2. ஸத்தஜடிலஸுத்தம்

52. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா ஸாவத்தி²யம் விஹரதி புப்³பா³ராமே மிகா³ரமாதுபாஸாதே³. தேன கோ² பன ஸமயேன ப⁴க³வா ஸாயன்ஹஸமயம் படிஸல்லானா வுட்டி²தோ ப³ஹித்³வாரகோட்ட²கே நிஸின்னோ ஹோதி. அத² கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³.

தேன கோ² பன ஸமயேன ஸத்த ச ஜடிலா, ஸத்த ச நிக³ண்டா², ஸத்த ச அசேலகா, ஸத்த ச ஏகஸாடகா, ஸத்த ச பரிப்³பா³ஜகா, பரூள்ஹகச்ச²னக²லோமா கா²ரிவிவித⁴மாதா³ய [கா²ரீவித⁴மாதா³ய (க. ஸம். நி. 1.122; தீ³. நி. 1.280)] ப⁴க³வதோ அவிதூ³ரே அதிக்கமந்தி.

அத்³த³ஸா கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ தே ஸத்த ச ஜடிலே, ஸத்த ச நிக³ண்டே², ஸத்த ச அசேலகே, ஸத்த ச ஏகஸாடகே, ஸத்த ச பரிப்³பா³ஜகே, பரூள்ஹகச்ச²னக²லோமே கா²ரிவிவித⁴மாதா³ய ப⁴க³வதோ அவிதூ³ரே அதிக்கமந்தே. தி³ஸ்வான உட்டா²யாஸனா ஏகம்ஸம் உத்தராஸங்க³ம் கரித்வா த³க்கி²ணஜாணுமண்ட³லம் பத²வியம் [பட²வியம் (ஸீ. ஸ்யா. பீ.)] நிஹந்த்வா யேன தே ஸத்த ச ஜடிலா, ஸத்த ச நிக³ண்டா², ஸத்த ச அசேலகா, ஸத்த ச ஏகஸாடகா, ஸத்த ச பரிப்³பா³ஜகா, தேனஞ்ஜலிம் பணாமேத்வா திக்க²த்தும் நாமம் ஸாவேஸி – ‘‘ராஜாஹம், ப⁴ந்தே, பஸேனதி³ கோஸலோ; ராஜாஹம், ப⁴ந்தே, பஸேனதி³ கோஸலோ; ராஜாஹம், ப⁴ந்தே, பஸேனதி³ கோஸலோ’’தி.

அத² கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ அசிரபக்கந்தேஸு தேஸு ஸத்தஸு ச ஜடிலேஸு, ஸத்தஸு ச நிக³ண்டே²ஸு, ஸத்தஸு ச அசேலகேஸு, ஸத்தஸு ச ஏகஸாடகேஸு, ஸத்தஸு ச பரிப்³பா³ஜகேஸு, யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வந்தம் அபி⁴வாதே³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தம் நிஸின்னோ கோ² ராஜா பஸேனதி³ கோஸலோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘யே கோ² [யே ச கோ² (ஸீ.), யே ச தே (ஸ்யா.), யே நு கேசி கோ² (பீ.), யே தே (ஸம். நி. 1.122), யே நு கோ² கேசி (?)] ப⁴ந்தே, லோகே அரஹந்தோ வா அரஹத்தமக்³க³ம் வா ஸமாபன்னா ஏதே தேஸம் அஞ்ஞதரே’’தி [அஞ்ஞதராதி (ஸீ. க.), அஞ்ஞதரோதி (ஸ்யா. பீ.)].

‘‘து³ஜ்ஜானம் கோ² ஏதம், மஹாராஜ, தயா கி³ஹினா காமபோ⁴கி³னா புத்தஸம்பா³த⁴ஸயனம் அஜ்ஜா²வஸந்தேன காஸிகசந்த³னம் பச்சனுபோ⁴ந்தேன மாலாக³ந்த⁴விலேபனம் தா⁴ரயந்தேன ஜாதரூபரஜதம் ஸாதி³யந்தேன – இமே வா அரஹந்தோ, இமே வா அரஹத்தமக்³க³ம் ஸமாபன்னாதி.

‘‘ஸம்வாஸேன கோ², மஹாராஜ, ஸீலம் வேதி³தப்³ப³ம். தஞ்ச கோ² தீ³கே⁴ன அத்³து⁴னா ந இத்தரம் [ந இத்தரேன (ஸ்யா. ஸீ. ஸ்யா. அட்ட².)], மனஸிகரோதா நோ அமனஸிகரோதா, பஞ்ஞவதா நோ து³ப்பஞ்ஞேன. ஸம்வோஹாரேன கோ², மஹாராஜ, ஸோசேய்யம் வேதி³தப்³ப³ம். தஞ்ச கோ² தீ³கே⁴ன அத்³து⁴னா ந இத்தரம், மனஸிகரோதா நோ அமனஸிகரோதா, பஞ்ஞவதா நோ து³ப்பஞ்ஞேன. ஆபதா³ஸு கோ², மஹாராஜ, தா²மோ வேதி³தப்³போ³. ஸோ ச கோ² தீ³கே⁴ன அத்³து⁴னா ந இத்தரம், மனஸிகரோதா நோ அமனஸிகரோதா, பஞ்ஞவதா நோ து³ப்பஞ்ஞேன. ஸாகச்சா²ய கோ², மஹாராஜ, பஞ்ஞா வேதி³தப்³பா³. ஸா ச கோ² தீ³கே⁴ன அத்³து⁴னா ந இத்தரம், மனஸிகரோதா நோ அமனஸிகரோதா, பஞ்ஞவதா நோ து³ப்பஞ்ஞேனா’’தி.

‘‘அச்ச²ரியம், ப⁴ந்தே, அப்³பு⁴தம், ப⁴ந்தே! யாவ ஸுபா⁴ஸிதம் சித³ம் [ஸுபா⁴ஸிதமித³ம் (ஸம். நி. 1.122)], ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதா – ‘து³ஜ்ஜானம் கோ² ஏதம், மஹாராஜ, தயா கி³ஹினா புத்தஸம்பா³த⁴ஸயனம் அஜ்ஜா²வஸந்தேன காஸிகசந்த³னம் பச்சனுபோ⁴ந்தேன மாலாக³ந்த⁴விலேபனம் தா⁴ரயந்தேன ஜாதரூபரஜதம் ஸாதி³யந்தேன – இமே வா அரஹந்தோ, இமே வா அரஹத்தமக்³க³ம் ஸமாபன்னாதி. ஸம்வாஸேன கோ², மஹாராஜ, ஸீலம் வேதி³தப்³ப³ம்…பே… ஸாகச்சா²ய கோ², மஹாராஜ, பஞ்ஞா வேதி³தப்³பா³. ஸா ச கோ² தீ³கே⁴ன அத்³து⁴னா ந இத்தரம், மனஸிகரோதா நோ அமனஸிகரோதா, பஞ்ஞவதா நோ து³ப்பஞ்ஞேனா’’’தி.

‘‘ஏதே, ப⁴ந்தே, மம புரிஸா சோரா [சரா (ஸம். நி. 1.122)] ஓசரகா ஜனபத³ம் ஓசரித்வா க³ச்ச²ந்தி. தேஹி பட²மம் ஓசிண்ணம் அஹம் பச்சா² ஓஸாரிஸ்ஸாமி [ஓதரிஸ்ஸாமி (ஸீ. ஸ்யா. பீ.), ஓயாயிஸ்ஸாமி (ஸீ. ஸ்யா. அட்ட².), ஓஸாபயிஸ்ஸாமி (ஸம். நி. 1.122)]. இதா³னி தே, ப⁴ந்தே, தம் ரஜோஜல்லம் பவாஹேத்வா ஸுன்ஹாதா ஸுவிலித்தா கப்பிதகேஸமஸ்ஸூ ஓதா³தவத்த²வஸனா பஞ்சஹி காமகு³ணேஹி ஸமப்பிதா ஸமங்கி³பூ⁴தா பரிசாரேஸ்ஸந்தீ’’ [சாரியந்தி (ஸ்யா.)] தி.

அத² கோ² ப⁴க³வா ஏதமத்த²ம் விதி³த்வா தாயம் வேலாயம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி –

‘‘ந வாயமேய்ய ஸப்³ப³த்த², நாஞ்ஞஸ்ஸ புரிஸோ ஸியா;

நாஞ்ஞம் நிஸ்ஸாய ஜீவேய்ய, த⁴ம்மேன ந வணிம் [வாணிம் (ஸீ.), வணீ (ஸ்யா. பீ.), வாணிஜம் (க.)] சரே’’தி. து³தியம்;