2. து³தியவக்³கோ³

1. புஞ்ஞகிரியவத்து²ஸுத்தம்

60. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னி. கதமானி தீணி? தா³னமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து², ஸீலமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து², பா⁴வனாமயம் புஞ்ஞகிரியவத்து² – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி புஞ்ஞகிரியவத்தூ²னீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘புஞ்ஞமேவ ஸோ ஸிக்கே²ய்ய, ஆயதக்³க³ம் ஸுகு²த்³ரயம்;

தா³னஞ்ச ஸமசரியஞ்ச, மேத்தசித்தஞ்ச பா⁴வயே.

‘‘ஏதே த⁴ம்மே பா⁴வயித்வா, தயோ ஸுக²ஸமுத்³த³யே;

அப்³யாபஜ்ஜ²ம் ஸுக²ம் லோகம், பண்டி³தோ உபபஜ்ஜதீ’’தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. பட²மம்.

2. சக்கு²ஸுத்தம்

61. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, சக்கூ²னி. கதமானி தீணி? மம்ஸசக்கு², தி³ப்³ப³சக்கு², பஞ்ஞாசக்கு² – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி சக்கூ²னீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘மம்ஸசக்கு² தி³ப்³ப³சக்கு², பஞ்ஞாசக்கு² அனுத்தரம்;

ஏதானி தீணி சக்கூ²னி, அக்கா²ஸி புரிஸுத்தமோ.

‘‘மம்ஸசக்கு²ஸ்ஸ உப்பாதோ³, மக்³கோ³ தி³ப்³ப³ஸ்ஸ சக்கு²னோ;

யதோ ஞாணம் உத³பாதி³, பஞ்ஞாசக்கு² அனுத்தரம்;

யஸ்ஸ சக்கு²ஸ்ஸ படிலாபா⁴, ஸப்³ப³து³க்கா² பமுச்சதீ’’தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. து³தியம்.

3. இந்த்³ரியஸுத்தம்

62. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, இந்த்³ரியானி. கதமானி தீணி? அனஞ்ஞாதஞ்ஞஸ்ஸாமீதிந்த்³ரியம், அஞ்ஞிந்த்³ரியம், அஞ்ஞாதாவிந்த்³ரியம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி இந்த்³ரியானீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘ஸேக²ஸ்ஸ ஸிக்க²மானஸ்ஸ, உஜுமக்³கா³னுஸாரினோ;

க²யஸ்மிம் பட²மம் ஞாணம், ததோ அஞ்ஞா அனந்தரா.

‘‘ததோ அஞ்ஞா விமுத்தஸ்ஸ, ஞாணம் வே ஹோதி தாதி³னோ;

அகுப்பா மே விமுத்தீதி, ப⁴வஸம்யோஜனக்க²யா.

‘‘ஸ வே [ஸசே (ஸீ. ஸ்யா.)] இந்த்³ரியஸம்பன்னோ, ஸந்தோ ஸந்திபதே³ ரதோ;

தா⁴ரேதி அந்திமம் தே³ஹம், ஜேத்வா மாரம் ஸவாஹினி’’ந்தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. ததியம்.

4. அத்³தா⁴ஸுத்தம்

63. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தயோமே, பி⁴க்க²வே, அத்³தா⁴. கதமே தயோ? அதீதோ அத்³தா⁴, அனாக³தோ அத்³தா⁴, பச்சுப்பன்னோ அத்³தா⁴ – இமே கோ², பி⁴க்க²வே, தயோ அத்³தா⁴’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘அக்கே²ய்யஸஞ்ஞினோ ஸத்தா, அக்கே²ய்யஸ்மிம் பதிட்டி²தா;

அக்கே²ய்யம் அபரிஞ்ஞாய, யோக³மாயந்தி மச்சுனோ.

‘‘அக்கே²ய்யஞ்ச பரிஞ்ஞாய, அக்கா²தாரம் ந மஞ்ஞதி;

பு²ட்டோ² விமோக்கோ² மனஸா, ஸந்திபத³மனுத்தரம்.

‘‘ஸ வே [ஸசே (க.)] அக்கே²ய்யஸம்பன்னோ, ஸந்தோ ஸந்திபதே³ ரதோ;

ஸங்கா²யஸேவீ த⁴ம்மட்டோ², ஸங்க்²யம் நோபேதி வேத³கூ³’’தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. சதுத்த²ம்.

5. து³ச்சரிதஸுத்தம்

64. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, து³ச்சரிதானி. கதமானி தீணி? காயது³ச்சரிதம், வசீது³ச்சரிதம், மனோது³ச்சரிதம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி து³ச்சரிதானீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘காயது³ச்சரிதம் கத்வா, வசீது³ச்சரிதானி ச;

மனோது³ச்சரிதம் கத்வா, யஞ்சஞ்ஞம் தோ³ஸஸம்ஹிதம்.

‘‘அகத்வா குஸலம் கம்மம், கத்வானாகுஸலம் ப³ஹும்;

காயஸ்ஸ பே⁴தா³ து³ப்பஞ்ஞோ, நிரயம் ஸோபபஜ்ஜதீ’’தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. பஞ்சமம்.

6. ஸுசரிதஸுத்தம்

65. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, ஸுசரிதானி. கதமானி தீணி? காயஸுசரிதம், வசீஸுசரிதம், மனோஸுசரிதம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி ஸுசரிதானீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘காயது³ச்சரிதம் ஹித்வா, வசீது³ச்சரிதானி ச;

மனோது³ச்சரிதம் ஹித்வா, யஞ்சஞ்ஞம் தோ³ஸஸம்ஹிதம்.

‘‘அகத்வாகுஸலம் கம்மம், கத்வான குஸலம் ப³ஹும்;

காயஸ்ஸ பே⁴தா³ ஸப்பஞ்ஞோ, ஸக்³க³ம் ஸோ உபபஜ்ஜதீ’’தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. ச²ட்ட²ம்.

7. ஸோசேய்யஸுத்தம்

66. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, ஸோசேய்யானி. கதமானி தீணி? காயஸோசேய்யம், வசீஸோசேய்யம், மனோஸோசேய்யம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி ஸோசேய்யானீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘காயஸுசிம் வசீஸுசிம் [வாசாஸுசிம் (க.)], சேதோஸுசிமனாஸவம்;

ஸுசிம் ஸோசேய்யஸம்பன்னம், ஆஹு ஸப்³ப³ப்பஹாயின’’ந்தி [ஆஹு நின்ஹாதபாபகந்தி (அ. நி. 3.122) யுத்ததரம்].

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. ஸத்தமம்.

8. மோனேய்யஸுத்தம்

67. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘தீணிமானி, பி⁴க்க²வே, மோனேய்யானி. கதமானி தீணி? காயமோனேய்யம், வசீமோனேய்யம், மனோமோனேய்யம் – இமானி கோ², பி⁴க்க²வே, தீணி மோனேய்யானீ’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘காயமுனிம் வசீமுனிம், மனோமுனிமனாஸவம்;

முனிம் மோனேய்யஸம்பன்னம், ஆஹு நின்ஹாதபாபக’’ந்தி [ஆஹு ஸப்³ப³ப்பஹாயினந்தி (அ. நி. 3.123)].

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. அட்ட²மம்.

9. பட²மராக³ஸுத்தம்

68. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, பி⁴க்க²வே, ராகோ³ அப்பஹீனோ, தோ³ஸோ அப்பஹீனோ, மோஹோ அப்பஹீனோ – அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘ப³த்³தோ⁴ [ப³ந்தோ³ (ப³ஹூஸு)] மாரஸ்ஸ படிமுக்கஸ்ஸ மாரபாஸோ யதா²காமகரணீயோ [யதா² காமகரணீயோ ச (ஸீ. ஸ்யா. பீ. க.)] பாபிமதோ’. யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, பி⁴க்க²வே, ராகோ³ பஹீனோ, தோ³ஸோ பஹீனோ, மோஹோ பஹீனோ – அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘அப³த்³தோ⁴ மாரஸ்ஸ ஓமுக்கஸ்ஸ மாரபாஸோ ந யதா² காமகரணீயோ [ந யதா²காமகரணீயோ ச (ஸ்யா.)] பாபிமதோ’’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘யஸ்ஸ ராகோ³ ச தோ³ஸோ ச, அவிஜ்ஜா ச விராஜிதா;

தம் பா⁴விதத்தஞ்ஞதரம், ப்³ரஹ்மபூ⁴தம் ததா²க³தம்;

பு³த்³த⁴ம் வேரப⁴யாதீதம், ஆஹு ஸப்³ப³ப்பஹாயின’’ந்தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. நவமம்.

10. து³தியராக³ஸுத்தம்

69. வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா, வுத்தமரஹதாதி மே ஸுதம் –

‘‘யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²ஸ்ஸ வா பி⁴க்கு²னியா வா ராகோ³ அப்பஹீனோ, தோ³ஸோ அப்பஹீனோ, மோஹோ அப்பஹீனோ – அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ந ‘அதரி [அதிண்ணோ (க. ஸீ. க.)] ஸமுத்³த³ம் ஸஊமிம் ஸவீசிம் ஸாவட்டம் ஸக³ஹம் ஸரக்க²ஸம்’. யஸ்ஸ கஸ்ஸசி, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கு²ஸ்ஸ வா பி⁴க்கு²னியா வா ராகோ³ பஹீனோ, தோ³ஸோ பஹீனோ, மோஹோ பஹீனோ – அயம் வுச்சதி, பி⁴க்க²வே, ‘அதரி ஸமுத்³த³ம் ஸஊமிம் ஸவீசிம் ஸாவட்டம் ஸக³ஹம் ஸரக்க²ஸம், திண்ணோ பாரங்க³தோ [பாரக³தோ (ஸீ. அட்ட². ஸ்யா.)] த²லே திட்ட²தி ப்³ராஹ்மணோ’’’தி. ஏதமத்த²ம் ப⁴க³வா அவோச. தத்தே²தம் இதி வுச்சதி –

‘‘யஸ்ஸ ராகோ³ ச தோ³ஸோ ச, அவிஜ்ஜா ச விராஜிதா;

ஸோமம் ஸமுத்³த³ம் ஸக³ஹம் ஸரக்க²ஸம், ஸஊமிப⁴யம் து³த்தரம் அச்சதாரி.

‘‘ஸங்கா³திகோ³ மச்சுஜஹோ நிரூபதி⁴, பஹாஸி து³க்க²ம் அபுனப்³ப⁴வாய;

அத்த²ங்க³தோ ஸோ ந பமாணமேதி, அமோஹயி மச்சுராஜந்தி ப்³ரூமீ’’தி.

அயம்பி அத்தோ² வுத்தோ ப⁴க³வதா, இதி மே ஸுதந்தி. த³ஸமம்.

து³தியோ வக்³கோ³ நிட்டி²தோ.

தஸ்ஸுத்³தா³னம் –

புஞ்ஞம் சக்கு² அத² இந்த்³ரியானி [அத்தி²ந்த்³ரியா (ஸ்யா.)], அத்³தா⁴ ச சரிதம் து³வே ஸோசி [ஸுசி (ஸ்யா.)];

முனோ [முனே (ஸ்யா.)] அத² ராக³து³வே, புன வக்³க³மாஹு து³தியமுத்தமந்தி.