1. புப்³ப³ஸுத்தம்

823. ஸாவத்தி²னிதா³னம். ‘‘புப்³பே³வ மே, பி⁴க்க²வே, ஸம்போ³தா⁴ அனபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸேவ ஸதோ ஏதத³ஹோஸி – ‘கோ நு கோ² ஹேது, கோ பச்சயோ இத்³தி⁴பாத³பா⁴வனாயா’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘இத⁴ பி⁴க்கு² ச²ந்த³ஸமாதி⁴ப்பதா⁴னஸங்கா²ரஸமன்னாக³தம் இத்³தி⁴பாத³ம் பா⁴வேதி – இதி மே ச²ந்தோ³ ந ச அதிலீனோ ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அதிப்பக்³க³ஹிதோ ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்கி²த்தோ ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச ப³ஹித்³தா⁴ விக்கி²த்தோ ப⁴விஸ்ஸதி. பச்சா²புரேஸஞ்ஞீ ச விஹரதி – யதா² புரே ததா² பச்சா², யதா² பச்சா² ததா² புரே; யதா² அதோ⁴ ததா² உத்³த⁴ம், யதா² உத்³த⁴ம் ததா² அதோ⁴; யதா² தி³வா ததா² ரத்திம், யதா² ரத்திம் ததா² தி³வா. இதி விவடேன சேதஸா அபரியோனத்³தே⁴ன ஸப்பபா⁴ஸம் சித்தம் பா⁴வேதி’’’.

‘‘வீரியஸமாதி⁴ப்பதா⁴னஸங்கா²ரஸமன்னாக³தம் இத்³தி⁴பாத³ம் பா⁴வேதி – இதி மே வீரியம் ந ச அதிலீனம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அதிப்பக்³க³ஹிதம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்கி²த்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச ப³ஹித்³தா⁴ விக்கி²த்தம் ப⁴விஸ்ஸதி. பச்சா²புரேஸஞ்ஞீ ச விஹரதி – யதா² புரே ததா² பச்சா², யதா² பச்சா² ததா² புரே; யதா² அதோ⁴ ததா² உத்³த⁴ம், யதா² உத்³த⁴ம் ததா² அதோ⁴; யதா² தி³வா ததா² ரத்திம், யதா² ரத்திம் ததா² தி³வா. இதி விவடேன சேதஸா அபரியோனத்³தே⁴ன ஸப்பபா⁴ஸம் சித்தம் பா⁴வேதி.

‘‘சித்தஸமாதி⁴ப்பதா⁴னஸங்கா²ரஸமன்னாக³தம் இத்³தி⁴பாத³ம் பா⁴வேதி – இதி மே சித்தம் ந ச அதிலீனம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அதிப்பக்³க³ஹிதம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்கி²த்தம் ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச ப³ஹித்³தா⁴ விக்கி²த்தம் ப⁴விஸ்ஸதி. பச்சா²புரேஸஞ்ஞீ ச விஹரதி – யதா² புரே ததா² பச்சா², யதா² பச்சா² ததா² புரே; யதா² அதோ⁴ ததா² உத்³த⁴ம், யதா² உத்³த⁴ம் ததா² அதோ⁴; யதா² தி³வா ததா² ரத்திம், யதா² ரத்திம் ததா² தி³வா. இதி விவடேன சேதஸா அபரியோனத்³தே⁴ன ஸப்பபா⁴ஸம் சித்தம் பா⁴வேதி.

‘‘வீமம்ஸாஸமாதி⁴ப்பதா⁴னஸங்கா²ரஸமன்னாக³தம் இத்³தி⁴பாத³ம் பா⁴வேதி – இதி மே வீமம்ஸா ந ச அதிலீனா ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அதிப்பக்³க³ஹிதா ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்கி²த்தா ப⁴விஸ்ஸதி, ந ச ப³ஹித்³தா⁴ விக்கி²த்தா ப⁴விஸ்ஸதி. பச்சா²புரேஸஞ்ஞீ ச விஹரதி – யதா² புரே ததா² பச்சா², யதா² பச்சா² ததா² புரே; யதா² அதோ⁴ ததா² உத்³த⁴ம், யதா² உத்³த⁴ம் ததா² அதோ⁴; யதா² தி³வா ததா² ரத்திம், யதா² ரத்திம் ததா² தி³வா. இதி விவடேன சேதஸா அபரியோனத்³தே⁴ன ஸப்பபா⁴ஸம் சித்தம் பா⁴வேதி.

‘‘ஏவம் பா⁴விதேஸு கோ², பி⁴க்கு², சதூஸு இத்³தி⁴பாதே³ஸு ஏவம் ப³ஹுலீகதேஸு, அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுபோ⁴தி – ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ ஹோதி, ப³ஹுதா⁴பி ஹுத்வா ஏகோ ஹோதி; ஆவிபா⁴வம், திரோபா⁴வம்; திரோகுட்டம் திரோபாகாரம் திரோபப்³ப³தம் அஸஜ்ஜமானோ க³ச்ச²தி, ஸேய்யதா²பி ஆகாஸே; பத²வியாபி உம்முஜ்ஜனிமுஜ்ஜம் கரோதி, ஸேய்யதா²பி உத³கே; உத³கேபி அபி⁴ஜ்ஜமானே [அபி⁴ஜ்ஜமானோ (ஸீ. பீ. க.)] க³ச்ச²தி, ஸேய்யதா²பி பத²வியம்; ஆகாஸேபி பல்லங்கேன கமதி, ஸேய்யதா²பி பக்கீ² ஸகுணோ; இமேபி சந்தி³மஸூரியே ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே பாணினா பரிமஸதி [பராமஸதி (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)] பரிமஜ்ஜதி; யாவ ப்³ரஹ்மலோகாபி காயேன வஸம் வத்தேதி.

‘‘ஏவம் பா⁴விதேஸு கோ², பி⁴க்கு², சதூஸு இத்³தி⁴பாதே³ஸு ஏவம் ப³ஹுலீகதேஸு தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா விஸுத்³தா⁴ய அதிக்கந்தமானுஸிகாய உபோ⁴ ஸத்³தே³ ஸுணாதி – தி³ப்³பே³ ச மானுஸே ச, தூ³ரே ஸந்திகே சாதி.

‘‘ஏவம் பா⁴விதேஸு கோ², பி⁴க்கு², சதூஸு இத்³தி⁴பாதே³ஸு ஏவம் ப³ஹுலீகதேஸு, பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் சேதஸா சேதோ பரிச்ச பஜானாதி. ஸராக³ம் வா சித்தம் ‘ஸராக³ம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; வீதராக³ம் வா சித்தம் ‘வீதராக³ம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; ஸதோ³ஸம் வா சித்தம் ‘ஸதோ³ஸம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; வீததோ³ஸம் வா சித்தம் ‘வீததோ³ஸம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; ஸமோஹம் வா சித்தம் ‘ஸமோஹம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; வீதமோஹம் வா சித்தம் ‘வீதமோஹம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; ஸம்கி²த்தம் வா சித்தம் ‘ஸம்கி²த்தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; விக்கி²த்தம் வா சித்தம் ‘விக்கி²த்தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; மஹக்³க³தம் வா சித்தம் ‘மஹக்³க³தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; அமஹக்³க³தம் வா சித்தம் ‘அமஹக்³க³தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; ஸஉத்தரம் வா சித்தம் ‘ஸஉத்தரம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; அனுத்தரம் வா சித்தம் ‘அனுத்தரம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; ஸமாஹிதம் வா சித்தம் ‘ஸமாஹிதம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; அஸமாஹிதம் வா சித்தம் ‘அஸமாஹிதம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; விமுத்தம் வா சித்தம் ‘விமுத்தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி; அவிமுத்தம் வா சித்தம் ‘அவிமுத்தம் சித்த’ந்தி பஜானாதி’’.

‘‘ஏவம் பா⁴விதேஸு கோ², பி⁴க்கு², சதூஸு இத்³தி⁴பாதே³ஸு ஏவம் ப³ஹுலீகதேஸு, அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரதி, ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ திஸ்ஸோபி ஜாதியோ சதஸ்ஸோபி ஜாதியோ பஞ்சபி ஜாதியோ த³ஸபி ஜாதியோ வீஸம்பி ஜாதியோ திம்ஸம்பி ஜாதியோ சத்தாலீஸம்பி ஜாதியோ பஞ்ஞாஸம்பி ஜாதியோ ஜாதிஸதம்பி ஜாதிஸஹஸ்ஸம்பி ஜாதிஸதஸஹஸ்ஸம்பி அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே அனேகேபி ஸம்வட்டவிவட்டகப்பே – ‘அமுத்ராஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ அமுத்ர உத³பாதி³ம் [உப்பாதி³ம் (ஸீ.)]; தத்ராபாஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²ப்படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ இதூ⁴பபன்னோ’தி. இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரதி.

‘‘ஏவம் பா⁴விதேஸு கோ² பி⁴க்கு², சதூஸு இத்³தி⁴பாதே³ஸு ஏவம் ப³ஹுலீகதேஸு, தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸதி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாதி – ‘இமே வத, போ⁴ந்தோ, ஸத்தா காயது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் உபவாத³கா மிச்சா²தி³ட்டி²கா மிச்சா²தி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா; தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னா. இமே வா பன, போ⁴ந்தோ, ஸத்தா காயஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா அரியானம் அனுபவாத³கா ஸம்மாதி³ட்டி²கா ஸம்மாதி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா; தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னா’தி. இதி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸதி சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாதி.

‘‘ஏவம் பா⁴விதேஸு கோ², பி⁴க்கு², சதூஸு இத்³தி⁴பாதே³ஸு ஏவம் ப³ஹுலீகதேஸு, ஆஸவானம் க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’தி. பட²மம்.