1. நகுலபிதுஸுத்தவண்ணனா

1. க²ந்தி⁴யவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே ப⁴க்³கே³ஸூதி ஏவம்னாமகே ஜனபதே³. ஸுஸுமாரகி³ரேதி ஸுஸுமாரகி³ரனக³ரே. தஸ்மிம் கிர மாபியமானே ஸுஸுமாரோ ஸத்³த³மகாஸி, தேனஸ்ஸ ‘‘ஸுஸுமாரகி³ர’’ந்த்வேவ நாமம் அகம்ஸு. பே⁴ஸகளாவனேதி பே⁴ஸகளாய நாம யக்கி²னியா அதி⁴வுத்த²த்தா ஏவம்லத்³த⁴னாமே வனே. ததே³வ மிக³க³ணஸ்ஸ அப⁴யத்தா²ய தி³ன்னத்தா மிக³தா³யோதி வுச்சதி. ப⁴க³வா தஸ்மிம் ஜனபதே³ தம் நக³ரம் நிஸ்ஸாய தஸ்மிம் வனஸண்டே³ விஹரதி. நகுலபிதாதி நகுலஸ்ஸ நாம தா³ரகஸ்ஸ பிதா.

ஜிண்ணோதி ஜராஜிண்ணோ. வுட்³டோ⁴தி வயோவுட்³டோ⁴. மஹல்லகோதி ஜாதிமஹல்லகோ. அத்³த⁴க³தோதி தியத்³த⁴க³தோ. வயோஅனுப்பத்தோதி தேஸு தீஸு அத்³தே⁴ஸு பச்சி²மவயம் அனுப்பத்தோ. ஆதுரகாயோதி கி³லானகாயோ. இத³ஞ்ஹி ஸரீரம் ஸுவண்ணவண்ணம்பி நிச்சபக்³க⁴ரணட்டே²ன ஆதுரம்யேவ நாம. விஸேஸேன பனஸ்ஸ ஜராதுரதா ப்³யாதா⁴துரதா மரணாதுரதாதி திஸ்ஸோ ஆதுரதா ஹோந்தி. தாஸு கிஞ்சாபி ஏஸோ மஹல்லகத்தா ஜராதுரோவ, அபி⁴ண்ஹரோக³தாய பனஸ்ஸ ப்³யாதா⁴துரதா இத⁴ அதி⁴ப்பேதா. அபி⁴க்க²ணாதங்கோதி அபி⁴ண்ஹரோகோ³ நிரந்தரரோகோ³. அனிச்சத³ஸ்ஸாவீதி தாய ஆதுரதாய இச்சி²திச்சி²தக்க²ணே ஆக³ந்தும் அஸக்கோந்தோ கதா³சிதே³வ த³ட்டு²ம் லபா⁴மி, ந ஸப்³ப³காலந்தி அத்தோ². மனோபா⁴வனீயானந்தி மனவட்³ட⁴கானம். யேஸு ஹி தி³ட்டே²ஸு குஸலவஸேன சித்தம் வட்³ட⁴தி, தே ஸாரிபுத்தமோக்³க³ல்லானாத³யோ மஹாதே²ரா மனோபா⁴வனீயா நாம. அனுஸாஸதூதி புனப்புனம் ஸாஸது. புரிமஞ்ஹி வசனம் ஓவாதோ³ நாம, அபராபரம் அனுஸாஸனீ நாம. ஓதிண்ணே வா வத்து²ஸ்மிம் வசனம் ஓவாதோ³ நாம, அனோதிண்ணே தந்திவஸேன வா பவேணிவஸேன வா வுத்தம் அனுஸாஸனீ நாம. அபிச ஓவாதோ³தி வா அனுஸாஸனீதி வா அத்த²தோ ஏகமேவ, ப்³யஞ்ஜனமத்தமேவ நானம்.

ஆதுரோ ஹாயந்தி ஆதுரோ ஹி அயம், ஸுவண்ணவண்ணோ பியங்கு³ஸாமோபி ஸமானோ நிச்சபக்³க⁴ரணட்டே²ன ஆதுரோயேவ. அண்ட³பூ⁴தோதி அண்ட³ம் விய பூ⁴தோ து³ப்³ப³லோ. யதா² குக்குடண்ட³ம் வா மயூரண்ட³ம் வா கே³ண்டு³கம் விய க³ஹேத்வா கி²பந்தேன வா பஹரந்தேன வா ந ஸக்கா கீளிதும், தாவதே³வ பி⁴ஜ்ஜதி, ஏவமயம்பி காயோ கண்டகேபி கா²ணுகேபி பக்க²லிதஸ்ஸ பி⁴ஜ்ஜதீதி அண்ட³ம் விய பூ⁴தோதி அண்ட³பூ⁴தோ. பரியோனத்³தோ⁴தி ஸுகு²மேன ச²விமத்தேன பரியோனத்³தோ⁴. அண்ட³ஞ்ஹி ஸாரதசேன பரியோனத்³த⁴ம், தேன ட³ம்ஸமகஸாத³யோ நிலீயித்வாபி ச²விம் சி²ந்தி³த்வா யூஸம் பக்³க⁴ராபேதும் ந ஸக்கோந்தி. இமஸ்மிம் பன ச²விம் சி²ந்தி³த்வா யம் இச்ச²ந்தி, தம் கரோந்தி. ஏவம் ஸுகு²மாய ச²வியா பரியோனத்³தோ⁴. கிமஞ்ஞத்ர பா³ல்யாதி பா³லபா⁴வதோ அஞ்ஞம் கிமத்தி²? பா³லோயேவ அயந்தி அத்தோ². தஸ்மாதி யஸ்மா அயம் காயோ ஏவரூபோ, தஸ்மா.

தேனுபஸங்கமீதி ரஞ்ஞோ சக்கவத்திஸ்ஸ உபட்டா²னம் க³ந்த்வா அனந்தரம் பரிணாயகரதனஸ்ஸ உபட்டா²னம் க³ச்ச²ந்தோ ராஜபுரிஸோ விய, ஸத்³த⁴ம்மசக்கவத்திஸ்ஸ ப⁴க³வதோ உபட்டா²னம் க³ந்த்வா, அனந்தரம் த⁴ம்மஸேனாபதிஸ்ஸ அபசிதிம் காதுகாமோ யேனாயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ, தேனுபஸங்கமி. விப்பஸன்னானீதி ஸுட்டு² பஸன்னானி. இந்த்³ரியானீதி மனச்ச²ட்டா²னி இந்த்³ரியானி. பரிஸுத்³தோ⁴தி நித்³தோ³ஸோ. பரியோதா³தோதி தஸ்ஸேவ வேவசனம். நிருபக்கிலேஸதாயேவ ஹி ஏஸ பரியோதா³தோதி வுத்தோ, ந ஸேதபா⁴வேன. ஏதஸ்ஸ ச பரியோதா³ததம் தி³ஸ்வாவ இந்த்³ரியானம் விப்பஸன்னதம் அஞ்ஞாஸி. நயக்³கா³ஹபஞ்ஞா கிரேஸா தே²ரஸ்ஸ.

கத²ஞ்ஹி நோ ஸியாதி கேன காரணேன ந லத்³தா⁴ ப⁴விஸ்ஸதி? லத்³தா⁴யேவாதி அத்தோ². இமினா கிம் தீ³பேதி? ஸத்து²விஸ்ஸாஸிகபா⁴வம். அயம் கிர ஸத்து² தி³ட்ட²காலதோ பட்டா²ய பிதிபேமம், உபாஸிகா சஸ்ஸ மாதிபேமம் படிலப⁴தி. உபோ⁴பி ‘‘மம புத்தோ’’தி ஸத்தா²ரம் வத³ந்தி. ப⁴வந்தரக³தோ ஹி நேஸம் ஸினேஹோ. ஸா கிர உபாஸிகா பஞ்ச ஜாதிஸதானி ததா²க³தஸ்ஸ மாதாவ, ஸோ ச, க³ஹபதி, பிதாவ அஹோஸி. புன பஞ்ச ஜாதிஸதானி உபாஸிகா மஹாமாதா, உபாஸகோ மஹாபிதா, ததா² சூளாமாதா சூளபிதாதி. ஏவம் ஸத்தா² தி³யட்³ட⁴அத்தபா⁴வஸஹஸ்ஸம் தேஸம்யேவ ஹத்தே² வட்³டி⁴தோ. தேனேவ தே யம் நேவ புத்தஸ்ஸ, ந பிது ஸந்திகே கதே²தும் ஸக்கா, தம் ஸத்து² ஸந்திகே நிஸின்னா கதே²ந்தி. இமினாயேவ ச காரணேன ப⁴க³வா ‘‘ஏதத³க்³க³ம், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானம் உபாஸகானம் விஸ்ஸாஸிகானம் யதி³த³ம் நகுலபிதா க³ஹபதி, யதி³த³ம் நகுலமாதா க³ஹபதானீ’’தி (அ. நி. 1.257) தே ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸி. இதி ஸோ இமம் விஸ்ஸாஸிகபா⁴வம் பகாஸேந்தோ கத²ஞ்ஹி நோ ஸியாதி ஆஹ. அமதேன அபி⁴ஸித்தோதி நஸ்ஸித⁴ அஞ்ஞம் கிஞ்சி ஜா²னம் வா விபஸ்ஸனா வா மக்³கோ³ வா ப²லம் வா ‘‘அமதாபி⁴ஸேகோ’’தி த³ட்ட²ப்³போ³, மது⁴ரத⁴ம்மதே³ஸனாயேவ பன ‘‘அமதாபி⁴ஸேகோ’’தி வேதி³தப்³போ³. தூ³ரதோபீதி திரோரட்டா²பி திரோஜனபதா³பி.

அஸ்ஸுதவா புது²ஜ்ஜனோதி இத³ம் வுத்தத்த²மேவ. அரியானம் அத³ஸ்ஸாவீதிஆதீ³ஸு அரியாதி ஆரகத்தா கிலேஸேஹி, அனயே ந இரியனதோ, அயே இரியனதோ, ஸதே³வகேன ச லோகேன அரணீயதோ பு³த்³தா⁴ ச பச்சேகபு³த்³தா⁴ ச பு³த்³த⁴ஸாவகா ச வுச்சந்தி. பு³த்³தா⁴ ஏவ வா இத⁴ அரியா. யதா²ஹ – ‘‘ஸதே³வகே, பி⁴க்க²வே, லோகே…பே… ததா²க³தோ அரியோ’’தி வுச்சதீதி (ஸம். நி. 5.1098). ஸப்புரிஸானந்தி ஏத்த² பன பச்சேகபு³த்³தா⁴ ததா²க³தஸாவகா ச ஸப்புரிஸாதி வேதி³தப்³பா³. தே ஹி லோகுத்தரகு³ணயோகே³ன ஸோப⁴னா புரிஸாதி ஸப்புரிஸா. ஸப்³பே³வ வா ஏதே த்³வேதா⁴பி வுத்தா. பு³த்³தா⁴பி ஹி அரியா ச ஸப்புரிஸா ச, பச்சேகபு³த்³தா⁴ பு³த்³த⁴ஸாவகாபி. யதா²ஹ –

‘‘யோ வே கதஞ்ஞூ கதவேதி³ தீ⁴ரோ,

கல்யாணமித்தோ த³ள்ஹப⁴த்தி ச ஹோதி;

து³கி²தஸ்ஸ ஸக்கச்ச கரோதி கிச்சம்,

ததா²வித⁴ம் ஸப்புரிஸம் வத³ந்தீ’’தி. (ஜா. 2.17.78);

‘‘கல்யாணமித்தோ த³ள்ஹப⁴த்தி ச ஹோதீ’’தி ஏத்தாவதா ஹி பு³த்³த⁴ஸாவகோ வுத்தோ, கதஞ்ஞுதாதீ³ஹி பச்சேகபு³த்³த⁴பு³த்³தா⁴தி. இதா³னி யோ தேஸம் அரியானம் அத³ஸ்ஸனஸீலோ, ந ச த³ஸ்ஸனே ஸாது⁴காரீ, ஸோ ‘‘அரியானம் அத³ஸ்ஸாவீ’’தி வேதி³தப்³போ³. ஸோ ச சக்கு²னா அத³ஸ்ஸாவீ, ஞாணேன அத³ஸ்ஸாவீதி து³விதோ⁴. தேஸு ஞாணேன அத³ஸ்ஸாவீ இத⁴ அதி⁴ப்பேதோ. மம்ஸசக்கு²னா ஹி தி³ப்³ப³சக்கு²னா வா அரியா தி³ட்டா²பி அதி³ட்டா²வ ஹோந்தி தேஸம் சக்கூ²னம் வண்ணமத்தக்³க³ஹணதோ ந அரியபா⁴வகோ³சரதோ. ஸோணஸிங்கா³லாத³யோபி சக்கு²னா அரியே பஸ்ஸந்தி, ந சேதே அரியானம் த³ஸ்ஸாவினோ நாம.

தத்ரித³ம் வத்து² – சித்தலபப்³ப³தவாஸினோ கிர கீ²ணாஸவத்தே²ரஸ்ஸ உபட்டா²கோ வுட்³ட⁴பப்³ப³ஜிதோ ஏகதி³வஸம் தே²ரேன ஸத்³தி⁴ம் பிண்டா³ய சரித்வா, தே²ரஸ்ஸ பத்தசீவரம் க³ஹேத்வா, பிட்டி²தோ ஆக³ச்ச²ந்தோ தே²ரம் புச்சி² – ‘‘அரியா நாம, ப⁴ந்தே, கீதி³ஸா’’தி? தே²ரோ ஆஹ – ‘‘இதே⁴கச்சோ மஹல்லகோ அரியானம் பத்தசீவரம் க³ஹேத்வா வத்தபடிவத்தம் கத்வா ஸஹசரந்தோபி நேவ அரியே ஜானாதி, ஏவம் து³ஜ்ஜானாவுஸோ, அரியா’’தி. ஏவம் வுத்தேபி ஸோ நேவ அஞ்ஞாஸி. தஸ்மா ந சக்கு²னா த³ஸ்ஸனம் த³ஸ்ஸனம், ஞாணேன த³ஸ்ஸனமேவ த³ஸ்ஸனம். யதா²ஹ – ‘‘கிம் தே, வக்கலி, இமினா பூதிகாயேன தி³ட்டே²ன? யோ கோ², வக்கலி, த⁴ம்மம் பஸ்ஸதி, ஸோ மம் பஸ்ஸதி. யோ மம் பஸ்ஸதி, ஸோ த⁴ம்மம் பஸ்ஸதீ’’தி (ஸம். நி. 3.87). தஸ்மா சக்கு²னா பஸ்ஸந்தோபி ஞாணேன அரியேஹி தி³ட்ட²ம் அனிச்சாதி³லக்க²ணம் அபஸ்ஸந்தோ, அரியாதி⁴க³தஞ்ச த⁴ம்மம் அனதி⁴க³ச்ச²ந்தோ அரியகரத⁴ம்மானம் அரியபா⁴வஸ்ஸ ச அதி³ட்ட²த்தா ‘‘அரியானம் அத³ஸ்ஸாவீ’’தி வேதி³தப்³போ³.

அரியத⁴ம்மஸ்ஸ அகோவிதோ³தி, ஸதிபட்டா²னாதி³பே⁴தே³ அரியத⁴ம்மே அகுஸலோ. அரியத⁴ம்மே அவினீதோதி ஏத்த² பன –

‘‘து³விதோ⁴ வினயோ நாம, ஏகமேகேத்த² பஞ்சதா⁴;

அபா⁴வதோ தஸ்ஸ அயம், அவினீதோதி வுச்சதி’’.

அயஞ்ஹி ஸம்வரவினயோ பஹானவினயோதி து³விதோ⁴ வினயோ. ஏத்த² ச து³விதே⁴பி வினயே ஏகமேகோ வினயோ பஞ்சதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதி. ஸம்வரவினயோபி ஹி ஸீலஸம்வரோ ஸதிஸம்வரோ ஞாணஸம்வரோ க²ந்திஸம்வரோ வீரியஸம்வரோதி பஞ்சவிதோ⁴. பஹானவினயோபி தத³ங்க³ப்பஹானம், விக்க²ம்ப⁴னப்பஹானம் ஸமுச்சே²த³ப்பஹானம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ப்பஹானம் நிஸ்ஸரணப்பஹானந்தி பஞ்சவிதோ⁴.

தத்த² ‘‘இமினா பாதிமோக்க²ஸம்வரேன உபேதோ ஹோதி ஸமுபேதோ’’தி (விப⁴. 511) அயம் ஸீலஸம்வரோ. ‘‘ரக்க²தி சக்கு²ந்த்³ரியம், சக்கு²ந்த்³ரியே ஸம்வரம் ஆபஜ்ஜதீ’’தி அயம் (தீ³. நி. 1.213; ம. நி. 1.295; ஸம். நி. 4.239; அ. நி. 3.16) ஸதிஸம்வரோ.

‘‘யானி ஸோதானி லோகஸ்மிம், (அஜிதாதி ப⁴க³வா)

ஸதி தேஸம் நிவாரணம்;

ஸோதானம் ஸம்வரம் ப்³ரூமி,

பஞ்ஞாயேதே பிதீ⁴யரே’’தி. (ஸு. நி. 1041; சூளனி. அஜிதமாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸ.4) –

அயம் ஞாணஸம்வரோ. ‘‘க²மோ ஹோதி ஸீதஸ்ஸ உண்ஹஸ்ஸா’’தி (ம. நி. 1.24; அ. நி. 4.114; 6.58) அயம் க²ந்திஸம்வரோ. ‘‘உப்பன்னம் காமவிதக்கம் நாதி⁴வாஸேதீ’’தி (ம. நி. 1.26; அ. நி. 4.114; 6.58) அயம் வீரியஸம்வரோ. ஸப்³போ³பி சாயம் ஸம்வரோ யதா²ஸகம் ஸம்வரிதப்³பா³னம் வினேதப்³பா³னஞ்ச காயது³ச்சரிதாதீ³னம் ஸம்வரணதோ ‘‘ஸம்வரோ’’ வினயனதோ ‘‘வினயோ’’தி வுச்சதி. ஏவம் தாவ ஸம்வரவினயோ பஞ்சதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி வேதி³தப்³போ³.

ததா² யம் நாமரூபபரிச்சே²தா³தீ³ஸு விபஸ்ஸனாஞாணேஸு படிபக்க²பா⁴வதோ தீ³பாலோகேனேவ தமஸ்ஸ, தேன தேன விபஸ்ஸனாஞாணேன தஸ்ஸ தஸ்ஸ அனத்த²ஸ்ஸ பஹானம். ஸேய்யதி²த³ம் – நாமரூபவவத்தா²னேன ஸக்காயதி³ட்டி²யா, பச்சயபரிக்³க³ஹேன அஹேதுவிஸமஹேதுதி³ட்டீ²னம், தஸ்ஸேவ அபரபா⁴கே³ன கங்கா²விதரணேன கத²ம்கதீ²பா⁴வஸ்ஸ, கலாபஸம்மஸனேன ‘‘அஹம் மமா’’தி கா³ஹஸ்ஸ, மக்³கா³மக்³க³வவத்தா²னேன அமக்³கே³ மக்³க³ஸஞ்ஞாய, உத³யத³ஸ்ஸனேன உச்சே²த³தி³ட்டி²யா, வயத³ஸ்ஸனேன ஸஸ்ஸததி³ட்டி²யா, ப⁴யத³ஸ்ஸனேன ஸப⁴யே அப⁴யஸஞ்ஞாய, ஆதீ³னவத³ஸ்ஸனேன அஸ்ஸாத³ஸஞ்ஞாய, நிப்³பி³தா³னுபஸ்ஸனாய அபி⁴ரதிஸஞ்ஞாய, முச்சிதுகம்யதாஞாணேன அமுச்சிதுகாமதாய. உபேக்கா²ஞாணேன அனுபேக்கா²ய, அனுலோமேன த⁴ம்மட்டி²தியம் நிப்³பா³னே ச படிலோமபா⁴வஸ்ஸ, கோ³த்ரபு⁴னா ஸங்கா²ரனிமித்தகா³ஹஸ்ஸ பஹானம், ஏதம் தத³ங்க³ப்பஹானம் நாம.

யம் பன உபசாரப்பனாபே⁴தே³ன ஸமாதி⁴னா பவத்திபா⁴வனிவாரணதோ க⁴டப்பஹாரேனேவ உத³கபிட்டே² ஸேவாலஸ்ஸ, தேஸம் தேஸம் நீவரணாதி³த⁴ம்மானம் பஹானம், ஏதம் விக்க²ம்ப⁴னப்பஹானம் நாம. யம் சதுன்னம் அரியமக்³கா³னம் பா⁴விதத்தா தம்தம்மக்³க³வதோ அத்தனோ ஸந்தானே ‘‘தி³ட்டி²க³தானம் பஹானாயா’’திஆதி³னா நயேன (த⁴. ஸ. 277; விப⁴. 628) வுத்தஸ்ஸ ஸமுத³யபக்கி²கஸ்ஸ கிலேஸக³ணஸ்ஸ அச்சந்தம் அப்பவத்திபா⁴வேன பஹானம், இத³ம் ஸமுச்சே²த³ப்பஹானம் நாம. யம் பன ப²லக்க²ணே படிப்பஸ்ஸத்³த⁴த்தம் கிலேஸானம், ஏதம் படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴ப்பஹானம் நாம.

யம் ஸப்³ப³ஸங்க²தனிஸ்ஸடத்தா பஹீனஸப்³ப³ஸங்க²தம் நிப்³பா³னம், ஏதம் நிஸ்ஸரணப்பஹானம் நாம. ஸப்³ப³ம்பி சேதம் பஹானம் யஸ்மா சாக³ட்டே²ன பஹானம், வினயட்டே²ன வினயோ, தஸ்மா ‘‘பஹானவினயோ’’தி வுச்சதி. தம்தம்பஹானவதோ வா தஸ்ஸ தஸ்ஸ வினயஸ்ஸ ஸம்ப⁴வதோபேதம் ‘‘பஹானவினயோ’’தி வுச்சதி. ஏவம் பஹானவினயோபி பஞ்சதா⁴ பி⁴ஜ்ஜதீதி வேதி³தப்³போ³.

ஏவமயம் ஸங்கே²பதோ து³விதோ⁴, பே⁴த³தோ ச த³ஸவிதோ⁴ வினயோ பி⁴ன்னஸம்வரத்தா பஹாதப்³ப³ஸ்ஸ ச அப்பஹீனத்தா யஸ்மா ஏதஸ்ஸ அஸ்ஸுதவதோ புது²ஜ்ஜனஸ்ஸ நத்தி², தஸ்மா அபா⁴வதோ தஸ்ஸ அயம் ‘‘அவினீதோ’’தி வுச்சதீதி. ஏஸ நயோ ஸப்புரிஸானம் அத³ஸ்ஸாவீ ஸப்புரிஸத⁴ம்மஸ்ஸ அகோவிதோ³ ஸப்புரிஸத⁴ம்மே அவினீதோதி ஏத்தா²பி. நின்னானாகரணஞ்ஹி ஏதம் அத்த²தோ. யதா²ஹ –

‘‘யேவ தே அரியா, தேவ தே ஸப்புரிஸா. யேவ தே ஸப்புரிஸா, தேவ தே அரியா. யோ ஏவ ஸோ அரியானம் த⁴ம்மோ, ஸோ ஏவ ஸோ ஸப்புரிஸானம் த⁴ம்மோ. யோ ஏவ ஸோ ஸப்புரிஸானம் த⁴ம்மோ, ஸோ ஏவ ஸோ அரியானம் த⁴ம்மோ. யேவ தே அரியவினயா, தேவ தே ஸப்புரிஸவினயா. யேவ தே ஸப்புரிஸவினயா, தேவ தே அரியவினயா. அரியேதி வா ஸப்புரிஸேதி வா, அரியத⁴ம்மேதி வா ஸப்புரிஸத⁴ம்மேதி வா, அரியவினயேதி வா ஸப்புரிஸவினயேதி வா ஏஸேஸே ஏகே ஏகட்டே² ஸமே ஸமபா⁴கே³ தஜ்ஜாதே தஞ்ஞேவா’’தி.

ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதீதி இதே⁴கச்சோ ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, ‘‘யம் ரூபம், ஸோ அஹம், யோ அஹம், தம் ரூப’’ந்தி ரூபஞ்ச அத்தஞ்ச அத்³வயம் ஸமனுபஸ்ஸதி. ஸேய்யதா²பி நாம தேலப்பதீ³பஸ்ஸ ஜா²யதோ யா அச்சி, ஸோ வண்ணோ. யோ வண்ணோ, ஸா அச்சீதி அச்சிஞ்ச வண்ணஞ்ச அத்³வயம் ஸமனுபஸ்ஸதி, ஏவமேவ இதே⁴கச்சோ ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி…பே… அத்³வயம் ஸமனுபஸ்ஸதீதி ஏவம் ரூபம் ‘‘அத்தா’’தி தி³ட்டி²பஸ்ஸனாய பஸ்ஸதி. ரூபவந்தம் வா அத்தானந்தி அரூபம் ‘‘அத்தா’’தி க³ஹேத்வா சா²யாவந்தம் ருக்க²ம் விய தம் ரூபவந்தம் ஸமனுபஸ்ஸதி. அத்தனி வா ரூபந்தி அரூபமேவ ‘‘அத்தா’’தி க³ஹேத்வா புப்ப²ஸ்மிம் க³ந்த⁴ம் விய அத்தனி ரூபம் ஸமனுபஸ்ஸதி. ரூபஸ்மிம் வா அத்தானந்தி அரூபமேவ ‘‘அத்தா’’தி க³ஹேத்வா கரண்ட³கே மணிம் விய தம் அத்தானம் ரூபஸ்மிம் ஸமனுபஸ்ஸதி. பரியுட்ட²ட்டா²யீதி பரியுட்டா²னாகாரேன அபி⁴ப⁴வனாகாரேன டி²தோ, ‘‘அஹம் ரூபம், மம ரூப’’ந்தி ஏவம் தண்ஹாதி³ட்டீ²ஹி கி³லித்வா பரினிட்ட²பேத்வா க³ண்ஹனகோ நாம ஹோதீதி அத்தோ². தஸ்ஸ தம் ரூபந்தி தஸ்ஸ தம் ஏவம் க³ஹிதம் ரூபம். வேத³னாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.

தத்த² ‘‘ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதீ’’தி ஸுத்³த⁴ரூபமேவ அத்தாதி கதி²தம். ‘‘ரூபவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா ரூபம், ரூபஸ்மிம் வா அத்தானம், வேத³னம் அத்ததோ…பே… ஸஞ்ஞம்… ஸங்கா²ரே… விஞ்ஞாணம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதீ’’தி இமேஸு ஸத்தஸு டா²னேஸு அரூபம் அத்தாதி கதி²தம். ‘‘வேத³னாவந்தம் வா அத்தானம், அத்தனி வா வேத³னம், வேத³னாய வா அத்தான’’ந்தி ஏவம் சதூஸு க²ந்தே⁴ஸு திண்ணம் திண்ணம் வஸேன த்³வாத³ஸஸு டா²னேஸு ரூபாரூபமிஸ்ஸகோ அத்தா கதி²தோ. தத்த² ‘‘ரூபம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதி, வேத³னம்… ஸஞ்ஞம்… ஸங்கா²ரே… விஞ்ஞாணம் அத்ததோ ஸமனுபஸ்ஸதீ’’தி இமேஸு பஞ்சஸு டா²னேஸு உச்சே²த³தி³ட்டி² கதி²தா, அவஸேஸேஸு ஸஸ்ஸததி³ட்டீ²தி ஏவமேத்த² பன்னரஸ ப⁴வதி³ட்டி²யோ பஞ்ச விப⁴வதி³ட்டி²யோ ஹோந்தி, தா ஸப்³பா³பி மக்³கா³வரணா, ந ஸக்³கா³வரணா, பட²மமக்³க³வஜ்ஜா²தி வேதி³தப்³பா³.

ஏவம் கோ², க³ஹபதி, ஆதுரகாயோ சேவ ஹோதி ஆதுரசித்தோ சாதி காயோ நாம பு³த்³தா⁴னம்பி ஆதுரோயேவ. சித்தம் பன ராக³தோ³ஸமோஹானுக³தம் ஆதுரம் நாம, தம் இத⁴ த³ஸ்ஸிதம். நோ ச ஆதுரசித்தோதி இத⁴ நிக்கிலேஸதாய சித்தஸ்ஸ அனாதுரபா⁴வோ த³ஸ்ஸிதோ. இதி இமஸ்மிம் ஸுத்தே லோகியமஹாஜனோ ஆதுரகாயோ சேவ ஆதுரசித்தோ சாதி த³ஸ்ஸிதோ, கீ²ணாஸவா ஆதுரகாயா அனாதுரசித்தா, ஸத்த ஸேகா² நேவ ஆதுரசித்தா, ந அனாதுரசித்தாதி வேதி³தப்³பா³. ப⁴ஜமானா பன அனாதுரசித்ததம்யேவ ப⁴ஜந்தீதி. பட²மம்.