9. மஹாபுண்ணமஸுத்தவண்ணனா

85. தஸ்மிம் அஹூதி தஸ்மிம் அஹனீதி ஆஹ ‘‘தஸ்மிம் தி³வஸே’’தி. அனஸனேனாதி ஸப்³ப³ஸோ ஆஹாரஸ்ஸ அபு⁴ஞ்ஜனேன ஸாஸனிகஸீலேன பா³ஹிரகஅனஸனேன உபேதா ஹுத்வாதி யோஜனா. வா-ஸத்³தே³ன கீ²ரபானமது⁴ஸாயனாதி³விதி⁴ம் ஸங்க³ண்ஹாதி. உபேச்ச வஸிதப்³ப³தோ உபோஸதோ², பாதிமோக்கு²த்³தே³ஸோ. உபேதேன ஸமன்னாக³தேன ஹுத்வா வஸிதப்³ப³தோ ஸந்தானே வாஸேதப்³ப³தோ உபோஸதோ², ஸீலம். அனஸனாதி³த⁴ம்மாதி³ம் வா உபேச்ச வஸனம் உபவாஸோ உபோஸதோ². ததா²ரூபே ஹத்தி²ஜாதிவிஸேஸே உபோஸதோ²தி ஸமஞ்ஞாமத்தந்தி ஆஹ – ‘‘உபோஸதோ² நாம நாக³ராஜாதிஆதீ³ஸு பஞ்ஞத்தீ’’தி. வுத்தனயேன உபவஸந்தி ஏத்தா²தி உபோஸதோ², தி³வஸோ. ஸோ பனேஸ உபோஸதோ². மாஸபுண்ணதாயாதி மாஸஸ்ஸ பூரிதபா⁴வேன. ஸம்புண்ணாதி ஸப்³ப³ஸோ புண்ணா. தாய ஹி ரத்தியா வஸேன மாஸோ அனவஸேஸதோ புண்ணோ ஹோதி. மாஸத்³த⁴மாஸாதி³பே⁴த³ம் காலம் மாதி மினந்தோ விய ஹோதீதி ச ‘‘மா’’இதி சந்தோ³ வுச்சதி. ஏத்தா²தி ஏதிஸ்ஸா ரத்தியா. புண்ணோ பரிபுண்ணகலோ ஜாதோதி புண்ணமா. தஞ்ஹி சந்த³பாரிபூரியா மாஸபாரிபூரியா ஏவமாஹ. ஏதேன தஸ்ஸ உபோஸத²பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி.

தி³ஸ்ஸதி ப²லம் ஸந்தி³ஸ்ஸதீதி தே³ஸோ, ஹேதூதி ஆஹ ‘‘தே³ஸந்தி காரண’’ந்தி. ஸப்³ப³ம் கதே²ந்தி ஸப்³ப³ம் அத்தனா பரிக்³க³ஹிதப்பகாரம் கதே²ந்தி. கதே²தும் ந ஸக்கோந்தி அவிஸயத்தா. பாஸாத³பரிவேணேதி பாஸாத³ஸ்ஸ புரதோ விவடங்க³ணே. ஹேட்டா² வுத்தனயேனாதி ஸேக²ஸுத்தே (ம. நி. அட்ட². 2.22) வுத்தனயேன வித்தா²ரேதப்³ப³ம்.

86. இமே நு கோ²தி ஏத்த² நூதி ஸம்ஸயஜோதனோதி ஆஹ – ‘‘விமதிபுச்சா² விய கதி²தா’’தி. ஜானந்தேனாதிஆதி³ புச்சா²வத்தத³ஸ்ஸனபரம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், ந புச்ச²கஸ்ஸ ஸத்து² அத்தனோ அஜானனபா⁴வதீ³பனபரம். ஜானாதி ஹி ப⁴க³வா. அஜானந்தேன விய ஹுத்வா புச்சி²தே. யதா²பூ⁴தஸபா⁴வம் ஜானந்தோ விய புச்ச²தி கோஹஞ்ஞே ட²த்வா. தேனாஹ – ‘‘தே²ரோ ஏவரூபம் வசனம் கிம் கரிஸ்ஸதீ’’தி காரணஸ்ஸ ஸுப்பஹீனத்தாதி அதி⁴ப்பாயோ.

ச²ந்த³மூலகாதி தண்ஹாச²ந்த³மூலகா. தண்ஹா ஹி து³க்க²ஸமுத³யோ. குஸலஸஞ்ஞோ வா தி²ரவிஸத³னிபுணஸஞ்ஞோ வா, குஸலஸங்கா²ரோ வா திகி²ணதி²ரவிஸத³ஸங்கா²ரோ வா; ஸுவிஸுத்³த⁴விபுலோதா³ரவிஞ்ஞாணோ வாதி இமமத்த²ம் ‘‘ஸஞ்ஞாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ’’தி இமினா அதிதி³ஸதி. கஸ்மா பனேத்த² அனாக³தகாலவஸேனேவ தே³ஸனா ஆக³தாதி ஆஹ ‘‘யஸ்மா பனா’’திஆதி³.

க²ந்தா⁴னம் க²ந்த⁴பண்ணத்தீதி க²ந்த⁴ஸத்³தா³பி⁴தே⁴ய்யானம் ருப்பனானுப⁴வனஸஞ்ஜானனாபி⁴ஸங்க²ரவிஜானனஸபா⁴வானம் அத்தா²னம் ‘‘க²ந்தோ⁴’’தி அயம் ஸமஞ்ஞா. கித்தகேனாதி கிம்பரிமாணேன அத்தே²ன, ராஸத்த²பா⁴க³த்தா²தீ³ஸு கீதி³ஸேனாதி அதி⁴ப்பாயோ.

ஹேதுஹேதூதி ஹேதுபச்சயபூ⁴தோ ஹேது. யோ ஹி லோபா⁴தீ³னம் ஸஹஜாதத⁴ம்மேஸு மூலட்டே²னுபகாரகபா⁴வோ நிப்பரியாயேன ஹேதுத்தோ²; ஸோ பத²வீஆதீ³ஸுபி பச்சயபா⁴வமத்தேன ஹேதுபரியாயத³ஸ்ஸனதோ து³தியேன ஹேது-ஸத்³தே³ன விஸேஸேத்வா வுத்தோ ‘‘ஹேதுஹேதூ’’தி. அவிஜ்ஜா புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ராதீ³னம் ஸாதா⁴ரணபச்சயத்தா ஸாதா⁴ரணஹேது, ‘‘அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னானம் கம்மஸமாதா³னானம் டா²னஸோ ஹேதுஸோ விபாக’’ந்தி ஏத்த² விஜ்ஜமானேஸுபி அஞ்ஞேஸு பச்சயேஸு இட்டா²னிட்ட²விபாகனியாமகத்தா கம்மம் தஸ்ஸ பதா⁴னகாரணந்தி ஆஹ – ‘‘குஸலாகுஸலம் அத்தனோ அத்தனோ விபாகதா³னே உத்தமஹேதூ’’தி. ‘‘மஹாபூ⁴தா ஹேதூ’’தி அயமேவத்தோ² ‘‘மஹாபூ⁴தா பச்சயோ’’தி இமினாபி வுத்தோதி ஹேதுஸத்³த³பச்சயஸத்³தா³னம் ஸமானத்த²த்தா பச்சயோ ஏவ ஹேது பச்சயஹேது, யோ ச ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஹேது, ஸோ ஏவ தஸ்ஸ பஞ்ஞாபனாய பச்சயோதி வுத்தோதி ஆஹ – ‘‘இத⁴ பச்சயஹேது அதி⁴ப்பேதோ’’தி. யத³க்³கே³ன பச்சயத⁴ம்மோ அத்தனோ பச்சயுப்பன்னஸ்ஸ உப்பாதா³ய டி²தியா ச பச்சயோ, தத³க்³கே³ன தஸ்ஸ பா⁴வதோ ஸமஞ்ஞாதோ பஞ்ஞாபனாயபி ஸோ பச்சயோதி வத்தப்³ப³தம் அரஹதீதி. பாளியம் அவிபா⁴கே³ன வுத்தமத்த²ம் விபா⁴கே³ன த³ஸ்ஸேதும், ‘‘தத்த² பத²வீதா⁴தூ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² பஞ்ஞாபனாயாதி ஸஹேதுஅஹேதுகந்திஆதி³ஆகாரேஹி போ³த⁴னாய. தம் பன ஸப்³போ³த⁴னம் ஞாணேன த³ஸ்ஸனம் ஹோதீதி வுத்தம் ‘‘த³ஸ்ஸனத்தா²யா’’தி.

ப²ஸ்ஸோதி ப²ஸ்ஸஸமங்கீ³பா⁴வோ. ஸோ சேத்த² ஸகிச்சனிப்பா²த³னஸமத்த²ஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிப்³ப³த்தி. நிப்³ப³த்தோ ஹி ப²ஸ்ஸோ ததா²ரூபாய வேத³னாய பச்சயோ ஹோதீதி. ஏதத³த்த²மேவேத்த² ப⁴க³வதா புக்³க³லாதி⁴ட்டா²னா தே³ஸனா கதா, தஸ்மா பச்சுப்பன்னாதீதகாலவஸேன த்³விகாலிகோ ப²ஸ்ஸஸத்³தோ³ வேதி³தப்³போ³. ப²ஸ்ஸே ஸதி வேதே³தி ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னாஇச்சேவ வுத்தம் ஹோதி. ஸேஸபத³த்³வயேபி ஏஸேவ நயோ. யதே²வ ஹி வேத³னாய ஏவம் ஸஞ்ஞாய ஸங்கா²ரானம்பி ப²ஸ்ஸோ விஸேஸபச்சயோ தஸ்மிம் அஸதி அபா⁴வதோ. சேதனாக்³க³ஹணேன ஆயூஹனானுரூபதாய தப்பதா⁴னத்தா ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மா க³ஹிதா. ததா² ஹி ஸுத்தந்தபா⁴ஜனீயே ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴பா⁴ஜனீயே (விப⁴. 21, 22) ச ‘‘சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸஜா சேதனா’’திஆதி³னா சேதனாவ நித்³தி³ட்டா². விஞ்ஞாணக்க²ந்த⁴ஸ்ஸாதி ஏத்த² ஏகஸ்மிம் ப⁴வே ஆதி³பூ⁴தவிஞ்ஞாணஸ்ஸ நாமரூபபச்சயதம் த³ஸ்ஸேதும், ‘‘படிஸந்தி⁴விஞ்ஞாணேன தாவா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² க³ப்³ப⁴ஸேய்யகஸ்ஸ ஸபா⁴வகஸ்ஸ ரூபபவத்திம் ஸந்தா⁴ய ‘‘உபரிமபரிச்சே²தே³னா’’தி வுத்தம் ஸமதிம்ஸதோ உபரி படிஸந்தி⁴க்க²ணே தஸ்ஸ ரூபானம் அஸம்ப⁴வதோ. இதா³னி பவத்திவிஞ்ஞாணஸ்ஸ நாமரூபபச்சயம் த்³வாரவஸேன த³ஸ்ஸேதும், ‘‘சக்கு²த்³வாரே’’திஆதி³ வுத்தம். நனு ச விஞ்ஞாணஸ்ஸபி ப²ஸ்ஸோ பச்சயோ, கஸ்மா தயோ ஏவ க²ந்தா⁴ ப²ஸ்ஸபச்சயா வுத்தாதி? ஸச்சமேதம், யதா² பன விஞ்ஞாணஸஹிதோ ப²ஸ்ஸோ வேத³னாதீ³னம் பச்சயோ, ந ஏவம் விஞ்ஞாணஸ்ஸ. தேனாஹ ப⁴க³வா – ‘‘திண்ணம் ஸங்க³தி ப²ஸ்ஸோ’’தி (ம. நி. 1.204; ம. நி. 3.421, 425, 426; ஸம். நி. 2.44, 45; 2.4.60) ப²ஸ்ஸோ விய நாமரூபம் விஞ்ஞாணஸ்ஸ விஸேஸபச்சயோ யதா² நாமரூபபச்சயாபி விஞ்ஞாணந்தி. தஸ்மா இமம் விஸேஸம் த³ஸ்ஸேதும் நாமரூபஸ்ஸேவ விஞ்ஞாணபச்சயதா வுத்தா, ந ப²ஸ்ஸஸ்ஸ.

87. யாவ ஸக்காயதி³ட்டி² ஸமுப்பஜ்ஜதி, தாவ வட்டஸ்ஸ பரியந்தோ நத்தே²வாதி அப்பஹீனஸக்காயதி³ட்டி²கோ வட்டே பரிப்³ப⁴மதீதி ஆஹ – ‘‘கத²ம் பன, ப⁴ந்தேதி வட்டம் புச்ச²ந்தோ’’தி. யதா² ச ஸக்காயதி³ட்டி²ஜோதனா வட்டபுச்சா², ஏவம் தப்³பே⁴த³னஜோதனா விவட்டபுச்சா²தி ஆஹ – ‘‘ஸக்காயதி³ட்டி² ந ஹோதீதி விவட்டம் புச்ச²ந்தோ’’தி.

88. அயம் ரூபே அஸ்ஸாதோ³தி யாதா²வதோ த³ஸ்ஸனம் பரிஞ்ஞாபி⁴ஸமயோ, து³க்க²ஸச்சபரியாபன்னஞ்ச ரூபந்தி ஆஹ – ‘‘இமினா பரிஞ்ஞாபடிவேதோ⁴ சேவ து³க்க²ஸச்சஞ்ச கதி²த’’ந்தி. ‘‘யம் ரூபம் அனிச்ச’’ந்திஆதி³வசனதோ அனிச்சாதி³பா⁴வோ தத்த² ஆதீ³னவோ, ஸோ சஸ்ஸ பச்சயாதீ⁴னவுத்திதாய பச்சயோ ஸமுத³யஸச்சந்தி ஸமுத³யப்பஹானேன ஆதீ³னவஸமதிக்கமோதி ஆதீ³னவக்³க³ஹணேன ஸித்³த⁴மத்த²மாஹ – ‘‘பஹானபடிவேதோ⁴ சேவ ஸமுத³யஸச்சஞ்சா’’தி. ஸப்³ப³ஸங்க²தனிஸ்ஸரணம் நிப்³பா³னஞ்ச ஸச்சி²கிரியாபி⁴ஸமயவஸேன படிவிஜ்ஜி²தப்³ப³ந்தி ஆஹ – ‘‘இமினா ஸச்சி²கிரியாபடிவேதோ⁴ சேவ நிரோத⁴ஸச்சஞ்சா’’தி. இமேஸு தீஸு டா²னேஸூதி யதா²வுத்தேஸு து³க்கா²தீ³ஸு தீஸு அபி⁴ஸமயட்டா²னேஸு. யே ஸம்மாதி³ட்டி²ஆத³யோ த⁴ம்மாதி யே அரியமக்³க³ஸஞ்ஞிதா ஸம்மாதி³ட்டி²ஆத³யோ அட்ட², ஸத்த வா த⁴ம்மா. பா⁴வனாபடிவேதோ⁴ மக்³க³ஸச்சந்தி பா⁴வனாபி⁴ஸமயவஸேன பவத்தம் மக்³க³ஸச்சம். ஸேஸபதே³ஸுபீதி, ‘‘அயம் வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³’’திஆதி³பதே³ஸுபி.

89. இமஸ்மிந்தி ஆஸன்னபச்சக்க²தாய ஸகஅத்தபா⁴வோ க³ஹிதோ, ததே³வ அஜ்ஜ²த்தா க²ந்தா⁴தி தப்படியோகி³தாய, ‘‘ப³ஹித்³தா⁴தி பரஸ்ஸ ஸவிஞ்ஞாணகே காயே’’தி வுத்தம். ஸப்³ப³னிமித்தேஸூதி ஸப்³பே³ஸு ரூபனிமித்தாதீ³ஸுபி. தானி பன இந்த்³ரியப³த்³தா⁴னிபி அனிந்த்³ரியப³த்³தா⁴னிபி தம்ஸபா⁴வானீதி ஆஹ ‘‘அனிந்த்³ரியப³த்³த⁴ம்பி ஸங்க³ண்ஹாதீ’’தி. விஞ்ஞாணக்³க³ஹணேனேவேத்த² வேத³னாத³யோபி க³ஹிதா அவினாபா⁴வதோதி, ‘‘ஸவிஞ்ஞாணகே காயே’’தி வுத்தம். ‘‘காயோ’’தி வா க²ந்த⁴ஸமூஹோதி அத்தோ².

90. அனத்தனி ட²த்வாதி அத்தரஹிதே அனத்தஸபா⁴வே க²ந்த⁴கோட்டா²ஸே ட²த்வா தம் ஆதா⁴ரம் கத்வா கதானி கம்மானி. கதரஸ்மிம் அத்தனி ட²த்வாதி கீதி³ஸே அத்தனி நிஸ்ஸயவிபாகம் த³ஸ்ஸந்தி விபச்சிஸ்ஸந்தி. ஏதேன காரகவேத³கரஹிதத்தா அத்தபக்க²கம்மகானி ந யுஜ்ஜந்தீதி த³ஸ்ஸேதி, க²ந்தா⁴னம் க²ணிகத்தா ச கதனாஸஅகதப்³பா⁴க³மதோ³ஸோ ச ஆபஜ்ஜதீதி.

தத்ராயம் (இதிவு. அட்ட². 74; ஸாரத்த². டீ. 1.5) சோத³னாஸோத⁴னாவிதி⁴ – பாணாதிபாதவஸேன தாவ கம்மபத²ஸம்ப³ந்த⁴விபா⁴வனா, க²ணே க²ணே ஹி நிருஜ்ஜ²னஸபா⁴வேஸு ஸங்கா²ரேஸு கோ ஹந்தி, கோ வா ஹஞ்ஞதி, யதி³ சித்தசேதஸிகஸந்தானோ, ஸோ அரூபத்தா ந சே²த³னபே⁴த³னாதி³வஸேன விகோபனஸமத்தோ², நபி விகோபனீயோ. அத² ரூபஸந்தானோ, ஸோ அசேதனத்தா கட்ட²கலிங்க³ரூபமோதி ந தத்த² சே²த³னாதி³னா பாணாதிபாதாபுஞ்ஞம் பஸவதி யதா² மதஸரீரே. பயோகோ³பி பாணாதிபாதஸ்ஸ பஹரணப்பஹாராதி³கோ அதீதேஸு வா ஸங்கா²ரேஸு ப⁴வேய்ய, அனாக³தேஸு, பச்சுப்பன்னேஸு வா, தத்த² ந தாவ அதீதானாக³தேஸு ஸம்ப⁴வதி தேஸம் அபா⁴வதோ, பச்சுப்பன்னேஸு ச ஸங்கா²ரானம் க²ணிகத்தா ஸரஸேனேவ நிருஜ்ஜ²னஸபா⁴வதாய வினாஸாபி⁴முகே²ஸு நிப்பயோஜனோ பயோகோ³ ஸியா, வினாஸஸ்ஸ ச காரணரஹிதத்தா ந பஹரணப்பஹாராதி³ப்பயோக³ஹேதுகம் மரணம், நிரீஹகதாய ச ஸங்கா²ரானம் கஸ்ஸ ஸோ பயோகோ³? க²ணிகத்தா வதா⁴தி⁴ப்பாயஸமகாலபி⁴ஜ்ஜனகஸ்ஸ கிரியாபரியோஸானகாலானவட்டா²னதோ கஸ்ஸ பாணாதிபாதகம்மப³த்³தோ⁴தி?

வுச்சதேயதா²வுத்தவத⁴கசேதனாஸஹிதோ ஸங்கா²ரபுஞ்ஜோ ஸத்தஸங்கா²தோ ஹந்தி. தேன பவத்திதவத⁴ப்பயோக³னிமித்தம் அபக³தஉஸ்மாவிஞ்ஞாணஜீவிதிந்த்³ரியோ மதவோஹாரபவத்தினிப³ந்த⁴னோ யதா²வுத்தவப்பயோக³கரணே உப்பஜ்ஜனாரஹோ ரூபாரூபத⁴ம்மஸமூஹோ ஹஞ்ஞதி, கேவலோ வா சித்தசேதஸிகஸந்தானோ. வத⁴ப்பயோகா³விஸயபா⁴வேபி தஸ்ஸ பஞ்சவோகாரப⁴வே ரூபஸந்தானாதீ⁴னவுத்திதாய ரூபஸந்தானே பரேன பயோஜிதஜீவிதிந்த்³ரியுபச்சே²த³கபயோக³வஸேன தன்னிப்³ப³த்திதவிப³ந்த⁴கவிஸதி³ரூபுப்பத்தியா விக³தே விச்சே²தோ³ ஹோதீதி ந பாணாதிபாதஸ்ஸ அஸம்ப⁴வோ; நாபி அஹேதுகோ பாணாதிபாதோ, ந ச பயோகோ³ நிப்பயோஜனோ பச்சுப்பன்னேஸு ஸங்கா²ரேஸு கதப்பயோக³வஸேன தத³னந்தரம் உப்பஜ்ஜனாரஹஸ்ஸ ஸங்கா²ரகலாபஸ்ஸ ததா² அனுப்பத்திதோ. க²ணிகானம் ஸங்கா²ரானம் க²ணிகமரணஸ்ஸ இத⁴ மரணபா⁴வேன அனதி⁴ப்பேதத்தா ஸந்ததிமரணஸ்ஸ ச யதா²வுத்தனயேன ஸஹேதுகபா⁴வதோ ந அஹேதுகம் மரணம்; ந ச கத்துரஹிதோ பாணாதிபாதப்பயோகோ³ நிரீஹகேஸுபி ஸங்கா²ரேஸு ஸன்னிஹிததாமத்தேன உபகாரகேஸு அத்தனோ அத்தனோ அனுரூபப²லுப்பாத³னே நியதேஸு காரணேஸு கத்துவோஹாரஸித்³தி⁴தோ யதா² – ‘‘பதீ³போ பகாஸேதி, நிஸாகரோ சந்தி³மா’’தி. ந ச கேவலஸ்ஸ வசாதி⁴ப்பாயஸஹபு⁴னோ சித்தசேதஸிககலாபஸ்ஸ பாணாதிபாதோ இச்சி²தோ ஸந்தானவஸேன அவட்டி²தஸ்ஸேவ படிஜானனதோ; ஸந்தானவஸேன பவத்தமானானஞ்ச பதீ³பாதீ³னம் அத்த²கிரியஸித்³தி⁴ தி³ஸ்ஸதீதி அத்தே²வ பாணாதிபாதேன கம்முனா ப³த்³தோ⁴; ததோ ஏவ யஸ்மிம் ஸந்தானே பாணாதிபாதசேதனா பவத்தா; தத்தே²வ ஸந்தானே பச்சயந்தரஸமவாயேன ப⁴வந்தரே நிரயாதீ³ஸு தஸ்ஸா ப²லப்பவத்தீதி நத்தே²வ கதவினாஸோ அகதப்³பா⁴க³மோ ச. இமினா நயேன அதி³ன்னாதா³னாதீ³னஞ்ச வஸேன யதா²ரஹம் கம்மபத²ஸம்ப³ந்த⁴விபா⁴வனா வேதி³தப்³பா³தி.

ஸப்³போ³ தி³ட்டி²க்³கா³ஹோ தண்ஹாவஸக³தஸ்ஸேவ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘தண்ஹாதி⁴பதேய்யேனா’’தி. தேஸு தேஸு த⁴ம்மேஸூதி மயா தே³ஸியமானத³ஸ்ஸனத⁴ம்மேஸு. பகதிகம்மட்டா²னந்தி தஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ ஸந்திகே க³ஹேத்வா பரிஹரியமானகம்மட்டா²னம். அஞ்ஞம் நவகம்மட்டா²னந்தி ப⁴க³வதோ தே³ஸனானுஸாரேன க³ஹிதம் அஞ்ஞம் நவம் கம்மட்டா²னம். ஸேஸம் ஸுவிஞ்ஞேய்யமேவ.

மஹாபுண்ணமஸுத்தவண்ணனாய லீனத்த²ப்பகாஸனா ஸமத்தா.