7. மஹாவக்³கோ³

1. அஸ்ஸுதவாஸுத்தம்

61. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே…பே… ‘‘அஸ்ஸுதவா, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனோ இமஸ்மிம் சாதுமஹாபூ⁴திகஸ்மிம் காயஸ்மிம் நிப்³பி³ந்தே³ய்யபி விரஜ்ஜேய்யபி விமுச்சேய்யபி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? [சாதும்மஹாபூ⁴திகஸ்மிம் (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)] தி³ஸ்ஸதி, பி⁴க்க²வே [தி³ஸ்ஸதி ஹி பி⁴க்க²வே (ஸீ. ஸ்யா. கம்.)], இமஸ்ஸ சாதுமஹாபூ⁴திகஸ்ஸ காயஸ்ஸ ஆசயோபி அபசயோபி ஆதா³னம்பி நிக்கே²பனம்பி. தஸ்மா தத்ராஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ நிப்³பி³ந்தே³ய்யபி விரஜ்ஜேய்யபி விமுச்சேய்யபி’’.

‘‘யஞ்ச கோ² ஏதம், பி⁴க்க²வே, வுச்சதி சித்தம் இதிபி, மனோ இதிபி, விஞ்ஞாணம் இதிபி, தத்ராஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ நாலம் நிப்³பி³ந்தி³தும் நாலம் விரஜ்ஜிதும் நாலம் விமுச்சிதும். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? தீ³க⁴ரத்தஞ்ஹேதம், பி⁴க்க²வே, அஸ்ஸுதவதோ புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ அஜ்ஜோ²ஸிதம் மமாயிதம் பராமட்ட²ம் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’தி. தஸ்மா தத்ராஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ நாலம் நிப்³பி³ந்தி³தும் நாலம் விரஜ்ஜிதும் நாலம் விமுச்சிதும்.

‘‘வரம், பி⁴க்க²வே, அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ இமம் சாதுமஹாபூ⁴திகம் காயம் அத்ததோ உபக³ச்சே²ய்ய, ந த்வேவ சித்தம். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? தி³ஸ்ஸதாயம், பி⁴க்க²வே, சாதுமஹாபூ⁴திகோ காயோ ஏகம்பி வஸ்ஸம் திட்ட²மானோ த்³வேபி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ தீணிபி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ சத்தாரிபி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ பஞ்சபி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ த³ஸபி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ வீஸதிபி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ திம்ஸம்பி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ சத்தாரீஸம்பி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ பஞ்ஞாஸம்பி வஸ்ஸானி திட்ட²மானோ வஸ்ஸஸதம்பி திட்ட²மானோ, பி⁴ய்யோபி திட்ட²மானோ.

‘‘யஞ்ச கோ² ஏதம், பி⁴க்க²வே, வுச்சதி சித்தம் இதிபி, மனோ இதிபி, விஞ்ஞாணம் இதிபி, தம் ரத்தியா ச தி³வஸஸ்ஸ ச அஞ்ஞதே³வ உப்பஜ்ஜதி அஞ்ஞம் நிருஜ்ஜ²தி. ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, மக்கடோ அரஞ்ஞே பவனே சரமானோ ஸாக²ம் க³ண்ஹதி, தம் முஞ்சித்வா அஞ்ஞம் க³ண்ஹதி, தம் முஞ்சித்வா அஞ்ஞம் க³ண்ஹதி; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, யமித³ம் வுச்சதி சித்தம் இதிபி, மனோ இதிபி, விஞ்ஞாணம் இதிபி, தம் ரத்தியா ச தி³வஸஸ்ஸ ச அஞ்ஞதே³வ உப்பஜ்ஜதி அஞ்ஞம் நிருஜ்ஜ²தி.

‘‘தத்ர, பி⁴க்க²வே, ஸுதவா அரியஸாவகோ படிச்சஸமுப்பாத³ம்யேவ ஸாது⁴கம் யோனிஸோ மனஸி கரோதி – ‘இதி இமஸ்மிம் ஸதி இத³ம் ஹோதி, இமஸ்ஸுப்பாதா³ இத³ம் உப்பஜ்ஜதி; இமஸ்மிம் அஸதி இத³ம் ந ஹோதி, இமஸ்ஸ நிரோதா⁴ இத³ம் நிருஜ்ஜ²தி – யதி³த³ம் அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா; ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணம்…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதி. அவிஜ்ஜாய த்வேவ அஸேஸவிராக³னிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴; ஸங்கா²ரனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதீ’’’தி.

‘‘ஏவம் பஸ்ஸம், பி⁴க்க²வே, ஸுதவா அரியஸாவகோ ரூபஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி, வேத³னாயபி நிப்³பி³ந்த³தி, ஸஞ்ஞாயபி நிப்³பி³ந்த³தி, ஸங்கா²ரேஸுபி நிப்³பி³ந்த³தி, விஞ்ஞாணஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி; நிப்³பி³ந்த³ம் விரஜ்ஜதி, விராகா³ விமுச்சதி, விமுத்தஸ்மிம் விமுத்தமிதி ஞாணம் ஹோதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதீ’’தி. பட²மம்.

2. து³தியஅஸ்ஸுதவாஸுத்தம்

62. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி…பே… ‘‘அஸ்ஸுதவா, பி⁴க்க²வே, புது²ஜ்ஜனோ இமஸ்மிம் சாதுமஹாபூ⁴திகஸ்மிம் காயஸ்மிம் நிப்³பி³ந்தே³ய்யபி விரஜ்ஜேய்யபி விமுச்சேய்யபி. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? தி³ஸ்ஸதி, பி⁴க்க²வே, இமஸ்ஸ சாதுமஹாபூ⁴திகஸ்ஸ காயஸ்ஸ ஆசயோபி அபசயோபி ஆதா³னம்பி நிக்கே²பனம்பி. தஸ்மா தத்ராஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ நிப்³பி³ந்தே³ய்யபி விரஜ்ஜேய்யபி விமுச்சேய்யபி. யஞ்ச கோ² ஏதம், பி⁴க்க²வே, வுச்சதி சித்தம் இதிபி, மனோ இதிபி, விஞ்ஞாணம் இதிபி, தத்ராஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ நாலம் நிப்³பி³ந்தி³தும் நாலம் விரஜ்ஜிதும் நாலம் விமுச்சிதும். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? தீ³க⁴ரத்தஞ்ஹேதம், பி⁴க்க²வே, அஸ்ஸுதவதோ புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ அஜ்ஜோ²ஸிதம் மமாயிதம் பராமட்ட²ம் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’தி. தஸ்மா தத்ராஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோ நாலம் நிப்³பி³ந்தி³தும் நாலம் விரஜ்ஜிதும் நாலம் விமுச்சிதும்’’.

‘‘தத்ர, பி⁴க்க²வே, ஸுதவா அரியஸாவகோ படிச்சஸமுப்பாத³ம்யேவ ஸாது⁴கம் யோனிஸோ மனஸி கரோதி – ‘இதி இமஸ்மிம் ஸதி இத³ம் ஹோதி, இமஸ்ஸுப்பாதா³ இத³ம் உப்பஜ்ஜதி; இமஸ்மிம் அஸதி இத³ம் ந ஹோதி, இமஸ்ஸ நிரோதா⁴ இத³ம் நிருஜ்ஜ²தீ’தி. ஸுக²வேத³னியம், பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²வேத³னா. தஸ்ஸேவ ஸுக²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴ யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் ஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா ஸுக²வேத³னா ஸா நிருஜ்ஜ²தி ஸா வூபஸம்மதி. து³க்க²வேத³னியம், பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி து³க்க²வேத³னா. தஸ்ஸேவ து³க்க²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴ யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் து³க்க²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா து³க்க²வேத³னா ஸா நிருஜ்ஜ²தி ஸா வூபஸம்மதி. அது³க்க²மஸுக²வேத³னியம், பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி அது³க்க²மஸுக²வேத³னா. தஸ்ஸேவ அது³க்க²மஸுக²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴ யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் அது³க்க²மஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா அது³க்க²மஸுக²வேத³னா ஸா நிருஜ்ஜ²தி ஸா வூபஸம்மதி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, த்³வின்னம் கட்டா²னம் ஸங்க⁴ட்டனஸமோதா⁴னா உஸ்மா ஜாயதி தேஜோ அபி⁴னிப்³ப³த்ததி. தேஸம்யேவ த்³வின்னம் கட்டா²னம் நானாகதவினிப்³போ⁴கா³ [நானாபா⁴வாவினிக்கே²பா (ஸீ. பீ.) ம. நி. 3.357] யா தஜ்ஜா உஸ்மா ஸா நிருஜ்ஜ²தி ஸா வூபஸம்மதி; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, ஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி ஸுக²வேத³னா. தஸ்ஸேவ ஸுக²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴ யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் ஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா ஸுக²வேத³னா ஸா நிருஜ்ஜ²தி ஸா வூபஸம்மதி…பே… அது³க்க²மஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பஜ்ஜதி அது³க்க²மஸுக²வேத³னா. தஸ்ஸேவ அது³க்க²மஸுக²வேத³னியஸ்ஸ ப²ஸ்ஸஸ்ஸ நிரோதா⁴ யம் தஜ்ஜம் வேத³யிதம் அது³க்க²மஸுக²வேத³னியம் ப²ஸ்ஸம் படிச்ச உப்பன்னா அது³க்க²மஸுக²வேத³னா ஸா நிருஜ்ஜ²தி ஸா வூபஸம்மதி.

‘‘ஏவம் பஸ்ஸம், பி⁴க்க²வே, ஸுதவா அரியஸாவகோ ப²ஸ்ஸேபி நிப்³பி³ந்த³தி, வேத³னாயபி நிப்³பி³ந்த³தி, ஸஞ்ஞாயபி நிப்³பி³ந்த³தி, ஸங்கா²ரேஸுபி நிப்³பி³ந்த³தி, விஞ்ஞாணஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி; நிப்³பி³ந்த³ம் விரஜ்ஜதி, விராகா³ விமுச்சதி, விமுத்தஸ்மிம் விமுத்தமிதி ஞாணம் ஹோதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதீ’’தி. து³தியம்.

3. புத்தமம்ஸூபமஸுத்தம்

63. ஸாவத்தி²யம் …பே… ‘‘சத்தாரோமே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரா பூ⁴தானம் வா ஸத்தானம் டி²தியா ஸம்ப⁴வேஸீனம் வா அனுக்³க³ஹாய. கதமே சத்தாரோ? கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ ஓளாரிகோ வா ஸுகு²மோ வா, ப²ஸ்ஸோ து³தியோ, மனோஸஞ்சேதனா ததியா, விஞ்ஞாணம் சதுத்த²ம். இமே கோ², பி⁴க்க²வே, சத்தாரோ ஆஹாரா பூ⁴தானம் வா ஸத்தானம் டி²தியா ஸம்ப⁴வேஸீனம் வா அனுக்³க³ஹாய’’.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, த்³வே ஜாயம்பதிகா [ஜயம்பதிகா (ஸீ. பீ.) டீகா ஓலோகேதப்³பா³] பரித்தம் ஸம்ப³லம் ஆதா³ய கந்தாரமக்³க³ம் படிபஜ்ஜேய்யும். தேஸமஸ்ஸ ஏகபுத்தகோ பியோ மனாபோ. அத² கோ² தேஸம், பி⁴க்க²வே, த்³வின்னம் ஜாயம்பதிகானம் கந்தாரக³தானம் யா பரித்தா ஸம்ப³லமத்தா, ஸா பரிக்க²யம் பரியாதா³னம் க³ச்சே²ய்ய. ஸியா ச நேஸம் கந்தாராவஸேஸோ அனதிண்ணோ. அத² கோ² தேஸம், பி⁴க்க²வே, த்³வின்னம் ஜாயம்பதிகானம் ஏவமஸ்ஸ – ‘அம்ஹாகம் கோ² யா பரித்தா ஸம்ப³லமத்தா ஸா பரிக்கீ²ணா பரியாதி³ண்ணா [பரியாதி³ன்னா (ஸ்யா. கம்.)]. அத்தி² சாயம் கந்தாராவஸேஸோ அனித்திண்ணோ [அனித்தி²ண்ணோ (ஸ்யா. கம்.), அனதிண்ணோ (க.)]. யம்னூன மயம் இமம் ஏகபுத்தகம் பியம் மனாபம் வதி⁴த்வா வல்லூரஞ்ச ஸோண்டி³கஞ்ச கரித்வா புத்தமம்ஸானி கா²த³ந்தா ஏவம் தம் கந்தாராவஸேஸம் நித்த²ரேய்யாம, மா ஸப்³பே³வ தயோ வினஸ்ஸிம்ஹா’தி. அத² கோ² தே, பி⁴க்க²வே, த்³வே ஜாயம்பதிகா தம் ஏகபுத்தகம் பியம் மனாபம் வதி⁴த்வா வல்லூரஞ்ச ஸோண்டி³கஞ்ச கரித்வா புத்தமம்ஸானி கா²த³ந்தா ஏவம் தம் கந்தாராவஸேஸம் நித்த²ரேய்யும். தே புத்தமம்ஸானி சேவ கா²தே³ய்யும், உரே ச படிபிஸேய்யும் – ‘கஹம், ஏகபுத்தக, கஹம், ஏகபுத்தகா’தி.

‘‘தம் கிம் மஞ்ஞத², பி⁴க்க²வே, அபி நு தே த³வாய வா ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யும், மதா³ய வா ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யும், மண்ட³னாய வா ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யும், விபூ⁴ஸனாய வா ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யு’’ந்தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘நனு தே, பி⁴க்க²வே, யாவதே³வ கந்தாரஸ்ஸ நித்த²ரணத்தா²ய ஆஹாரம் ஆஹாரேய்யு’’ந்தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘ஏவமேவ க்²வாஹம், பி⁴க்க²வே, கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³’’தி வதா³மி. கப³ளீகாரே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே பரிஞ்ஞாதே பஞ்சகாமகு³ணிகோ ராகோ³ பரிஞ்ஞாதோ ஹோதி. பஞ்சகாமகு³ணிகே ராகே³ பரிஞ்ஞாதே நத்தி² தம் ஸம்யோஜனம் யேன ஸம்யோஜனேன ஸம்யுத்தோ அரியஸாவகோ புன இமம் லோகம் ஆக³ச்சே²ய்ய.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, ப²ஸ்ஸாஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, கா³வீ நிச்சம்மா குட்டம் சே [குட்³ட³ஞ்சே (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] நிஸ்ஸாய திட்டே²ய்ய. யே குட்டனிஸ்ஸிதா பாணா தே நம் கா²தே³ய்யும். ருக்க²ம் சே நிஸ்ஸாய திட்டே²ய்ய, யே ருக்க²னிஸ்ஸிதா பாணா தே நம் கா²தே³ய்யும். உத³கம் சே நிஸ்ஸாய திட்டே²ய்ய, யே உத³கனிஸ்ஸிதா பாணா தே நம் கா²தே³ய்யும். ஆகாஸம் சே நிஸ்ஸாய திட்டே²ய்ய, யே ஆகாஸனிஸ்ஸிதா பாணா தே நம் கா²தே³ய்யும். யம் யதே³வ ஹி ஸா, பி⁴க்க²வே, கா³வீ நிச்சம்மா நிஸ்ஸாய திட்டே²ய்ய, யே தன்னிஸ்ஸிதா [யே தன்னிஸ்ஸிதா தன்னிஸ்ஸிதா (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] பாணா தே நம் கா²தே³ய்யும். ஏவமேவ க்²வாஹம், பி⁴க்க²வே, ‘‘ப²ஸ்ஸாஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³’’தி வதா³மி. ப²ஸ்ஸே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே பரிஞ்ஞாதே திஸ்ஸோ வேத³னா பரிஞ்ஞாதா ஹோந்தி. தீஸு வேத³னாஸு பரிஞ்ஞாதாஸு அரியஸாவகஸ்ஸ நத்தி² கிஞ்சி உத்தரிகரணீயந்தி [உத்தரிம்கரணீயந்தி (ஸீ. பீ.)] வதா³மி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, மனோஸஞ்சேதனாஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, அங்கா³ரகாஸு ஸாதி⁴கபோரிஸா புண்ணா அங்கா³ரானம் வீதச்சிகானம் வீததூ⁴மானம். அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய ஜீவிதுகாமோ அமரிதுகாமோ ஸுக²காமோ து³க்க²ப்படிகூலோ. தமேனம் த்³வே ப³லவந்தோ புரிஸா நானாபா³ஹாஸு க³ஹேத்வா தம் அங்கா³ரகாஸும் உபகட்³டே⁴ய்யும். அத² கோ², பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஆரகாவஸ்ஸ சேதனா ஆரகா பத்த²னா ஆரகா பணிதி⁴. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? ஏவஞ்ஹி, பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஹோதி – ‘இமம் சாஹம் அங்கா³ரகாஸும் பபதிஸ்ஸாமி, ததோனிதா³னம் மரணம் வா நிக³ச்சா²மி மரணமத்தம் வா து³க்க²’ந்தி. ஏவமேவ க்²வாஹம், பி⁴க்க²வே, ‘மனோஸஞ்சேதனாஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³’தி வதா³மி. மனோஸஞ்சேதனாய, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே பரிஞ்ஞாதே திஸ்ஸோ தண்ஹா பரிஞ்ஞாதா ஹோந்தி. தீஸு தண்ஹாஸு பரிஞ்ஞாதாஸு அரியஸாவகஸ்ஸ நத்தி² கிஞ்சி உத்தரிகரணீயந்தி வதா³மி.

‘‘கத²ஞ்ச, பி⁴க்க²வே, விஞ்ஞாணாஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³? ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, சோரம் ஆகு³சாரிம் க³ஹேத்வா ரஞ்ஞோ த³ஸ்ஸேய்யும் – ‘அயம் தே, தே³வ, சோரோ ஆகு³சாரீ, இமஸ்ஸ யம் இச்ச²ஸி தம் த³ண்ட³ம் பணேஹீ’தி. தமேனம் ராஜா ஏவம் வதே³ய்ய – ‘க³ச்ச²த², போ⁴, இமம் புரிஸம் புப்³ப³ண்ஹஸமயம் ஸத்திஸதேன ஹனதா²’தி. தமேனம் புப்³ப³ண்ஹஸமயம் ஸத்திஸதேன ஹனேய்யும். அத² ராஜா மஜ்ஜ²ன்ஹிகஸமயம் ஏவம் வதே³ய்ய – ‘அம்போ⁴, கத²ம் ஸோ புரிஸோ’தி? ‘ததே²வ, தே³வ, ஜீவதீ’தி. தமேனம் ராஜா ஏவம் வதே³ய்ய – ‘க³ச்ச²த², போ⁴, தம் புரிஸம் மஜ்ஜ²ன்ஹிகஸமயம் ஸத்திஸதேன ஹனதா²’தி. தமேனம் மஜ்ஜ²ன்ஹிகஸமயம் ஸத்திஸதேன ஹனேய்யும். அத² ராஜா ஸாயன்ஹஸமயம் ஏவம் வதே³ய்ய – ‘அம்போ⁴, கத²ம் ஸோ புரிஸோ’தி? ‘ததே²வ, தே³வ, ஜீவதீ’தி. தமேனம் ராஜா ஏவம் வதே³ய்ய – ‘க³ச்ச²த², போ⁴, தம் புரிஸம் ஸாயன்ஹஸமயம் ஸத்திஸதேன ஹனதா²’தி. தமேனம் ஸாயன்ஹஸமயம் ஸத்திஸதேன ஹனேய்யும். தம் கிம் மஞ்ஞத², பி⁴க்க²வே, அபி நு ஸோ புரிஸோ தி³வஸம் தீஹி ஸத்திஸதேஹி ஹஞ்ஞமானோ ததோனிதா³னம் து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதி³யேதா²’’தி? ‘‘ஏகிஸ்ஸாபி, ப⁴ந்தே, ஸத்தியா ஹஞ்ஞமானோ ததோனிதா³னம் து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதி³யேத²; கோ பன வாதோ³ தீஹி ஸத்திஸதேஹி ஹஞ்ஞமானோ’’தி! ‘‘ஏவமேவ க்²வாஹம், பி⁴க்க²வே, விஞ்ஞாணாஹாரோ த³ட்ட²ப்³போ³தி வதா³மி. விஞ்ஞாணே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே பரிஞ்ஞாதே நாமரூபம் பரிஞ்ஞாதம் ஹோதி, நாமரூபே பரிஞ்ஞாதே அரியஸாவகஸ்ஸ நத்தி² கிஞ்சி உத்தரிகரணீயந்தி வதா³மீ’’தி. ததியம்.

4. அத்தி²ராக³ஸுத்தம்

64. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி…பே… ‘‘சத்தாரோமே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரா பூ⁴தானம் வா ஸத்தானம் டி²தியா ஸம்ப⁴வேஸீனம் வா அனுக்³க³ஹாய. கதமே சத்தாரோ? கப³ளீகாரோ ஆஹாரோ ஓளாரிகோ வா ஸுகு²மோ வா, ப²ஸ்ஸோ து³தியோ, மனோஸஞ்சேதனா ததியா, விஞ்ஞாணம் சதுத்த²ம். இமே கோ², பி⁴க்க²வே, சத்தாரோ ஆஹாரா பூ⁴தானம் வா ஸத்தானம் டி²தியா ஸம்ப⁴வேஸீனம் வா அனுக்³க³ஹாய’’.

‘‘கப³ளீகாரே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே அத்தி² ராகோ³ அத்தி² நந்தீ³ அத்தி² தண்ஹா, பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் விரூள்ஹம். யத்த² பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் விரூள்ஹம், அத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² அத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, அத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴. யத்த² அத்தி² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴, அத்தி² தத்த² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி. யத்த² அத்தி² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி, அத்தி² தத்த² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம். யத்த² அத்தி² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம், ஸஸோகம் தம், பி⁴க்க²வே, ஸத³ரம் ஸஉபாயாஸந்தி வதா³மி.

‘‘ப²ஸ்ஸே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே…பே… மனோஸஞ்சேதனாய சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே… விஞ்ஞாணே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே அத்தி² ராகோ³ அத்தி² நந்தீ³ அத்தி² தண்ஹா, பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் விரூள்ஹம். யத்த² பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் விரூள்ஹம், அத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² அத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, அத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴. யத்த² அத்தி² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴, அத்தி² தத்த² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி. யத்த² அத்தி² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி, அத்தி² தத்த² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம். யத்த² அத்தி² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம், ஸஸோகம் தம், பி⁴க்க²வே, ஸத³ரம் ஸஉபாயாஸந்தி வதா³மி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ரஜகோ வா சித்தகாரகோ வா ஸதி ரஜனாய வா லாகா²ய வா ஹலித்³தி³யா வா நீலியா வா மஞ்ஜிட்டா²ய வா ஸுபரிமட்டே² வா ப²லகே பி⁴த்தியா வா து³ஸ்ஸபட்டே வா இத்தி²ரூபம் வா புரிஸரூபம் வா அபி⁴னிம்மினேய்ய ஸப்³ப³ங்க³பச்சங்க³ம்; ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, கப³ளீகாரே சே ஆஹாரே அத்தி² ராகோ³ அத்தி² நந்தீ³ அத்தி² தண்ஹா, பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் விரூள்ஹம். யத்த² பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் விரூள்ஹம், அத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² அத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, அத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴. யத்த² அத்தி² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴, அத்தி² தத்த² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி. யத்த² அத்தி² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி, அத்தி² தத்த² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம். யத்த² அத்தி² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம், ஸஸோகம் தம், பி⁴க்க²வே, ஸத³ரம் ஸஉபாயாஸந்தி வதா³மி.

‘‘கப³ளீகாரே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே நத்தி² ராகோ³ நத்தி² நந்தீ³ நத்தி² தண்ஹா, அப்பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் அவிரூள்ஹம். யத்த² அப்பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் அவிரூள்ஹம், நத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² நத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, நத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴. யத்த² நத்தி² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴, நத்தி² தத்த² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி. யத்த² நத்தி² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி, நத்தி² தத்த² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம். யத்த² நத்தி² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம், அஸோகம் தம், பி⁴க்க²வே, அத³ரம் அனுபாயாஸந்தி வதா³மி.

‘‘ப²ஸ்ஸே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே…பே… மனோஸஞ்சேதனாய சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே… விஞ்ஞாணே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே நத்தி² ராகோ³ நத்தி² நந்தீ³ நத்தி² தண்ஹா, அப்பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் அவிரூள்ஹம். யத்த² அப்பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் அவிரூள்ஹம், நத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² நத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, நத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴. யத்த² நத்தி² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴, நத்தி² தத்த² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி. யத்த² நத்தி² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி, நத்தி² தத்த² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம். யத்த² நத்தி² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம், அஸோகம் தம், பி⁴க்க²வே, அத³ரம் அனுபாயாஸந்தி வதா³மி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, கூடாகா³ரம் வா கூடாகா³ரஸாலம் வா உத்தராய வா த³க்கி²ணாய வா பாசீனாய வா வாதபானா ஸூரியே உக்³க³ச்ச²ந்தே வாதபானேன ரஸ்மி பவிஸித்வா க்வாஸ்ஸ பதிட்டி²தா’’ [கத்த² பதிட்டி²தா (க.)] தி? ‘‘பச்சி²மாயம், ப⁴ந்தே, பி⁴த்திய’’ந்தி. ‘‘பச்சி²மா சே, பி⁴க்க²வே, பி⁴த்தி நாஸ்ஸ க்வாஸ்ஸ பதிட்டி²தா’’தி? ‘‘பத²வியம், ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘பத²வீ சே, பி⁴க்க²வே, நாஸ்ஸ க்வாஸ்ஸ பதிட்டி²தா’’தி? ‘‘ஆபஸ்மிம், ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘ஆபோ சே, பி⁴க்க²வே, நாஸ்ஸ க்வாஸ்ஸ பதிட்டி²தா’’தி? ‘‘அப்பதிட்டி²தா, ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, கப³ளீகாரே சே ஆஹாரே நத்தி² ராகோ³ நத்தி² நந்தீ³ நத்தி² தண்ஹா…பே….

‘‘ப²ஸ்ஸே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே… மனோஸஞ்சேதனாய சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே… விஞ்ஞாணே சே, பி⁴க்க²வே, ஆஹாரே நத்தி² ராகோ³ நத்தி² நந்தீ³ நத்தி² தண்ஹா, அப்பதிட்டி²தம் தத்த² விஞ்ஞாணம் அவிரூள்ஹம். யத்த² அப்பதிட்டி²தம் விஞ்ஞாணம் அவிரூள்ஹம், நத்தி² தத்த² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி. யத்த² நத்தி² நாமரூபஸ்ஸ அவக்கந்தி, நத்தி² தத்த² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴. யத்த² நத்தி² ஸங்கா²ரானம் வுத்³தி⁴, நத்தி² தத்த² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி. யத்த² நத்தி² ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபி⁴னிப்³ப³த்தி, நத்தி² தத்த² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம். யத்த² நத்தி² ஆயதிம் ஜாதிஜராமரணம் அஸோகம் தம், பி⁴க்க²வே, அத³ரம் அனுபாயாஸந்தி வதா³மீ’’தி. சதுத்த²ம்.

5. நக³ரஸுத்தம்

65. ஸாவத்தி²யம் விஹரதி…பே… ‘‘புப்³பே³ மே, பி⁴க்க²வே, ஸம்போ³தா⁴ அனபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ போ³தி⁴ஸத்தஸ்ஸேவ ஸதோ ஏதத³ஹோஸி – ‘கிச்சா² வதாயம் லோகோ ஆபன்னோ ஜாயதி ச ஜீயதி ச மீயதி ச சவதி ச உபபஜ்ஜதி ச. அத² ச பனிமஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ நிஸ்ஸரணம் நப்பஜானாதி ஜராமரணஸ்ஸ. குதா³ஸ்ஸு நாம இமஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ நிஸ்ஸரணம் பஞ்ஞாயிஸ்ஸதி ஜராமரணஸ்ஸா’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம்ஹி நு கோ² ஸதி ஜராமரணம் ஹோதி, கிம்பச்சயா ஜராமரண’ந்தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, யோனிஸோ மனஸிகாரா அஹு பஞ்ஞாய அபி⁴ஸமயோ – ‘ஜாதியா கோ² ஸதி ஜராமரணம் ஹோதி, ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’’’ந்தி.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம்ஹி நு கோ² ஸதி ஜாதி ஹோதி…பே… ப⁴வோ ஹோதி… உபாதா³னம் ஹோதி… தண்ஹா ஹோதி… வேத³னா ஹோதி… ப²ஸ்ஸோ ஹோதி… ஸளாயதனம் ஹோதி… நாமரூபம் ஹோதி… கிம்பச்சயா நாமரூப’ந்தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, யோனிஸோ மனஸிகாரா அஹு பஞ்ஞாய அபி⁴ஸமயோ – ‘விஞ்ஞாணே கோ² ஸதி நாமரூபம் ஹோதி, விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூப’ந்தி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம்ஹி நு கோ² ஸதி விஞ்ஞாணம் ஹோதி, கிம்பச்சயா விஞ்ஞாண’ந்தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, யோனிஸோ மனஸிகாரா அஹு பஞ்ஞாய அபி⁴ஸமயோ – ‘நாமரூபே கோ² ஸதி விஞ்ஞாணம் ஹோதி, நாமரூபபச்சயா விஞ்ஞாண’’’ந்தி.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – பச்சுதா³வத்ததி கோ² இத³ம் விஞ்ஞாணம் நாமரூபம்ஹா ந பரம் க³ச்ச²தி. ஏத்தாவதா ஜாயேத² வா ஜீயேத² வா மீயேத² வா சவேத² வா உபபஜ்ஜேத² வா, யதி³த³ம் நாமரூபபச்சயா விஞ்ஞாணம்; விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம்; நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம்; ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதி. ‘ஸமுத³யோ, ஸமுத³யோ’தி கோ² மே, பி⁴க்க²வே, புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு சக்கு²ம் உத³பாதி³ ஞாணம் உத³பாதி³ பஞ்ஞா உத³பாதி³ விஜ்ஜா உத³பாதி³ ஆலோகோ உத³பாதி³.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம்ஹி நு கோ² அஸதி, ஜராமரணம் ந ஹோதி; கிஸ்ஸ நிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, யோனிஸோ மனஸிகாரா அஹு பஞ்ஞாய அபி⁴ஸமயோ – ‘ஜாதியா கோ² அஸதி, ஜராமரணம் ந ஹோதி; ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’தி. தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம்ஹி நு கோ² அஸதி ஜாதி ந ஹோதி…பே… ப⁴வோ ந ஹோதி… உபாதா³னம் ந ஹோதி… தண்ஹா ந ஹோதி… வேத³னா ந ஹோதி… ப²ஸ்ஸோ ந ஹோதி… ஸளாயதனம் ந ஹோதி… நாமரூபம் ந ஹோதி. கிஸ்ஸ நிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, யோனிஸோ மனஸிகாரா அஹு பஞ்ஞாய அபி⁴ஸமயோ – ‘விஞ்ஞாணே கோ² அஸதி, நாமரூபம் ந ஹோதி; விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴’’’தி.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – ‘கிம்ஹி நு கோ² அஸதி விஞ்ஞாணம் ந ஹோதி; கிஸ்ஸ நிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴’தி? தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, யோனிஸோ மனஸிகாரா அஹு பஞ்ஞாய அபி⁴ஸமயோ – ‘நாமரூபே கோ² அஸதி, விஞ்ஞாணம் ந ஹோதி; நாமரூபனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴’’’தி.

‘‘தஸ்ஸ மய்ஹம், பி⁴க்க²வே, ஏதத³ஹோஸி – அதி⁴க³தோ கோ² ம்யாயம் மக்³கோ³ போ³தா⁴ய யதி³த³ம் – நாமரூபனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴; விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴; நாமரூபனிரோதா⁴ ஸளாயதனனிரோதோ⁴; ஸளாயதனனிரோதா⁴ ப²ஸ்ஸனிரோதோ⁴…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதி. ‘நிரோதோ⁴, நிரோதோ⁴’தி கோ² மே, பி⁴க்க²வே, புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு சக்கு²ம் உத³பாதி³ ஞாணம் உத³பாதி³ பஞ்ஞா உத³பாதி³ விஜ்ஜா உத³பாதி³ ஆலோகோ உத³பாதி³.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ அரஞ்ஞே பவனே சரமானோ பஸ்ஸேய்ய புராணம் மக்³க³ம் புராணஞ்ஜஸம் புப்³ப³கேஹி மனுஸ்ஸேஹி அனுயாதம். ஸோ தமனுக³ச்சே²ய்ய. தமனுக³ச்ச²ந்தோ பஸ்ஸேய்ய புராணம் நக³ரம் புராணம் ராஜதா⁴னிம் புப்³ப³கேஹி மனுஸ்ஸேஹி அஜ்ஜா²வுட்ட²ம் [அஜ்ஜா²வுத்த²ம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ஆராமஸம்பன்னம் வனஸம்பன்னம் போக்க²ரணீஸம்பன்னம் உத்³தா⁴பவந்தம் [உத்³தா³பவந்தம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] ரமணீயம். அத² கோ² ஸோ, பி⁴க்க²வே, புரிஸோ ரஞ்ஞோ வா ராஜமஹாமத்தஸ்ஸ வா ஆரோசேய்ய – ‘யக்³கே⁴, ப⁴ந்தே, ஜானேய்யாஸி – அஹம் அத்³த³ஸம் அரஞ்ஞே பவனே சரமானோ புராணம் மக்³க³ம் புராணஞ்ஜஸம் புப்³ப³கேஹி மனுஸ்ஸேஹி அனுயாதம் தமனுக³ச்சி²ம். தமனுக³ச்ச²ந்தோ அத்³த³ஸம் புராணம் நக³ரம் புராணம் ராஜதா⁴னிம் புப்³ப³கேஹி மனுஸ்ஸேஹி அஜ்ஜா²வுட்ட²ம் ஆராமஸம்பன்னம் வனஸம்பன்னம் போக்க²ரணீஸம்பன்னம் உத்³தா⁴பவந்தம் ரமணீயம். தம், ப⁴ந்தே, நக³ரம் மாபேஹீ’தி. அத² கோ² ஸோ, பி⁴க்க²வே, ராஜா வா ராஜமஹாமத்தோ வா தம் நக³ரம் மாபேய்ய. தத³ஸ்ஸ நக³ரம் அபரேன ஸமயேன இத்³த⁴ஞ்சேவ பீ²தஞ்ச பா³ஹுஜஞ்ஞம் ஆகிண்ணமனுஸ்ஸம் வுத்³தி⁴வேபுல்லப்பத்தம். ஏவமேவ க்²வாஹம், பி⁴க்க²வே, அத்³த³ஸம் புராணம் மக்³க³ம் புராணஞ்ஜஸம் புப்³ப³கேஹி ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ஹி அனுயாதம்.

‘‘கதமோ ச ஸோ, பி⁴க்க²வே, புராணமக்³கோ³ புராணஞ்ஜஸோ புப்³ப³கேஹி ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ஹி அனுயாதோ? அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³, ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி²…பே… ஸம்மாஸமாதி⁴. அயம் கோ² ஸோ, பி⁴க்க²வே, புராணமக்³கோ³ புராணஞ்ஜஸோ புப்³ப³கேஹி ஸம்மாஸம்பு³த்³தே⁴ஹி அனுயாதோ, தமனுக³ச்சி²ம்; தமனுக³ச்ச²ந்தோ ஜராமரணம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ஜராமரணஸமுத³யம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ஜராமரணனிரோத⁴ம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ஜராமரணனிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம். தமனுக³ச்சி²ம்; தமனுக³ச்ச²ந்தோ ஜாதிம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்…பே… ப⁴வம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… உபாதா³னம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… தண்ஹம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… வேத³னம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… ப²ஸ்ஸம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… ஸளாயதனம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… நாமரூபம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்… விஞ்ஞாணம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம். தமனுக³ச்சி²ம்; தமனுக³ச்ச²ந்தோ ஸங்கா²ரே அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ஸங்கா²ரஸமுத³யம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ஸங்கா²ரனிரோத⁴ம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம்; ஸங்கா²ரனிரோத⁴கா³மினிம் படிபத³ம் அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸிம். தத³பி⁴ஞ்ஞா ஆசிக்கி²ம் பி⁴க்கூ²னம் பி⁴க்கு²னீனம் உபாஸகானம் உபாஸிகானம். தயித³ம், பி⁴க்க²வே, ப்³ரஹ்மசரியம் இத்³த⁴ஞ்சேவ பீ²தஞ்ச வித்தா²ரிகம் பா³ஹுஜஞ்ஞம் புது²பூ⁴தம் யாவ தே³வமனுஸ்ஸேஹி ஸுப்பகாஸித’’ந்தி. பஞ்சமம்.

6. ஸம்மஸஸுத்தம்

66. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா குரூஸு விஹரதி கம்மாஸத⁴ம்மம் நாம குரூனம் நிக³மோ. தத்ர கோ² ப⁴க³வா பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸி – ‘‘பி⁴க்க²வோ’’தி. ‘‘ப⁴த³ந்தே’’தி தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச – ‘‘ஸம்மஸத² நோ தும்ஹே, பி⁴க்க²வே, அந்தரம் ஸம்மஸ’’ந்தி [அந்தரா ஸம்மஸனந்தி (ஸீ.)]. ஏவம் வுத்தே, அஞ்ஞதரோ பி⁴க்கு² ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘அஹம் கோ², ப⁴ந்தே, ஸம்மஸாமி அந்தரம் ஸம்மஸ’’ந்தி. ‘‘யதா² கத²ம் பன த்வம், பி⁴க்கு², ஸம்மஸஸி அந்தரம் ஸம்மஸ’’ந்தி? அத² கோ² ஸோ பி⁴க்கு² ப்³யாகாஸி. யதா² ஸோ பி⁴க்கு² ப்³யாகாஸி ந ஸோ பி⁴க்கு² ப⁴க³வதோ சித்தம் ஆராதே⁴ஸி.

ஏவம் வுத்தே, ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஏதஸ்ஸ, ப⁴க³வா, காலோ; ஏதஸ்ஸ, ஸுக³த, காலோ; யம் ப⁴க³வா அந்தரம் ஸம்மஸம் பா⁴ஸேய்ய. ப⁴க³வதோ ஸுத்வா பி⁴க்கூ² தா⁴ரேஸ்ஸந்தீ’’தி. ‘‘தேனஹானந்த³, ஸுணாத², ஸாது⁴கம் மனஸி கரோத²; பா⁴ஸிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’தி கோ² தே பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ பச்சஸ்ஸோஸும். ப⁴க³வா ஏதத³வோச –

‘‘இத⁴, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸம்மஸமானோ ஸம்மஸதி அந்தரம் ஸம்மஸம் [ஸம்மஸனம் (ஸீ.)] – ‘யம் கோ² இத³ம் அனேகவித⁴ம் நானப்பகாரகம் து³க்க²ம் லோகே உப்பஜ்ஜதி ஜராமரணம். இத³ம் கோ² து³க்க²ம் கிம்னிதா³னம் கிம்ஸமுத³யம் கிம்ஜாதிகம் கிம்பப⁴வம், கிஸ்மிம் ஸதி ஜராமரணம் ஹோதி, கிஸ்மிம் அஸதி ஜராமரணம் ந ஹோதீ’தி? ஸோ ஸம்மஸமானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘யம் கோ² இத³ம் அனேகவித⁴ம் நானப்பகாரகம் து³க்க²ம் லோகே உப்பஜ்ஜதி ஜராமரணம். இத³ம் கோ² து³க்க²ம் உபதி⁴னிதா³னம் உபதி⁴ஸமுத³யம் உபதி⁴ஜாதிகம் உபதி⁴பப⁴வம், உபதி⁴ஸ்மிம் ஸதி ஜராமரணம் ஹோதி, உபதி⁴ஸ்மிம் அஸதி ஜராமரணம் ந ஹோதீ’தி. ஸோ ஜராமரணஞ்ச பஜானாதி ஜராமரணஸமுத³யஞ்ச பஜானாதி ஜராமரணனிரோத⁴ஞ்ச பஜானாதி யா ச ஜராமரணனிரோத⁴ஸாருப்பகா³மினீ படிபதா³ தஞ்ச பஜானாதி. ததா²படிபன்னோ ச ஹோதி அனுத⁴ம்மசாரீ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ஸம்மா து³க்க²க்க²யாய படிபன்னோ ஜராமரணனிரோதா⁴ய.

‘‘அதா²பரம் ஸம்மஸமானோ ஸம்மஸதி அந்தரம் ஸம்மஸம் – ‘உபதி⁴ பனாயம் கிம்னிதா³னோ கிம்ஸமுத³யோ கிம்ஜாதிகோ கிம்பப⁴வோ, கிஸ்மிம் ஸதி உபதி⁴ ஹோதி, கிஸ்மிம் அஸதி உபதி⁴ ந ஹோதீ’தி? ஸோ ஸம்மஸமானோ ஏவம் ஜானாதி – ‘உபதி⁴ தண்ஹானிதா³னோ தண்ஹாஸமுத³யோ தண்ஹாஜாதிகோ தண்ஹாபப⁴வோ, தண்ஹாய ஸதி உபதி⁴ ஹோதி, தண்ஹாய அஸதி உபதி⁴ ந ஹோதீ’தி. ஸோ உபதி⁴ஞ்ச பஜானாதி உபதி⁴ஸமுத³யஞ்ச பஜானாதி உபதி⁴னிரோத⁴ஞ்ச பஜானாதி யா ச உபதி⁴னிரோத⁴ஸாருப்பகா³மினீ படிபதா³ தஞ்ச பஜானாதி. ததா² படிபன்னோ ச ஹோதி அனுத⁴ம்மசாரீ. அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு² ஸப்³ப³ஸோ ஸம்மா து³க்க²க்க²யாய படிபன்னோ உபதி⁴னிரோதா⁴ய.

‘‘அதா²பரம் ஸம்மஸமானோ ஸம்மஸதி அந்தரம் ஸம்மஸம் – ‘தண்ஹா பனாயம் கத்த² உப்பஜ்ஜமானா உப்பஜ்ஜதி, கத்த² நிவிஸமானா நிவிஸதீ’தி? ஸோ ஸம்மஸமானோ ஏவம் ஜானாதி – யம் கோ² லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் ஏத்தே²ஸா தண்ஹா உப்பஜ்ஜமானா உப்பஜ்ஜதி, ஏத்த² நிவிஸமானா நிவிஸதி. கிஞ்ச லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம்? சக்கு²ம் லோகே பியரூபம், ஸாதரூபம். ஏத்தே²ஸா தண்ஹா உப்பஜ்ஜமானா உப்பஜ்ஜதி, ஏத்த² நிவிஸமானா நிவிஸதி. ஸோதம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம்…பே… கா⁴னம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம்… ஜிவ்ஹா லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம்… காயோ லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம்… மனோ லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் ஏத்தே²ஸா தண்ஹா உப்பஜ்ஜமானா உப்பஜ்ஜதி ஏத்த² நிவிஸமானா நிவிஸதி.

‘‘யே ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அதீதமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் நிச்சதோ அத்³த³க்கு²ம் ஸுக²தோ அத்³த³க்கு²ம் அத்ததோ அத்³த³க்கு²ம் ஆரோக்³யதோ அத்³த³க்கு²ம் கே²மதோ அத்³த³க்கு²ம். தே தண்ஹம் வட்³டே⁴ஸும். யே தண்ஹம் வட்³டே⁴ஸும் தே உபதி⁴ம் வட்³டே⁴ஸும். யே உபதி⁴ம் வட்³டே⁴ஸும் தே து³க்க²ம் வட்³டே⁴ஸும். யே து³க்க²ம் வட்³டே⁴ஸும் தே ந பரிமுச்சிம்ஸு ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, ந பரிமுச்சிம்ஸு து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘யேபி ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அனாக³தமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் நிச்சதோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி [த³க்கி²ந்தி (ஸீ.)] ஸுக²தோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி அத்ததோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி ஆரோக்³யதோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி கே²மதோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி. தே தண்ஹம் வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி. யே தண்ஹம் வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி தே உபதி⁴ம் வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி. யே உபதி⁴ம் வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி தே து³க்க²ம் வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி. யே து³க்க²ம் வட்³டி⁴ஸ்ஸந்தி தே ந பரிமுச்சிஸ்ஸந்தி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, ந பரிமுச்சிஸ்ஸந்தி து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘யேபி ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, ஏதரஹி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் நிச்சதோ பஸ்ஸந்தி ஸுக²தோ பஸ்ஸந்தி அத்ததோ பஸ்ஸந்தி ஆரோக்³யதோ பஸ்ஸந்தி கே²மதோ பஸ்ஸந்தி. தே தண்ஹம் வட்³டே⁴ந்தி. யே தண்ஹம் வட்³டே⁴ந்தி தே உபதி⁴ம் வட்³டே⁴ந்தி. யே உபதி⁴ம் வட்³டே⁴ந்தி தே து³க்க²ம் வட்³டே⁴ந்தி. யே து³க்க²ம் வட்³டே⁴ந்தி தே ந பரிமுச்சந்தி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, ந பரிமுச்சந்தி து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆபானீயகம்ஸோ வண்ணஸம்பன்னோ க³ந்த⁴ஸம்பன்னோ ரஸஸம்பன்னோ. ஸோ ச கோ² விஸேன ஸம்ஸட்டோ². அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய க⁴ம்மாபி⁴தத்தோ க⁴ம்மபரேதோ கிலந்தோ தஸிதோ பிபாஸிதோ. தமேனம் ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘அயம் தே, அம்போ⁴ புரிஸ, ஆபானீயகம்ஸோ வண்ணஸம்பன்னோ க³ந்த⁴ஸம்பன்னோ ரஸஸம்பன்னோ; ஸோ ச கோ² விஸேன ஸம்ஸட்டோ². ஸசே ஆகங்க²ஸி பிவ. பிவதோ ஹி கோ² தம் சா²தே³ஸ்ஸதி வண்ணேனபி க³ந்தே⁴னபி ரஸேனபி, பிவித்வா ச பன ததோனிதா³னம் மரணம் வா நிக³ச்ச²ஸி மரணமத்தம் வா து³க்க²’ந்தி. ஸோ தம் ஆபானீயகம்ஸம் ஸஹஸா அப்படிஸங்கா² பிவேய்ய, நப்படினிஸ்ஸஜ்ஜேய்ய. ஸோ ததோனிதா³னம் மரணம் வா நிக³ச்சே²ய்ய மரணமத்தம் வா து³க்க²ம். ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, யே ஹி கேசி அதீதமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம்…பே… அனாக³தமத்³தா⁴னம்…பே… ஏதரஹி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் நிச்சதோ பஸ்ஸந்தி ஸுக²தோ பஸ்ஸந்தி அத்ததோ பஸ்ஸந்தி ஆரோக்³யதோ பஸ்ஸந்தி கே²மதோ பஸ்ஸந்தி, தே தண்ஹம் வட்³டே⁴ந்தி. யே தண்ஹம் வட்³டே⁴ந்தி தே உபதி⁴ம் வட்³டே⁴ந்தி. யே உபதி⁴ம் வட்³டே⁴ந்தி தே து³க்க²ம் வட்³டே⁴ந்தி. யே து³க்க²ம் வட்³டே⁴ந்தி தே ந பரிமுச்சந்தி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, ந பரிமுச்சந்தி து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘யே ச கோ² கேசி, பி⁴க்க²வே, அதீதமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் அனிச்சதோ அத்³த³க்கு²ம் து³க்க²தோ அத்³த³க்கு²ம் அனத்ததோ அத்³த³க்கு²ம் ரோக³தோ அத்³த³க்கு²ம் ப⁴யதோ அத்³த³க்கு²ம், தே தண்ஹம் பஜஹிம்ஸு. யே தண்ஹம் பஜஹிம்ஸு தே உபதி⁴ம் பஜஹிம்ஸு. யே உபதி⁴ம் பஜஹிம்ஸு தே து³க்க²ம் பஜஹிம்ஸு. யே து³க்க²ம் பஜஹிம்ஸு தே பரிமுச்சிம்ஸு ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, பரிமுச்சிம்ஸு து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘யேபி ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அனாக³தமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் அனிச்சதோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி து³க்க²தோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி அனத்ததோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி ரோக³தோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி ப⁴யதோ த³க்கி²ஸ்ஸந்தி, தே தண்ஹம் பஜஹிஸ்ஸந்தி. யே தண்ஹம் பஜஹிஸ்ஸந்தி…பே… பரிமுச்சிஸ்ஸந்தி து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘யேபி ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, ஏதரஹி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் அனிச்சதோ பஸ்ஸந்தி து³க்க²தோ பஸ்ஸந்தி அனத்ததோ பஸ்ஸந்தி ரோக³தோ பஸ்ஸந்தி ப⁴யதோ பஸ்ஸந்தி, தே தண்ஹம் பஜஹந்தி. யே தண்ஹம் பஜஹந்தி தே உபதி⁴ம் பஜஹந்தி. யே உபதி⁴ம் பஜஹந்தி தே து³க்க²ம் பஜஹந்தி. யே து³க்க²ம் பஜஹந்தி தே பரிமுச்சந்தி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, பரிமுச்சந்தி து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘ஸேய்யதா²பி, பி⁴க்க²வே, ஆபானீயகம்ஸோ வண்ணஸம்பன்னோ க³ந்த⁴ஸம்பன்னோ ரஸஸம்பன்னோ. ஸோ ச கோ² விஸேன ஸம்ஸட்டோ². அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய க⁴ம்மாபி⁴தத்தோ க⁴ம்மபரேதோ கிலந்தோ தஸிதோ பிபாஸிதோ. தமேனம் ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘அயம் தே, அம்போ⁴ புரிஸ, ஆபானீயகம்ஸோ வண்ணஸம்பன்னோ க³ந்த⁴ஸம்பன்னோ ரஸஸம்பன்னோ ஸோ ச கோ² விஸேன ஸம்ஸட்டோ². ஸசே ஆகங்க²ஸி பிவ. பிவதோ ஹி கோ² தம் சா²தே³ஸ்ஸதி வண்ணேனபி க³ந்தே⁴னபி ரஸேனபி; பிவித்வா ச பன ததோனிதா³னம் மரணம் வா நிக³ச்ச²ஸி மரணமத்தம் வா து³க்க²’ந்தி. அத² கோ², பி⁴க்க²வே, தஸ்ஸ புரிஸஸ்ஸ ஏவமஸ்ஸ – ‘ஸக்கா கோ² மே அயம் ஸுராபிபாஸிதா [ஸுராபிபாஸா (?)] பானீயேன வா வினேதும் த³தி⁴மண்ட³கேன வா வினேதும் ப⁴ட்ட²லோணிகாய [மட்ட²லோணிகாய (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] வா வினேதும் லோணஸோவீரகேன வா வினேதும், ந த்வேவாஹம் தம் பிவேய்யம், யம் மம அஸ்ஸ தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²யா’தி. ஸோ தம் ஆபானீயகம்ஸம் படிஸங்கா² ந பிவேய்ய, படினிஸ்ஸஜ்ஜேய்ய. ஸோ ததோனிதா³னம் ந மரணம் வா நிக³ச்சே²ய்ய மரணமத்தம் வா து³க்க²ம். ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, யே ஹி கேசி அதீதமத்³தா⁴னம் ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் அனிச்சதோ அத்³த³க்கு²ம் து³க்க²தோ அத்³த³க்கு²ம் அனத்ததோ அத்³த³க்கு²ம் ரோக³தோ அத்³த³க்கு²ம் ப⁴யதோ அத்³த³க்கு²ம், தே தண்ஹம் பஜஹிம்ஸு. யே தண்ஹம் பஜஹிம்ஸு தே உபதி⁴ம் பஜஹிம்ஸு. யே உபதி⁴ம் பஜஹிம்ஸு தே து³க்க²ம் பஜஹிம்ஸு. யே து³க்க²ம் பஜஹிம்ஸு தே பரிமுச்சிம்ஸு ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, பரிமுச்சிம்ஸு து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மி.

‘‘யேபி ஹி கேசி, பி⁴க்க²வே, அனாக³தமத்³தா⁴னம்…பே… ஏதரஹி ஸமணா வா ப்³ராஹ்மணா வா யம் லோகே பியரூபம் ஸாதரூபம் தம் அனிச்சதோ பஸ்ஸந்தி து³க்க²தோ பஸ்ஸந்தி அனத்ததோ பஸ்ஸந்தி ரோக³தோ பஸ்ஸந்தி ப⁴யதோ பஸ்ஸந்தி, தே தண்ஹம் பஜஹந்தி. யே தண்ஹம் பஜஹந்தி தே உபதி⁴ம் பஜஹந்தி. யே உபதி⁴ம் பஜஹந்தி தே து³க்க²ம் பஜஹந்தி. யே து³க்க²ம் பஜஹந்தி தே பரிமுச்சந்தி ஜாதியா ஜராய மரணேன ஸோகேஹி பரிதே³வேஹி து³க்கே²ஹி தோ³மனஸ்ஸேஹி உபாயாஸேஹி, பரிமுச்சந்தி து³க்க²ஸ்மாதி வதா³மீ’’தி. ச²ட்ட²ம்.

7. நளகலாபீஸுத்தம்

67. ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா ச ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மா ச மஹாகோட்டி²கோ [மஹாகோட்டி²தோ (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] பா³ராணஸியம் விஹரந்தி இஸிபதனே மிக³தா³யே. அத² கோ² ஆயஸ்மா மஹாகோட்டி²கோ ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ யேனாயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதா ஸாரிபுத்தேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா மஹாகோட்டி²கோ ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கிம் நு கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸயம்கதம் ஜராமரணம், பரம்கதம் ஜராமரணம், ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச ஜராமரணம், உதா³ஹு அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் ஜராமரண’’ந்தி? ‘‘ந கோ², ஆவுஸோ கோட்டி²க, ஸயம்கதம் ஜராமரணம், ந பரம்கதம் ஜராமரணம், ந ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச ஜராமரணம், நாபி அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் ஜராமரணம். அபி ச, ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’’ந்தி.

‘‘கிம் நு கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸயம்கதா ஜாதி, பரம்கதா ஜாதி, ஸயம்கதா ச பரம்கதா ச ஜாதி, உதா³ஹு அஸயம்காரா அபரம்காரா அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னா ஜாதீ’’தி? ‘‘ந கோ², ஆவுஸோ கோட்டி²க, ஸயம்கதா ஜாதி, ந பரம்கதா ஜாதி, ந ஸயம்கதா ச பரம்கதா ச ஜாதி, நாபி அஸயம்காரா அபரம்காரா அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னா ஜாதி. அபி ச, ப⁴வபச்சயா ஜாதீ’’தி.

‘‘கிம் நு கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸயம்கதோ ப⁴வோ…பே… ஸயம்கதம் உபாதா³னம்… ஸயம்கதா தண்ஹா… ஸயம்கதா வேத³னா… ஸயம்கதோ ப²ஸ்ஸோ… ஸயம்கதம் ஸளாயதனம்… ஸயம்கதம் நாமரூபம், பரம்கதம் நாமரூபம், ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச நாமரூபம், உதா³ஹு அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் நாமரூப’’ந்தி? ‘‘ந கோ², ஆவுஸோ கோட்டி²க, ஸயம்கதம் நாமரூபம், ந பரம்கதம் நாமரூபம், ந ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச நாமரூபம், நாபி அஸயம்காரம் அபரம்காரம், அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் நாமரூபம். அபி ச, விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூப’’ந்தி.

‘‘கிம் நு கோ², ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த, ஸயங்கதம் விஞ்ஞாணம், பரங்கதம் விஞ்ஞாணம், ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச விஞ்ஞாணம், உதா³ஹு அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் விஞ்ஞாண’’ந்தி? ‘‘ந கோ², ஆவுஸோ கோட்டி²க, ஸயம்கதம் விஞ்ஞாணம், ந பரம்கதம் விஞ்ஞாணம் ந ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச விஞ்ஞாணம், நாபி அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் விஞ்ஞாணம். அபி ச, நாமரூபபச்சயா விஞ்ஞாண’’ந்தி.

‘‘இதா³னேவ கோ² மயம் ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பா⁴ஸிதம் ஏவம் ஆஜானாம – ‘ந க்²வாவுஸோ கோட்டி²க, ஸயம்கதம் நாமரூபம், ந பரம்கதம் நாமரூபம், ந ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச நாமரூபம், நாபி அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் நாமரூபம். அபி ச, விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூப’’’ந்தி.

‘‘இதா³னேவ ச பன மயம் ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பா⁴ஸிதம் ஏவம் ஆஜானாம – ‘ந க்²வாவுஸோ கோட்டி²க, ஸயம்கதம் விஞ்ஞாணம், ந பரம்கதம் விஞ்ஞாணம், ந ஸயம்கதஞ்ச பரம்கதஞ்ச விஞ்ஞாணம், நாபி அஸயம்காரம் அபரம்காரம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் விஞ்ஞாணம். அபி ச, நாமரூபபச்சயா விஞ்ஞாண’’’ந்தி.

‘‘யதா² கத²ம் பனாவுஸோ ஸாரிபுத்த, இமஸ்ஸ பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³’’தி? ‘‘தேனஹாவுஸோ, உபமம் தே கரிஸ்ஸாமி. உபமாயபிதே⁴கச்சே விஞ்ஞூ புரிஸா பா⁴ஸிதஸ்ஸ அத்த²ம் ஜானந்தி. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, த்³வே நளகலாபியோ அஞ்ஞமஞ்ஞம் நிஸ்ஸாய திட்டே²ய்யும். ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, நாமரூபபச்சயா விஞ்ஞாணம்; விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபம்; நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனம்; ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோ…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ ஸமுத³யோ ஹோதி. தாஸம் சே, ஆவுஸோ, நளகலாபீனம் ஏகம் ஆகட்³டே⁴ய்ய, ஏகா பபதேய்ய; அபரம் சே ஆகட்³டே⁴ய்ய, அபரா பபதேய்ய. ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, நாமரூபனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴; விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴; நாமரூபனிரோதா⁴ ஸளாயதனனிரோதோ⁴; ஸளாயதனனிரோதா⁴ ப²ஸ்ஸனிரோதோ⁴…பே… ஏவமேதஸ்ஸ கேவலஸ்ஸ து³க்க²க்க²ந்த⁴ஸ்ஸ நிரோதோ⁴ ஹோதீ’’தி. ‘‘அச்ச²ரியம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த; அப்³பு⁴தம், ஆவுஸோ ஸாரிபுத்த! யாவஸுபா⁴ஸிதம் சித³ம் ஆயஸ்மதா ஸாரிபுத்தேன. இத³ஞ்ச பன மயம் ஆயஸ்மதோ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ பா⁴ஸிதம் இமேஹி ச²த்திம்ஸாய வத்தூ²ஹி அனுமோதா³ம – ‘ஜராமரணஸ்ஸ சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² நிப்³பி³தா³ய விராகா³ய நிரோதா⁴ய த⁴ம்மம் தே³ஸேதி, த⁴ம்மகதி²கோ பி⁴க்கூ²தி அலம் வசனாய. ஜராமரணஸ்ஸ சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² நிப்³பி³தா³ய விராகா³ய நிரோதா⁴ய படிபன்னோ ஹோதி, த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபன்னோ பி⁴க்கூ²தி அலம் வசனாய. ஜராமரணஸ்ஸ சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² நிப்³பி³தா³ விராகா³ நிரோதா⁴ அனுபாதா³ விமுத்தோ ஹோதி, தி³ட்ட²த⁴ம்மனிப்³பா³னப்பத்தோ பி⁴க்கூ²தி அலம் வசனாய. ஜாதியா சே… ப⁴வஸ்ஸ சே… உபாதா³னஸ்ஸ சே… தண்ஹாய சே… வேத³னாய சே… ப²ஸ்ஸஸ்ஸ சே… ஸளாயதனஸ்ஸ சே… நாமரூபஸ்ஸ சே… விஞ்ஞாணஸ்ஸ சே… ஸங்கா²ரானம் சே… அவிஜ்ஜாய சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² நிப்³பி³தா³ய விராகா³ய நிரோதா⁴ய த⁴ம்மம் தே³ஸேதி, த⁴ம்மகதி²கோ பி⁴க்கூ²தி அலம் வசனாய. அவிஜ்ஜாய சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² நிப்³பி³தா³ய விராகா³ய நிரோதா⁴ய படிபன்னோ ஹோதி, த⁴ம்மானுத⁴ம்மப்படிபன்னோ பி⁴க்கூ²தி அலம் வசனாய. அவிஜ்ஜாய சே, ஆவுஸோ, பி⁴க்கு² நிப்³பி³தா³ விராகா³ நிரோதா⁴ அனுபாதா³ விமுத்தோ ஹோதி, தி³ட்ட²த⁴ம்மனிப்³பா³னப்பத்தோ பி⁴க்கூ²தி அலம் வசனாயா’’’தி. ஸத்தமம்.

8. கோஸம்பி³ஸுத்தம்

68. ஏகம் ஸமயம் ஆயஸ்மா ச முஸிலோ [மூஸிலோ (ஸீ.), முஸீலோ (பீ.)] ஆயஸ்மா ச பவிட்டோ² [ஸவிட்டோ² (ஸீ. பீ.)] ஆயஸ்மா ச நாரதோ³ ஆயஸ்மா ச ஆனந்தோ³ கோஸம்பி³யம் விஹரந்தி கோ⁴ஸிதாராமே. அத² கோ² ஆயஸ்மா பவிட்டோ² ஆயஸ்மந்தம் முஸிலம் ஏதத³வோச – ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ முஸில, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ முஸிலஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’’’ந்தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’’’ந்தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ முஸில, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ முஸிலஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ப⁴வபச்சயா ஜாதீதி…பே… உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோதி… தண்ஹாபச்சயா உபாதா³னந்தி… வேத³னாபச்சயா தண்ஹாதி… ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னாதி… ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோதி… நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனந்தி… விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபந்தி… ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணந்தி… அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’’தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’’தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ முஸில, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ முஸிலஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’’’தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’’’தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ முஸில, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ முஸிலஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ப⁴வனிரோதா⁴ ஜாதினிரோதோ⁴தி…பே… உபாதா³னனிரோதா⁴ ப⁴வனிரோதோ⁴தி… தண்ஹானிரோதா⁴ உபாதா³னனிரோதோ⁴தி… வேத³னானிரோதா⁴ தண்ஹானிரோதோ⁴தி… ப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴தி… ஸளாயதனனிரோதா⁴ ப²ஸ்ஸனிரோதோ⁴தி… நாமரூபனிரோதா⁴ ஸளாயதனனிரோதோ⁴தி… விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴தி … ஸங்கா²ரனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴தி… அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴’’’தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴’’’தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ முஸில, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ முஸிலஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ப⁴வனிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’’’ந்தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘ப⁴வனிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’’’ந்தி.

‘‘தேனஹாயஸ்மா முஸிலோ அரஹம் கீ²ணாஸவோ’’தி? ஏவம் வுத்தே, ஆயஸ்மா முஸிலோ துண்ஹீ அஹோஸி. அத² கோ² ஆயஸ்மா நாரதோ³ ஆயஸ்மந்தம் பவிட்ட²ம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸாதா⁴வுஸோ பவிட்ட², அஹம் ஏதம் பஞ்ஹம் லபே⁴ய்யம். மம் ஏதம் பஞ்ஹம் புச்ச². அஹம் தே ஏதம் பஞ்ஹம் ப்³யாகரிஸ்ஸாமீ’’தி. ‘‘லப⁴தாயஸ்மா நாரதோ³ ஏதம் பஞ்ஹம். புச்சா²மஹம் ஆயஸ்மந்தம் நாரத³ம் ஏதம் பஞ்ஹம். ப்³யாகரோது ச மே ஆயஸ்மா நாரதோ³ ஏதம் பஞ்ஹம்’’.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ நாரத³, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ நாரத³ஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’’’ந்தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’’’ந்தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ நாரத³, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ நாரத³ஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ப⁴வபச்சயா ஜாதி…பே… அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ரா’’’தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ நாரத³, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ நாரத³ஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’’’தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’’’தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ நாரத³, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ நாரத³ஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ப⁴வனிரோதா⁴ ஜாதினிரோதோ⁴தி…பே… அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴’’’தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴’’’தி.

‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ நாரத³, ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அத்தா²யஸ்மதோ நாரத³ஸ்ஸ பச்சத்தமேவ ஞாணம் – ‘ப⁴வனிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’’’ந்தி? ‘‘அஞ்ஞத்ரேவ, ஆவுஸோ பவிட்ட², ஸத்³தா⁴ய அஞ்ஞத்ர ருசியா அஞ்ஞத்ர அனுஸ்ஸவா அஞ்ஞத்ர ஆகாரபரிவிதக்கா அஞ்ஞத்ர தி³ட்டி²னிஜ்ஜா²னக்க²ந்தியா அஹமேதம் ஜானாமி அஹமேதம் பஸ்ஸாமி – ‘ப⁴வனிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’’’ந்தி.

‘‘தேனஹாயஸ்மா நாரதோ³ அரஹம் கீ²ணாஸவோ’’தி? ‘‘‘ப⁴வனிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’ந்தி கோ² மே, ஆவுஸோ, யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்ட²ம், ந சம்ஹி அரஹம் கீ²ணாஸவோ. ஸேய்யதா²பி, ஆவுஸோ, கந்தாரமக்³கே³ உத³பானோ. தத்ர நேவஸ்ஸ ரஜ்ஜு ந உத³கவாரகோ. அத² புரிஸோ ஆக³ச்சே²ய்ய க⁴ம்மாபி⁴தத்தோ க⁴ம்மபரேதோ கிலந்தோ தஸிதோ பிபாஸிதோ, ஸோ தம் உத³பானம் ஓலோகேய்ய. தஸ்ஸ ‘உத³க’ந்தி ஹி கோ² ஞாணம் அஸ்ஸ, ந ச காயேன பு²ஸித்வா விஹரேய்ய. ஏவமேவ கோ², ஆவுஸோ, ‘ப⁴வனிரோதோ⁴ நிப்³பா³ன’ந்தி யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய ஸுதி³ட்ட²ம், ந சம்ஹி அரஹம் கீ²ணாஸவோ’’தி.

ஏவம் வுத்தே, ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஆயஸ்மந்தம் பவிட்ட²ம் ஏதத³வோச – ‘‘ஏவம்வாதீ³ [ஏவம்வாதி³ம் (?)] த்வம், ஆவுஸோ பவிட்ட², ஆயஸ்மந்தம் நாரத³ம் கிம் வதே³ஸீ’’தி? ‘‘ஏவம்வாதா³ஹம், ஆவுஸோ ஆனந்த³, ஆயஸ்மந்தம் நாரத³ம் ந கிஞ்சி வதா³மி அஞ்ஞத்ர கல்யாணா அஞ்ஞத்ர குஸலா’’தி. அட்ட²மம்.

9. உபயந்திஸுத்தம்

69. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி ஜேதவனே அனாத²பிண்டி³கஸ்ஸ ஆராமே. தத்ர கோ²…பே… ‘‘மஹாஸமுத்³தோ³, பி⁴க்க²வே, உபயந்தோ மஹானதி³யோ உபயாபேதி, மஹானதி³யோ உபயந்தியோ குன்னதி³யோ உபயாபேந்தி, குன்னதி³யோ உபயந்தியோ மஹாஸோப்³பே⁴ உபயாபேந்தி, மஹாஸோப்³பா⁴ உபயந்தா குஸோப்³பே⁴ உபயாபேந்தி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, அவிஜ்ஜா உபயந்தீ ஸங்கா²ரே உபயாபேதி, ஸங்கா²ரா உபயந்தா விஞ்ஞாணம் உபயாபேந்தி, விஞ்ஞாணம் உபயந்தம் நாமரூபம் உபயாபேதி, நாமரூபம் உபயந்தம் ஸளாயதனம் உபயாபேதி, ஸளாயதனம் உபயந்தம் ப²ஸ்ஸம் உபயாபேதி, ப²ஸ்ஸோ உபயந்தோ வேத³னம் உபயாபேதி, வேத³னா உபயந்தீ தண்ஹம் உபயாபேதி, தண்ஹா உபயந்தீ உபாதா³னம் உபயாபேதி, உபாதா³னம் உபயந்தம் ப⁴வம் உபயாபேதி, ப⁴வோ உபயந்தோ ஜாதிம் உபயாபேதி, ஜாதி உபயந்தீ ஜராமரணம் உபயாபேதி.

‘‘மஹாஸமுத்³தோ³, பி⁴க்க²வே, அபயந்தோ மஹானதி³யோ அபயாபேதி, மஹானதி³யோ அபயந்தியோ குன்னதி³யோ அபயாபேந்தி, குன்னதி³யோ அபயந்தியோ மஹாஸோப்³பே⁴ அபயாபேந்தி, மஹாஸோப்³பா⁴ அபயந்தா குஸோப்³பே⁴ அபயாபேந்தி. ஏவமேவ கோ², பி⁴க்க²வே, அவிஜ்ஜா அபயந்தீ ஸங்கா²ரே அபயாபேதி, ஸங்கா²ரா அபயந்தா விஞ்ஞாணம் அபயாபேந்தி, விஞ்ஞாணம் அபயந்தம் நாமரூபம் அபயாபேதி, நாமரூபம் அபயந்தம் ஸளாயதனம் அபயாபேதி, ஸளாயதனம் அபயந்தம் ப²ஸ்ஸம் அபயாபேதி, ப²ஸ்ஸோ அபயந்தோ வேத³னம் அபயாபேதி, வேத³னா அபயந்தீ தண்ஹம் அபயாபேதி, தண்ஹா அபயந்தீ உபாதா³னம் அபயாபேதி, உபாதா³னம் அபயந்தம் ப⁴வம் அபயாபேதி, ப⁴வோ அபயந்தோ ஜாதிம் அபயாபேதி, ஜாதி அபயந்தீ ஜராமரணம் அபயாபேதீ’’தி. நவமம்.

10. ஸுஸிமஸுத்தம்

70. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ராஜக³ஹே விஹரதி வேளுவனே கலந்த³கனிவாபே. தேன கோ² பன ஸமயேன ப⁴க³வா ஸக்கதோ ஹோதி க³ருகதோ மானிதோ பூஜிதோ அபசிதோ லாபீ⁴ சீவர-பிண்ட³பாத-ஸேனாஸன-கி³லானப்பச்சய-பே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரானம். பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴பி ஸக்கதோ ஹோதி க³ருகதோ மானிதோ பூஜிதோ அபசிதோ லாபீ⁴ சீவர-பிண்ட³பாத-ஸேனாஸனகி³லானப்பச்சய-பே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரானம். அஞ்ஞதித்தி²யா பன பரிப்³பா³ஜகா அஸக்கதா ஹோந்தி அக³ருகதா அமானிதா அபூஜிதா அனபசிதா, ந லாபி⁴னோ சீவர-பிண்ட³பாத-ஸேனாஸனகி³லானப்பச்சய-பே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரானம்.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸுஸிமோ [ஸுஸீமோ (ஸீ. க.)] பரிப்³பா³ஜகோ ராஜக³ஹே படிவஸதி மஹதியா பரிப்³பா³ஜகபரிஸாய ஸத்³தி⁴ம். அத² கோ² ஸுஸிமஸ்ஸ பரிப்³பா³ஜகஸ்ஸ பரிஸா ஸுஸிமம் பரிப்³பா³ஜகம் ஏதத³வோசும் – ‘‘ஏஹி த்வம், ஆவுஸோ ஸுஸிம, ஸமணே கோ³தமே ப்³ரஹ்மசரியம் சர. த்வம் த⁴ம்மம் பரியாபுணித்வா அம்ஹே வாசேய்யாஸி [வாசேஸ்ஸஸி (பீ. க.)]. தம் மயம் த⁴ம்மம் பரியாபுணித்வா கி³ஹீனம் பா⁴ஸிஸ்ஸாம. ஏவம் மயம்பி ஸக்கதா ப⁴விஸ்ஸாம க³ருகதா மானிதா பூஜிதா அபசிதா லாபி⁴னோ சீவர-பிண்ட³பாதஸேனாஸன-கி³லானப்பச்சய-பே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரான’’ந்தி. ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி கோ² ஸுஸிமோ பரிப்³பா³ஜகோ ஸகாய பரிஸாய படிஸ்ஸுணித்வா யேனாயஸ்மா ஆனந்தோ³ தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ஆயஸ்மதா ஆனந்தே³ன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஸுஸிமோ பரிப்³பா³ஜகோ ஆயஸ்மந்தம் ஆனந்த³ம் ஏதத³வோச – ‘‘இச்சா²மஹம், ஆவுஸோ ஆனந்த³, இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ப்³ரஹ்மசரியம் சரிது’’ந்தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ஸுஸிமம் பரிப்³பா³ஜகம் ஆதா³ய யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘அயம், ப⁴ந்தே, ஸுஸிமோ பரிப்³பா³ஜகோ ஏவமாஹ – ‘இச்சா²மஹம், ஆவுஸோ ஆனந்த³, இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ப்³ரஹ்மசரியம் சரிது’’ந்தி. ‘‘தேனஹானந்த³, ஸுஸிமம் பப்³பா³ஜேதா²’’தி. அலத்த² கோ² ஸுஸிமோ பரிப்³பா³ஜகோ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே பப்³ப³ஜ்ஜம், அலத்த² உபஸம்பத³ம்.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸம்ப³ஹுலேஹி பி⁴க்கூ²ஹி ப⁴க³வதோ ஸந்திகே அஞ்ஞா ப்³யாகதா ஹோதி – ‘‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயாதி பஜானாமா’’தி. அஸ்ஸோஸி கோ² ஆயஸ்மா ஸுஸிமோ – ‘‘ஸம்ப³ஹுலேஹி கிர பி⁴க்கூ²ஹி ப⁴க³வதோ ஸந்திகே அஞ்ஞா ப்³யாகதா – ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாமா’’தி. அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸுஸிமோ யேன தே பி⁴க்கூ² தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா தேஹி பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஸுஸிமோ தே பி⁴க்கூ² ஏதத³வோச – ‘‘ஸச்சம் கிராயஸ்மந்தேஹி ப⁴க³வதோ ஸந்திகே அஞ்ஞா ப்³யாகதா – ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாமா’’தி? ‘‘ஏவமாவுஸோ’’தி.

‘‘அபி பன [அபி நு (ஸீ. ஸ்யா. கம்.) ஏவமுபரிபி] தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம் ஜானந்தா ஏவம் பஸ்ஸந்தா அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுபோ⁴த² – ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ ஹோத², ப³ஹுதா⁴பி ஹுத்வா ஏகோ ஹோத²; ஆவிபா⁴வம், திரோபா⁴வம், திரோகுட்டம் திரோபாகாரம் திரோபப்³ப³தம் அஸஜ்ஜமானா க³ச்ச²த², ஸேய்யதா²பி ஆகாஸே; பத²வியாபி உம்முஜ்ஜனிமுஜ்ஜம் கரோத², ஸேய்யதா²பி உத³கே; உத³கேபி அபி⁴ஜ்ஜமானே க³ச்ச²த², ஸேய்யதா²பி பத²வியம்; ஆகாஸேபி பல்லங்கேன கமத², ஸேய்யதா²பி பக்கீ² ஸகுணோ; இமேபி சந்தி³மஸூரியே ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே பாணினா பரிமஸத² பரிமஜ்ஜத², யாவ ப்³ரஹ்மலோகாபி காயேன வஸம் வத்தேதா²’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ஆவுஸோ’’.

‘‘அபி பன தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம் ஜானந்தா ஏவம் பஸ்ஸந்தா தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா விஸுத்³தா⁴ய அதிக்கந்தமானுஸிகாய உபோ⁴ ஸத்³தே³ ஸுணாத² தி³ப்³பே³ ச மானுஸே ச யே தூ³ரே ஸந்திகே சா’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ஆவுஸோ’’.

‘‘அபி பன தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம் ஜானந்தா ஏவம் பஸ்ஸந்தா பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் சேதஸா சேதோ பரிச்ச பஜானாத² – ஸராக³ம் வா சித்தம் ஸராக³ம் சித்தந்தி பஜானாத²; வீதராக³ம் வா சித்தம் வீதராக³ம் சித்தந்தி பஜானாத²; ஸதோ³ஸம் வா சித்தம் ஸதோ³ஸம் சித்தந்தி பஜானாத²; வீததோ³ஸம் வா சித்தம் வீததோ³ஸம் சித்தந்தி பஜானாத²; ஸமோஹம் வா சித்தம் ஸமோஹம் சித்தந்தி பஜானாத²; வீதமோஹம் வா சித்தம் வீதமோஹம் சித்தந்தி பஜானாத²; ஸம்கி²த்தம் வா சித்தம் ஸம்கி²த்தம் சித்தந்தி பஜானாத²; விக்கி²த்தம் வா சித்தம் விக்கி²த்தம் சித்தந்தி பஜானாத²; மஹக்³க³தம் வா சித்தம் மஹக்³க³தம் சித்தந்தி பஜானாத²; அமஹக்³க³தம் வா சித்தம் அமஹக்³க³தம் சித்தந்தி பஜானாத²; ஸஉத்தரம் வா சித்தம் ஸஉத்தரம் சித்தந்தி பஜானாத²; அனுத்தரம் வா சித்தம் அனுத்தரம் சித்தந்தி பஜானாத²; ஸமாஹிதம் வா சித்தம் ஸமாஹிதம் சித்தந்தி பஜானாத²; அஸமாஹிதம் வா சித்தம் அஸமாஹிதம் சித்தந்தி பஜானாத²; விமுத்தம் வா சித்தம் விமுத்தம் சித்தந்தி பஜானாத²; அவிமுத்தம் வா சித்தம் அவிமுத்தம் சித்தந்தி பஜானாதா²’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ஆவுஸோ’’.

‘‘அபி பன தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம் ஜானந்தா ஏவம் பஸ்ஸந்தா அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரத², ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம் த்³வேபி ஜாதியோ திஸ்ஸோபி ஜாதியோ சதஸ்ஸோபி ஜாதியோ பஞ்சபி ஜாதியோ த³ஸபி ஜாதியோ வீஸம்பி ஜாதியோ திம்ஸம்பி ஜாதியோ சத்தாரீஸம்பி ஜாதியோ பஞ்ஞாஸம்பி ஜாதியோ ஜாதிஸதம்பி ஜாதிஸஹஸ்ஸம்பி ஜாதிஸதஸஹஸ்ஸம்பி, அனேகேபி ஸம்வட்டகப்பே அனேகேபி விவட்டகப்பே அனேகேபி ஸம்வட்டவிவட்டகப்பே – ‘அமுத்ராஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ அமுத்ர உத³பாதி³ம்; தத்ராபாஸிம் ஏவம்னாமோ ஏவம்கோ³த்தோ ஏவம்வண்ணோ ஏவமாஹாரோ ஏவம்ஸுக²து³க்க²படிஸம்வேதீ³ ஏவமாயுபரியந்தோ, ஸோ ததோ சுதோ இதூ⁴பபன்னோ’தி. இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரதா²’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ஆவுஸோ’’.

‘‘அபி பன தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம் ஜானந்தா ஏவம் பஸ்ஸந்தா தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸத² சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாத² – ‘இமே வத போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோது³ச்சரிதேன ஸமன்னாக³தா, அரியானம் உபவாத³கா மிச்சா²தி³ட்டி²கா மிச்சா²தி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா, தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னா; இமே வா பன போ⁴ந்தோ ஸத்தா காயஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா வசீஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா மனோஸுசரிதேன ஸமன்னாக³தா, அரியானம் அனுபவாத³கா ஸம்மாதி³ட்டி²கா ஸம்மாதி³ட்டி²கம்மஸமாதா³னா தே காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னா’தி, இதி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸத² சவமானே உபபஜ்ஜமானே ஹீனே பணீதே ஸுவண்ணே து³ப்³ப³ண்ணே, ஸுக³தே து³க்³க³தே யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாதா²’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ஆவுஸோ’’.

‘‘அபி பன தும்ஹே ஆயஸ்மந்தோ ஏவம் ஜானந்தா ஏவம் பஸ்ஸந்தா யே தே ஸந்தா விமோக்கா² அதிக்கம்ம ரூபே ஆருப்பா, தே காயேன பு²ஸித்வா விஹரதா²’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ஆவுஸோ’’.

‘‘ஏத்த² தா³னி ஆயஸ்மந்தோ இத³ஞ்ச வேய்யாகரணம் இமேஸஞ்ச த⁴ம்மானம் அஸமாபத்தி; இத³ம் நோ, ஆவுஸோ, கத²’’ந்தி? ‘‘பஞ்ஞாவிமுத்தா கோ² மயம், ஆவுஸோ ஸுஸிமா’’தி.

‘‘ந க்²வாஹம் இமஸ்ஸ ஆயஸ்மந்தானம் ஸம்கி²த்தேன பா⁴ஸிதஸ்ஸ வித்தா²ரேன அத்த²ம் ஆஜானாமி. ஸாது⁴ மே ஆயஸ்மந்தோ ததா² பா⁴ஸந்து யதா²ஹம் இமஸ்ஸ ஆயஸ்மந்தானம் ஸம்கி²த்தேன பா⁴ஸிதஸ்ஸ வித்தா²ரேன அத்த²ம் ஆஜானேய்ய’’ந்தி. ‘‘ஆஜானேய்யாஸி வா த்வம், ஆவுஸோ ஸுஸிம, ந வா த்வம் ஆஜானேய்யாஸி அத² கோ² பஞ்ஞாவிமுத்தா மய’’ந்தி.

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸுஸிமோ உட்டா²யாஸனா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ஆயஸ்மா ஸுஸிமோ யாவதகோ தேஹி பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் அஹோஸி கதா²ஸல்லாபோ தம் ஸப்³ப³ம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸி. ‘‘புப்³பே³ கோ², ஸுஸிம, த⁴ம்மட்டி²திஞாணம், பச்சா² நிப்³பா³னே ஞாண’’ந்தி.

‘‘ந க்²வாஹம், ப⁴ந்தே, இமஸ்ஸ ப⁴க³வதா [ப⁴க³வதோ (பீ.)] ஸம்கி²த்தேன பா⁴ஸிதஸ்ஸ வித்தா²ரேன அத்த²ம் ஆஜானாமி. ஸாது⁴ மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ததா² பா⁴ஸது யதா²ஹம் இமஸ்ஸ ப⁴க³வதா ஸம்கி²த்தேன பா⁴ஸிதஸ்ஸ வித்தா²ரேன அத்த²ம் ஆஜானேய்ய’’ந்தி. ‘‘ஆஜானேய்யாஸி வா த்வம், ஸுஸிம, ந வா த்வம் ஆஜானேய்யாஸி, அத² கோ² த⁴ம்மட்டி²திஞாணம் புப்³பே³, பச்சா² நிப்³பா³னே ஞாணம்’’.

‘‘தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ஸுஸிம, ரூபம் நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி? ‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி? ‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘வேத³னா நிச்சா வா அனிச்சா வா’’தி? ‘‘அனிச்சா, ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம், து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி? ‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘ஸஞ்ஞா நிச்சா வா அனிச்சா வா’’தி? ‘‘அனிச்சா, ப⁴ந்தே’’…பே… ‘‘ஸங்கா²ரா நிச்சா வா அனிச்சா வா’’தி? ‘‘அனிச்சா, ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி? ‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘விஞ்ஞாணம் நிச்சம் வா அனிச்சம் வா’’தி? ‘‘அனிச்சம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் வா தம் ஸுக²ம் வா’’தி? ‘‘து³க்க²ம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘யம் பனானிச்சம் து³க்க²ம் விபரிணாமத⁴ம்மம், கல்லம் நு தம் ஸமனுபஸ்ஸிதும் – ‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘தஸ்மாதிஹ, ஸுஸிம, யம் கிஞ்சி ரூபம் அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னம் அஜ்ஜ²த்தம் வா ப³ஹித்³தா⁴ வா ஓளாரிகம் வா ஸுகு²மம் வா ஹீனம் வா பணீதம் வா யம் தூ³ரே ஸந்திகே வா, ஸப்³ப³ம் ரூபம் நேதம் மம நேஸோஹமஸ்மி ந மேஸோ அத்தாதி; ஏவமேதம் யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய த³ட்ட²ப்³ப³ம். யா காசி வேத³னா அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னா அஜ்ஜ²த்தம் வா ப³ஹித்³தா⁴ வா ஓளாரிகா வா ஸுகு²மா வா ஹீனா வா பணீதா வா யா தூ³ரே ஸந்திகே வா, ஸப்³பா³ வேத³னா நேதம் மம நேஸோஹமஸ்மி ந மேஸோ அத்தாதி; ஏவமேதம் யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய த³ட்ட²ப்³ப³ம். யா காசி ஸஞ்ஞா…பே… யே கேசி ஸங்கா²ரா அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னா அஜ்ஜ²த்தம் வா ப³ஹித்³தா⁴ வா ஓளாரிகா வா ஸுகு²மா வா ஹீனா வா பணீதா வா யே தூ³ரே ஸந்திகே வா, ஸப்³பே³ ஸங்கா²ரா நேதம் மம நேஸோஹமஸ்மி ந மேஸோ அத்தாதி; ஏவமேதம் யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய த³ட்ட²ப்³ப³ம். யம் கிஞ்சி விஞ்ஞாணம் அதீதானாக³தபச்சுப்பன்னம் அஜ்ஜ²த்தம் வா ப³ஹித்³தா⁴ வா ஓளாரிகம் வா ஸுகு²மம் வா ஹீனம் வா பணீதம் வா யம் தூ³ரே ஸந்திகே வா, ஸப்³ப³ம் விஞ்ஞாணம் நேதம் மம நேஸோஹமஸ்மி ந மேஸோ அத்தாதி; ஏவமேதம் யதா²பூ⁴தம் ஸம்மப்பஞ்ஞாய த³ட்ட²ப்³ப³ம்.

‘‘ஏவம் பஸ்ஸம், ஸுஸிம, ஸுதவா அரியஸாவகோ ரூபஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி, வேத³னாயபி நிப்³பி³ந்த³தி, ஸஞ்ஞாயபி நிப்³பி³ந்த³தி, ஸங்கா²ரேஸுபி நிப்³பி³ந்த³தி, விஞ்ஞாணஸ்மிம்பி நிப்³பி³ந்த³தி. நிப்³பி³ந்த³ம் விரஜ்ஜதி, விராகா³ விமுச்சதி, விமுத்தஸ்மிம் விமுத்தமிதி ஞாணம் ஹோதி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி பஜானாதி.

‘‘‘ஜாதிபச்சயா ஜராமரண’ந்தி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘‘ப⁴வபச்சயா ஜாதீ’தி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘‘உபாதா³னபச்சயா ப⁴வோ’தி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘‘தண்ஹாபச்சயா உபாதா³ன’ந்தி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘வேத³னாபச்சயா தண்ஹாதி… ப²ஸ்ஸபச்சயா வேத³னாதி… ஸளாயதனபச்சயா ப²ஸ்ஸோதி… நாமரூபபச்சயா ஸளாயதனந்தி… விஞ்ஞாணபச்சயா நாமரூபந்தி… ஸங்கா²ரபச்சயா விஞ்ஞாணந்தி… அவிஜ்ஜாபச்சயா ஸங்கா²ராதி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘‘ஜாதினிரோதா⁴ ஜராமரணனிரோதோ⁴’தி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘‘ப⁴வனிரோதா⁴ ஜாதினிரோதோ⁴’தி ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’. ‘‘உபாதா³னனிரோதா⁴ ப⁴வனிரோதோ⁴தி… தண்ஹானிரோதா⁴ உபாதா³னனிரோதோ⁴தி… வேத³னானிரோதா⁴ தண்ஹானிரோதோ⁴தி… ப²ஸ்ஸனிரோதா⁴ வேத³னானிரோதோ⁴தி… ஸளாயதனனிரோதா⁴ ப²ஸ்ஸனிரோதோ⁴தி… நாமரூபனிரோதா⁴ ஸளாயதனனிரோதோ⁴தி… விஞ்ஞாணனிரோதா⁴ நாமரூபனிரோதோ⁴தி… ஸங்கா²ரனிரோதா⁴ விஞ்ஞாணனிரோதோ⁴தி… அவிஜ்ஜானிரோதா⁴ ஸங்கா²ரனிரோதோ⁴தி, ஸுஸிம, பஸ்ஸஸீ’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘அபி பன த்வம், ஸுஸிம, ஏவம் ஜானந்தோ ஏவம் பஸ்ஸந்தோ அனேகவிஹிதம் இத்³தி⁴வித⁴ம் பச்சனுபோ⁴ஸி – ஏகோபி ஹுத்வா ப³ஹுதா⁴ ஹோஸி, ப³ஹுதா⁴பி ஹுத்வா ஏகோ ஹோஸி; ஆவிபா⁴வம், திரோபா⁴வம், திரோகுட்டம் திரோபாகாரம் திரோபப்³ப³தம் அஸஜ்ஜமானோ க³ச்ச²ஸி, ஸேய்யதா²பி ஆகாஸே; பத²வியாபி உம்முஜ்ஜனிமுஜ்ஜம் கரோஸி, ஸேய்யதா²பி உத³கே; உத³கேபி அபி⁴ஜ்ஜமானோ க³ச்ச²ஸி, ஸேய்யதா²பி பத²வியம்; ஆகாஸேபி பல்லங்கேன கமஸி, ஸேய்யதா²பி பக்கீ² ஸகுணோ; இமேபி சந்தி³மஸூரியே ஏவம்மஹித்³தி⁴கே ஏவம்மஹானுபா⁴வே பாணினா பரிமஸஸி பரிமஜ்ஜஸி, யாவ ப்³ரஹ்மலோகாபி காயேன வஸம் வத்தேஸீ’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘அபி பன த்வம், ஸுஸிம, ஏவம் ஜானந்தோ ஏவம் பஸ்ஸந்தோ தி³ப்³பா³ய ஸோததா⁴துயா விஸுத்³தா⁴ய அதிக்கந்தமானுஸிகாய உபோ⁴ ஸத்³தே³ ஸுணஸி தி³ப்³பே³ ச மானுஸே ச யே தூ³ரே ஸந்திகே சா’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘அபி பன த்வம், ஸுஸிம, ஏவம் ஜானந்தோ ஏவம் பஸ்ஸந்தோ பரஸத்தானம் பரபுக்³க³லானம் சேதஸா சேதோ பரிச்ச பஜானாஸி – ஸராக³ம் வா சித்தம் ஸராக³ம் சித்தந்தி பஜானாஸி…பே… விமுத்தம் வா சித்தம் விமுத்தம் சித்தந்தி பஜானாஸீ’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘அபி பன த்வம், ஸுஸிம, ஏவம் ஜானந்தோ ஏவம் பஸ்ஸந்தோ அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரஸி, ஸேய்யதி²த³ம் – ஏகம்பி ஜாதிம்…பே… இதி ஸாகாரம் ஸஉத்³தே³ஸம் அனேகவிஹிதம் புப்³பே³னிவாஸம் அனுஸ்ஸரஸீ’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘அபி பன த்வம், ஸுஸிம, ஏவம் ஜானந்தோ ஏவம் பஸ்ஸந்தோ தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன ஸத்தே பஸ்ஸஸி சவமானே…பே… யதா²கம்மூபகே³ ஸத்தே பஜானாஸீ’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘அபி பன த்வம், ஸுஸிம, ஏவம் ஜானந்தோ ஏவம் பஸ்ஸந்தோ யே தே ஸந்தா விமோக்கா² அதிக்கம்ம ரூபே, ஆருப்பா தே காயேன பு²ஸித்வா விஹரஸீ’’தி? ‘‘நோ ஹேதம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘ஏத்த² தா³னி, ஸுஸிம, இத³ஞ்ச வேய்யாகரணம் இமேஸஞ்ச த⁴ம்மானம் அஸமாபத்தி, இத³ம் நோ, ஸுஸிம, கத²’’ந்தி?

அத² கோ² ஆயஸ்மா ஸுஸிமோ ப⁴க³வதோ பாதே³ஸு ஸிரஸா நிபதித்வா ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘அச்சயோ மம், ப⁴ந்தே, அச்சக³மா யதா²பா³லம் யதா²மூள்ஹம் யதா²அகுஸலம், ய்வாஹம் ஏவம் ஸ்வாக்கா²தே த⁴ம்மவினயே த⁴ம்மத்தே²னகோ பப்³ப³ஜிதோ. தஸ்ஸ மே, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா அச்சயம் அச்சயதோ படிக்³க³ண்ஹாது ஆயதிம் ஸம்வராயா’’தி.

‘‘தக்³க⁴ த்வம், ஸுஸிம, அச்சயோ அச்சக³மா யதா²பா³லம் யதா²மூள்ஹம் யதா²அகுஸலம், யோ த்வம் ஏவம் ஸ்வாக்கா²தே த⁴ம்மவினயே த⁴ம்மத்தே²னகோ பப்³ப³ஜிதோ. ஸேய்யதா²பி, ஸுஸிம, சோரம் ஆகு³சாரிம் க³ஹேத்வா ரஞ்ஞோ த³ஸ்ஸேய்யும் – ‘அயம் தே, தே³வ, சோரோ ஆகு³சாரீ, இமஸ்ஸ யம் இச்ச²ஸி தம் த³ண்ட³ம் பணேஹீ’தி. தமேனம் ராஜா ஏவம் வதே³ய்ய – ‘க³ச்ச²த², போ⁴, இமம் புரிஸம் த³ள்ஹாய ரஜ்ஜுயா பச்சா²பா³ஹம் கா³ள்ஹப³ந்த⁴னம் ப³ந்தி⁴த்வா கு²ரமுண்ட³ம் கரித்வா க²ரஸ்ஸரேன பணவேன ரதி²யாய ரதி²யம் ஸிங்கா⁴டகேன ஸிங்கா⁴டகம் பரினேத்வா த³க்கி²ணேன த்³வாரேன நிக்கா²மேத்வா த³க்கி²ணதோ நக³ரஸ்ஸ ஸீஸம் சி²ந்த³தா²’தி. தமேனம் ரஞ்ஞோ புரிஸா த³ள்ஹாய ரஜ்ஜுயா பச்சா²பா³ஹம் கா³ள்ஹப³ந்த⁴னம் ப³ந்தி⁴த்வா கு²ரமுண்ட³ம் கரித்வா க²ரஸ்ஸரேன பணவேன ரதி²யாய ரதி²யம் ஸிங்கா⁴டகேன ஸிங்கா⁴டகம் பரினேத்வா த³க்கி²ணேன த்³வாரேன நிக்கா²மேத்வா த³க்கி²ணதோ நக³ரஸ்ஸ ஸீஸம் சி²ந்தே³ய்யும். தம் கிம் மஞ்ஞஸி, ஸுஸிம, அபி நு ஸோ புரிஸோ ததோனிதா³னம் து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதி³யேதா²’’தி? ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தே’’.

‘‘யம் கோ² ஸோ, ஸுஸிம, புரிஸோ ததோனிதா³னம் து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதி³யேத² [படிஸம்வேதி³யேத² வா, ந வா படிஸம்வேதி³யேத² (க.)]. யா ஏவம் ஸ்வாக்கா²தே த⁴ம்மவினயே த⁴ம்மத்தே²னகஸ்ஸ பப்³ப³ஜ்ஜா, அயம் ததோ து³க்க²விபாகதரா ச கடுகவிபாகதரா ச, அபி ச வினிபாதாய ஸம்வத்ததி. யதோ ச கோ² த்வம், ஸுஸிம, அச்சயம் அச்சயதோ தி³ஸ்வா யதா²த⁴ம்மம் படிகரோஸி தம் தே மயம் படிக்³க³ண்ஹாம. வுத்³தி⁴ ஹேஸா, ஸுஸிம, அரியஸ்ஸ வினயே யோ அச்சயம் அச்சயதோ தி³ஸ்வா யதா²த⁴ம்மம் படிகரோதி, ஆயதிஞ்ச [ஆயதிம் (ஸ்யா. கம்.)] ஸம்வரம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி. த³ஸமம்.

மஹாவக்³கோ³ ஸத்தமோ.

தஸ்ஸுத்³தா³னம் –

த்³வே அஸ்ஸுதவதா வுத்தா, புத்தமம்ஸேன சாபரம்;

அத்தி²ராகோ³ ச நக³ரம், ஸம்மஸம் நளகலாபியம்;

கோஸம்பீ³ உபயந்தி ச, த³ஸமோ ஸுஸிமேன சாதி [த³ஸமோ வுத்தோ ஸுஸீமேனாதி (ஸீ.)].