13. ஸத்³த⁴ம்மப்பதிரூபகஸுத்தம்
156. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. அத² கோ² ஆயஸ்மா மஹாகஸ்ஸபோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா மஹாகஸ்ஸபோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கோ நு கோ², ப⁴ந்தே, ஹேது கோ பச்சயோ, யேன புப்³பே³ அப்பதரானி சேவ ஸிக்கா²பதா³னி அஹேஸும் ப³ஹுதரா ச பி⁴க்கூ² அஞ்ஞாய ஸண்ட²ஹிம்ஸு? கோ பன, ப⁴ந்தே, ஹேது கோ பச்சயோ, யேனேதரஹி ப³ஹுதரானி சேவ ஸிக்கா²பதா³னி அப்பதரா ச பி⁴க்கூ² அஞ்ஞாய ஸண்ட²ஹந்தீ’’தி? ‘‘ஏவஞ்சேதம், கஸ்ஸப, ஹோதி ஸத்தேஸு ஹாயமானேஸு ஸத்³த⁴ம்மே அந்தரதா⁴யமானே, ப³ஹுதரானி சேவ ஸிக்கா²பதா³னி ஹோந்தி அப்பதரா ச பி⁴க்கூ² அஞ்ஞாய ஸண்ட²ஹந்தி. ந தாவ, கஸ்ஸப, ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி யாவ ந ஸத்³த⁴ம்மப்பதிரூபகம் லோகே உப்பஜ்ஜதி. யதோ ச கோ², கஸ்ஸப, ஸத்³த⁴ம்மப்பதிரூபகம் லோகே உப்பஜ்ஜதி, அத² ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி’’.
‘‘ஸேய்யதா²பி, கஸ்ஸப, ந தாவ ஜாதரூபஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி யாவ ந ஜாதரூபப்பதிரூபகம் லோகே உப்பஜ்ஜதி. யதோ ச கோ², கஸ்ஸப, ஜாதரூபப்பதிரூபகம் லோகே உப்பஜ்ஜதி, அத² ஜாதரூபஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி. ஏவமேவ கோ², கஸ்ஸப, ந தாவ ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி யாவ ந ஸத்³த⁴ம்மப்பதிரூபகம் லோகே உப்பஜ்ஜதி. யதோ ச கோ², கஸ்ஸப, ஸத்³த⁴ம்மப்பதிரூபகம் லோகே உப்பஜ்ஜதி, அத² ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி.
‘‘ந கோ², கஸ்ஸப, பத²வீதா⁴து ஸத்³த⁴ம்மம் அந்தரதா⁴பேதி, ந ஆபோதா⁴து ஸத்³த⁴ம்மம் அந்தரதா⁴பேதி, ந தேஜோதா⁴து ஸத்³த⁴ம்மம் அந்தரதா⁴பேதி, ந வாயோதா⁴து ஸத்³த⁴ம்மம் அந்தரதா⁴பேதி; அத² கோ² இதே⁴வ தே உப்பஜ்ஜந்தி மோக⁴புரிஸா யே இமம் ஸத்³த⁴ம்மம் அந்தரதா⁴பேந்தி. ஸேய்யதா²பி, கஸ்ஸப, நாவா ஆதி³கேனேவ ஓபிலவதி; ந கோ², கஸ்ஸப, ஏவம் ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ அந்தரதா⁴னம் ஹோதி.
‘‘பஞ்ச கோ²மே, கஸ்ஸப, ஓக்கமனியா த⁴ம்மா ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ ஸம்மோஸாய அந்தரதா⁴னாய ஸம்வத்தந்தி. கதமே பஞ்ச? இத⁴, கஸ்ஸப, பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னியோ உபாஸகா உபாஸிகாயோ ஸத்த²ரி அகா³ரவா விஹரந்தி அப்பதிஸ்ஸா, த⁴ம்மே அகா³ரவா விஹரந்தி அப்பதிஸ்ஸா, ஸங்கே⁴ அகா³ரவா விஹரந்தி அப்பதிஸ்ஸா, ஸிக்கா²ய அகா³ரவா விஹரந்தி அப்பதிஸ்ஸா, ஸமாதி⁴ஸ்மிம் அகா³ரவா விஹரந்தி அப்பதிஸ்ஸா – இமே கோ², கஸ்ஸப, பஞ்ச ஓக்கமனியா த⁴ம்மா ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ ஸம்மோஸாய அந்தரதா⁴னாய ஸம்வத்தந்தி.
‘‘பஞ்ச கோ²மே, கஸ்ஸப, த⁴ம்மா ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ டி²தியா அஸம்மோஸாய அனந்தரதா⁴னாய ஸம்வத்தந்தி. கதமே பஞ்ச? இத⁴, கஸ்ஸப, பி⁴க்கூ² பி⁴க்கு²னியோ உபாஸகா உபாஸிகாயோ ஸத்த²ரி ஸகா³ரவா விஹரந்தி ஸப்பதிஸ்ஸா, த⁴ம்மே ஸகா³ரவா விஹரந்தி ஸப்பதிஸ்ஸா, ஸங்கே⁴ ஸகா³ரவா விஹரந்தி ஸப்பதிஸ்ஸா, ஸிக்கா²ய ஸகா³ரவா விஹரந்தி ஸப்பதிஸ்ஸா, ஸமாதி⁴ஸ்மிம் ஸகா³ரவா விஹரந்தி ஸப்பதிஸ்ஸா – இமே கோ², கஸ்ஸப, பஞ்ச த⁴ம்மா ஸத்³த⁴ம்மஸ்ஸ டி²தியா அஸம்மோஸாய அனந்தரதா⁴னாய ஸம்வத்தந்தீ’’தி. தேரஸமம்.
கஸ்ஸபஸம்யுத்தம் ஸமத்தம்.