2. ஸீஹஸுத்தவண்ணனா
12. து³தியே ஸந்தா²கா³ரம் (ம. நி. அட்ட². 1.22; ஸம். நி. அட்ட². 3.4.243) நாம ஏகா மஹாஸாலாவ. உய்யோக³காலாதீ³ஸு ஹி ராஜானோ தத்த² ட²த்வா ‘‘ஏத்தகா புரதோ க³ச்ச²ந்து, ஏத்தகா பச்சா²’’திஆதி³னா தத்த² நிஸீதி³த்வா ஸந்த²ம் கரோந்தி, மரியாத³ம் ப³ந்த⁴ந்தி, தஸ்மா தம் டா²னம் ‘‘ஸந்தா²கா³ர’’ந்தி வுச்சதி. உய்யோக³ட்டா²னதோ ச ஆக³ந்த்வா யாவ கே³ஹே கோ³மயபரிப⁴ண்டா³தி³வஸேன படிஜக்³க³னம் கரோந்தி, தாவ ஏகம் த்³வே தி³வஸே தே ராஜானோ தத்த² ஸந்த²ம்ப⁴ந்தீதிபி ஸந்தா²கா³ரம். தேஸம் ராஜூனம் ஸஹ அத்தா²னுஸாஸனம் அகா³ரந்திபி ஸந்தா²கா³ரம். க³ணராஜானோ ஹி தே, தஸ்மா உப்பன்னம் கிச்சம் ஏகஸ்ஸ வஸேன ந ஸிஜ்ஜ²தி, ஸப்³பே³ஸம் ச²ந்தோ³ லத்³து⁴ம் வட்டதி, தஸ்மா ஸப்³பே³ தத்த² ஸன்னிபதித்வா அனுஸாஸந்தி. தேன வுத்தம் ‘‘ஸஹ அத்தா²னுஸாஸனம் அகா³ர’’ந்தி. யஸ்மா வா தத்த² ஸன்னிபதித்வா ‘‘இமஸ்மிம் காலே கஸிதும் வட்டதி, இமஸ்மிம் காலே வபிது’’ந்திஆதி³னா நயேன க⁴ராவாஸகிச்சானி ஸம்மந்தயந்தி, தஸ்மா சி²த்³தா³வசி²த்³த³ம் க⁴ராவாஸம் ஸந்த²ரந்தீதிபி ஸந்தா²கா³ரம்.
புத்ததா³ரத⁴னாதி³உபகரணபரிச்சாகோ³ பாரமியோ. அத்தனோ அங்க³பரிச்சாகோ³ உபபாரமியோ. அத்தனோவ ஜீவிதபரிச்சாகோ³ பரமத்த²பாரமியோ. ஞாதீனம் அத்த²சரியா ஞாதத்த²சரியா. லோகஸ்ஸ அத்த²சரியா லோகத்த²சரியா. கம்மஸ்ஸகதஞாணவஸேன அனவஜ்ஜகம்மாயதனஸிப்பாயதனவிஜ்ஜாட்டா²னபரிசயவஸேன க²ந்தா⁴யதனாதி³பரிசயவஸேன லக்க²ணத்தயதீரணவஸேன ச ஞாணசாரோ பு³த்³த⁴சரியா. அங்க³னயனத⁴னரஜ்ஜபுத்ததா³ரபரிஜ்ஜாக³வஸேன பஞ்ச மஹாபரிச்சாகே³ பரிச்சஜந்தேன. ஸதிபி மஹாபரிச்சாகா³னம் தா³னபாரமிபா⁴வே பரிச்சாக³விஸேஸஸபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²ஞ்சேவ ஸுது³க்கரபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²ஞ்ச பஞ்சமஹாபரிச்சாகா³னம் விஸும் க³ஹணம், ததோயேவ ச அங்க³பரிச்சாக³தோ விஸும் நயனபரிச்சாக³க்³க³ஹணம். பரிச்சாக³பா⁴வஸாமஞ்ஞேபி த⁴னரஜ்ஜபரிச்சாக³தோ புத்ததா³ரபரிச்சாக³க்³க³ஹணஞ்ச விஸும் கதம். பப்³ப³ஜ்ஜாவ ஸங்கே²போ.
ஸத்தஸு அனுபஸ்ஸனாஸூதி அனிச்சானுபஸ்ஸனா, து³க்கா²னுபஸ்ஸனா, அனத்தானுபஸ்ஸனா, நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனா, விராகா³னுபஸ்ஸனா, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸனா, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸனாதி இமாஸு ஸத்தஸு அனுபஸ்ஸனாஸு.
அனுவிச்சகாரந்தி அவேச்சகரணம். த்³வீஹி காரணேஹி அனிய்யானிகஸாஸனே டி²தா அத்தனோ ஸாவகத்தம் உபக³தே பக்³க³ண்ஹந்தி, தானி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘கஸ்மா’’திஆதி³ வுத்தம்.
அனுபுப்³பி³ம் கத²ந்தி (தீ³. நி. டீ. 2.75-76) அனுபுப்³ப³ம் கதே²தப்³ப³கத²ம். கா பன ஸாதி? தா³னாதி³கதா². தத்த² தா³னகதா² தாவ பசுரஜனேஸுபி பவத்தியா ஸப்³ப³ஸத்தஸாதா⁴ரணத்தா ஸுகரத்தா ஸீலே பதிட்டா²னஸ்ஸ உபாயபா⁴வதோ ச ஆதி³தோ கதி²தா. பரிச்சாக³ஸீலோ ஹி புக்³க³லோ பரிக்³க³ஹவத்தூ²ஸு நிஸ்ஸங்க³பா⁴வதோ ஸுகே²னேவ ஸீலானி ஸமாதி³யதி, தத்த² ச ஸுப்பதிட்டி²தோ ஹோதி. ஸீலேன தா³யகப்படிக்³கா³ஹகவிஸுத்³தி⁴தோ பரானுக்³க³ஹம் வத்வா பரபீளானிவத்திவசனதோ கிரியாத⁴ம்மம் வத்வா அகிரியாத⁴ம்மவசனதோ, போ⁴க³ஸம்பத்திஹேதும் வத்வா ப⁴வஸம்பத்திஹேதுவசனதோ ச தா³னகதா²னந்தரம் ஸீலகதா² கதி²தா. ‘‘தஞ்ச ஸீலம் வட்டனிஸ்ஸிதம், அயம் ப⁴வஸம்பத்தி தஸ்ஸ ப²ல’’ந்தி த³ஸ்ஸனத்த²ம். ‘‘இமேஹி ச தா³னஸீலமயேஹி பணீதபணீததராதி³பே⁴த³பி⁴ன்னேஹி புஞ்ஞகிரியவத்தூ²ஹி ஏதா சாதுமஹாராஜிகாதீ³ஸு பணீதபணீததராதி³பே⁴த³பி⁴ன்னா அபரிமேய்யா தி³ப்³ப³போ⁴க³ஸம்பத்தியோ லத்³த⁴ப்³பா³’’தி த³ஸ்ஸனத்த²ம் தத³னந்தரம் ஸக்³க³கதா². ‘‘ஸ்வாயம் ஸக்³கோ³ ராகா³தீ³ஹி உபக்கிலிட்டோ², ஸப்³ப³தா²னுபக்கிலிட்டோ² அரியமக்³கோ³’’தி த³ஸ்ஸனத்த²ம் ஸக்³கா³னந்தரம் மக்³கோ³, மக்³க³ஞ்ச கதே²ந்தேன தத³தி⁴க³மூபாயஸந்த³ஸ்ஸனத்த²ம் ஸக்³க³பரியாபன்னாபி பகே³வ இதரே ஸப்³பே³பி காமா நாம ப³ஹ்வாதீ³னவா அனிச்சா அத்³து⁴வா விபரிணாமத⁴ம்மாதி காமானம் ஆதீ³னவோ. ‘‘ஹீனா க³ம்மா போது²ஜ்ஜனிகா அனரியா அனத்த²ஸம்ஹிதா’’தி தேஸம் ஓகாரோ லாமகபா⁴வோ. ஸப்³பே³பி ப⁴வா கிலேஸானம் வத்து²பூ⁴தாதி தத்த² ஸம்கிலேஸோ. ஸப்³ப³ஸோ ஸம்கிலேஸவிப்பமுத்தம் நிப்³பா³னந்தி நேக்க²ம்மே ஆனிஸம்ஸோ ச கதே²தப்³போ³தி அயமத்தோ² மக்³க³ந்தீதி ஏத்த² இதி-ஸத்³தே³ன ஆதி³-அத்தே²ன தீ³பிதோதி வேதி³தப்³ப³ம்.
ஸுகா²னம் நிதா³னந்தி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகானம் ஸம்பராயிகானம் நிப்³பா³னுபஸம்ஹிதானஞ்சாதி ஸப்³பே³ஸம்பி ஸுகா²னம் காரணம். யஞ்ஹி கிஞ்சி லோகே போ⁴க³ஸுக²ம் நாம, தம் ஸப்³ப³ம் தா³னாதீ⁴னந்தி பாகடோயமத்தோ². யம் பன ஜா²னவிபஸ்ஸனாமக்³க³ப²லனிப்³பா³னப்படிஸம்யுத்தம் ஸுக²ம், தஸ்ஸபி தா³னம் உபனிஸ்ஸயபச்சயோ ஹோதியேவ. ஸம்பத்தீனம் மூலந்தி யா இமா லோகே பதே³ஸரஜ்ஜஸிரிஸ்ஸரியஸத்தரதனஸமுஜ்ஜலசக்கவத்திஸம்பதா³தி ஏவம்பபே⁴தா³ மானுஸிகா ஸம்பத்தியோ, யா ச சாதுமஹாராஜிகாதி³க³தா தி³ப்³ப³ஸம்பத்தியோ, யா வா பனஞ்ஞாபி ஸம்பத்தியோ, தாஸம் ஸப்³பா³ஸம் இத³ம் மூலகாரணம். போ⁴கா³னந்தி பு⁴ஞ்ஜிதப்³ப³ட்டே²ன ‘‘போ⁴கோ³’’தி லத்³த⁴னாமானம் பியமனாபியரூபாதீ³னம் தன்னிஸ்ஸயானம் வா உபபோ⁴க³ஸுகா²னம் பதிட்டா² நிச்சலாதி⁴ட்டா²னதாய. விஸமக³தஸ்ஸாதி ப்³யஸனப்பத்தஸ்ஸ. தாணந்தி ரக்கா², ததோ பரிபாலனதோ. லேணந்தி ப்³யஸனேஹி பரிபாதியமானஸ்ஸ ஓலீயனப்பதே³ஸோ. க³தீதி க³ந்தப்³ப³ட்டா²னம். பராயணந்தி படிஸரணம். அவஸ்ஸயோதி வினிபதிதும் அதே³ந்தோ நிஸ்ஸயோ. ஆரம்மணந்தி ஓலுப்³பா⁴ரம்மணம்.
ரதனமயஸீஹாஸனஸதி³ஸந்தி ஸப்³ப³ரதனமயஸத்தங்க³மஹாஸீஹாஸனஸதி³ஸம். ஏவம் ஹிஸ்ஸ மஹக்³க⁴ம் ஹுத்வா ஸப்³ப³ஸோ வினிபதிதும் அப்பதா³னட்டோ² தீ³பிதோ ஹோதி. மஹாபத²வீஸதி³ஸம் க³தக³தட்டா²னே பதிட்டா²னஸ்ஸ லபா⁴பனதோ. யதா² து³ப்³ப³லஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஆலம்ப³னரஜ்ஜு உத்திட்ட²தோ திட்ட²தோ ச உபத்த²ம்போ⁴, ஏவம் தா³னம் ஸத்தானம் ஸம்பத்திப⁴வே உபபத்தியா டி²தியா ச பச்சயோதி ஆஹ ‘‘ஆலம்ப³னட்டே²ன ஆலம்ப³னரஜ்ஜுஸதி³ஸ’’ந்தி. து³க்க²னித்த²ரணட்டே²னாதி து³க்³க³திது³க்க²ட்டா²னனித்த²ரணட்டே²ன. ஸமஸ்ஸாஸனட்டே²னாதி லோப⁴மச்ச²ரியாதி³படிஸத்துபத்³த³வதோ ஸமஸ்ஸாஸனட்டே²ன. ப⁴யபரித்தாணட்டே²னாதி தா³லித்³தி³யப⁴யதோ பரிபாலனட்டே²ன. மச்சே²ரமலாதீ³ஹீதி மச்சே²ரலோப⁴தோ³ஸமத³இஸ்ஸாமிச்சா²தி³ட்டி²விசிகிச்சா²தி³சித்தமலேஹி. அனுபலித்தட்டே²னாதி அனுபக்கிலிட்ட²தாய. தேஸந்தி மச்சே²ரமலாதீ³னம். தேஸம் ஏவ து³ராஸத³ட்டே²ன. அஸந்தாஸனட்டே²னாதி ஸந்தாஸஹேதுஅபா⁴வேன. யோ ஹி தா³யகோ தா³னபதி, ஸோ ஸம்பதிபி ந குதோசி ஸந்தஸதி, பகே³வ ஆயதிம். ப³லவந்தட்டே²னாதி மஹாப³லவதாய. தா³யகோ ஹி தா³னபதி ஸம்பதி பக்க²ப³லேன ப³லவா ஹோதி, ஆயதிம் பன காயப³லாதீ³ஹிபி. அபி⁴மங்க³லஸம்மதட்டே²னாதி ‘‘வட்³டி⁴காரண’’ந்தி அபி⁴ஸம்மதபா⁴வேன. விபத்திப⁴வதோ ஸம்பத்திப⁴வூபனயனம் கே²மந்தபூ⁴மிஸம்பாபனம்.
இதா³னி மஹாபோ³தி⁴சரியபா⁴வேனபி தா³னகு³ணம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தா³னம் நாமேத’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தத்த² அத்தானம் நிய்யாதேந்தேனாதி ஏதேன ‘‘தா³னப²லம் ஸம்மதே³வ பஸ்ஸந்தா மஹாபுரிஸா அத்தனோ ஜீவிதம்பி பரிச்சஜந்தி, தஸ்மா கோ நாம விஞ்ஞுஜாதிகோ பா³ஹிரே வத்து²ஸ்மிம் பகே³வ ஸங்க³ம் கரேய்யா’’தி ஓவாத³ம் தே³தி. இதா³னி யா லோகியா லோகுத்தரா ச உக்கம்ஸக³தா ஸம்பத்தியோ, தா ஸப்³பா³ தா³னதோயேவ பவத்தந்தீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தா³னஞ்ஹீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸக்கமாரப்³ரஹ்மஸம்பத்தியோ அத்தஹிதாய ஏவ, சக்கவத்திஸம்பத்தி பன அத்தஹிதாய பரஹிதாய சாதி த³ஸ்ஸேதும் ஸா தாஸம் பரதோ சக்கவத்திஸம்பத்தி வுத்தா. ஏதா லோகியா, இமா பன லோகுத்தராதி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸாவகபாரமிஞாண’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தாஸுபி உக்கட்டு²க்கட்ட²தருக்கட்ட²தமதம் த³ஸ்ஸேதும் கமேன ஞாணத்தயம் வுத்தம். தேஸம் பன தா³னஸ்ஸ பச்சயபா⁴வோ ஹேட்டா² வுத்தோயேவ. ஏதேனேவ தஸ்ஸ ப்³ரஹ்மஸம்பத்தியாபி பச்சயபா⁴வோ தீ³பிதோதி வேதி³தப்³போ³.
தா³னஞ்ச நாம த³க்கி²ணேய்யேஸு ஹிதஜ்ஜா²ஸயேன பூஜனஜ்ஜா²ஸயேன வா அத்தனோ ஸந்தகஸ்ஸ பரேஸம் பரிச்சஜனம், தஸ்மா தா³யகோ புரிஸபுக்³க³லோ பரே ஹந்தி, பரேஸம் வா ஸந்தகம் ஹரதீதி அட்டா²னமேதந்தி ஆஹ ‘‘தா³னம் தே³ந்தோ ஸீலம் ஸமாதா³தும் ஸக்கோதீ’’தி. ஸீலாலங்காரஸதி³ஸோ அலங்காரோ நத்தி² ஸோபா⁴விஸேஸாவஹத்தா ஸீலஸ்ஸ. ஸீலபுப்ப²ஸதி³ஸம் புப்ப²ம் நத்தீ²தி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. ஸீலக³ந்த⁴ஸதி³ஸோ க³ந்தோ⁴ நத்தீ²தி ஏத்த² ‘‘சந்த³னம் தக³ரம் வாபீ’’திஆதி³கா (த⁴. ப. 55) கா³தா² – ‘‘க³ந்தோ⁴ இஸீனம் சிரதி³க்கி²தானம், காயா சுதோ க³ச்ச²தி மாலுதேனா’’திஆதி³கா (ஜா. 2.17.55) ஜாதககா³தா²யோ ச ஆஹரித்வா வத்தப்³பா³. ஸீலஞ்ஹி ஸத்தானம் ஆப⁴ரணஞ்சேவ அலங்காரோ ச க³ந்த⁴விலேபனஞ்ச பரஸ்ஸ த³ஸ்ஸனீயபா⁴வாவஹஞ்ச. தேனாஹ ‘‘ஸீலாலங்காரேன ஹீ’’திஆதி³.
அயம் ஸக்³கோ³ லப்³ப⁴தீதி இத³ம் மஜ்ஜி²மேஹி ஆரத்³த⁴ம் ஸீலம் ஸந்தா⁴யாஹ. தேனேவாஹ ஸக்கோ தே³வராஜா –
‘‘ஹீனேன ப்³ரஹ்மசரியேன, க²த்தியே உபபஜ்ஜதி;
மஜ்ஜி²மேன ச தே³வத்தம், உத்தமேன விஸுஜ்ஜ²தீ’’தி. (ஜா. 1.8.75);
இட்டோ²தி ஸுகோ². கந்தோதி கமனீயோ. மனாபோதி மனவட்³ட⁴னகோ. தம் பன தஸ்ஸ இட்டா²தி³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘நிச்சமேத்த² கீளா’’திஆதி³ வுத்தம்.
தோ³ஸோதி அனிச்சதாதி³னா அப்பஸ்ஸாதா³தி³னா ச தூ³ஸிதபா⁴வோ, யதோ தே விஞ்ஞூனம் சித்தம் நாராதே⁴ந்தி. அத² வா ஆதீ³னம் வாதி பவத்ததீதி ஆதீ³னவோ, பரமகபணதா. ததா² ச காமா யதா²தத²ம் பச்சவேக்க²ந்தானம் பச்சுபதிட்ட²ந்தி. லாமகபா⁴வோதி அஸேட்டே²ஹி ஸேவிதப்³போ³, ஸேட்டே²ஹி ந ஸேவிதப்³போ³ நிஹீனபா⁴வோ. ஸம்கிலிஸ்ஸனந்தி விபா³த⁴கதா உபதாபகதா ச.
நேக்க²ம்மே ஆனிஸம்ஸந்தி ஏத்த² ‘‘யத்தகா காமேஸு ஆதீ³னவா, தப்படிபக்க²தோ தத்தகா நேக்க²ம்மே ஆனிஸம்ஸா. அபிச நேக்க²ம்மம் நாமேதம் அஸம்பா³த⁴ம் அஸம்கிலிட்ட²ம், நிக்க²ந்தம் காமேஹி, நிக்க²ந்தம் காமஸஞ்ஞாய, நிக்க²ந்தம் காமவிதக்கேஹி, நிக்க²ந்தம் காமபரிளாஹேஹி, நிக்க²ந்தம் ப்³யாபாத³ஸஞ்ஞாயா’’திஆதி³னா நயேன நேக்க²ம்மே ஆனிஸம்ஸே பகாஸேஸி. பப்³ப³ஜ்ஜாயம் ஜா²னாதீ³ஸு ச கு³ணே விபா⁴வேஸி வண்ணேஸி. கல்லசித்தந்தி கம்மனியசித்தம் ஹேட்டா² பவத்திததே³ஸனாய அஸ்ஸத்³தி⁴யாதீ³னம் சித்ததோ³ஸானம் விக³தத்தா உபரி தே³ஸனாய பா⁴ஜனபா⁴வூபக³மேன கம்மக்க²மசித்தம். அட்ட²கதா²யம் பன யஸ்மா அஸ்ஸத்³தி⁴யாத³யோ சித்தஸ்ஸ ரோக³பூ⁴தா, ததா³ தே விக³தா, தஸ்மா ஆஹ ‘‘அரோக³சித்த’’ந்தி. தி³ட்டி²மானாதி³கிலேஸவிக³மேன முது³சித்தம். காமச்ச²ந்தா³தி³விக³மேன வினீவரணசித்தம். ஸம்மாபடிபத்தியம் உளாரபீதிபாமோஜ்ஜயோகே³ன உத³க்³க³சித்தம். தத்த² ஸத்³தா⁴ஸம்பத்தியா பஸன்னசித்தம். யதா³ ப⁴க³வா அஞ்ஞாஸீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. அத² வா கல்லசித்தந்தி காமச்ச²ந்த³விக³மேன அரோக³சித்தம். முது³சித்தந்தி ப்³யாபாத³விக³மேன மேத்தாவஸேன அகடி²னசித்தம். வினீவரணசித்தந்தி உத்³த⁴ச்சகுக்குச்சவிக³மேன அவிக்கே²பதோ தேன அபிஹிதசித்தம். உத³க்³க³சித்தந்தி தி²னமித்³த⁴விக³மேன ஸம்பக்³க³ஹிதவஸேன அலீனசித்தம். பஸன்னசித்தந்தி விசிகிச்சா²விக³மேன ஸம்மாபடிபத்தியம் அதி⁴முத்தசித்தந்தி ஏவமேத்த² ஸேஸபதா³னம் அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
ஸேய்யதா²பீதிஆதி³னா உபமாவஸேன ஸீஹஸ்ஸ கிலேஸப்பஹானம் அரியமக்³கு³ப்பாத³னஞ்ச த³ஸ்ஸேதி. அபக³தகாளகந்தி விக³தகாளகம். ஸம்மதே³வாதி ஸுட்டு²தே³வ. ரஜனந்தி நீலபீதலோஹிதாதி³ரங்க³ஜாதம். படிக்³க³ண்ஹேய்யாதி க³ண்ஹேய்ய, பப⁴ஸ்ஸரம் ப⁴வேய்ய. தஸ்மிம்யேவ ஆஸனேதி தஸ்ஸம்யேவ நிஸஜ்ஜாயம். ஏதேனஸ்ஸ லஹுவிபஸ்ஸகதா திக்க²பஞ்ஞதா ஸுக²ப்படிபத³கி²ப்பாபி⁴ஞ்ஞதா ச த³ஸ்ஸிதா ஹோதி. விரஜந்தி அபாயக³மனீயராக³ரஜாதீ³னம் விக³மேன விரஜம். அனவஸேஸதி³ட்டி²விசிகிச்சா²மலாபக³மேன வீதமலம். பட²மமக்³க³வஜ்ஜ²கிலேஸரஜாபா⁴வேன வா விரஜம். பஞ்சவித⁴து³ஸ்ஸீல்யமலவிக³மேன வீதமலம். தஸ்ஸ உப்பத்திஆகாரத³ஸ்ஸனத்த²ந்தி கஸ்மா வுத்தம்? நனு மக்³க³ஞாணம் அஸங்க²தத⁴ம்மாரம்மணந்தி சோத³னம் ஸந்தா⁴யாஹ ‘‘தஞ்ஹீ’’திஆதி³. தத்த² படிவிஜ்ஜ²ந்தந்தி அஸம்மோஹப்படிவேத⁴வஸேன படிவிஜ்ஜ²ந்தம். தேனாஹ ‘‘கிச்சவஸேனா’’தி. தத்ரித³ம் உபமாஸம்ஸந்த³னம் – வத்த²ம் விய சித்தம், வத்த²ஸ்ஸ ஆக³ந்துகமலேஹி கிலிட்ட²பா⁴வோ விய சித்தஸ்ஸ ராகா³தி³மலேஹி ஸம்கிலிட்ட²பா⁴வோ, தோ⁴வனஸிலாதலம் விய அனுபுப்³பீ³கதா², உத³கம் விய ஸத்³தா⁴, உத³கேன தேமேத்வா ஊஸகோ³மயசா²ரிககா²ரேஹி காளகே ஸம்மத்³தி³த்வா வத்த²ஸ்ஸ தோ⁴வனப்பயோகோ³ விய ஸத்³தா⁴ஸினேஹேன தேமேத்வா தேமேத்வா ஸதிஸமாதி⁴பஞ்ஞாஹி தோ³ஸே ஸிதி²லே கத்வா ஸுதாதி³விதி⁴னா சித்தஸ்ஸ ஸோத⁴னே வீரியாரம்போ⁴. தேன பயோகே³ன வத்தே² காளகாபக³மோ விய வீரியாரம்பே⁴ன கிலேஸவிக்க²ம்ப⁴னம், ரங்க³ஜாதம் விய அரியமக்³கோ³, தேன ஸுத்³த⁴வத்த²ஸ்ஸ பப⁴ஸ்ஸரபா⁴வோ விய விக்க²ம்பி⁴தகிலேஸஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ மக்³கே³ன பரியோத³பனந்தி.
‘‘தி³ட்ட²த⁴ம்மோ’’தி வத்வா த³ஸ்ஸனம் நாம ஞாணத³ஸ்ஸனதோ அஞ்ஞம்பி அத்தீ²தி தன்னிவத்தனத்த²ம் ‘‘பத்தத⁴ம்மோ’’தி வுத்தம். பத்தி நாம ஞாணஸம்பத்திதோ அஞ்ஞாபி விஜ்ஜதீதி ததோ விஸேஸனத்த²ம் ‘‘விதி³தத⁴ம்மோ’’தி வுத்தம். ஸா பனேஸா விதி³தத⁴ம்மதா த⁴ம்மேஸு ஏகதே³ஸேனபி ஹோதீதி நிப்பதே³ஸதோ விதி³தபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும். ‘‘பரியோகா³ள்ஹத⁴ம்மோ’’தி வுத்தம். தேனஸ்ஸ ஸச்சாபி⁴ஸம்போ³த⁴ம்யேவ தீ³பேதி. மக்³க³ஞாணஞ்ஹி ஏகாபி⁴ஸமயவஸேன பரிஞ்ஞாதி³கிச்சம் ஸாதே⁴ந்தம் நிப்பதே³ஸேன சதுஸச்சத⁴ம்மம் ஸமந்ததோ ஓகா³ள்ஹம் நாம ஹோதி. தேனாஹ ‘‘தி³ட்டோ² அரியஸச்சத⁴ம்மோ ஏதேனாதி தி³ட்ட²த⁴ம்மோ’’தி. திண்ணா விசிகிச்சா²தி ஸப்படிப⁴யகந்தாரஸதி³ஸா ஸோளஸவத்து²கா அட்ட²வத்து²கா ச திண்ணா நித்திண்ணா விசிகிச்சா². விக³தா கத²ம்கதா²தி பவத்திஆதீ³ஸு ‘‘ஏவம் நு கோ², ந நு கோ²’’தி ஏவம் பவத்திகா விக³தா ஸமுச்சி²ன்னா கத²ம்கதா². ஸாரஜ்ஜகரானம் பாபத⁴ம்மானம் பஹீனத்தா தப்படிபக்கே²ஸு ஸீலாதி³கு³ணேஸு பதிட்டி²தத்தா வேஸாரஜ்ஜம் விஸாரத³பா⁴வம் வேய்யத்தியம் பத்தோ. அத்தனா ஏவ பச்சக்க²தோ தி³ட்ட²த்தா ந பரம் பச்சேதி, ந சஸ்ஸ பரோ பச்சேதப்³போ³ அத்தீ²தி அபரப்பச்சயோ.
உத்³தி³ஸித்வா கதந்தி அத்தானம் உத்³தி³ஸித்வா மாரணவஸேன கதம் நிப்³ப³த்திதம் மம்ஸம். படிச்சகம்மந்தி ஏத்த² கம்ம-ஸத்³தோ³ கம்மஸாத⁴னோ அதீதகாலிகோ சாதி ஆஹ ‘‘அத்தானம் படிச்சகத’’ந்தி. நிமித்தகம்மஸ்ஸேதம் அதி⁴வசனம் ‘‘படிச்ச கம்மம் பு²ஸதீ’’திஆதீ³ஸு (ஜா. 1.4.75) விய. நிமித்தகம்மஸ்ஸாதி நிமித்தபா⁴வேன லத்³த⁴ப்³ப³கம்மஸ்ஸ. கரணவஸேன படிச்சகம்மம் ஏத்த² அத்தீ²தி மம்ஸம் படிச்சகம்மம் யதா² பு³த்³தி⁴ பு³த்³த⁴ம். தம் ஏதஸ்ஸ அத்தீ²தி பு³த்³தோ⁴. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
ஸீஹஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.