4. வோதா³னஞாணனித்³தே³ஸோ

158. கதமானி தேரஸ வோதா³னே ஞாணானி? அதீதானுதா⁴வனம் சித்தம் விக்கே²பானுபதிதம்; தம் விவஜ்ஜயித்வா ஏகட்டா²னே ஸமாத³ஹதி – ஏவம்பி சித்தம் ந விக்கே²பம் க³ச்ச²தி. அனாக³தபடிகங்க²னம் சித்தம் விகம்பிதம்; தம் விவஜ்ஜயித்வா தத்தே²வ அதி⁴மோசேதி – ஏவம்பி சித்தம் ந விக்கே²பம் க³ச்ச²தி. லீனம் சித்தம் கோஸஜ்ஜானுபதிதம்; தம் பக்³க³ண்ஹித்வா கோஸஜ்ஜம் பஜஹதி – ஏவம்பி சித்தம் ந விக்கே²பம் க³ச்ச²தி. அதிபக்³க³ஹிதம் சித்தம் உத்³த⁴ச்சானுபதிதம்; தம் வினிக்³க³ண்ஹித்வா உத்³த⁴ச்சம் பஜஹதி – ஏவம்பி சித்தம் ந விக்கே²பம் க³ச்ச²தி. அபி⁴னதம் சித்தம் ராகா³னுபதிதம்; தம் ஸம்பஜானோ ஹுத்வா ராக³ம் பஜஹதி – ஏவம்பி சித்தம் ந விக்கே²பம் க³ச்ச²தி. அபனதம் சித்தம் ப்³யாபாதா³னுபதிதம்; தம் ஸம்பஜானோ ஹுத்வா ப்³யாபாத³ம் பஜஹதி – ஏவம்பி சித்தம் ந விக்கே²பம் க³ச்ச²தி. இமேஹி ச²ஹி டா²னேஹி பரிஸுத்³த⁴ம் சித்தம் பரியோதா³தம் ஏகத்தக³தம் ஹோதி.

கதமே தே ஏகத்தா? தா³னவோஸக்³கு³பட்டா²னேகத்தம், ஸமத²னிமித்துபட்டா²னேகத்தம், வயலக்க²ணுபட்டா²னேகத்தம், நிரோது⁴பட்டா²னேகத்தம். தா³னவோஸக்³கு³பட்டா²னேகத்தம் சாகா³தி⁴முத்தானம், ஸமத²னிமித்துபட்டா²னேகத்தஞ்ச அதி⁴சித்தமனுயுத்தானம், வயலக்க²ணுபட்டா²னேகத்தஞ்ச விபஸ்ஸகானம், நிரோது⁴பட்டா²னேகத்தஞ்ச அரியபுக்³க³லானம் – இமேஹி சதூஹி டா²னேஹி ஏகத்தக³தம் சித்தம் படிபதா³விஸுத்³தி⁴பக்க²ந்த³ஞ்சேவ ஹோதி, உபேக்கா²னுப்³ரூஹிதஞ்ச, ஞாணேன ச ஸம்பஹம்ஸிதம்.

பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்? பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³, உபேக்கா²னுப்³ரூஹனா மஜ்ஜே², ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம். பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³. ஆதி³ஸ்ஸ கதி லக்க²ணானி? ஆதி³ஸ்ஸ தீணி லக்க²ணானி. யோ தஸ்ஸ பரிபந்தோ² ததோ சித்தம் விஸுஜ்ஜ²தி, விஸுத்³த⁴த்தா சித்தம் மஜ்ஜி²மம் ஸமத²னிமித்தம் படிபஜ்ஜதி, படிபன்னத்தா தத்த² சித்தம் பக்க²ந்த³தி. யஞ்ச பரிபந்த²தோ சித்தம் விஸுஜ்ஜ²தி, யஞ்ச விஸுத்³த⁴த்தா சித்தம் மஜ்ஜி²மம் ஸமத²னிமித்தம் படிபஜ்ஜதி, யஞ்ச படிபன்னத்தா தத்த² சித்தம் பக்க²ந்த³தி. பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³. ஆதி³ஸ்ஸ இமானி தீணி லக்க²ணானி. தேன வுச்சதி – ‘‘பட²மம் ஜா²னம் ஆதி³கல்யாணஞ்சேவ ஹோதி லக்க²ணஸம்பன்னஞ்ச’’.

பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ உபேக்கா²னுப்³ரூஹனா மஜ்ஜே². மஜ்ஜ²ஸ்ஸ கதி லக்க²ணானி? மஜ்ஜ²ஸ்ஸ தீணி லக்க²ணானி. விஸுத்³த⁴ம் சித்தம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, ஸமத²படிபன்னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, ஏகத்துபட்டா²னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி. யஞ்ச விஸுத்³த⁴ம் சித்தம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, யஞ்ச ஸமத²படிபன்னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, யஞ்ச ஏகத்துபட்டா²னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி – பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ உபேக்கா²னுப்³ரூஹனா மஜ்ஜே². மஜ்ஜ²ஸ்ஸ இமானி தீணி லக்க²ணானி. தேன வுச்சதி – ‘‘பட²மம் ஜா²னம் மஜ்ஜே²கல்யாணஞ்சேவ ஹோதி லக்க²ணஸம்பன்னஞ்ச’’.

பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம். பரியோஸானஸ்ஸ கதி லக்க²ணானி? பரியோஸானஸ்ஸ சத்தாரி லக்க²ணானி. தத்த² ஜாதானம் த⁴ம்மானம் அனதிவத்தனட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா, இந்த்³ரியானம் ஏகரஸட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா, தது³பக³வீரியவாஹனட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா, ஆஸேவனட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா. பட²மஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம். பரியோஸானஸ்ஸ இமானி சத்தாரி லக்க²ணானி. தேன வுச்சதி – ‘‘பட²மம் ஜா²னம் பரியோஸானகல்யாணஞ்சேவ ஹோதி லக்க²ணஸம்பன்னஞ்ச’’. ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னம் விதக்கஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி விசாரஸம்பன்னஞ்ச பீதிஸம்பன்னஞ்ச ஸுக²ஸம்பன்னஞ்ச சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னஞ்ச ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னஞ்ச வீரியஸம்பன்னஞ்ச ஸதிஸம்பன்னஞ்ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னஞ்ச பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

து³தியஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்? து³தியஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³, உபேக்கா²னுப்³ரூஹனா மஜ்ஜே², ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம்…பே… ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னம் பீதிஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி ஸுக²ஸம்பன்னஞ்ச சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னஞ்ச ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னஞ்ச வீரியஸம்பன்னஞ்ச ஸதிஸம்பன்னஞ்ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னஞ்ச பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

ததியஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்…பே… ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னம் ஸுக²ஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னஞ்ச ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னஞ்ச வீரியஸம்பன்னஞ்ச ஸதிஸம்பன்னஞ்ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னஞ்ச பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

சதுத்த²ஸ்ஸ ஜா²னஸ்ஸ கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்…பே… ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னஞ்ச உபேக்கா²ஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னஞ்ச ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னஞ்ச வீரியஸம்பன்னஞ்ச ஸதிஸம்பன்னஞ்ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னஞ்ச பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

ஆகாஸானஞ்சாயதனஸமாபத்தியா…பே… விஞ்ஞாணஞ்சாயதனஸமாபத்தியா… ஆகிஞ்சஞ்ஞாயதனஸமாபத்தியா… நேவஸஞ்ஞானாஸஞ்ஞாயதனஸமாபத்தியா கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்…பே… ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னம் உபேக்கா²ஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னம் ச…பே… பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

அனிச்சானுபஸ்ஸனாய கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்…பே… ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னம் விதக்கஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி விசாரஸம்பன்னஞ்ச பீதிஸம்பன்னஞ்ச ஸுக²ஸம்பன்னஞ்ச சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னஞ்ச ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னஞ்ச வீரியஸம்பன்னஞ்ச ஸதிஸம்பன்னஞ்ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னஞ்ச பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச. து³க்கா²னுபஸ்ஸனாய…பே… அனத்தானுபஸ்ஸனாய… நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனாய… விராகா³னுபஸ்ஸனாய… நிரோதா⁴னுபஸ்ஸனாய… படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸனாய… க²யானுபஸ்ஸனாய… வயானுபஸ்ஸனாய… விபரிணாமானுபஸ்ஸனாய… அனிமித்தானுபஸ்ஸனாய… அப்பணிஹிதானுபஸ்ஸனாய… ஸுஞ்ஞதானுபஸ்ஸனாய… அதி⁴பஞ்ஞாத⁴ம்மவிபஸ்ஸனாய… யதா²பூ⁴தஞாணத³ஸ்ஸனாய… ஆதீ³னவானுபஸ்ஸனாய… படிஸங்கா²னுபஸ்ஸனாய… விவட்டனானுபஸ்ஸனாய… பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

ஸோதாபத்திமக்³க³ஸ்ஸ…பே… ஸகதா³கா³மிமக்³க³ஸ்ஸ… அனாகா³மிமக்³க³ஸ்ஸ… அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ கோ ஆதி³, கிம் மஜ்ஜே², கிம் பரியோஸானம்? அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³ உபேக்கா²னுப்³ரூஹனா மஜ்ஜே², ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம். அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³. ஆதி³ஸ்ஸ கதி லக்க²ணானி? ஆதி³ஸ்ஸ தீணி லக்க²ணானி. யோ தஸ்ஸ பரிபந்தோ² ததோ சித்தம் விஸுஜ்ஜ²தி, விஸுத்³த⁴த்தா சித்தம் மஜ்ஜி²மம் ஸமத²னிமித்தம் படிபஜ்ஜதி, படிபன்னத்தா தத்த² சித்தம் பக்க²ந்த³தி. யஞ்ச பரிபந்த²தோ சித்தம் விஸுஜ்ஜ²தி, யஞ்ச விஸுத்³த⁴த்தா சித்தம் மஜ்ஜி²மம் ஸமத²னிமித்தம் படிபஜ்ஜதி, யஞ்ச படிபன்னத்தா தத்த² சித்தம் பக்க²ந்த³தி – அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ படிபதா³விஸுத்³தி⁴ ஆதி³. ஆதி³ஸ்ஸ இமானி தீணி லக்க²ணானி. தேன வுச்சதி – ‘‘அரஹத்தமக்³கோ³ ஆதி³கல்யாணோ சேவ ஹோதி லக்க²ணஸம்பன்னோ ச’’.

அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ உபேக்கா²னுப்³ரூஹனா மஜ்ஜே². மஜ்ஜ²ஸ்ஸ கதி லக்க²ணானி? மஜ்ஜ²ஸ்ஸ தீணி லக்க²ணானி. விஸுத்³த⁴ம் சித்தம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, ஸமத²படிபன்னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, ஏகத்துபட்டா²னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி. யஞ்ச விஸுத்³த⁴ம் சித்தம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, யஞ்ச ஸமத²படிபன்னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி, யஞ்ச ஏகத்துபட்டா²னம் அஜ்ஜு²பேக்க²தி. தேன வுச்சதி – ‘‘அரஹத்தமக்³கோ³ மஜ்ஜே²கல்யாணோ சேவ ஹோதி லக்க²ணஸம்பன்னோ ச’’.

அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம். பரியோஸானஸ்ஸ கதி லக்க²ணானி? பரியோஸானஸ்ஸ சத்தாரி லக்க²ணானி. தத்த² ஜாதானம் த⁴ம்மானம் அனதிவத்தனட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா, இந்த்³ரியானம் ஏகரஸட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா, தது³பக³வீரியவாஹனட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா, ஆஸேவனட்டே²ன ஸம்பஹம்ஸனா. அரஹத்தமக்³க³ஸ்ஸ ஸம்பஹம்ஸனா பரியோஸானம். பரியோஸானஸ்ஸ இமானி சத்தாரி லக்க²ணானி. தேன வுச்சதி – ‘‘அரஹத்தமக்³கோ³ பரியோஸானகல்யாணோ சேவ ஹோதி லக்க²ணஸம்பன்னோ ச’’. ஏவம் திவத்தக³தம் சித்தம் திவித⁴கல்யாணகம் த³ஸலக்க²ணஸம்பன்னம் விதக்கஸம்பன்னஞ்சேவ ஹோதி விசாரஸம்பன்னஞ்ச பீதிஸம்பன்னஞ்ச ஸுக²ஸம்பன்னஞ்ச சித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னஸம்பன்னஞ்ச ஸத்³தா⁴ஸம்பன்னஞ்ச வீரியஸம்பன்னஞ்ச ஸதிஸம்பன்னஞ்ச ஸமாதி⁴ஸம்பன்னஞ்ச பஞ்ஞாஸம்பன்னஞ்ச.

159. நிமித்தம் அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா, அனாரம்மணமேகசித்தஸ்ஸ;

அஜானதோ ச தயோ த⁴ம்மே, பா⁴வனா நுபலப்³ப⁴தி.

நிமித்தம் அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா, அனாரம்மணமேகசித்தஸ்ஸ;

ஜானதோ ச தயோ த⁴ம்மே, பா⁴வனா உபலப்³ப⁴தீதி.

கத²ம் இமே தயோ த⁴ம்மா ஏகசித்தஸ்ஸ ஆரம்மணா ந ஹோந்தி, ந சிமே தயோ த⁴ம்மா அவிதி³தா ஹோந்தி, ந ச சித்தம் விக்கே²பம் க³ச்ச²தி, பதா⁴னஞ்ச பஞ்ஞாயதி, பயோக³ஞ்ச ஸாதே⁴தி, விஸேஸமதி⁴க³ச்ச²தி? ஸேய்யதா²பி ருக்கோ² ஸமே பூ⁴மிபா⁴கே³ நிக்கி²த்தோ. தமேனம் புரிஸோ ககசேன சி²ந்தே³ய்ய. ருக்கே² பு²ட்ட²ககசத³ந்தானம் வஸேன புரிஸஸ்ஸ ஸதி உபட்டி²தா ஹோதி; ந ஆக³தே வா க³தே வா ககசத³ந்தே மனஸி கரோதி. ந ஆக³தா வா க³தா வா ககசத³ந்தா அவிதி³தா ஹோந்தி, பதா⁴னஞ்ச பஞ்ஞாயதி, பயோக³ஞ்ச ஸாதே⁴தி. யதா² ருக்கோ² ஸமே பூ⁴மிபா⁴கே³ நிக்கி²த்தோ. ஏவம் உபனிப³ந்த⁴னா நிமித்தம். யதா² ககசத³ந்தா, ஏவம் அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா. யதா² ருக்கே² பு²ட்ட²ககசத³ந்தானம் வஸேன புரிஸஸ்ஸ ஸதி உபட்டி²தா ஹோதி, ந ஆக³தே வா க³தே வா ககசத³ந்தே மனஸி கரோதி, ந ஆக³தா வா க³தா வா ககசத³ந்தா அவிதி³தா ஹோந்தி, பதா⁴னஞ்ச பஞ்ஞாயதி, பயோக³ஞ்ச ஸாதே⁴தி. ஏவமேவம் பி⁴க்கு² நாஸிகக்³கே³ வா முக²னிமித்தே வா ஸதிம் உபட்ட²பேத்வா நிஸின்னோ ஹோதி, ந ஆக³தே வா க³தே வா அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸே மனஸி கரோதி, ந ஆக³தா வா க³தா வா அஸ்ஸாஸபஸ்ஸாஸா அவிதி³தா ஹோந்தி, பதா⁴னஞ்ச பஞ்ஞாயதி, பயோக³ஞ்ச ஸாதே⁴தி. விஸேஸமதி⁴க³ச்ச²தி பதா⁴னஞ்ச.

கதமம் பதா⁴னம்? ஆரத்³த⁴வீரியஸ்ஸ காயோபி சித்தம்பி கம்மனியம் ஹோதி – இத³ம் பதா⁴னம். கதமோ பயோகோ³? ஆரத்³த⁴வீரியஸ்ஸ உபக்கிலேஸா பஹீயந்தி, விதக்கா வூபஸமந்தி – அயம் பயோகோ³. கதமோ விஸேஸோ? ஆரத்³த⁴வீரியஸ்ஸ ஸஞ்ஞோஜனா பஹீயந்தி, அனுஸயா ப்³யந்தீஹோந்தி [அனுஸயா ப்³யாஸந்தி (ஸ்யா.)]. அயம் விஸேஸோ. ஏவம் இமே தயோ த⁴ம்மா ஏகசித்தஸ்ஸ ஆரம்மணா ந ஹோந்தி, ந சிமே தயோ த⁴ம்மா அவிதி³தா ஹோந்தி, ந ச சித்தம் விக்கே²பம் க³ச்ச²தி, பதா⁴னஞ்ச பஞ்ஞாயதி, பயோக³ஞ்ச ஸாதே⁴தி, விஸேஸமதி⁴க³ச்ச²தி.

160. ஆனாபானஸ்ஸதி யஸ்ஸ, பரிபுண்ணா ஸுபா⁴விதா;

அனுபுப்³ப³ம் பரிசிதா, யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதா;

ஸோ இமம் லோகம் பபா⁴ஸேதி, அப்³பா⁴ முத்தோவ சந்தி³மாதி.

ஆனந்தி அஸ்ஸாஸோ, நோ பஸ்ஸாஸோ. அபானந்தி [அபானந்தி (க.)] பஸ்ஸாஸோ, நோ அஸ்ஸாஸோ. அஸ்ஸாஸவஸேன உபட்டா²னம் ஸதி, பஸ்ஸாஸவஸேன உபட்டா²னம் ஸதி.

யோ அஸ்ஸஸதி தஸ்ஸுபட்டா²தி, யோ பஸ்ஸஸதி தஸ்ஸுபட்டா²தி. பரிபுண்ணாதி பரிக்³க³ஹட்டே²ன பரிபுண்ணா, பரிவாரட்டே²ன பரிபுண்ணா, பரிபூரட்டே²ன பரிபுண்ணா. ஸுபா⁴விதாதி சதஸ்ஸோ பா⁴வனா – தத்த² ஜாதானம் த⁴ம்மானம் அனதிவத்தனட்டே²ன பா⁴வனா, இந்த்³ரியானம் ஏகரஸட்டே²ன பா⁴வனா, தது³பக³வீரியவாஹனட்டே²ன பா⁴வனா, ஆஸேவனட்டே²ன பா⁴வனா. தஸ்ஸிமே சத்தாரோ பா⁴வனட்டா² யானீகதா ஹோந்தி வத்து²கதா அனுட்டி²தா பரிசிதா ஸுஸமாரத்³தா⁴.

யானீகதாதி யத்த² யத்த² ஆகங்க²தி தத்த² தத்த² வஸிப்பத்தோ ஹோதி ப³லப்பத்தோ வேஸாரஜ்ஜப்பத்தோ. தஸ்ஸ மே தே த⁴ம்மா ஆவஜ்ஜனபடிப³த்³தா⁴ [ஆவஜ்ஜனபடிப³ந்தா⁴ (க.) ஏவமீதி³ஸேஸு பதே³ஸு] ஹோந்தி ஆகங்க²படிப³த்³தா⁴ மனஸிகாரபடிப³த்³தா⁴ சித்துப்பாத³படிப³த்³தா⁴. தேன வுச்சதி – ‘‘யானீகதா’’தி. வத்து²கதாதி யஸ்மிம் யஸ்மிம் வத்து²ஸ்மிம் சித்தம் ஸ்வாதி⁴ட்டி²தம் ஹோதி, தஸ்மிம் தஸ்மிம் வத்து²ஸ்மிம் ஸதி ஸுபட்டி²தா ஹோதி. யஸ்மிம் யஸ்மிம் வா பன வத்து²ஸ்மிம் ஸதி ஸூபட்டி²தா [ஸுபட்டி²தா (க.)] ஹோதி, தஸ்மிம் தஸ்மிம் வத்து²ஸ்மிம் சித்தம் ஸ்வாதி⁴ட்டி²தம் ஹோதி. தேன வுச்சதி – ‘‘வத்து²கதா’’தி. அனுட்டி²தாதி வத்து²ஸ்மிம் யேன யேன சித்தம் அபி⁴னீஹரதி தேன தேன ஸதி அனுபரிவத்ததி. யேன யேன வா பன ஸதி அனுபரிவத்ததி தேன தேன சித்தம் அபி⁴னீஹரதி. தேன வுச்சதி – ‘‘அனுட்டி²தா’’தி. பரிசிதாதி பரிக்³க³ஹட்டே²ன பரிசிதா, பரிவாரட்டே²ன பரிசிதா, பரிபூரட்டே²ன பரிசிதா. ஸதியா பரிக்³க³ண்ஹந்தோ ஜினாதி பாபகே அகுஸலே த⁴ம்மே. தேன வுச்சதி – ‘‘பரிசிதா’’தி. ஸுஸமாரத்³தா⁴தி சத்தாரோ ஸுஸமாரத்³தா⁴ – தத்த² ஜாதானம் த⁴ம்மானம் அனதிவத்தனட்டே²ன ஸுஸமாரத்³தா⁴, இந்த்³ரியானம் ஏகரஸட்டே²ன ஸுஸமாரத்³தா⁴, தது³பக³வீரியவாஹனட்டே²ன ஸுஸமாரத்³தா⁴, தப்பச்சனீகானம் கிலேஸானம் ஸுஸமூஹதத்தா [ஸுஸமுஹதத்தா (க.)] ஸுஸமாரத்³தா⁴.

161. ஸுஸமந்தி அத்தி² ஸமம், அத்தி² ஸுஸமம். கதமம் ஸமம்? யே தத்த² ஜாதா அனவஜ்ஜா குஸலா போ³தி⁴பக்கி²யா – இத³ம் ஸமம். கதமம் ஸுஸமம்? யம் தேஸம் தேஸம் த⁴ம்மானம் ஆரம்மணம் நிரோதோ⁴ நிப்³பா³னம் – இத³ம் ஸுஸமம். இதி இத³ஞ்ச ஸமம் இத³ஞ்ச ஸுஸமம் ஞாதம் ஹோதி தி³ட்ட²ம் விதி³தம் ஸச்சி²கதம் ப²ஸ்ஸிதம் பஞ்ஞாய. ஆரத்³த⁴ம் ஹோதி வீரியம் அஸல்லீனம், உபட்டி²தா ஸதி அஸம்மூளா [அபமுட்டா² (ஸ்யா.)], பஸ்ஸத்³தோ⁴ காயோ அஸாரத்³தோ⁴, ஸமாஹிதம் சித்தம் ஏகக்³க³ம். தேன வுச்சதி – ‘‘ஸுஸமாரத்³தா⁴’’தி.

அனுபுப்³ப³ம் பரிசிதாதி தீ³க⁴ம் அஸ்ஸாஸவஸேன புரிமா புரிமா பரிசிதா, பச்சி²மா பச்சி²மா அனுபரிசிதா. தீ³க⁴ம் பஸ்ஸாஸவஸேன புரிமா புரிமா பரிசிதா, பச்சி²மா பச்சி²மா அனுபரிசிதா. ரஸ்ஸம் அஸ்ஸாஸவஸேன புரிமா புரிமா பரிசிதா, பச்சி²மா பச்சி²மா அனுபரிசிதா. ரஸ்ஸம் பஸ்ஸாஸவஸேன புரிமா புரிமா பரிசிதா, பச்சி²மா பச்சி²மா அனுபரிசிதா…பே… படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ அஸ்ஸாஸவஸேன புரிமா புரிமா பரிசிதா, பச்சி²மா பச்சி²மா அனுபரிசிதா. படினிஸ்ஸக்³கா³னுபஸ்ஸீ பஸ்ஸாஸவஸேன புரிமா புரிமா பரிசிதா, பச்சி²மா பச்சி²மா அனுபரிசிதா. ஸப்³பா³பி ஸோளஸவத்து²கா ஆனாபானஸ்ஸதியோ அஞ்ஞமஞ்ஞம் பரிசிதா சேவ ஹோந்தி அனுபரிசிதா ச. தேன வுச்சதி – ‘‘அனுபுப்³ப³பரிசிதா’’தி.

யதா²தி த³ஸ யத²த்தா² – அத்தத³மத²த்தோ² யத²த்தோ², அத்தஸமத²த்தோ² யத²த்தோ², அத்தபரினிப்³பா³பனத்தோ² யத²த்தோ², அபி⁴ஞ்ஞத்தோ² யத²த்தோ², பரிஞ்ஞத்தோ² யத²த்தோ², பஹானத்தோ² யத²த்தோ², பா⁴வனத்தோ² யத²த்தோ², ஸச்சி²கிரியத்தோ² யத²த்தோ², ஸச்சாபி⁴ஸமயத்தோ² யத²த்தோ², நிரோதே⁴ பதிட்டா²பகத்தோ² யத²த்தோ².

பு³த்³தோ⁴தி யோ ஸோ ப⁴க³வா ஸயம்பூ⁴ அனாசரியகோ புப்³பே³ அனனுஸ்ஸுதேஸு த⁴ம்மேஸு ஸாமம் ஸச்சானி அபி⁴ஸம்பு³ஜ்ஜி², தத்த² ச ஸப்³ப³ஞ்ஞுதம் பாபுணி, ப³லேஸு ச வஸீபா⁴வம்.

162. பு³த்³தோ⁴தி கேனட்டே²ன பு³த்³தோ⁴? பு³ஜ்ஜி²தா ஸச்சானீதி – பு³த்³தோ⁴. போ³தே⁴தா பஜாயாதி – பு³த்³தோ⁴. ஸப்³ப³ஞ்ஞுதாய பு³த்³தோ⁴. ஸப்³ப³த³ஸ்ஸாவிதாய பு³த்³தோ⁴. அனஞ்ஞனேய்யதாய பு³த்³தோ⁴. விஸவிதாய [விகதிதாய (ஸ்யா.)] பு³த்³தோ⁴. கீ²ணாஸவஸங்கா²தேன பு³த்³தோ⁴. நிருபலேபஸங்கா²தேன [நிருபக்கிலேஸஸங்கா²தேன (ஸ்யா.)] பு³த்³தோ⁴. ஏகந்தவீதராகோ³தி – பு³த்³தோ⁴. ஏகந்தவீததோ³ஸோதி – பு³த்³தோ⁴. ஏகந்தவீதமோஹோதி – பு³த்³தோ⁴. ஏகந்தனிக்கிலேஸோதி – பு³த்³தோ⁴. ஏகாயனமக்³க³ம் க³தோதி – பு³த்³தோ⁴. ஏகோ அனுத்தரம் ஸம்மாஸம்போ³தி⁴ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³தோ⁴தி – பு³த்³தோ⁴. அபு³த்³தி⁴விஹதத்தா பு³த்³தி⁴படிலாபா⁴ – பு³த்³தோ⁴. பு³த்³தோ⁴தி நேதம் நாமம் மாதரா கதம், ந பிதரா கதம், ந பா⁴தரா கதம், ந ப⁴கி³னியா கதம், ந மித்தாமச்சேஹி கதம், ந ஞாதிஸாலோஹிதேஹி கதம், ந ஸமணப்³ராஹ்மணேஹி கதம், ந தே³வதாஹி கதம். விமோக்க²ந்திகமேதம் பு³த்³தா⁴னம் ப⁴க³வந்தானம் போ³தி⁴யா மூலே ஸஹ ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞாணஸ்ஸ படிலாபா⁴ ஸச்சி²கா பஞ்ஞத்தி யதி³த³ம் – பு³த்³தோ⁴தி. தே³ஸிதாதி அத்தத³மத²த்தோ² யத²த்தோ² யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதோ, அத்தஸமத²த்தோ² யத²த்தோ² யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதோ, அத்தபரினிப்³பா³பனத்தோ² யத²த்தோ² யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதோ…பே… நிரோதே⁴ பதிட்டா²பகத்தோ² யத²த்தோ² யதா² பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதோ.

ஸோதி க³ஹட்டோ² வா ஹோதி பப்³ப³ஜிதோ வா. லோகோதி. க²ந்த⁴லோகோ தா⁴துலோகோ ஆயதனலோகோ விபத்திப⁴வலோகோ விபத்திஸம்ப⁴வலோகோ ஸம்பத்திப⁴வலோகோ ஸம்பத்திஸம்ப⁴வலோகோ. ஏகோ லோகோ – ஸப்³பே³ ஸத்தா ஆஹாரட்டி²திகா…பே… அட்டா²ரஸ லோகா – அட்டா²ரஸ தா⁴துயோ. பபா⁴ஸேதீதி அத்தத³மத²த்த²ம் யத²த்த²ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴த்தா. ஸோ இமம் லோகம் ஓபா⁴ஸேதி பா⁴ஸேதி பபா⁴ஸேதி. அத்தஸமத²த்த²ம் யத²த்த²ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴த்தா. ஸோ இமம் லோகம் ஓபா⁴ஸேதி பா⁴ஸேதி பபா⁴ஸேதி. அத்தபரினிப்³பா³பனத்த²ம் யத²த்த²ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴த்தா. ஸோ இமம் லோகம் ஓபா⁴ஸேதி பா⁴ஸேதி பபா⁴ஸேதி…பே… நிரோதே⁴ பதிட்டா²பகத்த²ம் யத²த்த²ம் அபி⁴ஸம்பு³த்³த⁴த்தா. ஸோ இமம் லோகம் ஓபா⁴ஸேதி பா⁴ஸேதி பபா⁴ஸேதி.

அப்³பா⁴ முத்தோவ சந்தி³மாதி யதா² அப்³பா⁴, ஏவம் கிலேஸா. யதா² சந்தோ³, ஏவம் அரியஞாணம். யதா² சந்தி³மா தே³வபுத்தோ, ஏவம் பி⁴க்கு². யதா² சந்தோ³ அப்³பா⁴ முத்தோ மஹிகா முத்தோ தூ⁴மரஜா முத்தோ ராஹுக³ஹணா [ராஹுபாணா (ஸ்யா.)] விப்பமுத்தோ பா⁴ஸதே ச தபதே ச விரோசதே [விரோசதி (ஸ்யா.)] ச, ஏவமேவம் பி⁴க்கு² ஸப்³ப³கிலேஸேஹி விப்பமுத்தோ பா⁴ஸதே ச தபதே ச விரோசதே ச. தேன வுச்சதி – அப்³பா⁴ முத்தோவ சந்தி³மாதி. இமானி தேரஸ வோதா³னே ஞாணானி.

வோதா³னஞாணனித்³தே³ஸோ சதுத்தோ².

பா⁴ணவாரோ.