8. மஹாஸீஹனாத³ஸுத்தம்

அசேலகஸ்ஸபவத்து²

381. ஏவம் மே ஸுதம் – ஏகம் ஸமயம் ப⁴க³வா உருஞ்ஞாயம் [உஜுஞ்ஞாயம் (ஸீ. ஸ்யா. கம். பீ.)] விஹரதி கண்ணகத்த²லே மிக³தா³யே. அத² கோ² அசேலோ கஸ்ஸபோ யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமி; உபஸங்கமித்வா ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³. ஸம்மோத³னீயம் கத²ம் ஸாரணீயம் வீதிஸாரேத்வா ஏகமந்தம் அட்டா²ஸி. ஏகமந்தம் டி²தோ கோ² அசேலோ கஸ்ஸபோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘ஸுதம் மேதம், போ⁴ கோ³தம – ‘ஸமணோ கோ³தமோ ஸப்³ப³ம் தபம் க³ரஹதி, ஸப்³ப³ம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் ஏகம்ஸேன உபக்கோஸதி உபவத³தீ’தி. யே தே, போ⁴ கோ³தம, ஏவமாஹம்ஸு – ‘ஸமணோ கோ³தமோ ஸப்³ப³ம் தபம் க³ரஹதி, ஸப்³ப³ம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் ஏகம்ஸேன உபக்கோஸதி உபவத³தீ’தி, கச்சி தே போ⁴தோ கோ³தமஸ்ஸ வுத்தவாதி³னோ, ந ச ப⁴வந்தம் கோ³தமம் அபூ⁴தேன அப்³பா⁴சிக்க²ந்தி, த⁴ம்மஸ்ஸ சானுத⁴ம்மம் ப்³யாகரோந்தி, ந ச கோசி ஸஹத⁴ம்மிகோ வாதா³னுவாதோ³ கா³ரய்ஹம் டா²னம் ஆக³ச்ச²தி? அனப்³ப⁴க்கா²துகாமா ஹி மயம் ப⁴வந்தம் கோ³தம’’ந்தி.

382. ‘‘யே தே, கஸ்ஸப, ஏவமாஹம்ஸு – ‘ஸமணோ கோ³தமோ ஸப்³ப³ம் தபம் க³ரஹதி, ஸப்³ப³ம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் ஏகம்ஸேன உபக்கோஸதி உபவத³தீ’தி, ந மே தே வுத்தவாதி³னோ, அப்³பா⁴சிக்க²ந்தி ச பன மம் தே அஸதா அபூ⁴தேன. இதா⁴ஹம், கஸ்ஸப, ஏகச்சம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் பஸ்ஸாமி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னம். இத⁴ பனாஹம், கஸ்ஸப, ஏகச்சம் தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் பஸ்ஸாமி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னம்.

383. ‘‘இதா⁴ஹம், கஸ்ஸப, ஏகச்சம் தபஸ்ஸிம் அப்பது³க்க²விஹாரிம் பஸ்ஸாமி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா அபாயம் து³க்³க³திம் வினிபாதம் நிரயம் உபபன்னம். இத⁴ பனாஹம், கஸ்ஸப, ஏகச்சம் தபஸ்ஸிம் அப்பது³க்க²விஹாரிம் பஸ்ஸாமி தி³ப்³பே³ன சக்கு²னா விஸுத்³தே⁴ன அதிக்கந்தமானுஸகேன காயஸ்ஸ பே⁴தா³ பரம் மரணா ஸுக³திம் ஸக்³க³ம் லோகம் உபபன்னம். யோஹம், கஸ்ஸப, இமேஸம் தபஸ்ஸீனம் ஏவம் ஆக³திஞ்ச க³திஞ்ச சுதிஞ்ச உபபத்திஞ்ச யதா²பூ⁴தம் பஜானாமி, ஸோஹம் கிம் ஸப்³ப³ம் தபம் க³ரஹிஸ்ஸாமி, ஸப்³ப³ம் வா தபஸ்ஸிம் லூகா²ஜீவிம் ஏகம்ஸேன உபக்கோஸிஸ்ஸாமி உபவதி³ஸ்ஸாமி?

384. ‘‘ஸந்தி, கஸ்ஸப, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா பண்டி³தா நிபுணா கதபரப்பவாதா³ வாலவேதி⁴ரூபா. தே பி⁴ந்த³ந்தா மஞ்ஞே சரந்தி பஞ்ஞாக³தேன தி³ட்டி²க³தானி. தேஹிபி மே ஸத்³தி⁴ம் ஏகச்சேஸு டா²னேஸு ஸமேதி, ஏகச்சேஸு டா²னேஸு ந ஸமேதி. யம் தே ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ஸாதூ⁴’தி, மயம்பி தம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ஸாதூ⁴’தி. யம் தே ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ந ஸாதூ⁴’தி, மயம்பி தம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ந ஸாதூ⁴’தி. யம் தே ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ஸாதூ⁴’தி, மயம் தம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ந ஸாதூ⁴’தி. யம் தே ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ந ஸாதூ⁴’தி, மயம் தம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ஸாதூ⁴’தி.

‘‘யம் மயம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ஸாதூ⁴’தி, பரேபி தம் ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ஸாதூ⁴’தி. யம் மயம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ந ஸாதூ⁴’தி, பரேபி தம் ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ந ஸாதூ⁴’தி. யம் மயம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ந ஸாதூ⁴’தி, பரே தம் ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ஸாதூ⁴’தி. யம் மயம் ஏகச்சம் வதே³ம ‘ஸாதூ⁴’தி, பரே தம் ஏகச்சம் வத³ந்தி ‘ந ஸாதூ⁴’தி.

ஸமனுயுஞ்ஜாபனகதா²

385. ‘‘த்யாஹம் உபஸங்கமித்வா ஏவம் வதா³மி – யேஸு நோ, ஆவுஸோ, டா²னேஸு ந ஸமேதி, திட்ட²ந்து தானி டா²னானி. யேஸு டா²னேஸு ஸமேதி, தத்த² விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தம் ஸமனுகா³ஹந்தம் ஸமனுபா⁴ஸந்தம் ஸத்தா²ரா வா ஸத்தா²ரம் ஸங்கே⁴ன வா ஸங்க⁴ம் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா அகுஸலா அகுஸலஸங்கா²தா, ஸாவஜ்ஜா ஸாவஜ்ஜஸங்கா²தா, அஸேவிதப்³பா³ அஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, ந அலமரியா ந அலமரியஸங்கா²தா, கண்ஹா கண்ஹஸங்கா²தா. கோ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் பஹாய வத்ததி, ஸமணோ வா கோ³தமோ, பரே வா பன போ⁴ந்தோ க³ணாசரியா’தி?

386. ‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா அகுஸலா அகுஸலஸங்கா²தா, ஸாவஜ்ஜா ஸாவஜ்ஜஸங்கா²தா, அஸேவிதப்³பா³ அஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, ந அலமரியா ந அலமரியஸங்கா²தா, கண்ஹா கண்ஹஸங்கா²தா. ஸமணோ கோ³தமோ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் பஹாய வத்ததி, யம் வா பன போ⁴ந்தோ பரே க³ணாசரியா’தி. இதிஹ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா அம்ஹேவ தத்த² யேபு⁴ய்யேன பஸம்ஸேய்யும்.

387. ‘‘அபரம்பி நோ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தம் ஸமனுகா³ஹந்தம் ஸமனுபா⁴ஸந்தம் ஸத்தா²ரா வா ஸத்தா²ரம் ஸங்கே⁴ன வா ஸங்க⁴ம் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா குஸலா குஸலஸங்கா²தா, அனவஜ்ஜா அனவஜ்ஜஸங்கா²தா, ஸேவிதப்³பா³ ஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, அலமரியா அலமரியஸங்கா²தா, ஸுக்கா ஸுக்கஸங்கா²தா. கோ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் ஸமாதா³ய வத்ததி, ஸமணோ வா கோ³தமோ, பரே வா பன போ⁴ந்தோ க³ணாசரியா’ தி?

388. ‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா குஸலா குஸலஸங்கா²தா, அனவஜ்ஜா அனவஜ்ஜஸங்கா²தா, ஸேவிதப்³பா³ ஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, அலமரியா அலமரியஸங்கா²தா, ஸுக்கா ஸுக்கஸங்கா²தா. ஸமணோ கோ³தமோ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் ஸமாதா³ய வத்ததி, யம் வா பன போ⁴ந்தோ பரே க³ணாசரியா’தி. இதிஹ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா அம்ஹேவ தத்த² யேபு⁴ய்யேன பஸம்ஸேய்யும்.

389. ‘‘அபரம்பி நோ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தம் ஸமனுகா³ஹந்தம் ஸமனுபா⁴ஸந்தம் ஸத்தா²ரா வா ஸத்தா²ரம் ஸங்கே⁴ன வா ஸங்க⁴ம் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா அகுஸலா அகுஸலஸங்கா²தா, ஸாவஜ்ஜா ஸாவஜ்ஜஸங்கா²தா, அஸேவிதப்³பா³ அஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, ந அலமரியா ந அலமரியஸங்கா²தா, கண்ஹா கண்ஹஸங்கா²தா. கோ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் பஹாய வத்ததி, கோ³தமஸாவகஸங்கோ⁴ வா, பரே வா பன போ⁴ந்தோ க³ணாசரியஸாவகஸங்கா⁴’தி?

390. ‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா அகுஸலா அகுஸலஸங்கா²தா, ஸாவஜ்ஜா ஸாவஜ்ஜஸங்கா²தா, அஸேவிதப்³பா³ அஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, ந அலமரியா ந அலமரியஸங்கா²தா, கண்ஹா கண்ஹஸங்கா²தா. கோ³தமஸாவகஸங்கோ⁴ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் பஹாய வத்ததி, யம் வா பன போ⁴ந்தோ பரே க³ணாசரியஸாவகஸங்கா⁴’தி. இதிஹ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா அம்ஹேவ தத்த² யேபு⁴ய்யேன பஸம்ஸேய்யும்.

391. ‘‘அபரம்பி நோ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தம் ஸமனுகா³ஹந்தம் ஸமனுபா⁴ஸந்தம் ஸத்தா²ரா வா ஸத்தா²ரம் ஸங்கே⁴ன வா ஸங்க⁴ம். ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா குஸலா குஸலஸங்கா²தா, அனவஜ்ஜா அனவஜ்ஜஸங்கா²தா, ஸேவிதப்³பா³ ஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, அலமரியா அலமரியஸங்கா²தா, ஸுக்கா ஸுக்கஸங்கா²தா. கோ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் ஸமாதா³ய வத்ததி, கோ³தமஸாவகஸங்கோ⁴ வா, பரே வா பன போ⁴ந்தோ க³ணாசரியஸாவகஸங்கா⁴’தி?

392. ‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘யே இமேஸம் ப⁴வதம் த⁴ம்மா குஸலா குஸலஸங்கா²தா, அனவஜ்ஜா அனவஜ்ஜஸங்கா²தா, ஸேவிதப்³பா³ ஸேவிதப்³ப³ஸங்கா²தா, அலமரியா அலமரியஸங்கா²தா, ஸுக்கா ஸுக்கஸங்கா²தா. கோ³தமஸாவகஸங்கோ⁴ இமே த⁴ம்மே அனவஸேஸம் ஸமாதா³ய வத்ததி, யம் வா பன போ⁴ந்தோ பரே க³ணாசரியஸாவகஸங்கா⁴’தி. இதிஹ, கஸ்ஸப, விஞ்ஞூ ஸமனுயுஞ்ஜந்தா ஸமனுகா³ஹந்தா ஸமனுபா⁴ஸந்தா அம்ஹேவ தத்த² யேபு⁴ய்யேன பஸம்ஸேய்யும்.

அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³

393. ‘‘அத்தி², கஸ்ஸப, மக்³கோ³ அத்தி² படிபதா³, யதா²படிபன்னோ ஸாமம்யேவ ஞஸ்ஸதி ஸாமம் த³க்க²தி [த³க்கி²தி (ஸீ.)] – ‘ஸமணோவ கோ³தமோ காலவாதீ³ பூ⁴தவாதீ³ அத்த²வாதீ³ த⁴ம்மவாதீ³ வினயவாதீ³’தி. கதமோ ச, கஸ்ஸப, மக்³கோ³, கதமா ச படிபதா³, யதா²படிபன்னோ ஸாமம்யேவ ஞஸ்ஸதி ஸாமம் த³க்க²தி – ‘ஸமணோவ கோ³தமோ காலவாதீ³ பூ⁴தவாதீ³ அத்த²வாதீ³ த⁴ம்மவாதீ³ வினயவாதீ³’தி? அயமேவ அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³. ஸேய்யதி²த³ம் – ஸம்மாதி³ட்டி² ஸம்மாஸங்கப்போ ஸம்மாவாசா ஸம்மாகம்மந்தோ ஸம்மாஆஜீவோ ஸம்மாவாயாமோ ஸம்மாஸதி ஸம்மாஸமாதி⁴. அயம் கோ², கஸ்ஸப, மக்³கோ³, அயம் படிபதா³, யதா²படிபன்னோ ஸாமம்யேவ ஞஸ்ஸதி ஸாமம் த³க்க²தி ‘ஸமணோவ கோ³தமோ காலவாதீ³ பூ⁴தவாதீ³ அத்த²வாதீ³ த⁴ம்மவாதீ³ வினயவாதீ³’’’தி.

தபோபக்கமகதா²

394. ஏவம் வுத்தே, அசேலோ கஸ்ஸபோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘இமேபி கோ², ஆவுஸோ கோ³தம, தபோபக்கமா ஏதேஸம் ஸமணப்³ராஹ்மணானம் ஸாமஞ்ஞஸங்கா²தா ச ப்³ரஹ்மஞ்ஞஸங்கா²தா ச. அசேலகோ ஹோதி, முத்தாசாரோ, ஹத்தா²பலேக²னோ, ந ஏஹிப⁴த்³த³ந்திகோ, ந திட்ட²ப⁴த்³த³ந்திகோ, நாபி⁴ஹடம், ந உத்³தி³ஸ்ஸகதம், ந நிமந்தனம் ஸாதி³யதி. ஸோ ந கும்பி⁴முகா² படிக்³க³ண்ஹாதி, ந களோபிமுகா² படிக்³க³ண்ஹாதி, ந ஏளகமந்தரம், ந த³ண்ட³மந்தரம், ந முஸலமந்தரம், ந த்³வின்னம் பு⁴ஞ்ஜமானானம், ந க³ப்³பி⁴னியா, ந பாயமானாய, ந புரிஸந்தரக³தாய, ந ஸங்கித்தீஸு, ந யத்த² ஸா உபட்டி²தோ ஹோதி, ந யத்த² மக்கி²கா ஸண்ட³ஸண்ட³சாரினீ, ந மச்ச²ம், ந மம்ஸம், ந ஸுரம், ந மேரயம், ந து²ஸோத³கம் பிவதி. ஸோ ஏகாகா³ரிகோ வா ஹோதி ஏகாலோபிகோ, த்³வாகா³ரிகோ வா ஹோதி த்³வாலோபிகோ…பே… ஸத்தாகா³ரிகோ வா ஹோதி ஸத்தாலோபிகோ; ஏகிஸ்ஸாபி த³த்தியா யாபேதி, த்³வீஹிபி த³த்தீஹி யாபேதி… ஸத்தஹிபி த³த்தீஹி யாபேதி; ஏகாஹிகம்பி ஆஹாரம் ஆஹாரேதி, த்³வீஹிகம்பி ஆஹாரம் ஆஹாரேதி… ஸத்தாஹிகம்பி ஆஹாரம் ஆஹாரேதி. இதி ஏவரூபம் அத்³த⁴மாஸிகம்பி பரியாயப⁴த்தபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி.

395. ‘‘இமேபி கோ², ஆவுஸோ கோ³தம, தபோபக்கமா ஏதேஸம் ஸமணப்³ராஹ்மணானம் ஸாமஞ்ஞஸங்கா²தா ச ப்³ரஹ்மஞ்ஞஸங்கா²தா ச. ஸாகப⁴க்கோ² வா ஹோதி, ஸாமாகப⁴க்கோ² வா ஹோதி, நீவாரப⁴க்கோ² வா ஹோதி, த³த்³து³லப⁴க்கோ² வா ஹோதி, ஹடப⁴க்கோ² வா ஹோதி, கணப⁴க்கோ² வா ஹோதி, ஆசாமப⁴க்கோ² வா ஹோதி, பிஞ்ஞாகப⁴க்கோ² வா ஹோதி, திணப⁴க்கோ² வா ஹோதி, கோ³மயப⁴க்கோ² வா ஹோதி, வனமூலப²லாஹாரோ யாபேதி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ.

396. ‘‘இமேபி கோ², ஆவுஸோ கோ³தம, தபோபக்கமா ஏதேஸம் ஸமணப்³ராஹ்மணானம் ஸாமஞ்ஞஸங்கா²தா ச ப்³ரஹ்மஞ்ஞஸங்கா²தா ச. ஸாணானிபி தா⁴ரேதி, மஸாணானிபி தா⁴ரேதி, ச²வது³ஸ்ஸானிபி தா⁴ரேதி, பம்ஸுகூலானிபி தா⁴ரேதி, திரீடானிபி தா⁴ரேதி, அஜினம்பி தா⁴ரேதி, அஜினக்கி²பம்பி தா⁴ரேதி, குஸசீரம்பி தா⁴ரேதி, வாகசீரம்பி தா⁴ரேதி, ப²லகசீரம்பி தா⁴ரேதி, கேஸகம்ப³லம்பி தா⁴ரேதி, வாளகம்ப³லம்பி தா⁴ரேதி, உலூகபக்கி²கம்பி தா⁴ரேதி, கேஸமஸ்ஸுலோசகோபி ஹோதி கேஸமஸ்ஸுலோசனானுயோக³மனுயுத்தோ, உப்³ப⁴ட்ட²கோபி [உப்³ப⁴ட்டி²கோபி (க.)] ஹோதி ஆஸனபடிக்கி²த்தோ, உக்குடிகோபி ஹோதி உக்குடிகப்பதா⁴னமனுயுத்தோ, கண்டகாபஸ்ஸயிகோபி ஹோதி கண்டகாபஸ்ஸயே ஸேய்யம் கப்பேதி, ப²லகஸேய்யம்பி கப்பேதி, த²ண்டி³லஸேய்யம்பி கப்பேதி, ஏகபஸ்ஸயிகோபி ஹோதி ரஜோஜல்லத⁴ரோ, அப்³போ⁴காஸிகோபி ஹோதி யதா²ஸந்த²திகோ, வேகடிகோபி ஹோதி விகடபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ, அபானகோபி ஹோதி அபானகத்தமனுயுத்தோ, ஸாயததியகம்பி உத³கோரோஹனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதீ’’தி.

தபோபக்கமனிரத்த²கதா²

397. ‘‘அசேலகோ சேபி, கஸ்ஸப, ஹோதி, முத்தாசாரோ, ஹத்தா²பலேக²னோ…பே… இதி ஏவரூபம் அத்³த⁴மாஸிகம்பி பரியாயப⁴த்தபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி. தஸ்ஸ சாயம் ஸீலஸம்பதா³ சித்தஸம்பதா³ பஞ்ஞாஸம்பதா³ அபா⁴விதா ஹோதி அஸச்சி²கதா. அத² கோ² ஸோ ஆரகாவ ஸாமஞ்ஞா ஆரகாவ ப்³ரஹ்மஞ்ஞா. யதோ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபி.

‘‘ஸாகப⁴க்கோ² சேபி, கஸ்ஸப, ஹோதி, ஸாமாகப⁴க்கோ²…பே… வனமூலப²லாஹாரோ யாபேதி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ. தஸ்ஸ சாயம் ஸீலஸம்பதா³ சித்தஸம்பதா³ பஞ்ஞாஸம்பதா³ அபா⁴விதா ஹோதி அஸச்சி²கதா. அத² கோ² ஸோ ஆரகாவ ஸாமஞ்ஞா ஆரகாவ ப்³ரஹ்மஞ்ஞா. யதோ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபி.

‘‘ஸாணானி சேபி, கஸ்ஸப, தா⁴ரேதி, மஸாணானிபி தா⁴ரேதி…பே… ஸாயததியகம்பி உத³கோரோஹனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி. தஸ்ஸ சாயம் ஸீலஸம்பதா³ சித்தஸம்பதா³ பஞ்ஞாஸம்பதா³ அபா⁴விதா ஹோதி அஸச்சி²கதா. அத² கோ² ஸோ ஆரகாவ ஸாமஞ்ஞா ஆரகாவ ப்³ரஹ்மஞ்ஞா. யதோ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபீ’’தி.

398. ஏவம் வுத்தே, அசேலோ கஸ்ஸபோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘து³க்கரம், போ⁴ கோ³தம, ஸாமஞ்ஞம் து³க்கரம் ப்³ரஹ்மஞ்ஞ’’ந்தி. ‘‘பகதி கோ² ஏஸா, கஸ்ஸப, லோகஸ்மிம் ‘து³க்கரம் ஸாமஞ்ஞம் து³க்கரம் ப்³ரஹ்மஞ்ஞ’ந்தி. அசேலகோ சேபி, கஸ்ஸப, ஹோதி, முத்தாசாரோ, ஹத்தா²பலேக²னோ…பே… இதி ஏவரூபம் அத்³த⁴மாஸிகம்பி பரியாயப⁴த்தபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி. இமாய ச, கஸ்ஸப, மத்தாய இமினா தபோபக்கமேன ஸாமஞ்ஞம் வா அப⁴விஸ்ஸ ப்³ரஹ்மஞ்ஞம் வா து³க்கரம் ஸுது³க்கரம், நேதம் அப⁴விஸ்ஸ கல்லம் வசனாய – ‘து³க்கரம் ஸாமஞ்ஞம் து³க்கரம் ப்³ரஹ்மஞ்ஞ’ந்தி.

‘‘ஸக்கா ச பனேதம் அப⁴விஸ்ஸ காதும் க³ஹபதினா வா க³ஹபதிபுத்தேன வா அந்தமஸோ கும்ப⁴தா³ஸியாபி – ‘ஹந்தா³ஹம் அசேலகோ ஹோமி, முத்தாசாரோ, ஹத்தா²பலேக²னோ…பே… இதி ஏவரூபம் அத்³த⁴மாஸிகம்பி பரியாயப⁴த்தபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹராமீ’தி.

‘‘யஸ்மா ச கோ², கஸ்ஸப, அஞ்ஞத்ரேவ இமாய மத்தாய அஞ்ஞத்ர இமினா தபோபக்கமேன ஸாமஞ்ஞம் வா ஹோதி ப்³ரஹ்மஞ்ஞம் வா து³க்கரம் ஸுது³க்கரம், தஸ்மா ஏதம் கல்லம் வசனாய – ‘து³க்கரம் ஸாமஞ்ஞம் து³க்கரம் ப்³ரஹ்மஞ்ஞ’ந்தி. யதோ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபி.

‘‘ஸாகப⁴க்கோ² சேபி, கஸ்ஸப, ஹோதி, ஸாமாகப⁴க்கோ²…பே… வனமூலப²லாஹாரோ யாபேதி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ. இமாய ச, கஸ்ஸப, மத்தாய இமினா தபோபக்கமேன ஸாமஞ்ஞம் வா அப⁴விஸ்ஸ ப்³ரஹ்மஞ்ஞம் வா து³க்கரம் ஸுது³க்கரம், நேதம் அப⁴விஸ்ஸ கல்லம் வசனாய – ‘து³க்கரம் ஸாமஞ்ஞம் து³க்கரம் ப்³ரஹ்மஞ்ஞ’ந்தி.

‘‘ஸக்கா ச பனேதம் அப⁴விஸ்ஸ காதும் க³ஹபதினா வா க³ஹபதிபுத்தேன வா அந்தமஸோ கும்ப⁴தா³ஸியாபி – ‘ஹந்தா³ஹம் ஸாகப⁴க்கோ² வா ஹோமி, ஸாமாகப⁴க்கோ² வா…பே… வனமூலப²லாஹாரோ யாபேமி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ’தி.

‘‘ஸாணானி சேபி, கஸ்ஸப, தா⁴ரேதி, மஸாணானிபி தா⁴ரேதி…பே… ஸாயததியகம்பி உத³கோரோஹனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி. இமாய ச, கஸ்ஸப, மத்தாய இமினா தபோபக்கமேன ஸாமஞ்ஞம் வா அப⁴விஸ்ஸ ப்³ரஹ்மஞ்ஞம் வா து³க்கரம் ஸுது³க்கரம், நேதம் அப⁴விஸ்ஸ கல்லம் வசனாய – ‘து³க்கரம் ஸாமஞ்ஞம் து³க்கரம் ப்³ரஹ்மஞ்ஞ’ந்தி.

‘‘ஸக்கா ச பனேதம் அப⁴விஸ்ஸ காதும் க³ஹபதினா வா க³ஹபதிபுத்தேன வா அந்தமஸோ கும்ப⁴தா³ஸியாபி – ‘ஹந்தா³ஹம் ஸாணானிபி தா⁴ரேமி, மஸாணானிபி தா⁴ரேமி…பே… ஸாயததியகம்பி உத³கோரோஹனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹராமீ’தி.

399. ஏவம் வுத்தே, அசேலோ கஸ்ஸபோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘து³ஜ்ஜானோ, போ⁴ கோ³தம, ஸமணோ, து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’’தி. ‘‘பகதி கோ² ஏஸா, கஸ்ஸப, லோகஸ்மிம் ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி. அசேலகோ சேபி, கஸ்ஸப, ஹோதி, முத்தாசாரோ, ஹத்தா²பலேக²னோ…பே… இதி ஏவரூபம் அத்³த⁴மாஸிகம்பி பரியாயப⁴த்தபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி. இமாய ச, கஸ்ஸப, மத்தாய இமினா தபோபக்கமேன ஸமணோ வா அப⁴விஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணோ வா து³ஜ்ஜானோ ஸுது³ஜ்ஜானோ, நேதம் அப⁴விஸ்ஸ கல்லம் வசனாய – ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி.

‘‘ஸக்கா ச பனேஸோ அப⁴விஸ்ஸ ஞாதும் க³ஹபதினா வா க³ஹபதிபுத்தேன வா அந்தமஸோ கும்ப⁴தா³ஸியாபி – ‘அயம் அசேலகோ ஹோதி, முத்தாசாரோ, ஹத்தா²பலேக²னோ…பே… இதி ஏவரூபம் அத்³த⁴மாஸிகம்பி பரியாயப⁴த்தபோ⁴ஜனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதீ’தி.

‘‘யஸ்மா ச கோ², கஸ்ஸப, அஞ்ஞத்ரேவ இமாய மத்தாய அஞ்ஞத்ர இமினா தபோபக்கமேன ஸமணோ வா ஹோதி ப்³ராஹ்மணோ வா து³ஜ்ஜானோ ஸுது³ஜ்ஜானோ, தஸ்மா ஏதம் கல்லம் வசனாய – ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி. யதோ கோ² [யதோ ச கோ² (க.)], கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபி.

‘‘ஸாகப⁴க்கோ² சேபி, கஸ்ஸப, ஹோதி ஸாமாகப⁴க்கோ²…பே… வனமூலப²லாஹாரோ யாபேதி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ. இமாய ச, கஸ்ஸப, மத்தாய இமினா தபோபக்கமேன ஸமணோ வா அப⁴விஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணோ வா து³ஜ்ஜானோ ஸுது³ஜ்ஜானோ, நேதம் அப⁴விஸ்ஸ கல்லம் வசனாய – ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி.

‘‘ஸக்கா ச பனேஸோ அப⁴விஸ்ஸ ஞாதும் க³ஹபதினா வா க³ஹபதிபுத்தேன வா அந்தமஸோ கும்ப⁴தா³ஸியாபி – ‘அயம் ஸாகப⁴க்கோ² வா ஹோதி ஸாமாகப⁴க்கோ²…பே… வனமூலப²லாஹாரோ யாபேதி பவத்தப²லபோ⁴ஜீ’தி.

‘‘யஸ்மா ச கோ², கஸ்ஸப, அஞ்ஞத்ரேவ இமாய மத்தாய அஞ்ஞத்ர இமினா தபோபக்கமேன ஸமணோ வா ஹோதி ப்³ராஹ்மணோ வா து³ஜ்ஜானோ ஸுது³ஜ்ஜானோ, தஸ்மா ஏதம் கல்லம் வசனாய – ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி. யதோ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபி.

‘‘ஸாணானி சேபி, கஸ்ஸப, தா⁴ரேதி, மஸாணானிபி தா⁴ரேதி…பே… ஸாயததியகம்பி உத³கோரோஹனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதி. இமாய ச, கஸ்ஸப, மத்தாய இமினா தபோபக்கமேன ஸமணோ வா அப⁴விஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணோ வா து³ஜ்ஜானோ ஸுது³ஜ்ஜானோ, நேதம் அப⁴விஸ்ஸ கல்லம் வசனாய – ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி.

‘‘ஸக்கா ச பனேஸோ அப⁴விஸ்ஸ ஞாதும் க³ஹபதினா வா க³ஹபதிபுத்தேன வா அந்தமஸோ கும்ப⁴தா³ஸியாபி – ‘அயம் ஸாணானிபி தா⁴ரேதி, மஸாணானிபி தா⁴ரேதி…பே… ஸாயததியகம்பி உத³கோரோஹனானுயோக³மனுயுத்தோ விஹரதீ’தி.

‘‘யஸ்மா ச கோ², கஸ்ஸப, அஞ்ஞத்ரேவ இமாய மத்தாய அஞ்ஞத்ர இமினா தபோபக்கமேன ஸமணோ வா ஹோதி ப்³ராஹ்மணோ வா து³ஜ்ஜானோ ஸுது³ஜ்ஜானோ, தஸ்மா ஏதம் கல்லம் வசனாய – ‘து³ஜ்ஜானோ ஸமணோ து³ஜ்ஜானோ ப்³ராஹ்மணோ’தி. யதோ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² அவேரம் அப்³யாபஜ்ஜம் மேத்தசித்தம் பா⁴வேதி, ஆஸவானஞ்ச க²யா அனாஸவம் சேதோவிமுத்திம் பஞ்ஞாவிமுத்திம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. அயம் வுச்சதி, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸமணோ இதிபி ப்³ராஹ்மணோ இதிபீ’’தி.

ஸீலஸமாதி⁴பஞ்ஞாஸம்பதா³

400. ஏவம் வுத்தே, அசேலோ கஸ்ஸபோ ப⁴க³வந்தம் ஏதத³வோச – ‘‘கதமா பன ஸா, போ⁴ கோ³தம, ஸீலஸம்பதா³, கதமா சித்தஸம்பதா³, கதமா பஞ்ஞாஸம்பதா³’’தி? ‘‘இத⁴, கஸ்ஸப, ததா²க³தோ லோகே உப்பஜ்ஜதி அரஹம், ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴…பே… (யதா² 190-193 அனுச்சே²தே³ஸு, ஏவம் வித்தா²ரேதப்³ப³ம்) ப⁴யத³ஸ்ஸாவீ ஸமாதா³ய ஸிக்க²தி ஸிக்கா²பதே³ஸு, காயகம்மவசீகம்மேன ஸமன்னாக³தோ குஸலேன பரிஸுத்³தா⁴ஜீவோ ஸீலஸம்பன்னோ இந்த்³ரியேஸு கு³த்தத்³வாரோ ஸதிஸம்பஜஞ்ஞேன ஸமன்னாக³தோ ஸந்துட்டோ².

401. ‘‘கத²ஞ்ச, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸீலஸம்பன்னோ ஹோதி? இத⁴, கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² பாணாதிபாதம் பஹாய பாணாதிபாதா படிவிரதோ ஹோதி நிஹிதத³ண்டோ³ நிஹிதஸத்தோ² லஜ்ஜீ த³யாபன்னோ, ஸப்³ப³பாணபூ⁴தஹிதானுகம்பீ விஹரதி. இத³ம்பிஸ்ஸ ஹோதி ஸீலஸம்பதா³ய …பே… (யதா² 194 யாவ 210 அனுச்சே²தே³ஸு)

‘‘யதா² வா பனேகே போ⁴ந்தோ ஸமணப்³ராஹ்மணா ஸத்³தா⁴தே³ய்யானி போ⁴ஜனானி பு⁴ஞ்ஜித்வா தே ஏவரூபாய திரச்சா²னவிஜ்ஜாய மிச்சா²ஜீவேன ஜீவிதம் கப்பேந்தி. ஸேய்யதி²த³ம் – ஸந்திகம்மம் பணிதி⁴கம்மம்…பே… (யதா² 211 அனுச்சே²தே³) ஓஸதீ⁴னம் பதிமோக்கோ² இதி வா இதி, ஏவரூபாய திரச்சா²னவிஜ்ஜாய மிச்சா²ஜீவா படிவிரதோ ஹோதி. இத³ம்பிஸ்ஸ ஹோதி ஸீலஸம்பதா³ய.

‘‘ஸ கோ² ஸோ [அயம் கோ² (க.)], கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஏவம் ஸீலஸம்பன்னோ ந குதோசி ப⁴யம் ஸமனுபஸ்ஸதி, யதி³த³ம் ஸீலஸம்வரதோ. ஸேய்யதா²பி, கஸ்ஸப, ராஜா க²த்தியோ முத்³தா⁴வஸித்தோ நிஹதபச்சாமித்தோ ந குதோசி ப⁴யம் ஸமனுபஸ்ஸதி, யதி³த³ம் பச்சத்தி²கதோ. ஏவமேவ கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஏவம் ஸீலஸம்பன்னோ ந குதோசி ப⁴யம் ஸமனுபஸ்ஸதி, யதி³த³ம் ஸீலஸம்வரதோ. ஸோ இமினா அரியேன ஸீலக்க²ந்தே⁴ன ஸமன்னாக³தோ அஜ்ஜ²த்தம் அனவஜ்ஜஸுக²ம் படிஸம்வேதே³தி. ஏவம் கோ², கஸ்ஸப, பி⁴க்கு² ஸீலஸம்பன்னோ ஹோதி. அயம் கோ², கஸ்ஸப, ஸீலஸம்பதா³…பே… பட²மம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம்பிஸ்ஸ ஹோதி சித்தஸம்பதா³ய…பே… து³தியம் ஜா²னம்…பே… ததியம் ஜா²னம்…பே… சதுத்த²ம் ஜா²னம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதி. இத³ம்பிஸ்ஸ ஹோதி சித்தஸம்பதா³ய. அயம் கோ², கஸ்ஸப, சித்தஸம்பதா³.

‘‘ஸோ ஏவம் ஸமாஹிதே சித்தே…பே… ஞாணத³ஸ்ஸனாய சித்தம் அபி⁴னீஹரதி அபி⁴னின்னாமேதி…பே… இத³ம்பிஸ்ஸ ஹோதி பஞ்ஞாஸம்பதா³ய…பே… நாபரம் இத்த²த்தாயாதி பஜானாதி…பே… இத³ம்பிஸ்ஸ ஹோதி பஞ்ஞாஸம்பதா³ய. அயம் கோ², கஸ்ஸப, பஞ்ஞாஸம்பதா³.

‘‘இமாய ச, கஸ்ஸப, ஸீலஸம்பதா³ய சித்தஸம்பதா³ய பஞ்ஞாஸம்பதா³ய அஞ்ஞா ஸீலஸம்பதா³ சித்தஸம்பதா³ பஞ்ஞாஸம்பதா³ உத்தரிதரா வா பணீததரா வா நத்தி².

ஸீஹனாத³கதா²

402. ‘‘ஸந்தி, கஸ்ஸப, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா ஸீலவாதா³. தே அனேகபரியாயேன ஸீலஸ்ஸ வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. யாவதா, கஸ்ஸப, அரியம் பரமம் ஸீலம், நாஹம் தத்த² அத்தனோ ஸமஸமம் ஸமனுபஸ்ஸாமி, குதோ பி⁴ய்யோ! அத² கோ² அஹமேவ தத்த² பி⁴ய்யோ, யதி³த³ம் அதி⁴ஸீலம்.

‘‘ஸந்தி, கஸ்ஸப, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா தபோஜிகு³ச்சா²வாதா³. தே அனேகபரியாயேன தபோஜிகு³ச்சா²ய வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. யாவதா, கஸ்ஸப, அரியா பரமா தபோஜிகு³ச்சா², நாஹம் தத்த² அத்தனோ ஸமஸமம் ஸமனுபஸ்ஸாமி, குதோ பி⁴ய்யோ! அத² கோ² அஹமேவ தத்த² பி⁴ய்யோ, யதி³த³ம் அதி⁴ஜேகு³ச்ச²ம்.

‘‘ஸந்தி, கஸ்ஸப, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா பஞ்ஞாவாதா³. தே அனேகபரியாயேன பஞ்ஞாய வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. யாவதா, கஸ்ஸப, அரியா பரமா பஞ்ஞா, நாஹம் தத்த² அத்தனோ ஸமஸமம் ஸமனுபஸ்ஸாமி, குதோ பி⁴ய்யோ! அத² கோ² அஹமேவ தத்த² பி⁴ய்யோ, யதி³த³ம் அதி⁴பஞ்ஞம்.

‘‘ஸந்தி, கஸ்ஸப, ஏகே ஸமணப்³ராஹ்மணா விமுத்திவாதா³. தே அனேகபரியாயேன விமுத்தியா வண்ணம் பா⁴ஸந்தி. யாவதா, கஸ்ஸப, அரியா பரமா விமுத்தி, நாஹம் தத்த² அத்தனோ ஸமஸமம் ஸமனுபஸ்ஸாமி, குதோ பி⁴ய்யோ! அத² கோ² அஹமேவ தத்த² பி⁴ய்யோ, யதி³த³ம் அதி⁴விமுத்தி.

403. ‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஸீஹனாத³ம் கோ² ஸமணோ கோ³தமோ நத³தி, தஞ்ச கோ² ஸுஞ்ஞாகா³ரே நத³தி, நோ பரிஸாஸூ’தி. தே – ‘மா ஹேவ’ந்திஸ்ஸு வசனீயா. ‘ஸீஹனாத³ஞ்ச ஸமணோ கோ³தமோ நத³தி, பரிஸாஸு ச நத³தீ’தி ஏவமஸ்ஸு, கஸ்ஸப, வசனீயா.

‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஸீஹனாத³ஞ்ச ஸமணோ கோ³தமோ நத³தி, பரிஸாஸு ச நத³தி, நோ ச கோ² விஸாரதோ³ நத³தீ’தி. தே – ‘மா ஹேவ’ந்திஸ்ஸு வசனீயா. ‘ஸீஹனாத³ஞ்ச ஸமணோ கோ³தமோ நத³தி, பரிஸாஸு ச நத³தி, விஸாரதோ³ ச நத³தீ’’தி ஏவமஸ்ஸு, கஸ்ஸப, வசனீயா.

‘‘டா²னம் கோ² பனேதம், கஸ்ஸப, விஜ்ஜதி, யம் அஞ்ஞதித்தி²யா பரிப்³பா³ஜகா ஏவம் வதே³ய்யும் – ‘ஸீஹனாத³ஞ்ச ஸமணோ கோ³தமோ நத³தி, பரிஸாஸு ச நத³தி, விஸாரதோ³ ச நத³தி, நோ ச கோ² நம் பஞ்ஹம் புச்ச²ந்தி…பே… பஞ்ஹஞ்ச நம் புச்ச²ந்தி; நோ ச கோ² நேஸம் பஞ்ஹம் புட்டோ² ப்³யாகரோதி…பே… பஞ்ஹஞ்ச நேஸம் புட்டோ² ப்³யாகரோதி; நோ ச கோ² பஞ்ஹஸ்ஸ வேய்யாகரணேன சித்தம் ஆராதே⁴தி…பே… பஞ்ஹஸ்ஸ ச வேய்யாகரணேன சித்தம் ஆராதே⁴தி; நோ ச கோ² ஸோதப்³ப³ம் மஞ்ஞந்தி…பே… ஸோதப்³ப³ஞ்சஸ்ஸ மஞ்ஞந்தி; நோ ச கோ² ஸுத்வா பஸீத³ந்தி…பே… ஸுத்வா சஸ்ஸ பஸீத³ந்தி; நோ ச கோ² பஸன்னாகாரம் கரோந்தி…பே… பஸன்னாகாரஞ்ச கரோந்தி; நோ ச கோ² தத²த்தாய படிபஜ்ஜந்தி…பே… தத²த்தாய ச படிபஜ்ஜந்தி; நோ ச கோ² படிபன்னா ஆராதே⁴ந்தீ’தி. தே – ‘மா ஹேவ’ந்திஸ்ஸு வசனீயா. ‘ஸீஹனாத³ஞ்ச ஸமணோ கோ³தமோ நத³தி, பரிஸாஸு ச நத³தி, விஸாரதோ³ ச நத³தி, பஞ்ஹஞ்ச நம் புச்ச²ந்தி, பஞ்ஹஞ்ச நேஸம் புட்டோ² ப்³யாகரோதி, பஞ்ஹஸ்ஸ ச வேய்யாகரணேன சித்தம் ஆராதே⁴தி, ஸோதப்³ப³ஞ்சஸ்ஸ மஞ்ஞந்தி, ஸுத்வா சஸ்ஸ பஸீத³ந்தி, பஸன்னாகாரஞ்ச கரோந்தி, தத²த்தாய ச படிபஜ்ஜந்தி, படிபன்னா ச ஆராதே⁴ந்தீ’தி ஏவமஸ்ஸு, கஸ்ஸப, வசனீயா.

தித்தி²யபரிவாஸகதா²

404. ‘‘ஏகமிதா³ஹம், கஸ்ஸப, ஸமயம் ராஜக³ஹே விஹராமி கி³ஜ்ஜ²கூடே பப்³ப³தே. தத்ர மம் அஞ்ஞதரோ தபப்³ரஹ்மசாரீ நிக்³ரோதோ⁴ நாம அதி⁴ஜேகு³ச்சே² பஞ்ஹம் அபுச்சி². தஸ்ஸாஹம் அதி⁴ஜேகு³ச்சே² பஞ்ஹம் புட்டோ² ப்³யாகாஸிம். ப்³யாகதே ச பன மே அத்தமனோ அஹோஸி பரம் விய மத்தாயா’’தி. ‘‘கோ ஹி, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா ந அத்தமனோ அஸ்ஸ பரம் விய மத்தாய? அஹம்பி ஹி, ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா அத்தமனோ பரம் விய மத்தாய. அபி⁴க்கந்தம், ப⁴ந்தே, அபி⁴க்கந்தம், ப⁴ந்தே. ஸேய்யதா²பி, ப⁴ந்தே, நிக்குஜ்ஜிதம் வா உக்குஜ்ஜேய்ய, படிச்ச²ன்னம் வா விவரேய்ய, மூள்ஹஸ்ஸ வா மக்³க³ம் ஆசிக்கே²ய்ய, அந்த⁴காரே வா தேலபஜ்ஜோதம் தா⁴ரேய்ய – ‘சக்கு²மந்தோ ரூபானி த³க்க²ந்தீ’தி; ஏவமேவம் ப⁴க³வதா அனேகபரியாயேன த⁴ம்மோ பகாஸிதோ. ஏஸாஹம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வந்தம் ஸரணம் க³ச்சா²மி, த⁴ம்மஞ்ச பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ஞ்ச. லபே⁴ய்யாஹம், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வதோ ஸந்திகே பப்³ப³ஜ்ஜம், லபே⁴ய்யம் உபஸம்பத³’’ந்தி.

405. ‘‘யோ கோ², கஸ்ஸப, அஞ்ஞதித்தி²யபுப்³போ³ இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ஆகங்க²தி பப்³ப³ஜ்ஜம், ஆகங்க²தி உபஸம்பத³ம், ஸோ சத்தாரோ மாஸே பரிவஸதி, சதுன்னம் மாஸானம் அச்சயேன ஆரத்³த⁴சித்தா பி⁴க்கூ² பப்³பா³ஜேந்தி, உபஸம்பாதே³ந்தி பி⁴க்கு²பா⁴வாய. அபி ச மேத்த² புக்³க³லவேமத்ததா விதி³தா’’தி. ‘‘ஸசே, ப⁴ந்தே, அஞ்ஞதித்தி²யபுப்³பா³ இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே ஆகங்க²ந்தி பப்³ப³ஜ்ஜம், ஆகங்க²ந்தி உபஸம்பத³ம், சத்தாரோ மாஸே பரிவஸந்தி, சதுன்னம் மாஸானம் அச்சயேன ஆரத்³த⁴சித்தா பி⁴க்கூ² பப்³பா³ஜேந்தி, உபஸம்பாதே³ந்தி பி⁴க்கு²பா⁴வாய. அஹம் சத்தாரி வஸ்ஸானி பரிவஸிஸ்ஸாமி, சதுன்னம் வஸ்ஸானம் அச்சயேன ஆரத்³த⁴சித்தா பி⁴க்கூ² பப்³பா³ஜேந்து, உபஸம்பாதே³ந்து பி⁴க்கு²பா⁴வாயா’’தி.

அலத்த² கோ² அசேலோ கஸ்ஸபோ ப⁴க³வதோ ஸந்திகே பப்³ப³ஜ்ஜம், அலத்த² உபஸம்பத³ம். அசிரூபஸம்பன்னோ கோ² பனாயஸ்மா கஸ்ஸபோ ஏகோ வூபகட்டோ² அப்பமத்தோ ஆதாபீ பஹிதத்தோ விஹரந்தோ ந சிரஸ்ஸேவ – யஸ்ஸத்தா²ய குலபுத்தா ஸம்மதே³வ அகா³ரஸ்மா அனகா³ரியம் பப்³ப³ஜந்தி, தத³னுத்தரம் – ப்³ரஹ்மசரியபரியோஸானம் தி³ட்டே²வ த⁴ம்மே ஸயம் அபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சி²கத்வா உபஸம்பஜ்ஜ விஹாஸி. ‘கீ²ணா ஜாதி, வுஸிதம் ப்³ரஹ்மசரியம், கதம் கரணீயம், நாபரம் இத்த²த்தாயா’தி – அப்³ப⁴ஞ்ஞாஸி. அஞ்ஞதரோ கோ² பனாயஸ்மா கஸ்ஸபோ அரஹதம் அஹோஸீதி.

மஹாஸீஹனாத³ஸுத்தம் நிட்டி²தம் அட்ட²மம்.