6. அச்ச²ராஸங்கா⁴தவக்³க³வண்ணனா

51. ச²ட்ட²ஸ்ஸ பட²மே அஸ்ஸுதவாதி ஏத்த² ‘‘ஸாது⁴ பஞ்ஞாணவா நரோ’’திஆதீ³ஸு (ஜா. 2.18.101) அத்தி²தாமத்தஸ்ஸ போ³த⁴கோ வா-ஸத்³தோ³. ‘‘ஸீலவா ஹோதி கல்யாணத⁴ம்மோ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.381) பஸம்ஸாவிஸிட்டா²ய அத்தி²தாய. ‘‘பஞ்ஞவா ஹோதி உத³யத்த²கா³மினியா பஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தோ’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 3.317; ம. நி. 2.25) அதிஸயத்த²விஸிட்டா²ய அத்தி²தாய, தஸ்மா யஸ்ஸ பஸத்த²ம் அதிஸயேன வா ஸுதம் அத்தி², ஸோ ஸுதவா, ஸம்கிலேஸவித்³த⁴ம்ஸனஸமத்த²ம் பரியத்தித⁴ம்மஸ்ஸவனம், தம் ஸுத்வா தத²த்தாய படிபத்தி ச ‘‘ஸுதவா’’தி இமினா பதே³ன பகாஸிதா. ஸோதப்³ப³யுத்தம் ஸுத்வா கத்தப்³ப³னிப்ப²த்திவஸேன ஸுணீதி வா ஸுதவா, தப்படிக்கே²பேன ந ஸுதவாதி அஸ்ஸுதவா.

அயஞ்ஹி அகாரோ ‘‘அஹேதுகா த⁴ம்மா (த⁴. ஸ. 2 து³கமாதிகா), அபி⁴க்கு²கோ ஆவாஸோ’’திஆதீ³ஸு (பாசி. 1047) தம்ஸமாயோக³னிவத்தியம் தி³ட்டோ². ‘‘அப்பச்சயா த⁴ம்மா’’தி (த⁴. ஸ. 7 து³கமாதிகா) தம்ஸம்ப³ந்தி⁴பா⁴வனிவத்தியம். பச்சயுப்பன்னஞ்ஹி பச்சயஸம்ப³ந்தீ⁴தி அபச்சயுப்பன்னத்தா அதம்ஸம்ப³ந்தி⁴தா ஏத்த² ஜோதிதா. ‘‘அனித³ஸ்ஸனா த⁴ம்மா’’தி (த⁴. ஸ. 9 து³கமாதிகா) தம்ஸபா⁴வனிவத்தியம். நித³ஸ்ஸனஞ்ஹி ஏத்த² த³ட்ட²ப்³ப³தா. அத² வா பஸ்ஸதீதி நித³ஸ்ஸனம், சக்கு²விஞ்ஞாணம். தக்³க³ஹேதப்³ப³தானிவத்தியம், ததா² ‘‘அனாஸவா த⁴ம்மா’’தி (த⁴. ஸ. 15 து³கமாதிகா). ‘‘அப்படிகா⁴ த⁴ம்மா (த⁴. ஸ. 10 து³கமாதிகா) அனாரம்மணா த⁴ம்மா’’தி (த⁴. ஸ. 55 து³கமாதிகா) தம்கிச்சனிவத்தியம். ‘‘அரூபினோ த⁴ம்மா அசேதஸிகாத⁴ம்மா’’தி தம்ஸபா⁴வனிவத்தியம். தத³ஞ்ஞதா ஹி இத⁴ பகாஸிதா. ‘‘அமனுஸ்ஸோ’’தி தப்³பா⁴வமத்தனிவத்தியம். மனுஸ்ஸத்தமத்தம் நத்தி², அஞ்ஞம் தம்ஸதி³ஸந்தி. ஸதி³ஸதா ஹி ஏத்த² ஸூசிதா. ‘‘அஸ்ஸமணோ ஸமணபடிஞ்ஞோ அப்³ரஹ்மசாரீ ப்³ரஹ்மசாரிபடிஞ்ஞோ’’தி (அ. நி. 3.13) ச தம்ஸம்பா⁴வனீயகு³ணனிவத்தியம். க³ரஹா ஹி இத⁴ ஞாயதி. ‘‘கச்சி போ⁴தோ அனாமயம் (ஜா. 1.15.146; 2.20.129) அனுத³ரா கஞ்ஞா’’தி ச தத³னப்பபா⁴வனிவத்தியம். ‘‘அனுப்பன்னா த⁴ம்மா’’தி (த⁴. ஸ. 17 திகமாதிகா) தம்ஸதி³ஸபா⁴வனிவத்தியம். அதீதானஞ்ஹி உப்பன்னபுப்³ப³த்தா உப்பாதி³த⁴ம்மானஞ்ச பச்சயேகதே³ஸஸித்³தி⁴யா ஆரத்³து⁴ப்பாத³பா⁴வதோ காலவினிமுத்தஸ்ஸ ச விஜ்ஜமானத்தா உப்பன்னானுகூலதா, பகே³வ பச்சுப்பன்னானந்தி தப்³பி³து⁴ரதா ஹேத்த² விஞ்ஞாயதி. ‘‘அஸேக்கா² த⁴ம்மா’’தி (த⁴. ஸ. 11 திகமாதிகா) தத³பரியோஸானனிவத்தியம். தன்னிட்டா²னஞ்ஹேத்த² பகாஸிதந்தி ஏவம் அனேகேஸம் அத்தா²னம் ஜோதகோ. இத⁴ பன ‘‘அரூபினோ த⁴ம்மா (த⁴. ஸ. 11 து³கமாதிகா), அசேதஸிகா த⁴ம்மா’’திஆதீ³ஸு (த⁴. ஸ. 57 து³கமாதிகா) விய தம்ஸபா⁴வனிவத்தியம் த³ட்ட²ப்³போ³, அஞ்ஞத்தே²தி அத்தோ². ஏதேனஸ்ஸ ஸுதாதி³ஞாணவிரஹம் த³ஸ்ஸேதி. தேன வுத்தம் – ‘‘ஆக³மாதி⁴க³மாபா⁴வா ஞேய்யோ அஸ்ஸுதவா இதீ’’தி.

இதா³னி தஸ்ஸத்த²ம் விவரந்தோ ‘‘யோ ஹீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² யஸ்மா க²ந்த⁴தா⁴தாதி³கோஸல்லேனபி உபக்கிலேஸஉபக்கிலிட்டா²னம் ஜானனஹேதுபூ⁴தம் பா³ஹுஸச்சம் ஹோதி. யதா²ஹ – ‘‘கித்தாவதா நு கோ², ப⁴ந்தே, ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஹோதி? யதோ கோ², பி⁴க்கு², க²ந்த⁴குஸலோ ஹோதி. தா⁴து…பே… ஆயதன…பே… படிச்சஸமுப்பாத³குஸலோ ஹோதி. ஏத்தாவதா கோ², பி⁴க்கு², ப³ஹுஸ்ஸுதோ ஹோதீ’’தி. தஸ்மா ‘‘யஸ்ஸ ச க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனபச்சயாகாரஸதிபட்டா²னாதீ³ஸூ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² வாசுக்³க³தகரணம் உக்³க³ஹோ. அத்த²பரிபுச்ச²னம் புரிபுச்சா². குஸலேஹி ஸஹ சோத³னாபரிஹரணவஸேன வினிச்ச²யகரணம் வினிச்ச²யோ. ஆசரியே பன பயிருபாஸித்வா அத்த²த⁴ம்மானம் ஆக³மனம் ஸுதமயஞாணவஸேன அவபு³ஜ்ஜ²னம் ஆக³மோ. மக்³க³ப²லனிப்³பா³னானம் ஸச்சி²கிரியா அதி⁴க³மோ.

ப³ஹூனம் நானப்பகாரானம் ஸக்காயதி³ட்டா²தீ³னம் அவிஹதத்தா தா ஜனேந்தி, தாஹி வா ஜனிதாதி புது²ஜ்ஜனா. அவிகா⁴தமேவ வா ஜன-ஸத்³தோ³ வத³தி. புது² ஸத்தா²ரானம் முகு²ல்லோகிகாதி ஏத்த² புதூ² ஜனா ஸத்து²படிஞ்ஞா ஏதேஸந்தி புது²ஜ்ஜனா. ஸப்³ப³க³தீஹி அவுட்டி²தாதி ஏத்த² ஜனேதப்³பா³, ஜாயந்தி வா ஏத்த² ஸத்தாதி ஜனா, க³தியோ, தா புதூ² ஏதேஸந்தி புது²ஜ்ஜனா. இதோ பரே ஜாயந்தி ஏதேஹீதி ஜனா, அபி⁴ஸங்கா²ராத³யோ, தே ஏதேஸம் புதூ² விஜ்ஜந்தீதி புது²ஜ்ஜனா. அபி⁴ஸங்கா²ராதி³அத்தோ² ஏவ வா ஜன-ஸத்³தோ³ த³ட்ட²ப்³போ³. ஓகா⁴ காமோகா⁴த³யோ. ராக³க்³கி³ஆத³யோ ஸந்தாபா. தே ஏவ ஸப்³பே³பி வா கிலேஸா பரிளாஹா. புது² பஞ்சஸு காமகு³ணேஸு ரத்தாதி ஏத்த² ஜாயதீதி ஜனோ, ராகோ³ கே³தோ⁴தி ஏவமாதி³கோ, புது² ஜனோ ஏதேஸந்தி புது²ஜ்ஜனா. புதூ²ஸு ஜனா ஜாதா ரத்தாதி ஏவம் ராகா³தி³அத்தோ² ஏவ வா ஜன-ஸத்³தோ³ த³ட்ட²ப்³போ³.

ரத்தாதி வத்த²ம் விய ரங்க³ஜாதேன சித்தஸ்ஸ விபரிணாமகரேன ச²ந்த³ராகே³ன ரத்தா ஸாரத்தா. கி³த்³தா⁴தி அபி⁴கங்க²னஸபா⁴வேன அபி⁴கி³ஜ்ஜ²னேன கி³த்³தா⁴ கே³த⁴ம் ஆபன்னா. க³தி⁴தாதி க³ந்தி²தா விய து³ம்மோசனீயபா⁴வேன தத்த² படிப³த்³தா⁴. முச்சி²தாதி கிலேஸவஸேன விஸஞ்ஞிபூ⁴தா விய அனஞ்ஞகிச்சா மோஹமாபன்னா. அஜ்ஜோ²பன்னாதி அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணே விய கத்வா கி³லித்வா பரினிட்டா²பேத்வா டி²தா. லக்³கா³தி வங்ககண்டகே விய ஆஸத்தா, மஹாபலிபே யாவ நாஸிகக்³கா³ பலிபன்னபுரிஸோ விய உத்³த⁴ரிதும் அஸக்குணேய்யபா⁴வேன நிமுக்³கா³. லக்³கி³தாதி மக்கடாலேபே ஆலக்³க³பா⁴வேன ஸம்மஸிதோ விய மக்கடோ பஞ்சன்னம் இந்த்³ரியானம் வஸேன ஆலக்³கி³தா. பலிபு³த்³தா⁴தி ஸம்ப³த்³தா⁴, உபத்³து³தா வா. ஆவுதாதி ஆவரிதா. நிவுதாதி நிவாரிதா. ஓவுதாதி பலிகு³ண்டி²தா, பரியோனத்³தா⁴ வா. பிஹிதாதி பித³ஹிதா. படிச்ச²ன்னாதி சா²தி³தா. படிகுஜ்ஜிதாதி ஹேட்டா²முக²ஜாதா.

‘‘அஸ்ஸுதவா’’தி ஏதேன அவிஜ்ஜந்த⁴தா வுத்தாதி ஆஹ – ‘‘அந்த⁴புது²ஜ்ஜனோ வுத்தோ’’தி. சித்தட்டி²தி சித்தபரிக்³க³ஹோ நத்தீ²தி யாய படிபத்தியா சித்தஸ்ஸ உபக்கிலேஸம் ததோ விப்பமுத்திஞ்ச யதா²ஸபா⁴வதோ ஜானேய்ய, ஸா சித்தபா⁴வனா சித்தட்டி²தி. ஏகாரம்மணே ஸுட்டு² ஸமாதா⁴னவஸேன அவட்டி²திம் பாத³கம் கத்வா பவத்திதா ஸம்பயுத்தத⁴ம்மேஹி நிஸ்ஸயாரம்மணேஹி ச ஸத்³தி⁴ம் சித்தஸ்ஸ பரிக்³க³ஹஸஞ்ஞிதா விபஸ்ஸனாபா⁴வனாபி நத்தி², யாய வுத்தமத்த²ம் யதா²ஸபா⁴வதோ ஜானேய்ய.

52. து³தியே ஸுதவாதி பத³ஸ்ஸ அத்தோ² அனந்தரஸுத்தே வுத்தோயேவ. அரியஸாவகோதி ஏத்த² சதுக்கம் ஸம்ப⁴வதீதி தம் த³ஸ்ஸேதும் – ‘‘அத்தி² அரியோ’’திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். பச்சேகம் ஸச்சானி பு³த்³த⁴வந்தோதி பச்சேகபு³த்³தா⁴. நனு ஸப்³பே³பி அரியா பச்சேகமேவ ஸச்சானி படிவிஜ்ஜ²ந்தி த⁴ம்மஸ்ஸ பச்சத்தவேத³னீயபா⁴வதோ? நயித³மீதி³ஸம் படிவேத⁴ம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். யதா² பன ஸாவகா அஞ்ஞேஸம் நிஸ்ஸயேன ஸச்சானி படிவிஜ்ஜ²ந்தி பரதோகோ⁴ஸேன வினா தேஸம் த³ஸ்ஸனமக்³க³ஸ்ஸ அனுப்பஜ்ஜனதோ. யதா² ச ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ அஞ்ஞேஸம் நிஸ்ஸயபா⁴வேன ஸச்சானி அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²ந்தி, ந ஏவமேதே, ஏதே பன அபரனேய்யா ஹுத்வா அபரனாயகபா⁴வேன ஸச்சானி படிவிஜ்ஜ²ந்தி. தேன வுத்தம் – ‘‘பச்சேகம் ஸச்சானி பு³த்³த⁴வந்தோதி பச்சேகபு³த்³தா⁴’’தி.

அத்தி² ஸாவகோ ந அரியோதி ஏத்த² போது²ஜ்ஜனிகாய ஸத்³தா⁴ய ரதனத்தயே அபி⁴ப்பஸன்னோ ஸத்³தோ⁴பி க³ஹிதோ ஏவ. கி³ஹீ அனாக³தப²லோதி இத³ம் பன நித³ஸ்ஸனமத்தம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். யதா²வுத்தபுக்³க³லோ ஹி ஸரணக³மனதோ பட்டா²ய ஸோதாபத்திப²லஸச்சி²கிரியாய படிபன்னோஇச்சேவ வத்தப்³ப³தம் லப⁴தி. ஸ்வாயமத்தோ² த³க்கி²ணாவிஸுத்³தி⁴ஸுத்தேன (ம. நி. 3.376 ஆத³யோ) தீ³பேதப்³போ³. ஸுதவாதி ஏத்த² வுத்தஅத்தோ² நாம அத்தஹிதபரஹிதப்படிபத்தி, தஸ்ஸ வஸேன ஸுதஸம்பன்னோ. யம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம் – ‘‘ஸோ ச ஹோதி ஸுதேன உபபன்னோ, அப்பம்பி சே ஸஹிதம் பா⁴ஸமானோ’’தி ச ஆதி³. அரியஸாவகோதி வேதி³தப்³போ³தி அரியஸ்ஸ ப⁴க³வதோ த⁴ம்மஸ்ஸவனகிச்சே யுத்தப்பயுத்தபா⁴வதோ வுத்தம். உபக்கிலேஸேஹி விப்பமுத்தி அனுபக்கிலிட்ட²தா, தஸ்ஸா யதா²ஸபா⁴வஜானனம் த³ள்ஹதராய ஏவ சித்தபா⁴வனாய ஸதி ஹோதி, ந அஞ்ஞதா²தி ‘‘ப³லவவிபஸ்ஸனா கதி²தா’’தி வுத்தம்.

53. ததியே அக்³கி³க்க²ந்தோ⁴பமஸுத்தந்தஅட்டு²ப்பத்தியந்தி அக்³கி³க்க²ந்தோ⁴பமஸுத்தே (அ. நி. 7.72) தே³ஸனாஅட்டு²ப்பத்தியம். தம்தே³ஸனாஹேதுகஞ்ஹி ஏகச்சானம் பி⁴க்கூ²னம் மிச்சா²படிபத்திம் நிமித்தம் கத்வா ப⁴க³வா இமம் ஸுத்தம் தே³ஸேஸி. அவிஜஹிதமேவ ஹோதி ஸப்³ப³காலம் ஸுப்பதிட்டி²தஸதிஸம்பஜஞ்ஞத்தா. யஸ்மா பு³த்³தா⁴னம் ரூபகாயோ பா³ஹிரப்³ப⁴ந்தரேஹி மலேஹி அனுபக்கிலிட்டோ² ஸுதோ⁴தஜாதிமணிஸதி³ஸோ, தஸ்மா வுத்தம் – ‘‘உபட்டா²கானுக்³க³ஹத்த²ம் ஸரீரபா²ஸுகத்த²ஞ்சா’’தி. வீதினாமேத்வாதி ப²லஸமாபத்தீஹி வீதினாமேத்வா. காலபரிச்சே²த³வஸேன விவித்தாஸனே வீதினாமனம் விவேகனின்னதாய சேவ பரேஸம் தி³ட்டா²னுக³திஆபஜ்ஜனத்த²ஞ்ச. நிவாஸேத்வாதி விஹாரனிவாஸனபரிவத்தனவஸேன நிவாஸேத்வா. கதா³சி ஏககஸ்ஸ, கதா³சி பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதஸ்ஸ, கதா³சி பகதியா, கதா³சி பாடிஹாரியேஹி வத்தமானேஹி ச கா³மப்பவேஸோ ததா² ததா² வினேதப்³ப³புக்³க³லவஸேன. உபஸம்ஹரித்வாதி ஹிமவந்தாதீ³ஸு புப்பி²தருக்கா²தி³தோ ஆனேத்வா. ஓணதுண்ணதாய பூ⁴மியா ஸத்து² பத³னிக்கே²பஸமயே ஸமபா⁴வாபத்தி, ஸுக²ஸம்ப²ஸ்ஸவிகஸிதபது³மஸம்படிச்ச²னஞ்ச ஸுப்பதிட்டி²தபாத³தாய நிஸ்ஸந்த³ப²லம், ந இத்³தி⁴னிம்மானம். நித³ஸ்ஸனமத்தஞ்சேதம் ஸக்க²ராகட²லகண்டகஸங்குகலலாதி³அபக³மோ ஸுசிபா⁴வாபத்தீதி ஏவமாதீ³னம்பி ததா³ லப்³ப⁴னதோ.

இந்த³கீ²லஸ்ஸ அந்தோ ட²பிதமத்தேதி இத³ம் யாவதே³வ வேனேய்யஜனவினயத்தா²ய ஸத்து² பாடிஹாரியம் பவத்தந்தி கத்வா வுத்தம். த³க்கி²ணபாதே³தி இத³ம் பு³த்³தா⁴னம் ஸப்³ப³பத³க்கி²ணதாய. ‘‘ச²ப்³ப³ண்ணரஸ்மியோ’’தி வத்வாபி ‘‘ஸுவண்ணரஸபிஞ்ஜரானி வியா’’தி இத³ம் பு³த்³தா⁴னம் ஸரீரே பீதாபா⁴ய யேபு⁴ய்யதாய வுத்தம். மது⁴ரேனாகாரேன ஸத்³த³ம் கரோந்தி த³ட்ட²ப்³ப³ஸாரஸ்ஸ தி³ட்ட²தாய. பே⁴ரிஆதீ³னம் பன ஸத்³தா³யனம் த⁴ம்மதாவ. படிமானேந்தீதி ‘‘ஸுது³ல்லப⁴ம் இத³ம் அஜ்ஜ அம்ஹேஹி லப்³ப⁴தி, யே மயம் ஈதி³ஸேன பணீதேன ஆஹாரேன ப⁴க³வந்தம் உபட்ட²ஹாமா’’தி பதீதமானஸா மானேந்தி பூஜேந்தி. தேஸம் ஸந்தானானி ஓலோகேத்வாதி தேஸம் ததா² உபட்டா²கானம் புக்³க³லானம் அதீதே ஏதரஹி ச பவத்தசித்தஸந்தானானி ஓலோகேத்வா. அரஹத்தே பதிட்ட²ஹந்தீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴. தத்தா²தி விஹாரே. க³ந்த⁴மண்ட³லமாளேதி சதுஜ்ஜாதியக³ந்தே⁴ன கதபரிப⁴ண்டே³ மண்ட³லமாளே.

து³ல்லபா⁴ க²ணஸம்பத்தீதி ஸதிபி மனுஸ்ஸத்தப்படிலாபே⁴ பதிரூபதே³ஸவாஸஇந்த்³ரியாவேகல்லஸத்³தா⁴படிலாபா⁴த³யோ கு³ணா து³ல்லபா⁴தி அத்தோ². சாதுமஹாராஜிக…பே… வஸவத்திப⁴வனம் க³ச்ச²ந்தீதி இத³ம் தத்த² ஸுஞ்ஞவிமானானி ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ப⁴க³வா க³ந்த⁴குடிம் பவிஸித்வா பச்சா²ப⁴த்தம் தயோ பா⁴கே³ கத்வா பட²மபா⁴கே³ ஸசே ஆகங்க²தி, த³க்கி²ணேன பஸ்ஸேன ஸீஹஸேய்யம் கப்பேதி. ஸசே ஆகங்க²தி, பு³த்³தா⁴சிண்ணப²லஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜதி. அத² யதா²காலபரிச்சே²த³ம் ததோ வுட்ட²ஹித்வா து³தியபா⁴கே³ பச்சி²மயாமே ததியகோட்டா²ஸே விய லோகம் வோலோகேதி வேனேய்யானம் ஞாணபரிபாகம் பஸ்ஸிதும். தேனாஹ – ‘‘ஸசே ஆகங்க²தீ’’திஆதி³.

காலயுத்தந்தி பத்தகல்லம், ‘‘இமிஸ்ஸா வேலாய இமஸ்ஸ ஏவம் வத்தப்³ப³’’ந்தி தம்காலானுரூபம். ஸமயயுத்தந்தி தஸ்ஸேவ வேவசனம், அட்டு²ப்பத்திஅனுரூபம் வா. ஸமயயுத்தந்தி வா அரியஸமயஸம்யுத்தம். தே³ஸகாலானுரூபமேவ ஹி பு³த்³தா⁴ ப⁴க³வந்தோ த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தி, தே³ஸேந்தா ச அரியஸம்மதம் படிச்சஸமுப்பாத³னயம் தீ³பேந்தாவ தே³ஸேந்தி. அத² வா ஸமயயுத்தந்தி ஹேதூதா³ஹரணஸஹிதம். காலேன ஸாபதே³ஸஞ்ஹி ப⁴க³வா த⁴ம்மம் தே³ஸேதி, காலம் விதி³த்வா பரிஸம் உய்யோஜேதி, ந யாவ ஸமந்த⁴காரா த⁴ம்மம் தே³ஸேதி.

உதும் க³ண்ஹாபேதி, ந பன மலம் பக்கா²லேதீதி அதி⁴ப்பாயோ. ந ஹி ப⁴க³வதோ காயே ரஜோஜல்லம் உபலிம்பதீதி. ததோ ததோதி அத்தனோ அத்தனோ தி³வாட்டா²னாதி³தோ. ஓகாஸம் லப⁴மானாதி புரேப⁴த்தபச்சா²ப⁴த்தபுரிமயாமேஸு ஓகாஸம் அலபி⁴த்வா இதா³னி மஜ்ஜி²மயாமே ஓகாஸம் லப⁴மானா, ப⁴க³வதா வா கதோகாஸதாய ஓகாஸம் லப⁴மானா. பச்சா²ப⁴த்தஸ்ஸ தீஸு பா⁴கே³ஸு பட²மபா⁴கே³ ஸீஹஸேய்யகப்பனம் ஏகந்திகம் ந ஹோதீதி ஆஹ – ‘‘புரேப⁴த்ததோ பட்டா²ய நிஸஜ்ஜாபீளிதஸ்ஸ ஸரீரஸ்ஸா’’தி. தேனேவ ஹி தத்த² ‘‘ஸசே ஆகங்க²தீ’’தி ததா³ ஸீஹஸேய்யகப்பனஸ்ஸ அனிப³த்³த⁴தா விபா⁴விதா. கிலாஸுபா⁴வோ பரிஸ்ஸமோ. ஸீஹஸேய்யம் கப்பேதி ஸரீரஸ்ஸ கிலாஸுபா⁴வமோசனத்த²ந்தி யோஜேதப்³ப³ம். பு³த்³த⁴சக்கு²னா லோகம் வோலோகேதீதி இத³ம் பச்சி²மயாமே ப⁴க³வதோ ப³ஹுலம் ஆசிண்ணவஸேன வுத்தம். அப்பேகதா³ அவஸிட்ட²ப³லஞாணேஹி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணேனேவ ச ப⁴க³வா தமத்த²ம் ஸாதே⁴தீதி.

இமஸ்மிம்யேவ கிச்சேதி பச்சி²மயாமகிச்சே. ப³லவதா பச்சனுதாபேன ஸம்வட்³ட⁴மானேன கரஜகாயே மஹாபரிளாஹோ உப்பஜ்ஜதீதி ஆஹ – ‘‘நாமகாயே ஸந்தத்தே கரஜகாயோ ஸந்தத்தோ’’தி. நிதா⁴னக³தந்தி ஸன்னிசிதலோஹிதம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். உண்ஹம் லோஹிதம் முக²தோ உக்³க³ஞ்சீ²தி லோஹிதம் உண்ஹம் ஹுத்வா முக²தோ உக்³க³ஞ்சி². டா²னந்தி பி⁴க்கு²படிஞ்ஞம். தம் பாபம் வட்³ட⁴மானந்தி பி⁴க்கு²படிஞ்ஞாய அவிஜஹிதத்தா ததா² பவட்³ட⁴மானபாபம். அந்திமவத்து²அஜ்ஜா²பன்னானம்பி உபாயேன பவத்தியமானோ யோனிஸோமனஸிகாரோ ஸாத்த²கோ ஹோதியேவாதி த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஜாதஸம்வேகா³’’திஆதி³மாஹ. அஹோ ஸல்லேகி²தந்தி அஹோ அதிவிய ஸல்லேகே²ன இதம் பவத்தம். காஸாவபஜ்ஜோதோதி பி⁴க்கூ²னம் ப³ஹுபா⁴வதோ இதோ சிதோ ச விசரந்தானம் தேஸம் காஸாவஜுதியா பஜ்ஜோதிதோ. இஸிவாதபரிவாதோதி ஸீலக்க²ந்தா⁴தீ³னம் நிப்³பா³னஸ்ஸ ச ஏஸனதோ இஸீனம் பி⁴க்கூ²னம் கு³ணக³ந்தே⁴ன சேவ கு³ணக³ந்த⁴வாஸிதேன ஸரீரக³ந்தே⁴ன ச பரிதோ ஸமந்ததோ வாயிதோ.

த⁴ம்மஸம்வேகோ³ உப்பஜ்ஜி அனாவஜ்ஜனேன புப்³பே³ தஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ அஸம்விதி³தத்தா. த⁴ம்மஸம்வேகோ³தி ச தாதி³ஸே அத்தே² த⁴ம்மதாவஸேன உப்பஜ்ஜனகம் ஸஹோத்தப்பஞாணம். அஸ்ஸாஸட்டா²னந்தி சித்தஸ்ஸாஸகாரணம் கம்மட்டா²னம். ஸப்³பே³ஸம் கிச்சானம் புப்³ப³பா⁴கோ³ ஸப்³ப³புப்³ப³பா⁴கோ³. ‘‘ஸப்³பே³ ஸத்தா அவேரா ஹோந்தூ’’திஆதி³னா ஹி சித்தஸ்ஸ பட்டா²னம் உபட்டா²னம் ஹிதப²ரணம். இதரம் இதோ தோ²கம் மஹந்தந்தி கத்வா இத³ம் ‘‘சூளச்ச²ராஸங்கா⁴தஸுத்த’’ந்தி வுத்தம். அச்ச²ராஸங்கா⁴தோ வுச்சதி அங்கு³லிபோ²டனக்க²ணோ அக்கி²னிமிஸகாலோ, யோ ஏகஸ்ஸ அக்க²ரஸ்ஸ உச்சாரணக்க²ணோ. தேனாஹ – ‘‘த்³வே அங்கு³லியோ பஹரித்வா ஸத்³த³கரணமத்த’’ந்தி. ஸப்³ப³ஸத்தானம் ஹிதப²ரணசித்தந்தி ஸப்³பே³ஸம்பி ஸத்தானம் ஸம்மதே³வ ஹிதேஸிதவஸேன பவத்தசித்தம். ஆவஜ்ஜேந்தோ ஆஸேவதீதி ஹிதேஸிதவஸேன ஆவஜ்ஜேந்தோ. ஆவஜ்ஜனேன ஆபு⁴ஜந்தோபி ஆஸேவதி நாம ஞாணவிப்பயுத்தேன. ஜானந்தோதி ததா² ஞாணமத்தம் உப்பாதே³ந்தோபி. பஸ்ஸந்தோதி ததா² ஞாணசக்கு²னா பச்சக்க²தோ விய விபஸ்ஸந்தோபி. பச்சவேக்க²ந்தோதி தமத்த²ம் பதி பதி அவேக்க²ந்தோபி. ஸத்³தா⁴ய அதி⁴முச்சந்தோதிஆதி³ பஞ்சன்னம் இந்த்³ரியானம் வஸேன வுத்தம். அபி⁴ஞ்ஞேய்யந்திஆதி³ சதுஸச்சவஸேன வுத்தம். ஸப்³ப³மேவ சேதம் வித்தா²ரதோ, ஸாமஞ்ஞேன ஆஸேவனத³ஸ்ஸனமேவாதி இதா⁴தி⁴ப்பேதமேவ ஆஸேவனத்த²ம் த³ஸ்ஸேதும் – ‘‘இத⁴ பனா’’திஆதி³ வுத்தம்.

அரித்தஜ்ஜா²னோதி அவிரஹிதஜ்ஜா²னோ. அதுச்ச²ஜ்ஜா²னோதி ஜா²னேன அதுச்சோ². சாகோ³ வா வேவசனந்தி ஆஹ – ‘‘அபரிச்சத்தஜ்ஜா²னோ’’தி. விஹரதீதி பத³ஸ்ஸ விப⁴ங்கே³ (விப⁴. 540) ஆக³தனயேன அத்த²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘விஹரதீதி இரியதீ’’திஆதி³மாஹ. அயம் பனேத்த² ஸத்³த³த்தோ² – விஹரதீதி ஏத்த² வி-ஸத்³தோ³ விச்சே²த³த்த²ஜோதனோ. ஹரதீதி நேதி, பவத்தேதீதி அத்தோ², விச்சி²ந்தி³த்வா ஹரதி விஹரதீதி வுத்தம் ஹோதி. ஸோ ஹி ஏகம் இரியாபத²பா³த⁴னம் அஞ்ஞேன இரியாபதே²ன விச்சி²ந்தி³த்வா அபரிபதந்தம் அத்தபா⁴வம் ஹரதி பவத்தேதி, தஸ்மா ‘‘விஹரதீ’’தி வுச்சதி. இரியதீதி டா²னனிஸஜ்ஜாதி³கிரியம் கரோந்தோ பவத்ததி. பவத்ததீதி டா²னாதி³ஸமங்கீ³ ஹுத்வா பவத்ததி. பாலேதீதி ஏகம் இரியாபத²பா³த⁴னம் இரியாபத²ந்தரேஹி ரக்க²ந்தோ பாலேதி. யபேதி யாபேதீதி தஸ்ஸேவ வேவசனம். ஏகஞ்ஹி இரியாபத²பா³த⁴னம் அஞ்ஞேன இரியாபதே²ன விச்சி²ந்தி³த்வா அபரிபதந்தம் அத்தபா⁴வம் பாலேந்தோ யபேதி யாபேதீதி வுச்சதி. சரதீதி டா²னனிஸஜ்ஜாதீ³ஸு அஞ்ஞதரஸமங்கீ³ ஹுத்வா பவத்ததி. இமினா பதே³னாதி ‘‘விஹரதீ’’தி இமினா பதே³ன.

இரியாபத²விஹாரோதி ஏத்த² இரியனம் பவத்தனம் இரியா, காயப்பயோகோ³ காயிககிரியா. தஸ்ஸா பவத்தனூபாயபா⁴வதோ இரியாய பதோ² இரியாபதோ², டா²னனிஸஜ்ஜாதி³. ந ஹி டா²னனிஸஜ்ஜாதீ³ஹி அவத்தா²ஹி வினா கிஞ்சி காயிககிரியம் பவத்தேதும் ஸக்கா. டா²னஸமங்கீ³ வா ஹி காயேன கிஞ்சி கரேய்ய, க³மனாதீ³ஸு அஞ்ஞதரஸமங்கீ³ வா. விஹரணம், விஹரதி ஏதேனாதி வா விஹாரோ, இரியாபதோ²வ விஹாரோ இரியாபத²விஹாரோ, ஸோ ச அத்த²தோ டா²னனிஸஜ்ஜாதி³ஆகாரப்பவத்தோ சதுஸந்ததிரூபப்பப³ந்தோ⁴ ஏவ. ஓவாதா³னுஸாஸனீனம் ஏகானேகவாராதி³விஸிட்டோ²யேவ பே⁴தோ³, ந பன பரமத்த²தோ தேஸம் நானாகரணந்தி த³ஸ்ஸேதும் – ‘‘பரமத்த²தோ பனா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ஏஸே ஏகே ஏகட்டே²திஆதீ³ஸு ஏஸோ ஏகோ ஏகத்தோ²திஆதி³னா அத்தோ² வேதி³தப்³போ³.

ரட்ட²ஸ்ஸ, ரட்ட²தோ வா லத்³தோ⁴ பிண்டோ³ ரட்ட²பிண்டோ³. தேனாஹ – ‘‘ஞாதிபரிவட்டம் பஹாயா’’திஆதி³. தத்த² ‘‘அம்ஹாகமேதே’’தி விஞ்ஞாயந்தீதி ஞாதீ, பிதாமஹபிதுபுத்தாதி³வஸேன பரிவட்டனட்டே²ன பரிவட்டோ, ஞாதியேவ பரிவட்டோ ஞாதிபரிவட்டோ. தே²ய்யபரிபோ⁴கோ³ நாம அனரஹஸ்ஸ பரிபோ⁴கோ³. ப⁴க³வதா ஹி அத்தனோ ஸாஸனே ஸீலவதோ பச்சயா அனுஞ்ஞாதா, ந து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ. தா³யகானம்பி ஸீலவதோ ஏவ பரிச்சாகோ³, ந து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ அத்தனோ காரானம் மஹப்ப²லபா⁴வஸ்ஸ பச்சாஸீஸனதோ. இதி ஸத்தா²ரா அனனுஞ்ஞாதத்தா தா³யகேஹி ச அபரிச்சத்தத்தா ஸங்க⁴மஜ்ஜே²பி நிஸீதி³த்வா பரிபு⁴ஞ்ஜந்தஸ்ஸ து³ஸ்ஸீலஸ்ஸ பரிபோ⁴கோ³ தே²ய்யாய பரிபோ⁴கோ³ தே²ய்யபரிபோ⁴கோ³. இணவஸேன பரிபோ⁴கோ³ இணபரிபோ⁴கோ³ படிக்³கா³ஹகதோ த³க்கி²ணாவிஸுத்³தி⁴யா அபா⁴வதோ இணம் க³ஹேத்வா பரிபோ⁴கோ³ வியாதி அத்தோ².

தா³தப்³ப³ட்டே²ன தா³யம், தம் ஆதி³யந்தீதி தா³யாதா³, புத்தானமேதம் அதி⁴வசனம், தேஸம் பா⁴வோ தா³யஜ்ஜம், தா³யஜ்ஜவஸேன பரிபோ⁴கோ³ தா³யஜ்ஜபரிபோ⁴கோ³, புத்தபா⁴வேன பரிபோ⁴கோ³தி வுத்தம் ஹோதி. ஸேக்கா² ஹி பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ ஓரஸபுத்தா, தே பிது ஸந்தகானம் தா³யாதா³ ஹுத்வா தே பச்சயே பரிபு⁴ஞ்ஜந்தி. கிம் பன தே ப⁴க³வதோ பச்சயே பரிபு⁴ஞ்ஜந்தி, உதா³ஹு கி³ஹீனந்தி? கி³ஹீஹி தி³ன்னாபி ப⁴க³வதா அனுஞ்ஞாதத்தா ப⁴க³வதோ ஸந்தகா அனனுஞ்ஞாதேஸு ஸப்³பே³ன ஸப்³ப³ம் பரிபோ⁴கா³பா⁴வதோ, அனுஞ்ஞாதேஸுயேவ ச பரிபோ⁴க³ஸம்ப⁴வதோ. த⁴ம்மதா³யாத³ஸுத்தஞ்சேத்த² ஸாத⁴கம்.

வீதராகா³ ஏவ தண்ஹாய தா³ஸப்³யம் அதீதத்தா ஸாமினோ ஹுத்வா பரிபு⁴ஞ்ஜந்தீதி ஆஹ – ‘‘கீ²ணாஸவஸ்ஸ பரிபோ⁴கோ³ ஸாமிபரிபோ⁴கோ³ நாமா’’தி. அவீதராகா³னஞ்ஹி தண்ஹாபரவஸதாய பச்சயபரிபோ⁴கே³ ஸாமிபா⁴வோ நத்தி², தத³பா⁴வேன வீதராகா³னம் தத்த² ஸாமிபா⁴வோ யதா²ருசிபரிபோ⁴க³ஸம்ப⁴வதோ. ததா² ஹி தே படிகூலம்பி அப்படிகூலாகாரேன, அப்படிகூலம்பி படிகூலாகாரேன, தது³ப⁴யம்பி வஜ்ஜேத்வா அஜ்ஜு²பேக்க²னாகாரேன பச்சயே பரிபு⁴ஞ்ஜந்தி, தா³யகானஞ்ச மனோரத²ம் பூரேந்தி. யோ பனாயம் ஸீலவதோ பச்சவேக்கி²தபரிபோ⁴கோ³, ஸோ இணபரிபோ⁴க³ஸ்ஸ பச்சனீகத்தா ஆணண்யபரிபோ⁴கோ³ நாம ஹோதி. யதா² ஹி இணாயிகோ அத்தனோ ருசியா இச்சி²தம் தே³ஸம் க³ந்தும் ந லப⁴தி, ஏவம் இணபரிபோ⁴க³யுத்தோ லோகதோ நிஸ்ஸரிதும் ந லப⁴தீதி தப்படிபக்க²த்தா ஸீலவதோ பச்சவேக்கி²தபரிபோ⁴கோ³ ‘‘ஆணண்யபரிபோ⁴கோ³’’தி வுச்சதி, தஸ்மா நிப்பரியாயதோ சதுபரிபோ⁴க³வினிமுத்தோ விஸும்யேவாயம் பரிபோ⁴கோ³தி வேதி³தப்³போ³. ஸோ இத⁴ விஸும் ந வுத்தோ, தா³யஜ்ஜபரிபோ⁴கே³யேவ வா ஸங்க³ஹம் க³ச்ச²தி. ஸீலவாபி ஹி இமாய ஸிக்கா²ய ஸமன்னாக³தத்தா ‘‘ஸேகோ²’’த்வேவ வுச்சதி. இமேஸு பரிபோ⁴கே³ஸு ஸாமிபரிபோ⁴கோ³ தா³யஜ்ஜபரிபோ⁴கோ³ ச அரியானம் புது²ஜ்ஜனானஞ்ச வட்டதி, இணபரிபோ⁴கோ³ ந வட்டதி. தே²ய்யபரிபோ⁴கே³ கதா²யேவ நத்தி². கத²ம் பனேத்த² ஸாமிபரிபோ⁴கோ³ தா³யஜ்ஜபரிபோ⁴கோ³ ச புது²ஜ்ஜனானம் ஸம்ப⁴வதி? உபசாரவஸேன. யோ ஹி புது²ஜ்ஜனஸ்ஸபி ஸல்லேக²ப்படிபத்தியம் டி²தஸ்ஸ பச்சயகே³த⁴ம் பஹாய தத்த² அனுபலித்தேன சித்தேன பரிபோ⁴கோ³, ஸோ ஸாமிபரிபோ⁴கோ³ விய ஹோதி. ஸீலவதோ பன பச்சவேக்கி²தபரிபோ⁴கோ³ தா³யஜ்ஜபரிபோ⁴கோ³ விய ஹோதி தா³யகானம் மனோரத²ஸ்ஸ அவிராத⁴னதோ. கல்யாணபுது²ஜ்ஜனஸ்ஸ பரிபோ⁴கே³ வத்தப்³ப³மேவ நத்தி² தஸ்ஸ ஸேக்க²ஸங்க³ஹதோ. ஸேக்க²ஸுத்தம் (ஸம். நி. 5.13) ஹேதஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ ஸாத⁴கம்.

இமஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோதி அச்ச²ராஸங்கா⁴தமத்தம்பி காலம் மேத்தசித்தம் ஆஸேவந்தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ. அமோகோ⁴ ரட்ட²பிண்ட³பரிபோ⁴கோ³தி ‘‘அயம் பப்³ப³ஜிதோ ஸமணோ பி⁴க்கூ²தி ஆமிஸம் தே³ந்தானம் தாய மேத்தாஸேவனாய அத்தனோ ஸந்தானே தோ³ஸமலஸ்ஸ வா ததே³கட்டா²னஞ்ச பாபத⁴ம்மானம் பப்³பா³ஜனதோ வூபஸமனதோ ஸம்ஸாரே ச ப⁴யஸ்ஸ ஸம்மாவ இக்க²ணதோ அஜ்ஜா²ஸயஸ்ஸ அவிஸம்வாத³னேனஸ்ஸ அமோகோ⁴ ரட்ட²பிண்ட³பரிபோ⁴கோ³. மஹட்டி²யந்தி மஹத்தி²கம் மஹாபயோஜனம். மஹப்ப²லந்தி விபுலப்ப²லம். மஹானிஸம்ஸந்தி மஹானிஸ்ஸந்த³ப்ப²லம். மஹாஜுதிகந்தி மஹானுபா⁴வம். மஹாவிப்பா²ரந்தி மஹாவித்தா²ரம். ஏத்த² ச பட²மம் காரணம் மேத்தாஸேவனாய தஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ஸாமிஆதி³பா⁴வேன ரட்ட²பிண்ட³பரிபோ⁴கா³ரஹதா, து³தியம் பரேஹி தி³ன்னஸ்ஸ தா³னஸ்ஸ மஹட்டி²யபா⁴வகரணம். கோ பன வாதோ³தி மேத்தாய ஆஸேவனமத்தம்பி ஏவம்மஹானுபா⁴வம், கோ பன வாதோ³ ப³ஹுலீகாரே, ஏத்த² வத்தப்³ப³மேவ நத்தீ²’’தி அத்தோ².

54. சதுத்தே² உப்பாதே³தி வட்³டே⁴தீதி ஏத்த² பா⁴வனாஸத்³த³ஸ்ஸ உப்பாத³னவட்³ட⁴னத்த²தா புப்³பே³ வுத்தா ஏவ.

55. பஞ்சமே இமேஸு த்³வீஸூதி சதுத்த²பஞ்சமேஸு. ‘‘ததியே வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³ப³’’ந்தி வத்வா ததா² வேதி³தப்³ப³தம் த³ஸ்ஸேதும் – ‘‘யோ ஹி ஆஸேவதீ’’திஆதி³ வுத்தம். தேன ஆஸேவனாபா⁴வனாமனஸிகாரானம் அத்த²விஸேஸாபா⁴வமாஹ. யதி³ ஏவம் ஸுத்தந்தஸ்ஸ தே³ஸனா கத²ந்தி ஆஹ – ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ பனா’’திஆதி³. யாய த⁴ம்மதா⁴துயாதி ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணமாஹ. தேன ஹி த⁴ம்மானம் ஆகாரபே⁴த³ம் ஞத்வா தத³னுரூபம் ஏகம்பி த⁴ம்மம் ததா² விப⁴ஜித்வா ப⁴க³வா த³ஸ்ஸேதி. தீஹி கோட்டா²ஸேஹீதி ஆஸேவனாபா⁴வனாமனஸிகாரபா⁴கே³ஹி. மேத்தா ஹி ஸப்³ப³வத்து²னோ மேத்தாயனவஸேன ஆனீதா ஸேவனா ஆஸேவனா, தஸ்ஸா வட்³ட⁴னா பா⁴வனா, அவிஸ்ஸஜ்ஜேத்வா மனஸி ட²பனம் மனஸிகாரோ.

56. ச²ட்டே² அனியமிதவசனம் ‘‘இமே நாமா’’தி நியமேத்வா அவுத்தத்தா. நியமிதவசனம் ‘‘அகுஸலா’’தி ஸரூபேனேவ வுத்தத்தா. அஸேஸதோ பரியாதி³ன்னா ஹோந்தி அப்பகஸ்ஸபி அகுஸலபா⁴க³ஸ்ஸ அக்³க³ஹிதஸ்ஸ அபா⁴வதோ. அகுஸலம் ப⁴ஜந்தீதி அகுஸலபா⁴கி³யா. அகுஸலபக்கே² ப⁴வாதி அகுஸலபக்கி²கா. தேனாஹ – ‘‘அகுஸலாயேவா’’திஆதி³. பட²மதரம் க³ச்ச²தீதி பட²மதரம் பவத்ததி, பட²மோ பதா⁴னோ ஹுத்வா வத்ததீதி அத்தோ². ஏகுப்பாதா³தி³வஸேன ஹி ஏகஜ்ஜ²ம் பவத்தமானேஸு சதூஸு அரூபக்க²ந்தே⁴ஸு அயமேவ பட²மம் உப்பஜ்ஜதீதி இத³ம் நத்தி², லோகுத்தரமக்³கே³ஸு விய பன பஞ்ஞிந்த்³ரியஸ்ஸ, லோகியத⁴ம்மேஸு மனிந்த்³ரியஸ்ஸ புரேதரஸ்ஸ பா⁴வோ ஸாதிஸயோதி ‘‘ஸப்³பே³தே மனோபுப்³ப³ங்க³மா’’தி வுத்தம். ததா² ஹி அபி⁴த⁴ம்மேபி (த⁴. ஸ. 1) ‘‘யஸ்மிம் ஸமயே காமாவசரம் குஸலம் சித்தம் உப்பன்னம் ஹோதீ’’தி சித்தம் புப்³ப³ங்க³மம் ஜேட்ட²ம் கத்வா தே³ஸனா பவத்தா. ஸுத்தேஸுபி வுத்தம் – ‘‘மனோபுப்³ப³ங்க³மா த⁴ம்மா (த⁴. ப. 1, 2), ச²த்³வாராதி⁴பதி ராஜா’’தி (த⁴. ப. அட்ட². 2.பு³த்³த⁴வக்³கோ³, ஏரகபத்தனாக³ராஜவத்து²). தேனாஹ – ‘‘ஏதே ஹீ’’திஆதி³. தேஸம் மனோ உப்பாத³கோதி ச யத³க்³கே³ன மனோ ஸம்பயுத்தத⁴ம்மானம் ஜேட்ட²கோ ஹுத்வா பவத்ததி, தத³க்³கே³ன தே அத்தானம் அனுவத்தாபேந்தோ தே ததா² உப்பாதே³ந்தோ நாம ஹோதீதி கத்வா வுத்தம். அட்ட²கதா²யம் பன சித்தஸ்ஸ ஜேட்ட²கபா⁴வமேவ ஸந்தா⁴ய ராஜக³மனஞ்ஞாயேன ஸஹுப்பத்திபி பட²முப்பத்தி விய கத்வா வுத்தாதி அயமத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ. அன்வதே³வாதி ஏதேனேவ சித்தஸ்ஸ க²ணவஸேன பட²முப்பத்தியா அபா⁴வோ தீ³பிதோதி த³ட்ட²ப்³போ³. தேனேவாஹ – ‘‘ஏகதோயேவாதி அத்தோ²’’தி.

57. ஸத்தமே சதுபூ⁴மகாபி குஸலா த⁴ம்மா கதி²தாதி ‘‘யே கேசி குஸலா த⁴ம்மா’’தி அனவஸேஸபரியாதா³னதோ வுத்தம்.

58. அட்ட²மே இத³ந்தி லிங்க³விபல்லாஸேன நித்³தே³ஸோ, நிபாதபத³ம் வா ஏதம் ‘‘யதி³த³’’ந்திஆதீ³ஸு வியாதி ஆஹ – ‘‘அயம் பமாதோ³தி அத்தோ²’’தி. பமஜ்ஜனாகாரோதி பமாதா³பத்தி. சித்தஸ்ஸ வோஸ்ஸக்³கோ³தி இமேஸு ஏத்தகேஸு டா²னேஸு ஸதியா அனிக்³க³ண்ஹித்வா சித்தஸ்ஸ வோஸ்ஸஜ்ஜனம் ஸதிவிரஹோ. வோஸ்ஸக்³கா³னுப்பதா³னந்தி வோஸ்ஸக்³க³ஸ்ஸ அனு அனு பதா³னம் புனப்புனம் விஸ்ஸஜ்ஜனம். அஸக்கச்சகிரியதாதி ஏதேஸம் தா³னாதீ³னம் குஸலத⁴ம்மானம் பவத்தனே புக்³க³லஸ்ஸ வா தே³ய்யத⁴ம்மஸ்ஸ வா அஸக்கச்சகிரியா. ஸததபா⁴வோ ஸாதச்சம், ஸாதச்சேன கிரியா ஸாதச்சகிரியா, ஸாயேவ ஸாதச்சகிரியதா, ந ஸாதச்சகிரியதா அஸாதச்சகிரியதா. அனட்டி²தகிரியதாதி அனிட்டி²தகிரியதா நிரந்தரம் ந அனுட்டி²தகிரியதா ச. ஓலீனவுத்திதாதி நிரந்தரகரணஸங்கா²தஸ்ஸ விப்பா²ரஸ்ஸ அபா⁴வேன ஓலீனவுத்திதா. நிக்கி²த்தச²ந்த³தாதி குஸலகிரியாய வீரியச²ந்த³ஸ்ஸ நிக்கி²த்தபா⁴வோ. நிக்கி²த்தது⁴ரதாதி வீரியது⁴ரஸ்ஸ ஓரோபனம், ஓஸக்கிதமானஸதாதி அத்தோ². அனதி⁴ட்டா²னந்தி குஸலகரணே அப்பதிட்டி²தபா⁴வோ. அனனுயோகோ³தி அனனுயுஞ்ஜனம். குஸலத⁴ம்மேஸு ஆஸேவனாதீ³னம் அபா⁴வோ அனாஸேவனாத³யோ. பமாதோ³தி ஸரூபனித்³தே³ஸோ. பமஜ்ஜனாதி ஆகாரனித்³தே³ஸோ. பமஜ்ஜிதத்தந்தி பா⁴வனித்³தே³ஸோ. பரிஹாயந்தீதி இமினா பமாத³ஸ்ஸ ஸாவஜ்ஜதம் த³ஸ்ஸேதி. தயித³ம் லோகியானம் வஸேன, ந லோகுத்தரானந்தி ஆஹ – ‘‘உப்பன்னா…பே… இத³’’ந்திஆதி³.

59. நவமே ந பமஜ்ஜதி ஏதேனாதி அப்பமாதோ³, பமாத³ஸ்ஸ படிபக்கோ² ஸதியா அவிப்பவாஸோ. அத்த²தோ நிச்சம் உபட்டி²தாய ஸதியா ஏதம் நாமம். பமாதோ³ பன ஸதியா ஸதிஸம்பஜஞ்ஞஸ்ஸ வா படிபக்க²பூ⁴தோ அகுஸலசித்துப்பாதோ³ த³ட்ட²ப்³போ³. தேனாஹ – ‘‘பமாத³ஸ்ஸ படிபக்க²வஸேன வித்தா²ரதோ வேதி³தப்³போ³’’தி.

60. த³ஸமே குச்சி²தம் ஸீத³தீதி குஸீதோ த³-காரஸ்ஸ த-காரம் கத்வா, தஸ்ஸ பா⁴வோ கோஸஜ்ஜம், ஆலஸியந்தி அத்தோ².

அச்ச²ராஸங்கா⁴தவக்³க³வண்ணனா நிட்டி²தா.