10. அப்³யாகதஸம்யுத்தம்

1. கே²மாஸுத்தவண்ணனா

410. அப்³யாகதஸம்யுத்தஸ்ஸ பட²மே கே²மாதி கி³ஹிகாலே பி³ம்பி³ஸாரஸ்ஸ உபாஸிகா ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதா மஹாதே²ரீ ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவிகானம் பி⁴க்கு²னீனம் மஹாபஞ்ஞானம் யதி³த³ம் கே²மா’’தி ஏவம் ப⁴க³வதா மஹாபஞ்ஞதாய ஏதத³க்³கே³ ட²பிதா. பண்டி³தாதி பண்டி³ச்சேன ஸமன்னாக³தா. வியத்தாதி வேய்யத்தியேன ஸமன்னாக³தா. மேதா⁴வினீதி மேதா⁴ய பஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தா. ப³ஹுஸ்ஸுதாதி பரியத்திபா³ஹுஸச்சேனபி படிவேத⁴பா³ஹுஸச்சேனபி ஸமன்னாக³தா.

க³ணகோதி அச்சி²த்³த³கக³ணனாய குஸலோ. முத்³தி³கோதி அங்கு³லிமுத்³தா³ய க³ணனாய குஸலோ. ஸங்கா²யகோதி பிண்ட³க³ணனாய குஸலோ. க³ம்பீ⁴ரோதி சதுராஸீதியோஜனஸஹஸ்ஸக³ம்பீ⁴ரோ. அப்பமேய்யோதி ஆள்ஹகக³ணனாய அப்பமேய்யோ. து³ப்பரியோகா³ஹோதி ஆள்ஹகக³ணனாய பமாணக³ஹணத்த²ம் து³ரோகா³ஹோ. யேன ரூபேன ததா²க³தந்தி யேன ரூபேன தீ³கோ⁴ ரஸ்ஸோ ஸாமோ ஓதா³தோதி ஸத்தஸங்கா²தம் ததா²க³தம் பஞ்ஞபேய்ய. தம் ரூபம் ததா²க³தஸ்ஸ பஹீனந்தி தம் வுத்தப்பகாரரூபம் ஸமுத³யப்பஹானேன ஸப்³ப³ஞ்ஞுததா²க³தஸ்ஸ பஹீனம். ரூபஸங்கா²ய விமுத்தோதி ஆயதிம் ரூபஸ்ஸ அனுப்பத்தியா ரூபாரூபகோட்டா²ஸேனபி ஏவரூபோ நாம ப⁴விஸ்ஸதீதி வோஹாரஸ்ஸபி படிபஸ்ஸத்³த⁴த்தா ரூபபண்ணத்தியாபி விமுத்தோ. க³ம்பீ⁴ரோதி அஜ்ஜா²ஸய க³ம்பீ⁴ரதாய ச கு³ணக³ம்பீ⁴ரதாய ச க³ம்பீ⁴ரோ. தஸ்ஸ ஏவம் கு³ணக³ம்பீ⁴ரஸ்ஸ ஸதோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுததா²க³தஸ்ஸ யம் உபாதா³ய ஸத்தஸங்கா²தோ ததா²க³தோதி பஞ்ஞத்தி ஹோதி, தத³பா⁴வேன தஸ்ஸா பஞ்ஞத்தியா அபா⁴வம் பஸ்ஸந்தஸ்ஸ அயம் ஸத்தஸங்கா²தோ ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதி இத³ம் வசனம் ந உபேதி ந யுஜ்ஜதி, ந ஹோதி ததா²க³தோ பரம் மரணாதிஆதி³வசனம்பி ந உபேதி ந யுஜ்ஜதீதி அத்தோ².

ஸம்ஸந்தி³ஸ்ஸதீதி ஏகம் ப⁴விஸ்ஸதி. ஸமேஸ்ஸதீதி நிரந்தரம் ப⁴விஸ்ஸதி. ந விரோத⁴யிஸ்ஸதீதி ந விருத்³த⁴ம் பத³ம் ப⁴விஸ்ஸதி. அக்³க³பத³ஸ்மிந்தி தே³ஸனாய. தே³ஸனா ஹி இத⁴ அக்³க³பத³ந்தி அதி⁴ப்பேதா.

2. அனுராத⁴ஸுத்தவண்ணனா

411. து³தியம் க²ந்தி⁴யவக்³கே³ வித்தா²ரிதமேவ, அப்³யாகதாதி⁴காரதோ பன இத⁴ வுத்தம்.

3-8. பட²மஸாரிபுத்தகோட்டி²கஸுத்தாதி³வண்ணனா

412-417. ததியே ரூபக³தமேதந்தி ரூபமத்தமேதம். ஏத்த² ரூபதோ அஞ்ஞோ கோசி ஸத்தோ நாம ந உபலப்³ப⁴தி, ரூபே பன ஸதி நாமமத்தம் ஏதம் ஹோதீதி த³ஸ்ஸேதி. வேத³னாக³தமேதந்திஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. அயம் கோ² ஆவுஸோ ஹேதூதி அயம் ரூபாதீ³னி முஞ்சித்வா அனுபலப்³பி⁴யஸபா⁴வோ ஹேது, யேனேதம் அப்³யாகதம் ப⁴க³வதாதி. சதுத்தா²தீ³னி உத்தானத்தா²னேவ.

9. குதூஹலஸாலாஸுத்தவண்ணனா

418. நவமே குதூஹலஸாலாயந்தி குதூஹலஸாலா நாம பச்சேகஸாலா நத்தி², யத்த² பன நானாதித்தி²யா ஸமணப்³ராஹ்மணா நானாவித⁴ம் கத²ம் பவத்தேந்தி, ஸா ப³ஹூனம் ‘‘அயம் கிம் வத³தி, அயம் கிம் வத³தீ’’தி குதூஹலுப்பவத்திட்டா²னதோ குதூஹலஸாலாதி வுச்சதி. தூ³ரம்பி க³ச்ச²தீதி யாவ ஆப⁴ஸ்ஸரப்³ரஹ்மலோகா க³ச்ச²தி. இமஞ்ச காயம் நிக்கி²பதீதி சுதிசித்தேன நிக்கி²பதி. அனுபபன்னோ ஹோதீதி சுதிக்க²ணேயேவ படிஸந்தி⁴சித்தஸ்ஸ அனுப்பன்னத்தா அனுபபன்னோ ஹோதி.

10. ஆனந்த³ஸுத்தவண்ணனா

419. த³ஸமே தேஸமேதம் ஸத்³தி⁴ம் அப⁴விஸ்ஸாதி தேஸம் லத்³தி⁴யா ஸத்³தி⁴ம் ஏதம் அப⁴விஸ்ஸ. அனுலோமம் அப⁴விஸ்ஸ ஞாணஸ்ஸ உப்பாதா³ய ஸப்³பே³ த⁴ம்மா அனத்தாதி யம் ஏதம் ‘‘ஸப்³பே³ த⁴ம்மா அனத்தா’’தி விபஸ்ஸனாஞாணம் உப்பஜ்ஜதி, அபி நு மே தஸ்ஸ அனுலோமம் அப⁴விஸ்ஸாதி அத்தோ².

11. ஸபி⁴யகச்சானஸுத்தவண்ணனா

420. ஏகாத³ஸமே ஏதமேத்தகேன ஏத்தகமேவாதி ஆவுஸோ யஸ்ஸாபி ஏதம் ஏத்தகேன காலேன ‘‘ஹேதும்ஹி ஸதி ரூபீதிஆதி³ பஞ்ஞாபனா ஹோதி, அஸதி ந ஹோதீ’’தி ப்³யாகரணம் ப⁴வேய்ய, தஸ்ஸ ஏத்தகமேவ ப³ஹு. கோ பன வாதோ³ அதிக்கந்தேதி அதிக்கந்தே பன அதிமனாபே த⁴ம்மதே³ஸனானயே வாதோ³யேவ கோ, நத்தி² வாதோ³, சி²ன்னா கதா²தி.

அப்³யாகதஸம்யுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.