1. ஸுத்தந்தபா⁴ஜனீயம்

உத்³தே³ஸவாரவண்ணனா

355. தயோ ஸதிபட்டா²னாதி ஸதிபட்டா²ன-ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்து²த்³தா⁴ரம் கரோதி, ந இத⁴ பாளியம் வுத்தஸ்ஸ ஸதிபட்டா²ன-ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்த²த³ஸ்ஸனம். ஆதீ³ஸு ஹி ஸதிகோ³சரோதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன ‘‘ப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னானம் ஸமுத³யோ, நாமரூபஸமுத³யா சித்தஸ்ஸ ஸமுத³யோ, மனஸிகாரஸமுத³யா த⁴ம்மானம் ஸமுத³யோ’’தி (ஸம். நி. 5.408) ஸதிபட்டா²னந்தி வுத்தானம் ஸதிகோ³சரானம் தீ³பகே ஸுத்தப்பதே³ஸே ஸங்க³ண்ஹாதி. ஏவம் படிஸம்பி⁴தா³பாளியம்பி அவஸேஸபாளிப்பதே³ஸத³ஸ்ஸனத்தோ² ஆதி³-ஸத்³தோ³ த³ட்ட²ப்³போ³. தா³னாதீ³னிபி கரோந்தஸ்ஸ ரூபாதீ³னி கஸிணாதீ³னி ச ஸதியா டா²னம் ஹோதீதி தம்னிவாரணத்த²மாஹ ‘‘பதா⁴னம் டா²ன’’ந்தி. ப-ஸத்³தோ³ ஹி பதா⁴னத்த²தீ³பகோதி அதி⁴ப்பாயோ.

அரியோதி அரியம் ஸேட்ட²ம் ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴மாஹ. ஏத்தா²தி ஏதஸ்மிம் ஸளாயதனவிப⁴ங்க³ஸுத்தேதி அத்தோ². ஸுத்தேகதே³ஸேன ஹி ஸுத்தம் த³ஸ்ஸேதி. தத்த² ஹி –

‘‘தயோ ஸதிபட்டா²னா யத³ரியோ…பே… அரஹதீதி இதி கோ² பனேதம் வுத்தம், கிஞ்சேதம் படிச்ச வுத்தம்? இத⁴, பி⁴க்க²வே, ஸத்தா² ஸாவகானம் த⁴ம்மம் தே³ஸேதி அனுகம்பகோ ஹிதேஸீ அனுகம்பம் உபாதா³ய ‘இத³ம் வோ ஹிதாய இத³ம் வோ ஸுகா²யா’தி. தஸ்ஸ ஸாவகா ந ஸுஸ்ஸூஸந்தி, ந ஸோதம் ஓத³ஹந்தி, ந அஞ்ஞா சித்தம் உபட்டா²பேந்தி, வோக்கம்ம ச ஸத்து²ஸாஸனா வத்தந்தி. தத்ர, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ ந சேவ அனத்தமனோ ஹோதி, ந ச அனத்தமனதம் படிஸம்வேதே³தி, அனவஸ்ஸுதோ ச விஹரதி ஸதோ ஸம்பஜானோ. இத³ம், பி⁴க்க²வே, பட²மம் ஸதிபட்டா²னம். யத³ரியோ…பே… அரஹதி.

‘‘புன சபரம் பி⁴க்க²வே ஸத்தா²…பே… இத³ம் வோ ஸுகா²யாதி. தஸ்ஸ ஏகச்சே ஸாவகா ந ஸுஸ்ஸூஸந்தி…பே… வத்தந்தி. ஏகச்சே ஸாவகா ஸுஸ்ஸூஸந்தி …பே… ந ச வோக்கம்ம ஸத்து²ஸாஸனா வத்தந்தி. தத்ர, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ ந சேவ அத்தமனோ ஹோதி, ந ச அத்தமனதம் படிஸம்வேதே³தி. ந சேவ அனத்தமனோ ஹோதி, ந ச அனத்தமனதம் படிஸம்வேதே³தி. அத்தமனதஞ்ச அனத்தமனதஞ்ச தது³ப⁴யம் அபி⁴னிவஜ்ஜேத்வா உபேக்க²கோ ச விஹரதி ஸதோ ஸம்பஜானோ. இத³ம், பி⁴க்க²வே, து³தியம்…பே….

‘‘புன சபரம்…பே… ஸுகா²யாதி. தஸ்ஸ ஸாவகா ஸுஸ்ஸூஸந்தி…பே… வத்தந்தி. தத்ர, பி⁴க்க²வே, ததா²க³தோ அத்தமனோ சேவ ஹோதி, அத்தமனதஞ்ச படிஸம்வேதே³தி, அனவஸ்ஸுதோ ச விஹரதி ஸதோ ஸம்பஜானோ. இத³ம், பி⁴க்க²வே, ததிய’’ந்தி (ம. நி. 3.311) –

ஏவம் படிகா⁴னுனயேஹி அனவஸ்ஸுததா, நிச்சம் உபட்டி²தஸதிதா, தது³ப⁴யவீதிவத்ததா ஸதிபட்டா²னந்தி வுத்தா. பு³த்³தா⁴னமேவ கிர நிச்சம் உபட்டி²தஸதிதா ஹோதி, ந பச்சேகபு³த்³தா⁴தீ³னந்தி.

ப-ஸத்³தோ³ ஆரம்ப⁴ம் ஜோதேதி, ஆரம்போ⁴ ச பவத்தீதி கத்வா ஆஹ ‘‘பவத்தயிதப்³ப³தோதி அத்தோ²’’தி. ஸதியா கரணபூ⁴தாய பட்டா²னம் பட்டா²பேதப்³ப³ம் ஸதிபட்டா²னம். அன-ஸத்³த³ஞ்ஹி ப³ஹுலம்-வசனேன கம்மத்த²ம் இச்ச²ந்தி ஸத்³த³விதூ³, ததே²வ கத்துஅத்த²ம்பி இச்ச²ந்தீதி புன ததியனயே ‘‘பதிட்டா²தீதி பட்டா²ன’’ந்தி வுத்தம். தத்த² ப-ஸத்³தோ³ பு⁴ஸத்த²ம் பக்க²ந்த³னம் தீ³பேதீதி ‘‘ஓக்கந்தித்வா பக்க²ந்தி³த்வா வத்ததீதி அத்தோ²’’தி ஆஹ. புன பா⁴வத்தே² ஸதி-ஸத்³த³ம் பட்டா²ன-ஸத்³த³ஞ்ச வண்ணேந்தோ ‘‘அத² வா’’திஆதி³மாஹ. தேன புரிமத்தே² ஸதி-ஸத்³தோ³ பட்டா²ன-ஸத்³தோ³ ச கத்துஅத்தோ²தி விஞ்ஞாயதி.

விஸேஸேன காயோ ச வேத³னா ச அஸ்ஸாத³ஸ்ஸ காரணந்தி தப்பஹானத்த²ம் தேஸம் தண்ஹாவத்தூ²னம் ஓளாரிகஸுகு²மானம் அஸுப⁴து³க்க²தாத³ஸ்ஸனானி மந்த³திக்க²பஞ்ஞேஹி தண்ஹாசரிதேஹி ஸுகரானீதி தானி தேஸம் விஸுத்³தி⁴மக்³கோ³தி வுத்தானி, ஏவம் தி³ட்டி²யா விஸேஸகாரணேஸு சித்தத⁴ம்மேஸு அனிச்சானத்ததாத³ஸ்ஸனானி நாதிபபே⁴தா³திபபே⁴த³க³தேஸு தேஸு தப்பஹானத்த²ம் மந்த³திக்கா²னம் தி³ட்டி²சரிதானம் ஸுகரானீதி தேஸம் தானி விஸுத்³தி⁴மக்³கோ³தி. திக்கோ² ஸமத²யானிகோ ஓளாரிகாரம்மணம் பரிக்³க³ண்ஹந்தோ தத்த² அட்ட²த்வா ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா வுட்டா²ய வேத³னம் பரிக்³க³ண்ஹாதீதி ஆஹ ‘‘ஓளாரிகாரம்மணே அஸண்ட²ஹனதோ’’தி. விபஸ்ஸனாயானிகஸ்ஸ ஸுகு²மே சித்தே த⁴ம்மேஸு ச சித்தம் பக்க²ந்த³தீதி தத³னுபஸ்ஸனானம் தம்விஸுத்³தி⁴மக்³க³தா வுத்தா.

தேஸம் தத்தா²தி ஏத்த² தத்த²-ஸத்³த³ஸ்ஸ பஹானத்த²ந்தி ஏதேன யோஜனா. பஞ்ச காமகு³ணா ஸவிஸேஸா காயே லப்³ப⁴ந்தீதி விஸேஸேன காயோ காமோக⁴ஸ்ஸ வத்து², ப⁴வே ஸுக²க்³க³ஹணவஸேன ப⁴வஸ்ஸாதோ³ ஹோதீதி ப⁴வோக⁴ஸ்ஸ வேத³னா, ஸந்ததிக⁴னக்³க³ஹணவஸேன சித்தே அத்தாபி⁴னிவேஸோ ஹோதீதி தி³ட்டோ²க⁴ஸ்ஸ சித்தம், த⁴ம்மவினிப்³போ⁴க³ஸ்ஸ த⁴ம்மானம் த⁴ம்மமத்ததாய ச து³ப்படிவிஜ்ஜ²த்தா ஸம்மோஹோ ஹோதீதி அவிஜ்ஜோக⁴ஸ்ஸ த⁴ம்மா, தஸ்மா தேஸு தேஸம் பஹானத்த²ம் சத்தாரோவ வுத்தா, து³க்கா²ய வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ அனுஸேதீதி து³க்க²து³க்க²விபரிணாமது³க்க²ஸங்கா²ரது³க்க²பூ⁴தா வேத³னா விஸேஸேன ப்³யாபாத³காயக³ந்த²ஸ்ஸ வத்து², சித்தே நிச்சக்³க³ஹணவஸேன ஸஸ்ஸதஸ்ஸ அத்தனோ ஸீலேன ஸுத்³தீ⁴திஆதி³பராமஸனம் ஹோதீதி ஸீலப்³ப³தபராமாஸஸ்ஸ சித்தம், நாமரூபபரிச்சே²தே³ன பூ⁴தம் பூ⁴ததோ அபஸ்ஸந்தஸ்ஸ ப⁴வவிப⁴வதி³ட்டி²ஸங்கா²தோ இத³ம்ஸச்சாபி⁴னிவேஸோ ஹோதீதி தஸ்ஸ த⁴ம்மா…பே… ஸுக²வேத³னாஸ்ஸாத³வஸேன பரலோகனிரபேக்கோ² ‘‘நத்தி² தி³ன்ன’’ந்திஆதி³பராமாஸம் உப்பாதே³தீதி தி³ட்டு²பாதா³னஸ்ஸ வேத³னா. ஸந்ததிக⁴னக்³க³ஹணவஸேன ஸராகா³தி³சித்தே ஸம்மோஹோ ஹோதீதி மோஹாக³தியா சித்தம், த⁴ம்மஸபா⁴வானவபோ³தே⁴ன ப⁴யம் ஹோதீதி ப⁴யாக³தியா த⁴ம்மா…பே… அவுத்தானம் வுத்தனயேன வத்து²பா⁴வோ யோஜேதப்³போ³.

‘‘ஆஹாரஸமுத³யா காயஸமுத³யோ, ப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ (ஸம். நி. 5.408), ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம், விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூப’’ந்தி (ம. நி. 3.126; ஸம். நி. 2.1; உதா³. 1) வசனதோ காயாதீ³னம் ஸமுத³யபூ⁴தா கப³ளீகாராஹாரப²ஸ்ஸமனோஸஞ்சேதனாவிஞ்ஞாணாஹாரா காயாதி³பரிஜானனேன பரிஞ்ஞாதா ஹோந்தீதி ஆஹ ‘‘சதுப்³பி³தா⁴ஹாரபரிஞ்ஞத்த²’’ந்தி. பகரணனயோதி தம்ப³பண்ணிபா⁴ஸாய வண்ணனானயோ. நேத்திபேடகப்பகரணே த⁴ம்மகதி²கானம் யோஜனானயோதிபி வத³ந்தி.

ஸரணவஸேனாதி காயாதீ³னம் குஸலாதி³த⁴ம்மானஞ்ச தா⁴ரணதாவஸேன. ஸரந்தி க³ச்ச²ந்தி ஏதாயாதி ஸதீதி இமஸ்மிம் அத்தே² ஏகத்தே நிப்³பா³னே ஸமாக³மோ ஏகத்தஸமோஸரணம். ஏததே³வ ஹி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யதா² ஹீ’’திஆதி³மாஹ. ஏகனிப்³பா³னப்பவேஸஹேதுபூ⁴தோ வா ஸமானதாய ஏகோ ஸதிபட்டா²னஸபா⁴வோ ஏகத்தம், தத்த² ஸமோஸரணம் தம்ஸபா⁴க³தா ஏகத்தஸமோஸரணம். ஏகனிப்³பா³னப்பவேஸஹேதுபா⁴வம் பன த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யதா² ஹீ’’திஆதி³மாஹ. ஏதஸ்மிம் அத்தே² ஸரணேகத்தஸமோஸரணானி ஸஹ ஸதிபட்டா²னேகபா⁴வஸ்ஸ காரணத்தேன வுத்தானீதி த³ட்ட²ப்³பா³னி, புரிமஸ்மிம் விஸும். ஸரணவஸேனாதி வா க³மனவஸேனாதி அத்தே² ஸதி ததே³வ க³மனம் ஸமோஸரணந்தி ஸமோஸரணே வா ஸதி-ஸத்³த³த்த²வஸேன அவுச்சமானே தா⁴ரணதாவ ஸதீதி ஸதி-ஸத்³த³த்த²ந்தராபா⁴வா புரிமம் ஸதிபா⁴வஸ்ஸ காரணம், பச்சி²மம் ஏகபா⁴வஸ்ஸாதி நிப்³பா³னஸமோஸரணேபி ஸஹிதானேவ தானி ஸதிபட்டா²னேகபா⁴வஸ்ஸ காரணானி.

சுத்³த³ஸவிதே⁴னாதி இத³ம் மஹாஸதிபட்டா²னஸுத்தே (தீ³. நி. 2.372 ஆத³யோ; ம. நி. 1.105 ஆத³யோ) வுத்தானம் ஆனாபானபப்³பா³தீ³னம் வஸேன. ததா² பஞ்சவிதே⁴ன த⁴ம்மானுபஸ்ஸனந்தி ஏத்தா²பி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஏத்த² ச உட்டா²னகப⁴ண்ட³ஸதி³ஸதா தம்தம்ஸதிபட்டா²னபா⁴வனானுபா⁴வஸ்ஸ த³ட்ட²ப்³பா³. பி⁴க்கு²கோ³சரா ஹி ஏதே. வுத்தஞ்ஹி ‘‘கோ³சரே, பி⁴க்க²வே, சரத² ஸகே பேத்திகே விஸயே’’திஆதி³ (ஸம். நி. 5.372; தீ³. நி. 3.80).

காயானுபஸ்ஸனாதி³படிபத்தியா பி⁴க்கு² ஹோதீதி பி⁴க்கு²ம் ‘‘காயானுபஸ்ஸீ விஹரதீ’’திஆதி³னா த³ஸ்ஸேதி பி⁴க்கு²ம்ஹி தம்னியமதோ. தேனாஹ ‘‘படிபத்தியா வா பி⁴க்கு²பா⁴வத³ஸ்ஸனதோ’’தி.

ஸமம் சரேய்யாதி காயாதி³விஸமசரியம் பஹாய காயாதீ³ஹி ஸமம் சரேய்ய. ராகா³தி³வூபஸமேன ஸந்தோ, இந்த்³ரியத³மனேன த³ந்தோ, சதுமக்³க³னியமேன நியதோ, ஸேட்ட²சாரிதாய ப்³ரஹ்மசாரீ. காயத³ண்டா³தி³ஓரோபனேன நிதா⁴ய த³ண்ட³ம். ஸோ ஏவரூபோ பா³ஹிதபாபஸமிதபாபபி⁴ன்னகிலேஸதாஹி ப்³ராஹ்மணாதி³ஸமஞ்ஞோ வேதி³தப்³போ³.

காயானுபஸ்ஸனாஉத்³தே³ஸவண்ணனா

அஸம்மிஸ்ஸதோதி வேத³னாத³யோபி ஏத்த² ஸிதா, ஏத்த² படிப³த்³தா⁴தி காயே வேத³னாதி³அனுபஸ்ஸனாபஸங்கே³பி ஆபன்னே தத³மிஸ்ஸதோதி அத்தோ². அவயவீகா³ஹஸமஞ்ஞாதிதா⁴வனஸாராதா³னாபி⁴னிவேஸனிஸேத⁴னத்த²ம் காயம் அங்க³பச்சங்கே³ஹி, தானி ச கேஸாதீ³ஹி, கேஸாதி³கே ச பூ⁴துபாதா³யரூபேஹி வினிப்³பு⁴ஜ்ஜந்தோ ‘‘ததா² ந காயே’’திஆதி³மாஹ. பாஸாதா³தி³னக³ராவயவஸமூஹே அவயவீவாதி³னோபி அவயவீகா³ஹம் ந கரோந்தி. நக³ரம் நாம கோசி அத்தோ² அத்தீ²தி பன கேஸஞ்சி ஸமஞ்ஞாதிதா⁴வனம் ஸியாதி இத்தி²புரிஸாதி³ஸமஞ்ஞாதிதா⁴வனே நக³ரனித³ஸ்ஸனம் வுத்தம்.

யம் பஸ்ஸதி இத்தி²ம் வா புரிஸம் வா, நனு சக்கு²னா இத்தி²புரிஸத³ஸ்ஸனம் நத்தீ²தி? ஸச்சம் நத்தி², ‘‘இத்தி²ம் பஸ்ஸாமி, புரிஸம் பஸ்ஸாமீ’’தி பன பவத்தஸஞ்ஞாய வஸேன ‘‘யம் பஸ்ஸதீ’’தி வுத்தம். மிச்சா²த³ஸ்ஸனே வா தி³ட்டி²யா யம் பஸ்ஸதி, ந தம் தி³ட்ட²ம், தம் ரூபாயதனம் ந ஹோதி, ரூபாயதனம் வா தம் ந ஹோதீதி அத்தோ². அத² வா தம் கேஸாதி³பூ⁴துபாதா³யஸமூஹஸங்கா²தம் தி³ட்ட²ம் ந ஹோதி, தி³ட்ட²ம் வா யதா²வுத்தம் ந ஹோதீதி அத்தோ². யம் தி³ட்ட²ம் தம் ந பஸ்ஸதீதி யம் ரூபாயதனம், கேஸாதி³பூ⁴துபாதா³யஸமூஹஸங்கா²தம் வா தி³ட்ட²ம், தம் பஞ்ஞாசக்கு²னா பூ⁴ததோ ந பஸ்ஸதீதி அத்தோ².

ந அஞ்ஞத⁴ம்மானுபஸ்ஸீதி ந அஞ்ஞஸபா⁴வானுபஸ்ஸீ, அஸுபா⁴தி³தோ அஞ்ஞாகாரானுபஸ்ஸீ ந ஹோதீதி வுத்தம் ஹோதி. பத²வீகாயந்தி கேஸாதி³பத²விம் த⁴ம்மஸமூஹத்தா காயோதி வத³தி, லக்க²ணபத²விமேவ வா அனேகப்பபே⁴த³ஸகலஸரீரக³தம் புப்³பா³பரியபா⁴வேன பவத்தமானம் ஸமூஹவஸேன க³ஹேத்வா காயோதி வத³தி, ஏவம் அஞ்ஞத்தா²பி.

அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴தி அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴த⁴ம்மானம் க⁴டிதாரம்மணம் ஏகதோ ஆரம்மணபா⁴வோ நத்தீ²தி அத்தோ², அஜ்ஜ²த்தப³ஹித்³தா⁴ த⁴ம்மா வா க⁴டிதாரம்மணம் இத³ம் நத்தீ²தி அத்தோ². தீஸு ப⁴வேஸு கிலேஸானந்தி ப⁴வத்தயவிஸயானம் கிலேஸானந்தி அத்தோ².

ஸப்³ப³த்தி²கந்தி ஸப்³ப³த்த² ப⁴வம். ஸப்³ப³ஸ்மிம் லீனே உத்³த⁴டே ச சித்தே இச்சி²தப்³ப³த்தா, ஸப்³பே³ வா லீனே உத்³த⁴டே ச பா⁴வேதப்³பா³ போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ அத்தி²கா ஏதாயாதி ஸப்³ப³த்தி²கா. அந்தோஸங்கே²போதி அந்தோஓலீயனா கோஸஜ்ஜந்தி அத்தோ².

அவிஸேஸேன த்³வீஹிபி நீவரணப்பஹானம் வுத்தந்தி கத்வா புன ஏகேகேன வுத்தப்பஹானவிஸேஸம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘விஸேஸேனா’’தி ஆஹ, ‘‘வினேய்ய நீவரணானீ’’தி அவத்வா அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸவினயஸ்ஸ வா பயோஜனம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘விஸேஸேனா’’திஆதி³மாஹ. காயானுபஸ்ஸனாபா⁴வனாய உஜுவிபச்சனீகானம் அனுரோத⁴விரோதா⁴தீ³னம் பஹானத³ஸ்ஸனஞ்ஹி ஏதஸ்ஸ பயோஜனந்தி. காயபா⁴வனாயாதி காயானுபஸ்ஸனாபா⁴வனா அதி⁴ப்பேதா. தேனாதி அனுரோதா⁴தி³ப்பஹானவசனேன.

ஸப்³ப³த்தி²ககம்மட்டா²னம் பு³த்³தா⁴னுஸ்ஸதி மேத்தா மரணஸ்ஸதி அஸுப⁴பா⁴வனா ச. ஸதிஸம்பஜஞ்ஞேன ஏதேன யோகி³னா பரிஹரியமானம் தம் ஸப்³ப³த்தி²ககம்மட்டா²னம் வுத்தம் ஸதிஸம்பஜஞ்ஞப³லேன அவிச்சி²ன்னஸ்ஸ தஸ்ஸ பரிஹரிதப்³ப³த்தா, ஸதியா வா ஸமதோ² வுத்தோ ஸமாதி⁴க்க²ந்த⁴ஸங்க³ஹிதத்தா.

காயானுபஸ்ஸனாஉத்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

வேத³னானுபஸ்ஸனாதி³உத்³தே³ஸவண்ணனா

கேவலம் பனிதா⁴திஆதி³னா இத⁴ ஏத்தகம் வேதி³தப்³ப³ந்தி வேதி³தப்³ப³ம் பரிச்சே²த³ம் த³ஸ்ஸேதி. அத்³த³மத³க்கீ²தி த்³வேபி ஏகத்தா². ஸம்மத்³த³ஸோதி ஸம்மா பஸ்ஸகோ.

ஸுக²து³க்க²தோபி சாதி ஸுகா²தீ³னம் டி²திவிபரிணாமஞாணஸுக²தாய, விபரிணாமட்டி²திஅஞ்ஞாணது³க்க²தாய ச வுத்தத்தா திஸ்ஸோபி ச ஸுக²தோ திஸ்ஸோபி ச து³க்க²தோ அனுபஸ்ஸிதப்³பா³தி அத்தோ².

ரூபாதி³ஆரம்மணச²ந்தா³தி³அதி⁴பதிஞாணாதி³ஸஹஜாதகாமாவசராதி³பூ⁴மினானத்தபே⁴தா³னம் குஸலாகுஸலதப்³பி³பாககிரியானானத்தபே⁴த³ஸ்ஸ ச ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஸஸங்கா²ரிகாஸங்கா²ரிகஸவத்து²காவத்து²காதி³னானத்தபே⁴தா³னஞ்ச வஸேனாதி யோஜேதப்³ப³ம். ஸுஞ்ஞதாத⁴ம்மஸ்ஸாதி ‘‘த⁴ம்மா ஹோந்தி, க²ந்தா⁴ ஹோந்தீ’’திஆதி³னா (த⁴. ஸ. 121) ஸுஞ்ஞதாவாரே ஆக³தஸுஞ்ஞதாஸபா⁴வஸ்ஸ வஸேன. காமஞ்சேத்தா²திஆதி³னா புப்³பே³ பஹீனத்தா புன பஹானம் ந வத்தப்³ப³ந்தி சோத³னம் த³ஸ்ஸேதி, மக்³க³சித்தக்க²ணே வா ஏகத்த² பஹீனம் ஸப்³ப³த்த² பஹீனம் ஹோதீதி விஸும் விஸும் ந வத்தப்³ப³ந்தி. தத்த² புரிமசோத³னாய நானாபுக்³க³லபரிஹாரோ, பச்சி²மாய நானாசித்தக்க²ணிகபரிஹாரோ. லோகியபா⁴வனாய ஹி காயே பஹீனம் ந வேத³னாதீ³ஸு விக்க²ம்பி⁴தம் ஹோதி. யதி³பி ந பவத்தேய்ய, ந படிபக்க²பா⁴வனாய தத்த² ஸா அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸஸ்ஸ அப்பவத்தி ஹோதீதி புன தப்பஹானம் வத்தப்³ப³மேவாதி. உப⁴யத்த² வா உப⁴யம் ஸம்ப⁴வதோ யோஜேதப்³ப³ம். ஏகத்த² பஹீனம் ஸேஸேஸுபி பஹீனம் ஹோதீதி மக்³க³ஸதிபட்டா²னபா⁴வனம், லோகியபா⁴வனாய வா ஸப்³ப³த்த² அப்பவத்திமத்தம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ‘‘பஞ்சபி க²ந்தா⁴ லோகோ’’தி ஹி சதூஸுபி வுத்தந்தி.

வேத³னானுபஸ்ஸனாதி³உத்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

உத்³தே³ஸவாரவண்ணனா நிட்டி²தா.

காயானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா

356. ஸப்³ப³ப்பகாரவசனேன உத்³தே³ஸே த³ஸ்ஸிதா அஜ்ஜ²த்தாதி³அனுபஸ்ஸனா பகாரா ச க³ஹிதா. தத்த² அந்தோக³தா⁴ சுத்³த³ஸ பகாரா, காயக³தாஸதிஸுத்தே வுத்தா கேஸாதி³வண்ணகஸிணாரம்மணசதுக்கஜ்ஜா²னப்பகாரா, லோகியாதி³ப்பகாரா சாதி தேபி க³ஹிதா ஏவ. நித்³தே³ஸே ஹி ஏகப்பகாரனித்³தே³ஸேன நித³ஸ்ஸனமத்தம் கதந்தி, ஸப்³ப³ப்பகாரக்³க³ஹணஞ்ச பா³ஹிரேஸுபி ஏகதே³ஸஸம்ப⁴வதோ கதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

திரியம் தசபரிச்சி²ன்னந்தி ஏத்த² நனு கேஸலோமனகா²னம் அதசபரிச்சி²ன்னதா தசஸ்ஸ ச அத்தீ²தி? யதி³பி அத்தி², தசபரிச்சி²ன்னப³ஹுலதாய பன தசபரிச்சி²ன்னதா ந ந ஹோதி காயஸ்ஸாதி ஏவம் வுத்தம். தசோ பரியந்தோ அஸ்ஸாதி தசபரியந்தோதி வுத்தோதி ஏதேன பன வசனேன காயேகதே³ஸபூ⁴தோ தசோ க³ஹிதோ ஏவ. தப்படிப³த்³தா⁴ ச கேஸாத³யோ தத³னுபவிட்ட²மூலா தசபரியந்தாவ ஹோந்தீதி த்³வத்திம்ஸாகாரஸமூஹோ ஸப்³போ³பி காயோ தசபரியந்தோதி வுத்தோதி வேதி³தப்³போ³.

‘‘பூரம் நானப்பகாரஸ்ஸா’’தி வுத்தம், கே பன தே பகாரா? யேஹி நானப்பகாரம் அஸுசி வுத்தந்தி கேஸா லோமாதிஆதி³ வுத்தந்தி இமமத்த²ம் தீ³பேந்தோ ஆஹ ‘‘ஏதே கேஸாத³யோ ஆகாரா’’தி. ஆகாரா பகாராதி ஹி ஏகோ அத்தோ².

நிஸின்னஸ்ஸ யாவ அபரிப்ப²ந்த³னிஸஜ்ஜாமூலகம் து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி, யாவதா உட்டா²தி வா, தாவ ஏகோ நிஸஜ்ஜவாரோ. யேன விதி⁴னா உக்³க³ஹே குஸலோ ஹோதி, ஸோ ஸத்தவிதோ⁴ விதி⁴ ‘‘உக்³க³ஹகோஸல்ல’’ந்தி வுச்சதி, தம்னிப்³ப³த்தம் வா ஞாணம்.

பத²வீதா⁴துப³ஹுலபா⁴வதோ மத்த²லுங்க³ஸ்ஸ கரீஸாவஸானே தந்திஆரோபனமாஹ. ஏத்த² பன மம்ஸம்…பே… வக்கம்…பே… கேஸாதி ஏவம் வக்கபஞ்சகாதீ³ஸு அனுலோமஸஜ்ஜா²யம் வத்வா படிலோமஸஜ்ஜா²யோ புரிமேஹி ஸம்ப³ந்தோ⁴ வுத்தோ. ஸ்வாயம் யே பரதோ விஸும் திபஞ்சாஹம், புரிமேஹி ஏகதோ திபஞ்சாஹந்தி ச²பஞ்சாஹம் ஸஜ்ஜா²யா வக்க²மானா, தேஸு ஆதி³அந்தத³ஸ்ஸனவஸேன வுத்தோதி த³ட்ட²ப்³போ³. அனுலோமபடிலோமஸஜ்ஜா²யேபி ஹி படிலோமஸஜ்ஜா²யோ அந்திமோதி. ஸஜ்ஜா²யப்பகாரந்தரம் வா ஏதம்பீதி வேதி³தப்³ப³ம். ஹத்த²ஸங்க²லிகா அங்கு³லிபந்தி. லக்க²ணபடிவேத⁴ஸ்ஸாதி அஸுப⁴லக்க²ணபடிவேத⁴ஸ்ஸ, தா⁴துலக்க²ணபடிவேத⁴ஸ்ஸ வா.

அத்தனோ பா⁴கோ³ ஸபா⁴கோ³, ஸபா⁴கே³ன பரிச்சே²தோ³ ஸபா⁴க³பரிச்சே²தோ³, ஹேட்டு²பரிதிரியந்தேஹி ஸககோட்டா²ஸிககேஸந்தராதீ³ஹி ச பரிச்சே²தோ³தி அத்தோ².

தா⁴துவிப⁴ங்கோ³ (ம. நி. 3.342 ஆத³யோ) புக்குஸாதிஸுத்தம். ஸாதா⁴ரணவஸேனாதி ஏத்தகேனேவ ஸித்³தே⁴ ஸப்³ப³-க்³க³ஹணம் வண்ணகஸிணவஸேன சதுக்கஜ்ஜா²னிகஸமத²ஸாதா⁴ரணத்தஸ்ஸ ச த³ஸ்ஸனத்த²ம்.

ஓக்கமனவிஸ்ஸஜ்ஜனந்தி படிபஜ்ஜிதப்³ப³வஜ்ஜேதப்³பே³ மக்³கே³தி அத்தோ². ப³ஹித்³தா⁴ புது²த்தாரம்மணேதி ஏத்த² காயானுபஸ்ஸனம் ஹித்வா ஸுபா⁴தி³வஸேன க³ய்ஹமானா கேஸாத³யோபி ப³ஹித்³தா⁴ புது²த்தாரம்மணானேவாதி வேதி³தப்³பா³. உக்குட்டு²க்கட்டி²ட்டா²னேயேவ உட்ட²ஹித்வாதி புப்³பே³ விய ஏகத்த² கதாய உக்குட்டி²யா கமேன ஸப்³ப³தாலேஸு பதித்வா உட்ட²ஹித்வா பரியந்ததாலம் ஆதி³தாலஞ்ச அக³ந்த்வா ததோ ததோ தத்த² தத்தே²வ கதாய உக்குட்டி²யா உட்ட²ஹித்வாதி அத்தோ².

அதி⁴சித்தந்தி ஸமத²விபஸ்ஸனாசித்தம். அனுயுத்தேனாதி யுத்தபயுத்தேன, பா⁴வேந்தேனாதி அத்தோ². ஸமாதி⁴னிமித்தம் உபலக்க²ணாகாரோ ஸமாதி⁴யேவ. மனஸி காதப்³ப³ந்தி சித்தே காதப்³ப³ம், உப்பாதே³தப்³ப³ந்தி அத்தோ². ஸமாதி⁴காரணம் வா ஆரம்மணம் ஸமாதி⁴னிமித்தம் ஆவஜ்ஜிதப்³ப³ந்தி அத்தோ². டா²னம் அத்தீ²தி வசனஸேஸோ, தம் சித்தம் கோஸஜ்ஜாய ஸம்வத்தேய்ய, ஏதஸ்ஸ ஸம்வத்தனஸ்ஸ காரணம் அத்தீ²தி அத்தோ². தம் வா மனஸிகரணம் சித்தம் கோஸஜ்ஜாய ஸம்வத்தேய்யாதி ஏதஸ்ஸ டா²னம் காரணந்தி அத்தோ². ந ச பப⁴ங்கூ³தி கம்மனியபா⁴வூபக³மனேன ச பபி⁴ஜ்ஜனஸபா⁴வந்தி அத்தோ².

ஆலிம்பேதீதி ஆதீ³பேதி ஜாலேதி. தஞ்சாதி தம் பிளந்த⁴னவிகதிஸங்கா²தம் அத்த²ம் பயோஜனம். அஸ்ஸாதி ஸுவண்ணகாரஸ்ஸ அனுபோ⁴தி ஸம்போ⁴தி ஸாதே⁴தி. அஸ்ஸ வா ஸுவண்ணஸ்ஸ தம் அத்த²ம் ஸுவண்ணகாரோ அனுபோ⁴தி பாபுணாதி.

அபி⁴ஞ்ஞாய இத்³தி⁴விதா⁴தி³ஞாணேன ஸச்சி²கரணீயஸ்ஸ இத்³தி⁴வித⁴பச்சனுப⁴வனாதி³கஸ்ஸ அபி⁴ஞ்ஞாஸச்சி²கரணீயஸ்ஸ. பச்சக்க²ம் யஸ்ஸ அத்தி², ஸோ ஸக்கி², ஸக்கி²னோ ப⁴ப்³ப³தா ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தா, ஸக்கி²ப⁴வனதாதி வுத்தம் ஹோதி. ஸக்கி² ச ஸோ ப⁴ப்³போ³ சாதி வா ஸக்கி²ப⁴ப்³போ³. அயஞ்ஹி இத்³தி⁴விதா⁴தீ³னம் ப⁴ப்³போ³, தத்த² ச ஸக்கீ²தி ஸக்கி²ப⁴ப்³போ³, தஸ்ஸ பா⁴வோ ஸக்கி²ப⁴ப்³ப³தா, தம் பாபுணாதி. ஆயதனேதி புப்³ப³ஹேதாதி³கே காரணே ஸதி.

ஸீதிபா⁴வந்தி நிப்³பா³னம், கிலேஸத³ரத²வூபஸமம் வா. ஸம்பஹம்ஸேதீதி ஸமபவத்தம் சித்தம் ததா²பவத்தியா பஞ்ஞாய தோஸேதி உத்தேஜேதி. யதா³ வா நிரஸ்ஸாத³ம் சித்தம் பா⁴வனாய ந பக்க²ந்த³தி, ததா³ ஜாதிஆதீ³னி ஸம்வேக³வத்தூ²னி பச்சவேக்கி²த்வா ஸம்பஹம்ஸேதி ஸமுத்தேஜேதி.

திரியம் அஞ்ஞமஞ்ஞேன பரிச்சி²ன்னா, கத²ம்? த்³வே கேஸா ஏகதோ நத்தீ²தி. ஆஸயோதி நிஸ்ஸயோ, பச்சயோதி அத்தோ².

நகா² திரியம் அஞ்ஞமஞ்ஞேன பரிச்சி²ன்னாதி விஸும் வவத்தி²ததம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். தமேவ ஹி அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘த்³வே நகா² ஏகதோ நத்தீ²’’தி ஆஹாதி.

ஸுகு²மம்பீதி யதா²வுத்தஓளாரிகசம்மதோ ஸுகு²மம் அந்தோமுக²சம்மாதி³. கோட்டா²ஸேஸு வா தசேன பரிச்சி²ன்னத்தா யம் து³ருபலக்க²ணீயம், தம் ‘‘ஸுகு²ம’’ந்தி வுத்தம். தஞ்ஹி வுத்தனயேன தசம் விவரித்வா பஸ்ஸந்தஸ்ஸ பாகடம் ஹோதீதி.

தாலகு³ளபடலம் நாம பக்கதாலப²லலஸிகம் தாலபட்டிகாய லிம்பித்வா ஸுக்கா²பேத்வா உத்³த⁴ரித்வா க³ஹிதபடலம்.

ஏவம் திமத்தானீதி ஏவம்-மத்த-ஸத்³தே³ஹி கோ³ப்ப²கட்டி²காதீ³னி அவுத்தானிபி த³ஸ்ஸேதீதி வேதி³தப்³ப³ம். கீளாகோ³ளகானி ஸுத்தேன ப³ந்தி⁴த்வா அஞ்ஞமஞ்ஞம் க⁴ட்டேத்வா கீளனகோ³ளகானி.

தத்த² ஜங்க⁴ட்டி²கஸ்ஸ பதிட்டி²தட்டா²னந்தி ஜண்ணுகட்டி²ம்ஹி பவிஸித்வா டி²தட்டா²னந்தி அதி⁴ப்பாயோ. தேன அட்டி²னா பதிட்டி²தட்டா²னம் யம் கடிட்டி²னோ, தம் அக்³க³சி²ன்னமஹாபுன்னாக³ப²லஸதி³ஸம். ஸீஸகபட்டவேட²கம் வேடே²த்வா ட²பிதஸீஸமயம் பட்டகம். ஸுத்தகந்தனஸலாகாவித்³தா⁴ கோ³ளகா வட்டனாதி வுச்சந்தி, வட்டனானம் ஆவலி வட்டனாவலி. அவலேக²னஸத்த²கம் உச்சு²தசாவலேக²னஸத்த²கம்.

வக்கபா⁴கே³ன பரிச்சி²ன்னந்தி வக்கபரியந்தபா⁴கே³ன பரிச்சி²ன்னம்.

ஸக்க²ரஸுதா⁴வண்ணந்தி மரும்பேஹி கதஸுதா⁴வண்ணம். ‘‘ஸேதஸக்க²ரஸுதா⁴வண்ண’’ந்தி ச பாட²ம் வத³ந்தி, ஸேதஸக்க²ராவண்ணம் ஸுதா⁴வண்ணஞ்சாதி அத்தோ².

யத்த² அன்னபானம் நிபதித்வா திட்ட²தீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.

விஸமச்சி²ன்னகலாபோ விஸமம் உத³கம் பக்³க⁴ரதி, ஏவமேவ ஸரீரம் கேஸகூபாதி³விவரேஹி உபரி ஹேட்டா² திரியஞ்ச விஸமம் பக்³க⁴ரதீதி த³ஸ்ஸேதும் விஸமச்சி²ன்ன-க்³க³ஹணம் கரோதி.

அதிகடுகஅச்சுண்ஹாதி³கோ விஸபா⁴கா³ஹாரோ உண்ஹகாலே பவத்தமானானம் தா⁴தூனம் விஸபா⁴க³த்தா.

ஏகத்தாரம்மணப³லேனேவ வாதி விக்க²ம்பி⁴தனீவரணேன ஸுஸமாஹிதசித்தேன உபட்டி²தஸ்ஸ நானாரம்மணவிப்ப²ந்த³னவிரஹேன ஏகஸபா⁴வஸ்ஸ ஆரம்மணஸ்ஸ வஸேன. தஞ்ஹி ஏகத்தாரம்மணம் உபட்ட²ஹமானமேவ அத்தனி அபி⁴ரதிம், ஸாதிஸயம் ப²ரணபீதிம், இட்டா²காரானுப⁴வனஞ்ச ஸோமனஸ்ஸம் உப்பாதே³தி. ந ஹி அபி⁴ரதிஸோமனஸ்ஸேஹி வினா அனதிக்கந்தபீதிஸுக²ஸ்ஸ ஏகத்துபட்டா²னம் அத்தீ²தி.

அவிஸேஸதோ பன ஸாதா⁴ரணவஸேனாதி படிகூலதா⁴துவண்ணவிஸேஸம் அகத்வா ஸமத²விபஸ்ஸனாஸாதா⁴ரணவஸேனாதி அத்தோ². திவிதே⁴னாதி அனுலோமாதி³னா வக்க²மானேன. ச² மாஸேதி அத்³த⁴மாஸே ஊனேபி மாஸபரிச்சே²தே³ன பரிச்சி²ஜ்ஜமானே ஸஜ்ஜா²யே ச² மாஸா பரிச்சே²த³கா ஹோந்தீதி கத்வா வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். பரிச்சி²ஜ்ஜமானஸ்ஸ மாஸந்தரக³மனனிவாரணஞ்ஹி ச²மாஸக்³க³ஹணம், ந ஸகலச²மாஸே பரிவத்தத³ஸ்ஸனத்த²ம். ஆசரியாதி அட்ட²கதா²சரியா.

லக்க²ணந்தி தா⁴துபடிகூலலக்க²ணம். ஜனம் ந அரஹந்தீதி அஜஞ்ஞா, ஜனே பவேஸேதும் அயுத்தா ஜிகு³ச்ச²னீயாதி வுத்தம் ஹோதி.

படிபாடியா அட்டீ²னீதி படிபாடியா அட்டீ²னி கோடியா டி²தானி. ந ஏத்த² கோசி அத்தா நாம அத்தி², அட்டீ²னி ஏவ அட்டி²புஞ்ஜமத்தோ ஏவாயம் ஸங்கா⁴டோதி த³ஸ்ஸேதி. அனேகஸந்தி⁴யமிதோதி அனேகேஹி ஸந்தீ⁴ஹி யமிதோ ஸம்ப³த்³தோ⁴ ஸோ அட்டி²புஞ்ஜோதி த³ஸ்ஸேதி. ந கேஹிசீதி யமேந்தம் அத்தானம் படிஸேதே⁴தி. சோதி³தோ ஜராய மரணாபி⁴முக²க³மனேன சோதி³தோ.

மஹாபூ⁴தம் உபாதா³ரூபேன பரிச்சி²ன்னம் ‘‘நீலம் பீதம் ஸுக³ந்த⁴ம் து³க்³க³ந்த⁴’’ந்திஆதி³னா. உபாதா³ரூபம் மஹாபூ⁴தேன தன்னிஸ்ஸிதஸ்ஸ தஸ்ஸ ததோ ப³ஹி அபா⁴வா. சா²யாதபானம் ஆதபபச்சயசா²யுப்பாத³கபா⁴வோ அஞ்ஞமஞ்ஞபரிச்சே²த³கதா. ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பரிக்³க³ஹிதத்தா தத³ந்தோக³தா⁴னம் சக்கா²தி³ஆயதனத்³வாரானம் வஸேன தம்தம்த்³வாரிகா அரூபினோ க²ந்தா⁴ பாகடா ஹோந்தி, ஆயதனானி ச த்³வாரானி ச ஆயதனத்³வாரானீதி வா அத்தோ². தேன ரூபாயதனாதீ³னஞ்ச வஸேனாதி வுத்தம் ஹோதி.

ஸப்பச்சயாதி ஸப்பச்சயபா⁴வா, பச்சயாயத்தம் ஹுத்வா நிப்³ப³த்தந்தி வுத்தம் ஹோதி. ஸமானோ வா ஸதி³ஸோ யுத்தோ பச்சயோ ஸப்பச்சயோ, தஸ்மா ஸப்பச்சயா.

ஏத்தகோதி யதா²வுத்தேன ஆகாரேன பகு³ணோ கோட்டா²ஸோ. உக்³க³ஹோவ உக்³க³ஹஸந்தி⁴. வண்ணாதி³முகே²ன ஹி உபட்டா²னம் ஏத்த² ஸந்தீ⁴யதி ஸம்ப³ஜ்ஜ²தீதி ‘‘ஸந்தீ⁴’’தி வுச்சதி.

உபட்டா²தீதி வண்ணாதி³வஸேன உபட்டா²தீதி அத்தோ². பஞ்சங்க³ஸமன்னாக³தேதி நாதிதூ³ரனாச்சாஸன்னக³மனாக³மனஸம்பன்னந்தி ஏகங்க³ம், தி³வா அப்³போ³கிண்ணம் ரத்திம் அப்பஸத்³த³ம் அப்பனிக்³கோ⁴ஸந்தி ஏகம், அப்பட³ம்ஸமகஸவாதாதபஸரீஸபஸம்ப²ஸ்ஸந்தி ஏகம், தஸ்மிம் கோ² பன ஸேனாஸனே விஹரந்தஸ்ஸ அப்பகஸிரேன உப்பஜ்ஜதி சீவர…பே… பரிக்கா²ரோதி ஏகம், தஸ்மிம் பன ஸேனாஸனே தே²ரா பி⁴க்கூ² விஹரந்தி ப³ஹுஸ்ஸுதாதி ஏகம் (அ. நி. 10.11). பஞ்சங்க³ஸமன்னாக³தேனாதி அப்பாபா³தா⁴ஸாடே²ய்யஸத்³தா⁴பஞ்ஞாவீரியேஹி பதா⁴னியங்கே³ஹி ஸமன்னாக³தேன.

உட்டா²னகதா³யந்தி தேஹி கே²த்தேஹி உட்டா²னகம், தேஹி தா³தப்³ப³த⁴ஞ்ஞந்தி அத்தோ². ஏத்த² ச அட்ட²கும்ப⁴தா³யககே²த்தம் விய முக²தோ⁴வனகிச்சம், ஸோளஸகும்ப⁴தா³யகம் விய கா²த³னபு⁴ஞ்ஜனகிச்சம் த³ட்ட²ப்³ப³ம் லஹுகக³ருகபா⁴வதோ. ததோ பன யம் து³க்க²ம் நிப்³ப³த்ததி, தம் அஞ்ஞஞ்ச த்³வத்திம்ஸாகாரமனஸிகாரேன ச நிவத்ததீதி ஆஹ ‘‘ஏத்தே²வ கம்மம் காதப்³ப³’’ந்தி. ஏத்தாவதாதி ஏகதி³வஸம் திம்ஸ வாரே மனஸிகாரட்ட²பனேன.

ஸஹஸ்ஸுத்³தா⁴ரம் ஸாதே⁴த்வாதி ஸஹஸ்ஸவட்³டி⁴தம் இணம் யோஜேத்வா. உத்³த⁴ரிதப்³போ³தி உத்³தா⁴ரோதி ஹி வட்³டி⁴ வுச்சதீதி. ஸுத்³த⁴சித்தேனாதி விக்கே²பாதி³கிலேஸவிரஹிதசித்தேன. கேஸாதீ³ஸு தசே ரஜ்ஜந்தா ஸுச்ச²விசம்மம் தசோதி க³ஹேத்வா ‘‘ஸுவண்ணாதி³வண்ணோ மே தசோ’’திஆதி³னா ரஜ்ஜந்தி.

தேஸு த்³வே ஏகமக்³க³ம் படிபஜ்ஜமானா நாம ந ஹோந்தீதி யதா² ததா² வா பலாயந்தீதி அத்தோ². தத்த² ராகா³தி³வத்து²பா⁴வேன த்³வத்திம்ஸாகாரானம் சோரஸதி³ஸதா அனத்தா²வஹதா த³ட்ட²ப்³பா³.

கம்மமேவ விஸேஸாதி⁴க³மஸ்ஸ டா²னந்தி கம்மட்டா²னம் பா⁴வனா வுச்சதி. தேனாஹ ‘‘மனஸிகரோந்தஸ்ஸ அப்பனம் பாபுணாதீ’’தி. கம்மஸ்ஸ வா பா⁴வனாய டா²னம் ஆரம்மணம் அப்பனாரம்மணபா⁴வூபக³மனேன அப்பனம் பாபுணாதீதி வுத்தம்.

மானஜாதிகோதி ஏதேன லங்க⁴னஸமத்த²தாயோகே³ன உபஸமரஹிததம் த³ஸ்ஸேதி. சித்தம்பி ஹி ததா² நானாரம்மணேஸு வட்³டி⁴தம் உபஸமரஹிதந்தி த³ஸ்ஸேதப்³ப³ந்தி.

ஹத்தே² க³ஹிதபஞ்ஹவத்து² பாகதிகமேவாதி விஸுத்³தி⁴மக்³கே³ வுத்ததம் ஸந்தா⁴யாஹ. தத்த² ஹி வுத்தம் –

‘‘மாலகத்தே²ரோ கிர தீ³க⁴பா⁴ணகஅப⁴யத்தே²ரம் ஹத்தே² க³ஹேத்வா ‘ஆவுஸோ அப⁴ய, இமம் தாவ பஞ்ஹம் உக்³க³ண்ஹாஹீ’தி வத்வா ஆஹ ‘மாலகத்தே²ரோ த்³வத்திம்ஸகோட்டா²ஸேஸு த்³வத்திம்ஸபட²மஜ்ஜா²னலாபீ⁴, ஸசே ரத்திம் ஏகம், தி³வா ஏகம் ஸமாபஜ்ஜதி, அதிரேகட்³ட⁴மாஸேன புன ஸம்பஜ்ஜதி. ஸசே பன தே³வஸிகம் ஏகமேவ ஸமாபஜ்ஜதி, அதிரேகமாஸேன புன ஸம்பஜ்ஜதீ’’’தி.

இத³ம் பன ஏகம் மனஸிகரோந்தஸ்ஸ ஏகம் பாடியேக்கம் மனஸிகரோந்தஸ்ஸ த்³வத்திம்ஸாதி ஏதஸ்ஸ ஸாத⁴னத்த²ம் நித³ஸ்ஸனவஸேன ஆனீதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

அனுபாதி³ன்னகபக்கே² டி²தானீதி ஏதேன சேதியபப்³ப³தவாஸீ மஹாதிஸ்ஸத்தே²ரோ விய, ஸங்க⁴ரக்கி²தத்தே²ருபட்டா²கஸாமணேரோ விய ச அனுபாதி³ன்னகபக்கே² ட²பேத்வா க³ஹேதும் ஸக்கோந்தஸ்ஸ த³ஸவிதா⁴ஸுப⁴வஸேன ஜீவமானகஸரீரேபி உபட்டி²தே உபசாரப்பத்தி த³ஸ்ஸிதா ஹோதீதி வேதி³தப்³பா³. ‘‘அத்தி²ஸ்ஸ காயே’’தி பன ஸத்தவஸேன கேஸாதீ³ஸு க³ய்ஹமானேஸு யதா² ‘‘இமஸ்மிம் காயே’’தி ஸத்த-க்³க³ஹணரஹிதே அஹம்காரவத்து²ம்ஹி வித்³த⁴ஸ்தாஹம்காரே ஸதா³ ஸன்னிஹிதே பாகடே ச அத்தனோ காயே உபட்டா²னம் ஹோதி, ந ததா² தத்தா²தி அப்பனம் அப்பத்தா ஆதீ³னவானுபஸ்ஸனாவ தத்த² ஹோதீதி அதி⁴ப்பாயேனாஹ ‘‘அஸுபா⁴னுபஸ்ஸனாஸங்கா²தா பன விபஸ்ஸனாபா⁴வனா ஹோதீதி வேதி³தப்³பா³’’தி.

357. ஆதி³ம்ஹி ஸேவனா ஆஸேவனா, வட்³ட⁴னம் பா⁴வனா, புனப்புனம் கரணம் ப³ஹுலீகம்மந்தி அயமேதேஸம் விஸேஸோ.

362. வத்து²பரிஞ்ஞாயாதி அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸானம் வத்து²பூ⁴தஸ்ஸ காயஸ்ஸ பரிஜானனேன. அப்பிதாதி க³மிதா, ஸா ச வினாஸிததாதி ஆஹ ‘‘வினாஸிதா’’தி. அப்பவத்தியம் ட²பிதாதிபி அப்பிதாதி அயமத்தோ² நிருத்திஸித்³தி⁴யா வுத்தோதி த³ட்ட²ப்³போ³. விக³தந்தா கதாதி இதா³னி காதப்³போ³ அந்தோ ஏதேஸம் நத்தீ²தி விக³தந்தா, ஏவம்பூ⁴தா கதாதி அத்தோ². கம்மமேவ விஸேஸாதி⁴க³மஸ்ஸ டா²னம் கம்மட்டா²னம், கம்மே வா டா²னம் பா⁴வனாரம்போ⁴ கம்மட்டா²னம், தஞ்ச அனுபஸ்ஸனாதி ஆஹ ‘‘அனுபஸ்ஸனாய கம்மட்டா²ன’’ந்தி, அனுபஸ்ஸனாய வுத்தந்தி அதி⁴ப்பாயோ.

காயானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

வேத³னானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா

363. ஸம்பஜானஸ்ஸ வேதி³யனம் ஸம்பஜானவேதி³யனம். வத்து²ந்தி ஸுகா²தீ³னம் ஆரம்மணமாஹ, தேன வத்து² ஆரம்மணம் ஏதிஸ்ஸாதி வத்து²ஆரம்மணாதி ஸமாஸோ த³ட்ட²ப்³போ³. வோஹாரமத்தம் ஹோதீதி ஏதேன ‘‘ஸுக²ம் வேத³னம் வேத³யாமீ’’தி இத³ம் வோஹாரமத்தேன வுத்தந்தி த³ஸ்ஸேதி.

வீரியஸமாதி⁴ம் யோஜேத்வாதி அதி⁴வாஸனவீரியஸ்ஸ அதி⁴மத்ததாய தஸ்ஸ ஸமதாய உப⁴யம் ஸஹ யோஜேத்வா. ஸஹ படிஸம்பி⁴தா³ஹீதி லோகுத்தரபடிஸம்பி⁴தா³ஹி ஸஹ. லோகியானம்பி வா ஸதி உப்பத்திகாலே தத்த² ஸமத்த²தம் ஸந்தா⁴ய ‘‘ஸஹ படிஸம்பி⁴தா³ஹீ’’தி வுத்தந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸமஸீஸீதி வாரஸமஸீஸீ ஹுத்வா பச்சவேக்க²ணவாரஸ்ஸ அனந்தரவாரே பரினிப்³பா³யீதி அத்தோ². ஸங்கே²பமனஸிகாரவஸேன மஹாஸதிபட்டா²னே, வித்தா²ரமனஸிகாரவஸேன ராஹுலோவாத³தா⁴துவிப⁴ங்கா³தீ³ஸு.

ப²ஸ்ஸபஞ்சமகேயேவாதி ஏவ-ஸத்³தே³ன வுத்தேஸு தீஸுபி முகே²ஸு பரிக்³க³ஹஸ்ஸ ஸமானதம் த³ஸ்ஸேதி. நாமரூபவவத்தா²னஸ்ஸ அதி⁴ப்பேதத்தா நிரவஸேஸரூபபரிக்³க³ஹஸ்ஸ த³ஸ்ஸனத்த²ம் ‘‘வத்து² நாம கரஜகாயோ’’தி ஆஹ, ந சக்கா²தீ³னி ச²வத்தூ²னீதி. கரஜகாயஸ்ஸ பன வத்து²பா⁴வஸாத⁴னத்த²ம் ‘‘இத³ஞ்ச பன மே விஞ்ஞாணம் ஏத்த² ஸிதம், ஏத்த² படிப³த்³த⁴’’ந்தி (தீ³. நி. 1.235; ம. நி. 2.252) ஸுத்தம் ஆப⁴தம்.

ப²ஸ்ஸவிஞ்ஞாணானம் பாகடதா கேஸஞ்சி ஹோதீதி யேஸம் ந ஹோதி, தே ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘ப²ஸ்ஸவஸேன வா ஹி…பே… ந பாகடம் ஹோதீ’’தி. தேஸம் பன அஞ்ஞேஸஞ்ச ஸப்³பே³ஸம் வேனேய்யானம் வேத³னா பாகடாதி ஆஹ ‘‘வேத³னாவஸேன பன பாகடம் ஹோதீ’’தி. ஸததோ⁴தஸப்பி நாம ஸதவாரம் விலாபேத்வா விலாபேத்வா உத³கே பக்கி²பித்வா உத்³த⁴ரித்வா க³ஹிதஸப்பி.

வினிவத்தேத்வாதி சதுக்க²ந்த⁴ஸமுதா³யதோ விஸும் உத்³த⁴ரித்வா. மஹாஸதிபட்டா²னஸுத்தாதீ³ஸு கத்த²சி பட²மம் ரூபகம்மட்டா²னம் வத்வா பச்சா² அரூபகம்மட்டா²னம் வேத³னாவஸேன வினிவத்தேத்வா த³ஸ்ஸிதம். கத்த²சி அரூபகம்மட்டா²னம் ஏவ வேத³னாவஸேன அரூபராஸிதோ, ஞாதபரிஞ்ஞாய பரிஞ்ஞாததோ வா ரூபாரூபராஸிதோ வா வினிவத்தேத்வா த³ஸ்ஸிதம். தத்தா²பி யேஸு பட²மம் ஞாதபரிஞ்ஞா வுத்தா, தேஸு தத³ந்தோக³த⁴ம். யேஸு ந வுத்தா, தேஸு ச வேத³னாய ஆரம்மணமத்தம் ஸம்கி²த்தம் பாளிஅனாருள்ஹம் ரூபகம்மட்டா²னம் ஸந்தா⁴ய ரூபகம்மட்டா²னஸ்ஸ பட²மம் கதி²ததா வுத்தாதி வேதி³தப்³பா³.

‘‘மனோவிஞ்ஞேய்யானம் த⁴ம்மானம் இட்டா²னம் கந்தான’’ந்திஆதி³னா (ம. நி. 3.306) நயேன வுத்தம் ச²கே³ஹஸ்ஸிதஸோமனஸ்ஸம் பஞ்சகாமகு³ணேஸு அஸ்ஸாதா³னுபஸ்ஸினோ ஏவ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘பஞ்சகாமகு³ணாமிஸனிஸ்ஸிதா ச² கே³ஹஸ்ஸிதஸோமனஸ்ஸவேத³னா’’தி.

வேத³னானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

சித்தானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா

365. கிலேஸஸம்பயுத்தானம் த⁴ம்மானம் கேஹிசி கிலேஸேஹி விப்பயோகே³பி ஸதி யேஹி ஸம்பயுத்தா, தேஹி ஸம்கிலேஸபா⁴வேன ஸதி³ஸேஹி ஸம்கிலிட்ட²த்தா இதரேஹிபி ந விஸுத்³த⁴தா ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ந பச்சி²மபத³ம் ப⁴ஜந்தீ’’தி. து³வித⁴ந்தி விஸும் வசனம் ஸராக³ஸதோ³ஸேஹி விஸிட்ட²க்³க³ஹணத்த²ம். அவிபஸ்ஸனுபக³த்தா ‘‘இத⁴ ஓகாஸோவ நத்தீ²’’தி வுத்தம்.

சித்தானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.

த⁴ம்மானுபஸ்ஸனானித்³தே³ஸோ

க. நீவரணபப்³ப³வண்ணனா

367. கண்ஹஸுக்கானம் யுக³னத்³த⁴தா நத்தீ²தி பஜானனகாலே அபா⁴வா ‘‘அபி⁴ண்ஹஸமுதா³சாரவஸேனா’’தி ஆஹ.

ஸுப⁴ம்பீதி காமச்ச²ந்தோ³பி. ஸோ ஹி அத்தனோ க³ஹணாகாரேன ‘‘ஸுப⁴’’ந்தி வுச்சதி, தேனாகாரேன பவத்தமானகஸ்ஸ அஞ்ஞஸ்ஸ காமச்ச²ந்த³ஸ்ஸ நிமித்தத்தா ‘‘நிமித்த’’ந்தி சாதி. ஆகங்கி²தஸ்ஸ ஹிதஸுக²ஸ்ஸ அனுபாயபூ⁴தோ மனஸிகாரோ அனுபாயமனஸிகாரோ. தத்தா²தி நிப்பா²தே³தப்³பே³ ஆரம்மணபூ⁴தே ச து³விதே⁴பி ஸுப⁴னிமித்தே.

அஸுப⁴ம்பீதி அஸுப⁴ஜ்ஜா²னம்பி. தம் பன த³ஸஸு அஸுபே⁴ஸு கேஸாதீ³ஸு ச பவத்தம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். கேஸாதீ³ஸு ஹி ஸஞ்ஞா அஸுப⁴ஸஞ்ஞாதி கி³ரிமானந்த³ஸுத்தே வுத்தாதி. ஏத்த² சதுப்³பி³த⁴ஸ்ஸபி அயோனிஸோமனஸிகாரஸ்ஸ யோனிஸோமனஸிகாரஸ்ஸ ச த³ஸ்ஸனம் நிரவஸேஸத³ஸ்ஸனத்த²ம் கதந்தி வேதி³தப்³ப³ம். தேஸு பன அஸுபே⁴ ஸுப⁴ந்தி அஸுப⁴ந்தி ச மனஸிகாரோ இதா⁴தி⁴ப்பேதோ, தத³னுகுலத்தா வா இதரேபீதி.

போ⁴ஜனே மத்தஞ்ஞுனோ தி²னமித்³தா⁴பி⁴ப⁴வாபா⁴வா ஓதாரம் அலப⁴மானோ காமராகோ³ பஹீயதீதி வத³ந்தி. போ⁴ஜனனிஸ்ஸிதம் பன ஆஹாரேபடிகூலஸஞ்ஞம், தப்³பி³பரிணாமஸ்ஸ ததா³தா⁴ரஸ்ஸ தஸ்ஸ ச உபனிஸ்ஸயபூ⁴தஸ்ஸ அஸுப⁴தாதி³த³ஸ்ஸனம், காயஸ்ஸ ச ஆஹாரட்டி²திகதாதி³த³ஸ்ஸனம் ஸோ உப்பாதே³தீதி தஸ்ஸ காமச்ச²ந்தோ³ பஹீயதேவ, அபி⁴த⁴ம்மபரியாயேன ஸப்³போ³பி லோபோ⁴ காமச்ச²ந்த³னீவரணந்தி ஆஹ ‘‘அரஹத்தமக்³கே³னா’’தி.

ஓதி³ஸ்ஸகானோதி³ஸ்ஸகதி³ஸாப²ரணானந்தி அத்தக³ருஅதிப்பியஸஹாயமஜ்ஜ²த்தவஸேன ஓதி³ஸ்ஸகதா, ஸீமாபே⁴தே³ கதே அனோதி³ஸ்ஸகதா, ஏகதி³ஸாப²ரணவஸேன தி³ஸாப²ரணதா மேத்தாய உக்³க³ஹணே வேதி³தப்³பா³. விஹாரரச்சா²கா³மாதி³வஸேன வா ஓதி³ஸ்ஸகதி³ஸாப²ரணம், விஹாராதி³உத்³தே³ஸரஹிதம் புரத்தி²மாதி³தி³ஸாவஸேன அனோதி³ஸ்ஸகதி³ஸாப²ரணந்தி ஏவம் வா த்³விதா⁴ உக்³க³ஹம் ஸந்தா⁴ய ‘‘ஓதி³ஸ்ஸகானோதி³ஸ்ஸகதி³ஸாப²ரணான’’ந்தி வுத்தம். உக்³க³ஹோ ச யாவ உபசாரா த³ட்ட²ப்³போ³, உக்³க³ஹிதாய ஆஸேவனா பா⁴வனா. தத்த² ‘‘ஸப்³பே³ ஸத்தா பாணா பூ⁴தா புக்³க³லா அத்தபா⁴வபரியாபன்னா’’தி ஏதேஸம் வஸேன பஞ்சவிதா⁴, ஏகேகஸ்மிம் ‘‘அவேரா ஹோந்து, அப்³யாபஜ்ஜா, அனீகா⁴, ஸுகீ² அத்தானம் பரிஹரந்தூ’’தி சதுதா⁴ பவத்திதோ வீஸதிவிதா⁴ வா அனோதி⁴ஸோப²ரணா மேத்தா, ‘‘ஸப்³பா³ இத்தி²யோ புரிஸா அரியா அனரியா தே³வா மனுஸ்ஸா வினிபாதிகா’’தி ஸத்தோதி⁴கரணவஸேன பவத்தா ஸத்தவிதா⁴, அட்ட²வீஸதிவிதா⁴ வா ஓதி⁴ஸோப²ரணா மேத்தா, த³ஸஹி தி³ஸாஹி தி³ஸோதி⁴கரணவஸேன பவத்தா த³ஸவிதா⁴ ச தி³ஸாப²ரணா மேத்தா, ஏகேகாய வா தி³ஸாய ஸத்தாதி³இத்தி²ஆதி³அவேராதி³யோகே³ன அஸீதாதி⁴கசதுஸதப்பபே⁴தா³ அனோதி⁴ஸோஓதி⁴ஸோப²ரணா வேதி³தப்³பா³.

காயவினாமனாதி காயஸ்ஸ விவிதே⁴ன ஆகாரேன நாமனா.

அதிபோ⁴ஜனே நிமித்தக்³கா³ஹோதி அதிபோ⁴ஜனே தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ நிமித்தக்³கா³ஹோ, ‘‘ஏத்தகே பு⁴த்தே தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ காரணம் ஹோதி, ஏத்தகே ந ஹோதீ’’தி தி²னமித்³த⁴ஸ்ஸ காரணாகாரணக்³கா³ஹோதி அத்தோ². து⁴தங்கா³னம் வீரியனிஸ்ஸிதத்தா ஆஹ ‘‘து⁴தங்க³னிஸ்ஸிதஸப்பாயகதா²யபீ’’தி.

குக்குச்சம்பி கதாகதானுஸோசனவஸேன பவத்தமானம் உத்³த⁴ச்சேன ஸமானலக்க²ணம் அவூபஸமஸபா⁴வமேவாதி சேதஸோ அவூபஸமோ ‘‘உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சமேவா’’தி வுத்தோ.

ப³ஹுஸ்ஸுதஸ்ஸ க³ந்த²தோ ச அத்த²தோ ச அத்தா²தீ³னி விசினந்தஸ்ஸ சேதஸோ விக்கே²போ ந ஹோதி யதா²விதி⁴படிபத்தியா யதா²னுரூபபதிகாரப்பவத்தியா கதாகதானுஸோசனஞ்சாதி ‘‘பா³ஹுஸச்சேனபி உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சம் பஹீயதீ’’தி ஆஹ. வுட்³ட⁴ஸேவிதா ச வுட்³ட⁴ஸீலிதம் ஆவஹதீதி சேதோவூபஸமகரத்தா உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சப்பஹானகாரிதா வுத்தா. வுட்³ட⁴தம் பன அனபேக்கி²த்வா வினயத⁴ரா குக்குச்சவினோத³கா கல்யாணமித்தா வுத்தாதி த³ட்ட²ப்³பா³.

திட்ட²தி ஏத்தா²தி டா²னீயா, விசிகிச்சா²ய டா²னீயா விசிகிச்சா²டா²னீயா. டா²தப்³பா³தி வா டா²னீயா, விசிகிச்சா² டா²னீயா ஏதேஸூதி விசிகிச்சா²டா²னீயா.

காமம் ப³ஹுஸ்ஸுததாபரிபுச்ச²கதாஹி அட்ட²வத்து²காபி விசிகிச்சா² பஹீயதி, ததா²பி ரதனத்தயவிசிகிச்சா²மூலிகா ஸேஸவிசிகிச்சா²தி கத்வா ஆஹ ‘‘தீணி ரதனானி ஆரப்³பா⁴’’தி. வினயே பகதஞ்ஞுதா ‘‘ஸிக்கா²ய கங்க²தீ’’தி (த⁴. ஸ. 1008; விப⁴. 915) வுத்தாய விசிகிச்சா²ய பஹானம் கரோதீதி ஆஹ ‘‘வினயே சிண்ணவஸீபா⁴வஸ்ஸபீ’’தி. ஓகப்பனியஸத்³தா⁴ஸங்கா²தஅதி⁴மோக்க²ப³ஹுலஸ்ஸாதி அனுபவிஸனஸத்³தா⁴ஸங்கா²தஅதி⁴மோக்கே²ன அதி⁴முச்சனப³ஹுலஸ்ஸ. அதி⁴முச்சனஞ்ச அதி⁴மோக்கு²ப்பாத³னமேவாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸத்³தா⁴ய வா நின்னதா அதி⁴முத்தி.

நீவரணபப்³ப³வண்ணனா நிட்டி²தா.

க². போ³ஜ்ஜ²ங்க³பப்³ப³வண்ணனா

க²ந்தா⁴தி³பாளியா அத்தோ² க²ந்தா⁴தீ³னம் அத்தோ²தி கத்வா ஆஹ ‘‘க²ந்த⁴…பே… விபஸ்ஸனானம் அத்த²ஸன்னிஸ்ஸிதபரிபுச்சா²ப³ஹுலதா’’தி. தேன பாளிமுத்தகபுச்சா² ந ததா² பஞ்ஞாஸம்வத்தனிகா, யதா² அத்த²படிபுச்சா²தி த³ஸ்ஸேதி.

மந்த³த்தா அக்³கி³ஜாலாதீ³ஸு ஆபோதா⁴துஆதீ³னம் விய வீரியாதீ³னம் ஸகிச்சே அஸமத்த²தா வுத்தா.

பத்தம் நீஹரந்தோவ தம் ஸுத்வாதி ஏத்த² பஞ்சாபி⁴ஞ்ஞத்தா தி³ப்³ப³ஸோதேன அஸ்ஸோஸீதி வத³ந்தி.

பஸாத³ஸினேஹாபா⁴வேனாதி பஸாத³ஸங்கா²தஸ்ஸ ஸினேஹஸ்ஸ அபா⁴வேன. க³த்³ரப⁴பிட்டே² லூக²ரஜோ லூக²தரோ ஹுத்வா தி³ஸ்ஸதீதி அதிலூக²தாய தம்ஸதி³ஸே.

ஸம்வேஜனபஸாத³னேஹி தேஜனம் தோஸனஞ்ச ஸம்பஹம்ஸனாதி.

போ³ஜ்ஜ²ங்க³பப்³ப³வண்ணனா நிட்டி²தா.

ஸமத²விபஸ்ஸனாஸுத்³த⁴விபஸ்ஸனாவஸேன பட²மஸ்ஸ இதரேஸஞ்ச கதி²தத்தாதி அத்தோ². மக்³க³ஸம்பயுத்தா ஸதி காயானுபஸ்ஸனா நாமாதி ஆக³மனவஸேன வுத்தம். ஏவம் தாவ தே³ஸனா புக்³க³லே திட்ட²தீதி காயானுபஸ்ஸீஆதீ³னம் ஆக³மனவஸேன விஸேஸேத்வா வுத்தா ஸதிபட்டா²னதே³ஸனா புக்³க³லே திட்ட²தீதி அத்தோ². ந ஹி ஸக்கா ஏகஸ்ஸ அனேகஸமங்கி³தா வத்தும் ஏகக்க²ணே அனேகஸதிஸம்ப⁴வாவபோ³த⁴பஸங்கா³, புக்³க³லம் பன ஆமஸித்வா ஸகிச்சபரிச்சி²ன்னே த⁴ம்மே வுச்சமானே கிச்சபே⁴தே³ன ஏகிஸ்ஸாபி ஸதியா அனேகனாமதா ஹோதீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘காயே பனா’’திஆதி³மாஹ. யதா² ஹி புக்³க³லகிச்சம் த⁴ம்மா ஏவாதி த⁴ம்மபே⁴தே³ன காயானுபஸ்ஸீஆதி³புக்³க³லபே⁴தோ³வ ஹோதி, ந ஏவம் த⁴ம்மஸ்ஸ த⁴ம்மோ கிச்சந்தி ந த⁴ம்மபே⁴தே³ன தஸ்ஸ பே⁴தோ³, தஸ்மா ஏகாவ ஸதி சதுவிபல்லாஸப்பஹானபூ⁴தா மக்³கே³ ஸமித்³தா⁴ அனத்த²ந்தரேன தப்பஹானகிச்சபே⁴தே³ன சத்தாரி நாமானி லப⁴தீதி அயமேத்த² அதி⁴ப்பாயோ.

ஸுத்தந்தபா⁴ஜனீயவண்ணனா நிட்டி²தா.