2. பூ⁴தகா³மவக்³கோ³

1. பூ⁴தகா³மஸிக்கா²பத³வண்ணனா

பூ⁴தகா³மவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே பூ⁴தகா³மபாதப்³யதாயாதி ஏத்த² ப⁴வந்தி அஹேஸுஞ்சாதி பூ⁴தா, ஜாயந்தி வட்³ட⁴ந்தி ஜாதா வட்³டி⁴தா சாதி அத்தோ². கா³மோதி ராஸி, பூ⁴தானம் கா³மோ, பூ⁴தா ஏவ வா கா³மோதி பூ⁴தகா³மோ, பதிட்டி²தஹரிததிணருக்கா²தீ³னமேதம் அதி⁴வசனம். பாதப்³யஸ்ஸ பா⁴வோ பாதப்³யதா, சே²த³னபே⁴த³னாதீ³ஹி யதா²ருசி பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³தாதி அத்தோ², தஸ்ஸம் பூ⁴தகா³மபாதப்³யதாய, நிமித்தத்தே² சேதம் பு⁴ம்மவசனம், பூ⁴தகா³மபாதப்³யதாஹேது பூ⁴தகா³மஸ்ஸ சே²த³னாதி³பச்சயா பாசித்தியந்தி அத்தோ². தஸ்மா யோ பி⁴க்கு² பத²விஉத³கபாகாராதீ³ஸு யத்த²கத்த²சி ஜாதம் அஸுக்க²ம் அந்தமஸோ அதிஸுகு²மதிணம்பி ஸாஸபபீ³ஜகஸேவாலம்பி உத்³த⁴ரணச்சே²த³னவிஜ்ஜ²னாதீ³ஹி விகோபேதி வா பத²விக²ணனே வுத்தனயேன விகோபாபேதி வா பாசித்தியம் ஆபஜ்ஜதி.

ஆளவியம் ஆளவகே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ ருக்க²சி²ந்த³னவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, ஸாணத்திகம், பூ⁴தகா³மதோ வியோஜிதமூலபீ³ஜக²ந்த⁴பீ³ஜப²லுபீ³ஜஅக்³க³பீ³ஜபீ³ஜபீ³ஜானம் அஞ்ஞதரம் பா⁴ஜனக³தம் வா ராஸிகதம் வா பூ⁴மியம் ரோபிதம்பி நிக்க²ந்தமூலமத்தம் வா நிக்க²ந்தஅங்குரமத்தம் வா ஸசேபிஸ்ஸ வித³த்தி²மத்தா பத்தவட்டி நிக்³க³ச்ச²தி, அனிக்க²ந்தே வா மூலே நிக்க²ந்தே வா மூலே யாவ அங்குரோ ஹரிதோ ந ஹோதி, தாவ தம் விகோபேந்தஸ்ஸ து³க்கடம், ததா² பூ⁴தகா³மபீ³ஜகா³மே வேமதிகஸ்ஸ, அபூ⁴தகா³மபீ³ஜகா³மே பூ⁴தகா³மபீ³ஜகா³மஸஞ்ஞினோ சேவ வேமதிகஸ்ஸ ச. உப⁴யத்த² பன அததா²ஸஞ்ஞிஸ்ஸ, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி, அஸஞ்சிச்ச அஸதியா அஜானித்வா வா விகோபேந்தஸ்ஸ, ‘இமம் ருக்க²’ந்தி ஏவம் அனியமேத்வா ‘‘ருக்க²ம் சி²ந்த³, வல்லிம் சி²ந்தா³’’திஆதீ³னி ப⁴ணந்தஸ்ஸ, ‘‘இமம் புப்ப²ம் வா ப²லம் வா ஜான, இமம் தே³ஹி, இமம் ஆஹர, இமினா மே அத்தோ², இமம் கப்பியம் கரோஹீ’’தி ப⁴ணந்தஸ்ஸ ச அனாபத்தி. ஏவம் கப்பியவசனேன பூ⁴தகா³மதோ வியோஜிதம் பன பீ³ஜஜாதம் புன பி ‘‘கப்பியம் கரோஹீ’’தி காரேத்வாவ பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ம். ஏவஞ்ஹிஸ்ஸ பீ³ஜகா³மபரிமோசனம்பி கதம் ஹோதி.

கப்பியம் கரோந்தேன பன அக்³கி³னா வா நகே²ன வா ஸத்தே²ன வா கத்தப்³ப³ம், அக்³கி³னா கரோந்தேன ச யேன கேனசி அக்³கி³னா ஏகதே³ஸே பு²ஸந்தேன ‘கப்பிய’ந்தி வத்வாவ காதப்³ப³ம். ஸத்தே²ன கரோந்தேன யஸ்ஸ கஸ்ஸசி திகி²ணஸத்த²ஸ்ஸ அந்தமஸோ ஸூசினக²ச்சே²த³னாதீ³னம்பி துண்டே³ன வா தா⁴ராய வா வேத⁴ம் வா சே²த³ம் வா த³ஸ்ஸேந்தேன ததே²வ காதப்³ப³ம். நகே²ன கரோந்தேன ட²பேத்வா கோ³மஹிம்ஸாதீ³னம் கு²ரே யேன கேனசி அபூதினா மனுஸ்ஸானம் வா திரச்சா²னானம் வா நகே²ன அந்தமஸோ சி²ந்தி³த்வா ஆஹடேனாபி ஸத்தே² வுத்தனயேனேவ காதப்³ப³ம். தத்த² ஸசேபி பீ³ஜானம் பப்³ப³தமத்தோ ராஸி, ருக்க²ஸஹஸ்ஸம் வா சி²ந்தி³த்வா ஏகாப³த்³த⁴ம், உச்சூ²னம் வா மஹாபா⁴ரோ ப³ந்தி⁴த்வா ட²பிதோ ஹோதி, ஏகஸ்மிம் பீ³ஜே வா ருக்க²ஸாகா²ய வா உச்சு²ம்ஹி வா கப்பியே கதே ஸப்³ப³ம் கதம் ஹோதி. உச்சு²ம் ‘‘கப்பியம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி தேஹி ஸத்³தி⁴ம் ப³த்³த⁴ம் தா³ருகம் விஜ்ஜ²தி, வட்டதியேவ. ஸசே பன யாய வல்லியா பா⁴ரோ ப³த்³தோ⁴, தம் விஜ்ஜ²தி, ந வட்டதி. மரிசபக்காதீ³ஹி மிஸ்ஸேத்வா ப⁴த்தம் ஆஹரந்தி, ‘‘கப்பியம் கரோஹீ’’தி வுத்தே ஸசேபி ப⁴த்தஸித்தே² விஜ்ஜ²தி, வட்டதியேவ, திலதண்டு³லேஸுபி ஏஸேவ நயோ. யாகு³யா பக்கி²த்தானி பன ஏகாப³த்³தா⁴னி ஹுத்வா ந ஸந்திட்ட²ந்தி, தத்த² ஏகேகம் விஜ்ஜி²த்வாவ காதப்³ப³ம். கபிட்ட²ப²லாதீ³னம் அந்தோ மிஞ்ஜம் கடாஹம் முஞ்சித்வா ஸஞ்சரதி, பி⁴ந்தா³பேத்வா கப்பியம் காரேதப்³ப³ம். ஏகாப³த்³தா⁴ சே, கடாஹேபி காதும் வட்டதி. யம் பன ப²லம் தருணம் ஹோதி அபீ³ஜம் யஞ்ச நிப்³ப³த்தபீ³ஜம் பீ³ஜம் அபனேத்வா பரிபு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ம், தத்த² கப்பியகரணகிச்சம் நத்தி². பூ⁴தகா³மோ, பூ⁴தகா³மஸஞ்ஞிதா, விகோபனம் வா விகோபாபனம் வாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி பத²விக²ணனஸதி³ஸானேவாதி.

பூ⁴தகா³மஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. அஞ்ஞவாத³கஸிக்கா²பத³வண்ணனா

து³தியே யமத்த²ம் ஸங்க⁴மஜ்ஜே² வினயத⁴ரோ புச்ச²தி, ததோ அஞ்ஞம் வத³தீதி அஞ்ஞவாத³கோ, அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரணஸ்ஸேதம் நாமம். விஹேஸதீதி விஹேஸகோ, துண்ஹீபா⁴வஸ்ஸேதம் நாமம், தஸ்மிம் அஞ்ஞவாத³கே விஹேஸகே. பாசித்தியந்தி வத்து²த்³வயே பாசித்தியத்³வயம் வுத்தம். தஸ்மா யோ பி⁴க்கு² ஸாவஸேஸம் ஆபத்திம் ஆபன்னோ ஸங்க⁴மஜ்ஜே² அனுயுஞ்ஜியமானோ தம் ந கதே²துகாமோ அஞ்ஞேன வசனேன அஞ்ஞம் சா²தே³ந்தோ ததா² ததா² விக்கி²பதி, யோ ச துண்ஹீபா⁴வேன விஹேஸேதி, தேஸம் யம் ப⁴க³வதா அஞ்ஞவாத³ககம்மஞ்சேவ விஹேஸககம்மஞ்ச அனுஞ்ஞாதம், தஸ்மிம் ஸங்கே⁴ன கதே புன ததா² கரோந்தானம் பாசித்தியம்.

கோஸம்பி³யம் ச²ன்னத்தே²ரம் ஆரப்³ப⁴ அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரணவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், த⁴ம்மகம்மே திகபாசித்தியம், அத⁴ம்மகம்மே திகது³க்கடம், அனாரோபிதே பன அஞ்ஞவாத³கே வா விஹேஸகே வா ததா² கரோந்தஸ்ஸ து³க்கடமேவ. ஆபத்திம் ஆபன்னபா⁴வம் வா அஜானந்தஸ்ஸ ‘‘கிம் தும்ஹே ப⁴ணதா²’’தி புச்ச²தோ, கே³லஞ்ஞேன வா, ‘‘ஸங்க⁴ஸ்ஸ ப⁴ண்ட³னாதீ³னி வா ப⁴விஸ்ஸந்தி, அத⁴ம்மேன வா வக்³கே³ன வா நகம்மாரஹஸ்ஸ வா கம்மம் கரிஸ்ஸந்தீ’’தி இமினா அதி⁴ப்பாயேன ந கதே²ந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. த⁴ம்மகம்மேன ஆரோபிததா, ஆபத்தியா வா வத்து²னா வா அனுயுஞ்ஜியமானதா, சா²தே³துகாமதாய அஞ்ஞேனஞ்ஞம் படிசரணம் வா துண்ஹீபா⁴வோ வாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி அதி³ன்னாதா³னஸதி³ஸானி, இத³ம் பன ஸியா கிரியம், ஸியா அகிரியம், து³க்க²வேத³னஞ்ச ஹோதீதி.

அஞ்ஞவாத³கஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. உஜ்ஜா²பனகஸிக்கா²பத³வண்ணனா

ததியே யேன வசனேன உஜ்ஜா²பேந்தி ‘‘ச²ந்தா³ய இத்த²ன்னாமோ இத³ம் நாம கரோதீ’’திஆதீ³னி வத³ந்தா உபஸம்பன்னம் ஸங்கே⁴ன ஸம்மதம் ஸேனாஸனபஞ்ஞாபகாதி³பே⁴த³ம் தஸ்ஸ அயஸகாமா ஹுத்வா பி⁴க்கூ²ஹி அவஜானாபேந்தி, அவஞ்ஞாய ஓலோகாபேந்தி, லாமகதோ வா சிந்தாபேந்தி, தம் வசனம் உஜ்ஜா²பனகம். யேன ச ததே²வ வத³ந்தா கி²ய்யந்தி, ஸப்³ப³த்த² தஸ்ஸ அவண்ணம் பகாஸேந்தி, தம் கி²ய்யனகம், தஸ்மிம் உஜ்ஜா²பனகே கி²ய்யனகே. பாசித்தியந்தி வத்து²த்³வயே பாசித்தியத்³வயம் வுத்தம். தஸ்மா யோ ஸம்மதஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ அயஸகாமதாய உபஸம்பன்னஸ்ஸ வத³ந்தோ உஜ்ஜா²பேதி வா கி²ய்யதி வா, தஸ்ஸ பாசித்தியம் ஹோதி.

ராஜக³ஹே மேத்தியபூ⁴மஜகே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ உஜ்ஜா²பனகி²ய்யனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், யம் தஸ்ஸ உபஸம்பன்னஸ்ஸ ஸம்முதிகம்மம் கதம், தஸ்மிம் த⁴ம்மகம்மே திகபாசித்தியம், அத⁴ம்மகம்மே திகது³க்கடம், அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ பன ஸந்திகே ததா² ப⁴ணந்தஸ்ஸ, அஸம்மதஸ்ஸ ச அவண்ணம் யஸ்ஸ கஸ்ஸசி ஸந்திகே ப⁴ணந்தஸ்ஸ, அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ பன ஸம்மதஸ்ஸ வா அஸம்மதஸ்ஸ வா அவண்ணம் யஸ்ஸ கஸ்ஸசிதே³வ ஸந்திகே ப⁴ணந்தஸ்ஸ ச து³க்கடமேவ. பகதியாவ ச²ந்தா³தி³வஸேன கரோந்தம் உஜ்ஜா²பேந்தஸ்ஸ வா கி²ய்யந்தஸ்ஸ வா, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. த⁴ம்மகம்மேன ஸம்மததா, உபஸம்பன்னதா, அக³திக³மனாபா⁴வோ, தஸ்ஸ அவண்ணகாமதா, யஸ்ஸ ஸந்திகே வத³தி, தஸ்ஸ உபஸம்பன்னதா, உஜ்ஜா²பனம் வா கி²ய்யனம் வாதி இமானேத்த² ச² அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி அதி³ன்னாதா³னஸதி³ஸானி, இத³ம் பன து³க்க²வேத³னமேவாதி.

உஜ்ஜா²பனகஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

4. பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

சதுத்தே² ஸங்கி⁴கந்தி ஸங்க⁴ஸ்ஸ ஸந்தகம். மஞ்சாதீ³ஸு யோகோசி மஞ்சஸங்கே²பேன கதோ ஸப்³போ³பி மஞ்சோயேவ, பீடே²பி ஏஸேவ நயோ. யேன கேனசி பன சோளேன வா கப்பியசம்மேன வா ச²விம் கத்வா ட²பேத்வா மனுஸ்ஸலோமம் தாலீஸபத்தஞ்ச யேஹி கேஹிசி லோமபண்ணதிணவாகசோளேஹி பூரேத்வா கதஸேனாஸனம் பி⁴ஸீதி வுச்சதி. தத்த² நிஸீதி³தும்பி நிபஜ்ஜிதும்பி வட்டதி, பமாணபரிச்சே²தோ³பி சேத்த² நத்தி². கோச்ச²ம் பன வாகஉஸீரமுஞ்ஜபப்³ப³ஜாதீ³னம் அஞ்ஞதரமயம் அந்தோ ஸம்வேல்லித்வா ப³த்³த⁴ம் ஹேட்டா² ச உபரி ச வித்த²தம் பணவஸண்டா²னம் மஜ்ஜே² ஸீஹசம்மாதி³பரிக்கி²த்தம் ஹோதி, அகப்பியசம்மம் நாமேத்த² நத்தி². ஸேனாஸனஞ்ஹி ஸோவண்ணமயம்பி வட்டதி. அஜ்ஜோ²காஸேதி ஏத்த² யே அவஸ்ஸிகஸங்கேதா வஸ்ஸானமாஸாதி ஏவம் அஸஞ்ஞிதா அட்ட² மாஸா, தே ட²பேத்வா இதரேஸு சதூஸு மாஸேஸு ஸசேபி தே³வோ ந வஸ்ஸதி. ததா²பி பகதிஅஜ்ஜோ²காஸே ச ஓவஸ்ஸகமண்ட³பே ச ஸந்த²ரிதும் ந வட்டதி. யத்த² பன ஹேமந்தே வஸ்ஸதி, தத்த² அபரேபி சத்தாரோ மாஸே ந வட்டதி. கி³ம்ஹே பன ஸப்³ப³த்த² விக³தவலாஹகம் விஸுத்³த⁴ம் நப⁴ம் ஹோதி, தஸ்மா ததா³ கேனசிதே³வ கரணீயேன க³ச்ச²தி, வட்டதி. காகாதீ³னம் நிப³த்³த⁴வாஸருக்க²மூலே பன கதா³சிபி ந வட்டதி. இதி யத்த² ச யதா³ ச ஸந்த²ரிதும் ந வட்டதி, தம் ஸப்³ப³மித⁴ அஜ்ஜோ²காஸஸங்க²மேவ க³தந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.

ஸந்த²ரித்வாதி ததா²ரூபே டா²னே அத்தனோ வா பரஸ்ஸ வா அத்தா²ய ஸந்த²ரித்வா. அஞ்ஞஸ்ஸத்தா²ய ஸந்த²தம்பி ஹி யாவ ஸோ தத்த² ந நிஸீத³தி, ‘க³ச்ச² த்வ’ந்தி வா ந ப⁴ணதி, தாவ ஸந்தா²ரகஸ்ஸேவ பா⁴ரோ. ஸந்த²ராபேத்வாதி அனுபஸம்பன்னேன ஸந்த²ராபேத்வா. ஏததே³வ ஹி தஸ்ஸ பலிபோ³தோ⁴ ஹோதி, உபஸம்பன்னேன ஸந்த²தம் ஸந்தா²ரகஸ்ஸேவ பா⁴ரோ, தஞ்ச கோ² யாவ ஆணாபகோ தத்த² ந நிஸீத³தி, ‘க³ச்ச² த்வ’ந்தி வா ந ப⁴ணதி. யஸ்மிஞ்ஹி அத்தனா ஸந்த²ராபிதே வா பகதிஸந்த²தே வா உபஸம்பன்னோ நிஸீத³தி, ஸப்³ப³ம் தம் நிஸின்னஸ்ஸேவ பா⁴ரோ, தஸ்மா ஸந்த²ராபிதந்த்வேவ ஸங்க²ம் க³ச்ச²தி. தம் பக்கமந்தோ நேவ உத்³த⁴ரேய்ய, ந உத்³த⁴ராபேய்யாதி அத்தனா வா உத்³த⁴ரித்வா பதிரூபே டா²னே ந ட²பேய்ய, பரேன வா ததா² ந காராபேய்ய. அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்யாதி யோ பி⁴க்கு² வா ஸாமணேரோ வா ஆராமிகோ வா லஜ்ஜீ ஹோதி, அத்தனோ பலிபோ³த⁴ம் விய மஞ்ஞதி, ததா²ரூபம் அனாபுச்சி²த்வா தம் ஸேனாஸனம் தஸ்ஸ அனிய்யாதேத்வா நிரபேக்கோ² க³ச்ச²தி, தா²மமஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ லேட்³டு³பாதம் அதிக்கமேய்ய, தஸ்ஸ ஏகேன பாதே³ன லேட்³டு³பாதாதிக்கமே து³க்கடம், து³தியபாதா³திக்கமே பாசித்தியம். போ⁴ஜனஸாலாய டி²தோ பன ‘‘அஸுகஸ்மிம் நாம தி³வாவிஹாரட்டா²னே பஞ்ஞபேத்வா க³ச்சா²ஹீ’’தி பேஸேத்வா ததோ நிக்க²மித்வா அஞ்ஞத்த² க³ச்ச²ந்தோ பாது³த்³தா⁴ரேன காரேதப்³போ³.

ஸாவத்தி²யம் ஸம்ப³ஹுலே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ ஸந்த²தம் அனுத்³த⁴ரித்வா அனாபுச்ச²ம் பக்கமனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், திகபாசித்தியம், புக்³க³லிகே திகது³க்கடம், சிமிலிகம் வா உத்தரத்த²ரணம் வா பூ⁴மத்த²ரணம் வா தட்டிகம் வா சம்மக்க²ண்ட³ம் வா பாத³புஞ்ச²னம் வா ப²லகபீட²ம் வா யம் வா பனஞ்ஞம் கஞ்சி தா³ருப⁴ண்ட³ம் மத்திகாப⁴ண்ட³ம் அந்தமஸோ பத்தாதா⁴ரகம்பி வுத்தலக்க²ணே அஜ்ஜோ²காஸே ட²பேத்வா க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ து³க்கடமேவ. ஆரஞ்ஞகேன பன அஸதி அனோவஸ்ஸகே ஸப்³ப³ம் ருக்கே² லக்³கே³த்வாபி யதா² வா உபசிகாஹி ந க²ஜ்ஜதி, ஏவம் கத்வாபி க³ந்தும் வட்டதி. அப்³போ⁴காஸிகேன பன சீவரகுடிகம் கத்வாபி ரக்கி²தப்³ப³ம். அத்தனோ ஸந்தகே, விஸ்ஸாஸிகபுக்³க³லிகே, உத்³த⁴ரணாதீ³னி கத்வா க³மனே, ஓதாபேந்தஸ்ஸ, ‘‘ஆக³ந்த்வா உத்³த⁴ரிஸ்ஸாமீ’’தி க³ச்ச²தோ, வுட்³ட⁴தரா உட்டா²பேந்தி, அமனுஸ்ஸோ தத்த² நிஸீத³தி, கோசி இஸ்ஸரோ க³ண்ஹாதி, ஸீஹாத³யோ தம் டா²னம் ஆக³ந்த்வா திட்ட²ந்தி, ஏவம் ஸேனாஸனம் பலிபு³த்³த⁴ம் ஹோதி, ததா² பலிபு³த்³தே⁴ வா ஸேனாஸனே, ஜீவிதப்³ரஹ்மசரியந்தராயகராஸு ஆபதா³ஸு வா க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. மஞ்சாதீ³னம் ஸங்கி⁴கதா, வுத்தலக்க²ணே தே³ஸே ஸந்த²ரணம் வா ஸந்த²ராபனம் வா, அபலிபு³த்³த⁴தா, ஆபதா³ய அபா⁴வோ, நிரபேக்க²தா, லேட்³டு³பாதாதிக்கமோதி இமானேத்த² ச² அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி பட²மகதி²னஸதி³ஸானேவ, இத³ம் பன கிரியாகிரியந்தி.

பட²மஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. து³தியஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா

பஞ்சமே விஹாரேதி க³ப்³பே⁴ வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் வா ஸப்³ப³பரிச்ச²ன்னே வுத்தஸேனாஸனே. ஸேய்யந்தி ஸேய்யா நாம பி⁴ஸீ சிமிலிகா உத்தரத்த²ரணம் பூ⁴மத்த²ரணம் தட்டிகா சம்மக்க²ண்டோ³ நிஸீத³னம் பச்சத்த²ரணம் திணஸந்தா²ரோ பண்ணஸந்தா²ரோதி வுத்தம். தத்த² சிமிலிகா நாம பரிகம்மகதாய பூ⁴மியா வண்ணானுரக்க²ணத்த²ம் கதா. உத்தரத்த²ரணம் நாம மஞ்சபீடா²தீ³னம் உபரி அத்த²ரிதப்³ப³யுத்தகம் பச்சத்த²ரணம். பூ⁴மத்த²ரணம் நாம சிமிலிகாய ஸதி தஸ்ஸா உபரி, அஸதி ஸுத்³த⁴பூ⁴மியம் அத்த²ரிதப்³பா³ கடஸாரகாதி³ விகதி. தட்டிகா நாம தாலபண்ணாதீ³ஹி கததட்டிகா. சம்மக்க²ண்டோ³ நாம யம்கிஞ்சி சம்மம், ஸீஹசம்மாதீ³னஞ்ஹி பரிஹரணேயேவ பரிக்கே²போ, ஸேனாஸனபரிபோ⁴கே³ பன அகப்பியசம்மம் நாம நத்தி². பச்சத்த²ரணம் நாம பாவாரோ கோஜவோதி ஏத்தகமேவ, ஸேஸம் பாகடமேவ. இதி இமாஸு த³ஸஸு ஸேய்யாஸு ஏகம்பி ஸேய்யம் அத்தனோ வஸ்ஸக்³கே³ன க³ஹேத்வா வுத்தலக்க²ணே விஹாரே ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா யோ பி⁴க்கு² தி³ஸம்க³மிகோ யதா² ட²பிதம் உபசிகாஹி ந க²ஜ்ஜதி, ததா² ட²பனவஸேன நேவ உத்³த⁴ரேய்ய, ந உத்³த⁴ராபேய்ய, புரிமஸிக்கா²பதே³ வுத்தனயேன அனாபுச்ச²ம் வா க³ச்சே²ய்ய, தஸ்ஸ பரிக்கி²த்தஸ்ஸ ஆராமஸ்ஸ பரிக்கே²பம், அபரிக்கி²த்தஸ்ஸ உபசாரம் அதிக்கமந்தஸ்ஸ பட²மபாதே³ து³க்கடம், து³தியபாதே³ பாசித்தியம். யத்த² பன உபசிகாஸங்கா நத்தி², ததோ அனாபுச்சா²பி க³ந்தும் வட்டதி, ஆபுச்ச²னம் பன வத்தம்.

ஸாவத்தி²யம் ஸத்தரஸவக்³கி³யே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ ஸங்கி⁴கே விஹாரே ஸேய்யம் ஸந்த²ரித்வா அனுத்³த⁴ரித்வா அனாபுச்சா² பக்கமனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், திகபாசித்தியம், புக்³க³லிகே திகது³க்கடம், வுத்தலக்க²ணஸ்ஸ பன விஹாரஸ்ஸ உபசாரே ப³ஹி ஆஸன்னே உபட்டா²னஸாலாய வா அபரிச்ச²ன்னமண்ட³பே வா பரிச்ச²ன்னே வாபி ப³ஹூனம் ஸன்னிபாதபூ⁴தே ருக்க²மூலே வா ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா, மஞ்சபீட²ஞ்ச விஹாரே வா வுத்தப்பகாரே விஹாரூபசாரே வா ஸந்த²ரித்வா வா ஸந்த²ராபேத்வா வா உத்³த⁴ரணாதீ³னி அகத்வா க³ச்ச²ந்தஸ்ஸ து³க்கடமேவ. அத்தனோ ஸந்தகே, விஸ்ஸாஸிகபுக்³க³லிகே, உத்³த⁴ரணாதீ³னி கத்வா, புரிமனயேனேவ பலிபு³த்³த⁴ம் ச²ட்³டே³த்வா க³மனே, யோ ச ‘‘அஜ்ஜேவ ஆக³ந்த்வா படிஜக்³கி³ஸ்ஸாமீ’’தி ஏவம் ஸாபேக்கோ² நதி³பாரம் வா கா³மந்தரம் வா க³ந்த்வா யத்த²ஸ்ஸ க³மனசித்தம் உப்பன்னம், தத்தே²வ டி²தோ கஞ்சி பேஸேத்வா வா ஆபுச்ச²தி, நதி³பூரராஜசோராதீ³ஸு வா கேனசி பலிபு³த்³தோ⁴ ந ஸக்கோதி பச்சாக³ந்தும், தஸ்ஸ ச, ஆபதா³ஸு ச, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. வுத்தலக்க²ணஸேய்யா, தஸ்ஸா ஸங்கி⁴கதா, வுத்தலக்க²ணே விஹாரே ஸந்த²ரணம் வா ஸந்த²ராபனம் வா, அபலிபு³த்³த⁴தா, ஆபதா³ய அபா⁴வோ, அனபேக்க²ஸ்ஸ தி³ஸாபக்கமனம், உபசாரஸீமாதிக்கமோதி இமானேத்த² ஸத்த அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி அனந்தரஸிக்கா²பதே³ வுத்தனயானேவாதி.

து³தியஸேனாஸனஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

6. அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பத³வண்ணனா

ச²ட்டே² ஜானந்தி ‘‘அனுட்டா²பனீயோ அய’’ந்தி ஜானந்தோ, தேனேவஸ்ஸ பத³பா⁴ஜனே ‘‘வுட்³டோ⁴’தி ஜானாதி, ‘கி³லானோ’தி ஜானாதி, ‘ஸங்கே⁴ன தி³ன்னோ’தி ஜானாதீ’’தி (பாசி. 121) வுத்தம். வுட்³டோ⁴ ஹி அத்தனோ வுட்³ட⁴தாய அனுட்டா²பனீயோ, கி³லானோ கி³லானதாய, ஸங்கோ⁴ பன ப⁴ண்டா³கா³ரிகஸ்ஸ வா த⁴ம்மகதி²கவினயத⁴ரக³ணவாசகாசரியானம் வா ப³ஹூபகாரதம் கு³ணவிஸிட்ட²தஞ்ச ஸல்லக்கே²த்வா து⁴வவாஸத்தா²ய விஹாரம் ஸல்லக்கே²த்வா ஸம்மன்னித்வா தே³தி, தஸ்மா யஸ்ஸ ஸங்கே⁴ன தி³ன்னோ, ஸோபி அனுட்டா²பனீயோ. புப்³பு³பக³தந்தி புப்³ப³ம் உபக³தம். அனுபக²ஜ்ஜாதி மஞ்சபீடா²னம் வா தஸ்ஸ வா பி⁴க்கு²னோ பவிஸந்தஸ்ஸ வா நிக்க²மந்தஸ்ஸ வா உபசாரம் அனுபவிஸித்வா. தத்த² மஞ்சபீடா²னம் தாவ மஹல்லகே விஹாரே ஸமந்தா தி³யட்³டோ⁴ ஹத்தோ² உபசாரோ, கு²த்³த³கே யதோ பஹோதி, ததோ தி³யட்³டோ⁴ ஹத்தோ², தஸ்ஸ பன பவிஸந்தஸ்ஸ பாத³தோ⁴வனபாஸாணதோ யாவ மஞ்சபீட²ம், நிக்க²மந்தஸ்ஸ மஞ்சபீட²தோ யாவ பஸ்ஸாவட்டா²னம், தாவ உபசாரோ. ஸேய்யம் கப்பேய்யாதி தஸ்ஸ ஸம்பா³த⁴ம் கத்துகாமதாய தஸ்மிம் உபசாரே த³ஸஸு ஸேய்யாஸு ஏகம்பி ஸந்த²ரந்தஸ்ஸ வா ஸந்த²ராபேந்தஸ்ஸ வா து³க்கடம், தத்த² நிஸீத³ந்தஸ்ஸ வா நிபஜ்ஜந்தஸ்ஸ வா பாசித்தியம், த்³வேபி கரோந்தஸ்ஸ த்³வே பாசித்தியானி, புனப்புனம் கரோந்தஸ்ஸ பயோக³க³ணனாய பாசித்தியம்.

ஸாவத்தி²யம் ச²ப்³ப³க்³கி³யே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ அனுபக²ஜ்ஜ ஸேய்யகப்பனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், திகபாசித்தியம், புக்³க³லிகே திகது³க்கடம், வுத்தூபசாரதோ வா ப³ஹி, உபட்டா²னஸாலாதி³கே வா, விஹாரஸ்ஸ உபசாரே வா, ஸந்த²ரணஸந்த²ராபனேஸுபி நிஸஜ்ஜஸயனேஸுபி து³க்கடமேவ. அத்தனோ வா, விஸ்ஸாஸிகஸ்ஸ வா ஸந்தகே பன விஹாரே ஸந்த²ரந்தஸ்ஸ, யோ ச கி³லானோ வா ஸீதுண்ஹபீளிதோ வா பவிஸதி, தஸ்ஸ ச, ஆபதா³ஸு ச, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. ஸங்கி⁴கவிஹாரதா, அனுட்டா²பனீயபா⁴வஜானனம், ஸம்பா³தே⁴துகாமதா, உபசாரே நிஸீத³னம் வா நிபஜ்ஜனம் வாதி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி பட²மபாராஜிகஸதி³ஸானேவ, இத³ம் பன து³க்க²வேத³னமேவாதி.

அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

7. நிக்கட்³ட⁴னஸிக்கா²பத³வண்ணனா

ஸத்தமே குபிதோதி குத்³தோ⁴. அனத்தமனோதி அதுட்ட²சித்தோ. நிக்கட்³டே⁴ய்ய வா நிக்கட்³டா⁴பேய்ய வா பாசித்தியந்தி ஏத்த² யே அனேகபூ⁴மகா பாஸாதா³, அனேககோட்ட²கானி வா சதுஸ்ஸாலானி, தாதி³ஸேஸு ஸேனாஸனேஸு க³ஹேத்வா அந்தரா அட்ட²பேத்வா ஏகேனேவ பயோகே³ன அதிக்காமேந்தஸ்ஸ ஏகம் பாசித்தியம், ட²பேத்வா ட²பேத்வா நானாபயோகே³ஹி அதிக்காமேந்தஸ்ஸ த்³வாரக³ணனாய பாசித்தியானி, ஹத்தே²ன அனாமஸித்வா ‘நிக்க²மா’தி வத்வா வாசாய நிக்கட்³ட⁴ந்தஸ்ஸாபி ஏஸேவ நயோ. நிக்கட்³டா⁴பேந்தஸ்ஸ பன ‘நிக்கட்³டா⁴’தி ஆணத்தமத்தே து³க்கடம், ஸகிம் ஆணத்தே பன தஸ்மிம் ப³ஹுகேபி த்³வாரே நிக்க²மந்தே இதரஸ்ஸ ஏகமேவ பாசித்தியம். ஸசே பன ‘‘ஏத்தகானி த்³வாரானி நிக்கட்³டா⁴ஹீ’’தி வா, ‘‘யாவ மஹாத்³வாரம், தாவ நிக்கட்³டா⁴ஹீ’’தி வா ஏவம் நியமேத்வா ஆணத்தோ ஹோதி, த்³வாரக³ணனாய பாசித்தியானி.

ஸாவத்தி²யம் ச²ப்³ப³க்³கி³யே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ பி⁴க்கு²ம் ஸங்கி⁴கா விஹாரா நிக்கட்³ட⁴னவத்து²ஸ்மிம்

பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, ஸாணத்திகம், திகபாசித்தியம், புக்³க³லிகே திகது³க்கடம், தஸ்ஸ பரிக்கா²ரனிக்கட்³ட⁴னே, உபட்டா²னஸாலாதி³கா விஹாரூபசாரா தஸ்ஸ வா தஸ்ஸ பரிக்கா²ரஸ்ஸ வா நிக்கட்³ட⁴னே, அனுபஸம்பன்னஸ்ஸ பன அனுபஸம்பன்னபரிக்கா²ரஸ்ஸ வா விஹாரா வா விஹாரூபசாரா வா நிக்கட்³ட⁴னே நிக்கட்³டா⁴பனே ச து³க்கடமேவ. தஞ்ச கோ² அஸம்ப³த்³தே⁴ஸு பரிக்கா²ரேஸு பரிக்கா²ரக³ணனாய வேதி³தப்³ப³ம். அத்தனோ வா, விஸ்ஸாஸிகஸ்ஸ வா ஸந்தகா விஹாரா நிக்கட்³ட⁴னே, ஸகலஸங்கா⁴ராமதோபி ப⁴ண்ட³னகாரகஸ்ஸ வா தஸ்ஸ பரிக்கா²ரஸ்ஸ வா நிக்கட்³ட⁴னே நிக்கட்³டா⁴பனே வா, அத்தனோ வஸனட்டா²னதோ அலஜ்ஜிஸ்ஸ, உம்மத்தகஸ்ஸ, ந ஸம்மாவத்தந்தானம் அந்தேவாஸிகஸஅவிஹாரிகானம், தேஸம் பரிக்கா²ரஸ்ஸ வா நிக்கட்³ட⁴னே ச, ஸயம் உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. ஸங்கி⁴கவிஹாரோ, உபஸம்பன்னஸ்ஸ ப⁴ண்ட³னகாரகபா⁴வாதி³வினிமுத்ததா, கோபேன நிக்கட்³ட⁴னம் வா நிக்கட்³டா⁴பனம் வாதி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி அதி³ன்னாதா³னஸதி³ஸானி, இத³ம் பன து³க்க²வேத³னந்தி.

நிக்கட்³ட⁴னஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

8. வேஹாஸகுடிஸிக்கா²பத³வண்ணனா

அட்ட²மே உபரிவேஹாஸகுடியாதி உபரி அச்ச²ன்னதலாய த்³விபூ⁴மிககுடியா வா திபூ⁴மிககுடியா வா, பத³பா⁴ஜனே பன இத⁴ அதி⁴ப்பேதம் குடிம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘மஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ அஸீஸக⁴ட்டா’’தி (பாசி. 131) வுத்தம். ஆஹச்சபாத³கந்தி அங்கே³ விஜ்ஜி²த்வா பவேஸிதபாத³கம். அபி⁴னிஸீதே³ய்யாதி அபி⁴ப⁴வித்வா அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா நிஸீதே³ய்ய, பு⁴ம்மத்தே² வா ஏதம் உபயோக³வசனம், மஞ்சே வா பீடே² வா நிஸீதே³ய்ய வா நிபஜ்ஜேய்ய வாதி அத்தோ². அபீ⁴தி இத³ம் பன பத³ஸோப⁴ணத்தே² உபஸக்³க³மத்தமேவ, தஸ்மா யோ பி⁴க்கு² வுத்தலக்க²ணாய வேஹாஸகுடியா ஸப்³ப³ந்திமேன பரிச்சே²தே³ன யாவ பமாணமஜ்ஜி²மஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸோ ஹேட்டி²மாஹி துலாஹி ஸீஸம் ந க⁴ட்டேதி, ஏத்தகம் உச்சாய துலானம் உபரி ட²பிதே ஆஹச்சபாத³கே மஞ்சே வா பீடே² வா நிஸீத³தி வா நிபஜ்ஜதி வா, தஸ்ஸ அனுபக²ஜ்ஜஸிக்கா²பதே³ வுத்தனயேன பயோக³க³ணனாய பாசித்தியம்.

ஸாவத்தி²யம் அஞ்ஞதரம் பி⁴க்கு²ம் ஆரப்³ப⁴ உபரிவேஹாஸகுடியா ஆஹச்சபாத³கம் மஞ்சம் பீட²ம் ஸஹஸா அபி⁴னிஸீத³னஅபி⁴னிபஜ்ஜனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், திகபாசித்தியம், புக்³க³லிகே திகது³க்கடம், அத்தனோ வா, விஸ்ஸாஸிகஸ்ஸ வா ஸந்தகே விஹாரே, அவேஹாஸகுடியா, ஸீஸக⁴ட்டாய, யஸ்ஸ வா ஹேட்டா² த³ப்³ப³ஸம்பா⁴ராதீ³னம் நிக்கி²த்தத்தா அபரிபோ⁴க³ம் ஹோதி, உபரிதலம் வா பத³ரஸஞ்சிதம் ஸுதா⁴தி³பரிகம்மகதம் வா, தத்த² ஆஹச்சபாத³கே நிஸீத³ந்தஸ்ஸ, யோ சே தஸ்மிம் வேஹாஸட்டே²பி ஆஹச்சபாத³கே டி²தோ கிஞ்சி க³ண்ஹாதி வா லக்³க³தி வா, யஸ்ஸ ச படாணீ தி³ன்னா ஹோதி, பாத³ஸீஸானம் உபரி ஆணீ பவேஸிதா, தத்த² நிஸீத³ந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. ஸங்கி⁴கோ விஹாரோ, அஸீஸக⁴ட்டா வேஹாஸகுடி, ஹேட்டா² ஸபரிபோ⁴க³ம், அபடாணிதி³ன்னே ஆஹச்சபாத³கே நிஸீத³னம் வா நிபஜ்ஜனம் வாதி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி ஏளகலோமஸதி³ஸானீதி.

வேஹாஸகுடிஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

9. மஹல்லகவிஹாரஸிக்கா²பத³வண்ணனா

நவமே மஹல்லகந்தி ஸஸ்ஸாமிகம். விஹாரந்தி உல்லித்தாவல்லித்தம். யாவ த்³வாரகோஸாதிஏத்த² த்³வாரகோஸோ நாம உக்கட்ட²பரிச்சே²தே³ன பிட்ட²ஸங்கா⁴டஸ்ஸ ஸாமந்தா அட்³ட⁴தேய்யஹத்தோ² பதே³ஸோ. அக்³க³ளட்ட²பனாயாதி ஸகவாடகஸ்ஸ த்³வாரப³ந்த⁴ஸ்ஸ நிச்சலபா⁴வத்தா²ய. கவாடஞ்ஹி லஹுபரிவத்தகம் விவரணகாலே பி⁴த்திம் ஆஹனதி, பித³ஹனகாலே த்³வாரப³ந்த⁴ம். தேன ஆஹனேன பி⁴த்தி கம்பதி, ததோ மத்திகா சலதி, சலித்வா ஸிதி²லா வா ஹோதி பததி வா, தேனாஹ ப⁴க³வா ‘‘யாவ த்³வாரகோஸா அக்³க³ளட்ட²பனாயா’’தி. தத்த² கிஞ்சாபி ‘‘இத³ம் நாம கத்தப்³ப³’’ந்தி நேவ மாதிகாயம், ந பத³பா⁴ஜனே வுத்தம், அட்டு²ப்பத்தியம் பன ‘‘புனப்புனம் சா²தா³பேஸி, புனப்புனம் லேபாபேஸீ’’தி (பாசி. 134) அதி⁴காரதோ யாவ த்³வாரகோஸா அக்³க³ளட்ட²பனாய புனப்புனம் லிம்பிதப்³போ³ வா லேபாபேதப்³போ³ வாதி ஏவமத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. ஆலோகஸந்தி⁴பரிகம்மாயாதிஏத்த² ஆலோகஸந்தீ⁴தி வாதபானகவாடகா வுச்சந்தி. தே விவரணகாலே வித³த்தி²மத்தம்பி அதிரேகம்பி பி⁴த்திப்பதே³ஸம் பஹரந்தி, உபசாரோ பனேத்த² ஸப்³ப³தி³ஸாஸு லப்³ப⁴தி, தஸ்மா ஸப்³ப³தி³ஸாஸு கவாடவித்தா²ரப்பமாணோ ஓகாஸோ ஆலோகஸந்தி⁴பரிகம்மத்தா²ய லிம்பிதப்³போ³ வா லேபாபேதப்³போ³ வாதி அயமேத்த² அதி⁴ப்பாயோ.

ஏவம் லேபகம்மே யம் கத்தப்³ப³ம், தம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ச²த³னே கத்தப்³ப³ம் த³ஸ்ஸேதும் த்³வத்திச்ச²த³னஸ்ஸாதிஆதி³மாஹ. தத்த² த்³வத்திச்ச²த³னஸ்ஸ பரியாயந்தி ச²த³னஸ்ஸ த்³வத்திபரியாயம், பரியாயம் வுச்சதி பரிக்கே²போ, பரிக்கே²பத்³வயம் வா பரிக்கே²பத்தயம் வா அதி⁴ட்டா²தப்³ப³ந்தி அத்தோ². அப்பஹரிதே டி²தேனாதி அஹரிதே டி²தேன. ஹரிதந்தி சேத்த² ஸத்தத⁴ஞ்ஞாதி³பே⁴த³ம் புப்³ப³ண்ணம், முக்³க³மாஸதிலகுலத்த²அலாபு³கும்ப⁴ண்டா³தி³பே⁴த³ஞ்ச அபரண்ணம் அதி⁴ப்பேதம். யம் தஸ்மிம் கே²த்தே வுத்தம் ந தாவ ஸம்பஜ்ஜதி, வஸ்ஸே பன பதிதே ஸம்பஜ்ஜிஸ்ஸதி, தம்பி ஹரிதஸங்க²மேவ க³ச்ச²தி. தஸ்மா தஸ்மிம் ட²த்வா அதி⁴ட்ட²ஹந்தோ து³க்கடம் ஆபஜ்ஜதி. அப்பஹரிதே ட²த்வா அதி⁴ட்ட²ஹந்தஸ்ஸாபி அயம் பரிச்சே²தோ³, பிட்டி²வம்ஸஸ்ஸ வா கூடாகா³ரதூ²பிகாய வா பஸ்ஸே நிஸின்னோ புரிஸோ ச²த³னமுக²வட்டிஅந்தேன ஓலோகேந்தோ யஸ்மிம் பூ⁴மிபா⁴கே³ டி²தம் பி⁴க்கு²ம் பஸ்ஸதி, யஸ்மிஞ்ச டி²தோ தம் உபரி நிஸின்னகம் ததே²வ உல்லோகேந்தோ பஸ்ஸதி, தஸ்மிம் டா²தப்³ப³ம், தஸ்ஸ அந்தோ அஹரிதேபி டா²தும் ந லப⁴தி. ததோ சே உத்தரீதி மக்³கே³ன சா²தி³யமானே திண்ணம் மக்³கா³னம், பரியாயேன சா²தி³யமானே திண்ணம் பரியாயானம் உபரி இட்ட²கஸிலாஸுதா⁴ஹி சா²தி³யமானே இட்ட²கஸிலாஸுதா⁴பிண்ட³க³ணனாய, திணபண்ணேஹி சா²தி³யமானே பண்ணக³ணனாய சேவ திணமுட்டி²க³ணனாய ச பாசித்தியம்.

கோஸம்பி³யம் ச²ன்னத்தே²ரம் ஆரப்³ப⁴ புனப்புனம் சா²தா³பனலேபாபனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, அனாணத்திகம், திகபாசித்தியம், ஊனத்³வத்திபரியாயே அதிரேகஸஞ்ஞினோ வேமதிகஸ்ஸ வா து³க்கடம். ஸேதவண்ணாதி³கரணே, த்³வத்திபரியாயே வா ஊனகத்³வத்திபரியாயே வா, லேணகு³ஹாதிணகுடிகாதீ³ஸு, அஞ்ஞஸ்ஸத்தா²ய, அத்தனோ த⁴னேன காரேந்தஸ்ஸ, வாஸாகா³ரம் ட²பேத்வா ஸேஸானி அதி⁴ட்ட²ஹந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. மஹல்லகவிஹாரதா, அத்தனோ வாஸாகா³ரதா, உத்தரி அதி⁴ட்டா²னந்தி இமானேத்த² தீணி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி ஸஞ்சரித்தே வுத்தனயானேவாதி.

மஹல்லகவிஹாரஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

10. ஸப்பாணகஸிக்கா²பத³வண்ணனா

த³ஸமே ஜானம் ஸப்பாணகந்தி ‘‘ஸப்பாணகம் ஏத’’ந்தி தி³ஸ்வா வா ஸுத்வா வா யேன கேனசி ஆகாரேன ஜானந்தோ. ஸிஞ்சேய்ய வா ஸிஞ்சாபேய்ய வாதி தேன உத³கேன ஸயம் வா ஸிஞ்சேய்ய, அஞ்ஞம் வா ஆணாபேத்வா ஸிஞ்சாபேய்ய. தத்த² தா⁴ரம் அவிச்சி²ந்தி³த்வா ஸிஞ்சந்தஸ்ஸ ஏகஸ்மிம் க⁴டே ஏகாவ ஆபத்தி, விச்சி²ந்த³ந்தஸ்ஸ பயோக³க³ணனாய ஆபத்தியோ. மாதிகம் பமுக²ம் கரோதி, தி³வஸம்பி ஸந்த³து, ஏகாவ ஆபத்தி. தத்த² தத்த² ப³ந்தி⁴த்வா அஞ்ஞதோ நேந்தஸ்ஸ பயோக³க³ணனாய ஆபத்தியோ. ப³ஹுகம்பி திணபண்ணஸாகா²தி³ம் ஏகப்பயோகே³ன உத³கே பக்கி²பந்தஸ்ஸ ஏகாவ ஆபத்தி, ஏகேகம் பக்கி²பந்தஸ்ஸ பயோக³க³ணனாய ஆபத்தியோ. இத³ஞ்ச யம் ஏவம் பக்கி²பியமானே பரியாதா³னம் க³ச்ச²தி, ஆவிலம் வா ஹோதி, யதா² பாணகா மரந்தி, தாதி³ஸம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம், ந மஹாஉத³கம். ஸிஞ்சாபனே ஆணத்தியா து³க்கடம், ஏகாணத்தியா ப³ஹுகம்பி ஸிஞ்சது, ஆணாபகஸ்ஸ ஏகமேவ பாசித்தியம்.

ஆளவியம் ஆளவகே பி⁴க்கூ² ஆரப்³ப⁴ ஸிஞ்சனவத்து²ஸ்மிம் பஞ்ஞத்தம், ஸாதா⁴ரணபஞ்ஞத்தி, ஸாணத்திகம், அப்பாணகே ஸப்பாணகஸஞ்ஞினோ, உபோ⁴ஸு வேமதிகஸ்ஸ து³க்கடம். அப்பாணகஸஞ்ஞினோ, அஸஞ்சிச்ச அஸ்ஸதியா வா ஸிஞ்சந்தஸ்ஸ, அஜானந்தஸ்ஸ, உம்மத்தகாதீ³னஞ்ச அனாபத்தி. உத³கஸ்ஸ ஸப்பாணகதா, ‘‘ஸிஞ்சனேன பாணகா மரிஸ்ஸந்தீ’’தி ஜானனம், தஞ்ச உத³கம் தாதி³ஸமேவ, வினா வத⁴கசேதனாய யேன கேனசி கரணீயேன திணாதீ³னம் ஸிஞ்சனந்தி இமானேத்த² சத்தாரி அங்கா³னி. ஸமுட்டா²னாதீ³னி அதி³ன்னாதா³னஸதி³ஸானி, இத³ம் பன பண்ணத்திவஜ்ஜம், திசித்தம், திவேத³னந்தி.

ஸப்பாணகஸிக்கா²பத³வண்ணனா நிட்டி²தா.

பூ⁴தகா³மவக்³கோ³ து³தியோ.