8. அதி⁴கரணகதா²

215. விபச்சதாயாதி ஏத்த² விகாரபா⁴வேன பததி பவத்ததீதி விபச்சம், சித்தது³க்க²ம், ததே³வ விபச்சதா, தத³த்தா²யாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘சித்தது³க்க²த்த²’’ந்தி. ‘‘ப²ருஸவசன’’ந்தி இமினா வோஹார ஸத்³தோ³ வசனபரியாயோதி த³ஸ்ஸேதி. யோ தத்தா²தி ஏத்த² தஸத்³த³ஸ்ஸ விஸயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘தேஸு அனுவத³ந்தேஸூ’’தி. யோ உபவாதோ³தி யோஜனா. ‘‘அனுவத³னா’’தி ஏதம் பத³ந்தி யோஜனா. ஆகாரத³ஸ்ஸனந்தி அனுவத³னஸ்ஸ ஆகாரத³ஸ்ஸனம், த³ஸ்ஸனஹேது வா. ‘‘புனப்புன’’ந்தி இமினா அனுஸம்பவங்கதாதி ஏத்த² அனுஸத்³த³ஸ்ஸ ந உபச்சி²ன்னத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. தத்தே²வாதி அனுவத³னே ஏவ. ஸம்பவங்கதாதி ஸம்மா பகாரேன நின்னபோனபப்³பா⁴ரதா. அப்³பு⁴ஸ்ஸஹனதாதி ஏத்த² அதிரேகம் உஸ்ஸாஹனதாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘கஸ்மா’’திஆதி³. அனுப³லப்பதா³னந்தி ஏத்த² புனப்புனம் ப³லஸ்ஸ பதா³னந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘புரிமவசனஸ்ஸா’’திஆதி³.

கிச்சயதாதி ஏத்த² ‘‘மா பண்டி³ச்சய’’ந்திஆதீ³ஸு (ஜா. 2.22.1) விய ப்³யஞ்ஜனவட்³ட⁴னவஸேன யகாராக³மோதி ஆஹ ‘‘கிச்சமேவ கிச்சய’’ந்தி. ‘‘உப⁴யம்பேதம் ஸங்க⁴ஸ்ஸேவ அதி⁴வசன’’ந்தி இமினா கிச்சகரணீயஸத்³தோ³ கத்துவாசகோதி த³ஸ்ஸேதி, ஸங்கோ⁴ ஹி கரோதீதி வசனத்தே²ன கிச்சோதி ச கரணீயோதி ச வுச்சதி. தஸ்ஸ பா⁴வோ, கிச்சயதா கரணீயதாதி வுத்தே ஸங்க⁴கம்மம்யேவ லப்³ப⁴தி. தேன வுத்தம் ‘‘உப⁴யம்பேதம் ஸங்க⁴கம்மஸ்ஸேவ அதி⁴வசன’’ந்தி. யதி³ கம்மவாசகோ ப⁴வேய்ய, ‘‘கத்தப்³ப³ந்தி கிச்சம், கரணீய’’ந்தி வுத்தேயேவ ஸங்க⁴கம்மஸ்ஸ லப⁴னதோ தாபச்சயோ ஸ்வத்தோ² ப⁴வேய்ய. ஏவஞ்ஹி ஸதி கிச்சயஸ்ஸ பா⁴வோ கிச்சயதா கரணீயஸ்ஸ பா⁴வோ கரணீயதாதி வசனத்தோ² ந கத்தப்³போ³ ப⁴வேய்ய, கதோ ச, தஸ்மா ந கம்மவாசகோதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். தஸ்ஸேவாதி ஸங்க⁴கம்மஸ்ஸேவ. தத்தா²தி அபலோகனாதீ³ஸு சதூஸு கம்மேஸு. ஸீமட்ட²கஸங்க⁴ந்தி ‘‘உபசாரஸீமாதீ³ஸு டி²தம் ஸங்க⁴ம். ஸோதே⁴த்வாதி ஏத்த² ஸோத⁴னம் நாம ஸீமட்ட²கஸங்க⁴ஸ்ஸ ஹத்த²பாஸனயனம், ச²ந்தா³ரஹானம் ச²ந்த³ஸ்ஸ ஆஹரணம், ஸீமதோ ப³ஹிகரணம். தமேவத்த²ம் ஏகதே³ஸதோ த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம் ‘‘ச²ந்தா³ரஹானம் ச²ந்த³ம் ஆஹரித்வா’’தி. அபலோகேதி ஆபுச்ச²தி அனேனாதி அபலோகனம், தம்யேவ கம்மம் அபலோகனகம்மம். வுத்தனயேனேவாதி ‘‘ஸீமட்ட²கஸங்க⁴ம் ஸோதே⁴த்வா’’திஆதி³னா வுத்தனயேனேவ. ‘‘ஸுணாது மே’’திஆதி³னா ஸங்க⁴க³ணபுக்³க³லே ஞாபேதி ஏதாயாதி ஞத்தி, ஸாயேவ கம்மம் ஞத்திகம்மம், ஞத்தியேவ து³தியம் ஞத்திது³தியம், தமேவ கம்மம் ஞத்திது³தியகம்மம். ஏத்த² கிஞ்சாபி ஞத்தி பட²மம் ட²பிதா, கம்மவாசாயேவ து³தியா ஹோதி, ‘‘ப²ஸ்ஸபஞ்சமா’’திஆதீ³ஸு (தா⁴து. 316) விய பன படிலோமவஸேன வோஹாரம் கத்வா ‘‘ஞத்திது³தியா’’தி வுத்தம். ப²ஸ்ஸபஞ்சமாதி ஏத்த² கிஞ்சாபி த⁴ம்மஸங்க³ணியம் (த⁴. ஸ. 1 ஆத³யோ) ‘‘ப²ஸ்ஸோ ஹோதி, வேத³னா ஹோதி, ஸஞ்ஞா ஹோதி, சேதனா ஹோதி, சித்தம் ஹோதீ’’தி ப²ஸ்ஸம் பட²மம் வுத்தம், படிலோமவஸேன பன வோஹாரம் கத்வா ‘‘ப²ஸ்ஸபஞ்சமா’’தி தா⁴துகதா²யம் வுத்தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஏஸேவ நயோ ஞத்தி சதுத்த²கம்மேபி. ஏகாய ச அனுஸாவனாயாதி ஞத்திதோ அனுபச்சா² ஸாவேதப்³பா³தி அனுஸாவனா, தாய, தீஹி ச அனுஸாவனாஹீதி ஞத்திதோஅனு பச்சா², புனப்புனம் வா திக்க²த்தும் ஸாவேதப்³பா³தி அனுஸாவனா, தாஹி. தத்தா²தி சதூஸு கம்மேஸு.

அபலோகேத்வாவாதி ஏத்த² ஏவப²லம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஞத்திகம்மாதி³வஸேன ந காதப்³ப³’’ந்தி. ஞத்திகம்மம்பீதி பிஸத்³தே³ன ந கேவலம் அபலோகனகம்மமேவ, அத² கோ² ஞத்திகம்மம்பீதி த³ஸ்ஸேதி. ஞத்திது³தியகம்மம் பனாதி ஏத்த² பனஸத்³தோ³ விஸேஸத்த²ஜோதகோ, பக்க²ந்தரஜோதகோ வா. தத்தா²தி த்³வீஸு கம்மேஸு. க³ருகானீதி அலஹுகானி. அவஸேஸானீதி ச²ஹி கம்மேஹி அவஸேஸானி, ஏவரூபானி லஹுககம்மானீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ‘‘அவஸேஸா’’திபி பாடோ², ஸம்முதியோதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. அபலோகேத்வாபீதி பிஸத்³தோ³ ஞத்திது³தியகம்மவாசம் ஸாவேத்வாபீதி ஸம்பிண்டே³தி. அஞ்ஞத்தா²போஹனம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஞத்திகம்மஞத்திசதுத்த²கம்மவஸேன பன ந காதப்³ப³மேவா’’தி. ஞத்திசதுத்த²கம்மம் காதப்³ப³ந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஏத்தா²தி ஸமத²க்க²ந்த⁴கே.

வித்தா²ரதோ பன ஆக³தோயேவாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஏதேஸந்தி சதுன்னம் கம்மானம். யம் பன அத்த²ஜாதம் அனுத்தானந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. தத்தா²தி சதூஸு கம்மேஸு. தந்தி அத்த²ஜாதம். ஏவந்தி ஏவம் கம்மவக்³கே³யேவ வண்ணயமானே. ஹீதி லத்³த⁴கு³ணஜோதகோ. ஸுவிஞ்ஞேய்யாதி ஸுகே²ன விஞ்ஞாதப்³பா³.

216. பாளிவஸேனேவாதி ந அட்ட²கதா²வஸேனாதி அதி⁴ப்பாயோ.

220. யேனாதி சித்துப்பாதே³ன. இமினா விவத³ந்தி அனேனாதி விவாதோ³தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. ஸமதே²ஹி சாதி சஸத்³தோ³ ஸம்பிண்ட³னத்தோ². தேன ந கேவலம் விவாதோ³யேவ, அத² கோ² அதி⁴கரணஞ்சாதி ஸம்பிண்டே³தி, அத² வா ஸமதே²ஹி சாதி ஸமதே²ஹி ஏவ. இமினா ஸமதே²ஹி அதி⁴கரீயதி வூபஸமீயதீதி அதி⁴கரணந்தி வசனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. விவாதோ³யேவ அதி⁴கரணம் விவாதா³தி⁴கரணம். ஏவமாதி³னா நயேனாதி ஆதி³ஸத்³தே³ன அனுத்³த⁴ம்ஸனேன வத³ந்தி அனேன சித்துப்பாதே³னாதி அனுவாதோ³திஆத³யோ வசனத்தே² ஸங்க³ண்ஹாதி.

222. ஸந்தா⁴யபா⁴ஸிதவஸேனாதி லோகவஜ்ஜம் ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதஸ்ஸ வசனஸ்ஸ வஸேன. ஸந்தா⁴யபா⁴ஸிதத்த²ம் வித்தா²ரேந்தோ ஆஹ ‘‘யஸ்மிம் ஹீ’’திஆதி³. தத்த² பத²விக²ணனாதி³கே யஸ்மிம் ஆபத்தாதி⁴கரணேதி யோஜனா. தஸ்மிந்தி குஸலசித்தங்கே³ ஆபத்தாதி⁴கரணே. தஸ்மாதி யஸ்மா ந ஸக்கா வத்தும், தஸ்மா. இத³ந்தி ‘‘நத்தி² ஆபத்தாதி⁴கரணம் குஸல’’ந்தி வசனம், வுத்தந்தி ஸம்ப³ந்தோ⁴. ஸந்தா⁴ய அவுத்தம் த³ஸ்ஸேத்வா ஸந்தா⁴ய வுத்தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘இத³ம் பன ஸந்தா⁴ய வுத்த’’ந்தி. தத்த² இத³ம் பனாதி காரணம் பன ஸந்தா⁴யாதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. யம் ஆபத்தாதி⁴கரணந்தி யோஜனா. ‘‘லோகவஜ்ஜ’’ந்தி பதே³ துல்யாதி⁴கரணம். லோகஸ்மிம், லோகேஹி வா வஜ்ஜேதப்³ப³ந்தி லோகவஜ்ஜம். தந்தி ஆபத்தாதி⁴கரணம். தத்தா²தி ஆபத்தாதி⁴கரணே. விகப்போதி விவிதா⁴ கப்பனம், விவித⁴தக்கோ வா. யம் பனாதி ஆபத்தாதி⁴கரணம் பன. ‘‘பண்ணத்திவஜ்ஜ’’ந்தி பதே³ துல்யாதி⁴கரணம். ப⁴க³வதோ பஞ்ஞத்தியா ஹேதுபூ⁴தாய வஜ்ஜேதப்³ப³ந்தி பண்ணத்திவஜ்ஜம். தந்தி ஆபத்தாதி⁴கரணம், அகுஸலம் ஹோதீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. கிஞ்சீதி அப்பமத்தகம், ஆபத்தானாபத்திம் அஜானந்தஸ்ஸ ஆபஜ்ஜனதோதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. தஸ்மாதி யஸ்மா அப்³யாகதம் ஹோதி, தஸ்மா. தத்தா²தி பண்ணத்திவஜ்ஜபூ⁴தே ஆபத்தாதி⁴கரணே. ‘‘ஆபத்தாதி⁴கரணம்…பே… குஸல’’ந்தி இத³ம் வசனம் வுத்தந்தி யோஜனா.

யதி³ குஸலசித்தோ ஆபஜ்ஜதி, அத² நனு ஆபத்தாதி⁴கரணம் குலலந்தி வத்தப்³போ³ ப⁴வேய்யாதி ஆஹ ‘‘ஸசே பனா’’திஆதி³. யந்தி ஆபத்தாதி⁴கரணம். ‘‘இத³ம் வுச்சதி…பே… குஸல’’ந்தி வதே³ய்ய ஸசேதி யோஜனா. ஏளகலோமஞ்ச பத³ஸோத⁴ம்மஞ்ச ஏளகலோமபத³ஸோத⁴ம்மானி, தானி ஆதீ³னி யேஸம் தானீதி ஏளகலோமபத³ஸோத⁴ம்மாதீ³னி, தானி ஸமுட்டா²னானி யாஸந்தி ஏளகலோமபத³ஸோத⁴ம்மாதி³ஸமுட்டா²னா, தாஸம் ஆபத்தீனம்பீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. தத்தா²தி ஏளகலோமபத³ஸோத⁴ம்மாதி³ஸமுட்டா²னாஸு ஆபத்தீஸு. ஆபத்தியா அங்க³ந்தி ஆபத்தியா காரணம். ஏவம் ஆபத்தியா அனங்க³ம் த³ஸ்ஸேத்வா தஸ்ஸாயேவ அங்க³ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘காயவசீவிஞ்ஞத்திவஸேன பனா’’திஆதி³. தத்த² சலிதப்பவத்தானந்தி சலிதேன ஹேதுபூ⁴தேன பவத்தானம். அத² வா சலிதோ ச காயோ, பவத்தா ச வாசாதி சலிதப்பவத்தா, தாஸம் சலிதப்பவத்தானம் காயவாசானம். தஞ்சாதி காயவாசானம் அஞ்ஞதரஞ்ச. அப்³யாகதந்தி ஏத்த² இதிஸத்³தோ³ பரிஸமாபனத்தோ².

அயமத்தோ² ஏவம் வேதி³தப்³போ³தி யோஜனா. தேனாதி சித்தேன. ‘‘இத³ம்…பே… ஸத்³தி⁴’’ந்தி இமினா ஸஞ்ஜானந்தோதி ஏத்த² ஸம்ஸத்³த³ஸ்ஸ ஸுந்த³ரத்த²ம் ஸஹ ஆகாரேன த³ஸ்ஸேதி. ‘‘வீதிக்கம…பே… கப்பேத்வா’’தி இமினா சேச்சாதி பத³ஸ்ஸ அத்த²ம் ஸஹ விஸேஸனேன த³ஸ்ஸேதி. ‘‘உபக்கமவஸேன…பே… பேஸேத்வா’’தி இமினா அபி⁴விதரித்வாதி பத³ஸ்ஸ அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதி. பாளியம் யம்ஸத்³தோ³வீதிக்கமவிஸயோதி ஆஹ ‘‘யம் ஆபத்தாதி⁴கரணம் வீதிக்கம’’ந்தி. ‘‘ஆபஜ்ஜதீ’’தி இமினா பாட²ஸேஸம் த³ஸ்ஸேதி. ஏவம் வீதிக்கமதோ தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோதி யோஜனா.

அப்³யாகதவாரேபீதி பிஸத்³தோ³ அகுஸலவாரம் அபேக்க²தி. தஸ்ஸாதி சித்தஸ்ஸ. அஜானந்தோதிஆதீ³னம் பதா³னமத்தோ² அகுஸலவாரே வுத்தபடிபக்க²வஸேன வேதி³தப்³போ³. யம் ஆபத்தாதி⁴கரணந்திஆதீ³னம் பதா³னமத்தோ² அகுஸலவாரேன ஸதி³ஸோயேவ.

224. அயம் விவாதோ³ நோ அதி⁴கரணந்திஆதீ³ஸு ஏவமத்தோ² வேதி³தப்³போ³தி ஸம்ப³ந்தோ⁴.