8. பஸூரஸுத்தனித்³தே³ஸோ

அத² பஸூரஸுத்தனித்³தே³ஸம் வக்க²தி –

59. இதே⁴வ ஸுத்³தி⁴ம் இதி வாத³யந்தி, நாஞ்ஞேஸு த⁴ம்மேஸு விஸுத்³தி⁴மாஹு;

யம் நிஸ்ஸிதா தத்த² ஸுப⁴ம் வதா³னா, பச்சேகஸச்சேஸு புதூ² நிவிட்டா².

இதே⁴வ ஸுத்³தி⁴ம் இதி வாத³யந்தீதி. இதே⁴வ ஸுத்³தி⁴ம் விஸுத்³தி⁴ம் பரிஸுத்³தி⁴ம் முத்திம் விமுத்திம் பரிமுத்திம் வத³ந்தி கதே²ந்தி ப⁴ணந்தி தீ³பயந்தி வோஹரந்தி. ‘‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி ஸுத்³தி⁴ம் விஸுத்³தி⁴ம் பரிஸுத்³தி⁴ம் முத்திம் விமுத்திம் பரிமுத்திம் வத³ந்தி கதே²ந்தி ப⁴ணந்தி தீ³பயந்தி வோஹரந்தி. ‘‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ … அந்தவா லோகோ… அனந்தவா லோகோ… தம் ஜீவம் தம் ஸரீரம்… அஞ்ஞம் ஜீவம் அஞ்ஞம் ஸரீரம்… ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… ஹோதி ச ந ச ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி ஸுத்³தி⁴ம் விஸுத்³தி⁴ம் பரிஸுத்³தி⁴ம் முத்திம் விமுத்திம் பரிமுத்திம் வத³ந்தி கதே²ந்தி ப⁴ணந்தி தீ³பயந்தி வோஹரந்தீதி – இதே⁴வ ஸுத்³தி⁴ம் இதி வாத³யந்தி.

நாஞ்ஞேஸு த⁴ம்மேஸு விஸுத்³தி⁴மாஹூதி. அத்தனோ ஸத்தா²ரம் த⁴ம்மக்கா²னம் க³ணம் தி³ட்டி²ம் படிபத³ம் மக்³க³ம் ட²பேத்வா ஸப்³பே³ பரவாதே³ கி²பந்தி உக்கி²பந்தி பரிக்கி²பந்தி. ‘‘ஸோ ஸத்தா² ந ஸப்³ப³ஞ்ஞூ, த⁴ம்மோ ந ஸ்வாக்கா²தோ, க³ணோ ந ஸுப்படிபன்னோ, தி³ட்டி² ந ப⁴த்³தி³கா, படிபதா³ ந ஸுபஞ்ஞத்தா, மக்³கோ³ ந நிய்யானிகோ, நத்தே²த்த² ஸுத்³தி⁴ வா விஸுத்³தி⁴ வா பரிஸுத்³தி⁴ வா முத்தி வா விமுத்தி வா பரிமுத்தி வா, ந தத்த² ஸுஜ்ஜ²ந்தி வா விஸுஜ்ஜ²ந்தி வா பரிஸுஜ்ஜ²ந்தி வா முச்சந்தி வா விமுச்சந்தி வா பரிமுச்சந்தி வா, ஹீனா நிஹீனா ஓமகா லாமகா ச²துக்கா பரித்தா’’தி – ஏவமாஹம்ஸு ஏவம் வத³ந்தி ஏவம் கதே²ந்தி ஏவம் ப⁴ணந்தி ஏவம் தீ³பயந்தி ஏவம் வோஹரந்தீதி – நாஞ்ஞேஸு த⁴ம்மேஸு விஸுத்³தி⁴மாஹு.

யம் நிஸ்ஸிதா தத்த² ஸுப⁴ம் வதா³னாதி. யம் நிஸ்ஸிதாதி யம் ஸத்தா²ரம் த⁴ம்மக்கா²னம் க³ணம் தி³ட்டி²ம் படிபத³ம் மக்³க³ம் நிஸ்ஸிதா ஆனிஸ்ஸிதா [பதிட்டி²தா (ஸீ.), ஸன்னிஸ்ஸிதா (ஸ்யா.)] அல்லீனா உபக³தா அஜ்ஜோ²ஸிதா அதி⁴முத்தா. தத்தா²தி ஸகாய தி³ட்டி²யா ஸகாய க²ந்தியா ஸகாய ருசியா ஸகாய லத்³தி⁴யா. ஸுப⁴ம் வதா³னாதி ஸுப⁴வாதா³ ஸோப⁴னவாதா³ பண்டி³தவாதா³ தி²ரவாதா³ [தீ⁴ரவாதா³ (ஸ்யா.)] ஞாயவாதா³ ஹேதுவாதா³ லக்க²ணவாதா³ காரணவாதா³ டா²னவாதா³ ஸகாய லத்³தி⁴யாதி – யம் நிஸ்ஸிதா தத்த² ஸுப⁴ம் வதா³னா.

பச்சேகஸச்சேஸு புதூ² நிவிட்டா²தி. புதூ² ஸமணப்³ராஹ்மணா புதூ² பச்சேகஸச்சேஸு நிவிட்டா² பதிட்டி²தா அல்லீனா உபக³தா அஜ்ஜோ²ஸிதா அதி⁴முத்தா. ‘‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி நிவிட்டா² பதிட்டி²தா அல்லீனா உபக³தா அஜ்ஜோ²ஸிதா அதி⁴முத்தா. ‘‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ…பே… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி நிவிட்டா² பதிட்டி²தா அல்லீனா உபக³தா அஜ்ஜோ²ஸிதா அதி⁴முத்தாதி – பச்சேகஸச்சேஸு புதூ² நிவிட்டா².

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘இதே⁴வ ஸுத்³தி⁴ம் இதி வாத³யந்தி, நாஞ்ஞேஸு த⁴ம்மேஸு விஸுத்³தி⁴மாஹு;

யம் நிஸ்ஸிதா தத்த² ஸுப⁴ம் வதா³னா, பச்சேகஸச்சேஸு புதூ² நிவிட்டா²’’தி.

60. தே வாத³காமா பரிஸம் விக³ய்ஹ, பா³லம் த³ஹந்தீ மிது² அஞ்ஞமஞ்ஞம்;

வத³ந்தி தே அஞ்ஞஸிதா கதோ²ஜ்ஜம், பஸம்ஸகாமா குஸலாவதா³னா.

தே வாத³காமா பரிஸம் விக³ய்ஹாதி. தே வாத³காமாதி தே வாத³காமா வாத³த்தி²கா வாதா³தி⁴ப்பாயா வாத³புரேக்கா²ரா வாத³பரியேஸனம் சரந்தா. பரிஸம் விக³ய்ஹாதி க²த்தியபரிஸம் ப்³ராஹ்மணபரிஸம் க³ஹபதிபரிஸம் ஸமணபரிஸம் விக³ய்ஹ ஓக³ய்ஹ அஜ்ஜோ²கா³ஹேத்வா பவிஸித்வாதி – தே வாத³காமா பரிஸம் விக³ய்ஹ.

பா³லம் த³ஹந்தீ மிது² அஞ்ஞமஞ்ஞந்தி. மிதூ²தி த்³வே ஜனா த்³வே கலஹகாரகா த்³வே ப⁴ண்ட³னகாரகா த்³வே ப⁴ஸ்ஸகாரகா த்³வே விவாத³காரகா த்³வே அதி⁴கரணகாரகா த்³வே வாதி³னோ த்³வே ஸல்லாபகா; தே அஞ்ஞமஞ்ஞம் பா³லதோ ஹீனதோ நிஹீனதோ ஓமகதோ லாமகதோ ச²துக்கதோ பரித்ததோ த³ஹந்தி பஸ்ஸந்தி த³க்க²ந்தி ஓலோகேந்தி நிஜ்ஜா²யந்தி உபபரிக்க²ந்தீதி – பா³லம் த³ஹந்தீ மிது² அஞ்ஞமஞ்ஞம்.

வத³ந்தி தே அஞ்ஞஸிதா கதோ²ஜ்ஜந்தி. அஞ்ஞம் ஸத்தா²ரம் த⁴ம்மக்கா²னம் க³ணம் தி³ட்டி²ம் படிபத³ம் மக்³க³ம் நிஸ்ஸிதா ஆனிஸ்ஸிதா அல்லீனா உபக³தா அஜ்ஜோ²ஸிதா அதி⁴முத்தா. கதோ²ஜ்ஜம் வுச்சதி கலஹோ ப⁴ண்ட³னம் விக்³க³ஹோ விவாதோ³ மேத⁴க³ம். அத² வா கதோ²ஜ்ஜந்தி அனோஜவந்தீ நிஸாகதா² கதோ²ஜ்ஜம் வத³ந்தி, கலஹம் வத³ந்தி, ப⁴ண்ட³னம் வத³ந்தி, விக்³க³ஹம் வத³ந்தி, விவாத³ம் வத³ந்தி, மேத⁴க³ம் வத³ந்தி கதே²ந்தி ப⁴ணந்தி தீ³பயந்தி வோஹரந்தீதி – வத³ந்தி தே அஞ்ஞஸிதா கதோ²ஜ்ஜம்.

பஸம்ஸகாமா குஸலாவதா³னாதி. பஸம்ஸகாமாதி பஸம்ஸகாமா பஸம்ஸத்தி²கா பஸம்ஸாதி⁴ப்பாயா பஸம்ஸபுரேக்கா²ரா பஸம்ஸபரியேஸனம் சரந்தா. குஸலாவதா³னாதி குஸலவாதா³ பண்டி³தவாதா³ தி²ரவாதா³ ஞாயவாதா³ ஹேதுவாதா³ லக்க²ணவாதா³ காரணவாதா³ டா²னவாதா³ ஸகாய லத்³தி⁴யாதி – பஸம்ஸகாமா குஸலாவதா³னா.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘தே வாத³காமா பரிஸம் விக³ய்ஹ, பா³லம் த³ஹந்தீ மிது² அஞ்ஞமஞ்ஞம்;

வத³ந்தி தே அஞ்ஞஸிதா கதோ²ஜ்ஜம், பஸம்ஸகாமா குஸலாவதா³னா’’தி.

61. யுத்தோ கதா²யம் பரிஸாய மஜ்ஜே², பஸம்ஸமிச்ச²ம் வினிகா⁴தி ஹோதி;

அபாஹதஸ்மிம் பன மங்கு ஹோதி, நிந்தா³ய ஸோ குப்பதி ரந்த⁴மேஸீ.

யுத்தோ கதா²யம் பரிஸாய மஜ்ஜே²தி. க²த்தியபரிஸாய வா ப்³ராஹ்மணபரிஸாய வா க³ஹபதிபரிஸாய வா ஸமணபரிஸாய வா மஜ்ஜே² அத்தனோ கதா²யம் யுத்தோ பயுத்தோ ஆயுத்தோ ஸமாயுத்தோ ஸம்பயுத்தோ கதே²துந்தி – யுத்தோ கதா²யம் பரிஸாய மஜ்ஜே².

பஸம்ஸமிச்ச²ம் வினிகா⁴தி ஹோதீதி. பஸம்ஸமிச்ச²ந்தி பஸம்ஸம் தோ²மனம் கித்திம் வண்ணஹாரியம் இச்ச²ந்தோ ஸாதி³யந்தோ பத்த²யந்தோ பிஹயந்தோ அபி⁴ஜப்பந்தோ. வினிகா⁴தி ஹோதீதி புப்³பே³வ ஸல்லாபா கத²ம்கதீ² வினிகா⁴தீ ஹோதி. ‘‘ஜயோ நு கோ² மே ப⁴விஸ்ஸதி, பராஜயோ நு கோ² மே ப⁴விஸ்ஸதி, கத²ம் நிக்³க³ஹம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் படிகம்மம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் விஸேஸம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் படிவிஸேஸம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் ஆவேடி²யம் [ஆவேதி⁴யம் (ஸ்யா.)] கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் நிப்³பே³டி²யம் [நிப்³பே³தி⁴யம் (ஸ்யா. க.)] கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் சே²த³ம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் மண்ட³லம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி, ஏவம் புப்³பே³வ ஸல்லாபா கத²ம்கதீ² வினிகா⁴தி ஹோதீதி – பஸம்ஸமிச்ச²ம் வினிகா⁴தி ஹோதி.

அபாஹதஸ்மிம் பன மங்கு ஹோதீதி. யே தே பஞ்ஹவீமம்ஸகா பரிஸா பாரிஸஜ்ஜா பாஸாரிகா [பாஸனிகா (ஸ்யா.)], தே அபஹரந்தி. ‘‘அத்தா²பக³தம் ப⁴ணித’’ந்தி அத்த²தோ அபஹரந்தி, ‘‘ப்³யஞ்ஜனாபக³தம் ப⁴ணித’’ந்தி ப்³யஞ்ஜனதோ அபஹரந்தி, ‘‘அத்த²ப்³யஞ்ஜனாபக³தம் ப⁴ணித’’ந்தி அத்த²ப்³யஞ்ஜனதோ அபஹரந்தி, ‘‘அத்தோ² தே து³ன்னீதோ, ப்³யஞ்ஜனம் தே து³ரோபிதம், அத்த²ப்³யஞ்ஜனம் தே து³ன்னீதம் து³ரோபிதம், நிக்³க³ஹோ தே அகதோ, படிகம்மம் தே து³க்கடம், விஸேஸோ தே அகதோ, படிவிஸேஸோ தே து³க்கடோ, ஆவேடி²யா தே அகதா, நிப்³பே³டி²யா தே து³க்கடா, சே²தோ³ தே அகதோ, மண்ட³லம் தே து³க்கடம் விஸமகத²ம் து³க்கதி²தம் து³ப்³ப⁴ணிதம் து³ல்லபிதம் து³ருத்தம் து³ப்³பா⁴ஸித’’ந்தி அபஹரந்தி. அபாஹதஸ்மிம் பன மங்கு ஹோதீதி. அபாஹதஸ்மிம் மங்கு ஹோதி பீளிதோ க⁴ட்டிதோ ப்³யாதி⁴தோ தோ³மனஸ்ஸிதோ ஹோதீதி – அபாஹதஸ்மிம் பன மங்கு ஹோதி.

நிந்தா³ய ஸோ குப்பதி ரந்த⁴மேஸீதி. நிந்தா³ய க³ரஹாய அகித்தியா அவண்ணஹாரிகாய குப்பதி ப்³யாபஜ்ஜதி பதிட்டீ²யதி, கோபஞ்ச தோ³ஸஞ்ச அப்பச்சயஞ்ச பாதுகரோதீதி – நிந்தா³ய ஸோ குப்பதி. ரந்த⁴மேஸீதி விரந்த⁴மேஸீ அபரத்³த⁴மேஸீ க²லிதமேஸீ க³ளிதமேஸீ விவரமேஸீதி – நிந்தா³ய ஸோ குப்பதி ரந்த⁴மேஸீ.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘யுத்தோ கதா²யம் பரிஸாய மஜ்ஜே², பஸம்ஸமிச்ச²ம் வினிகா⁴தி ஹோதி;

அபாஹதஸ்மிம் பன மங்கு ஹோதி, நிந்தா³ய ஸோ குப்பதி ரந்த⁴மேஸீ’’தி.

62. யமஸ்ஸ வாத³ம் பரிஹீனமாஹு, அபாஹதம் பஞ்ஹவிமம்ஸகாஸே [பஞ்ஹவிமம்ஸகா யே (ஸ்யா.)] ;

பரிதே³வதி ஸோசதி ஹீனவாதோ³, உபச்சகா³ மந்தி அனுத்து²னாதி.

யமஸ்ஸ வாத³ம் பரிஹீனமாஹூதி யம் தஸ்ஸ வாத³ம் ஹீனம் நிஹீனம் பரிஹீனம் பரிஹாபிதம் ந பரிபூரிதம், ஏவமாஹம்ஸு ஏவம் கதே²ந்தி ஏவம் ப⁴ணந்தி ஏவம் தீ³பயந்தி ஏவம் வோஹரந்தீதி – யமஸ்ஸ வாத³ம் பரிஹீனமாஹு.

அபாஹதம் பஞ்ஹவிமம்ஸகாஸேதி. யே தே பஞ்ஹவீமம்ஸகா பரிஸா பாரிஸஜ்ஜா பாஸாரிகா, தே அபஹரந்தி. ‘‘அத்தா²பக³தம் ப⁴ணித’’ந்தி அத்த²தோ அபஹரந்தி, ‘‘ப்³யஞ்ஜனாபக³தம் ப⁴ணித’’ந்தி ப்³யஞ்ஜனதோ அபஹரந்தி, ‘‘அத்த²ப்³யஞ்ஜனாபக³தம் ப⁴ணித’’ந்தி அத்த²ப்³யஞ்ஜனதோ அபஹரந்தி, ‘‘அத்தோ² தே து³ன்னீதோ, ப்³யஞ்ஜனம் தே து³ரோபிதம், அத்த²ப்³யஞ்ஜனம் தே து³ன்னீதம் து³ரோபிதம், நிக்³க³ஹோ தே அகதோ, படிகம்மம் தே து³க்கடம், விஸேஸோ தே அகதோ, படிவிஸேஸோ தே து³க்கடோ, ஆவேடி²யா தே அகதா, நிப்³பே³டி²யா தே து³க்கடா, சே²தோ³ தே அகதோ, மண்ட³லம் தே து³க்கடம் விஸமகத²ம் து³க்கதி²தம் து³ப்³ப⁴ணிதம் து³ல்லபிதம் து³ருத்தம் து³ப்³பா⁴ஸித’’ந்தி, அபஹரந்தீதி – அபாஹதம் பஞ்ஹவிமம்ஸகாஸே.

பரிதே³வதி ஸோசதி ஹீனவாதோ³தி. பரிதே³வதீதி ‘‘அஞ்ஞம் மயா ஆவஜ்ஜிதம் அஞ்ஞம் சிந்திதம் அஞ்ஞம் உபதா⁴ரிதம், அஞ்ஞம் உபலக்கி²தம் ஸோ மஹாபக்கோ² மஹாபரிஸோ மஹாபரிவாரோ; பரிஸா சாயம் வக்³கா³, ந ஸமக்³கா³; ஸமக்³கா³ய பரிஸாய ஹேது கதா²ஸல்லாபோ புன ப⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாமீ’’தி, யா ஏவரூபா [யோ ஏவரூபோ (ஸ்யா.)] வாசா பலாபோ விப்பலாபோ லாலப்போ லாலப்பாயனா லாலப்பாயிதத்தந்தி – பரிதே³வதி. ஸோசதீதி ‘‘தஸ்ஸ ஜயோ’’தி ஸோசதி ‘‘மய்ஹம் பராஜயோ’’தி ஸோசதி, ‘‘தஸ்ஸ லாபோ⁴’’தி ஸோசதி, ‘‘மய்ஹம் அலாபோ⁴’’தி ஸோசதி, ‘‘தஸ்ஸ யஸோ’’தி ஸோசதி, ‘‘மய்ஹம் அயஸோ’’தி ஸோசதி, ‘‘தஸ்ஸ பஸம்ஸா’’தி ஸோசதி, ‘‘மய்ஹம் நிந்தா³’’தி ஸோசதி, ‘‘தஸ்ஸ ஸுக²’’ந்தி ஸோசதி, ‘‘மய்ஹம் து³க்க²’’ந்தி ஸோசதி, ‘‘ஸோ ஸக்கதோ க³ருகதோ மானிதோ பூஜிதோ அபசிதோ லாபீ⁴ சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரானம், அஹமஸ்மி அஸக்கதோ அக³ருகதோ அமானிதோ அபூஜிதோ அனபசிதோ ந லாபீ⁴ சீவரபிண்ட³பாதஸேனாஸனகி³லானபச்சயபே⁴ஸஜ்ஜபரிக்கா²ரான’’ந்தி ஸோசதி கிலமதி பரிதே³வதி உரத்தாளிம் கந்த³தி ஸம்மோஹம் ஆபஜ்ஜதீதி – பரிதே³வதி ஸோசதி. ஹீனவாதோ³தி ஹீனவாதோ³ நிஹீனவாதோ³ பரிஹீனவாதோ³ பரிஹாபிதவாதோ³ ந பரிபூரவாதோ³தி – பரிதே³வதி ஸோசதி ஹீனவாதோ³.

உபச்சகா³ மந்தி அனுத்து²னாதீதி. ஸோ மம் வாதே³ன வாத³ம் அச்சகா³ உபச்சகா³ அதிக்கந்தோ ஸமதிக்கந்தோ வீதிவத்தோதி. ஏவம்பி உபச்சகா³ மந்தி. அத² வா மம் வாதே³ன வாத³ம் அபி⁴ப⁴வித்வா அஜ்ஜோ²த்த²ரித்வா பரியாதி³யித்வா மத்³த³யித்வா சரதி விஹரதி இரியதி வத்ததி பாலேதி யபேதி யாபேதீதி. ஏவம்பி உபச்சகா³ மந்தி. அனுத்து²னா வுச்சதி வாசா பலாபோ விப்பலாபோ லாலப்போ லாலப்பாயனா லாலப்பாயிதத்தந்தி – உபச்சகா³ மந்தி அனுத்து²னாதி.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘யமஸ்ஸ வாத³ம் பரிஹீனமாஹு, அபாஹதம் பஞ்ஹவிமம்ஸகாஸே;

பரிதே³வதி ஸோசதி ஹீனவாதோ³, உபச்சகா³ மந்தி அனுத்து²னாதீ’’தி.

63. ஏதே விவாதா³ ஸமணேஸு ஜாதா, ஏதேஸு உக்³கா⁴தினிகா⁴தி ஹோதி;

ஏதம்பி தி³ஸ்வா விரமே கதோ²ஜ்ஜம், ந ஹஞ்ஞத³த்த²த்தி² பஸம்ஸலாபா⁴.

ஏதே விவாதா³ ஸமணேஸு ஜாதாதி. ஸமணாதி யே கேசி இதோ ப³ஹித்³தா⁴ பரிப்³ப³ஜூபக³தா பரிப்³ப³ஜஸமாபன்னா. ஏதே தி³ட்டி²கலஹா தி³ட்டி²ப⁴ண்ட³னா தி³ட்டி²விக்³க³ஹா தி³ட்டி²விவாதா³ தி³ட்டி²மேத⁴கா³ ஸமணேஸு ஜாதா ஸஞ்ஜாதா நிப்³ப³த்தா அபி⁴னிப்³ப³த்தா பாதுபூ⁴தாதி – ஏதே விவாதா³ ஸமணேஸு ஜாதா.

ஏதேஸு உக்³கா⁴தினிகா⁴தி ஹோதீதி. ஜயபராஜயோ ஹோதி, லாபா⁴லாபோ⁴ ஹோதி, யஸாயஸோ ஹோதி, நிந்தா³பஸம்ஸா ஹோதி, ஸுக²து³க்க²ம் ஹோதி, ஸோமனஸ்ஸதோ³மனஸ்ஸம் ஹோதி, இட்டா²னிட்ட²ம் ஹோதி, அனுனயபடிக⁴ம் ஹோதி, உக்³கா⁴திதனிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, அனுரோத⁴விரோதோ⁴ ஹோதி, ஜயேன சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி பராஜயேன சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, லாபே⁴ன சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி அலாபே⁴ன சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, யஸேன சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி அயஸேன சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, பஸம்ஸாய சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி நிந்தா³ய சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, ஸுகே²ன சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி து³க்கே²ன சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, ஸோமனஸ்ஸேன சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி தோ³மனஸ்ஸேன சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதி, உன்னதியா [உண்ணதியா (ஸ்யா. க.)] சித்தம் உக்³கா⁴திதம் ஹோதி ஓனதியா [ஓணதியா (ஸ்யா. க.)] சித்தம் நிக்³கா⁴திதம் ஹோதீதி – ஏதேஸு உக்³கா⁴தினிகா⁴தி ஹோதி.

ஏதம்பி தி³ஸ்வா விரமே கதோ²ஜ்ஜந்தி. ஏதம்பி தி³ஸ்வாதி ஏதம் ஆதீ³னவம் தி³ஸ்வா பஸ்ஸித்வா துலயித்வா தீரயித்வா விபா⁴வயித்வா விபூ⁴தம் கத்வா தி³ட்டி²கலஹேஸு தி³ட்டி²ப⁴ண்ட³னேஸு தி³ட்டி²விக்³க³ஹேஸு தி³ட்டி²விவாதே³ஸு தி³ட்டி²மேத⁴கே³ஸூதி – ஏதம்பி தி³ஸ்வா விரமே கதோ²ஜ்ஜந்தி. கதோ²ஜ்ஜம் வுச்சதி கலஹோ ப⁴ண்ட³னம் விக்³க³ஹோ விவாதோ³ மேத⁴க³ம். அத² வா கதோ²ஜ்ஜந்தி அனோஜவந்தீ நிஸாகதா² கதோ²ஜ்ஜம் ந கரேய்ய, கலஹம் ந கரேய்ய, ப⁴ண்ட³னம் ந கரேய்ய, விக்³க³ஹம் ந கரேய்ய, விவாத³ம் ந கரேய்ய, மேத⁴க³ம் ந கரேய்ய, கலஹப⁴ண்ட³னவிக்³க³ஹவிவாத³மேத⁴க³ம் பஜஹேய்ய வினோதே³ய்ய ப்³யந்திம் கரேய்ய அனபா⁴வம் க³மேய்ய, கலஹப⁴ண்ட³னவிக்³க³ஹவிவாத³மேத⁴கா³ ஆரதோ அஸ்ஸ விரதோ படிவிரதோ நிக்க²ந்தோ நிஸ்ஸடோ விப்பயுத்தோ விஸஞ்ஞுத்தோ விமரியாதி³கதேன சேதஸா விஹரேய்யாதி – ஏதம்பி தி³ஸ்வா விரமே கதோ²ஜ்ஜம்.

ந ஹஞ்ஞத³த்த²த்தி² பஸம்ஸலாபா⁴தி. பஸம்ஸலாபா⁴ அஞ்ஞோ அத்தோ² நத்தி² அத்தத்தோ² வா பரத்தோ² வா உப⁴யத்தோ² வா தி³ட்ட²த⁴ம்மிகோ வா அத்தோ², ஸம்பராயிகோ வா அத்தோ², உத்தானோ வா அத்தோ², க³ம்பீ⁴ரோ வா அத்தோ², கூ³ள்ஹோ வா அத்தோ², படிச்ச²ன்னோ வா அத்தோ², நேய்யோ வா அத்தோ², நீதோ வா அத்தோ², அனவஜ்ஜோ வா அத்தோ², நிக்கிலேஸோ வா அத்தோ², வோதா³னோ வா அத்தோ², பரமத்தோ² வா அத்தோ² நத்தி² ந ஸந்தி ந ஸம்விஜ்ஜந்தி நுபலப்³ப⁴ந்தீதி – ந ஹஞ்ஞத³த்த²த்தி² பஸம்ஸலாபா⁴.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘ஏதே விவாதா³ ஸமணேஸு ஜாதா, ஏதேஸு உக்³கா⁴தினிகா⁴தி ஹோதி;

ஏதம்பி தி³ஸ்வா விரமே கதோ²ஜ்ஜம், ந ஹஞ்ஞத³த்த²த்தி² பஸம்ஸலாபா⁴’’தி.

64. பஸம்ஸிதோ வா பன தத்த² ஹோதி, அக்கா²ய வாத³ம் பரிஸாய மஜ்ஜே²;

ஸோ [ஸோ தம் (ஸீ.)] ஹஸ்ஸதீ உன்னமதீ [உண்ணமதீ (ஸ்யா. க.)] ச தேன, பப்புய்ய தமத்த²ம் யதா² மனோ அஹு.

பஸம்ஸிதோ வா பன தத்த² ஹோதீதி. தத்தா²தி ஸகாய தி³ட்டி²யா ஸகாய க²ந்தியா ஸகாய ருசியா ஸகாய லத்³தி⁴யா பஸம்ஸிதோ தோ²மிதோ கித்திதோ வண்ணிதோ ஹோதீதி – பஸம்ஸிதோ வா பன தத்த² ஹோதி.

அக்கா²ய வாத³ம் பரிஸாய மஜ்ஜே²தி. க²த்தியபரிஸாய வா ப்³ராஹ்மணபரிஸாய வா க³ஹபதிபரிஸாய வா ஸமணபரிஸாய வா மஜ்ஜே² அத்தனோ வாத³ம் அக்கா²ய ஆசிக்கி²த்வா அனுவாத³ம் அக்கா²ய ஆசிக்கி²த்வா த²ம்ப⁴யித்வா ப்³ரூஹயித்வா தீ³பயித்வா ஜோதயித்வா வோஹரித்வா பரிக்³க³ண்ஹித்வாதி – அக்கா²ய வாத³ம் பரிஸாய மஜ்ஜே².

ஸோ ஹஸ்ஸதீ உன்னமதீ ச தேனாதி. ஸோ தேன ஜயத்தே²ன துட்டோ² ஹோதி ஹட்டோ² பஹட்டோ² அத்தமனோ பரிபுண்ணஸங்கப்போ. அத² வா த³ந்தவித³ம்ஸகம் ஹஸமானோ. ஸோ ஹஸ்ஸதீ உன்னமதீ ச தேனாதி ஸோ தேன ஜயத்தே²ன உன்னதோ ஹோதி உன்னமோ த⁴ஜோ ஸம்பக்³கா³ஹோ கேதுகம்யதா சித்தஸ்ஸாதி – ஸோ ஹஸ்ஸதீ உன்னமதீ ச தேன.

பப்புய்ய தமத்த²ம் யதா² மனோ அஹூதி. தம் ஜயத்த²ம் பப்புய்ய பாபுணித்வா அதி⁴க³ந்த்வா விந்தி³த்வா படிலபி⁴த்வா. யதா² மனோ அஹூதி யதா² மனோ அஹு, யதா² சித்தோ அஹு, யதா² ஸங்கப்போ அஹு, யதா² விஞ்ஞாணோ அஹூதி – பப்புய்ய தமத்த²ம் யதா² மனோ அஹு.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘பஸம்ஸிதோ வா பன தத்த² ஹோதி, அக்கா²ய வாத³ம் பரிஸாய மஜ்ஜே²;

ஸோ ஹஸ்ஸதீ உன்னமதீ ச தேன, பப்புய்ய தமத்த²ம் யதா² மனோ அஹூ’’தி.

65. யா உன்னதீ ஸாஸ்ஸ விகா⁴தபூ⁴மி, மானாதிமானம் வத³தே பனேஸோ;

ஏதம்பி தி³ஸ்வா ந விவாத³யேத², ந ஹி தேன ஸுத்³தி⁴ம் குஸலா வத³ந்தி.

யா உன்னதீ ஸாஸ்ஸ விகா⁴தபூ⁴மீதி. யா உன்னதி உன்னமோ த⁴ஜோ ஸம்பக்³கா³ஹோ கேதுகம்யதா சித்தஸ்ஸாதி – யா உன்னதி. ஸாஸ்ஸ விகா⁴தபூ⁴மீதி ஸா தஸ்ஸ விகா⁴தபூ⁴மி உபகா⁴தபூ⁴மி பீளனபூ⁴மி க⁴ட்டனபூ⁴மி உபத்³த³வபூ⁴மி உபஸக்³க³பூ⁴மீதி – யா உன்னதீ ஸாஸ்ஸ விகா⁴தபூ⁴மி.

மானாதிமானம் வத³தே பனேஸோதி. ஸோ புக்³க³லோ மானஞ்ச வத³தி அதிமானஞ்ச வத³தீதி – மானாதிமானம் வத³தே பனேஸோ.

ஏதம்பி தி³ஸ்வா ந விவாத³யேதா²தி. ஏதம் ஆதீ³னவம் தி³ஸ்வா பஸ்ஸித்வா துலயித்வா தீரயித்வா விபா⁴வயித்வா விபூ⁴தம் கத்வா தி³ட்டி²கலஹேஸு தி³ட்டி²ப⁴ண்ட³னேஸு தி³ட்டி²விக்³க³ஹேஸு தி³ட்டி²விவாதே³ஸு தி³ட்டி²மேத⁴கே³ஸூதி – ஏதம்பி தி³ஸ்வா. ந விவாத³யேதா²தி ந கலஹம் கரேய்ய ந ப⁴ண்ட³னம் கரேய்ய ந விக்³க³ஹம் கரேய்ய ந விவாத³ம் கரேய்ய, ந மேத⁴க³ம் கரேய்ய, கலஹப⁴ண்ட³னவிக்³க³ஹவிவாத³மேத⁴க³ம் பஜஹேய்ய வினோதே³ய்ய ப்³யந்திம் கரேய்ய அனபா⁴வம் க³மேய்ய, கலஹப⁴ண்ட³னவிக்³க³ஹவிவாத³மேத⁴கா³ ஆரதோ அஸ்ஸ விரதோ படிவிரதோ நிக்க²ந்தோ நிஸ்ஸடோ விப்பயுத்தோ விஸஞ்ஞுத்தோ விமரியாதி³கதேன சேதஸா விஹரேய்யாதி – ஏதம்பி தி³ஸ்வா ந விவாத³யேத².

ந ஹி தேன ஸுத்³தி⁴ம் குஸலா வத³ந்தீதி. குஸலாதி யே தே க²ந்த⁴குஸலா தா⁴துகுஸலா ஆயதனகுஸலா படிச்சஸமுப்பாத³குஸலா ஸதிபட்டா²னகுஸலா ஸம்மப்பதா⁴னகுஸலா இத்³தி⁴பாத³குஸலா இந்த்³ரியகுஸலா ப³லகுஸலா போ³ஜ்ஜ²ங்க³குஸலா மக்³க³குஸலா ப²லகுஸலா நிப்³பா³னகுஸலா, தே குஸலா தி³ட்டி²கலஹேன தி³ட்டி²ப⁴ண்ட³னேன தி³ட்டி²விக்³க³ஹேன தி³ட்டி²விவாதே³ன தி³ட்டி²மேத⁴கே³ன ஸுத்³தி⁴ம் விஸுத்³தி⁴ம் பரிஸுத்³தி⁴ம், முத்திம் விமுத்திம் பரிமுத்திம் ந வத³ந்தி ந கதே²ந்தி ந ப⁴ணந்தி ந தீ³பயந்தி ந வோஹரந்தீதி – ந ஹி தேன ஸுத்³தி⁴ம் குஸலா வத³ந்தி.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘யா உன்னதீ ஸாஸ்ஸ விகா⁴தபூ⁴மி, மானாதிமானம் வத³தே பனேஸோ;

ஏதம்பி தி³ஸ்வா ந விவாத³யேத², ந ஹி தேன ஸுத்³தி⁴ம் குஸலா வத³ந்தீ’’தி.

66. ஸூரோ யதா² ராஜகா²தா³ய புட்டோ², அபி⁴க³ஜ்ஜமேதி படிஸூரமிச்ச²ம்;

யேனேவ ஸோ தேன பலேஹி ஸூர, புப்³பே³வ நத்தி² யதி³த³ம் யுதா⁴ய.

ஸூரோ யதா² ராஜகா²தா³ய புட்டோ²தி. ஸூரோதி ஸூரோ வீரோ விக்கந்தோ அபீ⁴ரூ அச²ம்பீ⁴ அனுத்ராஸீ அபலாயீ. ராஜகா²தா³ய புட்டோ²தி ராஜகா²த³னீயேன ராஜபோ⁴ஜனீயேன புட்டோ² போஸிதோ அபாதி³தோ வட்³டி⁴தோதி – ஸூரோ யதா² ராஜகா²தா³ய புட்டோ².

அபி⁴க³ஜ்ஜமேதி படிஸூரமிச்ச²ந்தி. ஸோ க³ஜ்ஜந்தோ உக்³க³ஜ்ஜந்தோ அபி⁴க³ஜ்ஜந்தோ ஏதி உபேதி உபக³ச்ச²தி படிஸூரம் படிபுரிஸம் படிஸத்தும் படிமல்லம் இச்ச²ந்தோ ஸாதி³யந்தோ பத்த²யந்தோ பிஹயந்தோ அபி⁴ஜப்பந்தோதி – அபி⁴க³ஜ்ஜமேதி படிஸூரமிச்ச²ம்.

யேனேவ ஸோ தேன பலேஹி ஸூராதி. யேனேவ ஸோ தி³ட்டி²க³திகோ தேன பலேஹி, தேன வஜ, தேன க³ச்ச², தேன அதிக்கம, ஸோ துய்ஹம் படிஸூரோ படிபுரிஸோ படிஸத்து படிமல்லோதி – யேனேவ ஸோ தேன பலேஹி ஸூர.

புப்³பே³வ நத்தி² யதி³த³ம் யுதா⁴யாதி. புப்³பே³வ போ³தி⁴யா மூலே யே படிஸேனிகரா கிலேஸா படிலோமகரா படிகண்ட³ககரா படிபக்க²கரா தே நத்தி² ந ஸந்தி ந ஸம்விஜ்ஜந்தி நுபலப்³ப⁴ந்தி, பஹீனா ஸமுச்சி²ன்னா வூபஸந்தா படிபஸ்ஸத்³தா⁴ அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகா ஞாணக்³கி³னா த³ட்³டா⁴. யதி³த³ம் யுதா⁴யாதி யதி³த³ம் யுத்³த⁴த்தா²ய கலஹத்தா²ய ப⁴ண்ட³னத்தா²ய விக்³க³ஹத்தா²ய விவாத³த்தா²ய மேத⁴க³த்தா²யாதி – புப்³பே³வ நத்தி² யதி³த³ம் யுதா⁴ய.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘ஸூரோ யதா² ராஜகா²தா³ய புட்டோ², அபி⁴க³ஜ்ஜமேதி படிஸூரமிச்ச²ம்;

யேனேவ ஸோ தேன பலேஹி ஸூர, புப்³பே³வ நத்தி² யதி³த³ம் யுதா⁴யா’’தி.

67. யே தி³ட்டி²முக்³க³ய்ஹ விவாத³யந்தி, இத³மேவ ஸச்சந்தி ச வாத³யந்தி;

தே த்வம் வத³ஸ்ஸூ ந ஹி தேத⁴ அத்தி², வாத³ம்ஹி ஜாதே படிஸேனிகத்தா.

யே தி³ட்டி²முக்³க³ய்ஹ விவாத³யந்தீதி யே த்³வாஸட்டி²தி³ட்டி²க³தானம் அஞ்ஞதரஞ்ஞதரம் தி³ட்டி²க³தம் க³ஹேத்வா க³ண்ஹித்வா உக்³க³ண்ஹித்வா பராமஸித்வா அபி⁴னிவிஸித்வா விவாத³யந்தி கலஹம் கரோந்தி ப⁴ண்ட³னம் கரோந்தி ‘விக்³க³ஹம் கரோந்தி விவாத³ம் கரோந்தி, மேத⁴க³ம் கரோந்தி – ‘‘ந த்வம் இமம் த⁴ம்மவினயம் ஆஜானாஸி, அஹம் இமம் த⁴ம்மவினயம் ஆஜானாமி, கிம் த்வம் இமம் த⁴ம்மவினயம் ஆஜானிஸ்ஸஸி, மிச்சா²படிபன்னோ த்வமஸி, அஹமஸ்மி ஸம்மாபடிபன்னோ, ஸஹிதம் மே, அஸஹிதம் தே, புரே வசனீயம் பச்சா² அவச, பச்சா² வசனீயம் புரே அவச, அதி⁴சிண்ணம் தே விபராவத்தம், ஆரோபிதோ தே வாதோ³, நிக்³க³ஹிதோ த்வமஸி, சர வாத³ப்பமோக்கா²ய, நிப்³பே³டே²ஹி வா ஸசே பஹோஸீ’’தி – யே தி³ட்டி²முக்³க³ய்ஹ விவாத³யந்தி.

இத³மேவ ஸச்சந்தி ச வாத³யந்தீதி. ‘‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி வாத³யந்தி கதே²ந்தி ப⁴ணந்தி தீ³பயந்தி வோஹரந்தி. ‘‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ…பே… நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா, இத³மேவ ஸச்சம் மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி வாத³யந்தி கதே²ந்தி ப⁴ணந்தி தீ³பயந்தி வோஹரந்தீதி – இத³மேவ ஸச்சந்தி ச வாத³யந்தி.

தே த்வம் வத³ஸ்ஸூ ந ஹி தேத⁴ அத்தி², வாத³ம்ஹி ஜாதே படிஸேனிகத்தாதி. தே த்வம் தி³ட்டி²க³திகே வத³ஸ்ஸு வாதே³ன வாத³ம், நிக்³க³ஹேன நிக்³க³ஹம், படிகம்மேன படிகம்மம், விஸேஸேன விஸேஸம், படிவிஸேஸேன படிவிஸேஸம், ஆவேடி²யாய ஆவேடி²யம், நிப்³பே³டி²யாய நிப்³பே³டி²யம், சே²தே³ன சே²த³ம், மண்ட³லேன மண்ட³லம், தே துய்ஹம் படிஸூரா படிபுரிஸா படிஸத்தூ படிமல்லாதி – தே த்வம் வத³ஸ்ஸூ ந ஹி தேத⁴ அத்தி². வாத³ம்ஹி ஜாதே படிஸேனிகத்தாதி. வாதே³ ஜாதே ஸஞ்ஜாதே நிப்³ப³த்தே அபி⁴னிப்³ப³த்தே பாதுபூ⁴தேயேவ படிஸேனிகத்தா [படிஸேனிகதா (க.), ஏவம் ஸேஸேஸு தீஸு பதே³ஸுபி] படிலோமகத்தா படிப⁴ண்ட³கத்தா படிபக்க²கத்தா கலஹம் கரேய்யும் ப⁴ண்ட³னம் கரேய்யும் விக்³க³ஹம் கரேய்யும் விவாத³ம் கரேய்யும் மேத⁴க³ம் கரேய்யும், தே நத்தி² ந ஸந்தி ந ஸம்விஜ்ஜந்தி நுபலப்³ப⁴ந்தி, பஹீனா…பே… ஞாணக்³கி³னா த³ட்³டா⁴தி – தே த்வம் வத³ஸ்ஸூ ந ஹி தேத⁴ அத்தி² வாத³ம்ஹி ஜாதே படிஸேனிகத்தா.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘யே தி³ட்டி²முக்³க³ய்ஹ விவாத³யந்தி, இத³மேவ ஸச்சந்தி ச வாத³யந்தி;

தே த்வம் வத³ஸ்ஸூ ந ஹி தேத⁴ அத்தி², வாத³ம்ஹி ஜாதே படிஸேனிகத்தா’’தி.

68. விஸேனிகத்வா பன யே சரந்தி, தி³ட்டீ²ஹி தி³ட்டி²ம் அவிருஜ்ஜ²மானா;

தேஸு த்வம் கிம் லபே⁴த² பஸூர, யேஸீத⁴ நத்தி² பரமுக்³க³ஹீதம்.

விஸேனிகத்வா பன யே சரந்தீதி. ஸேனா வுச்சதி மாரஸேனா. காயது³ச்சரிதம் மாரஸேனா, வசீது³ச்சரிதம் மாரஸேனா, மனோது³ச்சரிதம் மாரஸேனா, லோபோ⁴ மாரஸேனா, தோ³ஸோ மாரஸேனா, மோஹோ மாரஸேனா, கோதோ⁴… உபனாஹோ… மக்கோ²… பளாஸோ… இஸ்ஸா… மச்ச²ரியம்… மாயா… ஸாடே²ய்யம்… த²ம்போ⁴… ஸாரம்போ⁴… மானோ… அதிமானோ… மதோ³… பமாதோ³… ஸப்³பே³ கிலேஸா… ஸப்³பே³ து³ச்சரிதா… ஸப்³பே³ த³ரதா²… ஸப்³பே³ பரிளாஹா… ஸப்³பே³ ஸந்தாபா… ஸப்³பா³குஸலாபி⁴ஸங்கா²ரா மாரஸேனா.

வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா –

‘‘காமா தே பட²மா ஸேனா, து³தியா அரதி வுச்சதி…பே…;

ந நம் அஸுரோ ஜினாதி, ஜேத்வாவ லப⁴தே ஸுக²’’ந்தி.

யதோ சதூஹி அரியமக்³கே³ஹி ஸப்³பா³ ச மாரஸேனா ஸப்³பே³ ச படிஸேனிகரா கிலேஸா ஜிதா ச பராஜிதா ச ப⁴க்³கா³ விப்பலுக்³கா³ பரம்முகா², தேன வுச்சதி விஸேனிகத்வாதி. யேதி அரஹந்தோ கீ²ணாஸவா. சரந்தீதி சரந்தி விஹரந்தி இரியந்தி வத்தேந்தி பாலேந்தி யபேந்தி யாபேந்தீதி – விஸேனிகத்வா பன யே சரந்தி.

தி³ட்டீ²ஹி தி³ட்டி²ம் அவிருஜ்ஜ²மானாதி. யேஸம் த்³வாஸட்டி² தி³ட்டி²க³தானி பஹீனானி ஸமுச்சி²ன்னானி வூபஸந்தானி படிபஸ்ஸத்³தா⁴னி அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகானி ஞாணக்³கி³னா த³ட்³டா⁴னி, தே தி³ட்டீ²ஹி தி³ட்டி²ம் அவிருஜ்ஜ²மானா அப்படிவிருஜ்ஜ²மானா அப்பஹீயமானா அப்படிஹஞ்ஞமானா அப்படிஹதமானாதி – தி³ட்டீ²ஹி தி³ட்டி²ம் அவிருஜ்ஜ²மானா.

தேஸு த்வம் கிம் லபே⁴த² பஸூராதி. தேஸு அரஹந்தேஸு கீ²ணாஸவேஸு கிம் லபே⁴த² படிஸூரம் படிபுரிஸம் படிஸத்தும் படிமல்லந்தி – தேஸு த்வம் கிம் லபே⁴த² பஸூர.

யேஸீத⁴ நத்தி² பரமுக்³க³ஹீதந்தி. யேஸம் அரஹந்தானம் கீ²ணாஸவானம் ‘‘இத³ம் பரமம் அக்³க³ம் ஸேட்ட²ம் விஸிட்ட²ம் பாமோக்க²ம் உத்தமம் பவர’’ந்தி க³ஹிதம் பராமட்ட²ம் அபி⁴னிவிட்ட²ம் அஜ்ஜோ²ஸிதம் அதி⁴முத்தம், நத்தி² ந ஸந்தி ந ஸம்விஜ்ஜந்தி நுபலப்³ப⁴ந்தி, பஹீனம் ஸமுச்சி²ன்னம் வூபஸந்தம் படிபஸ்ஸத்³த⁴ம் அப⁴ப்³பு³ப்பத்திகம் ஞாணக்³கி³னா த³ட்³ட⁴ந்தி – யேஸீத⁴ நத்தி² பரமுக்³க³ஹீதம்.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘விஸேனிகத்வா பன யே சரந்தி, தி³ட்டீ²ஹி தி³ட்டி²ம் அவிருஜ்ஜ²மானா;

தேஸு த்வம் கிம் லபே⁴த² பஸூர, யேஸீத⁴ நத்தி² பரமுக்³க³ஹீத’’ந்தி.

69. அத² த்வம் பவிதக்கமாக³மா, [பவிதக்கமாக³ம (ஸீ.), ஸவிதக்கமாக³மா (க.)] மனஸா தி³ட்டி²க³தானி சிந்தயந்தோ;

தோ⁴னேன யுக³ம் ஸமாக³மா, ந ஹி த்வம் ஸக்க²ஸி ஸம்பயாதவே.

அத² த்வம் பவிதக்கமாக³மாதி. அதா²தி பத³ஸந்தி⁴ பத³ஸம்ஸக்³கோ³ பத³பாரிபூரீ அக்க²ரஸமவாயோ ப்³யஞ்ஜனஸிலிட்ட²தா பதா³னுபுப்³ப³தாபேதம் – அதா²தி. பவிதக்கமாக³மாதி தக்கேந்தோ விதக்கேந்தோ ஸங்கப்பேந்தோ ‘‘ஜயோ நு கோ² மே ப⁴விஸ்ஸதி, பராஜயோ நு கோ² மே ப⁴விஸ்ஸதி, கத²ம் நிக்³க³ஹம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் படிகம்மம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் விஸேஸம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் படிவிஸேஸம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் ஆவேடி²யம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் நிப்³பே³டி²யம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் சே²த³ம் கரிஸ்ஸாமி, கத²ம் மண்ட³லம் கரிஸ்ஸாமி’’ ஏவம் தக்கேந்தோ விதக்கேந்தோ ஸங்கப்பேந்தோ ஆக³தோஸி உபக³தோஸி ஸம்பத்தோஸி மயா ஸத்³தி⁴ம் ஸமாக³தோஸீதி – அத² த்வம் பவிதக்கமாக³மா.

மனஸா தி³ட்டி²க³தானி சிந்தயந்தோதி. மனோதி யம் சித்தம் மனோ மானஸம் ஹத³யம் பண்ட³ரம், மனோ மனாயதனம் மனிந்த்³ரியம் விஞ்ஞாணம் விஞ்ஞாணக்க²ந்தோ⁴ தஜ்ஜா மனோவிஞ்ஞாணதா⁴து. சித்தேன தி³ட்டி²ம் சிந்தேந்தோ விசிந்தேந்தோ ‘‘ஸஸ்ஸதோ லோகோ’’தி வா, ‘‘அஸஸ்ஸதோ லோகோ’’தி வா…பே… ‘‘நேவ ஹோதி ந ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணா’’தி வாதி – மனஸா தி³ட்டி²க³தானி சிந்தயந்தோ.

தோ⁴னேன யுக³ம் ஸமாக³மா, ந ஹி த்வம் ஸக்க²ஸி ஸம்பயாதவேதி. தோ⁴னா வுச்சதி பஞ்ஞா. யா பஞ்ஞா பஜானனா…பே… அமோஹோ த⁴ம்மவிசயோ ஸம்மாதி³ட்டி². கிம்காரணா தோ⁴னா வுச்சதி பஞ்ஞா? தாய பஞ்ஞாய காயது³ச்சரிதம் து⁴தஞ்ச தோ⁴தஞ்ச ஸந்தோ⁴தஞ்ச நித்³தோ⁴தஞ்ச, வசீது³ச்சரிதம்…பே… ஸப்³பா³குஸலாபி⁴ஸங்கா²ரா து⁴தா ச தோ⁴தா ச ஸந்தோ⁴தா ச நித்³தோ⁴தா ச. அத² வா ஸம்மாதி³ட்டி²யா மிச்சா²தி³ட்டி²… ஸம்மாஸங்கப்பேன மிச்சா²ஸங்கப்போ…பே… ஸம்மாவிமுத்தியா மிச்சா²விமுத்தி து⁴தா ச தோ⁴தா ச ஸந்தோ⁴தா ச நித்³தோ⁴தா ச. அத² வா அரியேன அட்ட²ங்கி³கேன மக்³கே³ன ஸப்³பே³ கிலேஸா… ஸப்³பே³ து³ச்சரிதா… ஸப்³பே³ த³ரதா²… ஸப்³பே³ பரிளாஹா… ஸப்³பே³ ஸந்தாபா… ஸப்³பா³குஸலாபி⁴ஸங்கா²ரா து⁴தா ச தோ⁴தா ச ஸந்தோ⁴தா ச நித்³தோ⁴தா ச. ப⁴க³வா இமேஹி தோ⁴னேய்யேஹி த⁴ம்மேஹி உபேதோ ஸமுபேதோ உபக³தோ ஸமுபக³தோ உபபன்னோ ஸமுபபன்னோ ஸமன்னாக³தோ, தஸ்மா ப⁴க³வா தோ⁴னோ. ஸோ து⁴தராகோ³ து⁴தபாபோ து⁴தகிலேஸோ து⁴தபரிளாஹோதி – தோ⁴னோதி.

தோ⁴னேன யுக³ம் ஸமாக³மா, ந ஹி த்வம் ஸக்க²ஸி ஸம்பயாதவேதி. பஸூரோ பரிப்³பா³ஜகோ ந படிப³லோ தோ⁴னேன பு³த்³தே⁴ன ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹித்வா ஸாகச்சே²தும் ஸல்லபிதும் ஸாகச்ச²ம் ஸமாபஜ்ஜிதும். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? பஸூரோ பரிப்³பா³ஜகோ ஹீனோ நிஹீனோ ஓமகோ லாமகோ ச²துக்கோ பரித்தோ. ஸோ ஹி ப⁴க³வா அக்³கோ³ ச ஸேட்டோ² ச விஸிட்டோ² ச பாமோக்கோ² ச உத்தமோ ச பவரோ ச. யதா² ஸஸோ ந படிப³லோ மத்தேன மாதங்கே³ன ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹிதும்; யதா² கோத்து²கோ ந படிப³லோ ஸீஹேன மிக³ரஞ்ஞா ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹிதும்; யதா² வச்ச²கோ தருணகோ தே⁴னுபகோ ந படிப³லோ உஸபே⁴ன சலககுனா [ப³லக்ககுனா (ஸ்யா.)] ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹிதும்; யதா² த⁴ங்கோ ந படிப³லோ க³ருளேன வேனதேய்யேன ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹிதும்; யதா² சண்டா³லோ ந படிப³லோ ரஞ்ஞா சக்கவத்தினா ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹிதும்; யதா² பம்ஸுபிஸாசகோ ந படிப³லோ இந்தே³ன தே³வரஞ்ஞா ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹிதும்; ஏவமேவ பஸூரோ பரிப்³பா³ஜகோ ந படிப³லோ தோ⁴னேன பு³த்³தே⁴ன ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் யுக³ம் ஸமாக³மம் ஸமாக³ந்த்வா யுக³க்³கா³ஹம் க³ண்ஹித்வா ஸாகச்சே²தும் ஸல்லபிதும் ஸாகச்ச²ம் ஸமாபஜ்ஜிதும். தம் கிஸ்ஸ ஹேது? பஸூரோ பரிப்³பா³ஜகோ ஹீனபஞ்ஞோ நிஹீனபஞ்ஞோ ஓமகபஞ்ஞோ லாமகபஞ்ஞோ ச²துக்கபஞ்ஞோ பரித்தபஞ்ஞோ. ஸோ ஹி ப⁴க³வா மஹாபஞ்ஞோ புது²பஞ்ஞோ ஹாஸபஞ்ஞோ ஜவனபஞ்ஞோ திக்க²பஞ்ஞோ நிப்³பே³தி⁴கபஞ்ஞோ, பஞ்ஞாபபே⁴த³குஸலோ பபி⁴ன்னஞாணோ அதி⁴க³தபடிஸம்பி⁴தோ³, சதுவேஸாரஜ்ஜப்பத்தோ த³ஸப³லதா⁴ரீ, புரிஸாஸபோ⁴ புரிஸஸீஹோ புரிஸனாகோ³ புரிஸாஜஞ்ஞோ புரிஸதோ⁴ரய்ஹோ, அனந்தஞாணோ அனந்ததேஜோ அனந்தயஸோ அட்³டோ⁴ மஹத்³த⁴னோ த⁴னவா, நேதா வினேதா அனுனேதா, பஞ்ஞாபேதா நிஜ்ஜா²பேதா பேக்கே²தா பஸாதே³தா. ஸோ ஹி ப⁴க³வா அனுப்பன்னஸ்ஸ மக்³க³ஸ்ஸ உப்பாதே³தா, அஸஞ்ஜாதஸ்ஸ மக்³க³ஸ்ஸ ஸஞ்ஜனேதா, அனக்கா²தஸ்ஸ மக்³க³ஸ்ஸ அக்கா²தா, மக்³க³ஞ்ஞூ மக்³க³விதூ³ மக்³க³கோவிதோ³ மக்³கா³னுகா³ ச பனஸ்ஸ ஏதரஹி ஸாவகா விஹரந்தி பச்சா² ஸமன்னாக³தா.

ஸோ ஹி ப⁴க³வா ஜானம் ஜானாதி பஸ்ஸம் பஸ்ஸதி, சக்கு²பூ⁴தோ ஞாணபூ⁴தோ த⁴ம்மபூ⁴தோ ப்³ரஹ்மபூ⁴தோ, வத்தா பவத்தா அத்த²ஸ்ஸ நின்னேதா அமதஸ்ஸ தா³தா த⁴ம்மஸ்ஸாமீ ததா²க³தோ; நத்தி² தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அஞ்ஞாதம் அதி³ட்ட²ம் அவிதி³தம் அஸச்சி²கதம் அப²ஸ்ஸிதம் [அபு²ஸிதம் (ஸ்யா.)] பஞ்ஞாய. அதீதம் அனாக³தம் பச்சுப்பன்னம் உபாதா³ய ஸப்³பே³ த⁴ம்மா ஸப்³பா³காரேன பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணமுகே² ஆபாத²ம் ஆக³ச்ச²ந்தி. யம் கிஞ்சி நேய்யம் நாம அத்தி² த⁴ம்மம் ஜானிதப்³ப³ம். அத்தத்தோ² வா பரத்தோ² வா உப⁴யத்தோ² வா தி³ட்ட²த⁴ம்மிகோ வா அத்தோ², ஸம்பராயிகோ வா அத்தோ², உத்தானோ வா அத்தோ², க³ம்பீ⁴ரோ வா அத்தோ², கூ³ள்ஹோ வா அத்தோ², படிச்ச²ன்னோ வா அத்தோ², நேய்யோ வா அத்தோ², நீதோ வா அத்தோ², அனவஜ்ஜோ வா அத்தோ², நிக்கிலேஸோ வா அத்தோ², வோதா³னோ வா அத்தோ², பரமத்தோ² வா அத்தோ², ஸப்³ப³ம் தம் அந்தோபு³த்³த⁴ஞாணே பரிவத்ததி.

ஸப்³ப³ம் காயகம்மம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணானுபரிவத்தி, ஸப்³ப³ம் வசீகம்மம் ஞாணானுபரிவத்தி, ஸப்³ப³ம் மனோகம்மம் ஞாணானுபரிவத்தி. அதீதே பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ அப்படிஹதம் ஞாணம், அனாக³தே அப்படிஹதம் ஞாணம், பச்சுப்பன்னே அப்படிஹதம் ஞாணம், யாவதகம் நேய்யம் தாவதகம் ஞாணம், யாவதகம் ஞாணம் தாவதகம் நேய்யம், நேய்யபரியந்திகம் ஞாணம், ஞாணபரியந்திகம் நேய்யம், நேய்யம் அதிக்கமித்வா ஞாணம் நப்பவத்ததி, ஞாணம் அதிக்கமித்வா நேய்யபதோ² நத்தி². அஞ்ஞமஞ்ஞபரியந்தட்டா²யினோ தே த⁴ம்மா. யதா² த்³வின்னம் ஸமுக்³க³படலானம் ஸம்மா பு²ஸிதானம் ஹேட்டி²மம் ஸமுக்³க³படலம் உபரிமம் நாதிவத்ததி, உபரிமம் ஸமுக்³க³படலம் ஹேட்டி²மம் நாதிவத்ததி அஞ்ஞமஞ்ஞபரியந்தட்டா²யினோ; ஏவமேவ பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ நேய்யஞ்ச ஞாணஞ்ச அஞ்ஞமஞ்ஞபரியந்தட்டா²யினோ; யாவதகம் நேய்யம் தாவதகம் ஞாணம், யாவதகம் ஞாணம் தாவதகம் நேய்யம், நேய்யபரியந்திகம் ஞாணம், ஞாணபரியந்திகம் நேய்யம், நேய்யம் அதிக்கமித்வா ஞாணம் நப்பவத்ததி, ஞாணம் அதிக்கமித்வா நேய்யபதோ² நத்தி². அஞ்ஞமஞ்ஞபரியந்தட்டா²யினோ தே த⁴ம்மா ஸப்³ப³த⁴ம்மேஸு பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணம் பவத்ததி.

ஸப்³பே³ த⁴ம்மா பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஆவஜ்ஜனபடிப³த்³தா⁴ ஆகங்க²படிப³த்³தா⁴ மனஸிகாரபடிப³த்³தா⁴ சித்துப்பாத³படிப³த்³தா⁴. ஸப்³ப³ஸத்தேஸு பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ ஞாணம் பவத்ததி, ஸப்³பே³ஸஞ்ச ஸத்தானம் ப⁴க³வா ஆஸயம் ஜானாதி அனுஸயம் ஜானாதி சரிதம் ஜானாதி அதி⁴முத்திம் ஜானாதி. அப்பரஜக்கே² மஹாரஜக்கே² திக்கி²ந்த்³ரியே முதி³ந்த்³ரியே ஸ்வாகாரே த்³வாகாரே ஸுவிஞ்ஞாபயே து³விஞ்ஞாபயே ப⁴ப்³பா³ப⁴ப்³பே³ ஸத்தே பஜானாதி. ஸதே³வகோ லோகோ ஸமாரகோ ஸப்³ரஹ்மகோ ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணீ பஜா ஸதே³வமனுஸ்ஸா அந்தோபு³த்³த⁴ஞாணே பரிவத்ததி.

யதா² யே கேசி மச்ச²கச்ச²பா அந்தமஸோ திமிதிமிங்க³லம் உபாதா³ய அந்தோமஹாஸமுத்³தே³ பரிவத்தந்தி; ஏவமேவ ஸதே³வகோ லோகோ ஸமாரகோ ஸப்³ரஹ்மகோ ஸஸ்ஸமணப்³ராஹ்மணீ பஜா ஸதே³வமனுஸ்ஸா அந்தோபு³த்³த⁴ஞாணே பரிவத்ததி. யதா² யே கேசி பக்கீ² அந்தமஸோ க³ருளம் வேனதேய்யம் உபாதா³ய ஆகாஸஸ்ஸ பதே³ஸே பரிவத்தந்தி; ஏவமேவ யேபி தே ஸாரிபுத்தஸமா பஞ்ஞாய தேபி பு³த்³த⁴ஞாணஸ்ஸ பதே³ஸே பரிவத்தந்தி. பு³த்³த⁴ஞாணம் தே³வமனுஸ்ஸானம் பஞ்ஞம் ப²ரித்வா அபி⁴ப⁴வித்வா திட்ட²தியேவ.

யேபி தே க²த்தியபண்டி³தா ப்³ராஹ்மணபண்டி³தா க³ஹபதிபண்டி³தா ஸமணபண்டி³தா நிபுணா கதபரப்பவாதா³ வாலவேதி⁴ரூபா. வோபி⁴ந்த³ந்தா [தே பி⁴ந்த³ந்தா (க.)] மஞ்ஞே சரந்தி பஞ்ஞாக³தேன தி³ட்டி²க³தானி. தே பஞ்ஹே அபி⁴ஸங்க²ரித்வா அபி⁴ஸங்க²ரித்வா ததா²க³தே உபஸங்கமித்வா புச்ச²ந்தி கூ³ள்ஹானி ச படிச்ச²ன்னானி ச. கதி²தா விஸஜ்ஜிதாவ தே பஞ்ஹா ப⁴க³வதா ஹோந்தி நித்³தி³ட்ட²காரணா உபக்கி²த்தகா ச. தே ப⁴க³வதோ ஸம்பஜ்ஜந்தி. அத² கோ² ப⁴க³வாவ தத்த² அதிரோசதி யதி³த³ம் பஞ்ஞாயாதி – தோ⁴னேன யுக³ம் ஸமாக³மா, ந ஹி த்வம் ஸக்க²ஸி ஸம்பயாதவே.

தேனாஹ ப⁴க³வா –

‘‘அத² த்வம் பவிதக்கமாக³மா, மனஸா தி³ட்டி²க³தானி சிந்தயந்தோ;

தோ⁴னேன யுக³ம் ஸமாக³மா, ந ஹி த்வம் ஸக்க²ஸி ஸம்பயாதவே’’தி.

பஸூரஸுத்தனித்³தே³ஸோ அட்ட²மோ.