.நமோ தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அரஹதோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ.
அங்கு³த்தரனிகாயே
து³கனிபாத-டீகா
1. பட²மபண்ணாஸகம்
1. கம்மகாரணவக்³கோ³
1. வஜ்ஜஸுத்தவண்ணனா
1. து³கனிபாதஸ்ஸ பட²மே பஹாரஸாத⁴னத்த²ந்தி த³ண்ட³ப்பஹாரஸ்ஸ ஸுக²ஸித்³தி⁴-அத்த²ம். கஞ்ஜிதோ நிப்³ப³த்தம் கஞ்ஜியம், ஆரனாலம், யம் பி³லங்க³ந்திபி வுச்சதி, தம் யத்த² ஸிஞ்சதி, ஸா கஞ்ஜியஉக்க²லிகா பி³லங்க³தா²லிகா, தம்ஸதி³ஸம் காரணம் பி³லங்க³தா²லிகம். ஸீஸகடாஹம் உப்பாடேத்வாதி அயோகு³ளப்பவேஸப்பமாணம் சி²த்³த³ம் கத்வா. ஸங்க²முண்ட³கம்மகாரணந்தி ஸங்க²ம் விய முண்ட³கரணம் கம்மகாரணம். ராஹுமுக²கம்மகாரணந்தி ராஹுமுக²க³தஸூரியஸதி³ஸகம்மகாரணம்.
ஜோதிமாலிகந்தி ஜோதிமாலவந்தம் கம்மகாரணம். ஹத்த²பஜ்ஜோதிகந்தி ஹத்த²ஸ்ஸ பஜ்ஜோதனகம்மகாரணம். ஏரகவத்தகம்மகாரணந்தி ஏரகவத்தஸதி³ஸே ஸரீரதோ சம்மவத்தே உப்பாடனகம்மகாரணம். சீரகவாஸிககம்மகாரணந்தி ஸரீரதோ உப்பாடிதவத்தசீரகேஹி நிவாஸாபனகம்மகாரணம். தம் கரோந்தா யதா² கீ³வதோ பட்டா²ய வத்³தே⁴ கந்தித்வா கடியம் ட²பேந்தி, ஏவம் கோ³ப்ப²கதோ பட்டா²ய கந்தித்வாபி கடியமேவ ட²பேந்தி. அட்ட²கதா²யம் பன ‘‘கடிதோ பட்டா²ய கந்தித்வா கோ³ப்ப²கேஸு ட²பேந்தீ’’தி வுத்தம். ஏணேய்யககம்மகாரணந்தி ஏணிமிக³ஸதி³ஸகம்மகாரணம். அயவலயானி த³த்வாதி அயவலயானி படிமுஞ்சித்வா. அயஸூலானி கோட்டேந்தீதி கப்பரஜண்ணுககோடீஸு அயஸூலானி பவேஸேந்தி. தந்தி தம் ததா²கதகம்மகாரணம் ஸத்தம்.
ப³ளிஸமம்ஸிகந்தி ப³லிஸேஹி மம்ஸுப்பாடனகம்மகாரணம். கஹாபணிகந்தி கஹாபணமத்தஸோ சி²ந்த³னகம்மகாரணம். கோட்டேந்தீதி சி²ந்த³ந்தி. கா²ராபதச்சி²கந்தி தச்சே²த்வா கா²ராபஸிஞ்சனகம்மகாரணம். பலிக⁴பரிவத்திகந்தி பலிக⁴ஸ்ஸ விய பரிவத்தனகம்மகாரணம். ஏகாப³த்³த⁴ம் கரோந்தி அயஸூலஸ்ஸ கோட்டனேன. பலாலபீட²கந்தி பலாலபீட²ஸ்ஸ விய ஸரீரஸ்ஸ ஸம்வேல்லனகம்மகாரணம். காரணிகாதி கா⁴தனகாரகா. பலாலவட்டிம் விய கத்வாதி யதா² பலாலபீட²ம் கரோந்தா பலாலம் வட்டிம் கத்வா ஸம்வேல்லனவஸேன புன வேடே²ந்தி, ஏவம் கரோந்தீதி அத்தோ². சா²தகஸுனகே²ஹீதி கு²த்³த³கேஹி கோலேய்யகஸுனகே²ஹி. தே ஹி ப³லவந்தா ஜவயோகா³ ஸூரா ச ஹோந்தி. ஸஹஸ்ஸப⁴ண்டி³கந்தி ஸஹஸ்ஸத்த²விகம்.
யாஹந்தி யம் அஹம். யந்தி ச காரணவசனம். தேனாஹ ‘‘யேன அஹ’’ந்தி. சி²ன்னமூலகேதி தண்ஹாமூலஸ்ஸ உச்சி²ன்னத்தா ஸஞ்சி²ன்னமூலகே.
வஜ்ஜஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
2. பதா⁴னஸுத்தவண்ணனா
2. து³தியே உப⁴தோப்³யூள்ஹஸங்கா³மப்பவேஸனஸதி³ஸந்தி யுத்³த⁴த்தா²ய உப⁴தோராஸிகதசதுரங்கி³னிஸேனாமஜ்ஜ²ப்பவேஸனஸதி³ஸம். தா³னஞ்ச யுத்³த⁴ஞ்ச ஸமானமாஹூதி ஏத்த² கத²ம் பனீத³முப⁴யம் ஸமானம்? ஜீவிதவினாஸபீ⁴ருகோ ஹி யுஜ்ஜி²தும் ந ஸக்கோதி, போ⁴க³க்க²யபீ⁴ருகோ தா³னம் தா³தும் ந ஸக்கோதி. ‘‘ஜீவிதஞ்ச ரக்கி²ஸ்ஸாமி, யுஜ்ஜி²ஸ்ஸாமீ’’தி ஹி வத³ந்தோ ந யுஜ்ஜ²தி, ஜீவிதே பன ஆலயம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா ‘‘ஹத்த²பாதா³தி³ச்சே²தோ³ வா ஹோது மரணம் வா, க³ண்ஹிஸ்ஸாமேதம் இஸ்ஸரிய’’ந்தி உஸ்ஸஹந்தோவ யுஜ்ஜ²தி. ‘‘போ⁴கே³ ச ரக்கி²ஸ்ஸாமி, தா³னஞ்ச த³ஸ்ஸாமீ’’தி வத³ந்தோபி ந த³தா³தி, போ⁴கே³ஸு பன ஆலயம் பிஸ்ஸஜ்ஜேத்வா ‘‘மஹாதா³னம் த³ஸ்ஸாமீ’’தி உஸ்ஸஹந்தோவ தே³தி. ஏவம் தா³னஞ்ச யுத்³த⁴ஞ்ச ஸமம் ஹோதி. கிஞ்ச பி⁴ய்யோ – அப்பாபி ஸந்தா ப³ஹுகே ஜினந்தி, யதா² ச யுத்³தே⁴ அப்பகாபி வீரபுரிஸா ப³ஹுகே பீ⁴ருபுரிஸே ஜினந்தி, ஏவம் ஸத்³தா⁴தி³ஸம்பன்னோ அப்பகம்பி தா³னம் த³த³ந்தோ ப³ஹுவித⁴ம் லோப⁴தோ³ஸஇஸ்ஸாமச்ச²ரியதி³ட்டி²விசிகிச்சா²தி³பே⁴த³ம் தப்படிபக்க²ம் அபி⁴ப⁴வதி, ப³ஹுஞ்ச தா³னவிபாகம் அதி⁴க³ச்ச²தி. ஏவம்பி தா³னஞ்ச யுத்³த⁴ஞ்ச ஸமானம். தேனாஹ ‘‘அப்பம்பி சே ஸத்³த³ஹானோ த³தா³தி, தேனேவ ஸோ ஹோதி ஸுகீ² பரத்தா²’’தி.
அகா³ரஸ்ஸ ஹிதம் கஸிகோ³ரக்கா²தி³ அகா³ரியம், தம் நத்தி² ஏத்தா²தி அனகா³ரியம், பப்³ப³ஜ்ஜாதி ஆஹ ‘‘அகா³ரஸ்ஸ…பே… அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜ்ஜ’’ந்தி. ஸப்³பூ³பதி⁴படினிஸ்ஸக்³க³த்தா²யாதி ஏத்த² சத்தாரோ உபதீ⁴ – காமுபதி⁴, க²ந்து⁴பதி⁴, கிலேஸுபதி⁴, அபி⁴ஸங்கா²ருபதீ⁴தி. காமாபி ஹி ‘‘யம் பஞ்ச காமகு³ணே படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம், அயம் காமானம் அஸ்ஸாதோ³’’தி (அ. நி. 9.34) ஏவம் வுத்தஸ்ஸ ஸுக²ஸ்ஸ, தத³ஸ்ஸாத³னிமித்தஸ்ஸ வா து³க்க²ஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ உபதீ⁴யதி ஏத்த² ஸுக²ந்தி இமினா வசனத்தே²ன ‘‘உபதீ⁴’’தி வுச்சந்தி. க²ந்தா⁴பி க²ந்த⁴மூலகஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ, கிலேஸாபி அபாயது³க்க²ஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ, அபி⁴ஸங்கா²ராபி ப⁴வது³க்க²ஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ ‘‘உபதீ⁴’’தி வுச்சந்தி. ஸப்³பே³ஸம் உபதீ⁴னம் படினிஸ்ஸக்³கோ³ பஹானம் ஏத்தா²தி ஸப்³பூ³பதி⁴படினிஸ்ஸக்³க³ம், நிப்³பா³னம். தேனாஹ ‘‘ஸப்³பே³ஸம் க²ந்தூ⁴பதி⁴…பே… நிப்³பா³னஸ்ஸ அத்தா²யா’’தி.
பதா⁴னஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
3. தபனீயஸுத்தவண்ணனா
3. ததியே தபனீயாதி ஏத்த² கத்துஅத்தே² அனீய-ஸத்³தோ³தி ஆஹ ‘‘தபந்தீதி தபனீயா’’தி. தபந்தீதி விபா³தே⁴ந்தி, விஹேடே²ந்தீதி அத்தோ². தபனம் வா து³க்க²ம், தி³ட்டே² சேவ த⁴ம்மே அபி⁴ஸம்பராயஞ்ச தஸ்ஸ உப்பாத³னேன சேவ அனுப³லப்பதா³னேன ச ஹிதாதி தபனீயா. அத² வா தபந்தி தேனாதி தபனம், அனுதாபோ, விப்படிஸாரோதி அத்தோ². தஸ்ஸ ஹேதுபா⁴வதோ ஹிதாதி தபனீயா. அனுஸோசதீதி விப்படிஸாரீ ஹுத்வா கதாகதம் அனுக³ம்ம ஸோசதி. ஸோசனஞ்ஹி கதத்தா ச ஹோதி அகதத்தா ச. ததா² சேவ பாளியம் விப⁴த்தம். நந்த³யக்கா²தீ³னம் வத்தூ²னி பாகடானீதி தானி அத³ஸ்ஸேத்வா த்³வேபா⁴திகவத்து²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘தே கிரா’’தி ஆதி³மாஹ. தத்த² தேதி த்³வே பா⁴தரோ. புன கிம் மக்³க³ஸீதி புன கிம் இச்ச²ஸி.
தபனீயஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
5. உபஞ்ஞாதஸுத்தவண்ணனா
5. பஞ்சமே இமஞ்ஹி த⁴ம்மத்³வயந்தி குஸலேஸு த⁴ம்மேஸு அஸந்துட்டி²தா, பதா⁴னஸ்மிம் அனோஸக்கனஸங்கா²தம் த⁴ம்மத்³வயம். இமினாதி ‘‘அஸந்துட்டி²தா குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூ’’தி வசனேன. இமம் தீ³பேதீதி ‘‘யாவ ஸோ உப்பஜ்ஜதி, ந தாவாஹம் ஸந்துட்டோ² அஹோஸி’’ந்தி ஏதம் பரியந்தம் கத்வா வக்க²மானத்த²ம் தீ³பேதி. பதா⁴னஸ்மிந்தி வீரியாரம்பே⁴. இமமத்த²ந்தி ‘‘பதா⁴னஸ்மிஞ்சா’’திஆதி³னா வுத்தமத்த²ம். வீரியப்பவாஹே வத்தமானே அந்தரா ஏவ படிக³மனம் நிவத்தனம் படிவானம், தத³ஸ்ஸ அத்தீ²தி படிவானீ, ந படிவானீ அப்படிவானீ, தஸ்ஸ பா⁴வோ அப்படிவானிதா, அனோஸக்கனாதி ஆஹ ‘‘அப்படிவானிதாதி அப்படிக்கமனா அனோஸக்கனா’’தி. தத்த² அனோஸக்கனாதி அப்படினிவத்தி.
ஆக³மனீயபடிபதா³தி ஸமத²விபஸ்ஸனாஸங்கா²தா புப்³ப³பா⁴க³படிபத்தி. ஸா ஹி ஆக³ச்ச²ந்தி விஸேஸமதி⁴க³ச்ச²ந்தி ஏதாய, ஆக³ச்ச²தி வா விஸேஸாதி⁴க³மோ ஏதாயாதி ஆக³மனீயா, ஸா ஏவ படிபஜ்ஜிதப்³ப³தோ படிபதா³தி ஆக³மனீயபடிபதா³. அப்படிவானபதா⁴னந்தி ஓஸக்கனாரஹிதப்பதா⁴னம், அந்தரா அனோஸக்கித்வா கதவீரியந்தி அத்தோ².
உபஞ்ஞாதஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
6. ஸம்யோஜனஸுத்தவண்ணனா
6. ச²ட்டே² ஸம்யோஜனானம் ஹிதா பச்சயபா⁴வேனாதி ஸம்யோஜனியா, தேபூ⁴மகா த⁴ம்மா. தேனாஹ ‘‘த³ஸன்னம் ஸம்யோஜனான’’ந்திஆதி³. ஸம்யோஜனியே த⁴ம்மே அஸ்ஸாத³தோ அனுபஸ்ஸதி ஸீலேனாதி அஸ்ஸாதா³னுபஸ்ஸீ, தஸ்ஸ பா⁴வோ அஸ்ஸாதா³னுபஸ்ஸிதா. நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸிதாதி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. உக்கண்ட²னவஸேனாதி ஸம்யோஜனியேஸு தேபூ⁴மகத⁴ம்மேஸு நிப்³பி³ந்த³னவஸேன. ஜனனம் ஜாதி, க²ந்தா⁴னம் பாதுபா⁴வோதி ஆஹ ‘‘ஜாதியாதி க²ந்த⁴னிப்³ப³த்திதோ’’தி, க²ந்தா⁴னம் தத்த² தத்த² ப⁴வே அபராபரம் நிப்³ப³த்திதோதி அத்தோ². க²ந்த⁴பரிபாகோ ஏகப⁴வபரியாபன்னானம் க²ந்தா⁴னம் புராணபா⁴வோ. ஏகப⁴வபரியாபன்னஜீவிதிந்த்³ரியப்பப³ந்த⁴விச்சே²த³வஸேன க²ந்தா⁴னம் பே⁴தோ³ இத⁴ மரணந்தி ஆஹ ‘‘மரணேனாதி க²ந்த⁴பே⁴த³தோ’’தி. அந்தோனிஜ்ஜா²னம் சித்தஸந்தாபோ. பரிதே³வோ நாம ஞாதிப்³யஸனாதீ³ஹி பு²ட்ட²ஸ்ஸ வாசாவிப்பலாபோ. ஸோ ச ஸோகஸமுட்டா²னோதி ஆஹ ‘‘தன்னிஸ்ஸிதலாலப்பிதலக்க²ணேஹி பரிதே³வேஹீ’’தி. லாலப்பிதம் வாசாவிப்பலாபோ, ஸோ ச அத்த²தோ ஸத்³தோ³யேவ.
து³க்க²ந்தி இத⁴ காயிகம் து³க்க²ம் அதி⁴ப்பேதந்தி ஆஹ ‘‘காயபடிபீளனது³க்கே²ஹீ’’தி. மனோவிகா⁴ததோ³மனஸ்ஸேஹீதி மனஸோ விகா⁴தகரேஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி. ப்³யாபாத³ஸம்பயோகே³ன மனஸோ விஹனனரஸஞ்ஹி தோ³மனஸ்ஸம். பு⁴ஸோ ஆயாஸோ உபாயாஸோ யதா² ‘‘பு⁴ஸமாதா³னம் உபாதா³ன’’ந்தி, ஸோ ச அத்த²தோ ஞாதிப்³யஸனாதீ³ஹி பு²ட்ட²ஸ்ஸ அதி⁴மத்தசேதோது³க்க²ப்பபா⁴விதோ தோ³ஸோயேவ. காயசித்தானஞ்ஹி ஆயாஸனவஸேன தோ³ஸஸ்ஸேவ பவத்திஆகாரோ உபாயாஸோதி வுச்சதி ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴பரியாபன்னோ. தம் சுத்³த³ஸஹி அகுஸலசேதஸிகேஹி அஞ்ஞோ ஏகோ சேதஸிகத⁴ம்மோதி ஏகே. யம் விஸாதோ³தி ச வத³ந்தி.
ஸம்யோஜனஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
7. கண்ஹஸுத்தவண்ணனா
7. ஸத்தமே யதா² ‘‘கண்ஹா கா³வீ’’திஆதீ³ஸு காளவண்ணேன ஸமன்னாக³தா ‘‘கண்ஹா’’தி வுச்சதி, ந ஏவம் காளவண்ணதாய த⁴ம்மா ‘‘கண்ஹா’’தி வுச்சந்தி, அத² கோ² கண்ஹாபி⁴ஜாதினிப்³ப³த்திஹேதுதோ அப்பப⁴ஸ்ஸரபா⁴வகரணதோ வா ‘‘கண்ஹா’’தி வுச்சந்தீதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந காளவண்ணதாயா’’திஆதி³மாஹ. கண்ஹதாயாதி கண்ஹாபி⁴ஜாதிதாய. கண்ஹாபி⁴ஜாதீதி ச அபாயா வுச்சந்தி மனுஸ்ஸேஸு ச தோ³ப⁴க்³கி³யம். ஸரஸேனாதி ஸபா⁴வேன. ந ஹிரீயதி ந லஜ்ஜதீதி அஹிரிகோ, புக்³க³லோ, சித்தம், தம் ஸம்பயுத்தத⁴ம்மஸமுதா³யோ வா. தஸ்ஸ பா⁴வோ அஹிரிக்கந்தி வத்தப்³பே³ ஏகஸ்ஸ க-காரஸ்ஸ லோபம் கத்வா அஹிரிகந்தி வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘அஹிரிகந்தி அஹிரிகபா⁴வோ’’தி. ந ஓத்தப்பதீதி அனோத்தாபீ, புக்³க³லோ, யதா²வுத்தத⁴ம்மஸமுதா³யோ வா, தஸ்ஸ பா⁴வோ அனோத்தப்பந்தி ஆஹ ‘‘அனோத்தாபிபா⁴வோ’’தி.
கண்ஹஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
8. ஸுக்கஸுத்தவண்ணனா
8. அட்ட²மே ‘‘ஸுக்கம் வத்த²’’ந்திஆதீ³ஸு விய ந வண்ணஸுக்கதாய த⁴ம்மானம் ஸுக்கதா, அத² கோ² ஸுக்காபி⁴ஜாதிஹேதுதோ பப⁴ஸ்ஸரபா⁴வகரணதோ சாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந வண்ணஸுக்கதாயா’’திஆதி³மாஹ. ஸுக்கதாயாதி ஸுக்காபி⁴ஜாதிதாய. ஹிரீ பாபத⁴ம்மே கூ³த²ம் விய பஸ்ஸந்தீ ஜிகு³ச்ச²தீதி ஆஹ ‘‘பாபதோ ஜிகு³ச்ச²னலக்க²ணா ஹிரீ’’தி. ஓத்தப்பம் தே உண்ஹம் விய பஸ்ஸந்தம் ததோ பா⁴யதீதி வுத்தம் ‘‘பா⁴யனலக்க²ணம் ஓதப்ப’’ந்தி. இத³ஞ்ச ஹிரோத்தப்பம் அஞ்ஞமஞ்ஞவிப்பயோகீ³ பாபதோ விமுக²பூ⁴தஞ்ச, தஸ்மா நேஸம் இத³ம் நானாகரணம் – அஜ்ஜ²த்தஸமுட்டா²னா ஹிரீ, ப³ஹித்³தா⁴ஸமுட்டா²னம் ஓத்தப்பம். அத்தாதி⁴பதி ஹிரீ, லோகாதி⁴பதி ஓதப்பம். லஜ்ஜாஸபா⁴வஸண்டி²தா ஹிரீ, ப⁴யஸபா⁴வஸண்டி²தம் ஓத்தப்பம். ஸப்பதிஸ்ஸவலக்க²ணா ஹிரீ, வஜ்ஜபீ⁴ருகப⁴யத³ஸ்ஸாவிலக்க²ணம் ஓத்தப்பந்தி.
தத்த² அஜ்ஜ²த்தஸமுட்டா²னம் ஹிரிம் சதூஹி காரணேஹி ஸமுட்டா²பேதி ஜாதிம் பச்சவேக்கி²த்வா, வயம், ஸூரபா⁴வம், பா³ஹுஸச்சம் பச்சவேக்கி²த்வா. கத²ம்? ‘‘பாபகரணம் நாமேதம் ந ஜாதிஸம்பன்னானம் கம்மம், ஹீனஜச்சானம் கேவட்டாதீ³னம் கம்மம், மாதி³ஸஸ்ஸ ஜாதிஸம்பன்னஸ்ஸ இத³ம் காதும் ந யுத்த’’ந்தி ஏவம் தாவ ஜாதிம் பச்சவேக்கி²த்வா பாபம் அகரோந்தோ ஹிரிம் ஸமுட்டா²பேதி. ததா² ‘‘பாபகரணம் நாமேதம் த³ஹரேஹி கத்தப்³ப³ம் கம்மம், மாதி³ஸஸ்ஸ வயே டி²தஸ்ஸ இத³ம் காதும் ந யுத்த’’ந்தி ஏவம் வயம் பச்சவேக்கி²த்வா பாபம் அகரோந்தோ ஹிரிம் ஸமுட்டா²பேதி. ததா² ‘‘பாபகரணம் நாமேதம் து³ப்³ப³லஜாதிகானம் கம்மம், மாதி³ஸஸ்ஸ ஸூரபா⁴வஸம்பன்னஸ்ஸ இத³ம் காதும் ந யுத்த’’ந்தி ஏவம் ஸூரபா⁴வம் பச்சவேக்கி²த்வா பாபம் அகரோந்தோ ஹிரிம் ஸமுட்டா²பேதி. ததா² ‘‘பாபகம்மம் நாமேதம் அந்த⁴பா³லானம் கம்மம், ந பண்டி³தானம், மாதி³ஸஸ்ஸ பண்டி³தஸ்ஸ ப³ஹுஸ்ஸுதஸ்ஸ இத³ம் காதும் ந யுத்த’’ந்தி ஏவம் பா³ஹுஸச்சம் பச்சவேக்கி²த்வா பாபம் அகரோந்தோ ஹிரிம் ஸமுட்டா²பேதி. ஏவம் அஜ்ஜ²த்தஸமுட்டா²னம் ஹிரிம் சதூஹி காரணேஹி ஸமுட்டா²பேதி, ஸமுட்டா²பேந்தோ ச ஹிரிம் நிஸ்ஸாய பாபகம்மம் ந கரோதி.
கத²ம் ப³ஹித்³தா⁴ஸமுட்டா²னம் ஓத்தப்பம்? ‘‘ஸசே த்வம் பாபகம்மம் கரிஸ்ஸஸி, சதூஸு பரிஸாஸு க³ரஹப்பத்தோ ப⁴விஸ்ஸஸி, ததோ தம் ஸீலவந்தோ ஸப்³ரஹ்மசாரீ விவஜ்ஜிஸ்ஸந்தீ’’தி பச்சவேக்கி²த்வா ப³ஹித்³தா⁴ஸமுட்டா²னம் ஓத்தப்பம் நிஸ்ஸாய பாபகம்மம் ந கரோதி. ஏவம் ப³ஹித்³தா⁴ஸமுட்டா²னம் ஓத்தப்பம்.
கத²ம் அத்தாதி⁴பதி ஹிரீ? இதே⁴கச்சோ குலபுத்தோ அத்தானம் அதி⁴பதிம் ஜேட்ட²கம் கத்வா ‘‘மாதி³ஸஸ்ஸ ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதஸ்ஸ ப³ஹுஸ்ஸுதஸ்ஸ து⁴தத⁴ரஸ்ஸ ந யுத்தம் பாபகம்மம் காது’’ந்தி பாபம் ந கரோதி. ஏவம் அத்தாதி⁴பதி ஹிரீ. தேனாஹ ப⁴க³வா ‘‘ஸோ அத்தானம்யேவ அதி⁴பதிம் கரித்வா அகுஸலம் பஜஹதி, குஸலம் பா⁴வேதி, ஸாவஜ்ஜம் பஜஹதி, அனவஜ்ஜம் பா⁴வேதி, ஸுத்³த⁴ம் அத்தானம் பரிஹரதீ’’தி (அ. நி. 3.40).
கத²ம் லோகாதி⁴பதி ஓத்தப்பம்? இதே⁴கச்சோ குலபுத்தோ லோகம் அதி⁴பதிம் ஜேட்ட²கம் கத்வா ‘‘ஸசே கோ² த்வம் பாபகம்மம் கரேய்யாஸி, ஸப்³ரஹ்மசாரினோ தாவ தம் ஜானிஸ்ஸந்தி, மஹித்³தி⁴கா மஹானுபா⁴வா லோகே ச ஸமணப்³ராஹ்மணா தே³வதா ச, தஸ்மா தே ந யுத்தம் பாபம் காது’’ந்தி பாபகம்மம் ந கரோதி. யதா²ஹ – ‘‘மஹா கோ² பனாயம் லோகஸன்னிவாஸோ, மஹந்தஸ்மிம் கோ² பன லோகஸன்னிவாஸே ஸந்தி ஸமணப்³ராஹ்மணா இத்³தி⁴மந்தோ தி³ப்³ப³சக்கு²கா பரசித்தவிது³னோ. தே தூ³ரதோபி பஸ்ஸந்தி, ஆஸன்னாபி ந தி³ஸ்ஸந்தி, சேதஸாபி சித்தம் ஜானந்தி, தேபி மம் ஏவம் ஜானிஸ்ஸந்தி ‘பஸ்ஸத², போ⁴, இமம் குலபுத்தம், ஸத்³தா⁴ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதோ ஸமானோ வோகிண்ணோ விஹரதி பாபகேஹி அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹீ’தி. ஸந்தி தே³வதா இத்³தி⁴மந்தினியோ தி³ப்³ப³சக்கு²கா பரசித்தவிது³னியோ, தா தூ³ரதோபி பஸ்ஸந்தி, ஆஸன்னாபி ந தி³ஸ்ஸந்தி, சேதஸாபி சித்தம் ஜானந்தி, தாபி மம் ஜானிஸ்ஸந்தி ‘பஸ்ஸத², போ⁴, இமம் குலபுத்தம், ஸத்³தா⁴ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜிதோ ஸமானோ வோகிண்ணோ விஹரதி பாபகேஹி அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹீ’தி…பே… ஸோ லோகம்யேவ அதி⁴பதிம் கரித்வா அகுஸலம்…பே… பரிஹரதீ’’தி. ஏவம் லோகாதி⁴பதி ஓத்தப்பம்.
லஜ்ஜாஸபா⁴வஸண்டி²தாதி ஏத்த² லஜ்ஜாதி லஜ்ஜனாகாரோ, தேன ஸபா⁴வேன ஸண்டி²தா ஹிரீ. ப⁴யந்தி அபாயப⁴யம், தேன ஸபா⁴வேன ஸண்டி²தம் ஓத்தப்பம். தது³ப⁴யம் பாபபரிவஜ்ஜனே பாகடம் ஹோதி. தத்த² யதா² த்³வீஸு அயோகு³ளேஸு ஏகோ ஸீதலோ ப⁴வேய்ய கூ³த²மக்கி²தோ, ஏகோ உண்ஹோ ஆதி³த்தோ. தேஸு யதா² ஸீதலம் கூ³த²மக்கி²தத்தா ஜிகு³ச்ச²ந்தோ விஞ்ஞுஜாதிகோ ந க³ண்ஹாதி, இதரம் டா³ஹப⁴யேன. ஏவம் பண்டி³தோ லஜ்ஜாய ஜிகு³ச்ச²ந்தோ பாபம் ந கரோதி, ஓத்தப்பேன அபாயப⁴யபீ⁴தோ பாபம் ந கரோதி, ஏவம் லஜ்ஜாஸபா⁴வஸண்டி²தா ஹிரீ, ப⁴யஸபா⁴வஸண்டி²தம் ஓத்தப்பம்.
கத²ம் ஸப்பதிஸ்ஸவலக்க²ணா ஹிரீ, வஜ்ஜபீ⁴ருகப⁴யத³ஸ்ஸாவிலக்க²ணம் ஓத்தப்பம்? ஏகச்சோ ஹி ஜாதிமஹத்தபச்சவேக்க²ணா, ஸத்து²மஹத்தபச்சவேக்க²ணா, தா³யஜ்ஜமஹத்தபச்சவேக்க²ணா, ஸப்³ரஹ்மசாரிமஹத்தபச்சவேக்க²ணாதி ஏவம் சதூஹி காரணேஹி தத்த² கா³ரவேன ஸப்பதிஸ்ஸவலக்க²ணம் ஹிரிம் ஸமுட்டா²பேத்வா பாபம் ந கரோதி. ஏகச்சோ அத்தானுவாத³ப⁴யம், பரானுவாத³ப⁴யம், த³ண்ட³ப⁴யம், து³க்³க³திப⁴யந்தி ஏவம் சதூஹி காரணேஹி வஜ்ஜதோ பா⁴யந்தோ வஜ்ஜபீ⁴ருகப⁴யத³ஸ்ஸாவிலக்க²ணம் ஓத்தப்பம் பச்சுபட்டா²பேத்வா பாபகம்மம் ந கரோதி. ஏத்த² ச அஜ்ஜ²த்தஸமுட்டா²னாதி³தா ஹிரோத்தப்பானம் தத்த² தத்த² பாகடபா⁴வேன வுத்தா, ந பன நேஸம் கதா³சி அஞ்ஞமஞ்ஞவிப்பயோகோ³. ந ஹி லஜ்ஜனம் நிப்³ப⁴யம், பாபப⁴யம் வா அலஜ்ஜனம் அத்தீ²தி. ஏவமேத்த² வித்தா²ரதோ அத்த²வண்ணனா வேதி³தப்³பா³.
ஸுக்கஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
9. சரியஸுத்தவண்ணனா
9. நவமே லோகந்தி ஸத்தலோகம். ஸந்தா⁴ரேந்தீதி ஆசாரஸந்தா⁴ரணவஸேன தா⁴ரேந்தி. ட²பேந்தீதி மரியாதா³யம் ட²பேந்தி. ரக்க²ந்தீதி ஆசாரஸந்தா⁴ரணேன மரியாதா³யம் ட²பேத்வா ரக்க²ந்தி. க³ருசித்தீகாரவஸேன ந பஞ்ஞாயேதா²தி க³ரும் கத்வா சித்தே கரணவஸேன ந பஞ்ஞாயேத², அயமாசாரோ ந லப்³பே⁴ய்ய. மாதுச்சா²தி வாதி ஏத்த² இதி-ஸத்³தோ³ ஆத்³யத்தோ². தேன மாதுலானீதி வா ஆசரியப⁴ரியாதி வா க³ரூனம் தா³ராதி வாதி இமே ஸங்க³ண்ஹாதி. தத்த² மாது ப⁴கி³னீ மாதுச்சா². மாதுலப⁴ரியா மாதுலானீ. க³ரூனம் தா³ரா மஹாபிதுசூளபிதுஜேட்ட²பா⁴துஆதீ³னம் க³ருட்டா²னியானம் ப⁴ரியா. யதா² அஜேளகாதிஆதீ³ஸு அயம் ஸங்கே²பத்தோ² – யதா² அஜேளகாத³யோ திரச்சா²னா ஹிரோத்தப்பரஹிதா மாதாதி ஸஞ்ஞம் அகத்வா பி⁴ன்னமரியாதா³ ஸப்³ப³த்த² ஸம்பே⁴தே³ன வத்தந்தி, ஏவமயம் மனுஸ்ஸலோகோ யதி³ லோகபாலத⁴ம்மா ந ப⁴வேய்யும், ஸப்³ப³த்த² ஸம்பே⁴தே³ன வத்தேய்ய. யஸ்மா பனிமே லோகபாலகத⁴ம்மா லோகம் பாலேந்தி, தஸ்மா நத்தி² ஸம்பே⁴தோ³தி.
சரியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
10. வஸ்ஸூபனாயிகஸுத்தவண்ணனா
10. த³ஸமே அபஞ்ஞத்தாதி அனனுஞ்ஞாதா, அவிஹிதா வா. வஸ்ஸேதி வஸ்ஸாரத்தம் ஸந்தா⁴ய வத³தி, உதுவஸ்ஸேதி ஹேமந்தம் ஸந்தா⁴ய. ஏகிந்த்³ரியம் ஜீவம் விஹேடே²ந்தாதி ருக்க²லதாதீ³ஸு ஜீவஸஞ்ஞிதாய ஏவமாஹம்ஸு. ஏகிந்த்³ரியந்தி ச காயிந்த்³ரியம் அத்தீ²தி மஞ்ஞமானா வத³ந்தி. ஸங்கா⁴தம் ஆபாதே³ந்தாதி வினாஸம் ஆபாதே³ந்தா. ஸம்கஸாயிஸ்ஸந்தீதி அப்போஸ்ஸுக்கா நிப³த்³த⁴வாஸம் வஸிஸ்ஸந்தி. அபரஜ்ஜுக³தாய ஆஸாள்ஹியா உபக³ந்தப்³பா³தி ஏத்த² அபரஜ்ஜு க³தாய அஸ்ஸாதி அபரஜ்ஜுக³தா, தஸ்ஸா அபரஜ்ஜுக³தாய அதிக்கந்தாய, அபரஸ்மிம் தி³வஸேதி அத்தோ², தஸ்மா ஆஸாள்ஹிபுண்ணமாய அனந்தரே பாடிபத³தி³வஸே உபக³ந்தப்³பா³தி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. மாஸக³தாய ஆஸாள்ஹியா உபக³ந்தப்³பா³தி மாஸோ க³தாய அஸ்ஸாதி மாஸக³தா, தஸ்ஸா மாஸக³தாய அதிக்கந்தாய, மாஸே பரிபுண்ணேதி அத்தோ². தஸ்மா ஆஸாள்ஹிபுண்ணமதோ பராய புண்ணமாய அனந்தரே பாடிபத³தி³வஸே உபக³ந்தப்³பா³தி அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
வஸ்ஸூபனாயிகஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.
கம்மகாரணவக்³க³வண்ணனாய லீனத்த²ப்பகாஸனா நிட்டி²தா.
2. அதி⁴கரணவக்³க³வண்ணனா
11. து³தியவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே அப்படிஸங்கா²னே ந கம்பதீதி படிஸங்கா²னப³லம், உபபரிக்க²னபஞ்ஞாயேதம் நாமம். வீரியஸீஸேன ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ பா⁴வேந்தஸ்ஸ உப்பன்னம் ப³லம் பா⁴வனாப³லம். வீரியுபத்த²ம்பே⁴ன ஹி குஸலபா⁴வனா ப³லவதீ தி²ரா உப்பஜ்ஜதி, ததா² உப்பன்னா ப³லவதீ குஸலபா⁴வனா ப³லவந்தோ ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³திபி வுச்சந்தி. அத்த²தோ வீரியஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸீஸேன ஸத்த போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ஹோந்தி. வுத்தம்பி சேதம் – ‘‘தத்த² கதமம் பா⁴வனாப³லம்? யா குஸலானம் த⁴ம்மானம் ஆஸேவனா பா⁴வனா ப³ஹுலீகம்மம், இத³ம் வுச்சதி பா⁴வனாப³லம். ஸத்தபி போ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பா⁴வனாப³ல’’ந்தி (த⁴. ஸ. 1361).
அகம்பியட்டே²னாதி படிபக்கே²ஹி அகம்பனீயட்டே²ன. து³ரபி⁴ப⁴வனட்டே²னாதி து³ரபி⁴ப⁴வனீயட்டே²ன. அனஜ்ஜோ²மத்³த³னட்டே²னாதி அதி⁴ப⁴வித்வா அனவமத்³த³னட்டே²ன. ஏதானீதி ஏதானி யதா²வுத்தானி த்³வேபி ப³லானி. ஏதத³க்³க³ம் நாக³தந்தி ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, த்³வின்னம் ப³லானம் யதி³த³ம் பா⁴வனாப³ல’’ந்தி ஏவமேத்த² ஏதத³க்³க³ம் நாக³தந்தி அத்தோ².
12. து³தியே விவேகம் நிஸ்ஸிதந்தி விவேகனிஸ்ஸிதம், யதா² வா விவேகவஸேன பவத்தம் ஜா²னம் ‘‘விவேகஜ’’ந்தி வுத்தம், ஏவம் விவேகவஸேன பவத்தோ ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³ ‘‘விவேகனிஸ்ஸிதோ’’தி த³ட்ட²ப்³போ³. நிஸ்ஸயட்டோ² ச விபஸ்ஸனாமக்³கா³னம் வஸேன மக்³க³ப²லானம் வேதி³தப்³போ³, அஸதிபி வா புப்³பா³பரபா⁴வே ‘‘படிச்சஸமுப்பாதோ³’’தி ஏத்த² பச்சயேன ஸமுப்பாத³னம் விய அவினாபா⁴வித⁴ம்மப்³யாபாரா நிஸ்ஸயனபா⁴வனா ஸம்ப⁴வந்தீதி. ‘‘தத³ங்க³ஸமுச்சே²த³னிஸ்ஸரணவிவேகனிஸ்ஸித’’ந்தி வத்வா படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴விவேகனிஸ்ஸிதஸ்ஸ அவசனம் ‘‘ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ம் பா⁴வேதீ’’திஆதி³னா இத⁴ பா⁴வேதப்³பா³னம் ஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³னம் வுத்தத்தா. பா⁴விதபோ³ஜ்ஜ²ங்க³ஸ்ஸ ஹி ஸச்சி²காதப்³பா³ ப³லபோ³ஜ்ஜ²ங்கா³, தேஸம் கிச்சம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴விவேகோ. அஜ்ஜா²ஸயதோதி ‘‘நிப்³பா³னம் ஸச்சி²கரிஸ்ஸாமீ’’தி பவத்தஅஜ்ஜா²ஸயதோ. யதி³பி ஹி விபஸ்ஸனாக்க²ணே ஸங்கா²ராரம்மணம் சித்தம், ஸங்கா²ரேஸு பன ஆதீ³னவம் தி³ஸ்வா தப்படிபக்கே² நிப்³பா³னே நின்னதாய அஜ்ஜா²ஸயதோ நிஸ்ஸரணவிவேகனிஸ்ஸிதோ ஹோதி உண்ஹாபி⁴பூ⁴தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ஸீதனின்னசித்ததா விய.
‘‘பஞ்சவித⁴விவேகனிஸ்ஸிதம்பீதி ஏகே’’தி வத்வா தத்த² யதா²வுத்தவிவேகத்தயதோ அஞ்ஞம் விவேகத்³வயம் உத்³த⁴ரித்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தே ஹீ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஜா²னக்க²ணே தாவ கிச்சதோ விக்க²ம்ப⁴னவிவேகனிஸ்ஸிதம், விபஸ்ஸனாக்க²ணே அஜ்ஜா²ஸயதோ படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴விவேகனிஸ்ஸிதம் பா⁴வேதீதி வத்தப்³ப³ம் ‘‘ஏவாஹம் அனுத்தரம் விமோக்க²ம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரிஸ்ஸாமீ’’தி தத்த² நின்னஜ்ஜா²ஸயதாய. தேனாஹ ‘‘தஸ்மா தேஸம் மதேனா’’திஆதி³. ஹேட்டா² கஸிணஜ்ஜா²னக்³க³ஹணேன ஆருப்பானம்பி க³ஹணம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், தஸ்மா ‘‘ஏதேஸம் ஜா²னான’’ந்தி இமினாபி தேஸம் ஸங்க³ஹோ வேதி³தப்³போ³. யஸ்மா பஹானவினயோ விய விராக³னிரோதா⁴பி இதா⁴தி⁴ப்பேதவிவேகேன அத்த²தோ நிப்³பி³ஸிட்டா², தஸ்மா வுத்தம் ‘‘ஏஸ நயோ விராக³னிஸ்ஸிதந்திஆதீ³ஸூ’’தி. தேனாஹ ‘‘விவேகத்தா² ஏவ ஹி விராகா³த³யோ’’தி.
வோஸ்ஸக்³க³-ஸத்³தோ³ பரிச்சாக³த்தோ² பக்க²ந்த³னத்தோ² சாதி வோஸ்ஸக்³க³ஸ்ஸ து³வித⁴தா வுத்தா. வோஸ்ஸஜ்ஜனஞ்ஹி பஹானம் விஸ்ஸட்ட²பா⁴வேன நிரோத⁴னபக்க²ந்த³னம்பி ச. தஸ்மா விபஸ்ஸனாக்க²ணே தத³ங்க³வஸேன மக்³க³க்க²ணே ஸமுச்சே²த³வஸேன படிபக்க²ஸ்ஸ பஹானம் வோஸ்ஸக்³கோ³, ததா² விபஸ்ஸனாக்க²ணே தன்னின்னபா⁴வேன, மக்³க³க்க²ணே ஆரம்மணகரணேன விஸ்ஸட்ட²ஸபா⁴வதா வோஸ்ஸக்³கோ³தி வேதி³தப்³ப³ம். தேனேவாஹ ‘‘தத்த² பரிச்சாக³வோஸ்ஸக்³கோ³’’திஆதி³. அயம் ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³தி அயம் மிஸ்ஸகவஸேன வுத்தோ ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கோ³. யதா²வுத்தேன பகாரேனாதி தத³ங்க³ப்பஹானஸமுச்சே²த³ப்பஹானப்பகாரேன தன்னின்னததா³ரம்மணப்பகாரேன ச. புப்³பே³ வோஸ்ஸக்³க³வசனஸ்ஸேவ அத்த²ஸ்ஸ வுத்தத்தா ஆஹ ‘‘ஸகலேன வசனேனா’’தி. பரிணமந்தந்தி விபஸ்ஸனாக்க²ணே தத³ங்க³தன்னின்னப்பகாரேன பரிணமந்தம். பரிணதந்தி மக்³க³க்க²ணே ஸமுச்சே²த³ததா³ரம்மணப்பகாரேன பரிணதம். பரிணாமோ நாம இத⁴ பரிபாகோதி ஆஹ ‘‘பரிபச்சந்தம் பரிபக்கஞ்சா’’தி. பரிபாகோ ச ஆஸேவனலாபே⁴ன லத்³த⁴ஸாமத்தி²யஸ்ஸ கிலேஸே பரிச்சஜிதும் நிப்³பா³னம் பக்க²ந்தி³தும் திக்க²விஸத³பா⁴வோ. தேனாஹ ‘‘அயஞ்ஹீ’’திஆதி³. ஏஸ நயோதி ய்வாயம் நயோ ‘‘விவேகனிஸ்ஸித’’ந்திஆதி³னா ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கே³ வுத்தோ, ஸேஸேஸு த⁴ம்மவிசயஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்கா³தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ, ஏவம் தத்த² நேதப்³ப³ந்தி அத்தோ².
‘‘விவேகனிஸ்ஸித’’ந்திஆதீ³ஸு லப்³ப⁴மானமத்த²ம் ஸாமஞ்ஞதோ த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி இதா⁴தி⁴ப்பேதமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘இத⁴ பனா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸப்³ப³ஸங்க²தேஹீதி ஸப்³பே³ஹி பச்சயஸமுப்பன்னத⁴ம்மேஹி. ஸப்³பே³ஸந்தி ஸங்க²தத⁴ம்மானம். விவேகம் ஆரம்மணம் கத்வாதி நிப்³பா³னஸங்கா²தம் விவேகம் ஆரம்மணம் கத்வா. தஞ்ச கோ²தி ததே³வ ஸதிஸம்போ³ஜ்ஜ²ங்க³ம்.
13. ததியே சித்தேகக்³க³த்தா²யாதி சித்தஸமாதா⁴னத்தா²ய, தி³ட்ட²த⁴ம்மே ஸுக²விஹாராயாதி அத்தோ². சித்தேகக்³க³தாஸீஸேன ஹி தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரோ வுத்தோ. ஸுக்க²விபஸ்ஸககீ²ணாஸவானம் வஸேன ஹேதம் வுத்தம். தே ஹி ஸமாபஜ்ஜித்வா ‘‘ஏகக்³க³சித்தா ஸுக²ம் தி³வஸம் விஹரிஸ்ஸாமா’’தி இச்சேவ கஸிணபரிகம்மம் கத்வா அட்ட² ஸமாபத்தியோ நிப்³ப³த்தேந்தி. விபஸ்ஸனாபாத³கத்தா²யாதிஆதீ³ஸு பன ஸேக்க²புது²ஜ்ஜனா ‘‘ஸமாபத்திதோ வுட்டா²ய ஸமாஹிதேன சித்தேன விபஸ்ஸாமா’’தி நிப்³ப³த்தேந்தா விபஸ்ஸனாபாத³கத்தா²ய பா⁴வேந்தி.
யே பன அட்ட² ஸமாபத்தியோ நிப்³ப³த்தேத்வா அபி⁴ஞ்ஞாபாத³கஜ்ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா ஸமாபத்திதோ வுட்டா²ய ‘‘ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ ஹோதீ’’தி (தீ³. நி. 1.238; ம. நி. 1.147; ஸம். நி. 2.70; 5.834, 842) வுத்தனயா அபி⁴ஞ்ஞாயோ பத்தே²ந்தா நிப்³ப³த்தேந்தி, தே அபி⁴ஞ்ஞாபாத³கத்தா²ய பா⁴வேந்தி. யே அட்ட² ஸமாபத்தியோ நிப்³ப³த்தேத்வா நிரோத⁴ஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜித்வா ‘‘ஸத்தாஹம் அசித்தா ஹுத்வா தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே நிரோத⁴ம் நிப்³பா³னம் பத்வா ஸுக²ம் விஹரிஸ்ஸாமா’’தி நிப்³ப³த்தேந்தி, தே நிரோத⁴பாத³கத்தா²ய பா⁴வேந்தி. யே பன அட்ட² ஸமாபத்தியோ நிப்³ப³த்தேத்வா ‘‘அபரிஹீனஜ்ஜா²னா ப்³ரஹ்மலோகே உப்பஜ்ஜிஸ்ஸாமா’’தி நிப்³ப³த்தேந்தி, தே ப⁴வவிஸேஸத்தா²ய பா⁴வேந்தி.
யுத்தம் தாவ சித்தேகக்³க³தாய ப⁴வவிஸேஸத்த²தா விய விபஸ்ஸனாபாத³கத்த²தாபி சதுக்கஜ்ஜா²னஸாதா⁴ரணாதி தேஸம் வஸேன ‘‘சத்தாரி ஜா²னானீ’’தி வசனம், அபி⁴ஞ்ஞாபாத³கத்த²தா பன நிரோத⁴பாத³கத்த²தா ச சதுத்த²ஸ்ஸேவ ஜா²னஸ்ஸ ஆவேணிகா, ஸா கத²ம் சதுக்கஜ்ஜா²னஸாதா⁴ரணா வுத்தாதி? பரம்பராதி⁴ட்டா²னபா⁴வதோ. பத³ட்டா²னபத³ட்டா²னம்பி ஹி பத³ட்டா²னந்தி வுச்சதி காரணகாரணந்தி யதா² ‘‘திணேஹி ப⁴த்தம் ஸித்³த⁴’’ந்தி.
14. சதுத்தே² ஸஸகஸ்ஸ உப்பதனம் விய ஹோதீதி பத²விஜிகு³ச்ச²னஸஸகஸ்ஸ உப்பதனம் விய ஹோதி. தத்தா²யம் அத்த²ஸல்லாபிகா உபமா – பத²வீ கிர ஸஸகம் ஆஹ – ‘‘ஹே ஸஸகா’’தி. ஸஸகோ ஆஹ – ‘‘கோ ஏஸோ’’தி. கஸ்மா மமேவ உபரி ஸப்³ப³இரியாபதே² கப்பேந்தோ உச்சாரபஸ்ஸாவம் கரோந்தோ மம் ந ஜானாஸீதி? ஸுட்டு² தயா அஹம் தி³ட்டோ², மயா அக்கந்தட்டா²னஞ்ஹி அங்கு³லக்³கே³ஹி பு²ட்ட²ட்டா²னம் விய ஹோதி, விஸ்ஸட்ட²உத³கம் அப்பமத்தகம், கரீஸம் கடகப²லமத்தம், ஹத்தி²அஸ்ஸாதீ³ஹி பன அக்கந்தட்டா²னம்பி மஹந்தம், பஸ்ஸாவோபி நேஸம் க⁴டமத்தோ, உச்சாரோபி பச்சி²மத்தோ ஹோதி, அலம் மய்ஹம் தயாதி உப்பதித்வா அஞ்ஞஸ்மிம் டா²னே பதிதோ. ததோ நம் பத²வீ ஆஹ – ‘‘அஹோ தூ³ரம் க³தோபி நனு மய்ஹம்யேவ உபரி பதிதோஸீ’’தி? ஸோ புன தம் ஜிகு³ச்ச²ந்தோ உப்பதித்வா அஞ்ஞத்த² பதிதோ. ஏவம் வஸ்ஸஸஹஸ்ஸம்பி உப்பதித்வா உப்பதித்வா பதமானோ ஸஸகோ நேவ பத²வியா அந்தம் பாபுணிதும் ஸக்கோதி. ந கோடிந்தி ந புப்³ப³கோடிம். இதரேஸந்தி விபஞ்சிதஞ்ஞுனேய்யபத³பரமானம்.
15. பஞ்சமே ஸமதே²ஹி அதி⁴கரீயதி வூபஸம்மதீதி அதி⁴கரணம், அட்டா²ரஸ பே⁴த³கரவத்தூ²னி நிஸ்ஸாய உப்பன்னோ விவாதோ³யேவ விவாதா³தி⁴கரணம். ‘‘இத⁴ பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²ம் அனுவத³ந்தி ஸீலவிபத்தியா வா’’திஆதி³னா (சூளவ. 215) சதஸ்ஸோ விபத்தியோ நிஸ்ஸாய உப்பன்னோ அனுவாதோ³யேவ அனுவாதா³தி⁴கரணம். பஞ்சபி ஆபத்திக்க²ந்தா⁴ ஆபத்தாதி⁴கரணம். ‘‘ஸத்தபி ஆபத்திக்க²ந்தா⁴ ஆபத்தாதி⁴கரண’’ந்தி (சூளவ. 215) வசனதோ ஆபத்தியேவ ஆபத்தாதி⁴கரணம். ‘‘யா ஸங்க⁴ஸ்ஸ கிச்சயதா கரணீயதா அபலோகனகம்மம் ஞத்திகம்மம் ஞத்திது³தியகம்மம் ஞத்திசதுத்த²கம்ம’’ந்தி (சூளவ. 215) ஏவமாக³தம் சதுப்³பி³த⁴ம் ஸங்க⁴கிச்சம் கிச்சாதி⁴கரணந்தி வேதி³தப்³ப³ம். ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
16. ச²ட்டே² அபாகடனாமோதி ‘‘ஸேலோ, கூடத³ந்தோ’’திஆதி³னா அனபி⁴ஞ்ஞாதோ. யேன வா காரணேனாதி ஹேதும்ஹி இத³ம் கரணவசனம். ஹேதுஅத்தோ² ஹி கிரியாகாரணம், ந கரணம் விய கிரியத்தோ², தஸ்மா நானப்பகாரகு³ணவிஸேஸாதி⁴க³மத்தா² இத⁴ உபஸங்கமனகிரியாதி ‘‘அன்னேன வஸதி, அஜ்ஜே²னேன வஸதீ’’திஆதீ³ஸு விய ஹேதுஅத்த²மேவேதம் கரணவசனம் யுத்தம், ந கரணத்த²ம் தஸ்ஸ அயுஜ்ஜமானத்தாதி வுத்தம் ‘‘யேன வா காரணேனா’’தி. அவிபா⁴க³தோ ஸததம் பவத்திதனிரதிஸயஸாது³விபுலாமதரஸஸத்³த⁴ம்மப²லதாய ஸாது³ப²லனிச்சப²லிதமஹாருக்கே²ன ப⁴க³வா உபமிதோ. ஸாது³ப²லூபபோ⁴கா³தி⁴ப்பாயக்³க³ஹணேனேவ ஹி ருக்க²ஸ்ஸ ஸாது³ப²லதா க³ஹிதாதி. உபஸங்கமீதி உபஸங்கந்தோ. ஸம்பத்தகாமதாய ஹி கிஞ்சி டா²னம் க³ச்ச²ந்தோ தம்தம்பதே³ஸாதிக்கமனேன உபஸங்கமி, உபஸங்கந்தோதி ச வத்தப்³ப³தம் லப⁴தி. தேனாஹ ‘‘க³தோதி வுத்தம் ஹோதீ’’தி, உபக³தோதி அத்தோ². உபஸங்கமித்வாதி புப்³ப³காலகிரியானித்³தே³ஸோதி ஆஹ ‘‘உபஸங்கமனபரியோஸானதீ³பன’’ந்தி. ததோதி யம் டா²னம் பத்தோ ‘‘உபஸங்கமீ’’தி வுத்தோ, ததோ உபக³தட்டா²னதோ.
யதா² க²மனீயாதீ³னி புச்ச²ந்தோதி யதா² ப⁴க³வா ‘‘கச்சி தே, ப்³ராஹ்மண, க²மனீயம், கச்சி யாபனீய’’ந்திஆதி³னா க²மனீயாதீ³னி புச்ச²ந்தோ தேன ப்³ராஹ்மணேன ஸத்³தி⁴ம் ஸமப்பவத்தமோதோ³ அஹோஸி புப்³ப³பா⁴ஸிதாய, ஏவம் ஸோபி ப்³ராஹ்மணோ தத³னுகரணேன ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸமப்பவத்தமோதோ³ அஹோஸீதி யோஜனா. தம் பன ஸமப்பவத்தமோத³தம் உபமாய த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸீதோத³கம் வியா’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஸம்மோதி³தந்தி ஸம்ஸந்தி³தம். ஏகீபா⁴வந்தி ஸம்மோத³னகிரியாய ஸமானதம். க²மனீயந்தி ‘‘இத³ம் சதுசக்கம் நவத்³வாரம் ஸரீரயந்தம் து³க்க²ப³ஹுலதாய ஸபா⁴வதோ து³ஸ்ஸஹம், கச்சி க²மிதும் ஸக்குணேய்ய’’ந்தி புச்ச²தி. யாபனீயந்தி ஆஹாராதி³ப்படிப³த்³த⁴வுத்திகம் சிரப்பப³ந்த⁴ஸங்கா²தாய யாபனாய கச்சி யாபேதும் ஸக்குணேய்யம். ஸீஸரோகா³தி³ஆபா³தா⁴பா⁴வேன கச்சி அப்பாபா³த⁴ம். து³க்க²ஜீவிகாபா⁴வேன கச்சி அப்பாதங்கம். தம்தம்கிச்சகரணே உட்டா²னஸுக²தாய கச்சி லஹுட்டா²னம். தத³னுரூபப³லயோக³தோ கச்சி ப³லம். ஸுக²விஹாரஸம்ப⁴வேன கச்சி பா²ஸுவிஹாரோ அத்தீ²தி ஸப்³ப³த்த² கச்சி-ஸத்³த³ம் யோஜேத்வா அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
ப³லப்பத்தா பீதி பீதியேவ. தருணபீதி பாமோஜ்ஜம். ஸம்மோத³ம் ஜனேதி கரோதீதி ஸம்மோத³னீகம், ததே³வ ஸம்மோத³னீயம். ஸம்மோதி³தப்³ப³தோ ஸம்மோத³னீயந்தி இமம் பன அத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸம்மோதி³தும் யுத்தபா⁴வதோ’’தி ஆஹ. ஸரிதப்³ப³பா⁴வதோதி அனுஸ்ஸரிதப்³ப³பா⁴வதோ. ‘‘ஸரணீய’’ந்தி வத்தப்³பே³ தீ³க⁴ம் கத்வா ‘‘ஸாரணீய’’ந்தி வுத்தம். ஸுய்யமானஸுக²தோதி ஆபாத²க³தமது⁴ரதம் ஆஹ, அனுஸ்ஸரியமானஸுக²தோதி விமத்³த³ரமணீயதம். ப்³யஞ்ஜனபரிஸுத்³த⁴தாயாதி ஸபா⁴வனிருத்திபா⁴வேன தஸ்ஸா கதா²ய வசனசாதுரியமாஹ. அத்த²பரிஸுத்³த⁴தாயாதி அத்த²ஸ்ஸ நிருபக்கிலேஸதம். அனேகேஹி பரியாயேஹீதி அனேகேஹி காரணேஹி.
அதிதூ³ரஅச்சாஸன்னப்படிக்கே²பேன நாதிதூ³ரம் நச்சாஸன்னம் நாம க³ஹிதம், தம் பன அவகம்ஸதோ உபி⁴ன்னம் பஸாரிதஹத்தா²ஸங்க⁴ட்டனேன த³ட்ட²ப்³ப³ம். கீ³வம் பஸாரேத்வாதி கீ³வம் பரிவட்டனவஸேன பஸாரேத்வா.
ஏதத³வோசாதி ஏதம் ‘‘கோ நு கோ², ப⁴ந்தே, ஹேதூ’’திஆதி³புச்சா²வசனம் அவோச. தேனேவ ‘‘ஏதத³வோசா’’தி பத³ம் உத்³த⁴ரித்வா து³விதா⁴ ஹி புச்சா²திஆதி³னா புச்சா²விபா⁴க³ம் த³ஸ்ஸேதி. தத்த² அகா³ரே நியுத்தோ அகா³ரிகோ, தஸ்ஸ புச்சா² அகா³ரிகபுச்சா². அகா³ரிகதோ அஞ்ஞோ அனகா³ரிகோ பப்³ப³ஜ்ஜூபக³தோ, தஸ்ஸ புச்சா² அனகா³ரிகபுச்சா². கிஞ்சாபி அஞ்ஞத்த² ‘‘ஜனகோ ஹேது, பக்³கா³ஹகோ பச்சயோ. அஸாதா⁴ரணோ ஹேது, ஸாதா⁴ரணோ பச்சயோ. ஸபா⁴கோ³ ஹேது, அஸபா⁴கோ³ பச்சயோ. புப்³ப³காலிகோ ஹேது, ஸஹபவத்தோ பச்சயோ’’திஆதி³னா ஹேதுபச்சயா விப⁴ஜ்ஜ வுச்சந்தி. இத⁴ பன ‘‘சத்தாரோ கோ², பி⁴க்க²வே, மஹாபூ⁴தா ஹேது சத்தாரோ மஹாபூ⁴தா பச்சயோ ரூபக்க²ந்த⁴ஸ்ஸ பஞ்ஞாபனாயா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.86) விய ஹேதுபச்சயஸத்³தா³ ஸமானத்தா²தி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘உப⁴யம்பேதம் காரணவேவசனமேவா’’தி ஆஹ. விஸமசரியாதி பா⁴வனபும்ஸகனித்³தே³ஸோ.
அபி⁴க்கந்தாதி அதிக்கந்தா, விக³தாதி அத்தோ²தி ஆஹ ‘‘க²யே தி³ஸ்ஸதீ’’தி. ததா² ஹி ‘‘நிக்க²ந்தோ பட²மோ யாமோ’’தி உபரி வுத்தம். அபி⁴க்கந்ததரோதி அதிவிய கந்ததரோ மனோரமோ, தாதி³ஸோ ச ஸுந்த³ரோ ப⁴த்³த³கோ நாம ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ஸுந்த³ரே தி³ஸ்ஸதீ’’தி. கோதி தே³வனாக³யக்க²க³ந்த⁴ப்³பா³தீ³ஸு கோ கதமோ? மேதி மம. பாதா³னீதி பாதே³. இத்³தி⁴யாதி இமாய ஏவரூபாய தே³வித்³தி⁴யா. யஸஸாதி இமினா ஏதி³ஸேன பரிவாரேன பரிச்சே²தே³ன ச. ஜலந்தி விஜ்ஜோதமானோ. அபி⁴க்கந்தேனாதி அதிவிய கந்தேன கமனீயேன அபி⁴ரூபேன. வண்ணேனாதி ச²விவண்ணேன ஸரீரவண்ணனிபா⁴ய. ஸப்³பா³ ஓபா⁴ஸயம் தி³ஸாதி த³ஸ தி³ஸா பபா⁴ஸேந்தோ, சந்தோ³ விய ஸூரியோ விய ச ஏகோபா⁴ஸம் ஏகாலோகம் கரோந்தோதி கா³தா²ய அத்தோ². அபி⁴ரூபேதி உளாரரூபே ஸம்பன்னரூபே.
‘‘சோரோ, சோரோ; ஸப்போ, ஸப்போ’’திஆதீ³ஸு ப⁴யே ஆமேடி³தம். ‘‘விஜ்ஜ², விஜ்ஜ²; பஹர, பஹரா’’திஆதீ³ஸு கோதே⁴. ‘‘ஸாது⁴, ஸாதூ⁴’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 327.ஸம். நி. 2.127; 3.35; 5.1085) பஸம்ஸாயம். ‘‘க³ச்ச², க³ச்ச²; லுனாஹி, லுனாஹீ’’திஆதீ³ஸு துரிதே. ‘‘ஆக³ச்ச², ஆக³ச்சா²’’திஆதீ³ஸு கோதூஹலே. ‘‘பு³த்³தோ⁴, பு³த்³தோ⁴தி சிந்தேந்தோ’’திஆதீ³ஸு (பு³. வம். 2.44) அச்ச²ரே. ‘‘அபி⁴க்கமதா²யஸ்மந்தோ, அபி⁴க்கமதா²யஸ்மந்தோ’’திஆதீ³ஸு ஹாஸே. ‘‘கஹம் ஏகபுத்தக, கஹம் ஏகபுத்தகா’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 2.353; ஸம். நி. 2.63) ஸோகே. ‘‘அஹோ ஸுக²ம், அஹோ ஸுக²’’ந்திஆதீ³ஸு (உதா³. 20; தீ³. நி. 3.305; சூளவ. 332) பஸாதே³. ச-ஸத்³தோ³ அவுத்தஸமுச்சயத்தோ. தேன க³ரஹாஅஸம்மானாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. தத்த² ‘‘பாபோ, பாபோ’’திஆதீ³ஸு க³ரஹாயம். ‘‘அபி⁴ரூபக, அபி⁴ரூபகா’’திஆதீ³ஸு அஸம்மானே த³ட்ட²ப்³ப³ம்.
நயித³ம் ஆமேடி³தவஸேன த்³விக்க²த்தும் வுத்தம், அத² கோ² அத்த²த்³வயவஸேனாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அத² வா’’திஆதி³மாஹ. ‘‘அபி⁴க்கந்த’’ந்தி வசனம் அபேக்கி²த்வா நபும்ஸகவஸேன வுத்தம், தம் பன ப⁴க³வதோ வசனம் த⁴ம்மஸ்ஸ தே³ஸனாதி கத்வா ததா² வுத்தம் ‘‘போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ த⁴ம்மதே³ஸனா’’தி. து³தியபதே³பி ஏஸேவ நயோ. தோ³ஸனாஸனதோதி ராகா³தி³கிலேஸவித⁴மனதோ. கு³ணாதி⁴க³மனதோதி ஸீலாதி³கு³ணானம் ஸம்பாபனதோ. யே கு³ணே தே³ஸனா அதி⁴க³மேதி, தேஸு பதா⁴னபூ⁴தே தாவ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸத்³தா⁴ஜனனதோ பஞ்ஞாஜனனதோ’’தி வுத்தம். ஸத்³தா⁴பமுகா² ஹி லோகியா கு³ணா, பஞ்ஞாபமுகா² லோகுத்தரா.
ஸீலாதி³அத்த²ஸம்பத்தியா ஸாத்த²தோ, ஸபா⁴வனிருத்திஸம்பத்தியா ஸப்³யஞ்ஜனதோ. ஸுவிஞ்ஞேய்யஸத்³த³ப்பயோக³தாய உத்தானபத³தோ, ஸண்ஹஸுகு²மபா⁴வேன து³விஞ்ஞேய்யத்த²தாய க³ம்பீ⁴ரத்த²தோ. ஸினித்³த⁴முது³மது⁴ரஸத்³த³ப்பயோக³தாய கண்ணஸுக²தோ, விபுலவிஸுத்³த⁴பேமனீயத்த²தாய ஹத³யங்க³மதோ. மானாதிமானவித⁴மனேன அனத்துக்கம்ஸனதோ, த²ம்ப⁴ஸாரம்ப⁴னிம்மத்³த³னேன அபரவம்ப⁴னதோ. ஹிதாதி⁴ப்பாயப்பவத்தியா பரேஸம் ராக³பரிளாஹாதி³வூபஸமனேன கருணாஸீதலதோ, கிலேஸந்த⁴காரவித⁴மனேன பஞ்ஞாவதா³ததோ. கரவீகருதமஞ்ஜுதாய ஆபாத²ரமணீயதோ, புப்³பா³பராவிருத்³த⁴ஸுவிஸுத்³த⁴த்த²தாய விமத்³த³க்க²மதோ. ஆபாத²ரமணீயதாய ஏவம் ஸுய்யமானஸுக²தோ, விமத்³த³க்க²மதாய ஹிதஜ்ஜா²ஸயப்பவத்திததாய ச வீமம்ஸியமானஹிததோ. ஏவமாதீ³ஹீதி ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஸம்ஸாரசக்கனிவத்தனதோ, ஸத்³த⁴ம்மசக்கப்பவத்தனதோ, மிச்சா²வாத³விக³மனதோ, ஸம்மாவாத³பதிட்டா²பனதோ, அகுஸலமூலஸமுத்³த⁴ரணதோ, குஸலமூலஸம்ரோபனதோ, அபாயத்³வாரபிதா⁴னதோ, ஸக்³க³மோக்க²த்³வாரவிவரணதோ, பரியுட்டா²னவூபஸமனதோ, அனுஸயஸமுக்³கா⁴தனதோதி ஏவமாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³.
அதோ⁴முக²ட்ட²பிதந்தி கேனசி அதோ⁴முக²ம் ட²பிதம். ஹேட்டா²முக²ஜாதந்தி ஸபா⁴வேனேவ ஹேட்டா²முக²ஜாதம். உபரிமுக²ந்தி உத்³த⁴ம்முக²ம். உக்³கா⁴டேய்யாதி விவடம் கரேய்ய. ஹத்தே² க³ஹேத்வாதி ‘‘புரத்தா²பி⁴முகோ² உத்தராபி⁴முகோ² வா க³ச்சா²’’திஆதீ³னி அவத்வா ஹத்தே² க³ஹேத்வா ‘‘நிஸ்ஸந்தே³ஹம் ஏஸ மக்³கோ³, ஏவம் க³ச்சே²ய்யா’’தி வதே³ய்ய. காளபக்க²சாதுத்³த³ஸீதி காளபக்கே² சாதுத்³த³ஸீ.
நிக்குஜ்ஜிதம் ஆதே⁴ய்யஸ்ஸ அனாதா⁴ரபூ⁴தம் பா⁴ஜனம் ஆதா⁴ரபா⁴வாபாத³னவஸேன உக்குஜ்ஜேய்ய. ஹேட்டா²முக²ஜாததாய ஸத்³த⁴ம்மவிமுக²ம், அதோ⁴முக²ட²பிததாய அஸத்³த⁴ம்மே பதிதந்தி ஏவம் பத³த்³வயம் யதா²ரஹம் யோஜேதப்³ப³ம், ந யதா²ஸங்க்²யம். காமம் காமச்ச²ந்தா³த³யோபி படிச்சா²த³கா நீவரணபா⁴வதோ, மிச்சா²தி³ட்டி² பன ஸவிஸேஸம் படிச்சா²தி³கா ஸத்தே மிச்சா²பி⁴னிவேஸனவஸேனாதி ஆஹ ‘‘மிச்சா²தி³ட்டி²க³ஹனபடிச்ச²ன்ன’’ந்தி. தேனாஹ ப⁴க³வா ‘‘மிச்சா²தி³ட்டி²பரமாஹம், பி⁴க்க²வே, வஜ்ஜம் வதா³மீ’’தி (அ. நி. 1.310). ஸப்³போ³ அபாயகா³மிமக்³கோ³ கும்மக்³கோ³ ‘‘குச்சி²தோ மக்³கோ³’’தி கத்வா. ஸம்மாதி³ட்டி²ஆதீ³னம் உஜுபடிபக்க²தாய மிச்சா²தி³ட்டி²ஆத³யோ அட்ட² மிச்ச²த்தத⁴ம்மா மிச்சா²மக்³கோ³. தேனேவ ஹி தது³ப⁴யப்படிபக்க²தம் ஸந்தா⁴ய ‘‘ஸக்³க³மோக்க²மக்³க³ம் ஆவிகரோந்தேனா’’தி வுத்தம். ஸப்பிஆதி³ஸன்னிஸ்ஸயோ பதீ³போ ந ததா² உஜ்ஜலோ, யதா² தேலஸன்னிஸ்ஸயோதி தேலபஜ்ஜோதக்³க³ஹணம்.ஏதேஹி பரியாயேஹீதி ஏதேஹி நிக்குஜ்ஜிதுக்குஜ்ஜனப்படிச்ச²ன்னவிவரணாதி³உபமோபமிதப்³பா³காரேஹி.
பஸன்னகாரந்தி பஸன்னேஹி காதப்³ப³ம் ஸக்காரம். ஸரணந்தி படிஸரணம். தேனாஹ ‘‘பராயண’’ந்தி. பராயணபா⁴வோ ச அனத்த²னிஸேத⁴னேன அத்த²ஸம்படிபாத³னேன ச ஹோதீதி ஆஹ ‘‘அக⁴ஸ்ஸ, தாதா, ஹிதஸ்ஸ ச விதா⁴தா’’தி. அக⁴ஸ்ஸாதி து³க்க²தோதி வத³ந்தி, பாபதோதி பன அத்தோ² யுத்தோ. நிஸ்ஸக்கே சேதம் ஸாமிவசனம். ஏத்த² ச நாயம் க³மி-ஸத்³தோ³ நீ-ஸத்³தா³த³யோ விய த்³விகம்மகோ, தஸ்மா யதா² ‘‘அஜம் கா³மம் நேதீ’’தி வுச்சதி, ஏவம் ‘‘ப⁴க³வந்தம் ஸரணம் க³ச்சா²மீ’’தி வத்தும் ந ஸக்கா. ‘‘ஸரணந்தி க³ச்சா²மீ’’தி பன வத்தப்³ப³ம். இதி-ஸத்³தோ³ சேத்த² லுத்தனித்³தி³ட்டோ². தஸ்ஸ சாயமத்தோ² – க³மனஞ்ச தத³தி⁴ப்பாயேன ப⁴ஜனம் ஜானனம் வாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘இதி இமினா அதி⁴ப்பாயேனா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ப⁴ஜாமீதிஆதீ³ஸு புரிமஸ்ஸ புரிமஸ்ஸ பச்சி²மம் பச்சி²மம் அத்த²வசனம். ப⁴ஜனம் வா ஸரணாதி⁴ப்பாயேன உபஸங்கமனம். ஸேவனம் ஸந்திகாவசரதா. பயிருபாஸனம் வத்தப்படிவத்தகரணேன உபட்டா²னந்தி ஏவம் ஸப்³ப³தா²பி அனஞ்ஞஸரணதம்யேவ தீ³பேதி. ‘‘க³ச்சா²மீ’’தி பத³ஸ்ஸ பு³ஜ்ஜா²மீதி அயமத்தோ² கத²ம் லப்³ப⁴தீதி ஆஹ ‘‘யேஸம் ஹீ’’திஆதி³.
அதி⁴க³தமக்³கே³ ஸச்சி²கதனிரோதே⁴தி பத³த்³வயேனபி ப²லட்டா² ஏவ த³ஸ்ஸிதா, ந மக்³க³ட்டா²தி தே த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யதா²னுஸிட்ட²ம் படிபஜ்ஜமானே சா’’தி ஆஹ. நனு ச கல்யாணபுது²ஜ்ஜனோபி யதா²னுஸிட்ட²ம் படிபஜ்ஜதீதி வுச்சதீதி? கிஞ்சாபி வுச்சதி, நிப்பரியாயேன பன மக்³க³ட்டா² ஏவ ததா² வத்தப்³பா³, ந இதரே ஸம்மத்தனியாமோக்கமனாபா⁴வதோ. ததா² ஹி தே ஏவ வுத்தா ‘‘அபாயேஸு அபதமானே தா⁴ரேதீ’’தி. ஸம்மத்தனியாமோக்கமனேன ஹி அபாயவினிமுத்திஸம்ப⁴வோ. அக்கா²யதீதி ஏத்த² இதி-ஸத்³தோ³ ஆத்³யத்தோ², பகாரத்தோ² வா. தேன ‘‘யாவதா, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மா ஸங்க²தா வா அஸங்க²தா வா, விராகோ³ தேஸம் அக்³க³மக்கா²யதீ’’தி (இதிவு. 90; அ. நி. 4.34) ஸுத்தபத³ம் ஸங்க³ண்ஹாதி, ‘‘வித்தா²ரோ’’தி வா இமினா. ஏத்த² ச அரியமக்³கோ³ நிய்யானிகதாய, நிப்³பா³னம் தஸ்ஸ தத³த்த²ஸித்³தி⁴ஹேதுதாயாதி உப⁴யமேவ நிப்பரியாயேன த⁴ம்மோதி வுத்தோ. நிப்³பா³னஞ்ஹி ஆரம்மணபச்சயபூ⁴தம் லபி⁴த்வா அரியமக்³கோ³ தத³த்த²ஸித்³தி⁴யா ஸம்வத்ததி, ததா²பி யஸ்மா அரியப²லானம் ‘‘தாய ஸத்³தா⁴ய அவூபஸந்தாயா’’திஆதி³வசனதோ மக்³கே³ன ஸமுச்சி²ன்னானம் கிலேஸானம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ப்பஹானகிச்சதாய நிய்யானானுகு³ணதாய நிய்யானபரியோஸானதாய ச. பரியத்தித⁴ம்மஸ்ஸ பன நிய்யானிகத⁴ம்மஸமதி⁴க³மஹேதுதாயாதி இமினா பரியாயேன வுத்தனயேன த⁴ம்மபா⁴வோ லப்³ப⁴தி ஏவ. ஸ்வாயமத்தோ² பாடா²ருள்ஹோ ஏவாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந கேவல’’ந்திஆதி³மாஹ.
காமராகோ³ ப⁴வராகோ³தி ஏவமாதி³பே⁴தோ³ ஸப்³போ³பி ராகோ³ விரஜ்ஜதி பஹீயதி ஏதேனாதி ராக³விராகோ³தி மக்³கோ³ கதி²தோ. ஏஜாஸங்கா²தாய தண்ஹாய அந்தோனிஜ்ஜா²னலக்க²ணஸ்ஸ ஸோகஸ்ஸ ச தது³ப்பத்தியம் ஸப்³ப³ஸோ பரிக்கீ²ணத்தா அனேஜமஸோகந்தி ப²லம் கதி²தம். அப்படிகூலந்தி அவிரோத⁴தீ³பனதோ கேனசி அவிருத்³த⁴ம், இட்ட²ம் பணீதந்தி வா அத்தோ². பகு³ணரூபேன பவத்திதத்தா, பகட்ட²கு³ணவிபா⁴வனதோ வா பகு³ணம். ஸப்³ப³த⁴ம்மக்க²ந்தா⁴ கதி²தாதி யோஜனா.
தி³ட்டி²ஸீலஸங்கா⁴தேனாதி ‘‘யாயம் தி³ட்டி² அரியா நிய்யானிகா நிய்யாதி தக்கரஸ்ஸ ஸம்மா து³க்க²க்க²யாய, ததா²ரூபாய தி³ட்டி²யா தி³ட்டி²ஸாமஞ்ஞக³தோ விஹரதீ’’தி (தீ³. நி. 3.324, 357; ம. நி. 1.492; 3.54; அ. நி. 6.12; பரி. 274) ஏவம் வுத்தாய தி³ட்டி²யா, ‘‘யானி தானி ஸீலானி அக²ண்டா³னி அச்சி²த்³தா³னி அஸப³லானி அகம்மாஸானி பு⁴ஜிஸ்ஸானி விஞ்ஞுப்பஸத்தா²னி அபராமட்டா²னி ஸமாதி⁴ஸம்வத்தனிகானி, ததா²ரூபேஹி ஸீலேஹி ஸீலஸாமஞ்ஞக³தோ விஹரதீ’’தி (தீ³. நி. 3.324; ம. நி. 1.492; 3.54; அ. நி. 6.12; பரி. 274) ச ஏவம் வுத்தானம் ஸீலானஞ்ச ஸம்ஹதபா⁴வேன, தி³ட்டி²ஸீலஸாமஞ்ஞேனாதி அத்தோ². ஸம்ஹதோதி க⁴டிதோ, ஸமேதோதி அத்தோ². அரியபுக்³க³லா ஹி யத்த² கத்த²சி தூ³ரே டி²தாபி அத்தனோ கு³ணஸாமக்³கி³யா ஸம்ஹதா ஏவ. அட்ட² ச புக்³க³ல த⁴ம்மத³ஸா தேதி தே புரிஸயுக³வஸேன சத்தாரோபி புக்³க³லவஸேன அட்டே²வ அரியத⁴ம்மஸ்ஸ பச்சக்க²த³ஸ்ஸாவிதாய த⁴ம்மத³ஸா. தீணி வத்தூ²னி ஸரணந்தி க³மனேன திக்க²த்தும் க³மனேன ச தீணி ஸரணக³மனானி. படிவேதே³ஸீதி அத்தனோ ஹத³யக³தம் வாசாய பவேதே³ஸி.
ஸரணக³மனஸ்ஸ விஸயப்பபே⁴த³ப²லஸம்கிலேஸபே⁴தா³னம் விய கத்துவிபா⁴வனா தத்த² கோஸல்லாய ஹோதீதி ஸரணக³மனேஸு அத்த²கோஸல்லத்த²ம் ‘‘ஸரணம், ஸரணக³மனம், யோ ச ஸரணம் க³ச்ச²தி, ஸரணக³மனப்பபே⁴தோ³, ஸரணக³மனப²லம், ஸம்கிலேஸோ, பே⁴தோ³தி அயம் விதி⁴ வேதி³தப்³போ³’’தி வுத்தம் தேன வினா ஸரணக³மனஸ்ஸேவ அஸம்ப⁴வதோ. கஸ்மா பனேத்த² வோதா³னம் ந க³ஹிதம், நனு வோதா³னவிபா⁴வனாபி தத்த² கோஸல்லாய ஹோதீதி? ஸச்சமேதம், தம் பன ஸம்கிலேஸக்³க³ஹணேன அத்த²தோ தீ³பிதம் ஹோதீதி ந க³ஹிதம். யானி ஹி நேஸம் ஸம்கிலேஸகாரணானி அஞ்ஞாணாதீ³னி, தேஸம் ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் அனுப்பன்னானம் அனுப்பாத³னேன, உப்பன்னானஞ்ச பஹானேன வோதா³னம் ஹோதீதி.
ஹிம்ஸத்த²ஸ்ஸ தா⁴துஸத்³த³ஸ்ஸ வஸேனேதம் பத³ம் த³ட்ட²ப்³ப³ந்தி ‘‘ஹிம்ஸதீதி ஸரண’’ந்தி வத்வா தம் பன ஹிம்ஸனம் கேஸம், கத²ம், கஸ்ஸ வாதி சோத³னம் ஸோதே⁴ந்தோ ‘‘ஸரணக³தான’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² ப⁴யந்தி வட்டப⁴யம். ஸந்தாஸந்தி சித்துத்ராஸம். தேனேவ சேதஸிகது³க்க²ஸ்ஸ க³ஹிதத்தா து³க்க²ந்தி காயிகம் து³க்க²ம். து³க்³க³திபரிகிலேஸந்தி து³க்³க³திபரியாபன்னம் ஸப்³ப³ம்பி து³க்க²ம். தயித³ம் ஸப்³ப³ம் பரதோ ப²லகதா²ய ஆவி ப⁴விஸ்ஸதி. ஏதந்தி ஸரணந்தி பத³ம். ஏவம் அவிஸேஸதோ ஸரணஸத்³த³ஸ்ஸ பத³த்த²ம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி விஸேஸதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அத² வா’’திஆதி³ வுத்தம். ஹிதே பவத்தனேனாதி ‘‘ஸம்பன்னஸீலா, பி⁴க்க²வே, விஹரதா²’’திஆதி³னா (ம. நி. 1.64, 69) அத்தே² நியோஜனேன. அஹிதா நிவத்தனேனாதி ‘‘பாணாதிபாதஸ்ஸ கோ² பாபகோ விபாகோ அபி⁴ஸம்பராய’’ந்திஆதி³னா ஆதீ³னவத³ஸ்ஸனாதி³முகே²ன அனத்த²தோ நிவத்தனேன. ப⁴யம் ஹிம்ஸதீதி ஹிதாஹிதேஸு அப்பவத்திப்பவத்திஹேதுகம் ப்³யஸனம் அப்பவத்திகரணேன வினாஸேதி பு³த்³தோ⁴. ப⁴வகந்தாரா உத்தாரணேன மக்³க³ஸங்கா²தோ த⁴ம்மோ. இதரோ அஸ்ஸாஸதா³னேன ஸத்தானம் ப⁴யம் ஹிம்ஸதீதி யோஜனா. காரானந்தி தா³னவஸேன பூஜாவஸேன ச உபனீதானம் ஸக்காரானம். விபுலப²லப்படிலாப⁴கரணேன ஸத்தானம் ப⁴யம் ஹிம்ஸதி ஸங்கோ⁴ அனுத்தரத³க்கி²ணேய்யபா⁴வதோதி அதி⁴ப்பாயோ. இமினாபி பரியாயேனாதி இமினாபி விப⁴ஜித்வா வுத்தேன காரணேன.
‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா, ஸ்வாக்கா²தோ த⁴ம்மோ, ஸுப்படிபன்னோ ஸங்கோ⁴’’தி ஏவம் பவத்தோ தத்த² ரதனத்தயே பஸாதோ³ தப்பஸாதோ³, ததே³வ ரத்தனத்தயம் க³ரு ஏதஸ்ஸாதி தக்³க³ரு, தப்³பா⁴வோ தக்³க³ருதா, தப்பஸாதோ³ ச தக்³க³ருதா ச தப்பஸாத³தக்³க³ருதா. தாஹி தப்பஸாத³தக்³க³ருதாஹி. விது⁴ததி³ட்டி²விசிகிச்சா²ஸம்மோஹஅஸ்ஸத்³தி⁴யாதி³தாய விஹதகிலேஸோ. ததே³வ ரதனத்தயம் பராயணம் க³தி தாணம் லேணந்தி ஏவம் பவத்தியா தப்பராயணதாகாரப்பவத்தோ சித்துப்பாதோ³ ஸரணக³மனம் ஸரணந்தி க³ச்ச²தி ஏதேனாதி. தம்ஸமங்கீ³தி தேன யதா²வுத்தசித்துப்பாதே³ன ஸமன்னாக³தோ. ஏவம் உபேதீதி ஏவம் ப⁴ஜதி ஸேவதி பயிருபாஸதி, ஏவம் வா ஜானாதி பு³ஜ்ஜ²தீதி ஏவமத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
ஏத்த² ச பஸாத³க்³க³ஹணேன லோகியஸரணக³மனமாஹ. தஞ்ஹி பஸாத³ப்பதா⁴னம். க³ருதாக³ஹணேன லோகுத்தரம். அரியா ஹி ரதனத்தயகு³ணாபி⁴ஞ்ஞதாய பாஸாணச்ச²த்தம் பிய க³ரும் கத்வா பஸ்ஸந்தி, தஸ்மா தப்பஸாதே³ன விக்க²ம்ப⁴னவஸேன விஹதகிலேஸோ, தக்³க³ருதாய ஸமுச்சே²த³வஸேனாதி யோஜேதப்³ப³ம் அகா³ரவகரணஹேதூனம் ஸமுச்சி²ந்த³னதோ. தப்பராயணதா பனேத்த² தக்³க³திகதாதி தாய சதுப்³பி³த⁴ம்பி வக்க²மானம் ஸரணக³மனம் க³ஹிதந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ம். அவிஸேஸேன வா பஸாத³க³ருதா ஜோதிதாதி பஸாத³க்³க³ஹணேன அவேச்சப்பஸாத³ஸ்ஸ இதரஸ்ஸ ச க³ஹணம், ததா² க³ருதாக³ஹணேனாதி உப⁴யேனபி உப⁴யம் ஸரணக³மனம் யோஜேதப்³ப³ம்.
மக்³க³க்க²ணே இஜ்ஜ²தீதி யோஜனா. நிப்³பா³னாரம்மணம் ஹுத்வாதி ஏதேன அத்த²தோ சதுஸச்சாதி⁴க³மோ ஏவ லோகுத்தரஸரணக³மனந்தி த³ஸ்ஸேதி. தத்த² ஹி நிப்³பா³னத⁴ம்மோ ஸச்சி²கிரியாபி⁴ஸமயவஸேன, மக்³க³த⁴ம்மோ பா⁴வனாபி⁴ஸமயவஸேன படிவிஜ்ஜி²யமானோயேவ ஸரணக³மனத்தம் ஸாதே⁴தி, பு³த்³த⁴கு³ணா பன ஸாவககோ³சரபூ⁴தா பரிஞ்ஞாபி⁴ஸமயவஸேன, ததா² அரியஸங்க⁴கு³ணா. தேனாஹ ‘‘கிச்சதோ ஸகலேபி ரதனத்தயே இஜ்ஜ²தீ’’தி. இஜ்ஜ²ந்தஞ்ச ஸஹேவ இஜ்ஜ²தி, ந லோகியம் விய படிபாடியா அஸம்மோஹப்படிவேதே⁴ன படிவித்³த⁴த்தாதி அதி⁴ப்பாயோ. யே பன வத³ந்தி ‘‘ந ஸரணக³மனம் நிப்³பா³னாரம்மணம் ஹுத்வா பவத்ததி, மக்³க³ஸ்ஸ அதி⁴க³தத்தா பன அதி⁴க³தமேவ ஹோதி ஏகச்சானம் தேவிஜ்ஜாதீ³னம் லோகியவிஜ்ஜாத³யோ வியா’’தி, தேஸம் லோகியமேவ ஸரணக³மனம் ஸியா, ந லோகுத்தரம், தஞ்ச அயுத்தம் து³வித⁴ஸ்ஸபி இச்சி²தப்³ப³த்தா.
தந்தி லோகியஸரணக³மனம். ஸத்³தா⁴படிலாபோ⁴ ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா’’திஆதி³னா. ஸத்³தா⁴மூலிகாதி யதா²வுத்தஸத்³தா⁴புப்³ப³ங்க³மா. ஸம்மாதி³ட்டி² பு³த்³த⁴ஸுபு³த்³த⁴தம், த⁴ம்மஸுத⁴ம்மதம், ஸங்க⁴ஸுப்படிபத்திஞ்ச லோகியாவபோ³த⁴வஸேனேவ ஸம்மா ஞாயேன த³ஸ்ஸனதோ. ஸத்³தா⁴மூலிகா ச ஸம்மாதி³ட்டீ²தி ஏதேன ஸத்³தூ⁴பனிஸ்ஸயா யதா²வுத்தலக்க²ணா பஞ்ஞா லோகியஸரணக³மனந்தி த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘தி³ட்டி²ஜுகம்மந்தி வுச்சதீ’’தி. தி³ட்டி²யேவ அத்தனோ பச்சயேஹி உஜு கரீயதீதி கத்வா, தி³ட்டி² வா உஜு கரீயதி ஏதேனாதி தி³ட்டி²ஜுகம்மம், ததா²பவத்தோ சித்துப்பாதோ³. ஏவஞ்ச கத்வா ‘‘தப்பராயணதாகாரப்பவத்தோ சித்துப்பாதோ³’’தி இத³ஞ்ச வசனம் ஸமத்தி²தம் ஹோதி, ஸத்³தா⁴புப்³ப³ங்க³மஸம்மாதி³ட்டி²க்³க³ஹணம் பன சித்துப்பாத³ஸ்ஸ தப்பதா⁴னதாயாதி த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஸத்³தா⁴படிலாபோ⁴தி இமினா மாதாதீ³ஹி உஸ்ஸாஹிததா³ரகாதீ³னம் விய ஞாணவிப்பயுத்தம் ஸரணக³மனம் த³ஸ்ஸேதி, ஸம்மாதி³ட்டீ²தி இமினா ஞாணஸம்பயுத்தம் ஸரணக³மனம்.
தயித³ம் லோகியம் ஸரணக³மனம். அத்தா ஸன்னிய்யாதீயதி அப்பீயதி பரிச்சஜீயதி ஏதேனாதி அத்தஸன்னிய்யாதனம், யதா²வுத்தம் தி³ட்டி²ஜுகம்மம். தம் ரதனத்தயம் பராயணம் படிஸரணம் ஏதஸ்ஸாதி தப்பராயணோ, புக்³க³லோ சித்துப்பாதோ³ வா, தஸ்ஸ பா⁴வோ தப்பராயணதா, யதா²வுத்தம் தி³ட்டி²ஜுகம்மமேவ. ஸரணந்தி அதி⁴ப்பாயேன ஸிஸ்ஸபா⁴வம் அந்தேவாஸிகபா⁴வம் உபக³ச்ச²தி ஏதேனாதி ஸிஸ்ஸபா⁴வூபக³மனம். ஸரணக³மனாதி⁴ப்பாயேனேவ பணிபததி ஏதேனாதி பணிபாதோ. ஸப்³ப³த்த² யதா²வுத்ததி³ட்டி²ஜுகம்மவஸேனேவ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³. அத்தபரிச்சஜனந்தி ஸம்ஸாரது³க்க²னிஸ்ஸரணத்த²ம் அத்தனோ அத்த²பா⁴வஸ்ஸ பரிச்சஜனம். ஏஸ நயோ ஸேஸேஸுபி. பு³த்³தா⁴தீ³னம்யேவாதி அவதா⁴ரணம் அத்தஸன்னிய்யாதனாதீ³ஸுபி தத்த² தத்த² வத்தப்³ப³ம். ஏவஞ்ஹி தத³ஞ்ஞனிவத்தனம் கதம் ஹோதி.
ஏவம் அத்தஸன்னிய்யாதனாதீ³னி ஏகேன பகாரேன த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி அபரேஹிபி பகாரேஹி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபிசா’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தேன பரியாயந்தரேஹிபி அத்தஸன்னிய்யாதனம் கதமேவ ஹோதி அத்த²ஸ்ஸ அபி⁴ன்னத்தாதி த³ஸ்ஸேதி. ஆளவகாதீ³னந்தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன ஸாதாகி³ரிஹேமவதாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³. நனு சேதே ஆளவகாத³யோ மக்³கே³னேவ ஆக³தஸரணக³மனா, கத²ம் தேஸம் தப்பராயணதாஸரணக³மனம் வுத்தந்தி? மக்³கே³னாக³தஸரணக³மனேஹிபி ‘‘ஸோ அஹம் விசரிஸ்ஸாமி…பே… ஸுத⁴ம்மதம் (ஸம். நி. 1.246; ஸு. நி. 194). தே மயம் விசரிஸ்ஸாம, கா³மா கா³மம் நகா³ நக³ம்…பே… ஸுத⁴ம்மத’’ந்தி (ஸு. நி. 182) ச தேஹி தப்பராயணதாகாரஸ்ஸ பவேதி³தத்தா ததா² வுத்தம்.
ஸோ பனேஸ ஞாதி…பே… வஸேனாதி ஏத்த² ஞாதிவஸேன, ப⁴யவஸேன, ஆசரியவஸேன, த³க்கி²ணேய்யவஸேனாதி பச்சேகம் ‘‘வஸேனா’’தி பத³ம் யோஜேதப்³ப³ம். தத்த² ஞாதிவஸேனாதி ஞாதிபா⁴வவஸேன. ஏவம் ஸேஸேஸுபி. த³க்கி²ணேய்யபணிபாதேனாதி த³க்கி²ணேய்யதாஹேதுகேன பணிபதனேனாதி அத்தோ². இதரேஹீதி ஞாதிபா⁴வாதி³வஸப்பவத்தேஹி தீஹி பணிபாதேஹி. இதரேஹீதிஆதி³னா ஸங்கே²பதோ வுத்தமத்த²ம் வித்தா²ரதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘தஸ்மா’’திஆதி³ வுத்தம். வந்த³தீதி பணிபாதஸ்ஸ லக்க²ணவசனம். ஏவரூபந்தி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. ஸம்பராயிகஞ்ஹி நிய்யானிகம் வா அனிய்யானிகம் வா அனுஸாஸனிம் பச்சாஸீஸந்தோ த³க்கி²ணேய்யபணிபாதமேவ கரோதீதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸரணக³மனப்பபே⁴தோ³தி ஸரணக³மனவிபா⁴கோ³.
அரியமக்³கோ³ ஏவ லோகுத்தரம் ஸரணக³மனந்தி ஆஹ ‘‘சத்தாரி ஸாமஞ்ஞப²லானி விபாகப²ல’’ந்தி. ஸப்³ப³து³க்க²க்க²யோதி ஸகலஸ்ஸ வட்டது³க்க²ஸ்ஸ அனுப்பாத³னிரோதோ⁴. ஏதந்தி ‘‘சத்தாரி அரியஸச்சானி, ஸம்மப்பஞ்ஞாய பஸ்ஸதீ’’தி (த⁴. ப. 190) ஏவம் வுத்தம் அரியஸச்சானம் த³ஸ்ஸனம்.
நிச்சதோ அனுபக³மனாதி³வஸேனாதி நிச்சந்தி அக்³க³ஹணாதி³வஸேன. அட்டா²னந்தி ஹேதுப்படிக்கே²போ. அனவகாஸோதி பச்சயப்படிக்கே²போ. உப⁴யேனபி காரணமேவ படிக்கி²பதி. யந்தி யேன காரணேன. தி³ட்டி²ஸம்பன்னோதி மக்³க³தி³ட்டி²யா ஸமன்னாக³தோ ஸோதாபன்னோ. கஞ்சி ஸங்கா²ரந்தி சதுபூ⁴மகேஸு ஸங்க²தஸங்கா²ரேஸு ஏகஸங்கா²ரம்பி. நிச்சதோ உபக³ச்சே²ய்யாதி நிச்சோதி க³ண்ஹேய்ய. ஸுக²தோ உபக³ச்சே²ய்யாதி ‘‘ஏகந்தஸுகீ² அத்தா ஹோதி அரோகோ³ பரம் மரணா’’தி (தீ³. நி. 1.76, 79) ஏவம் அத்ததி³ட்டி²வஸேன ஸுக²தோ கா³ஹம் ஸந்தா⁴யேதம் வுத்தம். தி³ட்டி²விப்பயுத்தசித்தேன பன அரியஸாவகோ பரிளாஹவூபஸமனத்த²ம் மத்தஹத்தி²பரிதாஸிதோ விய சோக்க²ப்³ராஹ்மணோ உக்காரபூ⁴மிம் கஞ்சி ஸங்கா²ரம் ஸுக²தோ உபக³ச்ச²தி. அத்தவாரே கஸிணாதி³பஞ்ஞத்திஸங்க³ஹத்த²ம் ‘‘ஸங்கா²ர’’ந்தி அவத்வா ‘‘கஞ்சி த⁴ம்ம’’ந்தி வுத்தம். இமேஸுபி டா²னேஸு சதுபூ⁴மகவஸேனேவ பரிச்சே²தோ³ வேதி³தப்³போ³ தேபூ⁴மகவஸேனேவ வா. யம் யஞ்ஹி புது²ஜ்ஜனோ கா³ஹவஸேன க³ண்ஹாதி, ததோ ததோ அரியஸாவகோ கா³ஹம் வினிவேடே²தி.
மாதரந்திஆதீ³ஸு ஜனிகா மாதா, ஜனகோ பிதா, மனுஸ்ஸபூ⁴தோ கீ²ணாஸவோ அரஹாதி அதி⁴ப்பேதோ. கிம் பன அரியஸாவகோ அஞ்ஞம் ஜீவிதா வோரோபேய்யாதி? ஏதம்பி அட்டா²னம், புது²ஜ்ஜனபா⁴வஸ்ஸ பன மஹாஸாவஜ்ஜபா⁴வத³ஸ்ஸனத்த²ம் அரியபா⁴வஸ்ஸ ச ப²லத³ஸ்ஸனத்த²ம் ஏவம் வுத்தம். பது³ட்ட²சித்தோதி வத⁴கசித்தேன பது³ட்ட²சித்தோ. லோஹிதம் உப்பாதே³ய்யாதி ஜீவமானகஸரீரே கு²த்³த³கமக்கி²காய பிவனமத்தம்பி லோஹிதம் உப்பாதே³ய்ய. ஸங்க⁴ம் பி⁴ந்தே³ய்யாதி ஸமானஸம்வாஸகம் ஸமானஸீமாயம் டி²தம் ஸங்க⁴ம் ‘‘கம்மேன உத்³தே³ஸேன வோஹரந்தோ அனுஸ்ஸாவனேன ஸலாகக்³கா³ஹேனா’’தி (பரி. 458) ஏவம் வுத்தேஹி பஞ்சஹி காரணேஹி பி⁴ந்தே³ய்ய. அஞ்ஞம் ஸத்தா²ரந்தி அஞ்ஞம் தித்த²கரம் ‘‘அயம் மே ஸத்தா²’’தி ஏவம் க³ண்ஹேய்யாதி நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதீதி அத்தோ².
ந தே க³மிஸ்ஸந்தி அபாயந்தி தே பு³த்³த⁴ம் ஸரணம் க³தா தன்னிமித்தம் அபாயம் ந க³மிஸ்ஸந்தி, தே³வகாயம் பன பரிபூரேஸ்ஸந்தீதி அத்தோ². த³ஸஹி டா²னேஹீதி த³ஸஹி காரணேஹி. அதி⁴க³ண்ஹந்தீதி அதி⁴ப⁴வந்தி.
வேலாமஸுத்தாதி³வஸேனாதி ஏத்த² ‘‘கரீஸஸ்ஸ சதுத்த²பா⁴க³ப்பமாணானம் சதுராஸீதிஸஹஸ்ஸஸங்கா²னம் ஸுவண்ணபாதிரூபியபாதிகம்ஸபாதீனம் யதா²க்கமம் ரூபியஸுவண்ணஹிரஞ்ஞபூரானம் ஸப்³பா³லங்காரப்படிமண்டி³தானம் சதுராஸீதியா ஹத்தி²ஸஹஸ்ஸானம், சதுராஸீதியா அஸ்ஸஸஹஸ்ஸானம், சதுராஸீதியா ரத²ஸஹஸ்ஸானம், சதுராஸீதியா தே⁴னுஸஹஸ்ஸானம், சதுராஸீதியா கஞ்ஞாஸஹஸ்ஸானம், சதுராஸீதியா பல்லங்கஸஹஸ்ஸானம், சதுராஸீதியா வத்த²கோடிஸஹஸ்ஸானம், அபரிமாணஸ்ஸ ச க²ஜ்ஜபோ⁴ஜ்ஜாதி³பே⁴த³ஸ்ஸ ஆஹாரஸ்ஸ பரிச்சஜனவஸேன ஸத்தமாஸாதி⁴கானி ஸத்த ஸம்வச்ச²ரானி நிரந்தரம் பவத்தவேலாமமஹாதா³னதோ ஏகஸ்ஸ ஸோதாபன்னஸ்ஸ தி³ன்னதா³னம் மஹப்ப²லதரம். ததோ ஸதம் ஸோதாபன்னானம் தி³ன்னதா³னதோ ஏகஸ்ஸ ஸகதா³கா³மினோ, ததோ ஏகஸ்ஸ அனாகா³மினோ, ததோ ஏகஸ்ஸ அரஹதோ, ததோ ஏகஸ்ஸ பச்சேகபு³த்³த⁴ஸ்ஸ, ததோ ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ, ததோ பு³த்³த⁴ப்பமுக²ஸ்ஸ ஸங்க⁴ஸ்ஸ தி³ன்னதா³னம் மஹப்ப²லதரம், ததோ சாதுத்³தி³ஸம் ஸங்க⁴ம் உத்³தி³ஸ்ஸ விஹாரகரணம், ததோ ஸரணக³மனம் மஹப்ப²லதர’’ந்தி இமமத்த²ம் பகாஸேந்தஸ்ஸ வேலாமஸுத்தஸ்ஸ (அ. நி. 9.20) வஸேன. வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘யம், க³ஹபதி, வேலாமோ ப்³ராஹ்மணோ தா³னம் அதா³ஸி மஹாதா³னம், யோ ஏகம் தி³ட்டி²ஸம்பன்னம் போ⁴ஜேய்ய, இத³ம் ததோ மஹப்ப²லதர’’ந்திஆதி³ (அ. நி. 9.20). வேலாமஸுத்தாதீ³தி ஆதி³-ஸத்³தே³ன அக்³க³ப்பஸாத³ஸுத்தாதீ³னம் (அ. நி. 4.34; இதிவு. 90) ஸங்க³ஹோ த³ட்ட²ப்³போ³.
அஞ்ஞாணம் வத்து²த்தயஸ்ஸ கு³ணானம் அஜானனம் தத்த² ஸம்மோஹோ, ‘‘பு³த்³தோ⁴ நு கோ², ந நு கோ²’’திஆதி³னா விசிகிச்சா² ஸம்ஸயோ. மிச்சா²ஞாணம் தஸ்ஸ கு³ணானம் அகு³ணபா⁴வபரிகப்பனேன விபரீதக்³கா³ஹோ. ஆதி³-ஸத்³தே³ன அனாத³ராகா³ரவாதீ³னம் ஸங்க³ஹோ. ந மஹாஜுதிகந்தி ந உஜ்ஜலம், அபரிஸுத்³த⁴ம் அபரியோதா³தந்தி அத்தோ². ந மஹாவிப்பா²ரந்தி அனுளாரம். ஸாவஜ்ஜோதி தி³ட்டி²தண்ஹாதி³வஸேன ஸதோ³ஸோ. லோகியம் ஸரணக³மனம் ஸிக்கா²ஸமாதா³னம் விய அக்³க³ஹிதகாலபரிச்சே²த³ம் ஜீவிதபரியந்தமேவ ஹோதி, தஸ்மா தஸ்ஸ க²ந்த⁴பே⁴தே³ன பே⁴தோ³தி ஆஹ ‘‘அனவஜ்ஜோ காலகிரியாயா’’தி. ஸோதி அனவஜ்ஜோ ஸரணக³மனபே⁴தோ³. ஸதிபி அனவஜ்ஜத்தே இட்ட²ப²லோபி ந ஹோதீதி ஆஹ ‘‘அப²லோ’’தி. கஸ்மா? அவிபாகத்தா. ந ஹி தம் அகுஸலந்தி.
கோ உபாஸகோதி ஸரூபபுச்சா², தஸ்மா ‘‘கிம்லக்க²ணோ உபாஸகோ’’தி வுத்தம் ஹோதி. கஸ்மாதி ஹேதுபுச்சா². தேன கேன பவத்தினிமித்தேன உபாஸகஸத்³தோ³ தஸ்மிம் புக்³க³லே நிருள்ஹோதி த³ஸ்ஸேதி. தேனாஹ ‘‘கஸ்மா உபாஸகோதி வுச்சதீ’’தி. ஸத்³த³ஸ்ஸ அபி⁴தே⁴ய்யோ பவத்தினிமித்தம் தத³த்த²ஸ்ஸ தப்³பா⁴வகாரணம். கிமஸ்ஸ ஸீலந்தி கீதி³ஸம் அஸ்ஸ உபாஸகஸ்ஸ ஸீலம், கித்தகேன ஸீலேனாயம் ஸீலஸம்பன்னோ நாம ஹோதீதி அத்தோ². கோ ஆஜீவோதி கோ அஸ்ஸ ஸம்மாஆஜீவோ? ஸோ பன மிச்சா²ஜீவஸ்ஸ பரிவஜ்ஜனேன ஹோதீதி ஸோபி விப⁴ஜீயதீதி. கா விபத்தீதி கா ஸீலஸ்ஸ, ஆஜீவஸ்ஸ வா விபத்தி. அனந்தரஸ்ஸ ஹி விதி⁴ வா படிஸேதோ⁴ வாதி. கா ஸம்பதீதி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ.
யோ கோசீதி க²த்தியாதீ³ஸு யோ கோசி. தேன ஸரணக³மனமேவேத்த² காரணம், ந ஜாதிஆதி³விஸேஸோதி த³ஸ்ஸேதி. உபாஸனதோதி தேனேவ ஸரணக³மனேன தத்த² ச ஸக்கச்சகிரியாய ஆத³ரகா³ரவப³ஹுமானாதி³யோகே³ன பயிருபாஸனதோ. வேரமணியோதி வேரம் வுச்சதி பாணாதிபாதாதி³து³ஸ்ஸீல்யம், தஸ்ஸ மணனதோ ஹனனதோ வினாஸனதோ வேரமணியோ, பஞ்ச விரதியோ விரதிப்பதா⁴னத்தா தஸ்ஸ ஸீலஸ்ஸ. தேனேவாஹ ‘‘படிவிரதோ ஹோதீ’’தி.
மிச்சா²வணிஜ்ஜாதி ந ஸம்மாவணிஜ்ஜா அயுத்தவணிஜ்ஜா அஸாருப்பவணிஜ்ஜா. பஹாயாதி அகரணேனேவ பஜஹித்வா. த⁴ம்மேனாதி த⁴ம்மதோ அனபேதேன. தேன அஞ்ஞம்பி அத⁴ம்மிகம் ஜீவிகம் படிக்கி²பதி. ஸமேனாதி அவிஸமேன. தேன காயவிஸமாதி³து³ச்சரிதம் வஜ்ஜேத்வா காயஸமாதி³னா ஸுசரிதேன ஆஜீவம் த³ஸ்ஸேதி. ஸத்த²வணிஜ்ஜாதி ஆயுத⁴ப⁴ண்ட³ம் கத்வா வா காரேத்வா வா யதா²கதம் வா படிலபி⁴த்வா தஸ்ஸ விக்கயோ. ஸத்தவணிஜ்ஜாதி மனுஸ்ஸவிக்கயோ. மம்ஸவணிஜ்ஜாதி ஸூனகாராத³யோ விய மிக³ஸூகராதி³கே போஸேத்வா மம்ஸம் ஸம்பாதே³த்வா விக்கயோ. மஜ்ஜவணிஜ்ஜாதி யம் கிஞ்சி மஜ்ஜம் யோஜேத்வா தஸ்ஸ விக்கயோ. விஸவணிஜ்ஜாதி விஸம் யோஜேத்வா விஸம் க³ஹேத்வா வா தஸ்ஸ விக்கயோ. தத்த² ஸத்த²வணிஜ்ஜா பரோபரோத⁴னிமித்ததாய அகரணீயா வுத்தா. ஸத்தவணிஜ்ஜா அபு⁴ஜிஸ்ஸபா⁴வகரணதோ, மம்ஸவிஸவணிஜ்ஜா வத⁴ஹேதுதோ, மஜ்ஜவணிஜ்ஜா பமாத³ட்டா²னதோ.
தஸ்ஸேவாதி பஞ்சவேரமணிலக்க²ணஸ்ஸ ஸீலஸ்ஸ சேவ பஞ்சமிச்சா²வணிஜ்ஜாலக்க²ணஸ்ஸ ஆஜீவஸ்ஸ ச. விபத்தீதி பே⁴தோ³ பகோபோ ச. யாயாதி யாய படிபத்தியா. சண்டா³லோதி உபாஸகசண்டா³லோ. மலந்தி உபாஸகமலம். படிகுட்டோ²தி உபாஸகனிஹீனோ. பு³த்³தா⁴தீ³ஸு கம்மகம்மப²லேஸு ச ஸத்³தா⁴விபரியாயோ அஸ்ஸத்³தி⁴யம் மிச்சா²தி⁴மோக்கோ², யதா²வுத்தேன அஸ்ஸத்³தி⁴யேன ஸமன்னாக³தோ அஸ்ஸத்³தோ⁴. யதா²வுத்தஸீலவிபத்திஆஜீவவிபத்திவஸேன து³ஸ்ஸீலோ. ‘‘இமினா தி³ட்டா²தி³னா இத³ம் நாம மங்க³லம் ஹோதீ’’தி – ஏவம் பா³லஜனபரிகப்பிதகோதூஹலஸங்கா²தேன தி³ட்ட²ஸுதமுதமங்க³லேன ஸமன்னாக³தோ கோதூஹலமங்க³லிகோ. மங்க³லம் பச்சேதீதி தி³ட்ட²மங்க³லாதி³பே⁴த³ம் மங்க³லமேவ பத்தியாயதி. நோ கம்மந்தி கம்மஸ்ஸகதம் நோ பத்தியாயதி. இதோ ப³ஹித்³தா⁴தி இதோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ஸாஸனதோ ப³ஹித்³தா⁴ பா³ஹிரகஸமயே. த³க்கி²ணேய்யம் பரியேஸதீதி து³ப்படிபன்னம் த³க்கி²ணாரஹஸஞ்ஞீ க³வேஸதி. புப்³ப³காரம் கரோதீதி தா³னமானனாதி³கம் குஸலகிரியம் பட²மதரம் கரோதி. ஏத்த² ச த³க்கி²ணேய்யபரியேஸனபுப்³ப³காரே ஏகம் கத்வா பஞ்ச த⁴ம்மா வேதி³தப்³பா³.
விபத்தியம் வுத்தவிபரியாயேன ஸம்பத்தி வேதி³தப்³பா³. அயம் பன விஸேஸோ – சதுன்னம்பி பரிஸானம் ரதிஜனனட்டே²ன உபாஸகோவ ரதனம் உபாஸகரதனம். கு³ணஸோபா⁴கித்திஸத்³த³ஸுக³ந்த⁴தாஹி உபாஸகோவ பது³மம் உபாஸகபது³மம். ததா² உபாஸகபுண்ட³ரீகோ.
ஆதி³ம்ஹீதி ஆதி³அத்தே². கோடியந்தி பரியந்தகோடியம். விஹாரக்³கே³னாதி ஓவரககோட்டா²ஸேன, ‘‘இமஸ்மிம் க³ப்³பே⁴ வஸந்தானம் இத³ம் நாம ப²லம் பாபுணாதீ’’திஆதீ³னா தம் தம் வஸனட்டா²னகோட்டா²ஸேனாதி அத்தோ². அஜ்ஜதந்தி அஜ்ஜ இச்சேவ அத்தோ².
பாணேஹி உபேதந்தி இமினா தஸ்ஸ ஸரணக³மனஸ்ஸ ஆபாணகோடிகதம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘யாவ மே ஜீவிதம் பவத்ததீ’’திஆதீ³னி வத்வா புன ஜீவிதேனபி தம் வத்து²த்தயம் படிபூஜேந்தோ ஸரணக³மனம் ரக்கா²மீதி உப்பன்னம் தஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ அதி⁴ப்பாயம் விபா⁴வேந்தோ ‘‘அஹஞ்ஹீ’’திஆதி³மாஹ. பாணேஹி உபேதந்தி ஹி யாவ மே பாணா த⁴ரந்தி, தாவ ஸரணம் உபேதம். உபேந்தோ ச ந வாசாமத்தேன ந ஏகவாரம் சித்துப்பாத³மத்தேன, அத² கோ² பாணானம் பரிச்சஜனவஸேனபி யாவஜீவம் உபேதந்தி ஏவமேத்த² அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
17-19. ஸத்தமே ஜாணுஸ்ஸோணீதி நேதம் தஸ்ஸ மாதாபிதூஹி கதம் நாமம், அபிச கோ² டா²னந்தரப்படிலாப⁴லத்³த⁴ந்தி த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘ஜாணுஸ்ஸோணீதி டா²னந்தரம் கிரா’’திஆதி³. ஏகம் டா²னந்தரந்தி ஏகம் புரோஹிதட்டா²னம். உண்ஹீஸஆதி³ககுத⁴ப⁴ண்டே³ஹி ஸத்³தி⁴ம் லத்³த⁴ம் ததா² சஸ்ஸ ரஞ்ஞா தி³ன்னந்தி வத³ந்தி. தேனாஹ ‘‘ரஞ்ஞோ ஸந்திகே ச லத்³த⁴ஜாணுஸ்ஸோணிஸக்காரத்தா’’தி. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ. அட்ட²மனவமேஸு நத்தி² வத்தப்³ப³ம்.
20-21. த³ஸமே து³ன்னிக்கி²த்தந்தி து³ட்டு² நிக்கி²த்தம் பத³பச்சாப⁴ட்ட²ம் கத்வா மனஸி ட²பிதம். பஜ்ஜதி ஞாயதி அத்தோ² ஏதேனாதி பத³ம், அத்த²ம் ப்³யஞ்ஜயதி பகாஸேதீதி ப்³யஞ்ஜனம், பத³மேவ. தேனேவாஹ ‘‘உப்படிபாடியா…பே… ப்³யஞ்ஜனந்தி வுச்சதீ’’தி. பத³ஸமுதா³யப்³யதிரேகேன விஸும் பாளி நாம நத்தீ²தி ஆஹ ‘‘உப⁴யமேதம் பாளியாவ நாம’’ந்தி. பகட்டா²னஞ்ஹி வசனப்பப³ந்தா⁴னம் ஆளியேவ பாளீதி வுச்சதி. ஸேஸமேத்த² ஏகாத³ஸமஞ்ச உத்தானத்த²மேவ.
அதி⁴கரணவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
3. பா³லவக்³க³வண்ணனா
22-24. ததியஸ்ஸ பட²மது³தியததியானி உத்தானத்தா²னேவ.
25. சதுத்தே² நேதப்³போ³தி அஞ்ஞதோ ஆஹரித்வா போ³தே⁴தப்³போ³, ஞாபேதப்³போ³தி அத்தோ².
27. ச²ட்டே² நோ சேபி படிச்சா²தே³த்வா கரோந்தீதி பாணாதிபாதாதீ³னி கரோந்தோ ஸசேபி அப்படிச்சா²தே³த்வா கரோந்தி. படிச்ச²ன்னமேவாதி விஞ்ஞூஹி க³ரஹிதப்³ப³பா⁴வதோ படிச்சா²த³னாரஹத்தா படிச்ச²ன்னமேவாதி வுச்சதி. அவீசிஆத³யோ பதே³ஸவிஸேஸா தத்தூ²பபன்னா ஸத்தா ச நிரயக்³க³ஹணேன க³ஹிதாதி ஆஹ ‘‘நிரயோதி ஸஹோகாஸகா க²ந்தா⁴’’தி. திரச்சா²னயோனி நாம விஸும் பதே³ஸவிஸேஸோ நத்தீ²தி ஆஹ ‘‘திரச்சா²னயோனியம் க²ந்தா⁴வ லப்³ப⁴ந்தீ’’தி.
31. த³ஸமே அத்தோ² ப²லம் தத³தீ⁴னவுத்திதாய வஸோ ஏதஸ்ஸாதி அத்த²வஸோ, ஹேதூதி ஆஹ ‘‘அத்த²வஸேதி காரணானீ’’தி. அரஞ்ஞவனபத்தா²னீதி அரஞ்ஞலக்க²ணப்பத்தானி வனபத்தா²னி. வனபத்த²-ஸத்³தோ³ ஹி ஸண்ட³பூ⁴தே ருக்க²ஸமூஹேபி வத்ததீதி அரஞ்ஞக்³க³ஹணம். வனீயதி விவேககாமேஹி ப⁴ஜீயதி, வனுதே வா தே அத்தஸம்பத்தியா வஸனத்தா²ய யாசந்தோ விய ஹோதீதி வனம், பதிட்ட²ஹந்தி ஏத்த² விவேககாமா யதா²தி⁴ப்பேதவிஸேஸாதி⁴க³மேனாதி பத்த²ம், வனேஸு பத்த²ம் க³ஹனட்டா²னே ஸேனாஸனம் வனபத்த²ம். கிஞ்சாபீதி அனுஜானனஸம்பா⁴வனத்தே² நிபாதோ. கிம் அனுஜானாதி? நிப்பரியாயதோ அரஞ்ஞபா⁴வம் கா³மதோ ப³ஹி அரஞ்ஞந்தி. தேனாஹ ‘‘நிப்பரியாயேனா’’திஆதி³. கிம் ஸம்பா⁴வேதி? ஆரஞ்ஞகங்க³னிப்பா²த³கத்தம். யஞ்ஹி ஆரஞ்ஞகங்க³னிப்பா²த³கம், தம் விஸேஸதோ அரஞ்ஞந்தி வத்தப்³ப³ந்தி. தேனாஹ ‘‘யம் தம் பஞ்சத⁴னுஸதிக’’ந்திஆதி³. நிக்க²மித்வா ப³ஹி இந்த³கீ²லாதி இந்த³கீ²லதோ ப³ஹி நிக்க²மித்வா, ததோ ப³ஹி பட்டா²யாதி அத்தோ². ப³ஹி இந்த³கீ²லாதி வா யத்த² த்³வே தீணி இந்த³கீ²லானி, தத்த² ப³ஹித்³தா⁴ இந்த³கீ²லதோ பட்டா²ய. யத்த² தம் நத்தி², தத³ரஹட்டா²னதோ பட்டா²யாதி வத³ந்தி. கா³மந்தந்தி கா³மஸமீபம். அனுபசாரட்டா²னந்தி நிச்சகிச்சவஸேன ந உபசரிதப்³ப³ட்டா²னம். தேனாஹ ‘‘யத்த² ந கஸீயதி ந வபீயதீ’’தி.
அத்தனோ ச தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரந்தி ஏதேன ஸத்தா² அத்தனோ விவேகாபி⁴ரதிம் பகாஸேதி. தத்த² தி³ட்ட²த⁴ம்மோ நாம அயம் பச்சக்கோ² அத்தபா⁴வோ, ஸுக²விஹாரோ நாம சதுன்னம் இரியாபத²விஹாரானம் பா²ஸுதா. ஏககஸ்ஸ ஹி அரஞ்ஞே அந்தமஸோ உச்சாரவஸ்ஸாவகிச்சம் உபாதா³ய ஸப்³பே³ இரியாபதா² பா²ஸுகா ஹோந்தி, தஸ்மா தி³ட்ட²த⁴ம்மே ஸுக²விஹாரம் தி³ட்ட²த⁴ம்மஸுக²விஹாரந்தி ஏவம் வா ஏத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.
பச்சி²மஞ்ச ஜனதம் அனுகம்பமானோதி கத²ம் அரஞ்ஞவாஸேன பச்சி²மா ஜனதா அனுகம்பிதா ஹோதி? ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதா ஹி குலபுத்தா ப⁴க³வதோ அரஞ்ஞவாஸம் தி³ஸ்வா ‘‘ப⁴க³வாபி நாம அரஞ்ஞஸேனாஸனானி ந முஞ்சதி, யஸ்ஸ நேவத்தி² பரிஞ்ஞாதப்³ப³ம் ந பஹாதப்³ப³ம் ந பா⁴வேதப்³ப³ம் ந ஸச்சி²காதப்³ப³ம், கிமங்க³ம் பன மய’’ந்தி சிந்தேத்வா தத்த² வஸிதப்³ப³மேவ மஞ்ஞிஸ்ஸந்தி, ஏவம் கி²ப்பமேவ து³க்க²ஸ்ஸந்தகரா ப⁴விஸ்ஸந்தி. ஏவம் பச்சி²மா ஜனதா அனுகம்பிதா ஹோதி. ஏதமத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஆஹ ‘‘பச்சி²மே மம ஸாவகே அனுகம்பந்தோ’’தி.
32. ஏகாத³ஸமே விஜ்ஜம் ப⁴ஜந்தீதி விஜ்ஜாபா⁴கி³யா, விஜ்ஜாபா⁴கே³ விஜ்ஜாகோட்டா²ஸே வத்தந்தீதிபி விஜ்ஜாபா⁴கி³யா. பத³ம் பச்சி²ந்த³தீதி மக்³க³சித்தஸ்ஸ பதிட்ட²ம் உபச்சி²ந்த³தி, மக்³க³சித்தம் பதிட்டா²பேதும் ந தே³தீதி அத்தோ². உப்³ப³ட்டேத்வாதி ஸமுச்சே²த³வஸேன ஸமூலம் உத்³த⁴ரித்வா. அட்ட²ஸு டா²னேஸூதி பு³த்³தா⁴தீ³ஸு அட்ட²ஸு டா²னேஸு. ராக³ஸ்ஸ க²யவிராகே³னாதி ராக³ஸ்ஸ க²யஸங்கா²தேன விராகே³ன, ராக³ஸ்ஸ அனுப்பத்தித⁴ம்மதாபாத³னேனாதி வுத்தம் ஹோதி.
பா³லவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.
4. ஸமசித்தவக்³க³வண்ணனா
33. சதுத்த²ஸ்ஸ பட²மே ப⁴வந்தி ஏத்த² பதிட்ட²ஹந்தீதி பூ⁴மி, அஸப்புரிஸானம் பூ⁴மி அஸப்புரிஸபூ⁴மி. ஸப்புரிஸபூ⁴மியம்பி ஏஸேவ நயோ. கதம் ந ஜானாதீதி அகதஞ்ஞூ, அஸமத்த²ஸமாஸோயம் க³மகத்தா ‘‘அஸூரியபஸ்ஸா’’திஆதீ³ஸு விய. தேனாஹ ‘‘கதம் ந ஜானாதீ’’தி. அகதவேதீ³தி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. பாகடம் கத்வா ந ஜானாதீதி ‘‘இத³ஞ்சித³ஞ்ச மய்ஹம் இமினா கத’’ந்தி ஸங்க⁴மஜ்ஜ²க³ணமஜ்ஜா²தீ³ஸு பாகடம் கத்வா ந ஜானாதி, ந பகாஸேதீதி வுத்தம் ஹோதி. உபஞ்ஞாதந்தி தோ²மனாவஸேன உபக³ந்த்வா ஞாதம். தேனாஹ ‘‘வண்ணித’’ந்திஆதி³.
34. து³தியே வஸ்ஸஸதபரிமாணமாயு அஸ்ஸாதி வஸ்ஸஸதாயுகோ, வஸ்ஸஸதாயுகதஞ்ச வஸ்ஸஸதாயுககாலே ஜாதஸ்ஸேவ ஹோதி, நாஞ்ஞஸ்ஸாதி ஆஹ ‘‘வஸ்ஸஸதாயுககாலே ஜாதோ’’தி. வஸ்ஸஸதம் ஜீவதி ஸீலேனாதி வஸ்ஸஸதஜீவீ. வஸ்ஸஸதந்தி ச அச்சந்தஸம்யோகே³ உபயோக³வசனம். தேனாஹ ‘‘ஸகலம் வஸ்ஸஸதம் ஜீவந்தோ’’தி. மாதாபிதூனம் மாதாவ ப³ஹூபகாரதராதி தஸ்ஸாயேவ பதா⁴னபா⁴வேன படிகாதப்³ப³த்தா த³க்கி²ணம் அம்ஸகூடம் வத³ந்தி. ஹத³யலோஹிதம் பாயேத்வாதி கீ²ரம் ஸந்தா⁴ய வத³தி. லோஹிதஞ்ஹி கீ²ரபா⁴வேன பரிணாமம் க³ச்ச²தி. த்யாஸ்ஸாதி தே அஸ்ஸ. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
35. ததியே தேனுபஸங்கமீதி ஏத்த² யேனாதி⁴ப்பாயேன ஸோ ப்³ராஹ்மணோ ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமி, தம் பாகடம் கத்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸோ ஹி ப்³ராஹ்மணோ’’திஆதி³மாஹ. விரஜ்ஜ²னபஞ்ஹந்தி யம் பஞ்ஹம் புட்டோ² விரஜ்ஜி²த்வா கதே²ஸி, அவிபரீதம் கத்வா ஸம்பாதே³தும் ந ஸக்கோதி, தாதி³ஸம் பஞ்ஹந்தி அத்தோ². உப⁴தோகோடிகம் பஞ்ஹந்தி உபோ⁴ஹி கோடீஹி யுத்தம் பஞ்ஹம். ‘‘கிம்வாதீ³ ப⁴வம் கோ³தமோ’’தி ஹி புட்டோ² ‘‘கிரியவாதி³ம்ஹீ’’தி வா வதே³ய்ய ‘‘அகிரியவாதி³ம்ஹீ’’தி வா, தஸ்மா இமஸ்ஸ பஞ்ஹஸ்ஸ விஸ்ஸஜ்ஜனே ‘‘கிரியவாதி³ம்ஹீ’’தி ஏகா கோடி, ‘‘அகிரியவாதி³ம்ஹீ’’தி து³தியாதி கோடித்³வயயுத்தோ அயம் பஞ்ஹோ. உக்³கி³லிதுந்தி த்³வே கோடியோ மோசேத்வா கதே²தும் அஸக்கோந்தோ ப³ஹி நீஹரிதும் அத்த²தோ அபனேதும் ந ஸக்கி²ஸ்ஸதி. த்³வே கோடியோ மோசேந்தோ ஹி தம் ப³ஹி நீஹரதி நாம. நிக்³கி³லிதுந்தி புச்சா²ய தோ³ஸம் த³த்வா ஹாரேதும் அஸக்கோந்தோ பவேஸேதும் ந ஸக்கி²ஸ்ஸதி. தத்த² தோ³ஸம் த³த்வா ஹாரேந்தோ ஹி கி³லித்வா விய அத³ஸ்ஸனம் க³மேந்தோ பவேஸேதி நாம. கிம்லத்³தி⁴கோதி கிம்த்³தி³ட்டி²கோ. வத³ந்தி ஏதேனாதி வாதோ³, தி³ட்டி². கோ வாதோ³ ஏதஸ்ஸாதி கிம்வாதீ³. கிமக்கா²யீதி கிமபி⁴தா⁴யீ, கீதி³ஸீ த⁴ம்மகதா². தேனாஹ ‘‘கிம் நாம…பே… புச்ச²தீ’’தி. ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
36. சதுத்தே² த³க்கி²ணம் அரஹந்தீதி த³க்கி²ணேய்யா. ஆஹுனம் வுச்சதி தா³னம், தம் அரஹந்தீதி ஆஹுனேய்யா.
37. பஞ்சமே கத²மயம் மிகா³ரமாதா நாம ஜாதாதி ஆஹ ‘‘ஸா ஹீ’’திஆதி³. ஸப்³ப³ஜேட்ட²கஸ்ஸ புத்தஸ்ஸாதி அத்தனோ புத்தேஸு ஸப்³ப³பட²மம் ஜாதஸ்ஸ புத்தஸ்ஸ. அய்யகஸேட்டி²னோவ ஸமானனாமகத்தாதி மிகா³ரஸேட்டி²னா ஏவ ஸதி³ஸனாமகத்தா. தஸ்ஸா கிர ஸப்³ப³ஜேட்ட²ஸ்ஸ புத்தஸ்ஸ நாமக்³க³ஹணதி³வஸே அய்யகஸ்ஸ மிகா³ரஸேட்டி²ஸ்ஸேவ நாமம் அகம்ஸு. அனிப³த்³த⁴வாஸோ ஹுத்வாதி ஏகஸ்மிம்யேவ விஹாரே நிப³த்³த⁴வாஸோ அஹுத்வா. து⁴வபரிபோ⁴கா³னீதி நியதபரிபோ⁴கா³னி. நனு ப⁴க³வா கதா³சி சாரிகம்பி பக்கமதி, கத²ம் தானி ஸேனாஸனானி து⁴வபரிபோ⁴கே³ன பரிபு⁴ஞ்ஜீதி ஆஹ ‘‘உதுவஸ்ஸம் சாரிகம் சரித்வாபீ’’திஆதி³. தத்த² உதுவஸ்ஸந்தி ஹேமந்தகி³ம்ஹே ஸந்தா⁴ய வத³தி. மக்³க³ம் ட²பேத்வாதி தே²ரஸ்ஸ ஆக³மனமக்³க³ம் ட²பேத்வா. உண்ஹவலாஹகாதி உண்ஹஉதுனோ பச்சயபூ⁴தமேக⁴மாலாஸமுட்டா²பகா தே³வபுத்தா. தேஸம் கிர ததா²சித்துப்பாத³ஸமகாலமேவ யதி²ச்சி²தம் டா²னம் உண்ஹம் ப²ரமானா, வலாஹகமாலா நாதிப³ஹலா இதோ சிதோ நப⁴ம் சா²தே³ந்தீ விதா⁴வதி. ஏஸ நயோ ஸீதவலாஹகவஸ்ஸவலாஹகாஸு. அப்³ப⁴வலாஹகா பன தே³வதா ஸீதுண்ஹவஸ்ஸேஹி வினா கேவலம் அப்³ப⁴படலஸ்ஸேவ ஸமுட்டா²பகா வேதி³தப்³பா³. கேவலம் வா வாதஸ்ஸேவ, தேனேவ தே³வதா வாதவலாஹகா.
ஏத்த² ச யம் வஸ்ஸானே ச ஸிஸிரே ச அப்³ப⁴ம் உப்பஜ்ஜதி, தம் உதுஸமுட்டா²னம் பாகதிகமேவ. யம் பன அப்³ப⁴ம்ஹியேவ அதிஅப்³ப⁴ம் ஸத்தாஹம்பி சந்த³ஸூரியே சா²தே³த்வா ஏகந்த⁴காரம் கரோதி, யஞ்ச சித்தவேஸாக²மாஸேஸு அப்³ப⁴ம், தம் தே³வதானுபா⁴வேன உப்பன்னம் அப்³ப⁴ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். யோ ச தஸ்மிம் தஸ்மிம் உதும்ஹி உத்தரத³க்கி²ணாதி³பகதிவாதோ ஹோதி, அயம் உதுஸமுட்டா²னோ. வாதேபி வனருக்க²க்க²ந்தா⁴தி³ப்பதா³லனோ அதிவாதோ நாம அத்தி². அயஞ்சேவ, யோ ச அஞ்ஞோபி அகாலவாதோ, அயஞ்ச தே³வதானுபா⁴வேன நிப்³ப³த்தோ. யம் கி³ம்ஹானே உண்ஹம், தம் உதுஸமுட்டா²னிகம் பாகதிமேவ. யம் பன உண்ஹேபி அதிஉண்ஹம் ஸீதகாலே ச உப்பன்னம் உண்ஹம், தம் தே³வதானுபா⁴வேன நிப்³ப³த்தம். யம் வஸ்ஸானே ச ஹேமந்தே ச ஸீதம் ஹோதி, தம் உதுஸமுட்டா²னமேவ. யம் பன ஸீதேபி அதிஸீதம், கி³ம்ஹே ச உப்பன்னம் ஸீதம், தம் தே³வதானுபா⁴வேன நிப்³ப³த்தம். யம் வஸ்ஸிகே சத்தாரோ மாஸே வஸ்ஸம், தம் உதுஸமுட்டா²னமேவ, யம் பன வஸ்ஸேயேவ அதிவஸ்ஸம், யஞ்ச சித்தவேஸாக²மாஸேஸு வஸ்ஸம், தம் தே³வதானுபா⁴வேன நிப்³ப³த்தம்.
தத்ரித³ம் வத்து² – ஏகோ கிர வஸ்ஸவலாஹகதே³வபுத்தோ தக³ரகூடவாஸிகீ²ணாஸவத்தே²ரஸ்ஸ ஸந்திகம் க³ந்த்வா வந்தி³த்வா அட்டா²ஸி. தே²ரோ – ‘‘கோஸி த்வ’’ந்தி புச்சி². அஹம், ப⁴ந்தே, வஸ்ஸவலாஹகோ தே³வபுத்தோதி. தும்ஹாகம் கிர சித்தேன தே³வோ வஸ்ஸதீதி? ஆம, ப⁴ந்தேதி. பஸ்ஸிதுகாமா மயந்தி. தேமிஸ்ஸத², ப⁴ந்தேதி. மேக⁴ஸீஸம் வா க³ஜ்ஜிதம் வா ந பஞ்ஞாயதி, கத²ம் தேமிஸ்ஸாமாதி? ப⁴ந்தே, அம்ஹாகம் சித்தேன தே³வோ வஸ்ஸதி, தும்ஹே பண்ணஸாலம் பவிஸதா²தி. ஸாது⁴ தே³வபுத்தாதி பாதே³ தோ⁴வித்வா பண்ணஸாலம் பாவிஸி. தே³வபுத்தோ தஸ்மிம் பவிஸந்தேயேவ ஏகம் கீ³தம் கா³யித்வா ஹத்த²ம் உக்கி²பி, ஸமந்தா தியோஜனட்டா²னம் ஏகமேக⁴ம் அஹோஸி. தே²ரோ அட்³ட⁴திந்தோ பண்ணஸாலம் பவிட்டோ²தி.
காமம் ஹேட்டா² வுத்தாபி தே³வதா சாதுமஹாராஜிகாவ, தா பன தேன தேன விஸேஸேன வத்வா இதா³னி தத³ஞ்ஞே பட²மபூ⁴மிகே காமாவசரதே³வே ஸாமஞ்ஞதோ க³ண்ஹந்தோ ‘‘சாதுமஹாராஜிகா’’தி ஆஹ. த⁴தரட்ட²விரூள்ஹகவிரூபக்க²குவேரஸங்கா²தா சத்தாரோ மஹாராஜானோ ஏதேஸந்தி சாதுமஹாராஜிகா, தே ஸினேருஸ்ஸ பப்³ப³தஸ்ஸ வேமஜ்ஜே² ஹோந்தி. தேஸு பப்³ப³தட்ட²காபி அத்தி² ஆகாஸட்ட²காபி. தேஸம் பரம்பரா சக்கவாளபப்³ப³தம் பத்தா. கி²ட்³டா³பதோ³ஸிகா மனோபதோ³ஸிகா சந்தி³மா தே³வபுத்தோ ஸூரியோ தே³வபுத்தோதி ஏதே ஸப்³பே³பி சாதுமஹாராஜிகதே³வலோகட்டா² ஏவ.
தாவதிம்ஸாதி தாவதிம்ஸானம் தே³வானம் நாமம், தேபி அத்தி² பப்³ப³தட்ட²கா, அத்தி² ஆகாஸட்ட²கா, தேஸம் பரம்பரா சக்கவாளபப்³ப³தம் பத்தா. ததா² யாமாதீ³னம். ஏகதே³வலோகேபி ஹி தே³வானம் பரம்பரா சக்கவாளபப்³ப³தம் அப்பத்தா நாம நத்தி². தத்த² மகே⁴ன மாணவேன ஸத்³தி⁴ம் மசலகா³மே காலம் கத்வா தேத்திம்ஸ ஸஹபுஞ்ஞகாரினோ ஏத்த² நிப்³ப³த்தாதி தம் ஸஹசாரிதம் டா²னம் தேத்திம்ஸம், ததே³வ தாவதிம்ஸம், தம் நிவாஸோ ஏதேஸந்தி தாவதிம்ஸாதி வத³ந்தி. யஸ்மா பன ஸேஸசக்கவாளேஸுபி ச²காமாவசரதே³வலோகா அத்தி². வுத்தம்பி சேதம் ‘‘ஸஹஸ்ஸம் சாதுமஹாராஜிகானம் ஸஹஸ்ஸம் தாவதிம்ஸான’’ந்தி (அ. நி. 3.81). தஸ்மா நாமபண்ணத்தியேவேஸா தஸ்ஸ தே³வலோகஸ்ஸாதி வேதி³தப்³பா³. து³க்க²தோ யாதா அபயாதாதி யாமா. அத்தனோ ஸிரிஸம்பத்தியா துஸம் இதா க³தாதி துஸிதா. நிம்மானே ரதி ஏதேஸந்தி நிம்மானரதினோ. வஸவத்தீ தே³வதாதி பரனிம்மிதவஸவத்தினோ தே³வா. பரனிம்மிதேஸு போ⁴கே³ஸு வஸம் வத்தேந்தீதி பரனிம்மிதவஸவத்தினோ.
ப்³ரூஹிதோ பரிவுத்³தோ⁴ தேஹி தேஹி ஜா²னாதீ³ஹி விஸிட்டே²ஹி கு³ணேஹீதி ப்³ரஹ்மா. வண்ணவந்ததாய சேவ தீ³கா⁴யுகதாய ச ப்³ரஹ்மபாரிஸஜ்ஜாதீ³ஹி மஹந்தோ ப்³ரஹ்மாதி மஹாப்³ரஹ்மா. தஸ்ஸ பரிஸாயம் ப⁴வா பரிசாரிகாதி ப்³ரஹ்மபாரிஸஜ்ஜா. தஸ்ஸேவ புரோஹிதட்டா²னே டி²தாதி ப்³ரஹ்மபுரோஹிதா. ஆப⁴ஸ்ஸரேஹி பரித்தா ஆபா⁴ ஏதேஸந்தி பரித்தாபா⁴. அப்பமாணா ஆபா⁴ ஏதேஸந்தி அப்பமாணாபா⁴. தீ³பிகாய அச்சி விய ஏதேஸம் ஸரீரதோ ஆபா⁴ சி²ஜ்ஜித்வா சி²ஜ்ஜித்வா பதந்தீ விய ஸரதி விஸ்ஸரதீதி ஆப⁴ஸ்ஸரா, யதா²வுத்தப்பபா⁴ய ஆபா⁴ஸனஸீலா வா ஆப⁴ஸ்ஸரா. ஸுபா⁴தி ஸோப⁴னா பபா⁴. ஸுபா⁴தி ஹி ஏகக்³க⁴னா நிச்சலா ஸரீராபா⁴ வுச்சதி, ஸா பரித்தா ஸுபா⁴ ஏதேஸந்தி பரித்தஸுபா⁴. அப்பமாணா ஸுபா⁴ ஏதேஸந்தி அப்பமாணஸுபா⁴. ஸுபே⁴ன ஓகிண்ணா விகிண்ணா, ஸுபே⁴ன ஸரீரப்பபா⁴வண்ணேன ஏகக்³க⁴னா ஸுவண்ணமஞ்ஜூஸாய ட²பிதஸம்பஜ்ஜலிதகஞ்சனபிண்ட³ஸஸ்ஸிரிகாதி ஸுப⁴கிண்ணா. தத்த² ஸோப⁴னாய பபா⁴ய கிண்ணா ஸுபா⁴கிண்ணாதி வத்தப்³பே³ பா⁴-ஸத்³த³ஸ்ஸ ரஸ்ஸத்தம் அந்திம ண-காரஸ்ஸ ஹ-காரஞ்ச கத்வா ‘‘ஸுப⁴கிண்ஹா’’தி வுத்தம். விபுலப²லா வேஹப்ப²லா. விபுலப²லாதி ச விபுலஸந்தஸுக²வண்ணாதி³ப²லா. அப்பகேன காலேன அத்தனோ டா²னம் ந விஜஹந்தீதி அவிஹா. கேனசி ந தபனீயாதி அதப்பா. அகிச்சே²ன ஸுகே²ன பஸ்ஸிதப்³பா³ மனுஞ்ஞரூபதாயாதி ஸுத³ஸ்ஸா. ஸுபரிஸுத்³த⁴த³ஸ்ஸனதாய ஸம்மா பஸ்ஸந்தி ஸீலேனாதி ஸுத³ஸ்ஸீ. உக்கட்ட²ஸம்பத்தீஹி யோக³தோ நத்தி² ஏதேஸம் கனிட்டா² ஸம்பத்தீதி அகனிட்டா².
காயஸக்கீ²ஹீதி நாமகாயேன தே³ஸனாய ஸம்படிச்ச²னவஸேன ஸக்கி²பூ⁴தேஹி. ஹலாஹலந்தி கோலாஹலம். மஹக்³க³தசித்தேனாதி சதுத்த²ஜ்ஜா²னபாத³கேன அபி⁴ஞ்ஞாசித்தேன.
நனு ச ‘‘அஜ்ஜ²த்தந்தி காமப⁴வோ, ப³ஹித்³தா⁴தி ரூபாரூபப⁴வோ’’தி ச அயுத்தமேதம்? யஸ்மிஞ்ஹி ப⁴வே ஸத்தா ப³ஹுதரம் காலம் வஸந்தி, ஸோ நேஸம் அஜ்ஜ²த்தம். யஸ்மிஞ்ச அப்பதரம் காலம் வஸந்தி, ஸோ நேஸம் ப³ஹித்³தா⁴தி வத்தும் யுத்தம். ரூபாரூபப⁴வே ச ஸத்தா சிரதரம் வஸந்தி, அப்பதரம் காமப⁴வே, தஸ்மா ‘‘அஜ்ஜ²த்தந்தி காமப⁴வோ, ப³ஹித்³தா⁴தி ரூபாரூபப⁴வோ’’தி கஸ்மா வுத்தந்தி ஆஹ ‘‘கிஞ்சாபீ’’திஆதி³. சதுத்த²மேவ கோட்டா²ஸந்தி விவட்டட்டா²யிஸங்கா²தம் சதுத்த²ம் அஸங்க்²யேய்யகப்பம். இதரேஸூதி ஸம்வட்டஸம்வட்டட்டா²யிவிவட்டஸங்கா²தேஸு தீஸு அஸங்க்²யேய்யகப்பேஸு. ஆலயோதி ஸங்கோ³. பத்த²னாதி ‘‘கத²ம் நாம தத்ரூபபன்னா ப⁴விஸ்ஸாமா’’தி அபி⁴பத்த²னா. அபி⁴லாஸோதி தத்ரூபபஜ்ஜிதுகாமதா. தஸ்மாதிஆதி³னா யதா²வுத்தமத்த²ம் நிக³மேதி.
ஏத்தா²யம் அதி⁴ப்பாயோ – கஸ்ஸசிபி கிலேஸஸ்ஸ அவிக்க²ம்பி⁴தத்தா கேனசிபி பகாரேன விக்க²ம்ப⁴னமத்தேனபி அவிமுத்தோ காமப⁴வோ அஜ்ஜ²த்தக்³க³ஹணஸ்ஸ அத்தானம் அதி⁴கிச்ச உத்³தி³ஸ்ஸ பவத்தக்³கா³ஹஸ்ஸ விஸேஸபச்சயோதி அஜ்ஜ²த்தம் நாம. தத்த² ப³ந்த⁴னம் அஜ்ஜ²த்தஸம்யோஜனம், தேன ஸம்யுத்தோ அஜ்ஜ²த்தஸம்யோஜனோ. தப்³பி³பரியாயதோ ப³ஹித்³தா⁴ஸம்யோஜனோதி.
ச²ந்த³ராக³வஸேனேவ அஜ்ஜ²த்தஸம்யோஜனம் ப³ஹித்³தா⁴ஸம்யோஜனஞ்ச புக்³க³லம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி ஓரம்பா⁴கி³யஉத்³த⁴ம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனவஸேனபி த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஓரம்பா⁴கி³யானி வா’’திஆதி³மாஹ. ஓரம் வுச்சதி காமதா⁴து, படிஸந்தி⁴யா பச்சயபா⁴வேன தம் ஓரம் ப⁴ஜந்தீதி ஓரம்பா⁴கி³யானி. தத்த² ச கம்முனா விபாகம் ஸத்தேன ச து³க்க²ம் ஸம்யோஜேந்தீதி ஸம்யோஜனானி, ஸக்காயதி³ட்டி²விசிகிச்சா²ஸீலப்³ப³தபராமாஸகாமராக³படிகா⁴. உத்³த⁴ம் வுச்சதி ரூபாரூபதா⁴து, வுத்தனயேனேதம் உத்³த⁴ம் ப⁴ஜந்தீதி உத்³த⁴ம்பா⁴கி³யானி, ஸம்யோஜனானி. ரூபராகா³ரூபராக³மானுத்³த⁴ச்சாவிஜ்ஜா. அத² வா ஓரம்பா⁴கோ³ வுச்சதி காமதா⁴து ரூபாரூபப⁴வதோ ஹேட்டா²பூ⁴தத்தா, தத்ரூபபத்தியா பச்சயபா⁴வதோ ஓரம்பா⁴க³ஸ்ஸ ஹிதானீதி ஓரம்பா⁴கி³யானி யதா² ‘‘வச்சா²யோகோ³ து³ஹகோ’’தி. உத்³த⁴ம்பா⁴கோ³ நாம மஹக்³க³தபா⁴வோ, தஸ்ஸ ஹிதானி உத்³த⁴ம்பா⁴கி³யானி. பாதே³ஸு ப³த்³த⁴பாஸாணோ விய பஞ்சோரம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனானி ஹேட்டா² ஆகட்³ட⁴மானாகாரானி ஹோந்தி. ஹத்தே²ஹி க³ஹிதருக்க²ஸாகா² விய பஞ்சுத்³த⁴ம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனானி உபரி ஆகட்³ட⁴மானாகாரானி. யேஸஞ்ஹி ஸக்காயதி³ட்டி²ஆதீ³னி அப்பஹீனானி, தே ப⁴வக்³கே³பி நிப்³ப³த்தே ஏதானி ஆகட்³டி⁴த்வா காமப⁴வேயேவ பாதேந்தி, தஸ்மா ஏதானி பஞ்ச க³ச்ச²ந்தம் வாரேந்தி, க³தம் புன ஆனேந்தி. ரூபராகா³தீ³னி பஞ்ச க³ச்ச²ந்தம் ந வாரேந்தி, ஆக³ந்தும் பன ந தே³ந்தி.
அஸமுச்சி²ன்னேஸு ஓரம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனேஸு லத்³த⁴பச்சயேஸு உத்³த⁴ம்பா⁴கி³யானி ஸம்யோஜனானி அக³ணனூபகா³னி ஹோந்தீதி லப்³ப⁴மானானம்பி புது²ஜ்ஜனானம் வஸேன அவிப⁴ஜித்வா அரியானம் யோக³வஸேன விப⁴ஜிதுகாமோ ‘‘உப⁴யம்பி சேத’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² வட்டனிஸ்ஸிதமஹாஜனஸ்ஸாதி புது²ஜ்ஜனே ஸந்தா⁴ய வத³தி. த்³வேதா⁴ பரிச்சி²ன்னோதி காமஸுக³திரூபாரூபப⁴வவஸேன த்³வீஹி பகாரேஹி பரிச்சி²ன்னோ.
வச்ச²கஸாலோபமம் உத்தானத்த²மேவ. ஓபம்மஸம்ஸந்த³னே பன கஸ்ஸசி கிலேஸஸ்ஸ அவிக்க²ம்பி⁴தத்தா, கத²ஞ்சிபி அவிமுத்தோ காமப⁴வோ அஜ்ஜ²த்தக்³க³ஹணஸ்ஸ விஸேஸபச்சயத்தா, இமேஸம் ஸத்தானம் அப்³ப⁴ந்தரட்டே²ன அந்தோ நாம. ரூபாரூபப⁴வோ தப்³பி³பரியாயதோ ப³ஹி நாம. ததா² ஹி யஸ்ஸ ஓரம்பா⁴கி³யானி ஸம்யோஜனானி அப்பஹீனானி, ஸோ அஜ்ஜ²த்தஸம்யோஜனோ வுத்தோ. யஸ்ஸ தானி பஹீனானி, ஸோ ப³ஹித்³தா⁴ஸம்யோஜனோ. தஸ்மா அந்தோ அஸமுச்சி²ன்னப³ந்த⁴னதாய ப³ஹி ச பவத்தமானப⁴வங்க³ஸந்தானதாய அந்தோப³த்³தோ⁴ ப³ஹிஸயிதோ நாம. நிரந்தரப்பவத்தப⁴வங்க³ஸந்தானவஸேன ஹி ஸயிதவோஹாரோ. காமம் நேஸம் ப³ஹிப³ந்த⁴னம்பி அஸமுச்சி²ன்னம், அந்தோப³ந்த⁴னஸ்ஸ பன மூலதாய ஏவம் வுத்தம். தேனாஹ ‘‘ஸம்யோஜனம் பன தேஸம் காமாவசரூபனிப³த்³த⁴மேவா’’தி. இமினா நயேன ஸேஸத்தயேபி அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
ஏத்தாவதா ச கிராதி கிர-ஸத்³தோ³ அருசிஸம்ஸூசனத்தோ². தேனேத்த² ஆசரியவாத³ஸ்ஸ அத்தனோ அருச்சனபா⁴வம் தீ³பேதி. ‘‘ஸீலவா’’தி அனாமட்ட²விஸேஸஸாமஞ்ஞதோ ஸீலஸங்கே²பேன க³ஹிதம், தஞ்ச சதுப்³பி³த⁴ந்தி ஆசரியத்தே²ரோ ‘‘சதுபாரிஸுத்³தி⁴ஸீலம் உத்³தி³ஸித்வா’’தி ஆஹ. தத்தா²தி சதுபாரிஸுத்³தி⁴ஸீலேஸு. ஜேட்ட²கஸீலந்தி பதா⁴னஸீலம். உப⁴யத்தா²தி உத்³தே³ஸனித்³தே³ஸேஸு, நித்³தே³ஸே விய உத்³தே³ஸேபி பாதிமோக்க²ஸம்வரோவ தே²ரேன வுத்தோ ‘‘ஸீலவா’’தி வுத்தத்தாதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸீலக்³க³ஹணஞ்ஹி பாளியம் பாதிமோக்க²ஸம்வரவஸேனேவ ஆக³தம். தேனாஹ ‘‘பாதிமோக்க²ஸம்வரோயேவா’’திஆதி³. தத்த² அவதா⁴ரணேன இதரேஸம் திண்ணம் ஏகதே³ஸேன பாதிமோக்க²ந்தோக³த⁴பா⁴வம் தீ³பேதி. ததா² ஹி அனோலோகியோலோகனே ஆஜீவஹேது ச ஸிக்கா²பத³வீதிக்கமே கி³லானபச்சயஸ்ஸ அபச்சவேக்கி²தபரிபோ⁴கே³ ச ஆபத்தி விஹிதாதி. தீணீதி இந்த்³ரியஸம்வரஸீலாதீ³னி. ஸீலந்தி வுத்தட்டா²னம் நாம அத்தீ²தி ஸீலபரியாயேன தேஸம் கத்த²சி ஸுத்தே க³ஹிதட்டா²னம் நாம கிம் அத்தி² யதா² ‘‘பாதிமோக்க²ஸம்வரோ’’தி? ஆசரியஸ்ஸ ஸம்முக²தாய அப்படிக்கி²பந்தோ உபசாரேன புச்ச²ந்தோ விய வத³தி. தேனாஹ ‘‘அனனுஜானந்தோ’’தி. ச²த்³வாரரக்கா²மத்தகமேவாதி தஸ்ஸ ஸல்லஹுகபா⁴வமாஹ சித்தாதி⁴ட்டா²னபா⁴வமத்தேன படிபாகதிகபா⁴வாபத்திதோ. இதரத்³வயேபி ஏஸேவ நயோ. பச்சயுப்பத்திமத்தகந்தி ப²லேன ஹேதும் த³ஸ்ஸேதி. உப்பாத³னஹேதுகா ஹி பச்சயானம் உப்பத்தி. இத³மத்த²ந்தி இத³ம் பயோஜனம் இமஸ்ஸ பச்சயஸ்ஸ பரிபு⁴ஞ்ஜனேதி அதி⁴ப்பாயோ. நிப்பரியாயேனாதி இமினா இந்த்³ரியஸம்வராதீ³னி தீணி பதா⁴னஸ்ஸ ஸீலஸ்ஸ பரிபாலனவஸேன பவத்தியா பரியாயஸீலானி நாமாதி த³ஸ்ஸேதி. இதா³னி பாதிமோக்க²ஸம்வரஸ்ஸேவ பதா⁴னபா⁴வம் ப்³யதிரேகதோ அன்வயதோ ச உபமாய விபா⁴வேதும் ‘‘யஸ்ஸா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஸோ பாதிமோக்க²ஸம்வரோ. ஸேஸானி இந்த்³ரியஸம்வராதீ³னி.
பாதிமோக்க²ஸம்வரஸம்வுதோதி யோ ஹி நம் பாதி ரக்க²தி, தம் மோக்கே²தி மோசேதி ஆபாயிகாதீ³ஹி து³க்கே²ஹீதி பாதிமோக்க²ந்தி லத்³த⁴னாமேன ஸிக்கா²பத³ஸீலேன பிஹிதகாயவசீத்³வாரோ. ஸோ பன யஸ்மா ஏவம்பூ⁴தோ தேன ஸமன்னாக³தோ நாம ஹோதி, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘பாதீமோக்க²ஸம்வரேன ஸமன்னாக³தோ’’தி.
அபரோ நயோ – கிலேஸானம் ப³லவபா⁴வதோ, பாபகிரியாய ச ஸுகரபா⁴வதோ, புஞ்ஞகிரியாய ச து³க்கரபா⁴வதோ ப³ஹுக்க²த்தும் அபாயேஸு பதனஸீலோதி பாதீ, புது²ஜ்ஜனோ. அனிச்சதாய வா ப⁴வாதீ³ஸு கம்மவேக³க்கி²த்தோ க⁴டியந்தம் விய அனவட்டா²னேன பரிப்³ப⁴மனதோ க³மனதோ க³மனஸீலோதி பாதீ, மரணவஸேன தம்ஹி தம்ஹி ஸத்தனிகாயே அத்தபா⁴வஸ்ஸ பாதனஸீலோ வா பாதீ, ஸத்தஸந்தானோ, சித்தமேவ வா. தம் பாதிம் ஸம்ஸாரது³க்க²தோ மோக்கே²தீதி பாதிமோக்க²ம். சித்தஸ்ஸ ஹி விமோக்கே²ன ஸத்தோ விமுத்தோதி வுச்சதி. வுத்தஞ்ஹி ‘‘சித்தவோதா³னா விஸுஜ்ஜ²ந்தீ’’தி, ‘‘அனுபாதா³ய ஆஸவேஹி சித்தம் விமுத்த’’ந்தி (மஹாவ. 28) ச.
அத² வா அவிஜ்ஜாதி³னா ஹேதுனா ஸம்ஸாரே பததி க³ச்ச²தி பவத்ததீதி பாதி, ‘‘அவிஜ்ஜானீவரணானம் ஸத்தானம் தண்ஹாஸம்யோஜனானம் ஸந்தா⁴வதம் ஸம்ஸரத’’ந்தி (ஸம். நி. 2.124) ஹி வுத்தம், தஸ்ஸ பாதினோ ஸத்தஸ்ஸ தண்ஹாதி³ஸம்கிலேஸத்தயதோ மோக்கோ² ஏதேனாதி பாதிமோக்கோ². ‘‘கண்டே²காளோ’’திஆதீ³னம் வியஸ்ஸ ஸமாஸஸித்³தி⁴ வேதி³தப்³பா³.
அத² வா பாதேதி வினிபாதேதி து³க்கே²தி பாதி, சித்தம். வுத்தஞ்ஹி –
‘‘சித்தேன நீயதே லோகோ, சித்தேன பரிகஸ்ஸதீ’’தி; (ஸம். நி. 1.62);
தஸ்ஸ பாதினோ மோக்கோ² ஏதேனாதி பாதிமோக்கோ². பததி வா ஏதேன அபாயது³க்கே² ஸம்ஸாரது³க்கே² சாதி பாதி, தண்ஹாதி³ஸம்கிலேஸோ. வுத்தஞ்ஹி –
‘‘தண்ஹா ஜனேஹி புரிஸம், (ஸம். நி. 1.56-57) தண்ஹாது³தியோ புரிஸோ’’தி (இதிவு. 15, 105; அ. நி. 4.9) ச ஆதி³;
ததோ பாதிதோ மோக்கோ²தி பாதிமோக்கோ².
அத² வா பததி ஏத்தா²தி பாதி, ச² அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிரானி ஆயதனானி. வுத்தஞ்ஹி –
‘‘ச²ஸு லோகோ ஸமுப்பன்னோ, ச²ஸு குப்³ப³தி ஸந்த²வ’’ந்தி (ஸம். நி. 1.70; ஸு. நி. 171);
ததோ ச²அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிராயதனஸங்கா²ததோ பாதிதோ மோக்கோ²தி பாதிமோக்கோ².
அத² வா பாதோ வினிபாதோ அஸ்ஸ அத்தீ²தி பாதீ, ஸம்ஸாரோ. ததோ மோக்கோ²தி பாதிமோக்கோ².
அத² வா ஸப்³ப³லோகாதி⁴பதிபா⁴வதோ த⁴ம்மிஸ்ஸரோ ப⁴க³வா ‘‘பதீ’’தி வுச்சதி, முச்சதி ஏதேனாதி மோக்கோ², பதினோ மோக்கோ² பதிமோக்கோ² தேன பஞ்ஞத்தத்தாதி, பதிமோக்கோ² ஏவ பாதிமோக்கோ². ஸப்³ப³கு³ணானம் வா மூலபா⁴வதோ உத்தமட்டே²ன பதி ச ஸோ யதா²வுத்தட்டே²ன மோக்கோ² சாதி பதிமோக்கோ², பதிமோக்கோ² ஏவ பாதிமோக்கோ². ததா² ஹி வுத்தம் ‘‘பாதிமோக்க²ந்தி ஆதி³மேதம் முக²மேதம் பமுக²மேத’’ந்தி (மஹாவ. 135) வித்தா²ரோ.
அத² வா ப-இதி பகாரே, அதீதி அச்சந்தத்தே² நிபாதோ, தஸ்மா பகாரேஹி அச்சந்தம் மோக்கே²தீதி பாதிமோக்கோ². இத³ஞ்ஹி ஸீலம் ஸயம் தத³ங்க³வஸேன, ஸமாதி⁴ஸஹிதம் பஞ்ஞாஸஹிதஞ்ச விக்க²ம்ப⁴னவஸேன, ஸமுச்சே²த³வஸேன ச அச்சந்தம் மோக்கே²தி மோசேதீதி பாதிமோக்கோ². பதி பதி மோக்கோ²தி வா பதிமோக்கோ², தம்ஹா தம்ஹா வீதிக்கமதோ³ஸதோ பச்சேகம் மோக்கோ²தி அத்தோ². பதிமோக்கோ² ஏவ பாதிமோக்கோ². மோக்கோ² வா நிப்³பா³னம், தஸ்ஸ மோக்க²ஸ்ஸ பதிபி³ம்ப³பூ⁴தோதி பதிமோக்கோ². ஸீலஸம்வரோ ஹி ஸூரியஸ்ஸ அருணுக்³க³மனம் விய நிப்³பா³னஸ்ஸ உத³யபூ⁴தோ தப்படிபா⁴கோ³ விய யதா²ரஹம் கிலேஸனிப்³பா³பனதோ பதிமோக்க²ம், பதிமோக்க²ம்யேவ பாதிமோக்க²ம்.
அத² வா மோக்க²ம் பதி வத்ததி, மோக்கா²பி⁴முக²ந்தி வா பதிமோக்க²ம், பதிமோக்க²மேவ பாதிமோக்க²ந்தி ஏவமேத்த² பாதிமோக்க²ஸத்³த³ஸ்ஸ அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.
ஆசாரகோ³சரஸம்பன்னோதி காயிகவாசஸிகஅவீதிக்கமஸங்கா²தேன ஆசாரேன, நவேஸியாதி³கோ³சரதாதி³ஸங்கா²தேன கோ³சரேன ஸம்பன்னோ, ஸம்பன்னஆசாரகோ³சரோதி அத்தோ². அப்பமத்தகேஸூதி பரித்தகேஸு அனாபத்திக³மனீயேஸு. ‘‘து³க்கடது³ப்³பா⁴ஸிதமத்தேஸூ’’தி அபரே. வஜ்ஜேஸூதி கா³ரய்ஹேஸு. தே பன ஏகந்ததோ அகுஸலஸபா⁴வா ஹோந்தீதி ஆஹ ‘‘அகுஸலத⁴ம்மேஸூ’’தி. ப⁴யத³ஸ்ஸீதி ப⁴யதோ த³ஸ்ஸனஸீலோ, பரமாணுமத்தம்பி வஜ்ஜம் ஸினேருப்பமாணம் விய கத்வா பா⁴யனஸீலோ. ஸம்மா ஆதி³யித்வாதி ஸம்மதே³வ ஸக்கச்சம் ஸப்³ப³ஸோவ ஆதி³யித்வா. ஸிக்கா²பதே³ஸூதி நித்³தா⁴ரணே பு⁴ம்மந்தி ஸமுதா³யதோ அவயவனித்³தா⁴ரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸிக்கா²பதே³ஸு தம் தம் ஸிக்கா²பத³ம் ஸமாதி³யித்வா ஸிக்க²தீ’’தி அத்த²மாஹ, ஸிக்கா²பத³மேவ ஹி ஸமாதா³தப்³ப³ம் ஸிக்கி²தப்³ப³ஞ்சாதி அதி⁴ப்பாயோ. யம் கிஞ்சி ஸிக்கா²பதே³ஸூதி ஸிக்கா²கோட்டா²ஸேஸு மூலபஞ்ஞத்திஅனுபஞ்ஞத்திஸப்³ப³த்த²பஞ்ஞத்திபதே³ஸபஞ்ஞத்திஆதி³பே⁴த³ம் யம் கிஞ்சி ஸிக்கி²தப்³ப³ம். யம் படிபஜ்ஜிதப்³ப³ம் பூரேதப்³ப³ம் ஸீலம், தம் பன த்³வாரவஸேன து³வித⁴மேவாதி ஆஹ ‘‘காயிகம் வா வாசஸிகம் வா’’தி. இமஸ்மிம் அத்த²விகப்பே ஸிக்கா²பதே³ஸூதி ஆதா⁴ரே பு⁴ம்மம் ஸிக்கா²பா⁴கே³ஸு கஸ்ஸசி விஸும் அக்³க³ஹணதோ. தேனாஹ ‘‘தம் ஸப்³ப³’’ந்தி.
அஞ்ஞதரம் தே³வக⁴டந்தி அஞ்ஞதரம் தே³வனிகாயம். ஆகா³மீ ஹோதீதி படிஸந்தி⁴வஸேன ஆக³மனஸீலோ ஹோதி. ஆக³ந்தாதி ஏத்தா²பி ஏஸேவ நயோ. இமினா அங்கே³னாதி இமினா காரணேன.
ஸுக்க²விபஸ்ஸகோ யேபு⁴ய்யேன சதுதா⁴துவவத்தா²னமுகே²ன கம்மட்டா²னாபி⁴னிவேஸீ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ஸுக்க²விபஸ்ஸகஸ்ஸ தா⁴துகம்மட்டா²னிகபி⁴க்கு²னோ’’தி. வுத்தமேவத்த²ம் ஸம்பிண்டே³த்வா நிக³மேந்தோ ‘‘பட²மேன அங்கே³னா’’திஆதி³மாஹ.
சித்தஸ்ஸ ஸுகு²மபா⁴வோ இத⁴ ஸுக²மத்தபா⁴வமாபன்னேன த³ட்ட²ப்³போ³தி ஆஹ ‘‘ஸப்³பா³பி ஹி தா’’திஆதி³. தந்திவஸேனாதி கேவலம் தந்திட்ட²பனவஸேன, ந பன தே²ரஸ்ஸ கஸ்ஸசி மக்³க³ஸ்ஸ வா ப²லஸ்ஸ வா உப்பாத³னத்தா²ய, நாபி ஸம்மாபடிபத்தியம் யோஜனத்தா²யாதி அதி⁴ப்பாயோ.
38. ச²ட்டே² மஹாகச்சானோதி கி³ஹிகாலே உஜ்ஜேனிரஞ்ஞோ புரோஹிதபுத்தோ அபி⁴ரூபோ த³ஸ்ஸனீயோ பாஸாதி³கோ ஸுவண்ணவண்ணோ ச. வரணா நாம ருக்கோ², தஸ்ஸ அவிதூ³ரே ப⁴வத்தா நக³ரம்பி வரணஸத்³தே³ன வுச்சதீதி ஆஹ ‘‘வரணா நாம ஏகம் நக³ர’’ந்தி. த்³வந்த³பத³ஸ்ஸ பச்சேகம் அபி⁴ஸம்ப³ந்தோ⁴ ஹோதீதி ஹேதுஸத்³த³ம் பச்சேகம் யோஜேத்வா த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘காமராகா³பி⁴னிவேஸஹேதூ’’திஆதி³மாஹ. ஹேதுஸத்³தே³ன ஸம்ப³ந்தே⁴ ஸதி யோ அத்தோ² ஸம்ப⁴வதி, தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘இத³ம் வுத்தம் ஹோதீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² காமராகே³ன அபி⁴னிவிட்ட²த்தாதி ஏதேன காமராகா³பி⁴னிவேஸஹேதூதி இமஸ்ஸ அத்த²ம் தீ³பேதி, ததா² வினிப³த்³த⁴த்தாதிஆதீ³ஹி காமராக³வினிப³த்³த⁴ஹேதூதிஆதீ³னம். ததோ முகோ²தி தத³பி⁴முகோ². மானந்தி ஆள்ஹகாதி³மானப⁴ண்ட³ம். ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
39. ஸத்தமே மது⁴ராயந்தி உத்தரமது⁴ராயம். கு³ந்தா³வனேதி கண்ஹகு³ந்தா³வனே, காளபிப்பலிவனேதி அத்தோ². ஜராஜிண்ணேதி ஜராய ஜிண்ணே, ந ப்³யாதி⁴ஆதீ³னம் வஸேன ஜிண்ணஸதி³ஸே நாபி அகாலிகேன ஜராய அபி⁴பூ⁴தே. வயோவுத்³தே⁴தி ஜிண்ணத்தா ஏவ சஸ்ஸ வயோவுத்³தி⁴ப்பத்தியா வுத்³தே⁴ன ஸீலாதி³வுத்³தி⁴யா. ஜாதிமஹல்லகேதி ஜாதியா மஹந்ததாய சிரரத்ததாய மஹல்லகே, ந போ⁴க³பரிவாராதீ³ஹீதி அத்தோ². அத்³த⁴க³தேதி ஏத்த² அத்³த⁴-ஸத்³தோ³ தீ³க⁴காலவாசீதி ஆஹ ‘‘தீ³க⁴காலத்³தா⁴னம் அதிக்கந்தே’’தி. வயோதி புரிமபத³லோபேனாயம் நித்³தே³ஸோதி ஆஹ ‘‘பச்சி²மவய’’ந்தி, வஸ்ஸஸதஸ்ஸ ததியகோட்டா²ஸஸங்கா²தம் பச்சி²மவயம் அனுப்பத்தேதி அத்தோ².
ப⁴வதி ஏத்த² ப²லம் ததா³யத்தவுத்திதாயாதி பூ⁴மி, காரணந்தி ஆஹ ‘‘யேன காரணேனா’’திஆதி³. பரிபக்கோதி பரிணதோ, வுத்³தி⁴பா⁴வம் பத்தோதி அத்தோ². மோக⁴ஜிண்ணோதி அந்தோ தி²ரகரணானம் த⁴ம்மானம் அபா⁴வேன துச்ச²ஜிண்ணோ நாம. பா³லதா³ரகோபி த³ஹரோதி வுச்சதீதி ததோ விஸேஸனத்த²ம் ‘‘யுவா’’தி வுத்தம். அதிக்கந்தபட²மவயா ஏவ ஸத்தா ஸபா⁴வேன பலிதஸிரா ஹோந்தீதி பட²மவயே டி²தபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸுஸுகாளகேஸோ’’தி வுத்தம். ப⁴த்³ரேனாதி லத்³த⁴கேன. ஏகச்சோ ஹி த³ஹரோபி ஸமானோ காணோ வா ஹோதி குணிஆதீ³னம் வா அஞ்ஞதரோ, ஸோ ந ப⁴த்³ரேன யோப்³ப³னேன ஸமன்னாக³தோ நாம ஹோதி. யோ பன அபி⁴ரூபோ ஹோதி த³ஸ்ஸனீயோ பாஸாதி³கோ ஸப்³ப³ஸம்பத்திஸம்பன்னோ யம் யதே³வ அலங்காரபரிஹாரம் இச்ச²தி, தேன தேன அலங்கதோ தே³வபுத்தோ விய சரதி, அயம் ப⁴த்³ரேன யோப்³ப³னேன ஸமன்னாக³தோ நாம ஹோதி. தேனேவாஹ ‘‘யேன யோப்³ப³னேன ஸமன்னாக³தோ’’திஆதி³.
யம்ஹி ஸச்சஞ்ச த⁴ம்மோ சாதி யம்ஹி புக்³க³லே ஸோளஸஹாகாரேஹி படிவித்³த⁴த்தா சதுப்³பி³த⁴ம் ஸச்சம், ஞாணேன ஸச்சி²கதத்தா நவவித⁴லோகுத்தரத⁴ம்மோ ச அத்தி². அஹிம்ஸாதி தே³ஸனாமத்தமேதம், யம்ஹி பன சதுப்³பி³தா⁴பி அப்பமஞ்ஞாபா⁴வனா அத்தீ²தி அத்தோ². ஸம்யமோ த³மோதி ஸீலஞ்சேவ இந்த்³ரியஸம்வரோ ச. வந்தமலோதி மக்³க³ஞாணேன நீஹடமலோ. தீ⁴ரோதி தி⁴திஸம்பன்னோ. தே²ரோதி ஸோ இமேஹி தி²ரபா⁴வகாரணேஹி ஸமன்னாக³தத்தா தே²ரோதி பவுச்சதீதி அத்தோ².
40. அட்ட²மே ‘‘சோரா ப³லவந்தோ ஹோந்தீ’’தி பத³ம் உத்³த⁴ரித்வா யேஹி காரணேஹி தே ப³லவந்தோ ஹோந்தி, தேஸம் ஸப்³பா⁴வம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘பக்க²ஸம்பன்னா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² நிவாஸட்டா²னஸம்பன்னதா கி³ரிது³க்³கா³தி³ஸப்³பா⁴வதோ. அதியாதுந்தி அந்தோ யாதும், க³ந்தும் பவிஸிதுந்தி அத்தோ². தம் பன அந்தோபவிஸனம் கேனசி காரணேன ப³ஹிக³தஸ்ஸ ஹோதீதி ஆஹ ‘‘ப³ஹித்³தா⁴ ஜனபத³சாரிகம் சரித்வா’’திஆதி³. நிய்யாதுந்தி ப³ஹி நிக்க²மிதும். தஞ்ச ப³ஹினிக்க²மனம் ப³ஹித்³தா⁴கரணீயே ஸதி ஸம்ப⁴வதீதி ஆஹ ‘‘சோரா ஜனபத³ம் விலும்பந்தீ’’திஆதி³. அனுஸஞ்ஞாதுந்தி அனுஸஞ்சரிதும். ஸேஸமேத்த² உத்தானமேவ.
41. நவமே மிச்சா²படிபத்தாதி⁴கரணஹேதூதி ஏத்த² அதி⁴-ஸத்³தோ³ அனத்த²கோதி ஆஹ ‘‘மிச்சா²படிபத்தியா கரணஹேதூ’’தி. ந ஆராத⁴கோதி ந ஸம்பாத³கோ ந பரிபூரகோ. ஞாயதி படிவிஜ்ஜ²னவஸேன நிப்³பா³னம் க³ச்ச²தீதி ஞாயோ, ஸோ ஏவ தம்ஸமங்கி³னம் வட்டது³க்க²பாததோ தா⁴ரணட்டே²ன த⁴ம்மோதி ஞாயோ த⁴ம்மோ, அரியமக்³கோ³. ஸோ பனேத்த² ஸஹ விபஸ்ஸனாய அதி⁴ப்பேதோதி ஆஹ ‘‘ஸஹவிபஸ்ஸனகம் மக்³க³’’ந்தி. ஆராத⁴னம் நாம ஸம்ஸித்³தி⁴, ஸா பன யஸ்மா ஸம்பாத³னேன பரிபூரணேன இச்சி²தா, தஸ்மா வுத்தம் ‘‘ஸம்பாதே³தும் பூரேது’’ந்தி.
42. த³ஸமே து³க்³க³ஹிதேஹீதி அத்த²தோ ப்³யஞ்ஜனதோ ச து³ட்டு² க³ஹிதேஹி, ஊனாதி⁴கவிபரீதபத³பச்சாப⁴ட்டா²தி³வஸேன விலோமேத்வா க³ஹிதேஹீதி அத்தோ². உப்படிபாடியா க³ஹிதேஹீதி இத³ம் பன நித³ஸ்ஸனமத்தம் து³க்³க³ஹஸ்ஸ ஊனாதி⁴காதி³வஸேனபி ஸம்ப⁴வதோ. தேனேவாஹ ‘‘அத்தனோ து³க்³க³ஹிதஸுத்தந்தானம்யேவ அத்த²ஞ்ச பாளிஞ்ச உத்தரிதரம் கத்வா த³ஸ்ஸேந்தீ’’தி.