1. கதாதி⁴காரஸப²லபஞ்ஹோ

1. அத² கோ² மிலிந்தோ³ ராஜா கதாவகாஸோ நிபச்ச க³ருனோ பாதே³ ஸிரஸி அஞ்ஜலிம் கத்வா ஏதத³வோச ‘‘ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, இமே தித்தி²யா ஏவம் ப⁴ணந்தி [வஞ்சோ ப⁴வதி அப²லோ (ஸீ. பீ. க.)] ‘யதி³ பு³த்³தோ⁴ பூஜம் ஸாதி³யதி, ந பரினிப்³பு³தோ பு³த்³தோ⁴ ஸம்யுத்தோ லோகேன அந்தோப⁴விகோ லோகஸ்மிம் லோகஸாதா⁴ரணோ, தஸ்மா தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ. யதி³ பரினிப்³பு³தோ விஸம்யுத்தோ லோகேன நிஸ்ஸடோ ஸப்³ப³ப⁴வேஹி, தஸ்ஸ பூஜா நுப்பஜ்ஜதி, பரினிப்³பு³தோ ந கிஞ்சி ஸாதி³யதி, அஸாதி³யந்தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ வஞ்ஜோ² ப⁴வதி அப²லோ’தி உப⁴தோ கோடிகோ ஏஸோ பஞ்ஹோ, நேஸோ விஸயோ அப்பத்தமானஸானம், மஹந்தானம் யேவேஸோ விஸயோ, பி⁴ந்தே³தம் தி³ட்டி²ஜாலம் ஏகம்ஸே ட²பய, தவேஸோ பஞ்ஹோ அனுப்பத்தோ, அனாக³தானம் ஜினபுத்தானம் சக்கு²ம் தே³ஹி பரவாத³னிக்³க³ஹாயா’’தி.

தே²ரோ ஆஹ ‘‘பரினிப்³பு³தோ, மஹாராஜ, ப⁴க³வா, ந ச ப⁴க³வா பூஜம் ஸாதி³யதி, போ³தி⁴மூலே யேவ ததா²க³தஸ்ஸ ஸாதி³யனா பஹீனா, கிம் பன அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா பரினிப்³பு³தஸ்ஸ. பா⁴ஸிதம்பேதம், மஹாராஜ, தே²ரேன ஸாரிபுத்தேன த⁴ம்மஸேனாபதினா –

‘‘‘பூஜியந்தா [பூஜிதா (ஸ்யா.)] அஸமஸமா, ஸதே³வமானுஸேஹி தே;

ந ஸாதி³யந்தி ஸக்காரம், பு³த்³தா⁴னம் ஏஸ த⁴ம்மதா’’’தி.

ராஜா ஆஹ ‘‘ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, புத்தோ வா பிதுனோ வண்ணம் பா⁴ஸதி, பிதா வா புத்தஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸதி, ந சேதம் காரணம் பரவாதா³னம் நிக்³க³ஹாய, பஸாத³ப்பகாஸனம் நாமேதம், இங்க⁴ மே த்வம் தத்த² காரணம் ஸம்மா ப்³ரூஹி ஸகவாத³ஸ்ஸ பதிட்டா²பனாய தி³ட்டி²ஜாலவினிவேட²னாயா’’தி.

தே²ரோ ஆஹ ‘‘பரினிப்³பு³தோ, மஹாராஜ, ப⁴க³வா, ந ச ப⁴க³வா பூஜம் ஸாதி³யதி, அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ ததா²க³தஸ்ஸ தே³வமனுஸ்ஸா தா⁴துரதனம் வத்து²ம் கரித்வா ததா²க³தஸ்ஸ ஞாணரதனாரம்மணேன ஸம்மாபடிபத்திம் ஸேவந்தா திஸ்ஸோ ஸம்பத்தியோ படிலப⁴ந்தி.

‘‘யதா², மஹாராஜ, மஹதிமஹாஅக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ பஜ்ஜலித்வா நிப்³பா³யேய்ய, அபி நு கோ² ஸோ, மஹாராஜ, மஹாஅக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ ஸாதி³யதி திணகட்டு²பாதா³ன’’ந்தி? ‘‘ஜலமானோபி ஸோ, ப⁴ந்தே, மஹாஅக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ திணகட்டு²பாதா³னம் ந ஸாதி³யதி, கிம் பன நிப்³பு³தோ உபஸந்தோ அசேதனோ ஸாதி³யதி? ‘‘தஸ்மிம் பன, மஹாராஜ, அக்³கி³க்க²ந்தே⁴ உபரதே உபஸந்தே லோகே அக்³கி³ ஸுஞ்ஞோ ஹோதீ’’தி. ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே, கட்ட²ம் அக்³கி³ஸ்ஸ வத்து² ஹோதி உபாதா³னம், யே கேசி மனுஸ்ஸா அக்³கி³காமா, தே அத்தனோ தா²மப³லவீரியேன பச்சத்தபுரிஸகாரேன கட்ட²ம் மந்த²யித்வா [மத்³தி³த்வா (க.)] அக்³கி³ம் நிப்³ப³த்தேத்வா தேன அக்³கி³னா அக்³கி³கரணீயானி கம்மானி கரோந்தீ’’தி. ‘‘தேன ஹி, மஹாராஜ, தித்தி²யானம் வசனம் மிச்சா² ப⁴வதி ‘அஸாதி³யந்தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ வஞ்ஜோ² ப⁴வதி அப²லோ’தி.

‘‘யதா², மஹாராஜ, மஹதிமஹாஅக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ பஜ்ஜலி, ஏவமேவ ப⁴க³வா த³ஸஸஹஸ்ஸியா [த³ஸஸஹஸ்ஸிம்ஹி (ஸீ. பீ. க.)] லோகதா⁴துயா பு³த்³த⁴ஸிரியா பஜ்ஜலி. யதா², மஹாராஜ, மஹதிமஹாஅக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ பஜ்ஜலித்வா நிப்³பு³தோ, ஏவமேவ ப⁴க³வா த³ஸஸஹஸ்ஸியா லோகதா⁴துயா பு³த்³த⁴ஸிரியா பஜ்ஜலித்வா அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா பரினிப்³பு³தோ. யதா², மஹாராஜ, நிப்³பு³தோ அக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ திணகட்டு²பாதா³னம் ந ஸாதி³யதி, ஏவமேவ கோ² லோகஹிதஸ்ஸ ஸாதி³யனா பஹீனா உபஸந்தா. யதா², மஹாராஜ, மனுஸ்ஸா நிப்³பு³தே அக்³கி³க்க²ந்தே⁴ அனுபாதா³னே அத்தனோ தா²மப³லவீரியேன பச்சத்தபுரிஸகாரேன கட்ட²ம் மந்த²யித்வா அக்³கி³ம் நிப்³ப³த்தேத்வா தேன அக்³கி³னா அக்³கி³கரணீயானி கம்மானி கரோந்தி, ஏவமேவ கோ² தே³வமனுஸ்ஸா ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ தா⁴துரதனம் வத்து²ம் கரித்வா ததா²க³தஸ்ஸ ஞாணரதனாரம்மணேன ஸம்மாபடிபத்திம் ஸேவந்தா திஸ்ஸோ ஸம்பத்தியோ படிலப⁴ந்தி, இமினாபி, மஹாராஜ, காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ.

‘‘அபரம்பி, மஹாராஜ, உத்தரிம் காரணம் ஸுணோஹி யேன காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ. யதா², மஹாராஜ, மஹதிமஹாவாதோ வாயித்வா உபரமேய்ய, அபி நு கோ² ஸோ, மஹாராஜ, உபரதோ வாதோ ஸாதி³யதி புன நிப்³ப³த்தாபன’’ந்தி? ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே, உபரதஸ்ஸ வாதஸ்ஸ ஆபோ⁴கோ³ வா மனஸிகாரோ வா புன நிப்³ப³த்தாபனாய’’. ‘‘கிம் காரணம்’’? ‘‘அசேதனா ஸா வாயோதா⁴தூ’’தி. ‘‘அபி நு தஸ்ஸ, மஹாராஜ, உபரதஸ்ஸ வாதஸ்ஸ வாதோதி ஸமஞ்ஞா அபக³ச்ச²தீ’’தி? ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே, தாலவண்டவிதூ⁴பனானி வாதஸ்ஸ உப்பத்தியா பச்சயா, யே கேசி மனுஸ்ஸா உண்ஹாபி⁴தத்தா பரிளாஹபரிபீளிதா, தே தாலவண்டேன வா விதூ⁴பனேன வா அத்தனோ தா²மப³லவீரியேன பச்சத்தபுரிஸகாரேன தம் நிப்³ப³த்தேத்வா தேன வாதேன உண்ஹம் நிப்³பா³பேந்தி பரிளாஹம் வூபஸமேந்தீ’’தி. ‘‘தேன ஹி, மஹாராஜ, தித்தி²யானம் வசனம் மிச்சா² ப⁴வதி ‘அஸாதி³யந்தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ வஞ்ஜோ² ப⁴வதி அப²லோ’தி.

‘‘யதா², மஹாராஜ, மஹதிமஹாவாதோ வாயி, ஏவமேவ ப⁴க³வா த³ஸஸஹஸ்ஸியா லோகதா⁴துயா ஸீதலமது⁴ரஸந்தஸுகு²மமேத்தாவாதேன உபவாயி. யதா², மஹாராஜ, மஹதிமஹாவாதோ வாயித்வா உபரதோ, ஏவமேவ ப⁴க³வா ஸீதலமது⁴ரஸந்தஸுகு²மமேத்தாவாதேன உபவாயித்வா அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா பரினிப்³பு³தோ. யதா², மஹாராஜ, உபரதோ வாதோ புன நிப்³ப³த்தாபனம் ந ஸாதி³யதி, ஏவமேவ லோகஹிதஸ்ஸ ஸாதி³யனா பஹீனா உபஸந்தா. யதா², மஹாராஜ, தே மனுஸ்ஸா உண்ஹாபி⁴தத்தா பரிளாஹபரிபீளிதா, ஏவமேவ தே³வமனுஸ்ஸா திவித⁴க்³கி³ஸந்தாபபரிளாஹபரிபீளிதா. யதா² தாலவண்டவிதூ⁴பனானி வாதஸ்ஸ நிப்³ப³த்தியா பச்சயா ஹோந்தி, ஏவமேவ ததா²க³தஸ்ஸ தா⁴து ச ஞாணரதனஞ்ச பச்சயோ ஹோதி திஸ்ஸன்னம் ஸம்பத்தீனம் படிலாபா⁴ய. யதா² மனுஸ்ஸா உண்ஹாபி⁴தத்தா பரிளாஹபரிபீளிதா தாலவண்டேன வா விதூ⁴பனேன வா வாதம் நிப்³ப³த்தேத்வா உண்ஹம் நிப்³பா³பேந்தி பரிளாஹம் வூபஸமேந்தி, ஏவமேவ தே³வமனுஸ்ஸா ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ தா⁴துஞ்ச ஞாணரதனஞ்ச பூஜேத்வா குஸலம் நிப்³ப³த்தேத்வா தேன குஸலேன திவித⁴க்³கி³ஸந்தாபபரிளாஹம் நிப்³பா³பேந்தி வூபஸமேந்தி. இமினாபி, மஹாராஜ, காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி.

‘‘அபரம்பி, மஹாராஜ, உத்தரிம் காரணம் ஸுணோஹி பரவாதா³னம் நிக்³க³ஹாய. யதா², மஹாராஜ, புரிஸோ பே⁴ரிம் ஆகோடேத்வா ஸத்³த³ம் நிப்³ப³த்தேய்ய, யோ ஸோ பே⁴ரிஸத்³தோ³ புரிஸேன நிப்³ப³த்திதோ, ஸோ ஸத்³தோ³ அந்தரதா⁴யேய்ய, அபி நு கோ² ஸோ, மஹாராஜ, ஸத்³தோ³ ஸாதி³யதி புன நிப்³ப³த்தாபன’’ந்தி? ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே, அந்தரஹிதோ ஸோ ஸத்³தோ³, நத்தி² தஸ்ஸ புன உப்பாதா³ய ஆபோ⁴கோ³ வா மனஸிகாரோ வா, ஸகிம் நிப்³ப³த்தே பே⁴ரிஸத்³தே³ அந்தரஹிதே ஸோ பே⁴ரிஸத்³தோ³ ஸமுச்சி²ன்னோ ஹோதி. பே⁴ரீ பன, ப⁴ந்தே, பச்சயோ ஹோதி ஸத்³த³ஸ்ஸ நிப்³ப³த்தியா, அத² புரிஸோ பச்சயே ஸதி அத்தஜேன வாயாமேன பே⁴ரிம் அகோடேத்வா ஸத்³த³ம் நிப்³ப³த்தேதீ’’தி. ‘‘ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, ப⁴க³வா ஸீலஸமாதி⁴பஞ்ஞாவிமுத்திவிமுத்திஞாணத³ஸ்ஸனபரிபா⁴விதம் தா⁴துரதனஞ்ச த⁴ம்மஞ்ச வினயஞ்ச அனுஸிட்ட²ஞ்ச [அனுஸத்தி²ஞ்ச (ஸீ. பீ.)] ஸத்தா²ரம் ட²பயித்வா ஸயம் அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னதா⁴துயா பரினிப்³பு³தோ, ந ச பரினிப்³பு³தே ப⁴க³வதி ஸம்பத்திலாபோ⁴ உபச்சி²ன்னோ ஹோதி, ப⁴வது³க்க²படிபீளிதா ஸத்தா தா⁴துரதனஞ்ச த⁴ம்மஞ்ச வினயஞ்ச அனுஸிட்ட²ஞ்ச பச்சயம் கரித்வா ஸம்பத்திகாமா ஸம்பத்தியோ படிலப⁴ந்தி, இமினாபி, மஹாராஜ, காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி.

‘‘தி³ட்ட²ஞ்சேதம், மஹாராஜ, ப⁴க³வதா அனாக³தமத்³தா⁴னம். கதி²தஞ்ச ப⁴ணிதஞ்ச ஆசிக்கி²தஞ்ச ‘ஸியா கோ² பனானந்த³, தும்ஹாகம் ஏவமஸ்ஸ அதீதஸத்து²கம் பாவசனம் நத்தி² நோ ஸத்தா²தி, ந கோ² பனேதம், ஆனந்த³, ஏவம் த³ட்ட²ப்³ப³ம், யோ வோ, ஆனந்த³, மயா த⁴ம்மோ ச வினயோ ச தே³ஸிதோ பஞ்ஞத்தோ, ஸோ வோ மமச்சயேன ஸத்தா²’தி. பரினிப்³பு³தஸ்ஸ ததா²க³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ வஞ்ஜோ² ப⁴வதி அப²லோதி, தம் தேஸம் தித்தி²யானம் வசனம் மிச்சா² அபூ⁴தம் விதத²ம் அலிகம் விருத்³த⁴ம் விபரீதம் து³க்க²தா³யகம் து³க்க²விபாகம் அபாயக³மனீயந்தி.

‘‘அபரம்பி, மஹாராஜ, உத்தரிம் காரணம் ஸுணோஹி யேன காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ. ஸாதி³யதி நு கோ², மஹாராஜ, அயம் மஹாபத²வீ ‘ஸப்³ப³பீ³ஜானி மயி ஸம்விருஹந்தூ’’’தி? ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘கிஸ்ஸ பன தானி, மஹாராஜ, பீ³ஜானி அஸாதி³யந்தியா மஹாபத²வியா ஸம்விருஹித்வா த³ள்ஹமூலஜடாபதிட்டி²தா க²ந்த⁴ஸாரஸாகா²பரிவித்தி²ண்ணா புப்ப²ப²லத⁴ரா ஹோந்தீ’’தி? ‘‘அஸாதி³யந்தீபி, ப⁴ந்தே, மஹாபத²வீ தேஸம் பீ³ஜானம் வத்து²ம் ஹோதி பச்சயம் தே³தி விருஹனாய, தானி பீ³ஜானி தம் வத்து²ம் நிஸ்ஸாய தேன பச்சயேன ஸம்விருஹித்வா த³ள்ஹமூலஜடாபதிட்டி²தா க²ந்த⁴ஸாரஸாகா²பரிவித்தி²ண்ணா புப்ப²ப²லத⁴ரா ஹோந்தீ’’தி. ‘‘தேன ஹி, மஹாராஜ, தித்தி²யா ஸகே வாதே³ நட்டா² ஹோந்தி ஹதா விருத்³தா⁴, ஸசே தே ப⁴ணந்தி ‘அஸாதி³யந்தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ வஞ்ஜோ² ப⁴வதி அப²லோ’ தி.

‘‘யதா², மஹாராஜ, மஹாபத²வீ, ஏவம் ததா²க³தோ அரஹம் ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴. யதா², மஹாராஜ, மஹாபத²வீ ந கிஞ்சி ஸாதி³யதி, ஏவம் ததா²க³தோ ந கிஞ்சி ஸாதி³யதி. யதா², மஹாராஜ, தானி பீ³ஜானி பத²விம் நிஸ்ஸாய ஸம்விருஹித்வா த³ள்ஹமூலஜடாபதிட்டி²தா க²ந்த⁴ஸாரஸாகா²பரிவித்தி²ண்ணா புப்ப²ப²லத⁴ரா ஹோந்தி, ஏவம் தே³வமனுஸ்ஸா ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ தா⁴துஞ்ச ஞாணரதனஞ்ச நிஸ்ஸாய த³ள்ஹகுஸலமூலபதிட்டி²தா ஸமாதி⁴க்க²ந்த⁴த⁴ம்மஸாரஸீலஸாகா²பரிவித்தி²ண்ணா விமுத்திபுப்ப²ஸாமஞ்ஞப²லத⁴ரா ஹோந்தி, இமினாபி, மஹாராஜ, காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி.

‘‘அபரம்பி, மஹாராஜ, உத்தரிம் காரணம் ஸுணோஹி யேன காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ. ஸாதி³யந்தி நு கோ², மஹாராஜ, இமே ஓட்டா² கோ³ணா க³த்³ரபா⁴ அஜா பஸூ மனுஸ்ஸா அந்தோகுச்சி²ஸ்மிம் கிமிகுலானம் ஸம்ப⁴வ’’ந்தி? ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘கிஸ்ஸ பன தே, மஹாராஜ, கிமயோ தேஸம் அஸாதி³யந்தானம் அந்தோகுச்சி²ஸ்மிம் ஸம்ப⁴வித்வா ப³ஹுபுத்தனத்தா வேபுல்லதம் பாபுணந்தீ’’தி? ‘‘பாபஸ்ஸ, ப⁴ந்தே, கம்மஸ்ஸ ப³லவதாய அஸாதி³யந்தானம் யேவ தேஸம் ஸத்தானம் அந்தோகுச்சி²ஸ்மிம் கிமயோ ஸம்ப⁴வித்வா ப³ஹுபுத்தனத்தா வேபுல்லதம் பாபுணந்தீ’’தி. ‘‘ஏவமேவ கோ², மஹாராஜ, ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ தா⁴துஸ்ஸ ச ஞாணாரம்மணஸ்ஸ ச ப³லவதாய ததா²க³தே கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி.

‘‘அபரம்பி, மஹாராஜ, உத்தரிம் காரணம் ஸுணோஹி யேன காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ. ஸாதி³யந்தி நு கோ², மஹாராஜ, இமே மனுஸ்ஸா இமே அட்ட²னவுதி ரோகா³ காயே நிப்³ப³த்தந்தூ’’தி? ‘‘ந ஹி, ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘கிஸ்ஸ பன தே, மஹாராஜ, ரோகா³ அஸாதி³யந்தானம் காயே நிபதந்தீ’’தி? ‘‘புப்³பே³ கதேன, ப⁴ந்தே, து³ச்சரிதேனா’’தி. ‘‘யதி³, மஹாராஜ, புப்³பே³ கதம் அகுஸலம் இத⁴ வேத³னீயம் ஹோதி, தேன ஹி, மஹாராஜ, புப்³பே³ கதம்பி இத⁴ கதம்பி குஸலாகுஸலம் கம்மம் அவஞ்ஜ²ம் ப⁴வதி ஸப²லந்தி. இமினாபி, மஹாராஜ, காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி.

‘‘ஸுதபுப்³ப³ம் பன தயா, மஹாராஜ, நந்த³கோ நாம யக்கோ² தே²ரம் ஸாரிபுத்தம் ஆஸாத³யித்வா பத²விம் பவிட்டோ²’’தி? ‘‘ஆம, ப⁴ந்தே, ஸுய்யதி, லோகே பாகடோ ஏஸோ’’தி. ‘‘அபி நு கோ², மஹாராஜ, தே²ரோ ஸாரிபுத்தோ ஸாதி³யி நந்த³கஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ மஹாபத²விகி³லன’’ந்தி [பவத்தமானேபி (ஸ்யா.)]. ‘‘உப்³ப³த்தியந்தேபி, ப⁴ந்தே, ஸதே³வகே லோகே பதமானேபி ச²மாயம் சந்தி³மஸூரியே விகிரந்தேபி ஸினேருபப்³ப³தராஜே தே²ரோ ஸாரிபுத்தோ ந பரஸ்ஸ து³க்க²ம் ஸாதி³யேய்ய. தம் கிஸ்ஸ ஹேது? யேன ஹேதுனா தே²ரோ ஸாரிபுத்தோ குஜ்ஜே²ய்ய வா து³ஸ்ஸேய்ய வா, ஸோ ஹேது தே²ரஸ்ஸ ஸாரிபுத்தஸ்ஸ ஸமூஹதோ ஸமுச்சி²ன்னோ, ஹேதுனோ ஸமுக்³கா⁴திதத்தா, ப⁴ந்தே, தே²ரோ ஸாரிபுத்தோ ஜீவிதஹாரகேபி கோபம் ந கரேய்யா’’தி. ‘‘யதி³, மஹாராஜ, தே²ரோ ஸாரிபுத்தோ நந்த³கஸ்ஸ யக்க²ஸ்ஸ பத²விகி³லனம் ந ஸாதி³யி, கிஸ்ஸ பன நந்த³கோ யக்கோ² பத²விம் பவிட்டோ²’’தி? ‘‘அகுஸலஸ்ஸ, ப⁴ந்தே, கம்மஸ்ஸ ப³லவதாயா’’தி. ‘‘யதி³, மஹாராஜ, அகுஸலஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ ப³லவதாய நந்த³கோ யக்கோ² பத²விம் பவிட்டோ², அஸாதி³யந்தஸ்ஸாபி கதோ அபராதோ⁴ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ. தேன ஹி, மஹாராஜ, அகுஸலஸ்ஸபி கம்மஸ்ஸ ப³லவதாய அஸாதி³யந்தஸ்ஸ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி. இமினாபி, மஹாராஜ, காரணேன ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோதி.

‘‘கதி நு கோ² தே, மஹாராஜ, மனுஸ்ஸா, யே ஏதரஹி மஹாபத²விம் பவிட்டா², அத்தி² தே தத்த² ஸவண’’ந்தி? ‘‘ஆம, ப⁴ந்தே, ஸுய்யதீ’’தி. ‘‘இங்க⁴ த்வம், மஹாராஜ, ஸாவேஹீ’’தி? ‘‘சிஞ்சமாணவிகா, ப⁴ந்தே, ஸுப்பபு³த்³தோ⁴ ச ஸக்கோ, தே³வத³த்தோ ச தே²ரோ, நந்த³கோ ச யக்கோ², நந்தோ³ ச மாணவகோதி. ஸுதமேதம், ப⁴ந்தே, இமே பஞ்ச ஜனா மஹாபத²விம் பவிட்டா²’’தி. ‘‘கிஸ்மிம் தே, மஹாராஜ, அபரத்³தா⁴’’தி? ‘‘ப⁴க³வதி ச, ப⁴ந்தே, ஸாவகேஸு சா’’தி. ‘‘அபி நு கோ², மஹாராஜ, ப⁴க³வா வா ஸாவகா வா ஸாதி³யிம்ஸு இமேஸம் மஹாபத²விபவிஸன’’ந்தி? ‘‘ந ஹி ப⁴ந்தே’’தி. ‘‘தேன ஹி, மஹாராஜ, ததா²க³தஸ்ஸ பரினிப்³பு³தஸ்ஸ அஸாதி³யந்தஸ்ஸேவ கதோ அதி⁴காரோ அவஞ்ஜோ² ப⁴வதி ஸப²லோ’’தி. ‘‘ஸுவிஞ்ஞாபிதோ, ப⁴ந்தே நாக³ஸேன, பஞ்ஹோ க³ம்பீ⁴ரோ உத்தானீகதோ, கு³ய்ஹம் வித³ம்ஸிதம், க³ண்டி² பி⁴ன்னோ, க³ஹனம் அக³ஹனம் கதம், நட்டா² பரவாதா³, ப⁴க்³கா³ குதி³ட்டீ², நிப்பபா⁴ ஜாதா குதித்தி²யா, த்வம் க³ணீவரபவரமாஸஜ்ஜா’’தி.

கதாதி⁴காரஸப²லபஞ்ஹோ பட²மோ.