3. கோடிகா³மவக்³கோ³

1. பட²மகோடிகா³மஸுத்தம்

1091. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வஜ்ஜீஸு விஹரதி கோடிகா³மே. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘சதுன்னம், பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சானம் அனனுபோ³தா⁴ அப்படிவேதா⁴ ஏவமித³ம் தீ³க⁴மத்³தா⁴னம் ஸந்தா⁴விதம் ஸம்ஸரிதம் மமஞ்சேவ தும்ஹாகஞ்ச’’.

‘‘கதமேஸம் சதுன்னம்? து³க்க²ஸ்ஸ, பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சஸ்ஸ அனனுபோ³தா⁴ அப்படிவேதா⁴ ஏவமித³ம் தீ³க⁴மத்³தா⁴னம் ஸந்தா⁴விதம் ஸம்ஸரிதம் மமஞ்சேவ தும்ஹாகஞ்ச. து³க்க²ஸமுத³யஸ்ஸ அரியஸச்சஸ்ஸ…பே… து³க்க²னிரோத⁴ஸ்ஸ அரியஸச்சஸ்ஸ…பே… து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய அரியஸச்சஸ்ஸ அனனுபோ³தா⁴ அப்படிவேதா⁴ ஏவமித³ம் தீ³க⁴மத்³தா⁴னம் ஸந்தா⁴விதம் ஸம்ஸரிதம் மமஞ்சேவ தும்ஹாகஞ்ச. தயித³ம், பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் அரியஸச்சம் அனுபு³த்³த⁴ம் படிவித்³த⁴ம், து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம் அனுபு³த்³த⁴ம் படிவித்³த⁴ம், து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம் அனுபு³த்³த⁴ம் படிவித்³த⁴ம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம் அனுபு³த்³த⁴ம் படிவித்³த⁴ம்; உச்சி²ன்னா ப⁴வதண்ஹா, கீ²ணா ப⁴வனேத்தி; நத்தி²தா³னி புனப்³ப⁴வோ’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘சதுன்னம் அரியஸச்சானம், யதா²பூ⁴தம் அத³ஸ்ஸனா;

ஸம்ஸிதம் [ஸம்ஸரிதம் (ஸ்யா. கம். க.) தீ³. நி. 2.155] தீ³க⁴மத்³தா⁴னம், தாஸு தாஸ்வேவ ஜாதிஸு.

‘‘தானி [யானி (ஸ்யா. கம். பீ. க.)] ஏதானி தி³ட்டா²னி, ப⁴வனேத்தி ஸமூஹதா;

உச்சி²ன்னம் மூலம் து³க்க²ஸ்ஸ, நத்தி²தா³னி புனப்³ப⁴வோ’’தி. பட²மம்;

2. து³தியகோடிகா³மஸுத்தம்

1092. ‘‘யே ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானந்தி, ‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’தி யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானந்தி, ‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’தி யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானந்தி, ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானந்தி, ந மே தே, பி⁴க்க²வே, ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ஸமணேஸு வா ஸமணஸம்மதா ப்³ராஹ்மணேஸு வா ப்³ராஹ்மணஸம்மதா, ந ச பனேதே ஆயஸ்மந்தோ ஸாமஞ்ஞத்த²ம் வா ப்³ரஹ்மஞ்ஞத்த²ம் வா தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரந்தி.

‘‘யே ச கோ² கேசி, பி⁴க்க²வே, ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யதா²பூ⁴தம் பஜானந்தி, ‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானந்தி, ‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானந்தி, ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யதா²பூ⁴தம் பஜானந்தி, தே கோ² மே, பி⁴க்க²வே, ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா ஸமணேஸு சேவ ஸமணஸம்மதா ப்³ராஹ்மணேஸு ச ப்³ராஹ்மணஸம்மதா, தே ச பனாயஸ்மந்தோ ஸாமஞ்ஞத்த²ஞ்ச ப்³ரஹ்மஞ்ஞத்த²ஞ்ச தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரந்தீ’’தி.

இத³மவோச ப⁴க³வா. இத³ம் வத்வான ஸுக³தோ அதா²பரம் ஏதத³வோச ஸத்தா² –

‘‘யே து³க்க²ம் நப்பஜானந்தி, அதோ² து³க்க²ஸ்ஸ ஸம்ப⁴வம்;

யத்த² ச ஸப்³ப³ஸோ து³க்க²ம், அஸேஸம் உபருஜ்ஜ²தி.

‘‘தஞ்ச மக்³க³ம் ந ஜானந்தி, து³க்கூ²பஸமகா³மினம்;

சேதோவிமுத்திஹீனா தே, அதோ² பஞ்ஞாவிமுத்தியா;

அப⁴ப்³பா³ தே அந்தகிரியாய, தே வே ஜாதிஜரூபகா³.

‘‘யே ச து³க்க²ம் பஜானந்தி, அதோ² து³க்க²ஸ்ஸ ஸம்ப⁴வம்;

யத்த² ச ஸப்³ப³ஸோ து³க்க²ம், அஸேஸம் உபருஜ்ஜ²தி.

‘‘தஞ்ச மக்³க³ம் பஜானந்தி, து³க்கூ²பஸமகா³மினம்;

சேதோவிமுத்திஸம்பன்னா, அதோ² பஞ்ஞாவிமுத்தியா;

ஸப்³பா³ தே அந்தகிரியாய, ந தே ஜாதிஜரூபகா³’’தி. து³தியம்;

3. ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸுத்தம்

1093. ஸாவத்தி²னிதா³னம். சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சானி. கதமானி சத்தாரி? து³க்க²ம் அரியஸச்சம்…பே… து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, சத்தாரி அரியஸச்சானி. இமேஸம் கோ², பி⁴க்க²வே, சதுன்னம் அரியஸச்சானம் யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴த்தா ததா²க³தோ ‘அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴’தி வுச்சதி.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. ததியம்.

4. அரஹந்தஸுத்தம்

1094. ஸாவத்தி²னிதா³னம். யே ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அதீதமத்³தா⁴னம் அரஹந்தோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி²ம்ஸு, ஸப்³பே³ தே சத்தாரி அரியஸச்சானி யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி²ம்ஸு. யே ஹி [யேபி ஹி (ப³ஹூஸு)] கேசி, பி⁴க்க²வே, அனாக³தமத்³தா⁴னம் அரஹந்தோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி²ஸ்ஸந்தி, ஸப்³பே³ தே சத்தாரி அரியஸச்சானி யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி²ஸ்ஸந்தி. யே ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, ஏதரஹி அரஹந்தோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²ந்தி, ஸப்³பே³ தே சத்தாரி அரியஸச்சானி யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²ந்தி.

‘‘கதமானி சத்தாரி? து³க்க²ம் அரியஸச்சம், து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம். யே ஹி, கேசி, பி⁴க்க²வே, அதீதமத்³தா⁴னம் அரஹந்தோ ஸம்மாஸம்பு³த்³தா⁴ யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி²ம்ஸு…பே… அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி²ஸ்ஸந்தி…பே… அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²ந்தி, ஸப்³பே³ தே இமானி சத்தாரி அரியஸச்சானி யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜ²ந்தி.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. சதுத்த²ம்.

5. ஆஸவக்க²யஸுத்தம்

1095. ‘‘ஜானதோஹம், பி⁴க்க²வே, பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யம் வதா³மி, நோ அஜானதோ அபஸ்ஸதோ. கிஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ஜானதோ பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யோ ஹோதி? ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி, பி⁴க்க²வே, ஜானதோ பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யோ ஹோதி, ‘அயம் து³க்க²ஸமுத³யோ’தி ஜானதோ பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யோ ஹோதி, ‘அயம் து³க்க²னிரோதோ⁴’தி ஜானதோ பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யோ ஹோதி, ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி ஜானதோ பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யோ ஹோதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, ஜானதோ ஏவம் பஸ்ஸதோ ஆஸவானம் க²யோ ஹோதி.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. பஞ்சமம்.

6. மித்தஸுத்தம்

1096. ‘‘யே ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அனுகம்பேய்யாத², யே ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞேய்யும் – மித்தா வா அமச்சா வா ஞாதீ வா ஸாலோஹிதா வா – தே வோ, பி⁴க்க²வே, சதுன்னம் அரியஸச்சானம் யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸமயாய ஸமாத³பேதப்³பா³ நிவேஸேதப்³பா³ பதிட்டா²பேதப்³பா³.

‘‘கதமேஸம் சதுன்னம்? து³க்க²ஸ்ஸ அரியஸச்சஸ்ஸ, து³க்க²ஸமுத³யஸ்ஸ அரியஸச்சஸ்ஸ, து³க்க²னிரோத⁴ஸ்ஸ அரியஸச்சஸ்ஸ, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினியா படிபதா³ய அரியஸச்சஸ்ஸ. யே ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அனுகம்பேய்யாத², யே ச ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞேய்யும் – மித்தா வா அமச்சா வா ஞாதீ வா ஸாலோஹிதா வா தே வோ, பி⁴க்க²வே, இமேஸம் சதுன்னம் அரியஸச்சானம் யதா²பூ⁴தம் அபி⁴ஸமயாய ஸமாத³பேதப்³பா³ நிவேஸேதப்³பா³ பதிட்டா²பேதப்³பா³.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. ச²ட்ட²ம்.

7. தத²ஸுத்தம்

1097. ‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சானி. கதமானி சத்தாரி? து³க்க²ம் அரியஸச்சம், து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, சத்தாரி அரியஸச்சானி ததா²னி அவிததா²னி அனஞ்ஞதா²னி; தஸ்மா ‘அரியஸச்சானீ’தி வுச்சந்தி.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. ஸத்தமம்.

8. லோகஸுத்தம்

1098. ‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சானி. கதமானி சத்தாரி? து³க்க²ம் அரியஸச்சம், து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம். ஸதே³வகே லோகே ஸமாரகே ஸப்³ரஹ்மகே ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணியா பஜாய ஸதே³வமனுஸ்ஸாய ததா²க³தோ அரியோ; தஸ்மா ‘அரியஸச்சானீ’தி வுச்சந்தி’’.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. அட்ட²மம்.

9. பரிஞ்ஞேய்யஸுத்தம்

1099. ‘‘சத்தாரிமானி, பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சானி. கதமானி சத்தாரி? து³க்க²ம் அரியஸச்சம், து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, சத்தாரி அரியஸச்சானி. இமேஸம் கோ², பி⁴க்க²வே, சதுன்னம் அரியஸச்சானம் அத்தி² அரியஸச்சம் பரிஞ்ஞேய்யம், அத்தி² அரியஸச்சம் பஹாதப்³ப³ம், அத்தி² அரியஸச்சம் ஸச்சி²காதப்³ப³ம், அத்தி² அரியஸச்சம் பா⁴வேதப்³ப³ம்.

‘‘கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சம் பரிஞ்ஞேய்யம்? து³க்க²ம், பி⁴க்க²வே, அரியஸச்சம் பரிஞ்ஞேய்யம், து³க்க²ஸமுத³யம் அரியஸச்சம் பஹாதப்³ப³ம், து³க்க²னிரோத⁴ம் அரியஸச்சம் ஸச்சி²காதப்³ப³ம், து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³ அரியஸச்சம் பா⁴வேதப்³ப³ம்.

‘‘தஸ்மாதிஹ, பி⁴க்க²வே, ‘இத³ம் து³க்க²’ந்தி யோகோ³ கரணீயோ…பே… ‘அயம் து³க்க²னிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³’தி யோகோ³ கரணீயோ’’தி. நவமம்.

10. க³வம்பதிஸுத்தம்

1100. ஏகம் ஸமயம் ஸம்ப³ஹுலா தே²ரா பி⁴க்கூ² சேதேஸு [சேதியேஸு (ஸ்யா.)] விஹரந்தி ஸஹஞ்சனிகே [ஸஹஜனியே (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)]. தேன கோ² பன ஸமயேன ஸம்ப³ஹுலானம் தே²ரானம் பி⁴க்கூ²னம் பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தானம் மண்ட³லமாளே ஸன்னிஸின்னானம் ஸன்னிபதிதானம் அயமந்தராகதா² உத³பாதி³ – ‘‘யோ நு கோ², ஆவுஸோ, து³க்க²ம் பஸ்ஸதி து³க்க²ஸமுத³யம்பி ஸோ பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴ம்பி பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம்பி பஸ்ஸதீ’’தி.

ஏவம் வுத்தே ஆயஸ்மா க³வம்பதி தே²ரோ [க³வம்பதித்தே²ரோ (ஸ்யா. கம்.)] பி⁴க்கூ² ஏதத³வோச – ‘‘ஸம்முகா² மேதம், ஆவுஸோ, ப⁴க³வதோ ஸுதம், ஸம்முகா² படிக்³க³ஹிதம் – ‘யோ, பி⁴க்க²வே, து³க்க²ம் பஸ்ஸதி து³க்க²ஸமுத³யம்பி ஸோ பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴ம்பி பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம்பி பஸ்ஸதி. யோ து³க்க²ஸமுத³யம் பஸ்ஸதி து³க்க²ம்பி ஸோ பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴ம்பி பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம்பி பஸ்ஸதி. யோ து³க்க²னிரோத⁴ம் பஸ்ஸதி து³க்க²ம்பி ஸோ பஸ்ஸதி, து³க்க²ஸமுத³யம்பி பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம்பி பஸ்ஸதி. யோ து³க்க²னிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம் பஸ்ஸதி து³க்க²ம்பி ஸோ பஸ்ஸதி, து³க்க²ஸமுத³யம்பி பஸ்ஸதி, து³க்க²னிரோத⁴ம்பி பஸ்ஸதீ’’’தி. த³ஸமம்.

கோடிகா³மவக்³கோ³ ததியோ.

தஸ்ஸுத்³தா³னம் –

த்³வே வஜ்ஜீ ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴, அரஹம் ஆஸவக்க²யோ;

மித்தம் ததா² ச லோகோ ச, பரிஞ்ஞேய்யம் க³வம்பதீதி.