2. வேத³னாஸம்யுத்தம்
1. ஸகா³தா²வக்³கோ³
1. ஸமாதி⁴ஸுத்தம்
249. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா. கதமா திஸ்ஸோ? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ வேத³னாதி.
‘‘ஸமாஹிதோ ஸம்பஜானோ, ஸதோ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாவகோ;
வேத³னா ச பஜானாதி, வேத³னானஞ்ச ஸம்ப⁴வம்.
‘‘யத்த² சேதா நிருஜ்ஜ²ந்தி, மக்³க³ஞ்ச க²யகா³மினம்;
வேத³னானம் க²யா பி⁴க்கு², நிச்சா²தோ பரினிப்³பு³தோ’’தி. பட²மம்;
2. ஸுக²ஸுத்தம்
250. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா. கதமா திஸ்ஸோ? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ வேத³னாதி.
‘‘ஸுக²ம் வா யதி³ வா து³க்க²ம், அது³க்க²மஸுக²ம் ஸஹ;
அஜ்ஜ²த்தஞ்ச ப³ஹித்³தா⁴ ச, யம் கிஞ்சி அத்தி² வேதி³தம்.
‘‘ஏதம் து³க்க²ந்தி ஞத்வான, மோஸத⁴ம்மம் பலோகினம்;
பு²ஸ்ஸ பு²ஸ்ஸ வயம் பஸ்ஸம், ஏவம் தத்த² விரஜ்ஜதீ’’தி. து³தியம்;
3. பஹானஸுத்தம்
251. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா. கதமா திஸ்ஸோ? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. ஸுகா²ய, பி⁴க்க²வே, வேத³னாய ராகா³னுஸயோ பஹாதப்³போ³, து³க்கா²ய வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ பஹாதப்³போ³, அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய அவிஜ்ஜானுஸயோ பஹாதப்³போ³. யதோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஸுகா²ய வேத³னாய ராகா³னுஸயோ பஹீனோ ஹோதி, து³க்கா²ய வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ பஹீனோ ஹோதி, அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய அவிஜ்ஜானுஸயோ பஹீனோ ஹோதி, அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘பி⁴க்கு² நிரனுஸயோ ஸம்மத்³த³ஸோ அச்சே²ச்சி² [அச்சே²ஜ்ஜி (ப³ஹூஸு)] தண்ஹம், விவத்தயி [வாவத்தயி (ஸீ.)] ஸம்யோஜனம், ஸம்மா மானாபி⁴ஸமயா அந்தமகாஸி து³க்க²ஸ்ஸா’’’தி.
‘‘ஸுக²ம் வேத³யமானஸ்ஸ [வேதி³யமானஸ்ஸ (ஸீ. பீ.)], வேத³னம் அப்பஜானதோ;
ஸோ ராகா³னுஸயோ ஹோதி, அனிஸ்ஸரணத³ஸ்ஸினோ.
‘‘து³க்க²ம் வேத³யமானஸ்ஸ, வேத³னம் அப்பஜானதோ;
படிகா⁴னுஸயோ ஹோதி, அனிஸ்ஸரணத³ஸ்ஸினோ.
‘‘அது³க்க²மஸுக²ம் ஸந்தம், பூ⁴ரிபஞ்ஞேன தே³ஸிதம்;
தஞ்சாபி அபி⁴னந்த³தி, நேவ து³க்கா² பமுச்சதி.
‘‘யதோ ச பி⁴க்கு² ஆதாபீ, ஸம்பஜஞ்ஞம் ந ரிஞ்சதி;
ததோ ஸோ வேத³னா ஸப்³பா³, பரிஜானாதி பண்டி³தோ.
‘‘ஸோ வேத³னா பரிஞ்ஞாய, தி³ட்டே² த⁴ம்மே அனாஸவோ;
காயஸ்ஸ பே⁴தா³ த⁴ம்மட்டோ², ஸங்க்²யம் நோபேதி வேத³கூ³’’தி. ததியம்;
4. பாதாலஸுத்தம்
252. ‘‘அஸ்ஸுதவா, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனோ யம் வாசம் பா⁴ஸதி – ‘அத்தி² மஹாஸமுத்³தே³ பாதாலோ’தி. தம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ அஸந்தம் அவிஜ்ஜமானம் ஏவம் வாசம் பா⁴ஸதி – ‘அத்தி² மஹாஸமுத்³தே³ பாதாலோ’தி. ஸாரீரிகானம் கோ² ஏதம், பி⁴க்க²வே, து³க்கா²னம் வேத³னானம் அதி⁴வசனம் யதி³த³ம் ‘பாதாலோ’தி. அஸ்ஸுதவா, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனோ ஸாரீரிகாய து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ ஸோசதி கிலமதி பரிதே³வதி உரத்தாளிம் கந்த³தி ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ பாதாலே ந பச்சுட்டா²ஸி, கா³த⁴ஞ்ச நாஜ்ஜ²கா³’. ஸுதவா ச கோ², பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸாரீரிகாய து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ நேவ ஸோசதி, ந கிலமதி, ந பரிதே³வதி, ந உரத்தாளிம் கந்த³தி, ந ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘ஸுதவா அரியஸாவகோ பாதாலே பச்சுட்டா²ஸி, கா³த⁴ஞ்ச அஜ்ஜ²கா³’’’தி.
‘‘யோ ஏதா நாதி⁴வாஸேதி, உப்பன்னா வேத³னா து³கா²;
ஸாரீரிகா பாணஹரா, யாஹி பு²ட்டோ² பவேத⁴தி.
‘‘அக்கந்த³தி பரோத³தி, து³ப்³ப³லோ அப்பதா²மகோ;
ந ஸோ பாதாலே பச்சுட்டா²ஸி, அதோ² கா³த⁴ம்பி நாஜ்ஜ²கா³.
‘‘யோ சேதா அதி⁴வாஸேதி, உப்பன்னா வேத³னா து³கா²;
ஸாரீரிகா பாணஹரா, யாஹி பு²ட்டோ² ந வேத⁴தி;
ஸ வே பாதாலே பச்சுட்டா²ஸி, அதோ² கா³த⁴ம்பி அஜ்ஜ²கா³’’தி. சதுத்த²ம்;
5. த³ட்ட²ப்³ப³ஸுத்தம்
253. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா. கதமா திஸ்ஸோ? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. ஸுகா², பி⁴க்க²வே, வேத³னா து³க்க²தோ த³ட்ட²ப்³பா³, து³க்கா² வேத³னா ஸல்லதோ த³ட்ட²ப்³பா³, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா அனிச்சதோ த³ட்ட²ப்³பா³. யதோ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஸுகா² வேத³னா து³க்க²தோ தி³ட்டா² ஹோதி, து³க்கா² வேத³னா ஸல்லதோ தி³ட்டா² ஹோதி, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா அனிச்சதோ தி³ட்டா² ஹோதி – அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘பி⁴க்கு² ஸம்மத்³த³ஸோ அச்சே²ச்சி² தண்ஹம், விவத்தயி ஸம்யோஜனம், ஸம்மா மானாபி⁴ஸமயா அந்தமகாஸி து³க்க²ஸ்ஸா’’’தி.
‘‘யோ ஸுக²ம் து³க்க²தோ அத்³த³, து³க்க²மத்³த³க்கி² ஸல்லதோ;
அது³க்க²மஸுக²ம் ஸந்தம், அத்³த³க்கி² நம் அனிச்சதோ.
‘‘ஸ வே ஸம்மத்³த³ஸோ பி⁴க்கு², பரிஜானாதி வேத³னா;
ஸோ வேத³னா பரிஞ்ஞாய, தி³ட்டே² த⁴ம்மே அனாஸவோ;
காயஸ்ஸ பே⁴தா³ த⁴ம்மட்டோ², ஸங்க்²யம் நோபேதி வேத³கூ³’’தி. பஞ்சமம்;
6. ஸல்லஸுத்தம்
254. ‘‘அஸ்ஸுதவா, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனோ ஸுக²ம்பி வேத³னம் வேத³யதி [வேதி³யதி (ஸீ. பீ.)], து³க்க²ம்பி வேத³னம் வேத³யதி, அது³க்க²மஸுக²ம்பி வேத³னம் வேத³யதி. ஸுதவா, பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ ஸுக²ம்பி வேத³னம் வேத³யதி, து³க்க²ம்பி வேத³னம் வேத³யதி, அது³க்க²மஸுக²ம்பி வேத³னம் வேத³யதி. தத்ர, பி⁴க்க²வே, கோ விஸேஸோ கோ அதி⁴ப்பயாஸோ [அதி⁴ப்பாயோ (ஸீ. க.), அதி⁴ப்பாயஸோ (ஸ்யா. கம்.), அதி⁴ப்பாயோஸோ (பீ.)] கிம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேனா’’தி? ப⁴க³வம்மூலகா நோ, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா…பே… அஸ்ஸுதவா. பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனோ து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ ஸோசதி கிலமதி பரிதே³வதி உரத்தாளிம் கந்த³தி ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோ த்³வே வேத³னா வேத³யதி – காயிகஞ்ச, சேதஸிகஞ்ச. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸம் ஸல்லேன விஜ்ஜே²ய்ய [ஸல்லேன அனுவிஜ்ஜே²ய்யும் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)]. தமேனம் து³தியேன ஸல்லேன அனுவேத⁴ம் விஜ்ஜே²ய்ய [ஸல்லேன அனுவிஜ்ஜே²ய்யும் (ஸீ.), ஸல்லேன அனுவேத⁴ம் விஜ்ஜே²ய்யும் (ஸ்யா. கம்.), ஸல்லேன விஜ்ஜே²ய்யும் (பீ.)]. ஏவஞ்ஹி ஸோ, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ த்³விஸல்லேன வேத³னம் வேத³யதி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ ஸோசதி கிலமதி பரிதே³வதி உரத்தாளிம் கந்த³தி ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோ த்³வே வேத³னா வேத³யதி – காயிகஞ்ச, சேதஸிகஞ்ச. தஸ்ஸாயேவ கோ² பன து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ படிக⁴வா ஹோதி. தமேனம் து³க்கா²ய வேத³னாய படிக⁴வந்தம், யோ து³க்கா²ய வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ, ஸோ அனுஸேதி. ஸோ து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ காமஸுக²ம் அபி⁴னந்த³தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ந ஹி ஸோ, பி⁴க்க²வே, பஜானாதி அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ அஞ்ஞத்ர காமஸுகா² து³க்கா²ய வேத³னாய நிஸ்ஸரணம், தஸ்ஸ காமஸுக²ஞ்ச அபி⁴னந்த³தோ, யோ ஸுகா²ய வேத³னாய ராகா³னுஸயோ, ஸோ அனுஸேதி. ஸோ தாஸம் வேத³னானம் ஸமுத³யஞ்ச அத்த²ங்க³மஞ்ச அஸ்ஸாத³ஞ்ச ஆதீ³னவஞ்ச நிஸ்ஸரணஞ்ச யதா²பூ⁴தம் நப்பஜானாதி. தஸ்ஸ தாஸம் வேத³னானம் ஸமுத³யஞ்ச அத்த²ங்க³மஞ்ச அஸ்ஸாத³ஞ்ச ஆதீ³னவஞ்ச நிஸ்ஸரணஞ்ச யதா²பூ⁴தம் அப்பஜானதோ, யோ அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய அவிஜ்ஜானுஸயோ, ஸோ அனுஸேதி. ஸோ ஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. து³க்க²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. அது³க்க²மஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ ஸஞ்ஞுத்தோ ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, ஸஞ்ஞுத்தோ து³க்க²ஸ்மா’தி வதா³மி.
‘‘ஸுதவா ச கோ², பி⁴க்க²வே, அரியஸாவகோ து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ ந ஸோசதி, ந கிலமதி, ந பரிதே³வதி, ந உரத்தாளிம் கந்த³தி, ந ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோ ஏகம் வேத³னம் வேத³யதி – காயிகம், ந சேதஸிகம்.
‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸம் ஸல்லேன விஜ்ஜே²ய்ய. தமேனம் து³தியேன ஸல்லேன அனுவேத⁴ம் ந விஜ்ஜே²ய்ய. ஏவஞ்ஹி ஸோ, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ ஏகஸல்லேன வேத³னம் வேத³யதி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, ஸுதவா அரியஸாவகோ து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ ந ஸோசதி, ந கிலமதி, ந பரிதே³வதி, ந உரத்தாளிம் கந்த³தி, ந ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதி. ஸோ ஏகம் வேத³னம் வேத³யதி – காயிகம், ந சேதஸிகம். தஸ்ஸாயேவ கோ² பன து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ படிக⁴வா ந ஹோதி. தமேனம் து³க்கா²ய வேத³னாய அப்படிக⁴வந்தம், யோ து³க்கா²ய வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ, ஸோ நானுஸேதி. ஸோ து³க்கா²ய வேத³னாய பு²ட்டோ² ஸமானோ காமஸுக²ம் நாபி⁴னந்த³தி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? பஜானாதி ஹி ஸோ, பி⁴க்க²வே, ஸுதவா அரியஸாவகோ அஞ்ஞத்ர காமஸுகா² து³க்கா²ய வேத³னாய நிஸ்ஸரணம். தஸ்ஸ காமஸுக²ம் நாபி⁴னந்த³தோ யோ ஸுகா²ய வேத³னாய ராகா³னுஸயோ, ஸோ நானுஸேதி. ஸோ தாஸம் வேத³னானம் ஸமுத³யஞ்ச அத்த²ங்க³மஞ்ச அஸ்ஸாத³ஞ்ச ஆதீ³னவம் ச நிஸ்ஸரணஞ்ச யதா²பூ⁴தம் பஜானாதி. தஸ்ஸ தாஸம் வேத³னானம் ஸமுத³யஞ்ச அத்த²ங்க³மஞ்ச அஸ்ஸாத³ஞ்ச ஆதீ³னவஞ்ச நிஸ்ஸரணஞ்ச யதா²பூ⁴தம் பஜானதோ, யோ அது³க்க²மஸுகா²ய வேத³னாய அவிஜ்ஜானுஸயோ, ஸோ நானுஸேதி. ஸோ ஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. து³க்க²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. அது³க்க²மஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘ஸுதவா அரியஸாவகோ விஸஞ்ஞுத்தோ ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, விஸஞ்ஞுத்தோ து³க்க²ஸ்மா’தி வதா³மி. அயம் கோ², பி⁴க்க²வே, விஸேஸோ, அயம் அதி⁴ப்பயாஸோ, இத³ம் நானாகரணம் ஸுதவதோ அரியஸாவகஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதா புது²ஜ்ஜனேனா’’தி.
‘‘ந வேத³னம் வேத³யதி ஸபஞ்ஞோ,
ஸுக²ம்பி து³க்க²ம்பி ப³ஹுஸ்ஸுதோபி;
அயஞ்ச தீ⁴ரஸ்ஸ புது²ஜ்ஜனேன,
மஹா [அயம் (ஸ்யா. கம். க.)] விஸேஸோ குஸலஸ்ஸ ஹோதி.
‘‘ஸங்கா²தத⁴ம்மஸ்ஸ ப³ஹுஸ்ஸுதஸ்ஸ,
விபஸ்ஸதோ [ஸம்பஸ்ஸதோ (ஸீ. பீ.)] லோகமிமம் பரஞ்ச;
இட்ட²ஸ்ஸ த⁴ம்மா ந மதே²ந்தி சித்தம்,
அனிட்ட²தோ நோ படிகா⁴தமேதி.
‘‘தஸ்ஸானுரோதா⁴ அத²வா விரோதா⁴,
விதூ⁴பிதா அத்த²க³தா ந ஸந்தி;
பத³ஞ்ச ஞத்வா விரஜம் அஸோகம்,
ஸம்மா பஜானாதி ப⁴வஸ்ஸ பாரகூ³’’தி. ச²ட்ட²ம்;
7. பட²மகே³லஞ்ஞஸுத்தம்
255. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி மஹாவனே கூடாகா³ரஸாலாயம். அத² கோ² ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேன கி³லானஸாலா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³. நிஸஜ்ஜ கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி –
‘‘ஸதோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ காலம் ஆக³மேய்ய. அயம் வோ அம்ஹாகம் அனுஸாஸனீ.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸதோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காயே காயானுபஸ்ஸீ விஹரதி ஆதாபீ ஸம்பஜானோ ஸதிமா, வினேய்ய லோகே அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸம்; வேத³னாஸு வேத³னானுபஸ்ஸீ விஹரதி…பே… சித்தே சித்தானுபஸ்ஸீ விஹரதி…பே… த⁴ம்மேஸு த⁴ம்மானுபஸ்ஸீ விஹரதி ஆதாபீ ஸம்பஜானோ ஸதிமா, வினேய்ய லோகே அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸம். ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸதோ ஹோதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அபி⁴க்கந்தே படிக்கந்தே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, ஆலோகிதே விலோகிதே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, ஸமிஞ்ஜிதே பஸாரிதே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, ஸங்கா⁴டிபத்தசீவரதா⁴ரணே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, அஸிதே பீதே கா²யிதே ஸாயிதே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, உச்சாரபஸ்ஸாவகம்மே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி, க³தே டி²தே நிஸின்னே ஸுத்தே ஜாக³ரிதே பா⁴ஸிதே துண்ஹீபா⁴வே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி. ஸதோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ காலம் ஆக³மேய்ய. அயம் வோ அம்ஹாகம் அனுஸாஸனீ.
‘‘தஸ்ஸ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஏவம் ஸதஸ்ஸ ஸம்பஜானஸ்ஸ அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ உப்பஜ்ஜதி ஸுகா² வேத³னா, ஸோ ஏவம் பஜானாதி – ‘உப்பன்னா கோ² ம்யாயம் ஸுகா² வேத³னா. ஸா ச கோ² படிச்ச, நோ அப்படிச்ச. கிம் படிச்ச? இமமேவ காயம் படிச்ச. அயம் கோ² பன காயோ அனிச்சோ ஸங்க²தோ படிச்சஸமுப்பன்னோ. அனிச்சம் கோ² பன ஸங்க²தம் படிச்சஸமுப்பன்னம் காயம் படிச்ச உப்பன்னா ஸுகா² வேத³னா குதோ நிச்சா ப⁴விஸ்ஸதீ’தி! ஸோ காயே ச ஸுகா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, வயானுபஸ்ஸீ விஹரதி, விராகா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸீ விஹரதி, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி. தஸ்ஸ காயே ச ஸுகா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, வயானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, விராகா³னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, யோ காயே ச ஸுகா²ய ச வேத³னாய ராகா³னுஸயோ, ஸோ பஹீயதி.
‘‘தஸ்ஸ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஏவம் ஸதஸ்ஸ ஸம்பஜானஸ்ஸ அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ உப்பஜ்ஜதி து³க்கா² வேத³னா. ஸோ ஏவம் பஜானாதி – ‘உப்பன்னா கோ² ம்யாயம் து³க்கா² வேத³னா. ஸா ச கோ² படிச்ச, நோ அப்படிச்ச. கிம் படிச்ச? இமமேவ காயம் படிச்ச. அயம் கோ² பன காயோ அனிச்சோ ஸங்க²தோ படிச்சஸமுப்பன்னோ. அனிச்சம் கோ² பன ஸங்க²தம் படிச்சஸமுப்பன்னம் காயம் படிச்ச உப்பன்னா து³க்கா² வேத³னா குதோ நிச்சா ப⁴விஸ்ஸதீ’தி! ஸோ காயே ச து³க்கா²ய வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, வயானுபஸ்ஸீ விஹரதி, விராகா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸீ விஹரதி, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி. தஸ்ஸ காயே ச து³க்கா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ…பே… படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, யோ காயே ச து³க்கா²ய ச வேத³னாய படிகா⁴னுஸயோ, ஸோ பஹீயதி.
‘‘தஸ்ஸ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஏவம் ஸதஸ்ஸ ஸம்பஜானஸ்ஸ அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ உப்பஜ்ஜதி அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா, ஸோ ஏவம் பஜானாதி – ‘உப்பன்னா கோ² ம்யாயம் அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. ஸா ச கோ² படிச்ச, நோ அப்படிச்ச. கிம் படிச்ச? இமமேவ காயம் படிச்ச. அயம் கோ² பன காயோ அனிச்சோ ஸங்க²தோ படிச்சஸமுப்பன்னோ. அனிச்சம் கோ² பன ஸங்க²தம் படிச்சஸமுப்பன்னம் காயம் படிச்ச உப்பன்னா அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா குதோ நிச்சா ப⁴விஸ்ஸதீ’தி! ஸோ காயே ச அது³க்க²மஸுகா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, வயானுபஸ்ஸீ விஹரதி, விராகா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸீ விஹரதி, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி. தஸ்ஸ காயே ச அது³க்க²மஸுகா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ…பே… படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, யோ காயே ச அது³க்க²மஸுகா²ய ச வேத³னாய அவிஜ்ஜானுஸயோ, ஸோ பஹீயதி.
‘‘ஸோ ஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸா அனிச்சாதி பஜானாதி, அனஜ்ஜோ²ஸிதாதி பஜானாதி, அனபி⁴னந்தி³தாதி பஜானாதி; து³க்க²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸா அனிச்சாதி பஜானாதி, அனஜ்ஜோ²ஸிதாதி பஜானாதி, அனபி⁴னந்தி³தாதி பஜானாதி; அது³க்க²மஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, ஸா அனிச்சாதி பஜானாதி, அனஜ்ஜோ²ஸிதாதி பஜானாதி, அனபி⁴னந்தி³தாதி பஜானாதி. ஸோ ஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி; து³க்க²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி; அது³க்க²மஸுக²ஞ்சே வேத³னம் வேத³யதி, விஸஞ்ஞுத்தோ நம் வேத³யதி. ஸோ காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி, ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி. ‘காயஸ்ஸ பே⁴தா³ உத்³த⁴ம் ஜீவிதபரியாதா³னா இதே⁴வ ஸப்³ப³வேத³யிதானி அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீ’தி [ஸீதிப⁴விஸ்ஸந்தீதி (ஸீ. பீ. க.)] பஜானாதி.
‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தேலஞ்ச படிச்ச வட்டிஞ்ச படிச்ச தேலப்பதீ³போ ஜா²யேய்ய, தஸ்ஸேவ தேலஸ்ஸ ச வட்டியா ச பரியாதா³னா அனாஹாரோ நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி. ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி. ‘காயஸ்ஸ பே⁴தா³ உத்³த⁴ம் ஜீவிதபரியாதா³னா இதே⁴வ ஸப்³ப³வேத³யிதானி அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீ’தி பஜானாதீ’’தி. ஸத்தமம்.
8. து³தியகே³லஞ்ஞஸுத்தம்
256. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா வேஸாலியம் விஹரதி மஹாவனே கூடாகா³ரஸாலாயம். அத² கோ² ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேன கி³லானஸாலா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா பஞ்ஞத்தே ஆஸனே நிஸீதி³. நிஸஜ்ஜ கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி –
‘‘ஸதோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ காலம் ஆக³மேய்ய. அயம் வோ அம்ஹாகம் அனுஸாஸனீ.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸதோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காயே காயானுபஸ்ஸீ விஹரதி ஆதாபீ ஸம்பஜானோ ஸதிமா, வினேய்ய லோகே அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸம்; வேத³னாஸு வேத³னானுபஸ்ஸீ விஹரதி… சித்தே சித்தானுபஸ்ஸீ விஹரதி… த⁴ம்மேஸு த⁴ம்மானுபஸ்ஸீ விஹரதி ஆதாபீ ஸம்பஜானோ ஸதிமா, வினேய்ய லோகே அபி⁴ஜ்ஜா²தோ³மனஸ்ஸம். ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸதோ ஹோதி.
‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ ஹோதி? இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² அபி⁴க்கந்தே படிக்கந்தே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி…பே… பா⁴ஸிதே துண்ஹீபா⁴வே ஸம்பஜானகாரீ ஹோதி. ஏவம் கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ ஹோதி. ஸதோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்பஜானோ காலம் ஆக³மேய்ய. அயம் வோ அம்ஹாகம் அனுஸாஸனீ.
‘‘தஸ்ஸ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஏவம் ஸதஸ்ஸ ஸம்பஜானஸ்ஸ அப்பமத்தஸ்ஸ ஆதாபினோ பஹிதத்தஸ்ஸ விஹரதோ உப்பஜ்ஜதி ஸுகா² வேத³னா. ஸோ ஏவம் பஜானாதி – ‘உப்பன்னா கோ² ம்யாயம் ஸுகா² வேத³னா; ஸா ச கோ² படிச்ச, நோ அப்படிச்ச. கிம் படிச்ச? இமமேவ ப²ஸ்ஸம் படிச்ச. அயம் கோ² பன ப²ஸ்ஸோ அனிச்சோ ஸங்க²தோ படிச்சஸமுப்பன்னோ. அனிச்சம் கோ² பன ஸங்க²தம் படிச்சஸமுப்பன்னம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா ஸுகா² வேத³னா குதோ நிச்சா ப⁴விஸ்ஸதீ’தி! ஸோ ப²ஸ்ஸே ச ஸுகா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸீ விஹரதி, வயானுபஸ்ஸீ விஹரதி, விராகா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸீ விஹரதி, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ விஹரதி. தஸ்ஸ ப²ஸ்ஸே ச ஸுகா²ய ச வேத³னாய அனிச்சானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, வயானுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, விராகா³னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, நிரோதா⁴னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ, படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸினோ விஹரதோ யோ ப²ஸ்ஸே ச ஸுகா²ய ச வேத³னாய ராகா³னுஸயோ, ஸோ பஹீயதி.
‘‘தஸ்ஸ சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²னோ ஏவம் ஸதஸ்ஸ…பே… விஹரதோ உப்பஜ்ஜதி து³க்கா² வேத³னா…பே… உப்பஜ்ஜதி அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. ஸோ ஏவம் பஜானாதி – ‘உப்பன்னா கோ² ம்யாயம் அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா; ஸா ச கோ² படிச்ச, நோ அப்படிச்ச. கிம் படிச்ச? இமமேவ ப²ஸ்ஸம் படிச்ச…பே… காயஸ்ஸ பே⁴தா³ உத்³த⁴ம் ஜீவிதபரியாதா³னா இதே⁴வ ஸப்³ப³வேத³யிதானி அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீ’தி பஜானாதி’’.
‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, தேலஞ்ச படிச்ச வட்டிஞ்ச படிச்ச தேலப்பதீ³போ ஜா²யேய்ய, தஸ்ஸேவ தேலஸ்ஸ ச வட்டியா ச பரியாதா³னா அனாஹாரோ நிப்³பா³யேய்ய; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘காயபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி. ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யமானோ ‘ஜீவிதபரியந்திகம் வேத³னம் வேத³யாமீ’தி பஜானாதி. ‘காயஸ்ஸ பே⁴தா³ உத்³த⁴ம் ஜீவிதபரியாதா³னா இதே⁴வ ஸப்³ப³வேத³யிதானி அனபி⁴னந்தி³தானி ஸீதீப⁴விஸ்ஸந்தீ’தி பஜானாதீ’’தி. அட்ட²மம்.
9. அனிச்சஸுத்தம்
257. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா அனிச்சா ஸங்க²தா படிச்சஸமுப்பன்னா க²யத⁴ம்மா வயத⁴ம்மா விராக³த⁴ம்மா நிரோத⁴த⁴ம்மா. கதமா திஸ்ஸோ? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா கோ², பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ வேத³னா அனிச்சா ஸங்க²தா படிச்சஸமுப்பன்னா க²யத⁴ம்மா வயத⁴ம்மா விராக³த⁴ம்மா நிரோத⁴த⁴ம்மா’’தி. நவமம்.
10. ப²ஸ்ஸமூலகஸுத்தம்
258. ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா ப²ஸ்ஸஜா ப²ஸ்ஸமூலகா ப²ஸ்ஸனிதா³னா ப²ஸ்ஸபச்சயா. கதமா திஸ்ஸோ? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. ஸுக²வேத³னியம், பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுகா² வேத³னா. தஸ்ஸேவ ஸுக²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴, யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் ஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா ஸுகா² வேத³னா, ஸா நிருஜ்ஜ²தி, ஸா வூபஸம்மதி. து³க்க²வேத³னியம், பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி து³க்கா² வேத³னா. தஸ்ஸேவ து³க்க²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴, யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் து³க்க²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா து³க்கா² வேத³னா, ஸா நிருஜ்ஜ²தி, ஸா வூபஸம்மதி. அது³க்க²மஸுக²வேத³னியம், பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. தஸ்ஸேவ அது³க்க²மஸுக²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴, யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் அது³க்க²மஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா, ஸா நிருஜ்ஜ²தி, ஸா வூபஸம்மதி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, த்³வின்னம் கட்டா²னம் ஸங்க⁴ட்டனஸமோதா⁴னா [ஸங்க²த்தா தஸ்ஸ ஸமோதா⁴னா (ஸ்யா. கம்.) ஸங்க⁴த்தா தஸ்ஸ ஸமோதா⁴னா (க.) ஸம். நி. 2.62 பஸ்ஸிதப்³ப³ம்] உஸ்மா ஜாயதி, தேஜோ அபி⁴னிப்³ப³த்ததி. தேஸம்யேவ கட்டா²னம் நானாபா⁴வா வினிக்கே²பா, யா தஜ்ஜா உஸ்மா, ஸா நிருஜ்ஜ²தி, ஸா வூபஸம்மதி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, இமா திஸ்ஸோ வேத³னா ப²ஸ்ஸஜா ப²ஸ்ஸமூலகா ப²ஸ்ஸனிதா³னா ப²ஸ்ஸபச்சயா. தஜ்ஜம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச தஜ்ஜா வேத³னா உப்பஜ்ஜந்தி. தஜ்ஜஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴ தஜ்ஜா வேத³னா நிருஜ்ஜ²ந்தீ’’தி. த³ஸமம்.
ஸகா³தா²வக்³கோ³ பட²மோ.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
ஸமாதி⁴ ஸுக²ம் பஹானேன, பாதாலம் த³ட்ட²ப்³பே³ன ச;
ஸல்லேன சேவ கே³லஞ்ஞா, அனிச்ச ப²ஸ்ஸமூலகாதி.
2. ரஹோக³தவக்³கோ³
1. ரஹோக³தஸுத்தம்
259. அத² கோ² அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸோ பி⁴க்கு² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘இத⁴ மய்ஹம், ப⁴ந்தே, ரஹோக³தஸ்ஸ படிஸல்லீனஸ்ஸ ஏவம் சேதஸோ பரிவிதக்கோ உத³பாதி³ – ‘திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. வுத்தம் கோ² பனேதம் ப⁴க³வதா – ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம் தம் து³க்க²ஸ்மி’ந்தி. கிம் நு கோ² ஏதம் ப⁴க³வதா ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம் தம் து³க்க²ஸ்மி’’’ந்தி?
‘‘ஸாது⁴ ஸாது⁴, பி⁴க்கு²! திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்கு², வேத³னா வுத்தா மயா. ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா மயா. வுத்தம் கோ² பனேதம், பி⁴க்கு², மயா – ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம், தம் து³க்க²ஸ்மி’ந்தி. தம் கோ² பனேதம், பி⁴க்கு², மயா ஸங்கா²ரானம்யேவ அனிச்சதம் ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம் தம் து³க்க²ஸ்மி’ந்தி. தம் கோ² பனேதம், பி⁴க்கு², மயா ஸங்கா²ரானம்யேவ க²யத⁴ம்மதம்…பே… வயத⁴ம்மதம்…பே… விராக³த⁴ம்மதம் …பே… நிரோத⁴த⁴ம்மதம்…பே… விபரிணாமத⁴ம்மதம் ஸந்தா⁴ய பா⁴ஸிதம் – ‘யம் கிஞ்சி வேத³யிதம் தம் து³க்க²ஸ்மி’ந்தி. அத² கோ² பன, பி⁴க்கு², மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் நிரோதோ⁴ அக்கா²தோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா நிருத்³தா⁴ ஹோதி. து³தியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ விதக்கவிசாரா நிருத்³தா⁴ ஹோந்தி. ததியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ பீதி நிருத்³தா⁴ ஹோதி. சதுத்த²ம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா நிருத்³தா⁴ ஹோந்தி. ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ரூபஸஞ்ஞா நிருத்³தா⁴ ஹோதி. விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஆகாஸானஞ்சாயதனஸஞ்ஞா நிருத்³தா⁴ ஹோதி. ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனஸஞ்ஞா நிருத்³தா⁴ ஹோதி. நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனஸஞ்ஞா நிருத்³தா⁴ ஹோதி. ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச நிருத்³தா⁴ ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி. அத² கோ², பி⁴க்கு², மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் வூபஸமோ அக்கா²தோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா வூபஸந்தா ஹோதி. து³தியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ விதக்கவிசாரா வூபஸந்தா ஹோந்தி…பே… ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச வூபஸந்தா ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ வூபஸந்தோ ஹோதி, தோ³ஸோ வூபஸந்தோ ஹோதி, மோஹோ வூபஸந்தோ ஹோதி. ச²யிமா, பி⁴க்கு², பஸ்ஸத்³தி⁴யோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. து³தியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ விதக்கவிசாரா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. ததியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ பீதி படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. சதுத்த²ம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதீ’’தி. பட²மம்.
2. பட²மஆகாஸஸுத்தம்
260. ‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆகாஸே விவிதா⁴ வாதா வாயந்தி. புரத்தி²மாபி வாதா வாயந்தி, பச்சி²மாபி வாதா வாயந்தி, உத்தராபி வாதா வாயந்தி, த³க்கி²ணாபி வாதா வாயந்தி, ஸரஜாபி வாதா வாயந்தி, அரஜாபி வாதா வாயந்தி, ஸீதாபி வாதா வாயந்தி, உண்ஹாபி வாதா வாயந்தி, பரித்தாபி வாதா வாயந்தி, அதி⁴மத்தாபி வாதா வாயந்தி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, இமஸ்மிம் காயஸ்மிம் விவிதா⁴ வேத³னா உப்பஜ்ஜந்தி, ஸுகா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, து³க்கா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, அது³க்க²மஸுகா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதீ’’தி.
‘‘யதா²பி வாதா ஆகாஸே, வாயந்தி விவிதா⁴ புதூ²;
புரத்தி²மா பச்சி²மா சாபி, உத்தரா அத² த³க்கி²ணா.
‘‘ஸரஜா அரஜா சபி, ஸீதா உண்ஹா ச ஏகதா³;
அதி⁴மத்தா பரித்தா ச, புதூ² வாயந்தி மாலுதா.
‘‘ததே²விமஸ்மிம் காயஸ்மிம், ஸமுப்பஜ்ஜந்தி வேத³னா;
ஸுக²து³க்க²ஸமுப்பத்தி, அது³க்க²மஸுகா² ச யா.
‘‘யதோ ச பி⁴க்கு² ஆதாபீ, ஸம்பஜஞ்ஞம் ந ரிஞ்சதி [ஸம்பஜானோ நிரூபதி⁴ (க.)];
ததோ ஸோ வேத³னா ஸப்³பா³, பரிஜானாதி பண்டி³தோ.
‘‘ஸோ வேத³னா பரிஞ்ஞாய, தி³ட்டே² த⁴ம்மே அனாஸவோ;
காயஸ்ஸ பே⁴தா³ த⁴ம்மட்டோ², ஸங்க்²யம் நோபேதி வேத³கூ³’’தி. து³தியம்;
3. து³தியஆகாஸஸுத்தம்
261. ‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆகாஸே விவிதா⁴ வாதா வாயந்தி. புரத்தி²மாபி வாதா வாயந்தி…பே… அதி⁴மத்தாபி வாதா வாயந்தி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, இமஸ்மிம் காயஸ்மிம் விவிதா⁴ வேத³னா உப்பஜ்ஜந்தி, ஸுகா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, து³க்கா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, அது³க்க²மஸுகா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதீ’’தி. ததியம்.
4. அகா³ரஸுத்தம்
262. ‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆக³ந்துகாகா³ரம். தத்த² புரத்தி²மாயபி தி³ஸாய ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி, பச்சி²மாயபி தி³ஸாய ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி, உத்தராயபி தி³ஸாய ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி, த³க்கி²ணாயபி தி³ஸாய ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி. க²த்தியாபி ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி, ப்³ராஹ்மணாபி ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி, வேஸ்ஸாபி ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி, ஸுத்³தா³பி ஆக³ந்த்வா வாஸம் கப்பேந்தி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, இமஸ்மிம் காயஸ்மிம் விவிதா⁴ வேத³னா உப்பஜ்ஜந்தி. ஸுகா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, து³க்கா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, அது³க்க²மஸுகா²பி வேத³னா உப்பஜ்ஜதி. ஸாமிஸாபி ஸுகா² வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, ஸாமிஸாபி து³க்கா² வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, ஸாமிஸாபி அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா உப்பஜ்ஜதி. நிராமிஸாபி ஸுகா² வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, நிராமிஸாபி து³க்கா² வேத³னா உப்பஜ்ஜதி, நிராமிஸாபி அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா உப்பஜ்ஜதீ’’தி. சதுத்த²ம்.
5. பட²மஆனந்த³ஸுத்தம்
263. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³, ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கதமா நு கோ², ப⁴ந்தே, வேத³னா, கதமோ வேத³னாஸமுத³யோ, கதமோ வேத³னானிரோதோ⁴, கதமா வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³? கோ வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³, கோ ஆதீ³னவோ, கிம் நிஸ்ஸரணந்தி? திஸ்ஸோ இமா, ஆனந்த³, வேத³னா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, ஆனந்த³, வேத³னா. ப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ; ப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴. அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி²…பே… ஸம்மாஸமாதி⁴. யம் வேத³னம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம், அயம் வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³. யா வேத³னா அனிச்சா து³க்கா² விபரிணாமத⁴ம்மா, அயம் வேத³னாய ஆதீ³னவோ. யோ வேத³னாய ச²ந்த³ராக³வினயோ ச²ந்த³ராக³ப்பஹானம், இத³ம் வேத³னாய நிஸ்ஸரணம். அத² கோ² பனானந்த³, மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் நிரோதோ⁴ அக்கா²தோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா நிருத்³தா⁴ ஹோதி…பே… ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச நிருத்³தா⁴ ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி. அத² கோ² பனானந்த³, மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் வூபஸமோ அக்கா²தோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா வூபஸந்தா ஹோதி…பே… ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச வூபஸந்தா ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ வூபஸந்தோ ஹோதி, தோ³ஸோ வூபஸந்தோ ஹோதி, மோஹோ வூபஸந்தோ ஹோதி. அத² கோ² பனானந்த³, மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ அக்கா²தா. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி…பே… ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ரூபஸஞ்ஞா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஆகாஸானஞ்சாயதனஸஞ்ஞா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனஸஞ்ஞா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனஸஞ்ஞா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதீ’’தி. பஞ்சமம்.
6. து³தியஆனந்த³ஸுத்தம்
264. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னம் கோ² ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘கதமா நு கோ², ஆனந்த³, வேத³னா, கதமோ வேத³னாஸமுத³யோ, கதமோ வேத³னானிரோதோ⁴, கதமா வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³? கோ வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³, கோ ஆதீ³னவோ, கிம் நிஸ்ஸரண’’ந்தி? ‘‘ப⁴க³வம்மூலகா நோ, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா ப⁴க³வன்னேத்திகா ப⁴க³வம்படிஸரணா. ஸாது⁴, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வந்தஞ்ஞேவ படிபா⁴து ஏதஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்தோ². ப⁴க³வதோ ஸுத்வா பி⁴க்கூ² தா⁴ரேஸ்ஸந்தீ’’தி. ‘‘தேன ஹி, ஆனந்த³, ஸுணோஹி, ஸாது⁴கம் மனஸி கரோஹி; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸி. ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘திஸ்ஸோ இமா, ஆனந்த³, வேத³னா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, ஆனந்த³, வேத³னா…பே… ப²ஸ்ஸஸமுத³யா…பே… கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதீ’’தி. ச²ட்ட²ம்.
7. பட²மஸம்ப³ஹுலஸுத்தம்
265. அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³ம்ஸு. ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோசும் – ‘‘கதமா நு கோ², ப⁴ந்தே, வேத³னா, கதமோ வேத³னாஸமுத³யோ, கதமோ வேத³னானிரோதோ⁴, கதமா வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³? கோ வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³, கோ ஆதீ³னவோ, கிம் நிஸ்ஸரண’’ந்தி? ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, வேத³னா. ப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ; ப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴. அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி²…பே… ஸம்மாஸமாதி⁴. யம் வேத³னம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம், அயம் வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³. யா வேத³னா அனிச்சா து³க்கா² விபரிணாமத⁴ம்மா, அயம் வேத³னாய ஆதீ³னவோ. யோ வேத³னாய ச²ந்த³ராக³வினயோ ச²ந்த³ராக³ப்பஹானம், இத³ம் வேத³னாய நிஸ்ஸரணம்.
‘‘அத² கோ² பன, பி⁴க்க²வே, மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் நிரோதோ⁴ அக்கா²தோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா நிருத்³தா⁴ ஹோதி…பே… கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ நிருத்³தோ⁴ ஹோதி. அத² கோ² பன, பி⁴க்க²வே, மயா அனுபுப்³ப³ஸங்கா²ரானம் வூபஸமோ அக்கா²தோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா வூபஸந்தா ஹோதி…பே… கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ வூபஸந்தோ ஹோதி, தோ³ஸோ வூபஸந்தோ ஹோதி, மோஹோ வூபஸந்தோ ஹோதி. ச²யிமா, பி⁴க்க²வே, பஸ்ஸத்³தி⁴யோ. பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ வாசா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. து³தியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ விதக்கவிசாரா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. ததியம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ பீதி படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோதி. சதுத்த²ம் ஜா²னம் ஸமாபன்னஸ்ஸ அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமாபன்னஸ்ஸ ஸஞ்ஞா ச வேத³னா ச படிப்பஸ்ஸத்³தா⁴ ஹோந்தி. கீ²ணாஸவஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ ராகோ³ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, தோ³ஸோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதி, மோஹோ படிப்பஸ்ஸத்³தோ⁴ ஹோதீ’’தி. ஸத்தமம்.
8. து³தியஸம்ப³ஹுலஸுத்தம்
266. அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு…பே… ஏகமந்தம் நிஸின்னா கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘கதமா நு கோ², பி⁴க்க²வே, வேத³னா, கதமோ வேத³னாஸமுத³யோ, கதமோ வேத³னானிரோதோ⁴, கதமா வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³? கோ வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³, கோ ஆதீ³னவோ, கிம் நிஸ்ஸரண’’ந்தி? ‘‘ப⁴க³வம்மூலகா நோ, ப⁴ந்தே, த⁴ம்மா…பே…’’ ‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, வேத³னா…பே… ப²ஸ்ஸஸமுத³யா…பே…. (யதா² புரிமஸுத்தந்தே, ததா² வித்தா²ரேதப்³போ³.) அட்ட²மம்.
9. பஞ்சகங்க³ஸுத்தம்
267. அத² கோ² பஞ்சகங்கோ³ த²பதி யேனாயஸ்மா உதா³யீ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மந்தம் உதா³யிம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² பஞ்சகங்கோ³ த²பதி ஆயஸ்மந்தம் உதா³யிம் ஏதத³வோச – ‘‘கதி நு கோ², ப⁴ந்தே உதா³யி, வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி? ‘‘திஸ்ஸோ கோ², த²பதி, வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா கோ², த²பதி, திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி. ஏவம் வுத்தே, பஞ்சகங்கோ³ த²பதி ஆயஸ்மந்தம் உதா³யிம் ஏதத³வோச – ‘‘ந கோ², ப⁴ந்தே உதா³யி, திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. த்³வே வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா. யாயம், ப⁴ந்தே, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா, ஸந்தஸ்மிம் ஏஸா பணீதே ஸுகே² வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி. து³தியம்பி கோ² ஆயஸ்மா உதா³யீ பஞ்சகங்க³ம் த²பதிம் ஏதத³வோச – ‘‘ந கோ², த²பதி, த்³வே வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி. து³தியம்பி கோ² பஞ்சகங்கோ³ த²பதி ஆயஸ்மந்தம் உதா³யிம் ஏதத³வோச – ‘‘ந கோ², ப⁴ந்தே உதா³யி, திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. த்³வே வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா. யாயம், ப⁴ந்தே, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா, ஸந்தஸ்மிம் ஏஸா பணீதே ஸுகே² வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி. ததியம்பி கோ² ஆயஸ்மா உதா³யீ பஞ்சகங்க³ம் த²பதிம் ஏதத³வோச – ‘‘ந கோ², த²பதி, த்³வே வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி. ததியம்பி கோ² பஞ்சகங்கோ³ த²பதி ஆயஸ்மந்தம் உதா³யிம் ஏதத³வோச – ‘‘ந கோ², ப⁴ந்தே உதா³யி, திஸ்ஸோ வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா. த்³வே வேத³னா வுத்தா ப⁴க³வதா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா. யாயம், ப⁴ந்தே, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா, ஸந்தஸ்மிம் ஏஸா பணீதே ஸுகே² வுத்தா ப⁴க³வதா’’தி. நேவ ஸக்கி² ஆயஸ்மா உதா³யீ பஞ்சகங்க³ம் த²பதிம் ஸஞ்ஞாபேதும், ந பனாஸக்கி² பஞ்சகங்கோ³ த²பதி ஆயஸ்மந்தம் உதா³யிம் ஸஞ்ஞாபேதும். அஸ்ஸோஸி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஆயஸ்மதோ உதா³யிஸ்ஸ பஞ்சகங்கே³ன த²பதினா ஸத்³தி⁴ம் இமம் கதா²ஸல்லாபம்.
அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ யாவதகோ ஆயஸ்மதோ உதா³யிஸ்ஸ பஞ்சகங்கே³ன த²பதினா ஸத்³தி⁴ம் அஹோஸி கதா²ஸல்லாபோ தம் ஸப்³ப³ம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸி.
‘‘ஸந்தமேவ, ஆனந்த³, பரியாயம் பஞ்சகங்கோ³ த²பதி உதா³யிஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ நாப்³ப⁴னுமோதி³; ஸந்தஞ்ச பனானந்த³, பரியாயம் உதா³யீ பி⁴க்கு² பஞ்சகங்க³ஸ்ஸ த²பதினோ நாப்³ப⁴னுமோதி³. த்³வேபி மயா, ஆனந்த³, வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. திஸ்ஸோபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. பஞ்சபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. ச²பி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. அட்டா²ரஸாபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. ச²த்திம்ஸாபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. அட்ட²ஸதம்பி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதோ கோ², ஆனந்த³, மயா த⁴ம்மோ. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதே கோ², ஆனந்த³, மயா த⁴ம்மே யே அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஸுபா⁴ஸிதம் ஸுலபிதம், ந ஸமனுமஞ்ஞிஸ்ஸந்தி, ந ஸமனுஜானிஸ்ஸந்தி, ந ஸமனுமோதி³ஸ்ஸந்தி, தேஸம் ஏதம் பாடிகங்க²ம் – ப⁴ண்ட³னஜாதா கலஹஜாதா விவாதா³பன்னா அஞ்ஞமஞ்ஞம் முக²ஸத்தீஹி விதுத³ந்தா விஹரிஸ்ஸந்தீதி [விஹரிஸ்ஸந்தி (ஸீ. பீ. க.)]. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதோ கோ², ஆனந்த³, மயா த⁴ம்மோ. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதே கோ², ஆனந்த³, மயா த⁴ம்மே யே அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஸுபா⁴ஸிதம் ஸுலபிதம் ஸமனுமஞ்ஞிஸ்ஸந்தி ஸமனுஜானிஸ்ஸந்தி ஸமனுமோதி³ஸ்ஸந்தி, தேஸம் ஏதம் பாடிகங்க²ம் – ஸமக்³கா³ ஸம்மோத³மானா அவிவத³மானா கீ²ரோத³கீபூ⁴தா அஞ்ஞமஞ்ஞம் பியசக்கூ²ஹி ஸம்பஸ்ஸந்தா விஹரிஸ்ஸந்தீ’’தி.
‘‘பஞ்சிமே, ஆனந்த³, காமகு³ணா. கதமே பஞ்ச? சக்கு²விஞ்ஞேய்யா ரூபா இட்டா² கந்தா மனாபா பியரூபா காமூபஸம்ஹிதா ரஜனீயா…பே… காயவிஞ்ஞேய்யா போ²ட்ட²ப்³பா³ இட்டா² கந்தா மனாபா பியரூபா காமூபஸம்ஹிதா ரஜனீயா. இமே கோ², ஆனந்த³, பஞ்ச காமகு³ணா. யம் கோ², ஆனந்த³, இமே பஞ்ச காமகு³ணே படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் – இத³ம் வுச்சதி காமஸுக²ம். யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு², விதக்கவிசாரானம் வூபஸமா அஜ்ஜ²த்தம் ஸம்பஸாத³னம் சேதஸோ ஏகோதி³பா⁴வம் அவிதக்கம் அவிசாரம் ஸமாதி⁴ஜம் பீதிஸுக²ம் து³தியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² பீதியா ச விராகா³ உபேக்க²கோ ச விஹரதி ஸதோ ச ஸம்பஜானோ, ஸுக²ஞ்ச காயேன படிஸம்வேதே³தி, யம் தம் அரியா ஆசிக்க²ந்தி – ‘உபேக்க²கோ ஸதிமா ஸுக²விஹாரீ’தி ததியம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸுக²ஸ்ஸ ச பஹானா து³க்க²ஸ்ஸ ச பஹானா புப்³பே³வ ஸோமனஸ்ஸதோ³மனஸ்ஸானம் அத்த²ங்க³மா அது³க்க²மஸுக²ம் உபேக்கா²ஸதிபாரிஸுத்³தி⁴ம் சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ரூபஸஞ்ஞானம் ஸமதிக்கமா, படிக⁴ஸஞ்ஞானம் அத்த²ங்க³மா, நானத்தஸஞ்ஞானம் அமனஸிகாரா, ‘அனந்தோ ஆகாஸோ’தி ஆகாஸானஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ஆகாஸானஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம, ‘அனந்தம் விஞ்ஞாண’ந்தி விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ விஞ்ஞாணஞ்சாயதனம் ஸமதிக்கம்ம, ‘நத்தி² கிஞ்சீ’தி ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனம் ஸமதிக்கம்ம நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச. யே கோ², ஆனந்த³, ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஏதம்பரமம் ஸந்தம் ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ந்தீ’தி – இத³ம் நேஸாஹம் நானுஜானாமி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? அத்தா²னந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘கதமஞ்சானந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச? இதா⁴னந்த³, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனம் ஸமதிக்கம்ம ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம் கோ², ஆனந்த³, ஏதம்ஹா ஸுகா² அஞ்ஞம் ஸுக²ம் அபி⁴க்கந்ததரஞ்ச பணீததரஞ்ச.
‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், ஆனந்த³, விஜ்ஜதி யம் அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமணோ கோ³தமோ ஆஹ, தஞ்ச ஸுக²ஸ்மிம் பஞ்ஞபேதி. தயித³ம் கிம்ஸு, தயித³ம் கத²ம்ஸூ’தி? ஏவம்வாதி³னோ, ஆனந்த³, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவமஸ்ஸு வசனீயா – ‘ந கோ², ஆவுஸோ, ப⁴க³வா ஸுக²ஞ்ஞேவ வேத³னம் ஸந்தா⁴ய ஸுக²ஸ்மிம் பஞ்ஞபேதி. யத்த² யத்த², ஆவுஸோ, ஸுக²ம் உபலப்³ப⁴தி, யஹிம் யஹிம் [யம் ஹியம் ஹி ஸுக²ம் (ஸீ. பீ.), யஹிம் யஹிம் ஸுக²ம் (ஸ்யா. கம். க.) ம. நி. 2.91], தம் தம் ததா²க³தோ ஸுக²ஸ்மிம் பஞ்ஞபேதீ’’’தி. நவமம்.
10. பி⁴க்கு²ஸுத்தம்
268. ‘‘த்³வேபி மயா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா வுத்தா பரியாயேன, திஸ்ஸோபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன, பஞ்சபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன, ச²பி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன, அட்டா²ரஸாபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன, ச²த்திம்ஸாபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன, அட்ட²ஸதம்பி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதோ, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதே கோ², பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மே யே அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஸுபா⁴ஸிதம் ஸுலபிதம் ந ஸமனுமஞ்ஞிஸ்ஸந்தி, ந ஸமனுஜானிஸ்ஸந்தி, ந ஸமனுமோதி³ஸ்ஸந்தி, தேஸம் ஏதம் பாடிகங்க²ம் – ப⁴ண்ட³னஜாதா கலஹஜாதா விவாதா³பன்னா அஞ்ஞமஞ்ஞம் முக²ஸத்தீஹி விதுத³ந்தா விஹரிஸ்ஸந்தீதி. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதோ, பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மோ. ஏவம் பரியாயதே³ஸிதே கோ², பி⁴க்க²வே, மயா த⁴ம்மே யே அஞ்ஞமஞ்ஞஸ்ஸ ஸுபா⁴ஸிதம் ஸுலபிதம் ஸமனுமஞ்ஞிஸ்ஸந்தி ஸமனுஜானிஸ்ஸந்தி ஸமனுமோதி³ஸ்ஸந்தி, தேஸம் ஏதம் பாடிகங்க²ம் – ஸமக்³கா³ ஸம்மோத³மானா அவிவத³மானா கீ²ரோத³கீபூ⁴தா அஞ்ஞமஞ்ஞம் பியசக்கூ²ஹி ஸம்பஸ்ஸந்தா விஹரிஸ்ஸந்தீதி.
‘‘பஞ்சிமே, பி⁴க்க²வே, காமகு³ணா…பே… டா²னம் கோ² பனேதம், பி⁴க்க²வே, விஜ்ஜதி யம் அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஸஞ்ஞாவேத³யிதனிரோத⁴ம் ஸமணோ கோ³தமோ ஆஹ, தஞ்ச ஸுக²ஸ்மிம் பஞ்ஞபேதி. தயித³ம் கிம்ஸு, தயித³ம் கத²ம்ஸூ’தி? ஏவம்வாதி³னோ, பி⁴க்க²வே, அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவமஸ்ஸு வசனீயா – ‘ந கோ², ஆவுஸோ, ப⁴க³வா ஸுக²ஞ்ஞேவ வேத³னம் ஸந்தா⁴ய ஸுக²ஸ்மிம் பஞ்ஞபேதி. யத்த² யத்த², ஆவுஸோ, ஸுக²ம் உபலப்³ப⁴தி யஹிம் யஹிம் [யம் ஹி யம் ஹி (ஸீ. பீ.)], தம் தம் ததா²க³தோ ஸுக²ஸ்மிம் பஞ்ஞபேதீ’’தி. த³ஸமம்.
ரஹோக³தவக்³கோ³ து³தியோ.
தஸ்ஸுத்³தா³னம் –
ரஹோக³தம் த்³வே ஆகாஸம், அகா³ரம் த்³வே ச ஆனந்தா³;
ஸம்ப³ஹுலா து³வே வுத்தா, பஞ்சகங்கோ³ ச பி⁴க்கு²னாதி.
3. அட்ட²ஸதபரியாயவக்³கோ³
1. ஸீவகஸுத்தம்
269. ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே. அத² கோ² மோளியஸீவகோ பரிப்³பா³ஜகோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² மோளியஸீவகோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸந்தி, போ⁴ கோ³தம, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் புப்³பே³கதஹேதூ’தி. இத⁴ [இத⁴ பன (ஸ்யா. கம். பீ. க.)] ப⁴வம் கோ³தமோ கிமாஹா’’தி?
‘‘பித்தஸமுட்டா²னானிபி கோ², ஸீவக, இதே⁴கச்சானி வேத³யிதானி உப்பஜ்ஜந்தி. ஸாமம்பி கோ² ஏதம், ஸீவக, வேதி³தப்³ப³ம் [ஏவம் வேதி³தப்³ப³ம் (ஸ்யா. கம். க.)] யதா² பித்தஸமுட்டா²னானிபி இதே⁴கச்சானி வேத³யிதானி உப்பஜ்ஜந்தி; லோகஸ்ஸபி கோ² ஏதம், ஸீவக, ஸச்சஸம்மதம் யதா² பித்தஸமுட்டா²னானிபி இதே⁴கச்சானி வேத³யிதானி உப்பஜ்ஜந்தி. தத்ர, ஸீவக, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் புப்³பே³கதஹேதூ’தி. யஞ்ச ஸாமம் ஞாதம் தஞ்ச அதிதா⁴வந்தி, யஞ்ச லோகே ஸச்சஸம்மதம் தஞ்ச அதிதா⁴வந்தி. தஸ்மா தேஸம் ஸமணப்³ராஹ்மணானம் மிச்சா²தி வதா³மி.
‘‘ஸேம்ஹஸமுட்டா²னானிபி கோ², ஸீவக…பே… வாதஸமுட்டா²னானிபி கோ², ஸீவக…பே… ஸன்னிபாதிகானிபி கோ², ஸீவக…பே… உதுபரிணாமஜானிபி கோ², ஸீவக…பே… விஸமபரிஹாரஜானிபி கோ², ஸீவக…பே… ஓபக்கமிகானிபி கோ², ஸீவக…பே… கம்மவிபாகஜானிபி கோ², ஸீவக, இதே⁴கச்சானி வேத³யிதானி உப்பஜ்ஜந்தி. ஸாமம்பி கோ² ஏதம், ஸீவக, வேதி³தப்³ப³ம். யதா² கம்மவிபாகஜானிபி இதே⁴கச்சானி வேத³யிதானி உப்பஜ்ஜந்தி; லோகஸ்ஸபி கோ² ஏதம், ஸீவக, ஸச்சஸம்மதம். யதா² கம்மவிபாகஜானிபி இதே⁴கச்சானி வேத³யிதானி உப்பஜ்ஜந்தி; தத்ர, ஸீவக, யே தே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஏவம்வாதி³னோ ஏவம்தி³ட்டி²னோ – ‘யம் கிஞ்சாயம் புரிஸபுக்³க³லோ படிஸம்வேதே³தி ஸுக²ம் வா து³க்க²ம் வா அது³க்க²மஸுக²ம் வா ஸப்³ப³ம் தம் புப்³பே³கதஹேதூ’தி. யஞ்ச ஸாமம் ஞாதம் தஞ்ச அதிதா⁴வந்தி யஞ்ச லோகே ஸச்சஸம்மதம் தஞ்ச அதிதா⁴வந்தி. தஸ்மா தேஸம் ஸமணப்³ராஹ்மணானம் மிச்சா²தி வதா³மீதி. ஏவம் வுத்தே, மோளியஸீவகோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம, அபி⁴க்கந்தம், போ⁴ கோ³தம …பே… உபாஸகம் மம் ப⁴வம் கோ³தமோ தா⁴ரேது அஜ்ஜதக்³கே³ பாணுபேதம் ஸரணம் க³த’’’ந்தி.
‘‘பித்தம் ஸேம்ஹஞ்ச வாதோ ச, ஸன்னிபாதா உதூனி ச;
விஸமம் ஓபக்கமிகம், கம்மவிபாகேன அட்ட²மீ’’தி. பட²மம்;
2. அட்ட²ஸதஸுத்தம்
270. ‘‘அட்ட²ஸதபரியாயம் வோ, பி⁴க்க²வே, த⁴ம்மபரியாயம் தே³ஸேஸ்ஸாமி. தம் ஸுணாத². கதமோ ச, பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஸதபரியாயோ, த⁴ம்மபரியாயோ? த்³வேபி மயா, பி⁴க்க²வே, வேத³னா வுத்தா பரியாயேன; திஸ்ஸோபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன; பஞ்சபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன; ச²பி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன; அட்டா²ரஸாபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன; ச²த்திம்ஸாபி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன; அட்ட²ஸதம்பி மயா வேத³னா வுத்தா பரியாயேன. ‘‘கதமா ச, பி⁴க்க²வே, த்³வே வேத³னா? காயிகா ச சேதஸிகா ச – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, த்³வே வேத³னா. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ வேத³னா? ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, திஸ்ஸோ வேத³னா. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, பஞ்ச வேத³னா? ஸுகி²ந்த்³ரியம், து³க்கி²ந்த்³ரியம், ஸோமனஸ்ஸிந்த்³ரியம், தோ³மனஸ்ஸிந்த்³ரியம், உபேக்கி²ந்த்³ரியம் – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, பஞ்ச வேத³னா. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ச² வேத³னா? சக்கு²ஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா…பே… மனோஸம்ப²ஸ்ஸஜா வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, ச² வேத³னா. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, அட்டா²ரஸ வேத³னா? ச² ஸோமனஸ்ஸூபவிசாரா, ச² தோ³மனஸ்ஸூபவிசாரா, ச² உபேக்கூ²பவிசாரா – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, அட்டா²ரஸ வேத³னா. கதமா ச, பி⁴க்க²வே, ச²த்திம்ஸ வேத³னா? ச² கே³ஹஸிதானி [கே³ஹஸ்ஸிதானி (அட்ட².)] ஸோமனஸ்ஸானி, ச² நேக்க²ம்மஸிதானி [நேக்க²ம்மஸ்ஸிதானி (அட்ட².)] ஸோமனஸ்ஸானி, ச² கே³ஹஸிதானி தோ³மனஸ்ஸானி, ச² நேக்க²ம்மஸிதானி தோ³மனஸ்ஸானி, ச² கே³ஹஸிதா உபேக்கா², ச² நேக்க²ம்மஸிதா உபேக்கா² – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, ச²த்திம்ஸ வேத³னா. கதமஞ்ச, பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஸதம் வேத³னா? அதீதா ச²த்திம்ஸ வேத³னா, அனாக³தா ச²த்திம்ஸ வேத³னா, பச்சுப்பன்னா ச²த்திம்ஸ வேத³னா – இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஸதம் வேத³னா. அயம், பி⁴க்க²வே, அட்ட²ஸதபரியாயோ த⁴ம்மபரியாயோ’’தி. து³தியம்.
3. அஞ்ஞதரபி⁴க்கு²ஸுத்தம்
271. அத² கோ² அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸோ பி⁴க்கு² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கதமா நு கோ², ப⁴ந்தே, வேத³னா, கதமோ வேத³னாஸமுத³யோ, கதமா வேத³னாஸமுத³யகா³மினீ படிபதா³? கதமோ வேத³னானிரோதோ⁴, கதமா வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³? கோ வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³, கோ ஆதீ³னவோ, கிம் நிஸ்ஸரண’’ந்தி?
‘‘திஸ்ஸோ இமா, பி⁴க்கு², வேத³னா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. இமா வுச்சந்தி, பி⁴க்கு², வேத³னா. ப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ. தண்ஹா வேத³னாஸமுத³யகா³மினீ படிபதா³. ப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴. அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி²…பே… ஸம்மாஸமாதி⁴. யம் வேத³னம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²ம் ஸோமனஸ்ஸம், அயம் வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³; யா வேத³னா அனிச்சா து³க்கா² விபரிணாமத⁴ம்மா, அயம் வேத³னாய ஆதீ³னவோ; யோ வேத³னாய ச²ந்த³ராக³வினயோ ச²ந்த³ராக³ப்பஹானம், இத³ம் வேத³னாய நிஸ்ஸரண’’ந்தி. ததியம்.
4. புப்³ப³ஸுத்தம்
272. ‘‘புப்³பே³வ மே, பி⁴க்க²வே, ஸம்போ³தா⁴ அனபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸேவ ஸதோ ஏதத³ஹோஸி – ‘கதமா நு கோ² வேத³னா, கதமோ வேத³னாஸமுத³யோ, கதமா வேத³னாஸமுத³யகா³மினீ படிபதா³, கதமோ வேத³னானிரோதோ⁴, கதமா வேத³னானிரோத⁴கா³மினீ படிபதா³? கோ வேத³னாய அஸ்ஸாதோ³, கோ ஆதீ³னவோ, கிம் நிஸ்ஸரண’ந்தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘திஸ்ஸோ இமா வேத³னா – ஸுகா² வேத³னா, து³க்கா² வேத³னா, அது³க்க²மஸுகா² வேத³னா. இமா வுச்சந்தி வேத³னா. ப²ஸ்ஸஸமுத³யா வேத³னாஸமுத³யோ. தண்ஹா வேத³னாஸமுத³யகா³மினீ படிபதா³…பே… யோ வேத³னாய ச²ந்த³ராக³வினயோ ச²ந்த³ராக³ப்பஹானம். இத³ம் வேத³னாய நிஸ்ஸரண’’’ந்தி. சதுத்த²ம்.