்³கோ³
1. பட²மகஸ்ஸபஸுத்தவண்ணனா
82. தே³வஸ்ஸ புத்தோ தே³வபுத்தோ. தே³வானம் ஜனகஜனேதப்³ப³ஸம்ப³ந்தா⁴பா⁴வதோ கத²மயம் தே³வபுத்தோதி வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘தே³வானம் ஹீ’’திஆதி³. ‘‘அபாகடோ அஞ்ஞதரோதி வுச்சதீ’’தி இத³ம் யேபு⁴ய்யவஸேன வுத்தம். பாகடோபி ஹி கத்த²சி ‘‘அஞ்ஞதரோ’’தி வுச்சதி. ஹேட்டா² தே³வதாஸம்யுத்தே ‘‘அபாகடா அஞ்ஞதரா தே³வதா’’தி வத்வா இத⁴ ‘‘பாகடோ தே³வபுத்தோ’’தி வுத்தம். ததா² ஹிஸ்ஸ கஸ்ஸபோதி கோ³த்தனாமம் க³ஹிதம், தஞ்ச கோ² புரிமஜாதிஸித்³த⁴ஸமஞ்ஞாவஸேன. அனுஸாஸனம் அனுஸாஸோ, தம் அனுஸாஸம். பி⁴க்கு²னித்³தே³ஸந்தி பி⁴க்கு²ஸத்³த³ஸ்ஸ நித்³தே³ஸம். பி⁴க்கு²ஓவாத³ந்தி பி⁴க்கு²பா⁴வாவஹம் ஓவாத³ம். யதி³ பன ந அஸ்ஸோஸி, கத²மயம் பஞ்ஹம் கதே²ஸீதி? அஞ்ஞதோ ஸுதம் நிஸ்ஸாய பஞ்ஹம் கதே²ஸி, ந பன ப⁴க³வதோ ஸம்முகா² ஸுதபா⁴வேன.
தேஸந்தி யதா²வுத்தானம் திண்ணம் புக்³க³லானம். ‘‘கதே²துகாமோ சேவா’’திஆதி³னா ஹி சதுத்த²ம் இத⁴ உத்³த⁴டம். தத்த² ஆதி³தோ திண்ணம் ப⁴க³வா பஞ்ஹம் பா⁴ரம் ந கரோதி ஏகேகங்க³வேகல்லதோ சேவ அங்க³த்³வயவேகல்லதோ ச, சதுத்த²ஸ்ஸ பன உப⁴யங்க³பாரிபூரத்தா பா⁴ரம் கரோதீதி ஆஹ ‘‘அயம் பனா’’திஆதி³.
கா³தா²யம் ‘‘ஸுபா⁴ஸிதஸ்ஸா’’தி உபயோக³த்தே² ஸாமிவசனந்தி ஆஹ ‘‘ஸுபா⁴ஸிதம் ஸிக்கே²ய்யா’’தி. சதுஸச்சாதி³னிஸ்ஸிதம் பு³த்³த⁴வசனம் ஸிக்க²ந்தோ சதுப்³பி³த⁴ம் வசீஸுசரிதம் ஸிக்க²தி நாமாதி ஆஹ ‘‘சதுஸச்சனிஸ்ஸிதம்…பே… ஸிக்கே²ய்யா’’தி. அவதா⁴ரணேன தப்படிபக்க²ம் படினிவத்தேதி. உபாஸிதப்³ப³ந்தி ஆஸேவிதப்³ப³ம் பா⁴வேதப்³ப³ம் ப³ஹுலீகாதப்³ப³ம். அட்ட²திம்ஸபே⁴த³ம் கம்மட்டா²னந்தி இத³ம் தஸ்ஸ விபஸ்ஸனாபத³ட்டா²னதம் ஹத³யே ட²பேத்வா வுத்தம். ததா² ஹி வுத்தம் ‘‘து³தியபதே³ன அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா² கதி²தா’’தி. யே பன ‘‘து³தியபதே³ன அதி⁴சித்தஸிக்கா² சித்தவூபஸமேன அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா²’’தி பட²ந்தி, தேஸம் பதே³ன அட்ட²திம்ஸப்பபே⁴த³கம்மட்டா²னம் ஸுத்³த⁴ஸமத²கம்மட்டா²னஸ்ஸேவ க³ஹணம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். யதி³ ஏவம் ‘‘அட்ட²ஸமாபத்திவஸேனா’’தி இத³ம் கத²ந்தி? ‘‘தம் விபஸ்ஸனாதி⁴ட்டா²னானம் ஸமாபத்தீனம் வஸேன கதி²த’’ந்தி வத³ந்தி. ஏவஞ்ச கத்வா ‘‘து³தியபதே³ன அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா²’’தி இத³ம் வசனம் ஸமத்தி²தம் ஹோதி. ஸிக்க²னம் நாம ஆஸேவனந்தி ஆஹ ‘‘பா⁴வேய்யாதி அத்தோ²’’தி. உபாஸனந்தி பயிருபாஸனம். தஞ்ச கோ² அஸ்ஸுதபரியாபுணனகம்மட்டா²னுக்³க³ஹாதி³வஸேன த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தம்பீ’’திஆதி³மாஹ. அதி⁴ஸீலஸிக்கா² கதி²தா லக்க²ணஹாரனயேன. வசீஸுசரிதஸ்ஸ ஹி ஸீலஸபா⁴வத்தா தக்³க³ஹணேனேவ ததே³கலக்க²ணம் காயஸுசரிதம்பி இதரம்பி க³ஹிதமேவாதி. ஏத்த² ச அதி⁴ஸீலஸிக்கா²ய சித்தவிவேகோ, அதி⁴பஞ்ஞாஸிக்கா²ய உபதி⁴விவேகோ, அதி⁴சித்தஸிக்கா²ய காயவிவேகோ கதி²தோ, காயவிவேகோ பன ஸரூபேனேவ பாளியம் க³ஹிதோதி திவித⁴ஸ்ஸபி விவேகஸ்ஸ பகாஸிதத்தம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.
பட²மகஸ்ஸபஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. து³தியகஸ்ஸபஸுத்தவண்ணனா
83. த்³வீஹி ஜா²னேஹீதி ஆரம்மணலக்க²ணூபனிஜ்ஜா²னலக்க²ணேஹி த்³வீஹி ஜா²னேஹி. கம்மட்டா²னவிமுத்தியாதி கம்மட்டா²னானுயோக³லத்³தா⁴ய விமுத்தியா. தேன தத³ங்க³விக்க²ம்ப⁴னவிமுத்தியோ வத³தி. ஸத்து²ஸாஸனஸ்ஸ ஹத³யத்தா அப்³ப⁴ந்தரத்தா ஹத³யஸ்ஸ மானஸஸ்ஸ, அனுபத்திம் படிலாப⁴மானஸம். தம் பன அத்த²தோ அஞ்ஞா ஏவாதி ஆஹ ‘‘அரஹத்த’’ந்தி. தம் பத்துகாமேன ஏகந்ததோ வஜ்ஜேதப்³ப³தண்ஹாதி³ட்டீ²னம் பா⁴வே தஸ்ஸ அனிஜ்ஜ²னதோ, தத³பா⁴வே இஜ்ஜ²னதோ ச தே உப்பாத³னவஸேன யத³க்³கே³ன நிஸ்ஸிதோ, தத³க்³கே³ன பனாயம்பி தேஹி நிஸ்ஸிதோ நாம ஹோதீதி ஆஹ ‘‘அனிஸ்ஸிதோ’’திஆதி³. அரஹத்தம் ஆனிஸம்ஸிதப்³ப³ட்டே²ன ஆனிஸம்ஸம் ஏதஸ்ஸாதி அரஹத்தானிஸம்ஸோ. அரஹத்தம் பத்துகாமஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³ இச்சி²தப்³பா³. தத்த² ச ஸப்³ப³பட²மோ கம்மட்டா²னஅத்தானுயோகோ³, ஸோ இத⁴ ந க³ஹிதோதி ஆஹ ‘‘தந்தித⁴ம்மோ புப்³ப³பா⁴கோ³’’தி. தத்த² தந்தித⁴ம்மோதி பரியத்தித⁴ம்மோ.
து³தியகஸ்ஸபஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. மக⁴ஸுத்தவண்ணனா
84. மகோ⁴தி ஸக்கஸ்ஸேதம் நாமம் புரிமஜாதிஅனுக³தம். ஸ்வேவாதி ஸக்கோ ஏவ. வதேனாதி மாதாபிதுஉபட்டா²னாதி³சாரித்தத⁴ம்மேன. அஞ்ஞேதி உபதி⁴வேபக்கபாபத⁴ம்மே அபி⁴ப⁴வித்வா. அஸுரந்தி இந்த³ஸத்துபூ⁴தம் அஸுரம்.
மக⁴ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. மாக³த⁴ஸுத்தவண்ணனா
85. சதுத்த²ஸுத்தம் வுத்தத்த²மேவாதி தே³வதாஸம்யுத்தே ஸம்வண்ணிதத்த²மேவ, தஸ்மா இத⁴ ந வத்தப்³போ³ அத்தோ²தி அதி⁴ப்பாயோ.
மாக³த⁴ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா
5. தா³மலிஸுத்தவண்ணனா
86. தேன காரணேனாதி தேன பதா⁴னேன காரணபூ⁴தேன, பதா⁴னகரணனிமித்தந்தி அத்தோ². யம் கிஞ்சி கு²த்³த³கம்பி மஹந்தம்பி ஹீனம்பி பணீதம்பி ப⁴வம். ஆயதபக்³க³ஹோதி தீ³க⁴ரத்தஸ்ஸ வீரியாரம்போ⁴. கிச்சவோஸானந்தி கிச்சனிட்டா²னம். ததே²வாதி யதா² அரஹத்துப்பத்திதோ புப்³பே³, ததோ பச்சா²பி ததே²வ ‘‘பு³த்³தி⁴பக்³க³ஹோ’’தி வீரியம் த³ள்ஹம் கரோதூதி குப்பத⁴ம்மம் விய மஞ்ஞமானோ வத³தி. தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாராதி³அத்த²ம் பன வீரியகரணம் இச்சி²தப்³ப³மேவ.
அஸம்கிண்ணாதி அவோமிஸ்ஸா ஏவம் அஞ்ஞத்த² அனாக³தத்தா. தேனாஹ ‘‘ப⁴க³வதா ஹீ’’திஆதி³. யதி³ ஏவம் இதே⁴வ கஸ்மா ஏதம் வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘இத⁴ பனா’’திஆதி³. பதிட்ட²ந்தி நதீ³ நாம அனவட்டி²ததீரா, தத்த² பதிட்டா²தப்³ப³ட்டா²னம்.
தா³மலிஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. காமத³ஸுத்தவண்ணனா
87. புப்³ப³யோகா³வசரோதி புப்³பே³ யோகா³வசரோ புரிமத்தபா⁴வே பா⁴வனமனுயுத்தோ. அயம் கிர கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வாவ ப³ஹூனி வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி ஸமணத⁴ம்மம் அகாஸி, ந பன விஸேஸம் நிப்³ப³த்தேஸி. தமத்த²ம் காரணேன ஸத்³தி⁴ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ப³ஹலகிலேஸதாயா’’திஆதி³ வுத்தம். ஏகந்தபரிஸுத்³த⁴ஸ்ஸாதி யதா² விஸேஸாவஹோ ஹோதி, ஏவம் ஏகந்தேன பரிஸுத்³த⁴ஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸோ அனுபக்கிலிட்ட²ஸ்ஸ. ஸீலேன ஸமாஹிதாதி யதா² ஸீலம் உபரூபரி விஸேஸாவஹம் நிப்³பே³த⁴பா⁴கி³யஞ்ச ஹோதி, ஏவம் ஸம்மதே³வ ஆஹிதசித்தா ஸுட்டு² ஸம்பன்னசித்தா. ததா²பூ⁴தா தேன ஸமன்னாக³தா ஹோந்தீதி ஆஹ ‘‘ஸமுபேதா’’தி. பதிட்டி²தஸபா⁴வாதி ஸேக்க²த்தா ஏவ யதா²தி⁴க³தத⁴ம்மேன நிச்சலபா⁴வேன அதி⁴ட்டி²தஸபா⁴வா. மயா துட்டி²யா க³ஹிதாய தே³வபுத்தோ ‘‘து³ல்லபா⁴ துட்டீ²’’தி வக்க²தீதி ப⁴க³வா ‘‘துட்டி² ஹோதி ஸுகா²வஹா’’தி அவோசாதி ஆஹ ‘‘உபரி பஞ்ஹஸமுட்டா²பனத்த²’’ந்தி. பப்³ப³ஜிதோ ருக்க²மூலிகோ அப்³போ⁴காஸிகோ வா அனகா³ரியுபேதோ நாம ஹோதி, ஸேனாஸனே பன வஸந்தோ கத²ந்தி ஆஹ ‘‘ஸத்தபூ⁴மிகே’’திஆதி³. சதுபச்சயஸந்தோஸோதி பா⁴வனாபி⁴யோக³ஸித்³தோ⁴ சதூஸு பச்சயேஸு ஸந்தோஸோ. தேன சித்தவூபஸமேன துட்டி² லத்³தா⁴தி த³ஸ்ஸேதி. சித்தவூபஸமபா⁴வனாயாதி சித்தகிலேஸானம் வூபஸமகரபா⁴வனாய, மனச்ச²ட்டா²னம் இந்த்³ரியானம் நிப்³பி³ஸேவனபா⁴வகரணேன ஸவிஸேஸம் சித்தஸ்ஸ வூபஸமகரபா⁴வனாய ரதோ மனோதி யோஜனா.
ஏத்த² ச இந்த்³ரியூபஸமேன சித்தஸமாதா⁴னம் பரிபுண்ணம் ஹோதி இந்த்³ரியபா⁴வனாய சித்தஸமாதா⁴னஸ்ஸ அகாரகானம் தூ³ரீகரணதோ. அதி⁴சித்தஸமாதா⁴னேன சதுபச்சயஸந்தோஸோ ஸவிஸேஸம் பரிஸுத்³தோ⁴ பரிபுண்ணோ ச ஹோதி பச்சயானம் அலாப⁴லாபே⁴ஸு பரிச்சாக³ஸபா⁴வதோ. வுத்தனயேன பன ஸந்துட்ட²ஸ்ஸ யதா²ஸமாதி³ன்னம் ஸீலம் விஸுஜ்ஜ²தி பாரிபூரிஞ்ச உபக³ச்ச²தி, ததா²பூ⁴தோ சதுஸச்சகம்மட்டா²னே யுத்தோ மக்³க³படிபாடியா ஸப்³ப³ஸோ கிலேஸே ஸமுச்சி²ந்த³ந்தோ நிப்³பா³னதி³ட்டோ² ஹோதீதி இமமத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி ‘‘யே ரத்திந்தி³வ’’ந்திஆதி³னா. கிம் ந க³ச்சி²ஸ்ஸந்தி? க³மிஸ்ஸந்தேவாதி அரியமக்³க³பா⁴வனம் பஹாய ஸம்மாபடிபத்தியா து³க்கரபா⁴வம் ஸந்தா⁴ய ஸாஸங்கம் வத³தி. தேனாஹ ‘‘அயம் பன து³க்³க³மோ ப⁴க³வா விஸமோ மக்³கோ³’’தி.
தத்த² கேசி ‘‘அயம் பனாதி தே³வபுத்தோ. ஸோ ஹி ப⁴க³வதோ ‘அரியா க³ச்ச²ந்தீ’தி வசனம் ஸுத்வா ‘து³க்³க³மோ ப⁴க³வா’திஆதி³மாஹா’’தி வத³ந்தி, தம் ந யுஜ்ஜதி. யஸ்மா ‘‘ஸச்சமேத’’ந்தி ஏவமாதி³பி தஸ்ஸேவ வேவசனம் கத்வா த³ஸ்ஸிதம், தஸ்மா ‘‘யேன மக்³கே³ன அரியா க³ச்ச²ந்தீ’’தி தும்ஹேஹி வுத்தம், அயம் பன ‘‘து³க்³க³மோ ப⁴க³வா விஸமோ மக்³கோ³’’தி ஆஹ தே³வபுத்தோ. அரியமக்³கோ³ காமம் கதா³சி அதிது³க்கா² படிபதா³திபி வுச்சதி, தஞ்ச கோ² புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³வஸேன, அயம் பன அதீவ ஸுக³மோ ஸப்³ப³கிலேஸது³க்³க³விவஜ்ஜனதோ காயது³ச்சரிதாதி³விஸமஸ்ஸ ராகா³தி³விஸமஸ்ஸ ச தூ³ரீகரணதோ ந விஸமோ. தேனாஹ ‘‘புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³யா’’திஆதி³. அஸ்ஸாதி அரியமக்³க³ஸ்ஸ. அரியமக்³க³ஸ்ஸ ஹி அதி⁴ஸீலஸிக்கா²தீ³னம் பரிபு³ந்தி⁴தப்³ப³பா⁴கே³ன ப³ஹூ பரிஸ்ஸயா ஹோந்தீதி. ஏவம் வுத்தோதி ‘‘து³க்³க³மோ விஸமோ’’தி ச ஏவம் வுத்தோ.
அவம்ஸிராதி அனுட்ட²ஹனேன அதோ⁴பூ⁴தஉத்தமங்கா³. குஸலங்கே³ஸு ஹி ஸம்மாதி³ட்டி² உத்தமங்கா³ ஸப்³ப³ஸேட்ட²த்தா, தஞ்ச அனரியா பதந்தி ந உட்ட²ஹந்தி மிச்சா²படிபஜ்ஜனதோ. தேனாஹ ‘‘ஞாணஸிரேனா’’திஆதி³. அனரியமக்³கே³தி மிச்சா²மக்³கே³. தேனாஹ ‘‘விஸமே மக்³கே³’’தி. தம் மக்³க³னதோ அனரியா அரியானம் மக்³க³தோ அபாபுணனேன பரிச்சத்தா ஹுத்வா அபாயே ஸகலவட்டது³க்கே² ச பதந்தி. ஸ்வேவாதி ஸ்வாயம் அனரியேஹி கதா³சிபி க³ந்தும் அஸக்குணேய்யோ மக்³கோ³ அரியானம் விஸுத்³த⁴ஸத்தானம் ஸப்³ப³ஸோ ஸமதி⁴க³மேன ஸமோ ஹோதி. காயவிஸமாதீ³ஹி ஸமன்னாக³தத்தா விஸமே ஸத்தகாயே தேஸம் ஸப்³ப³ஸோவ பஹானேன ஸப்³ப³த்த² ஸமாயேவ.
காமத³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7. பஞ்சாலசண்ட³ஸுத்தவண்ணனா
88. ஸம்பா³தே⁴தி ஸம்பீளிததண்ஹாகிலேஸாதி³னா ஸஉப்பீளதாய பரமஸம்பா³தே⁴. அதிவிய ஸங்காரட்டா²னபூ⁴தோ ஹி நீவரணஸம்பா³தோ⁴ அதி⁴ப்பேதோ. ஸோ ஹி து³க்³க³ஹனோ தஸ்மிம் அஸதி காமகு³ணஸம்பா³தோ⁴ அனவஸரோ ஏவ ஸேய்யதா²பி மஹாகஸ்ஸபாதீ³னம். ஓகாஸந்தி ஜா²னஸ்ஸேதம் நாமம் நீவரணஸம்பா³தா⁴பா⁴வதோ. அஸம்பா³த⁴பா⁴வேன ஹி ஜா²னம் இத⁴ ‘‘ஓகாஸோ’’தி வுத்தம், தஞ்ச கோ² அச்சந்தாஸம்பா³த⁴ட்டா²னதாய விபஸ்ஸனாபாத³கதாய. ததா² ஹி பாளியம் ‘‘அவிந்தீ³’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² அவிந்தீ³தி விந்தி³ படிலபி⁴. பூ⁴ரிமேத⁴ஸோதி மஹாபஞ்ஞோ, ஸபஞ்ஞோதி அத்தோ². அபு³ஜ்ஜீ²தி பு³ஜ்ஜி² படிவிஜ்ஜி². படிலீனோ ஹுத்வா ஸேட்டோ², படிலீனானம் வா ஸேட்டோ²தி படிலீனஸேட்டோ². மானுஸ்ஸயவஸேன உன்னதபா⁴வதோ படிலீனோ நாம பஹீனமானோ. படிலபி⁴ம்ஸூதி காமகு³ணஸம்பா³தே⁴பி ‘‘இமே காமகு³ணா மாதி³ஸானம் கிம் கரிஸ்ஸந்தீ’’தி? தே அபி⁴பு⁴ய்ய நிப்³பா³னப்பத்தியா ஸம்மாஸதிம் படிலபி⁴ம்ஸு. தேன ஸம்பயுத்தேன லோகுத்தரஸமாதி⁴னாபி ஸுட்டு² ஸமாஹிதா.
அயம் கிர தே³வபுத்தோ இதோ புரிமவாரே அத்தபா⁴வே பட²மஜ்ஜா²னலாபீ⁴ ஹுத்வா ததோ சவித்வா ப்³ரஹ்மகாயிகாஸு நிப்³ப³த்தித்வா தத்த² ஜா²னஸுக²ம் அனுப⁴வித்வா ததோ சுதோ இதா³னி காமப⁴வே நிப்³ப³த்தோ, தஸ்மா தம் ஜா²னம் ஸம்பா⁴வேந்தோ ‘‘தாதி³ஸஸ்ஸ நாம ஜா²னஸுக²ஸ்ஸ லாபீ⁴ ப⁴க³வா’’தி தேன கு³ணேன ப⁴க³வந்தம் அபி⁴த்த²வந்தோ ‘‘ஸம்பா³தே⁴ வதா’’தி கா³த²ம் அபா⁴ஸி. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா யதா² நாம அட்ட²ஸட்டி²யோஜனஸதஸஹஸ்ஸுப்³பே³த⁴ஸினேருபப்³ப³தராஜம் உபாதா³ய ஸாஸபோ ந கிஞ்சி ஹோதி, ஏவம் அனந்தாபரிமேய்யபு³த்³த⁴கு³ணே உபாதா³ய ரூபாவசரபட²மஜ்ஜா²னம் ந கிஞ்சி ஹோதீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யே ஸதி’’ந்திஆதி³னா அனுத்தரகு³ணாதி⁴க³மம் பவேதே³ஸி. தத்த² ஸதிந்தி விபஸ்ஸனாஸதியா ஸத்³தி⁴ம் அரியமக்³க³ஸதிம். ஸுஸமாஹிதாதி லோகியஸமாதி⁴னா சேவ லோகுத்தரஸமாதி⁴னா ச ஸுட்டு² ஸமாஹிதா. தே ஹி அச்சந்தம் ஸுஸமாஹிதா, ந ஜா²னமத்தலாபி⁴னோ அகுப்பத⁴ம்மத்தா. கேசி ‘‘கம்மந்தே ஸுஸமாஹிதா’’தி பாட²ம் வத்வா ‘‘மக்³க³ஸமாஹிதா’’தி அத்த²ம் வத³ந்தி.
பஞ்சாலசண்ட³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
8. தாயனஸுத்தவண்ணனா
89. அதீதஜாதியம் ஸயம்காரவஸேன தாய தி³ட்டி²யா உப்பாதி³தத்தா புப்³பே³ தித்த²கரோ. தேனாஹ ‘‘தி³ட்டி² உப்பாதே³த்வா’’தி. அபரே ஆஹு ‘‘அயம் மே ஸத்தா²தி க³ஹணவஸேன தித்த²கரோ அஸ்ஸ அத்தீ²தி புப்³பே³ தித்த²கரோ, அதீதத்தபா⁴வே தித்த²கரஸாவகோ’’தி. தே ‘‘தி³ட்டி²ம் உப்பாதே³த்வாதி தஸ்ஸ ஸத்து²னோ தி³ட்டி²ம் ஆதா³ய க³ஹேத்வாதி அத்தோ²’’தி வத³ந்தி. தித்த²ம் நாம த்³வாஸட்டி² தி³ட்டி²யோ தப்³பி³னிமுத்தஸ்ஸ மிச்சா²வாத³ஸ்ஸ அபா⁴வதோ. தித்தே² நியுத்தாதி தித்தி²கா, தே ஏவ தித்தி²யாதி வுத்தா க-காரஸ்ஸ ய-காரம் கத்வா. தஸ்ஸாதி யதா²வுத்தஸ்ஸ கல்யாணகம்மஸ்ஸ. நிஸ்ஸந்தே³னாதி ப²லபா⁴வேன. வீரியப்படிஸம்யுத்தாதி வீரியதீ³பனாதி அத்தோ².
அனியமிதஆணத்தீதி அனியமவிதா⁴னம் அனியமவஸேன விதி⁴வசனம். தண்ஹாஸோதந்தி தண்ஹாப்பப³ந்த⁴னம். நீஹராதி ஸமேஹி பஜஹ. ஏகத்தந்தி ஏகக்³க³ம். தேனாஹ ‘‘ஜா²ன’’ந்தி. உபபஜ்ஜதீதி ந உப்பஜ்ஜதி ந பாபுணாதீதி ஆஹ ‘‘ந படிலப⁴தீ’’தி. ந ஓஸக்கேய்யாதி ந ஸங்கோசம் ஆபஜ்ஜேய்ய. க⁴ராவாஸதோ பரிப்³ப³ஜனம் பரிதோ அபக³மோதி பரிப்³ப³ஜோ. பப்³ப³ஜிதவதஸமாதா³னஸ்ஸ அத³ள்ஹதாய ச தத்த² ச அஸக்கச்சகிரியாய ஸிதி²லக³ஹிதா. அதிரேகந்தி பப்³ப³ஜ்ஜாய புரிமகாலதோபி அதி⁴கம். உபரீதி உபரூபரி. து³க்கடம் அகதமேவ ஸேய்யோதி து³ச்சரிதம் நாம ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் அகதமேவ ஹிதாவஹம்.
யம் கிஞ்சீதி யம் கிஞ்சி கம்மம். ஸிதி²லம் கதந்தி அஸக்கச்சகாரிதாய ஸிதி²லம் கத்வா பவத்திதம். ஏவரூபமேவாதி ஏவரூபம் பராமட்ட²ஸாமஞ்ஞஸதி³ஸமேவ பச்சா²னுதாபசரியாதி³படிபா⁴க³தோ. ஸம்கிலிட்ட²மேவ தண்ஹாஸம்கிலேஸஉபக்கிலிட்ட²த்தா. ஆஸங்கிதபரிஸங்கிதந்திஆதி³தோ ஸமந்ததோபி பரேஹி ஸங்கிதம். ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஆதி³ ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியம், தத்த² நியுத்தாதி ஆதி³ப்³ரஹ்மசரியிகா, மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ புப்³ப³பா⁴க³படிபதா³தி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘மக்³க³ப்³ரஹ்மசரியஸ்ஸ ஆதி³பூ⁴தா’’தி. புப்³ப³பதா⁴னபூ⁴தாதி பட²மாரம்ப⁴பூ⁴தா.
தாயனஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. சந்தி³மஸுத்தவண்ணனா
90. விமானே க³ஹிதே தம்னிவாஸீபி க³ஹிதோ ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘சந்த³விமானவாஸீ தே³வபுத்தோ’’தி. ஸப்³ப³தீ⁴தி ஸப்³ப³ஸ்மா து³க்³க³ட்டா²னா விப்பமுத்தோஸி ப⁴க³வா த்வம், தஸ்மா மய்ஹம்பி இதோ ஸம்பா³த⁴ட்டா²னதோ விப்பமோக்க²ம் கரோஹீதி அதி⁴ப்பாயோ. தேனாஹ ‘‘தஸ்ஸ மே ஸரணம் ப⁴வா’’தி. லோகானுகம்பகாதி ஸப்³ப³ஸ்ஸ லோகஸ்ஸ அனுக்³க³ஹா, தஸ்மா துய்ஹம்பி ஏதஸ்ஸபி சந்த³ஸ்ஸ. தாதி³ஸா ஏவாதி ஸமானா ஏவ. பமுஞ்சஸீதி பமுஞ்சித்த². தேனாஹ ‘‘அதீதத்தே² வத்தமானவசன’’ந்தி.
சந்தி³மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. ஸூரியஸுத்தவண்ணனா
91. அந்த⁴பா⁴வகரணேதி லோகஸ்ஸ அந்த⁴கரணேதிபி அபரே. தேனாஹ ‘‘தமஸீ’’தி. விரோசதீதி விஜ்ஜோததி. காமம் தே³வபுத்தவஸேன பட²மம் தே³வதா உத்³த⁴டா, ராஹுனோ பன பயோகோ³ தஸ்ஸ விமானேதி ஆஹ ‘‘மண்ட³லீதி மண்ட³லஸண்டா²னோ’’தி. வத³தி ததா³ முகே²ன க³ஹிதத்தா. முகே²ன க³ஹணஞ்சேத்த² ‘‘கி³லீ’’தி அதி⁴ப்பேதம், ந ச அஜ்ஜோ²ஹரணந்தி ஆஹ ‘‘கி³லீதி வத³தீ’’தி. இதா³னி தஸ்ஸ முகே²ன க³ஹணஸமத்த²தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ராஹுஸ்ஸ ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். ஸோதிஆதி³ தஸ்ஸ சந்தி³மஸூரியானம் க³ஹணகாரணத³ஸ்ஸனம். அதி⁴வத்தா² தே³வதாதி சந்தி³மஸூரியானம் பரிசாரகதே³வதா. வேக³ந்தி ஜவம். ஸோ ஹி கேனசி அபி⁴முக²ம் அதிது³ன்னிவாரோ கம்மனியாமஸித்³தோ⁴. மத்த²கந்தி கண்ட²ஸ்ஸ உபரிமதே³ஸம். கேசி ‘‘ஸீஸமத்த²கமேவா’’தி வத³ந்தி. நிக்க²மேய்ய வேக³ஸ்ஸ திக்க²ஸீக⁴தா²மபா⁴வதோ. ஆகட்³டி⁴த்வாதி அத்தனோ க³மனதி³ஸாபி⁴முக²ம் ஆகட்³டி⁴த்வா. நந்தி ராஹும். உத்³த⁴ம் உல்லங்கே⁴துகாமம்பி ஓனமேய்ய. பத³த்³வயேனபி ஸோ மஹாஸரீரோ மஹாப³லோ, சந்தி³மஸூரியானம் பன க³மனவேகோ³ தேன ஸப்³ப³தா²பி து³ன்னிவாரியோவாதி த³ஸ்ஸேதி. விமானேனாதி சந்த³க்³க³ஹே சந்த³விமானேன, ஸூரியக்³க³ஹே ஸூரியவிமானேன உபி⁴ன்னம்பி விமானேன ஸஹேவ. அமாவாஸியஞ்ஹி த்³வே விமானானி யோஜனமத்தந்தரிதானி ஹுத்வா ஸஹேவ பவத்தந்தி. யதி³ த்³வேபி தே³வபுத்தா ஸோதாபத்திப²லம் பத்தா, அத² கஸ்மா ஸூரியஸுத்தே ஏவ ‘‘பஜம் மம’’ந்தி வுத்தம், ந சந்த³ஸுத்தேதி? ‘‘ஸோ ச கிர ந சிரஸ்ஸேவ ததோ சவித்வா அஞ்ஞத்த² நிப்³ப³த்தோ, அஞ்ஞா ஏவ ச தே³வதா தத்த² வஸி, யஸ்மிம் சந்த³க்³க³ஹே ப⁴க³வா தம் கா³த²ம் அபா⁴ஸி, ந ததா² ஸூரியோ, அபரபா⁴கே³ பன தத்த²பி காலேன காலம் ராஹுக்³க³ஹோ ஹோதீ’’தி வத³ந்தி.
ஸூரியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
பட²மவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
2. அனாத²பிண்டி³கவக்³கோ³
1. சந்தி³மஸஸுத்தவண்ணனா
92. பப்³ப³ததடா ஸந்த³மானோ ததா²ரூபோ நதீ³னிவத்தனபதே³ஸோபி ஸம்பா³த⁴ட்டா²னதாய கச்சோ² வியாதி ஆஹ ‘‘பப்³ப³தகச்சே²பீ’’தி. படிபக்க²தூ³ரீபா⁴வேன ஸேட்ட²ட்டே²ன ச ஏகோ உதே³தீதி ஏகோதி³, ஏகக்³க³தா. தஸ்மிம் யோக³தோ ஏகக்³க³சித்தா இத⁴ ஏகோதீ³. படிபக்க²தோ அத்தானம் நிபயந்தி விஸோதே⁴ந்தீதி நிபகா, பஞ்ஞவந்தோ. தேனாஹ ‘‘ஏகக்³க³சித்தா சேவா’’திஆதி³. காயாதி³பே⁴த³ம் ஆரம்மணம் ஸாதிஸயாய ஸதியா ஸரந்தீதி ஸதா. தேனாஹ ‘‘ஸதிமந்தோ’’தி. ஸோத்தி²ம் க³மிஸ்ஸந்தீதி யதா²வுத்தபதே³ஸே மகா³ ஸோத்தி²மனுபத்³த³வேன வத்திஸ்ஸந்தி, ஏவம் ஜா²னலாபி⁴னோ ஸோத்தி²ம் கிலேஸேஹி அனுபத்³து³தா வத்திஸ்ஸந்தி. அயம் கிர தே³வபுத்தோ ப்³ரஹ்மலோகே நிப்³பா³னஸஞ்ஞீ, தஸ்மா ஏவமாஹ. ப⁴க³வா ‘‘அயம் தே³வபுத்தோ அனிப்³பா³னகா³மீ ஸமானோ நிப்³பா³னகா³மிஸஞ்ஞீ, ஹந்த³ஸ்ஸ நிப்³பா³னகா³மினோ த³ஸ்ஸேமீ’’தி து³தியம் கா³த²மாஹ. சதுன்னம் ஓகா⁴னம், ஸம்ஸாரமஹோக⁴ஸ்ஸேவ வா பரதீரபா⁴வதோ பரதீரந்தி நிப்³பா³னம். அம்பு³னி ஜாதோ அம்பு³ஜோ, மச்சோ². ஸுத்தஜாலம் சி²ந்தி³த்வா மச்சா² விய கிலேஸஜாலம் பி⁴ந்தி³த்வா க³மிஸ்ஸந்தீதி.
சந்தி³மஸஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. வேண்டு³ஸுத்தவண்ணனா
93. பயிருபாஸியாதி பயிருபாஸஹேது. ஸிக்க²ந்தீதி திஸ்ஸோபி ஸிக்கா² ஸிக்க²ந்தி. ஸிட்டி²பதே³தி கிலேஸானம் ஸாஸனதோ வட்டது³க்க²பரித்தாஸனதோ ச ஸிட்டி²ஸஞ்ஞிதே யதா²னுஸிட்ட²ம் படிபஜ்ஜிதப்³ப³தோ பதே³, ஸத்³த⁴ம்மேதி அத்தோ². தேனாஹ ‘‘அனுஸிட்டி²பதே³’’தி. தத்த² அனுஸிட்டீ²தி ஸத்³த⁴ம்மோ. காலேதி யுத்தபத்தகாலே. அப்பமாதோ³நாம ஸமத²விபஸ்ஸனாபா⁴வனா.
வேண்டு³ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. தீ³க⁴லட்டி²ஸுத்தவண்ணனா
94. ததே²வ பஞ்ஞாயீதி தீ³க⁴லட்டி²த்வேவ பஞ்ஞாயி, ததா²ஸமஞ்ஞா ஏவ அஹோஸி.
தீ³க⁴லட்டி²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. நந்த³னஸுத்தவண்ணனா
95. நத்தி² ஏதஸ்ஸ ஆவட்டம் ஆவரணந்தி அனாவடம். ருக்கோ² வா பப்³ப³தோ வாதி ஸத்தானம் பகதிசக்கு²ஸ்ஸ ஆவரணபூ⁴தோ ருக்கோ² விய பப்³ப³தோ விய ச அபி⁴ப⁴விதும் ஸமத்தோ² ஞேய்யாவரணோ நத்தி². கத²ம்வித⁴ந்தி கத²ம்ஸண்டி²தம், கத²ம்பகாரம் வா. து³க்க²ந்தி வட்டது³க்க²ம்.
நந்த³னஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. சந்த³னஸுத்தவண்ணனா
96. ஹேட்டா²தி காமப⁴வே. தத்த² ஹி பரிப்³ப⁴மந்தஸ்ஸ பதிட்டா² து³ல்லபா⁴ யேபு⁴ய்யேன தத்த² ஸத்தா நிமுக்³கா³ ஏவ ஹோந்தி, தஸ்மா ஹேட்டா² அப்பதிட்டோ² ஸம்ஸாரோ. உபரீதி மஹக்³க³தப⁴வே. தத்த² ஹி நிப்³ப³த்தஸ்ஸ நிப்³பா³னம் ஆருஹிதும் ஆலம்ப³னா து³ல்லபா⁴, ஜா²னாபி⁴ரதியா தத்தே²வ நிகந்தி தேஸம் ப³லவதீ ஹோதி, தஸ்மா உபரி அனாலம்ப³னோ ஸம்ஸாரோ. பேஸிதத்தோதி நிப்³பா³னம் பதி பேஸிதசித்தோ. தயோ கம்மாபி⁴ஸங்கா²ராதி புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ராத³யோ தயோ அபி⁴ஸங்கா²ரா. தேன ‘‘நந்தீ³புப்³ப³கோ கம்மப⁴வோ’’தி வத்வா ‘‘நந்தி³ம் ஜனேத்வா’’தி வுத்தோ. காமஸஞ்ஞாஸீஸேன காமச்ச²ந்த³ஸ்ஸ க³ஹணம், காமச்ச²ந்த³பமுகா²னி ச ஓரம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனானி க³ஹிதானீதி ஆஹ ‘‘காமஸஞ்ஞாக³ஹணேன பஞ்சோரம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனானீ’’தி. ரூபப⁴வோ ரூபம் ப⁴வபத³லோபேன. ரூபப⁴வக்³க³ஹணேன சேத்த² ஸேஸப⁴வஸ்ஸபி க³ஹணம். தஸ்ஸ ஸம்யோஜனக்³க³ஹணேன பஞ்ச உத்³த⁴ம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனானி க³ஹிதானி. மஹோகே⁴தி ஸம்ஸாரமஹோகே⁴. தேஸந்தி காமப⁴வாதீ³னம் க³ஹணேன ப⁴வபா⁴வேன ததே³கலக்க²ணதாய. அரூபப⁴வோ க³ஹிதோ லக்க²ணஹாரனயேன. ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.
சந்த³னஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. வாஸுத³த்தஸுத்தவண்ணனா
97. ச²ட்ட²ம் ஹேட்டா² தே³வதாஸம்யுத்தவண்ணனாயம் வுத்தத்த²மேவ.
வாஸுத³த்தஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7. ஸுப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா
98. ஸுப்³ரஹ்மாதி தஸ்ஸ தே³வபுத்தஸ்ஸ நாமம். தஸ்ஸ ஸத்து² ஸந்திகூபஸங்கமனஸ்ஸ காரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸோ கிரா’’திஆதி³மாஹ. ததே³வ ஸோகம் தஸ்ஸ தே³வபுத்தஸ்ஸ அட்டு²ப்பத்தி. அச்ச²ராஸங்க⁴பரிவுதோதி ஸஹஸ்ஸமத்தேன அச்ச²ராஸங்கே⁴ன பரிவுதோ. நந்த³னகீளிகந்தி நந்த³னவனகீளிகம். ஹத்த²ம் ஆக³ச்ச²தீதி ஹத்த²க³ய்ஹுபகோ³ ஹோதி. க³ந்தே²ந்தீதி ஏத்த² மாலாவேட²னம்பி கி²ட்³டா³பஸுததாயாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அஞ்ஞதா² புப்பா²னியேவ தாய தாய சித்தஸ்ஸ வஸேன மாலாபா⁴வேன ஹத்த²ம் உபக³ச்ச²ந்தீதி. உபச்சே²த³ககம்மவஸேனாதி தஸ்மிம் தே³வலோகே ஆயுஸேஸே ஸதி ஏவ தஸ்ஸ பன உபகா⁴தகஸ்ஸ லத்³தோ⁴காஸஸ்ஸ பாபகம்மஸ்ஸ வஸேன. ‘‘பஹாரோ’’தி தி³வஸஸ்ஸ ததியோ பா⁴கோ³ வுச்சதி, தஸ்மா ஏகப்பஹாரேனேவாதி ஏகவேலாயமேவாதி அத்தோ².
பியவத்து²கஸோகேனாதி பியவத்து²னிமித்தகேன ஸோகேன. ருப்பமானோதி பீளியமானோ. ஸத்தமே தி³வஸேதி மனுஸ்ஸக³ணனாய ஸத்தமே தி³வஸே. தத்தே²வாதி தஸ்மிம்யேவ நிரயே நிப்³ப³த்திதப்³ப³ம் இமினா தாஹி ச ஸஹேவ புப்³பே³ தஸ்ஸ பாபகம்மஸ்ஸ கதத்தா. ருப்பீதி சித்தஸந்தாஸம் ஆபஜ்ஜி. நித்³த⁴மிதுந்தி நீஹரிதும் அபனேதும். ஸத்து² ஸந்திகம் க³ந்த்வாதி தாஹி பஞ்சஸதாஹி அச்ச²ராஹி ஸத்³தி⁴ம் ப⁴க³வதோ ஸந்திகம் க³ந்த்வா.
இத³ந்தி அத்தனோ சித்தம் த³ஸ்ஸேதி ஆஸன்னபச்சக்க²பா⁴வதோ. நிச்சந்தி ஸதா³. ஸ்வாயம் நிச்சத்தோ² அதி⁴ப்பாயவஸேன க³ஹேதப்³போ³தி தத்த² பஹாதப்³ப³ம் க³ஹேதப்³ப³ஞ்ச த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தே³வலோகே’’திஆதி³மாஹ. ந க³ஹேதப்³போ³ ஹேதுபவத்திதோ புப்³பே³ தஸ்ஸ உத்ராஸஸ்ஸ அபா⁴வதோ. தேஸூதி து³க்கே²ஸு. தானி ஹி ஹேதுபச்சயேஹி கத்தப்³ப³தோ கா³தா²யம் ‘‘கிச்சே²ஸூ’’தி வுத்தானி. கிச்சே²ஸூதி வா கிச்ச²னிமித்தம். யாஸஞ்ஹி பயோக³விபத்தீனம் வஸேனஸ்ஸ தானி து³க்கா²னி உப்பஜ்ஜேய்யும், தம்னிமித்தந்தி அத்தோ². தா ஹி அஸ்ஸ பயோக³விபத்தியோ க³திவிபத்தியோ ஸத்து² ஸந்திகம் உபக³மனேன ஹாயேய்யும். நிப்³ப³த்தானம் தி³ட்டா²னீதி நிப்³ப³த்தானம் வஸேன தி³ட்டா²னி து³க்கா²னி. தேஸு ச து³க்கே²ஸு. ஸப்³ப³த்த² நிமித்தத்தே² பு⁴ம்மம். ட³ய்ஹமானோ விய சித்தஸந்தாபேன.
சத்தாரிபி ஸச்சானி பு³ஜ்ஜ²தி படிவிஜ்ஜ²தீதி போ³தி⁴, ஸதிஆதி³த⁴ம்மஸாமக்³கீ³, தஸ்மா போ³ஜ்ஜா² போ³தி⁴தோ. ஸா பன போ³தி⁴ பா⁴வனாகாரேனேவ பவத்ததி, அஞ்ஞத்ரஸத்³த³யோகே³ன ச ‘‘போ³ஜ்ஜா²’’தி நிஸ்ஸக்கவசனந்தி தத³த்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ முஞ்சித்வாபத³ம் அபேக்கி²த்வா ‘‘போ³ஜ்ஜ²ங்க³பா⁴வன’’ந்தி ஆஹ. தபோகு³ணந்தி து⁴தத⁴ம்மமாஹ. ஸோ ஹி தண்ஹாலோலுப்பஸ்ஸ தபனதோ தபோ, ஸயம் கு³ணஸபா⁴வத்தா கு³ணஸன்னிஸ்ஸயதோ ச கு³ணந்தி. தேனாஹ ‘‘து⁴தங்க³ஸங்கா²தம் தபோகு³ண’’ந்தி. ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரக³தா நிஸ்ஸஜ்ஜீயந்தி ஏத்தா²தி ஸப்³ப³னிஸ்ஸக்³கோ³, அஸங்க²ததா⁴தூதி ஆஹ ‘‘ஸப்³ப³னிஸ்ஸக்³கா³தி நிப்³பா³னதோ’’தி.
இந்த்³ரியஸம்வரோவ பட²மம் வேதி³தப்³போ³ படிபத்திக்கமவஸேன தஸ்ஸேவ பட²மத்தா. தம் பன படிபத்திக்கமம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘இந்த்³ரியஸம்வரே ஹீ’’திஆதி³மாஹ. நிப்பரியாயதோ மக்³க³பரியாபன்னா ஏவ போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி ஆஹ ‘‘ஸஹவிபஸ்ஸனாய போ³ஜ்ஜ²ங்கே³’’தி. தஸ்ஸாதி ததா²பா⁴வேன தஸ்ஸ யோகி³னோ. யஸ்மா தே³வபுத்தஸ்ஸ ஸத்தா² தம் கா³த²ம் வத்வா உபரி ச ஸச்சானி பகாஸேஸி, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘ப⁴க³வா சதுஸச்சவஸேன தே³ஸனம் வினிவத்தேஸீ’’தி. தே³வபுத்தோ ஸோதாபத்திப²லே பதிட்ட²ஹீதி காமம் தஸ்ஸேவ விஸேஸாதி⁴க³மோ இதா⁴க³தோ, பஞ்சஸதமத்தாஹி பன அச்ச²ராஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸோதாபத்திப²லே பதிட்ட²ஹீதி வேதி³தப்³ப³ம். தேனாஹ மஹாஸதிபட்டா²னஸுத்தவண்ணனாயம் (தீ³. நி. அட்ட². 2.373; ம. நி. அட்ட². 1.106) ‘‘ஸோ தே³ஸனாபரியோஸானே பஞ்சஹி அச்ச²ராஸதேஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸோதாபத்திப²லே பதிட்டா²ய தம் ஸம்பத்திம் தா²வரம் கத்வா தே³வலோகமேவ அக³மாஸீ’’தி.
ஸுப்³ரஹ்மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
8. ககுத⁴ஸுத்தவண்ணனா
99. ‘‘நந்தா³மீ’’தி வுத்தே நந்தீ³ நாம பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ மலந்தி சோதே³துகாமோ தே³வபுத்தோ ‘‘நந்த³ஸீ’’தி புச்சி². அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா தம் படிக்கி²பந்தோ ‘‘கிம் லத்³தா⁴’’தி? ஆஹ. தேன ‘‘தயா மம அதி⁴ப்பேதனந்தி³யா இத⁴ பச்சயோ ஏவ நத்தி², குதோ ஸா நந்தீ³’’தி த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘துட்டி² நாமா’’திஆதி³. அத² தே³வபுத்தோ நந்தி³யா அஸதி ஸோகேன ப⁴விதப்³ப³ம், ஸோகோ ச பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ மலந்தி சோதே³ந்தோ ஆஹ ‘‘தேன ஹி, ஸமண, ஸோசஸீ’’தி. ப⁴க³வா தம்பி படிக்கி²பந்தோ ‘‘கிம் ஜீயித்தா²’’திஆதி³மாஹ. கிம் மம் ஜினாதீதி அத்தோ²?
யதி³ தே நந்தி³ஸோகா ந ஸந்தி ஹாஸவத்து²னோ லாப⁴ஸ்ஸ ஜானியா ச அபா⁴வதோ, ஏகவிஹாரினோ பன அரதியா ப⁴விதப்³ப³ந்தி ஆஹ – ‘‘கச்சி தம் ஏகமாஸீனம், அரதீ நாபி⁴கீரதீ’’தி. தஸ்மிம்பி ப⁴க³வதா படிக்கி²த்தே அத² நேஸம்பி நந்தி³ஸோகாரதீனம் அபா⁴வே காரணம் புச்ச²ந்தோ ‘‘கத²ம் த்வ’’ந்தி கா³த²மாஹ? அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா தம் காரணம் பவேதே³ந்தோ ‘‘அக⁴ஜாதஸ்ஸா’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² அக⁴ஜாதஸ்ஸாதி அகே⁴ ஜாதஸ்ஸ. தேனாஹ ‘‘வட்டது³க்கே² டி²தஸ்ஸா’’தி. ஜாததண்ஹஸ்ஸ அப்பஹீனதண்ஹஸ்ஸ வட்டது³க்க²ம் ஆக³தமேவ காரணஸ்ஸ அப்பஹீனத்தா. தஸ்ஸேவ ஹி காரணஸ்ஸ அப்பஹீனதம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘து³க்கீ² ஸுக²ம் பத்த²யதீதி ஹி வுத்த’’ந்தி ஆஹ. து³க்க²ப்பவத்தியா ஸாபி தண்ஹாப்பவத்தி தேன த³ஸ்ஸிதா. இதீதிஆதி³னா வுத்தமேவத்த²ம் நிக³மனவஸேன த³ஸ்ஸேதி.
ககுத⁴ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. உத்தரஸுத்தவண்ணனா
100. நவமந்தி உத்தரஸுத்தம் ஹேட்டா² தே³வதாஸம்யுத்தவண்ணனாயம் வுத்தத்த²மேவ.
உத்தரஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. அனாத²பிண்டி³கஸுத்தவண்ணனா
101. த³ஸமே காமம் தே³வதாஸம்யுத்தேபி ‘‘இத³ம் ஹி தம் ஜேதவன’’ந்திஆதி³னா இமா ஏவ கா³தா² ஆக³தா. தத்த² ‘‘அஞ்ஞதரா தே³வதா’’தி நிதா³னம் ஆரோபிதம். ஹேட்டா² ஆக³தனயத்தா ஏவ ஹி போத்த²கேஸு ந லிகி²தம், இத⁴ பன தே³வபுத்தஸம்யுத்தே ‘‘அனாத²பிண்டி³கோ தே³வபுத்தோ’’தி நிதா³னே நிக³மே ச ஆக³தம், தத்த² தே³வபுத்தேன ஸத்து² வுத்தப்பகாரகு³ணபவேத³னவஸேன வுத்தம். ஸத்தா² பன பி⁴க்கூ²னம் தமத்த²ம் பவேதே³ந்தோ ‘‘அஞ்ஞதரோ தே³வபுத்தோ’’தி ஆஹ. ததா² பவேத³னே பன காரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஆனந்த³த்தே²ரஸ்ஸா’’திஆதி³மாஹ. அனுமானபு³த்³தி⁴யாதி அனுமானஞாணஸ்ஸ. ஆனுபா⁴வப்பகாஸனத்த²ந்தி ப³லதீ³பனத்த²ம்.
அனாத²பிண்டி³கஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
து³தியவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
3. நானாதித்தி²யவக்³கோ³
1. ஸிவஸுத்தவண்ணனா
102. ததியவக்³க³ஸ்ஸ பட²மந்தி ததியவக்³கே³ பட²மஸுத்தம். வுத்தத்த²மேவ ஹேட்டா² ஸதுல்லபகாயிகவக்³கே³ பட²மஸுத்தே.
ஸிவஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. கே²மஸுத்தவண்ணனா
103. பட²மம்யேவாதி ஜராமரணாதி³பா⁴வதோ பகே³வ. ப³லவசிந்தனம் சிந்தேதீதி யதா² ஸாகடிகோ அஜானித்வா விஸமே மக்³கே³ ஸகடம் பாஜேந்தோ அக்கே² சி²ன்னே பதிகாதும் அவிஸஹந்தோ து³க்கீ² து³ம்மனோ ப³லவசிந்தனம் சிந்தேதி, மஹந்தம் சித்தஸந்தாபம் பாபுணாதி, ஏவம் அத⁴ம்மவாதீ³ மச்சுமுக²ம் பத்தோ ப³லவசித்தஸந்தாபம் பாபுணாதி, தஸ்மா த⁴ம்மசரியாய நப்பமஜ்ஜிதப்³ப³ந்தி.
கே²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. ஸேரீஸுத்தவண்ணனா
104. யம் தா³னம் தே³மீதி யம் தே³ய்யத⁴ம்மம் பரஸ்ஸ தே³மி. தஸ்ஸ பதி ஹுத்வாதி தப்³பி³ஸயம் லோப⁴ம் ஸுட்டு² அபி⁴ப⁴வந்தோ தஸ்ஸ அதி⁴பதி ஹுத்வா தே³மி தேன அனாகட்³ட⁴னீயத்தா. ‘‘ந தா³ஸோ ந ஸஹாயோ’’தி வத்வா தது³ப⁴யம் அன்வயதோ ப்³யதிரேகதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யோ ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தா³ஸோ ஹுத்வா தே³தி தண்ஹாய தா³ஸப்³யஸ்ஸ உபக³தத்தா. ஸஹாயோ ஹுத்வா தே³தி தஸ்ஸ பியபா⁴வாவிஸ்ஸஜ்ஜனதோ. ஸாமீ ஹுத்வா தே³தி தண்ஹாதா³ஸப்³யதோ அத்தானம் மோசேத்வா அபி⁴பு⁴ய்ய பவத்தனதோ. ஸாமிபரிபோ⁴க³ஸதி³ஸா ஹேதஸ்ஸாயம் பவத்ததீதி.
அத² வா யோ தா³னஸீலதாய தா³யகோ புக்³க³லோ, ஸோ தா³னே பவத்திபே⁴தே³ன தா³னதா³ஸோ தா³னஸஹாயோ தா³னபதீதி திப்பகாரோ ஹோதீதி த³ஸ்ஸேதி. தத³ஸ்ஸ திப்பகாரதம் விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யோ ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தா³தப்³ப³ட்டே²ன தா³னம், அன்னபானாதி³. தத்த² யம் அத்தனா பரிபு⁴ஞ்ஜதி தண்ஹாதி⁴பன்னதாய, தஸ்ஸ வஸே வத்தனதோ தா³ஸோ விய ஹோதி. யம் பரேஸம் தீ³யதி, தத்த²பி அன்னபானஸாமஞ்ஞேன இத³ம் வுத்தம் ‘‘தா³னஸங்கா²தஸ்ஸ தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ தா³ஸோ ஹுத்வா தே³தீ’’தி. ஸஹாயோ ஹுத்வா தே³தி அத்தனா பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ஸ்ஸ பரேஸம் தா³தப்³ப³ஸ்ஸ ச ஸமஸமட்ட²பனேன. பதி ஹுத்வா தே³தி ஸயம் தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ வஸே அவத்தித்வா தஸ்ஸ அத்தனோ வஸே வத்தாபனதோ.
அபரோ நயோ – யோ அத்தனா பணீதம் பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா பரேஸம் நிஹீனம் தே³தி, ஸோ தா³னதா³ஸோ நாம தன்னிமித்தனிஹீனபா⁴வாபத்திதோ. யோ யாதி³ஸம் அத்தனா பரிபு⁴ஞ்ஜதி, தாதி³ஸமேவ பரேஸம் தே³தி, ஸோ தா³னஸஹாயோ நாம தன்னிமித்தனிஹீனாதி⁴கபா⁴வவிஸ்ஸஜ்ஜனேன ஸதி³ஸபா⁴வாபத்திதோ. யோ அத்தனா நிஹீனம் பரிபு⁴ஞ்ஜித்வா பரேஸம் பணீதம் தே³தி, ஸோ தா³னபதி நாம தன்னிமித்தஸேட்ட²பா⁴வப்பத்திதோ. கம்மஸரிக்க²கோ ஹி விபாகோ, தஸ்மா தே³வபுத்தோ ‘‘தா³னபதீ’’தி வத³ந்தோ ‘‘அஹம் தாதி³ஸோ அஹோஸி’’ந்தி த³ஸ்ஸேதி.
‘‘சதூஸு த்³வாரேஸு தா³னம் தீ³யித்தா²’’தி பாளியம் ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் வித்தா²ரேத்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தஸ்ஸ கிரா’’திஆதி³ வுத்தம். தா³னந்தி யிட்ட²ம், தஞ்ச கோ² ஸப்³ப³ஸாதா⁴ரணவஸேன கதந்தி ஆஹ ‘‘ஸமண …பே… யாசகான’’ந்தி. பப்³ப³ஜ்ஜூபக³தாதி யம் கிஞ்சி பப்³ப³ஜ்ஜம் உபக³தா. போ⁴வாதி³னோதி ஜாதிமத்தப்³ராஹ்மணே வத³தி. நாலத்த² பு³த்³த⁴ஸுஞ்ஞத்தா ததா³ லோகஸ்ஸ. து³க்³க³தாதி து³க்க²ஜீவிககப்பகா கஸிரவுத்திகா. தேனாஹ ‘‘த³லித்³த³மனுஸ்ஸா’’தி. கஸிவாணிஜ்ஜாதி³ஜீவிகம் அனுட்டா²தும் அஸமத்தா² இத⁴ ‘‘கபணா’’தி அதி⁴ப்பேதாதி ஆஹ ‘‘காணகுணிஆத³யோ’’தி. பதா²வினோதி அத்³தி⁴கா. வனிப்³ப³காதி தா³யகானம் கு³ணகித்தனகம்மப²லகித்தனவஸேன யாசகா ஸேய்யதா²பி நக்³கா³த³யோ. தேனாஹ ‘‘இட்ட²ம் தி³ன்ன’’ந்திஆதி³. பஸதமத்தந்தி வீஹிதண்டு³லாதி³வஸேன வுத்தம். ஸராவமத்தந்தி யாகு³ப⁴த்தாதி³வஸேன. யதா² கா³மலாபோ⁴ கா³மே உப்பஜ்ஜனகோ ஆயலாபோ⁴, ஏவம் தத்த² த்³வாரலாபோ⁴தி ஆஹ ‘‘தத்த² உப்பஜ்ஜனகஸதஸஹஸ்ஸே’’தி. மஹந்ததரம் தா³னம் அத³ம்ஸு அஞ்ஞஸ்ஸபி த⁴னஸ்ஸ வினியோக³ம் க³தத்தா. தம் ஸந்தா⁴யாதி தம் மஹந்ததரம் தா³னம் கதம் ஸந்தா⁴ய. ரஞ்ஞோ ஹி தத்த² தா³னம் இத்தா²கா³ரஸ்ஸ தா³னேன மஹதா அபி⁴பூ⁴தம் விய படினிவத்தம் ஹோதீதி ஆஹ ‘‘படினிவத்தீ’’தி. கோசீதி பு⁴ம்மத்தே² பச்சத்தவசனம். தேனாஹ ‘‘கத்த²சீ’’தி. அனேகவஸ்ஸஸஹஸ்ஸாயுககாலே தஸ்ஸ உப்பன்னத்தா அஸீதிவஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி ஸோ ராஜா தா³னமதா³ஸீதி.
ஸேரீஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
4. க⁴டீகாரஸுத்தவண்ணனா
105. சதுத்த²ம் ஹேட்டா² தே³வதாஸம்யுத்தவண்ணனாயம் வுத்தத்த²மேவ.
க⁴டீகாரஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. ஜந்துஸுத்தவண்ணனா
106. யே வினயே அபகதஞ்ஞுனோ ஸம்கிலேஸிகேஸு வோதா³னியேஸு த⁴ம்மேஸு ந குஸலா யம் கிஞ்சி ந காரினோ விப்படிஸாரப³ஹுலா. தேஸம் அனுப்பன்னஞ்ச உத்³த⁴ச்சம் உப்பஜ்ஜதி, உப்பன்னஞ்ச பி⁴ய்யோபா⁴வம் வேபுல்லம் ஆபஜ்ஜதீதி ஆஹ ‘‘அகப்பியே கப்பியஸஞ்ஞிதாய…பே… உத்³த⁴ச்சபகதிகா’’தி. ஸாராபா⁴வேன துச்ச²த்தா ச நளோ வியாதி நளோ, மானோதி ஆஹ ‘‘உன்னளாதி உக்³க³தனளா’’தி. தேனாஹ ‘‘உட்டி²ததுச்ச²மானா’’தி. மானோ ஹி ஸேய்யஸ்ஸ ஸேய்யோதி ஸதி³ஸோதி ச பவத்தியா விஸேஸதோ துச்சோ². சாபல்லேனாதி சபலபா⁴வேன, தண்ஹாலோலுப்பேனாதி அத்தோ². முக²க²ராதி முகே²ன ப²ருஸா, ப²ருஸவாதி³னோதி அத்தோ². விகிண்ணவாசாதி விஸடவசனா, ஸம்ப²ப்பலாபதாய அபரியந்தவசனா. தேனாஹ ‘‘அஸம்யதவசனா’’திஆதி³. சண்ட³ஸோதே ப³த்³த⁴னாவாஸதி³ஸாதி ஏதேன அனவட்டி²தகிரியதம் த³ஸ்ஸேதி. யேன ஸமன்னாக³தா ஸத்தா ஏகஸ்மிம் டா²னே டா²தும் வா நிஸீதி³தும் வா ந ஸக்கோந்தி, இதோ சிதோ ச விசரந்தி. அனவட்டி²தசித்தாதி ஏகஸ்மிம் ஆரம்மணே ந அவட்டி²தசித்தா. விவடஇந்த்³ரியாதி அஸம்வுதசக்கா²தி³இந்த்³ரியா.
கு³ணகதா²ய ஸத்³தி⁴ம் கதி²யமானோ நிக்³கு³ணஸ்ஸ அகு³ணோ பாகடோ ஹோதி ஜாதிமணிஸமீபே டி²தஸ்ஸ விய காசமணினோ தோ³ஸோ. ஸுக²ஜீவினோதி ஸுகே² டி²தா. யதா² தா³யகானம் ஸுப⁴ரம் ஹோதி, ஏவம் ஸுகே²ன அகிச்சே²ன பவத்தஜீவிகா. தேனாஹ ‘‘புப்³பே³ பி⁴க்கூ²’’திஆதி³.
அத்தனோ ருசிவஸேன கா³மகிச்சம் நேதீதி கா³மணி, தே பன ஹீளேந்தோ வத³தி ‘‘கா³மணிகா’’தி. விஸ்ஸஜ்ஜேத்வாதி ஸதிவோஸ்ஸக்³க³வஸேன விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா கிலேஸமுச்சா²யாதி மஹிச்சா²ஸங்கா²தாய தண்ஹாமுச்சா²ய. ஸீலவந்தானம்யேவ ஹி து³ப்படிபத்திம் ஸந்தா⁴ய தே³வபுத்தோ வத³தி. வத்தப்³ப³யுத்தகேயேவாதி ஓவாதே³ன மயா அனுக்³க³ஹேதப்³ப³மேவ. ச²ட்³டி³தகாதி பரிச்சத்தா ஆசரியுபஜ்ஜா²யாதீ³ஹி. ததோ ஏவ அனாதா² அப்பதிட்டா². பேதாதி விக³தஜீவிதா மதா. யதா² பேதா, ததே²வ ஹோந்தி அத்தஹிதாஸமத்த²தாய விஞ்ஞூனம் ஜிகு³ச்சி²தப்³ப³தாய ச.
ஜந்துஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. ரோஹிதஸ்ஸஸுத்தவண்ணனா
107. ஏகோகாஸேதி சக்கவாளஸ்ஸ பரியந்தஸஞ்ஞிதே ஏகஸ்மிம் ஓகாஸே. பு⁴ம்மந்தி ‘‘யத்தா²’’தி இத³ம் பு⁴ம்மவசனம், ஸாமஞ்ஞதோ வுத்தம்பி ‘‘ஸோ லோகஸ்ஸ அந்தோ’’தி வசனதோ விஸிட்ட²விஸயமேவ ஹோதி. ‘‘ந ஜாயதி ந மீயதீ’’தி வத்வா புன ‘‘ந சவதி ந உபபஜ்ஜதீ’’தி கஸ்மா வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘இத³ம் அபராபரம்…பே… க³ஹித’’ந்தி. பத³க³மனேனாதி பத³ஸா க³மனேன. ஸங்கா²ரலோகஸ்ஸ அந்தம் ஸந்தா⁴ய வத³தி உபரி ஸச்சானி பகாஸேதுகாமோ. ஸங்கா²ரலோகஸ்ஸ ஹி அந்தோ நிப்³பா³னம்.
த³ள்ஹம் தி²ரம் த⁴னு ஏதஸ்ஸாதி த³ள்ஹத⁴ன்வா. ஸோ ஏவ த³ள்ஹத⁴ம்மோதி வுத்தோ. தேனாஹ ‘‘த³ள்ஹத⁴னூ’’தி. உத்தமப்பமாணேனாதி ஸஹஸ்ஸதா²மப்பமாணேன. த⁴னுஸிப்பஸிக்கி²ததாய த⁴னுக்³க³ஹோ, ந த⁴னுக்³க³ஹமத்தேனாதி ஆஹ ‘‘த⁴னுக்³க³ஹோதி த⁴னுஆசரியோ’’தி. ‘‘த⁴னுக்³க³ஹோ’’தி வத்வா ‘‘ஸிக்கி²தோ’’தி வுத்தே த⁴னுஸிக்கா²ய ஸிக்கி²தோதி விஞ்ஞாயதி, ஸிக்கா² ச ஏத்தகே காலே ஸமத்த²ஸ்ஸ உக்கம்ஸக³தோ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘த³ஸ த்³வாத³ஸ வஸ்ஸானி த⁴னுஸிப்பம் ஸிக்கி²தோ’’தி. உஸப⁴ப்பமாணேபீதி வீஸதியட்டி²யோ உஸப⁴ம், தஸ்மிம் உஸப⁴ப்பமாணே பதே³ஸே. வாலக்³க³ந்தி வாளகோடிம். கதஹத்தோ²தி பரிசிதஹத்தோ². கதஸரக்கே²போதி விவடஸரக்கே²பபதே³ஸத³ஸ்ஸனவஸேன ஸரக்கே²பகதாவீ. தேனாஹ ‘‘த³ஸ்ஸிதஸிப்போ’’தி. ‘‘கதஸிப்போ’’தி கேசி. அஸந்தி ஏதேனாதி அஸனம், கண்டோ³. தாலச்சா²யந்தி தாலச்சா²தி³ம், ஸா பன ரதனமத்தா, வித³த்தி²சதுரங்கு³லா வா.
புரத்தி²மஸமுத்³தா³தி ஏகஸ்மிம் சக்கவாளே புரத்தி²மஸமுத்³தா³. ஸமுத்³த³ஸீஸேன புரத்தி²மசக்கவாளமுக²வட்டிம் வத³தி. பச்சி²மஸமுத்³தோ³தி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. நிப்பபஞ்சதந்தி அத³ந்த⁴காரிதம். ஸம்பத்தேதி தாதி³ஸேன ஜவேன க³ச்ச²ந்தேன ஸம்பத்தே. அனோதத்தேதி ஏத்தா²பி ‘‘ஸம்பத்தே’’தி பத³ம் ஆனேத்வா ஸம்ப³ந்தோ⁴, ததா² ‘‘நாக³லதாத³ந்தகட்ட²ம் கா²தி³த்வா’’தி ஏத்தா²பி. ததா³தி யதா³ ஸோ லோகந்தக³வேஸகோ அஹோஸி, ததா³. தீ³கா⁴யுககாலோதி அனேகவஸ்ஸஸஹஸ்ஸாயுககாலோ. சக்கவாளலோகஸ்ஸாதி ஸாமஞ்ஞவஸேன ஏகவசனம், சக்கவாளலோகந்தி அத்தோ². இமஸ்மிம்யேவ சக்கவாளே நிப்³ப³த்தி புப்³ப³பரிசரியஸித்³தா⁴ய நிகந்தியா. ஸஸஞ்ஞிம்ஹி ஸமனகேதி ந ரூபத⁴ம்மமத்தகே, அத² கோ² பஞ்சக்க²ந்த⁴ஸமுதா³யேதி த³ஸ்ஸேதி. ஸமிதபாபோதி ஸமுச்சி²ன்னஸம்கிலேஸத⁴ம்மோ.
ரோஹிதஸ்ஸஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7-8. நந்த³ஸுத்தனந்தி³விஸாலஸுத்தவண்ணனா
108-109. நந்த³ஸுத்தவிஸாலஸுத்தானி ஸத்தமஅட்ட²மானி ஹேட்டா² ஸம்வண்ணிதரூபத்தா வுத்தத்தா²னேவ.
நந்த³ஸுத்தனந்தி³விஸாலஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. ஸுஸிமஸுத்தவண்ணனா
110. துய்ஹம்பி நோதி துய்ஹம்பி நு, நு-ஸத்³தோ³ புச்சா²யம், தஸ்மா வண்ணம் கதே²துகாமோ புச்ச²தீதி அதி⁴ப்பாயோ. ந வட்டதீதி ந யுஜ்ஜதி, கதி²தோதி கதே²தும் ஆரத்³தோ⁴, தேனாஹ ‘‘மத்த²கம் ந பாபுணாதீ’’தி. தமேவ மத்த²காபாபுணனம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸோ ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். ஸதிஸம்பஜஞ்ஞாயோக³தோ கோ³ரூபஸீலோ, மூள்ஹோ க²லிதபஞ்ஞோ, கோ³ரூபஸ்ஸ விய ஸீலம் ஏதஸ்ஸாதி ஹி கோ³ரூபஸீலோ. ஸபா⁴கோ³ ஏகரூபசித்ததாய. அரியானம் ஸபா⁴க³தா நாம கு³ணவந்தவஸேனாதி ஆஹ ‘‘அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ கு³ணேஸு பஸீதி³த்வா’’தி. ஸோளஸவித⁴ம் பஞ்ஞந்தி மஹாபஞ்ஞாதி³கா ச², நவ அனுபுப்³ப³விஹாரஸமாபத்திபஞ்ஞா, ஆஸவக்க²யபஞ்ஞாதி இமம் ஸோளஸவித⁴ம் பஞ்ஞம். தேஸட்டி² ஸாவகஸாதா⁴ரணஞாணானிபி ஏத்தே²வ ஸங்க³ஹம் ஸமோஸரணம் க³ச்ச²ந்தி.
ஆனந்தா³தி தே²ரம் ஆஹ. ஆசாரோதி சாரித்தஸீலமாஹ. கோ³சரோதி கோ³சரஸம்பத்தி. விஹாரோதி ஸமாபத்திவிஹாரோ. அபி⁴க்கமோதிஆதி³னா இரியாபத²விஹாரம். துய்ஹம்பீதி பி-ஸத்³தே³ன ப⁴க³வதா அத்தானம் ஆதி³ம் கத்வா தத³ஞ்ஞேஸம் விஞ்ஞூனம் ஸப்³பே³ஸம் தே²ரஸ்ஸ ருச்சனஸபா⁴வோ தீ³பிதோதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘மய்ஹம் ருச்சதீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸதிபி ஆனந்த³த்தே²ரஸ்ஸபி அஸீதியா மஹாதே²ரானம் அந்தோக³த⁴பா⁴வே ‘‘அஸீதியா மஹாதே²ரானம் ருச்சதீ’’தி வத்வா ‘‘துய்ஹம்பி ருச்சதீ’’தி வசனம் தேன த⁴ம்மஸேனாபதினோ வண்ணம் கதா²பேதுகாமதாயாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
ஸாடகந்தரேதி நிவத்த²வத்த²ந்தரே. லத்³தோ⁴காஸோதி நிப்³பு³த்³த⁴ம் கரோந்தோ ஸாடகந்தரே லத்³த⁴ம் க³ஹேதும் லத்³தா⁴வஸரோ. லபி⁴ஸ்ஸாமினோதி லபி⁴ஸ்ஸாமி வத. தீ³பத⁴ஜபூ⁴தந்தி ஸதயோஜனவித்தி²ண்ணம் ஜம்பு³தீ³பஸ்ஸ த⁴ஜபூ⁴தம். புக்³க³லபலாபேதி அந்தோஸாராபா⁴வதோ பலாபபூ⁴தே புக்³க³லே ஹரந்தோ. பா³லதாயாதி ருசிக²ந்திஆதி³அபா⁴வதாய. தோ³ஸதாயாதி து³ஸ்ஸகபா⁴வேன. மோஹேனாதி மஹாமூள்ஹதாய. கேசி பன ‘‘பா³லோ பா³லதாயாதி மூள்ஹதாய பகதிபா³லபா⁴வேன ந ஜானாதி. மூள்ஹோ மோஹேனாதி ஸயம் அபா³லோ ஸமானோபி யதா³ மோஹேன பரியுட்டி²தோ ஹோதி, ததா³ மோஹேன ந ஜானாதி, அயம் பத³த்³வயஸ்ஸ விஸேஸோ’’தி வத³ந்தி. விபல்லத்த²சித்தோதி யக்கு²ம்மாதே³ன பித்தும்மாதே³ன வா விபரீதசித்தோ.
‘‘சதூஸு கோஸல்லேஸூ’’தி வுத்தம் சதுப்³பி³த⁴ம் கோஸல்லம் பாளியா ஏவ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘வுத்தம் ஹேத’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தத்த² யோ அட்டா²ரஸ தா⁴துயோ ஸமுத³யதோ அத்த²ங்க³மதோ அஸ்ஸாத³தோ ஆதீ³னவதோ நிஸ்ஸரணதோ ச யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி, அயம் தா⁴துகுஸலோ. வுத்தனயேன ஆயதனேஸு குஸலோ ஆயதனகுஸலோ. அவிஜ்ஜாதீ³ஸு த்³வாத³ஸபடிச்சஸமுப்பாத³ங்கே³ஸு குஸலோ படிச்சஸமுப்பாத³குஸலோ. ‘‘இத³ம் இமஸ்ஸ ப²லஸ்ஸ டா²னம் காரணம், இத³ம் அட்டா²னம் அகாரண’’ந்தி ஏவம் டா²னஞ்ச டா²னதோ, அட்டா²னஞ்ச அட்டா²னதோ யதா²பூ⁴தம் பஜானதோ டா²னாட்டா²னகுஸலோ. யோ பன இமேஸு தா⁴துஆதீ³ஸு பரிஞ்ஞாபி⁴ஸமயாதி³வஸேன நிஸ்ஸங்க³க³தியா பண்டா³தி லத்³த⁴னாமேன ஞாணேன இதோ க³தோ பவத்தோ, அயம் பண்டி³தோ நாம.
மஹந்தானம் அத்தா²னம் பரிக்³க³ண்ஹனதோ மஹதீ பஞ்ஞா ஏதஸ்ஸாதி மஹாபஞ்ஞோ. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோதி ஆஹ ‘‘மஹாபஞ்ஞாதீ³ஹி ஸமன்னாக³தோதி அத்தோ²’’தி. நானத்தந்தி யாஹி மஹாபஞ்ஞாதீ³ஹி ஸமன்னாக³தத்தா தே²ரோ ‘‘மஹாபஞ்ஞோ’’திஆதி³னா கித்திதோ, தாஸம் மஹாபஞ்ஞாதீ³னம் இத³ம் நானத்தம் அயம் வேமத்ததா. யஸ்ஸ கஸ்ஸசி விஸேஸதோ அரூபத⁴ம்மஸ்ஸ மஹத்தம் நாம கிச்சஸித்³தி⁴யா வேதி³தப்³ப³ந்தி தத³ஸ்ஸ கிச்சஸித்³தி⁴யா த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘மஹந்தே ஸீலக்க²ந்தே⁴ பரிக்³க³ண்ஹாதீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஹேதுமஹந்ததாய பச்சயமஹந்ததாய நிஸ்ஸயமஹந்ததாய பபே⁴த³மஹந்ததாய கிச்சமஹந்ததாய ப²லமஹந்ததாய ஆனிஸம்ஸமஹந்ததாய ச ஸீலக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ மஹந்தபா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. தத்த² ஹேதூ அலோபா⁴த³யோ. பச்சயா ஹிரோத்தப்பஸத்³தா⁴ஸதிவீரியாத³யோ. நிஸ்ஸயா ஸாவகபோ³தி⁴பச்சேகபோ³தி⁴ஸம்மாஸம்போ³தி⁴னியததா, தம்ஸமங்கி³னோ ச புரிஸவிஸேஸா. பபே⁴தோ³ சாரித்தாதி³விபா⁴கோ³. கிச்சம் தத³ங்கா³தி³வஸேன படிபக்க²ஸ்ஸ வித⁴மனம். ப²லம் ஸக்³க³ஸம்பதா³ நிப்³பா³னஸம்பதா³ ச. ஆனிஸம்ஸோ பியமனாபதாதி³. அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரோ பன விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ (விஸுத்³தி⁴. 1.8-9) ஆகங்கே²ய்யஸுத்தாதீ³ஸு (ம. நி. 1.64 ஆத³யோ) ச ஆக³தனயேன வேதி³தப்³போ³. இமினா நயேன ஸமாதி⁴க்க²ந்தா⁴தீ³னம்பி மஹந்ததா யதா²ரஹம் நித்³தா⁴ரேத்வா வேதி³தப்³பா³. டா²னாட்டா²னாதீ³னம் பன மஹந்தபா⁴வோ மஹாவிஸயதாய வேதி³தப்³போ³. தத்த² டா²னாட்டா²னானம் மஹாவிஸயதா ப³ஹுதா⁴துகஸுத்தாதீ³ஸு ஆக³தனயேன, விஹாரஸமாபத்தீனம் ஸமாதி⁴க்க²ந்தே⁴ நித்³தா⁴ரிதனயேன வேதி³தப்³பா³. அரியஸச்சானம் ஸகலஸாஸனஸங்க³ண்ஹனதோ ஸச்சவிப⁴ங்கே³ (விப⁴. 189 ஆத³யோ) தம்ஸம்வண்ணனாஸு (விப⁴. அட்ட². 189 ஆத³யோ) ஆக³தனயேன; ஸதிபட்டா²னாதீ³னம் ஸதிபட்டா²னவிப⁴ங்கா³தீ³ஸு (விப⁴. 355 ஆத³யோ) தம்ஸம்வண்ணனாதீ³ஸு (விப⁴. அட்ட². 355 ஆத³யோ) ச ஆக³தனயேன; ஸாமஞ்ஞப²லானம் மஹதோ ஹிதஸ்ஸ மஹதோ ஸுக²ஸ்ஸ மஹதோ அத்த²ஸ்ஸ மஹதோ யோக³க்கே²மஸ்ஸ நிப்ப²த்திபா⁴வதோ ஸந்தபணீதனிபுணஅதக்காவசரபண்டி³தவேத³னீயபா⁴வதோ ச; அபி⁴ஞ்ஞானம் மஹாஸம்பா⁴ரதோ மஹாவிஸயதோ மஹாகிச்சதோ மஹானுபா⁴வதோ மஹானிப்ப²த்திதோ ச; நிப்³பா³னஸ்ஸ மத³னிம்மத³னாதி³மஹத்த²ஸித்³தி⁴தோ மஹந்ததா வேதி³தப்³பா³. பரிக்³க³ண்ஹாதீதி ஸபா⁴வாதி³தோ பரிச்சி²ஜ்ஜ க³ண்ஹாதி ஜானாதி படிவிஜ்ஜ²தீதி அத்தோ². ஸா பனாதி மஹாபஞ்ஞதா.
புது²பஞ்ஞாதி ஏத்த² நானாக²ந்தே⁴ஸு ஞாணம் பவத்ததீதி அயம் ரூபக்க²ந்தோ⁴ நாம…பே… அயம் விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ நாமாதி ஏவம் பஞ்சன்னம் க²ந்தா⁴னம் நானாகரணம் படிச்ச ஞாணம் பவத்ததி. தேஸு ஏகவிதே⁴ன ரூபக்க²ந்தோ⁴, ஏகாத³ஸவிதே⁴ன ரூபக்க²ந்தோ⁴, ஏகவிதே⁴ன வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ப³ஹுவிதே⁴ன வேத³னாக்க²ந்தோ⁴, ஏகவிதே⁴ன ஸஞ்ஞாக்க²ந்தோ⁴, ஸங்கா²ரக்க²ந்தோ⁴, விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴தி ஏவம் ஏகேகஸ்ஸ க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஏகவிதா⁴தி³வஸேன அதீதாதி³வஸேனபி நானாகரணம் படிச்ச ஞாணம் பவத்ததி. ததா² இத³ம் சக்கா²யதனம் நாம…பே… இத³ம் த⁴ம்மாயதனம் நாமம். தத்த² த³ஸாயதனா காமாவசரா, த்³வே சதுபூ⁴மகாதி ஏவம் ஆயதனானம் நானாகரணம் படிச்ச ஞாணம் பவத்ததி. நானாதா⁴தூஸூதி அயம் சக்கு²தா⁴து நாம…பே… அயம் மனோவிஞ்ஞாணதா⁴து நாம. தத்த² ஸோளஸ தா⁴துயோ காமாவசரா, த்³வே சதுபூ⁴மகாதி ஏவம் தா⁴துனானாகரணம் படிச்ச ஞாணம் பவத்ததி, தம் உபாதி³ண்ணதா⁴துவஸேன வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம் பச்சேகபு³த்³தா⁴னஞ்ஹி த்³வின்னம் அக்³க³ஸாவகானஞ்ச உபாதி³ண்ணதா⁴தூஸு ஏவ நானாகரணம் படிச்ச ஞாணம் பவத்ததி. தஞ்ச கோ² ஏகதே³ஸமத்ததோ, ந நிப்பதே³ஸதோ, அனுபாதி³ண்ணகதா⁴தூனம் பன நானாகரணம் ந ஜானந்தி ஏவ. இதரஸாவகேஸு வத்தப்³ப³மேவ நத்தி², ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தா⁴னம்யேவ பன இமாய நாம தா⁴துயா உஸ்ஸன்னத்தாவ இமஸ்ஸ ருக்க²ஸ்ஸ க²ந்தோ⁴ ஸேதோ ஹோதி, இமஸ்ஸ காளோ, இமஸ்ஸ மட்டோ², இமஸ்ஸ ப³ஹலத்தசோ, இமஸ்ஸ தனுத்தசோ, இமஸ்ஸ பத்தம் வண்ணஸண்டா²னாதி³வஸேன ஏவரூபம்; இமஸ்ஸ புப்ப²ம் நீலம் பீதகம் லோஹிதகம் ஓதா³தம், ஸுக³ந்த⁴ம் து³க்³க³ந்த⁴ம்; ப²லம் கு²த்³த³கம் மஹந்தம் தீ³க⁴ம் வட்டம் ஸுஸண்டா²னம் மட்ட²ம் ப²ருஸம் ஸுக³ந்த⁴ம் மது⁴ரம் தித்தகம் அம்பி³லம் கடுகம் கஸாவம்; கண்டகோ திகி²ணோ அதிகி²ணோ உஜுகோ குடிலோ தம்போ³ லோஹிதோ ஓதா³தோ ஹோதீதி தா⁴துனானத்தம் படிச்ச ஞாணம் பவத்ததி.
அத்தே²ஸூதி ரூபாதீ³ஸு ஆரம்மணேஸு. நானாபடிச்சஸமுப்பாதே³ஸூதி அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴பே⁴த³தோ ச ஸண்டா²னபே⁴த³தோ ச நானப்பபே⁴தே³ஸு படிச்சஸமுப்பாத³ங்கே³ஸு. அவிஜ்ஜாதி³அங்கா³னஞ்ஹி பச்சேகம் படிச்சஸமுப்பாத³ஸஞ்ஞிதாதி. தேனாஹ ஸங்கா²ரபிடகே ‘‘த்³வாத³ஸ பச்சயா த்³வாத³ஸ படிச்சஸமுப்பாதா³’’தி. நானாஸுஞ்ஞதமனுபலப்³பே⁴ஸூதி நானாஸபா⁴வேஸு நிச்சஸாராதி³விரஹதோ ஸுஞ்ஞஸபா⁴வேஸு, ததோ ஏவ இத்தி²புரிஸஅத்தஅத்தனியாதி³வஸேன அனுபலப்³பே⁴ஸு ஸபா⁴வேஸு. ம-காரோ ஹேத்த² பத³ஸந்தி⁴கரோ. நானாஅத்தே²ஸூதி அத்த²படிஸம்பி⁴தா³விஸயேஸு பச்சயுப்பன்னாதி³பே⁴தே³ஸு நானாவிதே⁴ஸு அத்தே²ஸு. த⁴ம்மேஸூதி த⁴ம்மபடிஸம்பி⁴தா³விஸயேஸு பச்சயாதி³னானாத⁴ம்மேஸு. நிருத்தீஸூதி தேஸம்யேவ அத்த²த⁴ம்மானம் நித்³தா⁴ரணவசனஸங்கா²தாஸு நிருத்தீஸு. படிபா⁴னேஸூதி அத்த²படிஸம்பி⁴தா³தீ³ஸு விஸயபூ⁴தேஸு ‘‘இமானி இத³மத்த²ஜோதகானீ’’தி ததா² ததா² படிபா⁴னதோ பதிட்டா²னதோ படிபா⁴னானீதி லத்³த⁴னாமேஸு ஞாணேஸு. புது² நானாஸீலக்க²ந்தே⁴ஸூதிஆதீ³ஸு ஸீலஸ்ஸ புது²த்தம் நானத்தஞ்ச வுத்தமேவ. இதரேஸம் பன வுத்தனயானுஸாரேன ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா பாகடமேவ. யம் பன அபி⁴ன்னம் ஏகமேவ நிப்³பா³னம், தத்த² உபசாரவஸேன புது²த்தம் க³ஹேதப்³ப³ந்தி ஆஹ ‘‘புது² ஜனஸாதா⁴ரணே த⁴ம்மே ஸமதிக்கம்மா’’தி. தேனஸ்ஸ இத⁴ மத³னிம்மத³னாதி³பரியாயேன புது²த்தம் தீ³பிதம் ஹோதி.
ஏவம் விஸயவஸேன பஞ்ஞாய மஹத்தம் புது²த்தஞ்ச த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஸம்பயுத்தத⁴ம்மவஸேன ஹாஸபா⁴வம், பவத்திஆகாரவஸேன ஜவனபா⁴வம், கிச்சவஸேன திக்கா²தி³பா⁴வஞ்ச த³ஸ்ஸேதும் ‘‘கதமா ஹாஸபஞ்ஞா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஹாஸப³ஹுலோதி பீதிப³ஹுலோ. ஸேஸபதா³னி தஸ்ஸ வேவசனானி. ஸீலம் பரிபூரேதீதி ஹட்ட²பஹட்டோ² உத³க்³கு³த³க்³கோ³ ஹுத்வா பீதிஸஹக³தாய பஞ்ஞாய பாதிமோக்க²ஸீலம் ட²பேத்வா ஹாஸனீயதரஸ்ஸேவ விஸும் க³ஹிதத்தா இதரம் திவித⁴ம் ஸீலம் பரிபூரேதி. பீதிஸோமனஸ்ஸஸஹக³தா ஹி பஞ்ஞா அபி⁴ரதிவஸேன ததா³ரம்மணே பு²ல்லிதா விகஸிதா விய வத்ததி, ந உபேக்கா²ஸஹக³தா. ஸீலக்க²ந்த⁴ம் ஸமாதி⁴க்க²ந்த⁴ந்திஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. தே²ரோதிஆதி³னா அபி⁴னீஹாரஸித்³தா⁴ தே²ரஸ்ஸ ஹாஸபஞ்ஞதாதி த³ஸ்ஸேதி.
ஸப்³ப³ம் ரூபம் அனிச்சலக்க²ணதோ கி²ப்பம் ஜவதீதி ரூபக்க²ந்த⁴ம் அனிச்சந்தி ஸீக⁴வேகே³ன பவத்தியா படிபக்க²தூ³ரீபா⁴வேன புப்³பா³பி⁴ஸங்கா²ரஸ்ஸ ஸாதிஸயத்தா இந்தே³ன விஸட்ட²வஜிரம் விய லக்க²ணம் படிவிஜ்ஜ²ந்தீ அத³ந்தா⁴யந்தீ ரூபக்க²ந்தே⁴ அனிச்சலக்க²ணம் வேகே³ன படிவிஜ்ஜ²தி, தஸ்மா ஸா ஜவனபஞ்ஞா நாமாதி அத்தோ². ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஏவம் லக்க²ணாரம்மணிகவிபஸ்ஸனாவஸேன ஜவனபஞ்ஞம் த³ஸ்ஸேத்வா ப³லவவிபஸ்ஸனாவஸேன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ரூப’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தத்த² க²யட்டே²னாதி யத்த² யத்த² உப்பஜ்ஜதி, தத்த² தத்தே²வ க²ணேனேவ பி⁴ஜ்ஜனதோ க²யஸபா⁴வதோ. ப⁴யட்டே²னாதி ப⁴யானகதோ. அஸாரகட்டே²னாதி அத்தஸாரவிரஹதோ நிச்சஸாராதி³விரஹதோ ச. துலயித்வாதி துலாபூ⁴தாய விபஸ்ஸனாய துலயித்வா. தீரயித்வாதி தாய ஏவ தீரணபூ⁴தாய தீரேத்வா. விபா⁴வயித்வாதி யாதா²வதோ பகாஸேத்வா பஞ்சக்க²ந்த⁴ம் விபூ⁴தம் கத்வா பாகடம் கத்வா. ரூபனிரோதே⁴தி ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோத⁴பூ⁴தே நிப்³பா³னே நின்னபோணபப்³பா⁴ரபா⁴வேன. இதா³னி ஸிகா²ப்பத்தவிபஸ்ஸனாவஸேன ஜவனபஞ்ஞம் த³ஸ்ஸேதும் புன ‘‘ரூப’’ந்திஆதி³ வுத்தம். ‘‘வுட்டா²னகா³மினிவிபஸ்ஸனாவஸேனா’’தி கேசி.
ஞாணதிக்க²பா⁴வோ நாம ஸவிஸேஸம் படிபக்க²ஸமுச்சி²ந்த³னே வேதி³தப்³போ³தி ‘‘கி²ப்பம் கிலேஸே சி²ந்த³தீதி திக்க²பஞ்ஞோ’’தி வத்வா தே பன கிலேஸே விபா⁴கே³ன த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘உப்பன்னம் காமவிதக்க’’ந்திஆதி³மாஹ. திக்க²பஞ்ஞோ கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞோ ஹோதி, படிபதா³ சஸ்ஸ ந சலதீதி ஆஹ ‘‘ஏகஸ்மிம் ஆஸனே சத்தாரோ ச அரியமக்³கா³ அதி⁴க³தா ஹோந்தீ’’திஆதி³. தே²ரோ சாதிஆதி³னா த⁴ம்மஸேனாபதினோ திக்க²பஞ்ஞதா ஸிகா²ப்பத்தாதி த³ஸ்ஸேதி.
‘‘ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரா அனிச்சா து³க்கா² விபரிணாமத⁴ம்மா ஸங்க²தா படிச்சஸமுப்பன்னா க²யத⁴ம்மா வயத⁴ம்மா விராக³த⁴ம்மா நிரோத⁴த⁴ம்மா’’தி யாதா²வதோ த³ஸ்ஸனேன ஸச்சஸம்படிவேதோ⁴ இஜ்ஜ²தி, ந அஞ்ஞதா²தி காரணமுகே²ன நிப்³பே³தி⁴கபஞ்ஞம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு உப்³பே³க³ப³ஹுலோ ஹோதீ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² உப்³பே³க³ப³ஹுலோதி வுத்தனயேன ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு அபி⁴ண்ஹப்பவத்தஸம்வேகோ³. உத்தாஸப³ஹுலோதி ஞாணுத்தாஸவஸேன ஸப்³ப³ஸங்கா²ரேஸு ப³ஹுஸோ உத்ரஸ்தமானஸோ. தேன ஆதீ³னவானுபஸ்ஸனமாஹ. உக்கண்ட²னப³ஹுலோதி இமினா பன நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனமாஹ, அரதிப³ஹுலோதிஆதி³னா தஸ்ஸா ஏவ அபராபருப்பத்திம். ப³ஹிமுகோ² ஸப்³ப³ஸங்கா²ரதோ ப³ஹிபூ⁴தம் நிப்³பா³னம் உத்³தி³ஸ்ஸ பவத்தஞாணமுகோ², ததா² வா பவத்திதவிமோக்க²முகோ². நிப்³பி³ஜ்ஜ²னம் நிப்³பே³தோ⁴, ஸோ ஏதிஸ்ஸா அத்தி², நிப்³பி³ஜ்ஜ²தீதி வா நிப்³பே³தா⁴, ஸா ஏவ பஞ்ஞா நிப்³பே³தி⁴கா. யம் பனேத்த² அத்த²தோ ந விப⁴த்தம், தம் ஹேட்டா² வுத்தனயத்தா ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.
அப்பிச்சோ²தி ஸந்தகு³ணனிகு³ஹனதாதி அத்தனி விஜ்ஜமானானம் பா³ஹுஸச்சது⁴தத⁴ம்மஸீலாதி³கு³ணானஞ்சேவ படிவேத⁴கு³ணஸ்ஸ ச நிகு³ஹனம், படிக்³க³ஹணே ச மத்தஞ்ஞுதாதி ஏதேனேவ பரியேஸனபரிபோ⁴க³மத்தஞ்ஞுதாபி வுத்தா ஹோதி. தீஹி ஸந்தோஸேஹீதி சதூஸு பச்சயேஸு பச்சேகம் தீஹி ஸந்தோஸேஹி, ஸப்³பே³ பன த்³வாத³ஸ. படிஸல்லீனேன விவேகட்ட²காயானம் ந ஸங்க³ணிகாராமானம். நேக்க²ம்மாபி⁴ரதானந்தி பப்³ப³ஜ்ஜம் உபக³தானம். பரிஸுத்³த⁴சித்தானம் விக³தசித்தஸம்கிலேஸானம். பரமவோதா³னப்பத்தானம் அட்ட²ஸமாபத்திஸமதி⁴க³மேன அதிவிய வோதா³னம் விஸுத்³தி⁴ம் பத்தானம். கிலேஸுபதி⁴ஆதீ³னம் அபா⁴வதோ நிருபதீ⁴னம். ப²லஸமாபத்திவஸேன ஸப்³ப³ஸங்கா²ரவினிஸ்ஸடத்தா விஸங்கா²ரம் நிப்³பா³னம். உபக³தானம், இமேஸம் திண்ணம் விவேகானம் லாபீ⁴ பவிவித்தோ ‘‘பகாரேஹி விவித்தோ’’தி கத்வா. ஸமாஸஜ்ஜனம் பரிஸினேஹுப்பாதோ³ ஸம்ஸக்³கோ³, ஸவனவஸேன உப்பஜ்ஜனகஸம்ஸக்³கோ³ ஸவனஸம்ஸக்³கோ³. ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி. ஸமுல்லபனம் ஆலாபஸல்லபனம். ஸம்ஸக்³க³வத்து²னா இமினா தஸ்ஸ பரிபோ⁴கோ³ பரிபோ⁴க³ஸம்ஸக்³கோ³.
ஆரத்³த⁴வீரியோதி ஏத்த² வீரியாரம்போ⁴ நாம வீரியஸ்ஸ பக்³க³ண்ஹனம் பரிபுண்ணகரணம். தம் பன ஸப்³ப³ஸோ கிலேஸானம் நிக்³க³ண்ஹனந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தத்தா²’’திஆதி³மாஹ. ஓது⁴னனவத்தாதி கிலேஸானம் யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸாவஜ்ஜஸ்ஸ ஓது⁴னனவஸேன வத்தா. தேனாஹ ‘‘பி⁴க்கூ²ன’’ந்திஆதி³. ஓதிண்ணம் நாம வஜ்ஜம் அஜ்ஜா²சரிதந்தி ஆரோசிதம். அனோதிண்ணம் அனாரோசிதம். தந்திவஸேனாதி பாளித⁴ம்மவஸேன, யுத்தஸத்³த³ஸ்ஸ வஸேனாதி அத்தோ². பாபே லாமகே புக்³க³லே த⁴ம்மே ச க³ரஹதி ஜிகு³ச்ச²தீதி பாபக³ரஹீ. தேனாஹ ‘‘பாபபுக்³க³லே’’திஆதி³. ஏகத³ஸ்ஸீதி ஏகப⁴வத³ஸ்ஸீ, இத⁴லோகமத்தத³ஸ்ஸீ தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸுக²மத்தாபேக்கீ². ஸமந்தாதி ஸமந்ததோ, பரிதோ மே கத்த²சி மா அஹூதி யோஜனா.
ஸோளஸஹி பதே³ஹீதி ஸோளஸஹி கோட்டா²ஸேஹி. அகுப்பந்தி கேனசி அகோபனீயம். அயம் த⁴ம்மஸேனாபதினோ கு³ணகதா² ஸத்து² வசனானுஸாரேன த³ஸஸஹஸ்ஸசக்கவாளப்³யாபினீ அஹோஸி, தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஏவ’’ந்திஆதி³ வுத்தம். சதுப்³பி³தா⁴ வண்ணனிபா⁴ பாதுப⁴வி உளாரபீதிஸோமனஸ்ஸஸமுட்டா²னத்தா. ஸுட்டு² ஓபா⁴ஸதீதி ஸுபோ⁴. ஓபா⁴ஸஸம்பத்தியா மணினோ ப⁴த்³த³கதாதி ஆஹ ‘‘ஸுபோ⁴தி ஸுந்த³ரோ’’தி. ஜாதிமா பரிஸுத்³த⁴ஆகரஸமுட்டி²தத்தா. குருவிந்த³ஜாதிஆதி³ஜாதிவிஸேஸோபி மணி ஆகரபரிஸுத்³த⁴மூலகோ ஏவாதி ஆஹ ‘‘ஜாதிஸம்பன்னோ’’தி. தோ⁴வனாதி³பரிகம்மேனாதி சதூஸு பாஸாணேஸு தோ⁴வனதோ³ஸனீஹரணதாபனஸண்ஹகரணாதி³பரிகம்மேன. ரத்தகம்ப³லஸ்ஸ வஸேன ஸபா⁴வவண்ணஸித்³தி⁴யா வேளுரியமணி அதிவிய ஸோப⁴தீதி ஆஹ ‘‘பண்டு³கம்ப³லே நிக்கி²த்தோ’’தி. நிக்க²ந்தி ப⁴ண்ட³மாஹ. தஞ்ச அப்பகேன ஸுவண்ணேன கதம் ப⁴ண்ட³ம் ந ஸோப⁴தி ஸோபா⁴விபுலேனாதி ஆஹ ‘‘அதிரேகபஞ்சஸுவண்ணேன கதபிளந்த⁴ன’’ந்தி. ஸுவண்ணந்தி பஞ்சத⁴ரணஸ்ஸ ஸமஞ்ஞா, தஸ்மா பஞ்சவீஸதிஸுவண்ணஸாரியா விசித்தஆப⁴ரணம் இத⁴ ‘‘நிக்க²’’ந்தி அதி⁴ப்பேதம். தஞ்ஹி விபுலம் ந பரித்தகம். மஹாஜம்பு³ஸாகா²ய பவத்தனதி³யந்தி மஹாஜம்பு³ஸாகா²ய ஹேட்டா² ஸஞ்ஜாதனதி³யம். தம் கிர ரதனம் ரத்தம். ஸுகுஸலேன…பே… ஸம்பஹட்ட²ந்தி ஸுட்டு² குஸலேன ஸுவண்ணகாரேன உக்காய தாபேத்வா ஸம்மா பஹட்ட²ம் மஜ்ஜனாதி³வஸேன ஸுகதபரிகம்மம். தா⁴துவிப⁴ங்கே³தி தா⁴துவிப⁴ங்க³ஸுத்தே. கதப⁴ண்ட³ந்தி ஆப⁴ரணபா⁴வேன கதம் ப⁴ண்ட³ம்.
நாதிஉச்சோ நாதினீசோ தருணஸூரியோ நாம. ஸத்தா²ரா ஆப⁴தவண்ணோ உப்³ப⁴தகு³ணோதி அத்தோ². நேவ மரணம் அபி⁴னந்த³தீதி அத்தனோபி மரணம் நேவ அபி⁴னந்த³தி அத்தவினிபாதஸ்ஸ ஸாவஜ்ஜபா⁴வதோ. போ³தி⁴ஸத்தோ பன பரேஸம் அத்தா²ய அத்தனோ அத்தபா⁴வம் பரிச்சஜதி கருணாவஸேன, ஏவம் வோஸஜ்ஜனம் பரமத்த²பாரமீபாரிபூரிம் க³ச்ச²தீதி ஸாவகா ந ததா² காதும் ஸக்கா ஸிக்கா²பத³தோ. ந ஜீவிதம் பத்தே²தி ஜீவிதாஸாய ஸமுச்சி²ன்னத்தா. தி³வஸஸங்கே²பந்தி அஜ்ஜ த்வம் இத³ம் நாம கம்மம் கரோஹி, இத³ம் தே வேதனந்தி தி³வஸபா⁴கே³ன பரிச்சி²ன்னம் வேதனம். தாதி³ஸோ ஹி ப⁴தகோ தி³வஸக்க²யமேவ உதி³க்க²தி, ந கம்மனிட்டா²னம். நிப்³பி³ஸம் ப⁴தகோ யதா²தி வேதனம் ப⁴திம் இச்ச²ந்தோ காலக்க²யம் உதி³க்க²ந்தோ ப⁴தகபுரிஸோ விய.
ஸுஸிமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. நானாதித்தி²யஸாவகஸுத்தவண்ணனா
111. நானாதித்தி²யஸாவகாதி புது²தித்தி²யானம் ஸாவகா. சி²ந்தி³தேதி ஹத்த²ச்சே²தா³தி³வஸேன சே²தே³. மாரிதேதி மாரணே. ந பாபம் ஸமனுபஸ்ஸதீதி கிஞ்சி பாபம் அத்தீ²தி ந பஸ்ஸதி, பரேஸஞ்ச ததா² பவேதே³தி. விஸ்ஸாஸந்தி விஸ்ஸத்த²பா⁴வம். ‘‘கதகம்மானம்பி விபாகோ நத்தீ²’’தி வத³ந்தோ கதபாபானம் அகதபுஞ்ஞானஞ்ச விஸ்ஸத்த²தம் நிராஸங்கதம் ஜனேதி.
தபோஜிகு³ச்சா²யாதி தபஸா அசேலவதாதி³னா பாபதோ ஜிகு³ச்ச²னேன, ‘‘பாபம் விராஜயாமா’’தி அசேலவதாதி³ஸமாதா³னேனாதி அத்தோ². தஸ்மிஞ்ஹி ஸமாதா³னே டி²தேன ஸம்வரேன ஸம்வுதசித்தோ ஸமன்னாக³தோ பிஹிதோ ச நாம ஹோதீதி ‘‘ஸுஸம்வுதத்தோ’’திஆதி³ வுத்தம். சத்தாரோ யாமா பா⁴கா³ சதுயாமா, சதுயாமா ஏவ சாதுயாமா. பா⁴க³த்தோ² ஹி இத⁴ யாம-ஸத்³தோ³ யதா² ‘‘ரத்தியம் பட²மோ யாமோ’’தி. ஸோ பனேத்த² பா⁴கோ³ ஸம்வரலக்க²ணோதி ஆஹ ‘‘சாதுயாமேன ஸுஸம்வுதோ’’தி, சதுகோட்டா²ஸேன ஸம்வரேன ஸுட்டு² ஸம்வுதோதி அத்தோ². படிக்கி²த்தஸப்³ப³ஸீதோத³கோதி படிக்கி²த்தஸப்³ப³ஸீதுத³கபரிபோ⁴கோ³. ஸப்³பே³ன பாபவாரணேன யுத்தோதி ஸப்³ப³ப்பகாரேன ஸம்வரலக்க²ணேன பாபவாரணேன ஸமன்னாக³தோ. து⁴தபாபோதி ஸப்³பே³ன நிஜ்ஜரலக்க²ணேன பாபவாரணேனபி து⁴தபாபோ. பு²ட்டோ²தி அட்ட²ன்னம்பி கம்மானம் கே²பனேன விக்கே²பப்பத்தியா கம்மக்க²யலக்க²ணேன ஸப்³பே³ன பாபவாரணேன பு²ட்டோ², தம் பு²ஸித்வா டி²தோ. ந நிகு³ஹந்தோதி ந நிகு³ஹனஹேது தி³ட்ட²ஸுதே ததே²வ கதே²ந்தோ.
நானாதித்தி²யானம்யேவ உபட்டா²கோதி பரவாதீ³னம் ஸப்³பே³ஸம்யேவ தித்தி²யானம் உபட்டா²கோ, தேஸு ஸாதா⁴ரணவஸேன அபி⁴ப்பஸன்னோ. கோடிப்பத்தாதி மோக்கா²தி⁴க³மேன ஸமணத⁴ம்மே பத்தப்³ப³மரியாத³ப்பத்தா.
ஸஹசரிதமத்தேனாதி ஸீஹனாதே³ன ஸஹ வஸ்ஸகரணமத்தேன. ஸீஹேன ஸீஹனாத³ம் நத³ந்தேன ஸஹேவ ஸிங்கா³லேன அத்தனோ ஸிங்கா³லரவகரணமத்தேன. கோத்து²கோதி கு²த்³த³ககோத்து². ஆஸங்கிதஸமாசாரோதி அத்தனா ச பரேஹி ச ஆஸங்கிதப்³ப³ஸமாசாரோ. ஸப்புரிஸானந்தி பு³த்³தா⁴தீ³னம்.
தஸ்ஸாதி வேக³ப்³ப⁴ரிஸ்ஸ தே³வபுத்தஸ்ஸ. ஸரீரே அனுஆவிஸீதி ஸரீரே அனுபவிஸித்வா விய ஆவிஸி. அதி⁴முச்சீதி யதா² க³ஹிதஸ்ஸ வஸேன சித்தம் ந வத்ததி, அத்தனோ ஏவ வஸே வத்ததி, ஏவம் அதி⁴ட்ட²ஹி. ஆயுத்தாதி த³ஸ்ஸனேன ஸம்யுத்தா. பவிவேகியந்தி கப்பகவத்த²பு⁴ஞ்ஜனஸேனாஸனேஹி பவிவித்தபா⁴வம். தேனாஹ ‘‘தே கிரா’’திஆதி³. ரூபே நிவிட்டா²தி சக்கு²ரூபத⁴ம்மே அபி⁴னிவிட்டா². தேனாஹ ‘‘தண்ஹாதி³ட்டீ²ஹி பதிட்டி²தா’’தி. தே³வலோகபத்த²னகாமாதி தே³வலோகஸ்ஸேவ அபி⁴பத்த²னகாமா. மரணத⁴ம்மதாய மாதியா. தேனாஹ ‘‘மாதியாதி மச்சா’’தி. பரலோகத்தா²யாதி பரஸம்பத்திபா⁴வாய லோகஸ்ஸ அத்தா²ய.
பபா⁴ஸவண்ணாதி பபா⁴ய ஸமானவண்ணா. கேஸம் பபா⁴யாதி ஆஹ ‘‘சந்தோ³பா⁴ஸா’’திஆதி³. ஸஜ்ஜா²ராக³பபா⁴ஸவண்ணா இந்த³த⁴னுபபா⁴ஸவண்ணாதி பச்சேகம் யோஜனா. ஆமோ ஆமக³ந்தோ⁴ ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி ஆமிஸம். வதா⁴யாதி வித்³த⁴ம்ஸிதும். ரூபாதி ரூபாயதனாதி³ரூபித⁴ம்மா.
ராஜக³ஹஸமீபப்பவத்தீனம் ராஜக³ஹியானம். ‘‘ஸேதோ’’தி கேலாஸகூடோ அதி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘ஸேதோதி கேலாஸோ’’தி. கேனசி ந க⁴ட்டேதீதி அக⁴ம், அந்தலிக்க²ந்தி ஆஹ ‘‘அக⁴கா³மீனந்தி ஆகாஸகா³மீன’’ந்தி. உத³கம் தீ⁴யதி ஏத்தா²தி உத³தி⁴, மஹோத³தி⁴. விபுலோதி வேபுல்லபப்³ப³தோ. ஹிமவந்தபப்³ப³தானந்தி ஹிமவந்தபப்³ப³தபா⁴கா³னம். பு³த்³தோ⁴ ஸேட்டோ² ஸீலஸமாதி⁴பஞ்ஞாவிமுத்திவிமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனாதீ³ஹி ஸப்³ப³கு³ணேஹி.
நானாதித்தி²யஸாவகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
ததியவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
ஸாரத்த²ப்பகாஸினியா ஸம்யுத்தனிகாய-அட்ட²கதா²ய
தே³வபுத்தஸம்யுத்தவண்ணனாய லீனத்த²ப்பகாஸனா ஸமத்தா.