1. விவேகஜஸுத்தம்

332. ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ புப்³ப³ண்ஹஸமயம் நிவாஸேத்வா பத்தசீவரமாதா³ய ஸாவத்தி²ம் பிண்டா³ய பாவிஸி. ஸாவத்தி²யம் பிண்டா³ய சரித்வா பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதபடிக்கந்தோ யேன அந்த⁴வனம் தேனுபஸங்கமி தி³வாவிஹாராய. அந்த⁴வனம் அஜ்ஜோ²கா³ஹேத்வா அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே தி³வாவிஹாரம் நிஸீதி³.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேன ஜேதவனம் அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமோ தேனுபஸங்கமி. அத்³த³ஸா கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் தூ³ரதோவ ஆக³ச்ச²ந்தம். தி³ஸ்வான ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஏதத³வோச – ‘‘விப்பஸன்னானி கோ² தே, ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, இந்த்³ரியானி; பரிஸுத்³தோ⁴ முக²வண்ணோ பரியோதா³தோ. கதமேனாயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ அஜ்ஜ விஹாரேன விஹாஸீ’’தி?

‘‘இதா⁴ஹம், ஆவுஸோ, விவிச்சேவ காமேஹி விவிச்ச அகுஸலேஹி த⁴ம்மேஹி ஸவிதக்கம் ஸவிசாரம் விவேகஜம் பீதிஸுக²ம் பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹராமி. தஸ்ஸ மய்ஹம், ஆவுஸோ, ந ஏவம் ஹோதி – ‘அஹம் பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜாமீ’தி வா ‘அஹம் பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னோ’தி வா ‘அஹம் பட²மா ஜா²னா வுட்டி²தோ’தி வா’’தி. ‘‘ததா² ஹி பனாயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ தீ³க⁴ரத்தம் அஹங்காரமமங்காரமானானுஸயா ஸுஸமூஹதா. தஸ்மா ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ந ஏவம் ஹோதி – ‘அஹம் பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜாமீ’தி வா ‘அஹம் பட²மம் ஜா²னம் ஸமாபன்னோ’தி வா ‘அஹம் பட²மா ஜா²னா வுட்டி²தோ’தி வா’’தி. பட²மம்.