7. சூளவக்³கோ³

1. பட²மலகுண்ட³கப⁴த்³தி³யஸுத்தவண்ணனா

61. சூளவக்³க³ஸ்ஸ பட²மே லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யந்தி ஏத்த² ப⁴த்³தி³யோதி தஸ்ஸ ஆயஸ்மதோ நாமம், காயஸ்ஸ பன ரஸ்ஸத்தா ‘‘லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோ’’தி நம் ஸஞ்ஜானந்தி. ஸோ கிர ஸாவத்தி²வாஸீ குலபுத்தோ மஹத்³த⁴னோ மஹாபோ⁴கோ³ ரூபேன அபாஸாதி³கோ து³ப்³ப³ண்ணோ து³த்³த³ஸிகோ ஓகோடிமகோ. ஸோ ஏகதி³வஸம் ஸத்த²ரி ஜேதவனே விஹரந்தே உபாஸகேஹி ஸத்³தி⁴ம் விஹாரம் க³ந்த்வா த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா லத்³தூ⁴பஸம்பதோ³ ஸத்து² ஸந்திகே கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா விபஸ்ஸனாய கம்மம் கரோந்தோ ஸோதாபத்திப²லம் பாபுணி. ததா³ ஸேக்கா² பி⁴க்கூ² யேபு⁴ய்யேன ஆயஸ்மந்தம் ஸாரிபுத்தம் உபஸங்கமித்வா உபரிமக்³க³த்தா²ய கம்மட்டா²னம் யாசந்தி, த⁴ம்மதே³ஸனம் யாசந்தி, பஞ்ஹம் புச்ச²ந்தி. ஸோ தேஸம் அதி⁴ப்பாயம் பூரேந்தோ கம்மட்டா²னம் ஆசிக்க²தி, த⁴ம்மம் தே³ஸேதி, பஞ்ஹம் விஸ்ஸஜ்ஜேதி. தே க⁴டேந்தா வாயமந்தா அப்பேகச்சே ஸகதா³கா³மிப²லம், அப்பேகச்சே அனாகா³மிப²லம், அப்பேகச்சே அரஹத்தம், அப்பேகச்சே திஸ்ஸோ விஜ்ஜா, அப்பேகச்சே ச²ளபி⁴ஞ்ஞா, அப்பேகச்சே சதஸ்ஸோ படிஸம்பி⁴தா³ அதி⁴க³ச்ச²ந்தி. தே தி³ஸ்வா லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோபி ஸேகோ² ஸமானோ காலம் ஞத்வா அத்தனோ சித்தகல்லதஞ்ச ஸல்லேக²ஞ்ச பச்சவேக்கி²த்வா த⁴ம்மஸேனாபதிம் உபஸங்கமித்வா கதபடிஸந்தா²ரோ ஸம்மோத³மானோ த⁴ம்மதே³ஸனம் யாசி. ஸோபிஸ்ஸ அஜ்ஜா²ஸயஸ்ஸ அனுரூபம் கத²ம் கதே²ஸி. தேன வுத்தம் – ‘‘தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோ ஆயஸ்மந்தம் லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யம் அனேகபரியாயேன த⁴ம்மியா கதா²ய ஸந்த³ஸ்ஸேதீ’’திஆதி³.

தத்த² அனேகபரியாயேனாதி ‘‘இதிபி பஞ்சக்க²ந்தா⁴ அனிச்சா, இதிபி து³க்கா², இதிபி அனத்தா’’தி ஏவம் அனேகேஹி காரணேஹி. த⁴ம்மியா கதா²யாதி பஞ்சன்னம் உபாதா³னக்க²ந்தா⁴னம் உத³யப்³ப³யாதி³பகாஸனியா த⁴ம்மியா கதா²ய. ஸந்த³ஸ்ஸேதீதி தானியேவ அனிச்சாதி³லக்க²ணானி உத³யப்³ப³யாதி³கே ச ஸம்மா த³ஸ்ஸேதி, ஹத்தே²ன க³ஹேத்வா விய பச்சக்க²தோ த³ஸ்ஸேதி. ஸமாத³பேதீதி தத்த² லக்க²ணாரம்மணிகம் விபஸ்ஸனம் ஸம்மா ஆத³பேதி, யதா² வீதி²படிபன்னா ஹுத்வா பவத்ததி, ஏவம் க³ண்ஹாபேதி. ஸமுத்தேஜேதீதி விபஸ்ஸனாய ஆரத்³தா⁴ய ஸங்கா²ரானம் உத³யப்³ப³யாதீ³ஸு உபட்ட²ஹந்தேஸு யதா²காலம் பக்³க³ஹனிக்³க³ஹஸமுபேக்க²ணேஹி போ³ஜ்ஜ²ங்கா³னம் அனுபவத்தனேன பா⁴வனம் மஜ்ஜி²மம் வீதி²ம் ஓதாரேத்வா யதா² விபஸ்ஸனாஞாணம் ஸூரம் பஸன்னம் ஹுத்வா வஹதி, ஏவம் இந்த்³ரியானம் விஸத³பா⁴வகரணேன விபஸ்ஸனாசித்தம் ஸம்மா உத்தேஜேதி, விஸதா³பனவஸேன வோத³பேதி. ஸம்பஹம்ஸேதீதி ததா² பவத்தியமானாய விபஸ்ஸனாய ஸமப்பவத்தபா⁴வனாவஸேன சேவ உபரிலத்³த⁴ப்³ப³பா⁴வனாப³லேன ச சித்தம் ஸம்மா பஹம்ஸேதி, லத்³த⁴ஸ்ஸாத³வஸேன வா ஸுட்டு² தோஸேதி. அனுபாதா³ய ஆஸவேஹி சித்தம் விமுச்சீதி யதா² யதா² த⁴ம்மஸேனாபதி த⁴ம்மம் தே³ஸேதி, ததா² ததா² தத²லக்க²ணம் விபஸ்ஸந்தஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ ச தே³ஸனானுபா⁴வேன, அத்தனோ ச உபனிஸ்ஸயஸம்பத்தியா ஞாணஸ்ஸ பரிபாகம் க³தத்தா தே³ஸனானுஸாரேன ஞாணே அனுபவத்தந்தே காமாஸவாதீ³ஸு கஞ்சி ஆஸவம் அக்³க³ஹேத்வா மக்³க³படிபாடியாவ அனவஸேஸதோ சித்தம் விமுச்சி, அரஹத்தப²லம் ஸச்சா²காஸீதி அத்தோ².

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் ஆயஸ்மதோ லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யஸ்ஸ அஞ்ஞாராத⁴னஸங்கா²தம் அத்த²ம் ஸப்³பா³காரதோ விதி³த்வா தத³த்த²தீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² உத்³த⁴ந்தி ரூபதா⁴துயா அரூபதா⁴துயா ச. அதோ⁴தி காமதா⁴துயா. ஸப்³ப³தீ⁴தி ஸப்³ப³ஸ்மிம்பி ஸங்கா²ரக³தே. விப்பமுத்தோதி புப்³ப³பா⁴கே³ விக்க²ம்ப⁴னவிமுத்தியா அபரபா⁴கே³ ஸமுச்சே²த³படிபஸ்ஸத்³தி⁴விமுத்தீஹி ஸப்³ப³ப்பகாரேன விமுத்தோ. ஏத்த² ச உத்³த⁴ம் விப்பமுத்தோதி ஏதேன பஞ்சுத்³த⁴ம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனபஹானம் த³ஸ்ஸேதி. அதோ⁴ விப்பமுத்தோதி ஏதேன பஞ்சோரம்பா⁴கி³யஸம்யோஜனபஹானம். ஸப்³ப³தி⁴ விப்பமுத்தோதி ஏதேன அவஸிட்ட²ஸப்³பா³குஸலபஹானம் த³ஸ்ஸேதி. அத² வா உத்³த⁴ந்தி அனாக³தகாலக்³க³ஹணம். அதோ⁴தி அதீதகாலக்³க³ஹணம். உப⁴யக்³க³ஹணேனேவ தது³ப⁴யபடிஸம்யுத்தத்தா பச்சுப்பன்னோ அத்³தா⁴ க³ஹிதோ ஹோதி, தத்த² அனாக³தகாலக்³க³ஹணேன அனாக³தக்க²ந்தா⁴யதனதா⁴துயோ க³ஹிதா. ஸேஸபதே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸப்³ப³தீ⁴தி காமபே⁴தா³தி³கே ஸப்³ப³ஸ்மிம் ப⁴வே. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – அனாக³தோ அதீதோ பச்சுப்பன்னோதி ஏவம் தியத்³த⁴ஸங்க³ஹிதே ஸப்³ப³ஸ்மிம் ப⁴வே விப்பமுத்தோதி.

அயம்ஹமஸ்மீதி அனானுபஸ்ஸீதி யோ ஏவம் விப்பமுத்தோ, ஸோ ரூபவேத³னாதீ³ஸு ‘‘அயம் நாம த⁴ம்மோ அஹமஸ்மீ’’தி தி³ட்டி²மானமஞ்ஞனாவஸேன ஏவம் நானுபஸ்ஸதி. தஸ்ஸ ததா² த³ஸ்ஸனே காரணம் நத்தீ²தி அதி⁴ப்பாயோ. அத² வா அயம்ஹமஸ்மீதி அனானுபஸ்ஸீதி இத³ம் யதா²வுத்தாய விமுத்தியா அதி⁴க³முபாயதீ³பனம். தியத்³த⁴ஸங்க³ஹிதே தேபூ⁴மகே ஸங்கா²ரே ‘‘ஏதம் மம, ஏஸோஹமஸ்மி, ஏஸோ மே அத்தா’’தி பவத்தனஸபா⁴வாய மஞ்ஞனாய அனதி⁴ட்டா²னம் கத்வா ‘‘நேதம் மம, நேஸோஹமஸ்மி, ந மே ஸோ அத்தா’’தி ஏவம் உப்பஜ்ஜமானா யா புப்³ப³பா⁴க³வுட்டா²னகா³மினீ விபஸ்ஸனா, ஸா விமுத்தியா பத³ட்டா²னம். ஏவம் விமுத்தோ உத³தாரி ஓக⁴ம், அதிண்ணபுப்³ப³ம் அபுனப்³ப⁴வாயாதி ஏவம் த³ஸஹி ஸம்யோஜனேஹி ஸப்³பா³குஸலேஹி ச ஸப்³ப³தா² விமுத்தோ அரஹா அரியமக்³கா³தி⁴க³மனதோ புப்³பே³ ஸுபினந்தேபி அதிண்ணபுப்³ப³ம் காமோகோ⁴ ப⁴வோகோ⁴ தி³ட்டோ²கோ⁴ அவிஜ்ஜோகோ⁴தி இமம் சதுப்³பி³த⁴ம் ஓக⁴ம், ஸம்ஸாரமஹோக⁴மேவ வா அபுனப்³ப⁴வாய அனுபாதி³ஸேஸாய நிப்³பா³னாய உத³தாரி உத்திண்ணோ, உத்தரித்வா பாரே டி²தோதி அத்தோ².

பட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

2. து³தியலகுண்ட³கப⁴த்³தி³யஸுத்தவண்ணனா

62. து³தியே ஸேக²ம் மஞ்ஞமானோதி ‘‘ஸேகோ² அய’’ந்தி மஞ்ஞமானோ. தத்ராயம் வசனத்தோ² – ஸிக்க²தீதி ஸேகோ². கிம் ஸிக்க²தி? அதி⁴ஸீலம் அதி⁴சித்தம் அதி⁴பஞ்ஞஞ்ச. அத² வா ஸிக்க²னம் ஸிக்கா², ஸா ஏதஸ்ஸ ஸீலந்தி ஸேகோ². ஸோ ஹி அபரியோஸிதஸிக்க²த்தா தத³தி⁴முத்தத்தா ச ஏகந்தேன ஸிக்க²னஸீலோ, ந பரினிட்டி²தஸிக்கோ² அஸேகோ² விய தத்த² படிப்பஸ்ஸத்³து⁴ஸ்ஸுக்கோ, நாபி விஸ்ஸட்ட²ஸிக்கோ² பசுரஜனோ விய தத்த² அனதி⁴முத்தோ. அத² வா அரியாய ஜாதியா தீஸு ஸிக்கா²ஸு ஜாதோ, தத்த² வா ப⁴வோதி ஸேகோ². பி⁴ய்யோஸோமத்தாயாதி பமாணதோ உத்தரி, பமாணம் அதிக்கமித்வா அதி⁴கதரந்தி அத்தோ². ஆயஸ்மா ஹி லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோ பட²மஸுத்தே வுத்தேன விதி⁴னா பட²மோவாதே³ன யதா²னிஸின்னோவ ஆஸவக்க²யப்பத்தோ. த⁴ம்மஸேனாபதி பன தஸ்ஸ தம் அரஹத்தப்பத்திம் அனாவஜ்ஜனேன அஜானித்வா ‘‘ஸேகோ²யேவா’’தி மஞ்ஞமானோ அப்பம் யாசிதோ ப³ஹும் த³த³மானோ உளாரபுரிஸோ விய பி⁴ய்யோ பி⁴ய்யோ அனேகபரியாயேன ஆஸவக்க²யாய த⁴ம்மம் கதே²தியேவ. ஆயஸ்மாபி லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோ ‘‘கதகிச்சோ தா³னாஹம், கிம் இமினா ஓவாதே³னா’’தி அசிந்தேத்வா ஸத்³த⁴ம்மகா³ரவேன புப்³பே³ விய ஸக்கச்சம் ஸுணாதியேவ. தம் தி³ஸ்வா ப⁴க³வா க³ந்த⁴குடியம் நிஸின்னோயேவ பு³த்³தா⁴னுபா⁴வேன யதா² த⁴ம்மஸேனாபதி தஸ்ஸ கிலேஸக்க²யம் ஜானாதி, ததா² கத்வா இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி. தேன வுத்தம் ‘‘தேன கோ² பன ஸமயேனா’’திஆதி³. தத்த² யம் வத்தப்³ப³ம், தம் அனந்தரஸுத்தே வுத்தமேவ.

கா³தா²யம் பன அச்சே²ச்சி² வட்டந்தி அனவஸேஸதோ கிலேஸவட்டம் ஸமுச்சி²ந்தி³, சி²ன்னே ச கிலேஸவட்டே கம்மவட்டம்பி சி²ன்னமேவ. ப்³யகா³ நிராஸந்தி ஆஸா வுச்சதி தண்ஹா, நத்தி² ஏத்த² ஆஸாதி நிராஸம், நிப்³பா³னம். தம் நிராஸம் விஸேஸேன அகா³ அதி⁴க³தோதி ப்³யகா³, அக்³க³மக்³க³ஸ்ஸ அதி⁴க³தத்தா புன அதி⁴க³மகாரணேன வினா அதி⁴க³தோதி அத்தோ². யஸ்மா தண்ஹா து³க்க²ஸமுத³யபூ⁴தா, தாய பஹீனாய அப்பஹீனோ நாம கிலேஸோ நத்தி², தஸ்மாஸ்ஸ தண்ஹாபஹானம் ஸவிஸேஸம் கத்வா த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘விஸுக்கா² ஸரிதா ந ஸந்த³தீ’’தி ஆஹ. தஸ்ஸத்தோ² – சதுத்த²ஸூரியபாதுபா⁴வேன விய மஹானதி³யோ சதுத்த²மக்³க³ஞாணுப்பாதே³ன அனவஸேஸதோ விஸுக்கா² விஸோஸிதா தண்ஹாஸரிதா நதீ³ ந ஸந்த³தி, இதோ பட்டா²ய ந பவத்ததி. தண்ஹா ஹி ‘‘ஸரிதா’’தி வுச்சதி. யதா²ஹ – ‘‘ஸரிதானி ஸினேஹிதானி ச, ஸோமனஸ்ஸானி ப⁴வந்தி ஜந்துனோ’’தி (த⁴. ப. 341), ‘‘ஸரிதா விஸத்திகா’’தி (த⁴. ஸ. 1065; மஹானி. 3) ச. சி²ன்னம் வட்டம் ந வத்ததீதி ஏவம் கிலேஸவட்டஸமுச்சே²தே³ன சி²ன்னம் வட்டம் அனுப்பாத³த⁴ம்மதம் அவிபாகத⁴ம்மதஞ்ச ஆபாத³னேன உபச்சி²ன்னம் கம்மவட்டம் ந வத்ததி ந பவத்ததி. ஏஸேவந்தோ து³க்க²ஸ்ஸாதி யதே³தம் ஸப்³ப³ஸோ கிலேஸவட்டாபா⁴வதோ கம்மவட்டஸ்ஸ அப்பவத்தனம், ஸோ ஆயதிம் விபாகவட்டஸ்ஸ ஏகம்ஸேனேவ அனுப்பாதோ³ ஏவ ஸகலஸ்ஸாபி ஸம்ஸாரது³க்க²ஸ்ஸ அந்தோ பரிச்சே²தோ³ பரிவடுமபா⁴வோதி.

து³தியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

3. பட²மஸத்தஸுத்தவண்ணனா

63. ததியே காமேஸூதி வத்து²காமேஸு. அதிவேலந்தி வேலம் அதிக்கமித்வா. ஸத்தாதி அயோனிஸோமனஸிகாரப³ஹுலதாய விஜ்ஜமானம்பி ஆதீ³னவம் அனோலோகேத்வா அஸ்ஸாத³மேவ ஸரித்வா ஸஜ்ஜனவஸேன ஸத்தா, ஆஸத்தா லக்³கா³தி அத்தோ². ரத்தாதி வத்த²ம் விய ரங்க³ஜாதேன சித்தஸ்ஸ விபரிணாமகரணேன ச²ந்த³ராகே³ன ரத்தா ஸாரத்தா. கி³த்³தா⁴தி அபி⁴கங்க²னஸபா⁴வேன அபி⁴ஜ்ஜ²னேன கி³த்³தா⁴ கே³த⁴ம் ஆபன்னா. க³தி⁴தாதி ராக³முச்சி²தா விய து³ம்மோசனீயபா⁴வேன தத்த² படிப³த்³தா⁴. முச்சி²தாதி கிலேஸவஸேன விஸஞ்ஞீபூ⁴தா விய அனஞ்ஞகிச்சா முச்ச²ம் மோஹம் ஆபன்னா. அஜ்ஜோ²பன்னாதி அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணே விய கத்வா கி³லித்வா பரினிட்ட²பேத்வா டி²தா. ஸம்மத்தகஜாதாதி காமேஸு பாதப்³யதம் ஆபஜ்ஜந்தா அப்பஸுக²வேத³னாய ஸம்மத்தகா ஸுட்டு² மத்தகா ஜாதா. ‘‘ஸம்மோத³கஜாதா’’திபி பாடோ², ஜாதஸம்மோத³னா உப்பன்னபஹம்ஸாதி அத்தோ². ஸப்³பே³ஹிபி பதே³ஹி தேஸம் தண்ஹாதி⁴பன்னதம்யேவ வத³தி. ஏத்த² ச பட²மம் ‘‘காமேஸூ’’தி வத்வா புனபி ‘‘காமேஸூ’’தி வசனம் தேஸம் ஸத்தானம் தத³தி⁴முத்திதீ³பனத்த²ம். தேன ஸப்³பி³ரியாபதே²ஸு காமகு³ணஸமங்கி³னோ ஹுத்வா ததா³ விஹரிம்ஸூதி த³ஸ்ஸேதி.

தஸ்மிஞ்ஹி ஸமயே ட²பேத்வா அரியஸாவகே ஸப்³பே³ ஸாவத்தி²வாஸினோ உஸ்ஸவம் கோ⁴ஸேத்வா யதா²விப⁴வம் ஆபானபூ⁴மிம் ஸஜ்ஜேத்வா பு⁴ஞ்ஜந்தா பிவந்தா ஆவி சேவ ரஹோ ச காமே பரிபு⁴ஞ்ஜந்தா இந்த்³ரியானி பரிசாரேந்தா காமேஸு பாதப்³யதம் ஆபஜ்ஜிம்ஸு. பி⁴க்கூ² ஸாவத்தி²யம் பிண்டா³ய சரந்தா தத்த² தத்த² கே³ஹே ஆராமுய்யானாதீ³ஸு ச மனுஸ்ஸே உஸ்ஸவம் கோ⁴ஸேத்வா காமனின்னே ததா² படிபஜ்ஜந்தே தி³ஸ்வா ‘‘விஹாரம் க³ந்த்வா ஸண்ஹஸுகு²மம் த⁴ம்மம் லபி⁴ஸ்ஸாமா’’தி ப⁴க³வதோ ஏதமத்த²ம் ஆரோசேஸும். தேன வுத்தம் – ‘‘அத² கோ² ஸம்ப³ஹுலா பி⁴க்கூ²…பே… காமேஸு விஹரந்தீ’’தி.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் தேஸம் மனுஸ்ஸானம் ஆபானபூ⁴மிரமணீயேஸு மஹாபரிளாஹேஸு அனேகானத்தா²னுப³ந்தே⁴ஸு கோ⁴ராஸய்ஹகடுகப²லேஸு காமேஸு அனாதீ³னவத³ஸ்ஸிதம் ஸப்³பா³காரதோ விதி³த்வா காமானஞ்சேவ கிலேஸானஞ்ச ஆதீ³னவவிபா⁴வனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² காமேஸு ஸத்தாதி வத்து²காமேஸு கிலேஸகாமேன ரத்தா மத்தா ஸத்தா விஸத்தா லக்³கா³ லக்³கி³தா ஸம்யுத்தா. காமஸங்க³ஸத்தாதி தாயேவ காமஸத்தியா வத்து²காமேஸு ராக³ஸங்கே³ன சேவ தி³ட்டி²மானதோ³ஸஅவிஜ்ஜாஸங்கே³ஹி ச ஸத்தா ஆஸத்தா. ஸம்யோஜனே வஜ்ஜமபஸ்ஸமானாதி கம்மவட்டம் விபாகவட்டேன, ப⁴வாதி³கே வா ப⁴வந்தராதீ³ஹி, ஸத்தே வா து³க்கே²ஹி ஸம்யோஜனதோ ப³ந்த⁴னதோ ஸம்யோஜனனாமகே காமராகா³தி³கிலேஸஜாதே ஸம்யோஜனீயேஸு த⁴ம்மேஸு அஸ்ஸாதா³னுபஸ்ஸிதாய வட்டது³க்க²மூலபா⁴வாதி³கம் வஜ்ஜம் தோ³ஸம் ஆதீ³னவம் அபஸ்ஸந்தா. ந ஹி ஜாது ஸம்யோஜனஸங்க³ஸத்தா, ஓக⁴ம் தரேய்யும் விபுலம் மஹந்தந்தி ஏவம் ஆதீ³னவத³ஸ்ஸனாபா⁴வேன ஸம்யோஜனஸபா⁴வேஸு ஸங்கே³ஸு, ஸம்யோஜனஸங்கா²தேஹி வா ஸங்கே³ஹி தேஸம் விஸயேஸு தேபூ⁴மகத⁴ம்மேஸு ஸத்தா விபுலவிஸயதாய அனாதி³காலதாய ச விபுலம் வித்தி²ண்ணம் மஹந்தஞ்ச காமாதி³ஓக⁴ம், ஸம்ஸாரோக⁴மேவ வா ந கதா³சி தரேய்யும், ஏகம்ஸேனேவ தஸ்ஸ ஓக⁴ஸ்ஸ பாரம் ந க³ச்சே²ய்யுந்தி அத்தோ².

ததியஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

4. து³தியஸத்தஸுத்தவண்ணனா

64. சதுத்தே² அந்தீ⁴கதாதி காமா நாம அனந்த⁴ம்பி அந்த⁴ம் கரோந்தி.

யதா²ஹ –

‘‘லுத்³தோ⁴ அத்த²ம் ந ஜானாதி, லுத்³தோ⁴ த⁴ம்மம் ந பஸ்ஸதி;

அந்த⁴தமம் ததா³ ஹோதி, யம் லோபோ⁴ ஸஹதே நர’’ந்தி. (இதிவு. 88; மஹானி. 5; சூளனி. க²க்³க³விஸாணஸுத்தனித்³தே³ஸ 128) –

தஸ்மா காமேன அனந்தா⁴பி அந்தா⁴ கதாதி அந்தீ⁴கதா. ஸேஸம் அனந்தரஸுத்தே வுத்தனயமேவ. தத்த² ஹி மனுஸ்ஸானம் பவத்தி பி⁴க்கூ²ஹி தி³ஸ்வா ப⁴க³வதோ ஆரோசிதா, இத⁴ ப⁴க³வதா ஸாமம்யேவ தி³ட்டா²தி அயமேவ விஸேஸோ. ஸத்தா² ஸாவத்தி²தோ நிக்க²மித்வா ஜேதவனம் க³ச்ச²ந்தோ அந்தராமக்³கே³ அசிரவதியம் நதி³யம் மச்ச²ப³ந்தே⁴ஹி ஓட்³டி³தம் குமினம் பவிஸித்வா நிக்க²ந்தும் அஸக்கோந்தே ப³ஹூ மச்சே² பஸ்ஸி, ததோ அபரபா⁴கே³ ஏகம் கீ²ரபகம் வச்ச²ம் கோ³ரவம் கத்வா அனுப³ந்தி⁴த்வா த²ஞ்ஞபிபாஸாய கீ³வம் பஸாரேத்வா மாது அந்தரஸத்தி²யம் முக²ம் உபனேந்தம் பஸ்ஸி. அத² ப⁴க³வா விஹாரம் பவிஸித்வா பாதே³ பக்கா²லேத்வா பஞ்ஞத்தவரபு³த்³தா⁴ஸனே நிஸின்னோ பச்சி²மம் வத்து²த்³வயம் புரிமஸ்ஸ உபமானபா⁴வேன க³ஹேத்வா இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² காமந்தா⁴தி வத்து²காமேஸு கிலேஸகாமேன அந்தா⁴ விசக்கு²கா கதா. ஜாலஸஞ்ச²ன்னாதி ஸகத்தபா⁴வபரத்தபா⁴வேஸு அஜ்ஜ²த்திகபா³ஹிராயதனேஸு, தன்னிஸ்ஸிதேஸு ச த⁴ம்மேஸு அதீதாதி³வஸேன அனேகபே⁴த³பி⁴ன்னேஸு ஹேட்டு²பரியவஸேன அபராபரம் உப்பத்தியா அந்தோக³தா⁴னம் அனத்தா²வஹதோ ச ஜாலபூ⁴தாய தண்ஹாய ஸுகு²மச்சி²த்³தே³ன ஜாலேன பரிவுதோ விய உத³கரஹதோ³ ஸஞ்ச²ன்னா பலிகு³ண்டி²தா அஜ்ஜோ²த்த²டா. தண்ஹாச²த³னசா²தி³தாதி தண்ஹாஸங்கா²தேன ச²த³னேன ஸேவாலபணகேன விய உத³கம் சா²தி³தா, படிச்ச²ன்னா பிஹிதாதி அத்தோ². பத³த்³வயேனாபி காமச்ச²ந்த³னீவரணனிவாரிதகுஸலசித்தாசாரதம் த³ஸ்ஸேதி.

பமத்தப³ந்து⁴னா ப³த்³தா⁴தி கிலேஸமாரேன தே³வபுத்தமாரேன ச ப³த்³தா⁴. யத³க்³கே³ன ஹி கிலேஸமாரேன ப³த்³தா⁴, தத³க்³கே³ன தே³வபுத்தமாரேனபி ப³த்³தா⁴ நாம ஹோந்தி. வுத்தஞ்ஹேதம் –

‘‘அந்தலிக்க²சரோ பாஸோ, ய்வாயம் சரதி மானஸோ;

தேன தம் பா³த⁴யிஸ்ஸாமி, ந மே ஸமண மோக்க²ஸீ’’தி. (ஸம். நி. 1.151; மஹாவ. 33);

நமுசி கண்ஹோ பமத்தப³ந்தூ⁴தி தீணி மாரஸ்ஸ நாமானி. தே³வபுத்தமாரோபி ஹி கிலேஸமாரோ விய அனத்தே²ன பமத்தே ஸத்தே ப³ந்த⁴தீதி பமத்தப³ந்து⁴. ‘‘பமத்தா ப³ந்த⁴னே ப³த்³தா⁴’’திபி பட²ந்தி. தத்த² ப³ந்த⁴னேதி காமகு³ணப³ந்த⁴னேதி அத்தோ². ப³த்³தா⁴தி நியமிதா. யதா² கிம்? மச்சா²வ குமினாமுகே² யதா² நாம மச்ச²ப³ந்த⁴கேன ஓட்³டி³தஸ்ஸ குமினஸ்ஸ முகே² பவிட்டா² மச்சா² தேன ப³த்³தா⁴ ஹுத்வா மரணமன்வேந்தி பாபுணந்தி, ஏவமேவ மாரேன ஓட்³டி³தேன காமகு³ணப³ந்த⁴னேன ப³த்³தா⁴ இமே ஸத்தா ஜராமரணமன்வேந்தி. வச்சோ² கீ²ரபகோவ மாதரம் யதா² கீ²ரபாயீ தருணவச்சோ² அத்தனோ மாதரம் அன்வேதி அனுக³ச்ச²தி, ந அஞ்ஞம் ஏவம் மாரப³ந்த⁴னப³த்³தா⁴ ஸத்தா ஸம்ஸாரே பரிப்³ப⁴மந்தா மரணமேவ அன்வேந்தி அனுக³ச்ச²ந்தி, ந அஜரம் அமரணம் நிப்³பா³னந்தி அதி⁴ப்பாயோ.

சதுத்த²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

5. அபரலகுண்ட³கப⁴த்³தி³யஸுத்தவண்ணனா

65. பஞ்சமே ஸம்ப³ஹுலானம் பி⁴க்கூ²னம் பிட்டி²தோ பிட்டி²தோதி ஆயஸ்மா லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோ ஏகதி³வஸம் ஸம்ப³ஹுலேஹி பி⁴க்கூ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் கா³மந்தரேன பிண்டா³ய சரித்வா கதப⁴த்தகிச்சோ பத்தம் வோத³கம் கத்வா த²விகாய பக்கி²பித்வா அம்ஸே லக்³கே³த்வா சீவரம் ஸங்க⁴ரித்வா தம்பி வாமம்ஸே ட²பேத்வா பாஸாதி³கேன அபி⁴க்கந்தேன படிக்கந்தேன ஆலோகிதேன விலோகிதேன ஸமிஞ்ஜிதேன பஸாரிதேன ஓக்கி²த்தசக்கு² இரியாபத²ஸம்பன்னோ அத்தனோ ஸதிபஞ்ஞாவேபுல்லம் பகாஸேந்தோ விய ஸதிஸம்பஜஞ்ஞம் ஸூபட்டி²தம் கத்வா ஸமாஹிதேன சித்தேன பதே³ பத³ம் நிக்கி²பந்தோ க³ச்ச²தி, க³ச்ச²ந்தோ ச பி⁴க்கூ²னம் பச்ச²தோ பச்ச²தோ க³ச்ச²தி தேஹி பி⁴க்கூ²ஹி அஸம்மிஸ்ஸோ. கஸ்மா? அஸம்ஸட்ட²விஹாரிதாய. அபிச தஸ்ஸாயஸ்மதோ ரூபம் பரிபூ⁴தம் பரிப⁴வட்டா²னீயம் புது²ஜ்ஜனா ஓஹீளேந்தி. தே²ரோ தம் ஜானித்வா பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ க³ச்ச²தி ‘‘மா இமே மம் நிஸ்ஸாய அபுஞ்ஞம் பஸவிம்ஸூ’’தி. ஏவம் தே பி⁴க்கூ² ச தே²ரோ ச ஸாவத்தி²ம் பத்வா விஹாரம் பவிஸித்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமந்தி. தேன வுத்தம் – ‘‘தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யோ’’திஆதி³.

தத்த² து³ப்³ப³ண்ணந்தி விரூபம். தேனஸ்ஸ வண்ணஸம்பத்தியா ஸண்டா²னஸம்பத்தியா ச அபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. து³த்³த³ஸிகந்தி அபாஸாதி³கத³ஸ்ஸனம். தேனஸ்ஸ அனுப்³யஞ்ஜனஸம்பத்தியா ஆகாரஸம்பத்தியா ச அபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. ஓகோடிமகந்தி ரஸ்ஸம். இமினா ஆரோஹஸம்பத்தியா அபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. யேபு⁴ய்யேன பி⁴க்கூ²னம் பரிபூ⁴தரூபந்தி புது²ஜ்ஜனபி⁴க்கூ²ஹி ஓஹீளிதரூபம். புது²ஜ்ஜனா ஏகச்சே ச²ப்³ப³க்³கி³யாத³யோ தஸ்ஸாயஸ்மதோ கு³ணம் அஜானந்தா ஹத்த²கண்ணசூளிகாதீ³ஸு க³ண்ஹந்தா பராமஸந்தா கீளந்தா பரிப⁴வந்தி, ந அரியா, கல்யாணபுது²ஜ்ஜனா வா.

பி⁴க்கூ² ஆமந்தேஸீதி கஸ்மா ஆமந்தேஸி? தே²ரஸ்ஸ கு³ணம் பகாஸேதும். ஏவம் கிர ப⁴க³வதோ அஹோஸி ‘‘இமே பி⁴க்கூ² மம புத்தஸ்ஸ மஹானுபா⁴வதம் ந ஜானந்தி, தேன தம் பரிப⁴வந்தி, தம் நேஸம் தீ³க⁴ரத்தம் அஹிதாய து³க்கா²ய ப⁴விஸ்ஸதி, ஹந்தா³ஹம் இமஸ்ஸ கு³ணே பி⁴க்கூ²னம் பகாஸேத்வா பரிப⁴வதோ நம் மோசேஸ்ஸாமீ’’தி.

பஸ்ஸத² நோதி பஸ்ஸத² நு. ந ச ஸா ஸமாபத்தி ஸுலப⁴ரூபா, யா தேன பி⁴க்கு²னா அஸமாபன்னபுப்³பா³தி ரூபஸமாபத்தி அரூபஸமாபத்தி ப்³ரஹ்மவிஹாரஸமாபத்தி நிரோத⁴ஸமாபத்தி ப²லஸமாபத்தீதி ஏவம் பபே⁴தா³ ஸாவகஸாதா⁴ரணா யா காசி ஸமாபத்தியோ நாம, தாஸு ஏகாபி ஸமாபத்தி ந ஸுலப⁴ரூபா, து³ல்லபா⁴, நத்தி²யேவ ஸா தேன லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யேன பி⁴க்கு²னா அஸமாபன்னபுப்³பா³. ஏதேனஸ்ஸ யம் வுத்தம். ‘‘மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ’’தி, தத்த² மஹித்³தி⁴கதம் பகாஸேத்வா இதா³னி மஹானுபா⁴வதம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘யஸ்ஸ சத்தா²யா’’திஆதி³மாஹ. தம் ஹேட்டா² வுத்தனயமேவ. ஏத்த² ச ப⁴க³வா ‘‘ஏஸோ, பி⁴க்க²வே, பி⁴க்கூ²’’திஆதி³னா, ‘‘பி⁴க்க²வே, அயம் பி⁴க்கு² ந யோ வா ஸோ வா து³ப்³ப³ண்ணோ து³த்³த³ஸிகோ ஓகோடிமகோதி பி⁴க்கூ²னம் பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ ஆக³ச்ச²தீதி ச ஏத்தகேன ந ஓஞ்ஞாதப்³போ³, அத² கோ² மஹித்³தி⁴கோ மஹானுபா⁴வோ, யம்கிஞ்சி ஸாவகேன பத்தப்³ப³ம், ஸப்³ப³ம் தம் தேன அனுப்பத்தம், தஸ்மா தம் பாஸாணச்ச²த்தம் விய க³ரும் கத்வா ஓலோகேத², தம் வோ தீ³க⁴ரத்தம் ஹிதாய ஸுகா²ய ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி த³ஸ்ஸேதி.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் ஆயஸ்மதோ லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யஸ்ஸ மஹித்³தி⁴கதாமஹானுபா⁴வதாதி³பே⁴த³ம் கு³ணராஸிம் ஸப்³பா³காரதோ ஜானித்வா தத³த்த²தீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² நேலங்கோ³தி ஏலம் வுச்சதி தோ³ஸோ, நாஸ்ஸ ஏலந்தி நேலம். கிம் பன தம்? ஸுபரிஸுத்³த⁴ஸீலம். தஞ்ஹி நித்³தோ³ஸட்டே²ன இத⁴ ‘‘நேல’’ந்தி அதி⁴ப்பேதம். தம் நேலம் பதா⁴னபூ⁴தம் அங்க³ம் ஏதஸ்ஸாதி நேலங்கோ³. ஸோ யம் ‘‘ரதோ²’’தி வக்க²தி, தேன ஸம்ப³ந்தோ⁴, தஸ்மா ஸுபரிஸுத்³த⁴ஸீலங்கோ³தி அத்தோ². அரஹத்தப²லஸீலஞ்ஹி இதா⁴தி⁴ப்பேதம். ஸேதோ பச்சா²தோ³ ஏதஸ்ஸாதி ஸேதபச்சா²தோ³. பச்சா²தோ³தி ரத²ஸ்ஸ உபரி அத்த²ரிதப்³ப³கம்ப³லாதி³. ஸோ பன ஸுபரிஸுத்³த⁴த⁴வலபா⁴வேன ஸேதோ வா ஹோதி ரத்தனீலாதீ³ஸு வா அஞ்ஞதரோ. இத⁴ பன அரஹத்தப²லவிமுத்தியா அதி⁴ப்பேதத்தா ஸுபரிஸுத்³த⁴பா⁴வம் உபாதா³ய ‘‘ஸேதபச்சா²தோ³’’தி வுத்தம் யதா² அஞ்ஞத்ராபி ‘‘ரதோ² ஸீலபரிக்கா²ரோ’’தி. ஏகோ ஸதிஸங்கா²தோ அரோ ஏதஸ்ஸாதி ஏகாரோ. வத்ததீதி பவத்ததி. ரதோ²தி தே²ரஸ்ஸ அத்தபா⁴வம் ஸந்தா⁴ய வத³தி.

அனீக⁴ந்தி நித்³து³க்க²ம், கோ²ப⁴விரஹிதம் யானம் விய கிலேஸபரிகோ²ப⁴விரஹிதந்தி அத்தோ². ஆயந்தந்தி ஸம்ப³ஹுலானம் பி⁴க்கூ²னம் பிட்டி²தோ பிட்டி²தோ ஆக³ச்ச²ந்தம். சி²ன்னஸோதந்தி பச்சி²ன்னஸோதம். பகதிரத²ஸ்ஸ ஹி ஸுக²பவத்தனத்த²ம் அக்க²ஸீஸேஸு நாபி⁴யஞ்ச உபலித்தானம் ஸப்பிதேலாதீ³னம் ஸோதோ ஸவனம் ஸந்த³னம் ஹோதி, தேன ஸோ அச்சி²ன்னஸோதோ நாம ஹோதி. அயம் பன ச²த்திம்ஸதியா ஸோதானம் அனவஸேஸதோ பஹீனத்தா சி²ன்னஸோதோ நாம ஹோதி, தம் சி²ன்னஸோதம். நத்தி² ஏதஸ்ஸ ப³ந்த⁴னந்தி அப³ந்த⁴னோ. ரதூ²பத்த²ரஸ்ஸ ஹி அக்கே²ன ஸத்³தி⁴ம் நிச்சலபா⁴வகரணத்த²ம் ப³ஹூனி ப³ந்த⁴னானி ஹோந்தி, தேன ஸோ ஸப³ந்த⁴னோ. அயம் பன ஸப்³ப³ஸம்யோஜனப³ந்த⁴னானம் அனவஸேஸதோ பரிக்கீ²ணத்தா அப³ந்த⁴னோ, தம் அப³ந்த⁴னம். பஸ்ஸாதி ப⁴க³வா தே²ரஸ்ஸ கு³ணேஹி ஸோமனஸ்ஸப்பத்தோ ஹுத்வா அத்தானம் வத³தி.

இதி ஸத்தா² ஆயஸ்மந்தம் லகுண்ட³கப⁴த்³தி³யம் அரஹத்தப²லஸீஸேன ஸுசக்கம், அரஹத்தப²லவிமுத்தியா ஸுஉத்தரச்ச²த³ம், ஸூபட்டி²தாய ஸதியா ஸ்வாரம், கிலேஸபரிகோ²பா⁴பா⁴வேன அபரிகோ²ப⁴ம், தண்ஹூபலேபாபா⁴வேன அனுபலேபம், ஸம்யோஜனாதீ³னம் அபா⁴வேன அப³ந்த⁴னம் ஸுபரிக்கி²த்தம் ஸுயுத்தம் ஆஜஞ்ஞரத²ம் கத்வா த³ஸ்ஸேதி.

பஞ்சமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

6. தண்ஹாஸங்க²யஸுத்தவண்ணனா

66. ச²ட்டே² அஞ்ஞாஸிகோண்ட³ஞ்ஞோதி ஏத்த² கோண்ட³ஞ்ஞோதி தஸ்ஸாயஸ்மதோ கோ³த்ததோ ஆக³தனாமம். ஸாவகேஸு பன ஸப்³ப³பட²மம் அரியஸச்சானி படிவிஜ்ஜீ²தி ப⁴க³வதா ‘‘அஞ்ஞாஸி வத, போ⁴, கோண்ட³ஞ்ஞோ’’தி (மஹாவ. 17; ஸம். நி. 5.1081) வுத்தஉதா³னவஸேன தே²ரோ ஸாஸனே ‘‘அஞ்ஞாஸிகோண்ட³ஞ்ஞோ’’த்வேவ பஞ்ஞாயித்த². தண்ஹாஸங்க²யவிமுத்திந்தி தண்ஹா ஸங்கீ²யதி பஹீயதி ஏத்தா²தி தண்ஹாஸங்க²யோ, நிப்³பா³னம். தஸ்மிம் தண்ஹாஸங்க²யே விமுத்தி. தண்ஹா வா ஸங்கீ²யதி பஹீயதி ஏதேனாதி தண்ஹாஸங்க²யோ, அரியமக்³கோ³. தஸ்ஸ ப²லபூ⁴தா, பரியோஸானபூ⁴தா வா விமுத்தீதி தண்ஹாஸங்க²யவிமுத்தி, நிப்பரியாயேன அரஹத்தப²லஸமாபத்தி. தம் பச்சவேக்க²மானோ நிஸின்னோ ஹோதி. அயஞ்ஹி ஆயஸ்மா ப³ஹுலம் ப²லஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜதி, தஸ்மா இதா⁴பி ஏவமகாஸி.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் அஞ்ஞாஸிகோண்ட³ஞ்ஞத்தே²ரஸ்ஸ அக்³க³ப²லபச்சவேக்க²ணம் விதி³த்வா தத³த்த²தீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² யஸ்ஸ மூலம் ச²மா நத்தீ²தி யஸ்ஸ அரியபுக்³க³லஸ்ஸ அத்தபா⁴வருக்க²மூலபூ⁴தா அவிஜ்ஜா, தஸ்ஸாவ பதிட்டா² ஹேதுபூ⁴தா ஆஸவனீவரணஅயோனிஸோமனஸிகாரஸங்கா²தா ச²மா பத²வீ ச நத்தி² அக்³க³மக்³கே³ன ஸமுக்³கா⁴திதத்தா. பண்ணா நத்தி² குதோ லதாதி நத்தி² லதா குதோ பண்ணாதி பத³ஸம்ப³ந்தோ⁴. மானாதிமானாதி³பபே⁴தா³ ஸாகா²பஸாகா²தி³ஸங்கா²தா லதாபி நத்தி², குதோ ஏவ மத³ப்பமாத³மாயாஸாடே²ய்யாதி³பண்ணானீதி அத்தோ². அத² வா பண்ணா நத்தி² குதோ லதாதி ருக்க²ங்குரஸ்ஸ வட்³ட⁴மானஸ்ஸ பட²மம் பண்ணானி நிப்³ப³த்தந்தி. பச்சா² ஸாகா²பஸாகா²ஸங்கா²தா லதாதி கத்வா வுத்தம். தத்த² யஸ்ஸ அரியமக்³க³பா⁴வனாய அஸதி உப்பஜ்ஜனாரஹஸ்ஸ அத்தபா⁴வருக்க²ஸ்ஸ அரியமக்³க³ஸ்ஸ பா⁴விதத்தா யம் அவிஜ்ஜாஸங்கா²தம் மூலம், தஸ்ஸ பதிட்டா²னபூ⁴தம் ஆஸவாதி³ ச நத்தி². மூலக்³க³ஹணேனேவ சேத்த² மூலகாரணத்தா பீ³ஜட்டா²னியம் கம்மம் தத³பா⁴வோபி க³ஹிதோயேவாதி வேதி³தப்³போ³. அஸதி ச கம்மபீ³ஜே தம்னிமித்தோ விஞ்ஞாணங்குரோ, விஞ்ஞாணங்குரனிமித்தா ச நாமரூபஸளாயதனபத்தஸாகா²த³யோ ந நிப்³ப³த்திஸ்ஸந்தியேவ. தேன வுத்தம் – ‘‘யஸ்ஸ மூலம் ச²மா நத்தி², பண்ணா நத்தி² குதோ லதா’’தி.

தம் தீ⁴ரம் ப³ந்த⁴னா முத்தந்தி தம் சதுப்³பி³த⁴ஸம்மப்பதா⁴னவீரியயோகே³ன விஜிதமாரத்தா தீ⁴ரம், ததோ ஏவ ஸப்³ப³கிலேஸாபி⁴ஸங்கா²ரப³ந்த⁴னதோ முத்தம். கோ தம் நிந்தி³துமரஹதீதி ஏத்த² ந்தி நிபாதமத்தம். ஏவம் ஸப்³ப³கிலேஸவிப்பமுத்தம் ஸீலாதி³அனுத்தரகு³ணஸமன்னாக³தம் கோ நாம விஞ்ஞுஜாதிகோ நிந்தி³தும் க³ரஹிதும் அரஹதி நிந்தா³னிமித்தஸ்ஸேவ அபா⁴வதோ. தே³வாபி நம் பஸம்ஸந்தீதி அஞ்ஞத³த்து² தே³வா ஸக்காத³யோ கு³ணவிஸேஸவிதூ³, அபிஸத்³தே³ன மனுஸ்ஸாபி க²த்தியபண்டி³தாத³யோ பஸம்ஸந்தி. கிஞ்ச பி⁴ய்யோ ப்³ரஹ்முனாபி பஸம்ஸிதோ மஹாப்³ரஹ்முனாபி அஞ்ஞேஹிபி ப்³ரஹ்மனாக³யக்க²க³ந்த⁴ப்³பா³தீ³ஹிபி பஸம்ஸிதோ தோ²மிதோயேவாதி.

ச²ட்ட²ஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

7. பபஞ்சக²யஸுத்தவண்ணனா

67. ஸத்தமே பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா²பஹானந்தி பபஞ்சேந்தி யத்த² ஸயம் உப்பன்னா, தம் ஸந்தானம் வித்தா²ரேந்தி சிரம் ட²பேந்தீதி பபஞ்சா, கிலேஸா. விஸேஸதோ ராக³தோ³ஸமோஹதண்ஹாதி³ட்டி²மானா. ததா² ஹி வுத்தம் –

‘‘ராகோ³ பபஞ்சோ, தோ³ஸோ பபஞ்சோ, மோஹோ பபஞ்சோ, தண்ஹா பபஞ்சோ, தி³ட்டி² பபஞ்சோ, மானோ பபஞ்சோ’’தி. –

அபிச ஸம்கிலேஸட்டோ² பபஞ்சட்டோ², கசவரட்டோ² பபஞ்சட்டோ². தத்த² ராக³பபஞ்சஸ்ஸ ஸுப⁴ஸஞ்ஞா நிமித்தம், தோ³ஸபபஞ்சஸ்ஸ ஆகா⁴தவத்து², மோஹபபஞ்சஸ்ஸ ஆஸவா, தண்ஹாபபஞ்சஸ்ஸ வேத³னா, தி³ட்டி²பபஞ்சஸ்ஸ ஸஞ்ஞா, மானபபஞ்சஸ்ஸ விதக்கோ நிமித்தம். தேஹி பபஞ்சேஹி ஸஹக³தா ஸஞ்ஞா பபஞ்சஸஞ்ஞா. பபஞ்சஸஞ்ஞானம் ஸங்கா² பா⁴கா³ கோட்டா²ஸா பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா². அத்த²தோ ஸத்³தி⁴ம் நிமித்தேஹி தம்தம்பபஞ்சஸ்ஸ பக்கி²யோ கிலேஸக³ணோ. ஸஞ்ஞாக³ஹணஞ்சேத்த² தஸ்ஸ நேஸம் ஸாதா⁴ரணஹேதுபா⁴வேன. வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘ஸஞ்ஞானிதா³னா ஹி பபஞ்சஸங்கா²’’தி (ஸு. நி. 880). தேஸம் பஹானம், தேன தேன மக்³கே³ன ராகா³தி³கிலேஸானம் ஸமுச்சே²த³னந்தி அத்தோ².

ததா³ ஹி ப⁴க³வா அதீதாஸு அனேககோடிஸதஸஹஸ்ஸஸங்கா²ஸு அத்தனோ ஜாதீஸு அனத்த²ஸ்ஸ நிமித்தபூ⁴தே கிலேஸே இமஸ்மிம் சரிமப⁴வே அரியமக்³கே³ன போ³தி⁴மண்டே³ ஸவாஸனே பஹீனே பச்சவேக்கி²த்வா ஸத்தஸந்தானஞ்ச கிலேஸசரிதம் ராகா³தி³கிலேஸஸம்கிலிட்ட²ம் கஞ்ஜியபுண்ணலாபு³ம் விய தக்கப⁴ரிதசாடிம் விய வஸாபீதபிலோதிகம் விய ச து³ப்³பி³னிமோசியம் தி³ஸ்வா ‘‘ஏவம் க³ஹனம் நாமித³ம் கிலேஸவட்டம் அனாதி³காலபா⁴விதம் மய்ஹம் அனவஸேஸம் பஹீனம், அஹோ ஸுப்பஹீன’’ந்தி உப்பன்னபீதிபாமோஜ்ஜோ உதா³னம் உதா³னேஸி. தேன வுத்தம் – ‘‘அத² கோ² ப⁴க³வா அத்தனோ பபஞ்சஸஞ்ஞாஸங்கா²பஹானம் விதி³த்வா தாயம் வேலாயம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸீ’’தி.

தத்த² யஸ்ஸ பபஞ்சா டி²தி ச நத்தீ²தி யஸ்மா ப⁴க³வா அத்தானமேவ பரம் விய கத்வா நித்³தி³ஸதி தஸ்மா யஸ்ஸ அக்³க³புக்³க³லஸ்ஸ வுத்தலக்க²ணா பபஞ்சா, தேஹி கதா ஸம்ஸாரே டி²தி ச நத்தி². நேத்தியம் பன ‘‘டி²தி நாம அனுஸயோ’’தி (நேத்தி. 27) வுத்தம். அனுஸயோ ஹி ப⁴வபவத்தியா மூலந்தி. ஸத்தே ஸம்ஸாரே பபஞ்சேந்தீதி பபஞ்சா. ‘‘பபஞ்சட்டி²தீ’’தி ச பாடோ². தஸ்ஸத்தோ² – பபஞ்சானம் டி²தி விஜ்ஜமானதா மக்³கே³ன அஸமுச்சே²தோ³ பபஞ்சட்டி²தி, பபஞ்சா ஏவ வா அவஸிட்ட²குஸலாகுஸலவிபாகானம் பவத்தியா ஹேதுபா⁴வதோ வட்டஸ்ஸ டி²தி பபஞ்சட்டி²தி, ஸா யஸ்ஸ அக்³க³புக்³க³லஸ்ஸ நத்தி². ஸந்தா³னம் பலிக⁴ஞ்ச வீதிவத்தோதி யோ ப³ந்த⁴னட்டே²ன ஸந்தானஸதி³ஸத்தா ‘‘ஸந்தா³ன’’ந்தி லத்³த⁴னாமா தண்ஹாதி³ட்டி²யோ, நிப்³பா³னனக³ரபவேஸனிஸேத⁴னதோ பலிக⁴ஸதி³ஸத்தா பலிக⁴ஸங்கா²தம் அவிஜ்ஜஞ்ச வீதிவத்தோ ஸவாஸனபஹானேன விஸேஸதோ அதிக்கந்தோ. அபரே பன கோத⁴ம் ‘‘ஸந்தா³ன’’ந்தி வத³ந்தி, தம் ந க³ஹேதப்³ப³ம். ஸோ ஹி ‘‘பராபி⁴ஸஜ்ஜனீ’’தி வுத்தோதி.

தம் நித்தண்ஹம் முனிம் சரந்தந்தி தம் ஸப்³ப³தா²பி தண்ஹாபா⁴வேன நித்தண்ஹம், உப⁴யலோகமுனனதோ அத்தஹிதபரஹிதமுனனதோ ச முனிம், ஏகந்தேனேவ ஸப்³ப³ஸத்தஹிதத்த²ம் சதூஹி இரியாபதே²ஹி நானாஸமாபத்திசாரேஹி அனஞ்ஞஸாதா⁴ரணேன ஞாணசாரேன ச சரந்தம். நாவஜானாதி ஸதே³வகோபி லோகோதி ஸப்³போ³ ஸபஞ்ஞஜாதிகோ ஸத்தலோகோ ஸதே³வகோபி ஸப்³ரஹ்மகோபி ந கதா³சிபி அவஜானாதி ந பரிபோ⁴தி, அத² கோ² அயமேவ லோகே அக்³கோ³ ஸேட்டோ² உத்தமோ பவரோதி க³ரும் கரோந்தோ ஸக்கச்சம் பூஜாஸக்காரனிரதோ ஹோதீதி.

ஸத்தமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

8. கச்சானஸுத்தவண்ணனா

68. அட்ட²மே அஜ்ஜ²த்தந்தி ஏத்த² அயம் அஜ்ஜ²த்தஸத்³தோ³ ‘‘ச² அஜ்ஜ²த்திகானி ஆயதனானீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.304) அஜ்ஜ²த்தஜ்ஜ²த்தே ஆக³தோ. ‘‘அஜ்ஜ²த்தா த⁴ம்மா (த⁴. ஸ. திகமாதிகா 20), அஜ்ஜ²த்தம் வா காயே காயானுபஸ்ஸீ’’திஆதீ³ஸு (தீ³. நி. 2.373-374) நியகஜ்ஜ²த்தே. ‘‘ஸப்³ப³னிமித்தானம் அமனஸிகாரா அஜ்ஜ²த்தம் ஸுஞ்ஞதம் உபஸம்பஜ்ஜ விஹரதீ’’திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.187) விஸயஜ்ஜ²த்தே, இஸ்ஸரியட்டா²னேதி அத்தோ². ப²லஸமாபத்தி ஹி பு³த்³தா⁴னம் இஸ்ஸரியட்டா²னம் நாம. ‘‘தேனானந்த³, பி⁴க்கு²னா தஸ்மிம்யேவ புரிமஸ்மிம் ஸமாதி⁴னிமித்தே அஜ்ஜ²த்தமேவ சித்தம் ஸண்ட²பேதப்³ப³’’ந்திஆதீ³ஸு (ம. நி. 3.188) கோ³சரஜ்ஜ²த்தே. இதா⁴பி கோ³சரஜ்ஜ²த்தேயேவ த³ட்ட²ப்³போ³. தஸ்மா அஜ்ஜ²த்தந்தி கோ³சரஜ்ஜ²த்தபூ⁴தே கம்மட்டா²னாரம்மணேதி வுத்தம் ஹோதி. பரிமுக²ந்தி அபி⁴முக²ம். ஸூபட்டி²தாயாதி ஸுட்டு² உபட்டி²தாய காயக³தாய ஸதியா. ஸதிஸீஸேன சேத்த² ஜா²னம் வுத்தம். இத³ம் வுத்தம் ஹோதி ‘‘அஜ்ஜ²த்தம் காயானுபஸ்ஸனாஸதிபட்டா²னவஸேன படிலத்³த⁴ம் உளாரம் ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா’’தி.

அயஞ்ஹி தே²ரோ ப⁴க³வதி ஸாவத்தி²யம் விஹரந்தே ஏகதி³வஸம் ஸாவத்தி²யம் பிண்டா³ய சரித்வா பச்சா²ப⁴த்தம் பிண்ட³பாதப்படிக்கந்தோ விஹாரம் பவிஸித்வா ப⁴க³வதோ வத்தம் த³ஸ்ஸேத்வா தி³வாட்டா²னே தி³வாவிஹாரம் நிஸின்னோ நானாஸமாபத்தீஹி தி³வஸபா⁴க³ம் வீதினாமேத்வா ஸாயன்ஹஸமயம் விஹாரமஜ்ஜ²ம் ஓதரித்வா ப⁴க³வதி க³ந்த⁴குடியம் நிஸின்னே ‘‘அகாலோ தாவ ப⁴க³வந்தம் உபஸங்கமிது’’ந்தி க³ந்த⁴குடியா அவிதூ³ரே, அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே காலபரிச்சே²த³ம் கத்வா யதா²வுத்தம் ஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜித்வா நிஸீதி³. ஸத்தா² தம் ததா²னிஸின்னம் க³ந்த⁴குடியம் நிஸின்னோயேவ பஸ்ஸி. தேன வுத்தம் – ‘‘தேன கோ² பன ஸமயேன ஆயஸ்மா மஹாகச்சானோ…பே… ஸூபட்டி²தாயா’’தி.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் ஆயஸ்மதோ மஹாகச்சானத்தே²ரஸ்ஸ ஸதிபட்டா²னபா⁴வனாவஸேன அதி⁴க³தம் ஜா²னம் பாத³கம் கத்வா ஸமாபஜ்ஜனம் ஸப்³பா³காரதோ விதி³த்வா தத³த்த²தீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² யஸ்ஸ ஸியா ஸப்³ப³தா³ ஸதி, ஸததம் காயக³தா உபட்டி²தாதி யஸ்ஸ ஆரத்³த⁴விபஸ்ஸகஸ்ஸ ஏகதி³வஸம் ச² கோட்டா²ஸே கத்வா ஸப்³ப³ஸ்மிம்பி காலே நாமரூபபே⁴தே³ன து³விதே⁴பி காயே க³தா காயாரம்மணா பஞ்சன்னம் உபாதா³னக்க²ந்தா⁴னம் அனிச்சாதி³ஸம்மஸனவஸேன ஸததம் நிரந்தரம் ஸாதச்சாபி⁴யோக³வஸேன ஸதி உபட்டி²தா ஸியா.

அயம் கிராயஸ்மா பட²மம் காயக³தாஸதிகம்மட்டா²னவஸேன ஜா²னம் நிப்³ப³த்தேத்வா தம் பாத³கம் கத்வா காயானுபஸ்ஸனாஸதிபட்டா²னமுகே²ன விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பத்தோ. ஸோ அபரபா⁴கே³பி யேபு⁴ய்யேன தமேவ ஜா²னம் ஸமாபஜ்ஜித்வா வுட்டா²ய ததே²வ ச விபஸ்ஸித்வா ப²லஸமாபத்திம் ஸமாபஜ்ஜதி. ஸ்வாயம் யேன விதி⁴னா அரஹத்தம் பத்தோ, தம் விதி⁴ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ஸத்தா² ‘‘யஸ்ஸ ஸியா ஸப்³ப³தா³ ஸதி, ஸததம் காயக³தா உபட்டி²தா’’தி வத்வா தஸ்ஸா உபட்டா²னாகாரம் விபா⁴வேதும் ‘‘நோ சஸ்ஸ நோ ச மே ஸியா, ந ப⁴விஸ்ஸதி ந ச மே ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி ஆஹ.

தஸ்ஸத்தோ² த்³விதா⁴ வேதி³தப்³போ³ ஸம்மஸனதோ புப்³ப³பா⁴க³வஸேன ஸம்மஸனகாலவஸேன சாதி. தேஸு புப்³ப³பா⁴க³வஸேன தாவ நோ சஸ்ஸ நோ ச மே ஸியாதி அதீதகாலே மம கிலேஸகம்மம் நோ சஸ்ஸ ந ப⁴வேய்ய சே, இமஸ்மிம் பச்சுப்பன்னகாலே அயம் அத்தபா⁴வோ நோ ச மே ஸியா ந மே உப்பஜ்ஜேய்ய. யஸ்மா பன மே அதீதே கம்மகிலேஸா அஹேஸும், தஸ்மா தம்னிமித்தோ ஏதரஹி அயம் மே அத்தபா⁴வோ பவத்ததி. ந ப⁴விஸ்ஸதி ந ச மே ப⁴விஸ்ஸதீதி இமஸ்மிம் அத்தபா⁴வே படிபக்கா²தி⁴க³மேன கிலேஸகம்மம் ந ப⁴விஸ்ஸதி ந உப்பஜ்ஜிஸ்ஸதி மே, ஆயதிம் விபாகவட்டம் ந ச மே ப⁴விஸ்ஸதி ந மே பவத்திஸ்ஸதீதி. ஏவம் காலத்தயே கம்மகிலேஸஹேதுகம் இத³ம் மய்ஹம் அத்தபா⁴வஸங்கா²தம் க²ந்த⁴பஞ்சகம், ந இஸ்ஸராதி³ஹேதுகம், யதா² ச மய்ஹம், ஏவம் ஸப்³ப³ஸத்தானந்தி ஸப்பச்சயனாமரூபத³ஸ்ஸனம் பகாஸிதம் ஹோதி.

ஸம்மஸனகாலவஸேன பன நோ சஸ்ஸ நோ ச மே ஸியாதி யஸ்மா இத³ம் க²ந்த⁴பஞ்சகம் ஹுத்வா அபா⁴வட்டே²ன அனிச்சம், அபி⁴ண்ஹபடிபீளனட்டே²ன து³க்க²ம், அவஸவத்தனட்டே²ன அனத்தா, ஏவம் யதி³ அயம் அத்தா நாம நாபி க²ந்த⁴பஞ்சகவினிமுத்தோ கோசி நோ சஸ்ஸ நோ ச ஸியா ந ப⁴வேய்ய, ஏவம், ப⁴ந்தே, நோ ச மே ஸியா மம ஸந்தகம் நாம கிஞ்சி ந ப⁴வேய்ய. ந ப⁴விஸ்ஸதீதி அத்தனி அத்தனியே ப⁴விதப்³ப³ம் யதா² சித³ம் நாமரூபம் ஏதரஹி ச அதீதே ச அத்தத்தனியம் ஸுஞ்ஞம், ஏவம் ந ப⁴விஸ்ஸதி ந மே ப⁴விஸ்ஸதி, அனாக³தேபி க²ந்த⁴வினிமுத்தோ அத்தா நாம ந கோசி ந மே ப⁴விஸ்ஸதி ந பவத்திஸ்ஸதி, ததோ ஏவ கிஞ்சி பலிபோ³த⁴ட்டா²னியம் ந மே ப⁴விஸ்ஸதி ஆயதிம்பி அத்தனியம் நாம ந மே கிஞ்சி ப⁴விஸ்ஸதீதி. இமினா தீஸு காலேஸு ‘‘அஹ’’ந்தி க³ஹேதப்³ப³ஸ்ஸ அபா⁴வதோ ‘‘மம’’ந்தி க³ஹேதப்³ப³ஸ்ஸ ச அபா⁴வம் த³ஸ்ஸேதி. தேன சதுக்கோடிகா ஸுஞ்ஞதா பகாஸிதா ஹோதி.

அனுபுப்³ப³விஹாரி தத்த² ஸோதி ஏவம் தீஸுபி காலேஸு அத்தத்தனியம் ஸுஞ்ஞதம் தத்த² ஸங்கா²ரக³தே அனுபஸ்ஸந்தோ அனுக்கமேன உத³யப்³ப³யஞாணாதி³விபஸ்ஸனாஞாணேஸு உப்பஜ்ஜமானேஸு அனுபுப்³ப³விபஸ்ஸனாவிஹாரவஸேன அனுபுப்³ப³விஹாரீ ஸமானோ. காலேனேவ தரே விஸத்திகந்தி ஸோ ஏவம் விபஸ்ஸனம் மத்த²கம் பாபேத்வா டி²தோ யோகா³வசரோ இந்த்³ரியானம் பரிபாகக³தகாலேன வுட்டா²னகா³மினியா விபஸ்ஸனாய மக்³கே³ன க⁴டிதகாலேன அரியமக்³க³ஸ்ஸ உப்பத்திகாலேன ஸகலஸ்ஸ ப⁴வத்தயஸ்ஸ ஸம்தனனதோ விஸத்திகாஸங்கா²தம் தண்ஹம் தரேய்ய, விதரித்வா தஸ்ஸா பரதீரே திட்டே²ய்யாதி அதி⁴ப்பாயோ.

இதி ப⁴க³வா அஞ்ஞாபதே³ஸேன ஆயஸ்மதோ மஹாகச்சானஸ்ஸ அரஹத்துப்பத்திதீ³பனம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

அட்ட²மஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

9. உத³பானஸுத்தவண்ணனா

69. நவமே மல்லேஸூதி மல்லா நாம ஜானபதி³னோ ராஜகுமாரா, தேஸம் நிவாஸோ ஏகோபி ஜனபதோ³ ருள்ஹீவஸேன ‘‘மல்லா’’தி வுச்சதி, தேஸு மல்லேஸு, யம் லோகே ‘‘மல்லோ’’தி வுச்சதி. கேசி பன ‘‘மாலேஸூ’’தி பட²ந்தி. சாரியம் சரமானோதி அதுரிதசாரிகாவஸேன மஹாமண்ட³லஜனபத³சாரிகம் சரமானோ. மஹதா பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴னாதி அபரிச்சே²த³கு³ணேன மஹந்தேன ஸமணக³ணேன. ததா³ ஹி ப⁴க³வதோ மஹாபி⁴க்கு²பரிவாரோ அஹோஸி. தூ²ணம் நாம மல்லானம் ப்³ராஹ்மணகா³மோதி புரத்தி²மத³க்கி²ணாய தி³ஸாய மஜ்ஜி²மதே³ஸஸ்ஸ அவதி⁴ட்டா²னே மல்லதே³ஸே தூ²ணனாமகோ ப்³ராஹ்மணப³ஹுலதாய ப்³ராஹ்மணகா³மோ. தத³வஸரீதி தம் அவஸரி, தூ²ணகா³மமக்³க³ம் பாபுணீதி அத்தோ². அஸ்ஸோஸுந்தி ஸுணிம்ஸு, ஸோதத்³வாரஸம்பத்தவசனனிக்³கோ⁴ஸானுஸாரேன ஜானிம்ஸூதி அத்தோ². கோ²தி பத³பூரணே, அவதா⁴ரணத்தே² வா நிபாதோ. தத்த² அவதா⁴ரணத்தே²ன அஸ்ஸோஸும்யேவ, ந தேஸம் ஸவனந்தராயோ அஹோஸீதி வுத்தம் ஹோதி. பத³பூரணேன பத³ப்³யஞ்ஜனஸிலிட்ட²த்தமத்தமேவ. தூ²ணேய்யகாதி தூ²ணகா³மவாஸினோ. ப்³ராஹ்மணக³ஹபதிகாதி ஏத்த² ப்³ரஹ்மம் அணந்தீதி ப்³ராஹ்மணா, மந்தே ஸஜ்ஜா²யந்தீதி அத்தோ². இத³மேவ ஹி ஜாதிப்³ராஹ்மணானம் நிப்³ப³சனம், அரியா பன பா³ஹிதபாபத்தா ‘‘ப்³ராஹ்மணா’’தி வுச்சந்தி. க³ஹபதிகாதி க²த்தியப்³ராஹ்மணே வஜ்ஜேத்வா யே கேசி அகா³ரம் அஜ்ஜா²வஸந்தா வுச்சந்தி, விஸேஸதோ வேஸ்ஸா. ப்³ராஹ்மணா ச க³ஹபதிகா ச ப்³ராஹ்மணக³ஹபதிகா.

இதா³னி யமத்த²ம் தே அஸ்ஸோஸும், தம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸமணோ க²லு, போ⁴, கோ³தமோ’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஸமிதபாபத்தா ‘‘ஸமணோ’’தி வேதி³தப்³போ³. வுத்தஞ்ஹேதம் – ‘‘ஸமிதாஸ்ஸ ஹோந்தி பாபகா அகுஸலா த⁴ம்மா’’திஆதி³ (ம. நி. 1.434). ப⁴க³வா ச அனுத்தரேன அரியமக்³கே³ன ஸப்³ப³ஸோ ஸமிதபாபோ. தேனஸ்ஸ யதா²பு⁴ச்சகு³ணாதி⁴க³தமேதம் நாமம், யதி³த³ம் ஸமணோதி. க²லூதி அனுஸ்ஸவத்தே² நிபாதோ. போ⁴தி ப்³ராஹ்மணஜாதிகானம் ஜாதிஸமுதா³க³தம் ஆலபனமத்தம். வுத்தம்பி சேதம் ‘‘போ⁴வாதி³ நாம ஸோ ஹோதி, ஸசே ஹோதி ஸகிஞ்சனோ’’தி (த⁴. ப. 396). கோ³தமோதி கோ³த்தவஸேன ப⁴க³வதோ பரிகித்தனம். தஸ்மா ‘‘ஸமணோ க²லு, போ⁴, கோ³தமோ’’தி ஸமணோ கிர, போ⁴, கோ³தமகோ³த்தோதி அயமேத்த² அத்தோ². ஸக்யபுத்தோதி இத³ம் பன ப⁴க³வதோ உச்சாகுலபரிதீ³பனம். ஸக்யகுலா பப்³ப³ஜிதோதி ஸத்³தா⁴பப்³ப³ஜிதபா⁴வபரிதீ³பனம். கேனசி பாரிஜுஞ்ஞேன அனபி⁴பூ⁴தோ அபரிக்கீ²ணம்யேவ தம் குலம் பஹாய நேக்க²ம்மாதி⁴க³மஸத்³தா⁴ய பப்³ப³ஜிதோதி வுத்தம் ஹோதி. உத³பானம் திணஸ்ஸ ச பு⁴ஸஸ்ஸ ச யாவ முக²தோ பூரேஸுந்தி பானீயகூபம் திணேன ச பு⁴ஸேன ச முக²ப்பமாணேன வட்³டே⁴ஸும், திணாதீ³னி பக்கி²பித்வா கூபம் பித³ஹிம்ஸூதி அத்தோ².

தஸ்ஸ கிர கா³மஸ்ஸ ப³ஹி ப⁴க³வதோ ஆக³மனமக்³கே³ ப்³ராஹ்மணானம் பரிபோ⁴க³பூ⁴தோ ஏகோ உத³பானோ அஹோஸி. தம் ட²பேத்வா தத்த² ஸப்³பா³னி கூபதளாகாதீ³னி உத³கட்டா²னானி ததா³ விஸுக்கா²னி நிருத³கானி அஹேஸும். அத² தூ²ணேய்யகா ரதனத்தயே அப்பஸன்னா மச்சே²ரபகதா ப⁴க³வதோ ஆக³மனம் ஸுத்வா ‘‘ஸசே ஸமணோ கோ³தமோ ஸஸாவகோ இமம் கா³மம் பவிஸித்வா த்³வீஹதீஹம் வஸேய்ய, ஸப்³ப³ம் இமம் ஜனம் அத்தனோ வசனே ட²பேய்ய, ததோ ப்³ராஹ்மணத⁴ம்மோ பதிட்ட²ம் ந லபே⁴ய்யா’’தி தத்த² ப⁴க³வதோ அவாஸாய பரிஸக்கந்தா ‘‘இமஸ்மிம் கா³மே அஞ்ஞத்த² உத³கம் நத்தி², அமும் உத³பானம் அபரிபோ⁴க³ம் கரிஸ்ஸாம, ஏவம் ஸமணோ கோ³தமோ ஸஸாவகோ இமம் கா³மம் ந பவிஸிஸ்ஸதீ’’தி ஸம்மந்தயித்வா ஸப்³பே³ கா³மவாஸினோ ஸத்தாஹஸ்ஸ உத³கம் க³ஹேத்வா சாடிஆதீ³னி பூரேத்வா உத³பானம் திணேன ச பு⁴ஸேன ச பித³ஹிம்ஸு. தேன வுத்தம் – ‘‘உத³பானம் திணஸ்ஸ ச பு⁴ஸஸ்ஸ ச யாவ முக²தோ பூரேஸும், ‘மா தே முண்ட³கா ஸமணகா பானீயம் அபம்ஸூ’’’தி.

தத்த² முண்ட³கா ஸமணகாதி முண்டே³ ‘‘முண்டா³’’தி ஸமணே ‘‘ஸமணா’’தி வத்தும் வட்டேய்ய, தே பன கு²ம்ஸனாதி⁴ப்பாயேன ஹீளேந்தா ஏவமாஹம்ஸு. மாதி படிஸேதே⁴, மா அபம்ஸு மா பிவிம்ஸூதி அத்தோ². மக்³கா³ ஓக்கம்மாதி மக்³க³தோ அபஸக்கித்வா. ஏதம்ஹாதி யோ உத³பானோ தேஹி ததா² கதோ, தமேவ நித்³தி³ஸந்தோ ஆஹ. கிம் பன ப⁴க³வா தேஸம் ப்³ராஹ்மணானம் விப்பகாரம் அனாவஜ்ஜித்வா ஏவமாஹ – ‘‘ஏதம்ஹா உத³பானா பானீயம் ஆஹரா’’தி, உதா³ஹு ஆவஜ்ஜித்வா ஜானந்தோதி? ஜானந்தோ ஏவ ப⁴க³வா அத்தனோ பு³த்³தா⁴னுபா⁴வம் பகாஸேத்வா தே த³மேத்வா நிப்³பி³ஸேவனே காதும் ஏவமாஹ, ந பானீயம் பாதுகாமோ. தேனேவேத்த² மஹாபரினிப்³பா³னஸுத்தே விய ‘‘பிபாஸிதோஸ்மீ’’தி (தீ³. நி. 2.191) ந வுத்தம். த⁴ம்மப⁴ண்டா³கா³ரிகோ பன ஸத்து² அஜ்ஜா²ஸயம் அஜானந்தோ தூ²ணேய்யகேஹி கதம் விப்பகாரம் ஆசிக்க²ந்தோ ‘‘இதா³னி ஸோ, ப⁴ந்தே’’திஆதி³மாஹ.

தத்த² இதா³னீதி அது⁴னா, அம்ஹாகம் ஆக³மனவேலாயமேவாதி அத்தோ². ஏஸோ, ப⁴ந்தே, உத³பானோதி பட²ந்தி. தே²ரோ த்³விக்க²த்தும் படிக்கி²பித்வா ததியவாரே ‘‘ந கோ² ததா²க³தா திக்க²த்தும் பச்சனீகா காதப்³பா³, காரணம் தி³ட்ட²ம் ப⁴விஸ்ஸதி தீ³க⁴த³ஸ்ஸினா’’தி மஹாராஜத³த்தியம் ப⁴க³வதோ பத்தம் க³ஹேத்வா உத³பானம் அக³மாஸி. க³ச்ச²ந்தே தே²ரே உத³பானே உத³கம் பரிபுண்ணம் ஹுத்வா உத்தரித்வா ஸமந்ததோ ஸந்த³தி, ஸப்³ப³ம் திணம் பு⁴ஸஞ்ச உப்லவித்வா ஸயமேவ அபக³ச்சி². தேன ச ஸந்த³மானேன ஸலிலேன உபரூபரி வட்³ட⁴ந்தேன தஸ்மிம் கா³மே ஸப்³பே³வ போக்க²ரணீஆத³யோ ஜலாஸயா விஸுக்கா² பரிபூரிம்ஸு, ததா² பரிகா²குஸுப்³ப⁴னின்னாதீ³னி ச. ஸப்³போ³ கா³மப்பதே³ஸோ மஹோகே⁴ன அஜ்ஜோ²த்த²டோ மஹாவஸ்ஸகாலே விய அஹோஸி. குமுது³ப்பலபது³மபுண்ட³ரீகாதீ³னி ஜலஜபுப்பா²னி தத்த² தத்த² உப்³பி⁴ஜ்ஜித்வா விகஸமானானி உத³கம் ஸஞ்சா²தி³ம்ஸு. ஸரேஸு ஹம்ஸகோஞ்சசக்கவாககாரண்ட³வப³காத³யா ஏ உத³கஸகுணிகா வஸ்ஸமானா தத்த² தத்த² விசரிம்ஸு. தூ²ணேய்யகா தம் மஹோக⁴ம் ததா² உத்தரந்தம் ஸமந்ததோ வீசிதரங்க³ஸமாகுலம் பரியந்ததோ ஸமுட்ட²ஹமானம் ருசிரம் பே²ணபு³ப்³பு³ளகம் தி³ஸ்வா அச்ச²ரியப்³பு⁴தசித்தஜாதா ஏவம் ஸம்மந்தேஸும் ‘‘மயம் ஸமணஸ்ஸ கோ³தமஸ்ஸ உத³குபச்சே²த³ம் காதும் வாயமிம்ஹா, அயம் பன மஹோகோ⁴ தஸ்ஸ ஆக³மனகாலதோ பட்டா²ய ஏவம் அபி⁴வட்³ட⁴தி, நிஸ்ஸம்ஸயம் கோ² அயம் தஸ்ஸ இத்³தா⁴னுபா⁴வோ. மஹித்³தி⁴கோ ஹி ஸோ மஹானுபா⁴வோ. டா²னம் கோ² பனேதம் விஜ்ஜதி, யதா² யம் மஹோகோ⁴ உட்ட²ஹித்வா அம்ஹாகம் கா³மம்பி ஓத்த²ரேய்ய. ஹந்த³ மயம் ஸமணம் கோ³தமம் உபஸங்கமித்வா பயிருபாஸித்வா அச்சயம் தே³ஸேந்தா க²மாபேய்யாமா’’தி.

தே ஸப்³பே³வ ஏகஜ்ஜா²ஸயா ஹுத்வா ஸங்க⁴ஸங்கீ⁴ க³ணீபூ⁴தா கா³மதோ நிக்க²மித்வா யேன ப⁴க³வா தேனுபஸங்கமிம்ஸு. உபஸங்கமித்வா அப்பேகச்சே ப⁴க³வதோ பாதே³ ஸிரஸா வந்தி³ம்ஸு, அப்பேகச்சே அஞ்ஜலிம் பணாமேஸும், அப்பேகச்சே ப⁴க³வதா ஸத்³தி⁴ம் ஸம்மோதி³ம்ஸு, அப்பேகச்சே துண்ஹீபூ⁴தா நிஸீதி³ம்ஸு, அப்பேகச்சே நாமகோ³த்தம் ஸாவேஸும். ஏவம் பன கத்வா ஸப்³பே³வ ஏகமந்தம் நிஸீதி³த்வா ‘‘இத⁴ மயம், போ⁴ கோ³தம, போ⁴தோ சேவ கோ³தமஸ்ஸ கோ³தமஸாவகானஞ்ச உத³கப்படிஸேத⁴ம் காரயிம்ஹ, அமுகஸ்மிம் உத³பானே திணஞ்ச பு⁴ஸஞ்ச பக்கி²பிம்ஹ. ஸோ பன உத³பானோ அசேதனோபி ஸமானோ ஸசேதனோ விய போ⁴தோ கு³ணம் ஜானந்தோ விய ஸயமேவ ஸப்³ப³ம் திணம் பு⁴ஸம் அபனேத்வா ஸுவிஸுத்³தோ⁴ ஜாதோ, ஸப்³போ³பி சேத்த² நின்னப்பதே³ஸோ மஹதா உத³கோகே⁴ன பரிபுண்ணோ ரமணீயோவ ஜாதோ, உத³கூபஜீவினோ ஸத்தா பரிதுட்டா². மயம் பன மனுஸ்ஸாபி ஸமானா போ⁴தோ கு³ணே ந ஜானிம்ஹ, யே மயம் ஏவம் அகரிம்ஹ, ஸாது⁴ நோ ப⁴வம் கோ³தமோ ததா² கரோது, யதா²யம் மஹோகோ⁴ இமம் கா³மம் ந ஓத்த²ரேய்ய, அச்சயோ நோ அச்சக³மா யதா²பா³லம், தம் நோ ப⁴வம் கோ³தமோ அச்சயம் படிக்³க³ண்ஹாது அனுகம்பம் உபாதா³யா’’தி அச்சயம் தே³ஸேஸும். ப⁴க³வாபி ‘‘தக்³க⁴ தும்ஹே அச்சயோ அச்சக³மா யதா²பா³லம், தம் வோ மயம் படிக்³க³ண்ஹாம ஆயதிம் ஸம்வராயா’’தி தேஸம் அச்சயம் படிக்³க³ஹேத்வா பஸன்னசித்ததம் ஞத்வா உத்தரி அஜ்ஜா²ஸயானுரூபம் த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி. தே ப⁴க³வதோ த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா பஸன்னசித்தா ஸரணாதீ³ஸு பதிட்டி²தா ப⁴க³வந்தம் வந்தி³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்கமிம்ஸு. தேஸம் பன ஆக³மனதோ புரேதரம்யேவ ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³ தம் பாடிஹாரியம் தி³ஸ்வா அச்ச²ரியப்³பு⁴தசித்தஜாதோ பத்தேன பானீயம் ஆதா³ய ப⁴க³வதோ உபனாமேத்வா தம் பவத்திம் ஆரோசேஸி. தேன வுத்தம் – ‘‘ஏவம், ப⁴ந்தேதி கோ² ஆயஸ்மா ஆனந்தோ³’’திஆதி³.

தத்த² முக²தோ ஓவமித்வாதி ஸப்³ப³ம் தம் திணாதி³ம் முகே²ன ச²ட்³டே³த்வா. விஸ்ஸந்த³ந்தோ மஞ்ஞேதி புப்³பே³ தீ³க⁴ரஜ்ஜுகேன உத³பானேன உஸ்ஸிஞ்சித்வா க³ஹேதப்³ப³உத³கோகோ⁴ ப⁴க³வதோ பத்தம் க³ஹேத்வா தே²ரஸ்ஸ க³தகாலே முகே²ன விஸ்ஸந்த³ந்தோ விய ஸமதித்திகோ காகபேய்யோ ஹுத்வா அட்டா²ஸி. இத³ஞ்ச தே²ரஸ்ஸ க³தகாலே உத³கப்பவத்திம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். ததோ பரம் பன புப்³பே³ வுத்தனயேன தஸ்மிம் கா³மே ஸகலம் நின்னட்டா²னம் உத³கேன பரிபுண்ணம் அஹோஸீதி. அயம் பனித்³தி⁴ ந பு³த்³தா⁴னம் அதி⁴ட்டா²னேன, நாபி தே³வானுபா⁴வேன, அத² கோ² ப⁴க³வதோ புஞ்ஞானுபா⁴வேன பரித்ததே³ஸனத்த²ம் ராஜக³ஹதோ வேஸாலிக³மனே விய. கேசி பன ‘‘தூ²ணேய்யகானம் ப⁴க³வதி பஸாத³ஜனனத்த²ம் தேஸம் அத்த²காமாஹி தே³வதாஹி கத’’ந்தி. அபரே ‘‘உத³பானஸ்ஸ ஹேட்டா² வஸனகனாக³ராஜா ஏவமகாஸீ’’தி. ஸப்³ப³ம் தம் அகாரணம், யதா² ப⁴க³வதோ புஞ்ஞானுபா⁴வேனயேவ ததா² உத³குப்பத்தியா பரிதீ³பிதத்தா.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் அதி⁴ட்டா²னேன வினா அத்தனா இச்சி²தனிப்ப²த்திஸங்கா²தம் அத்த²ம் ஸப்³பா³காரதோ விதி³த்வா தத³த்த²தீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² கிம் கயிரா உத³பானேன, ஆபா சே ஸப்³ப³தா³ ஸியுந்தி யஸ்ஸ ஸப்³ப³காலம் ஸப்³ப³த்த² ச ஆபா சே யதி³ ஸியும் யதி³ உபலப்³பே⁴ய்யும் யதி³ ஆகங்கா²மத்தபடிப³த்³தோ⁴, தேஸம் லாபோ⁴, தேன உத³பானேன கிம் கயிரா கிம் கரேய்ய, கிம் பயோஜனந்தி அத்தோ². தண்ஹாய மூலதோ சே²த்வா, கிஸ்ஸ பரியேஸனம் சரேதி யாய தண்ஹாய வினிப³த்³தா⁴ ஸத்தா அகதபுஞ்ஞா ஹுத்வா இச்சி²தாலாப⁴து³க்கே²ன விஹஞ்ஞந்தி, தஸ்ஸா தண்ஹாய மூலம், மூலே வா சி²ந்தி³த்வா டி²தோ மாதி³ஸோ ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தோ⁴ கிஸ்ஸ கேன காரணேன பானீயபரியேஸனம், அஞ்ஞம் வா பச்சயபரியேஸனம் சரேய்ய. ‘‘மூலதோ சே²த்தா’’திபி பட²ந்தி, தண்ஹாய மூலம் மூலேயேவ வா சே²த³கோதி அத்தோ². அத² வா மூலதோ சே²த்தாதி மூலதோ பட்டா²ய தண்ஹாய சே²த³கோ. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யோ போ³தி⁴யா மூலபூ⁴தமஹாபணிதா⁴னதோ பட்டா²ய அபரிமிதம் ஸகலம் புஞ்ஞஸம்பா⁴ரம் அத்தனோ அசிந்தேத்வா லோகஹிதத்த²மேவ பரிணாமனவஸேன பரிபூரேந்தோ மூலதோ பபு⁴தி தண்ஹாய சே²த்தா, ஸோ தண்ஹாஹேதுகஸ்ஸ இச்சி²தாலாப⁴ஸ்ஸ அபா⁴வதோ கிஸ்ஸ கேன காரணேன உத³கபரியேஸனம் சரேய்ய, இமே பன தூ²ணேய்யகா அந்த⁴பா³லா இமம் காரணம் அஜானந்தா ஏவமகம்ஸூதி.

நவமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

10. உதேனஸுத்தவண்ணனா

70. த³ஸமே ரஞ்ஞோ உதேனஸ்ஸாதி உதேனஸ்ஸ நாம ரஞ்ஞோ, யோ ‘‘வஜ்ஜிராஜா’’திபி வுச்சதி. உய்யானக³தஸ்ஸாதி உய்யானகீளனத்த²ம் உய்யானம் க³தஸ்ஸ. அனாத³ரே ஹி இத³ம் ஸாமிவசனம், ‘‘அந்தேபுர’’ந்தி பன பத³ம் அபேக்கி²த்வா ஸம்ப³ந்தே⁴பேதம் ஸாமிவசனம் ஹோதி. காலங்கதானீதி அக்³கி³த³ட்³டா⁴னி ஹுத்வா மதானி ஹோந்தி. ஸாமாவதீபமுகா²னீதி ஏத்த² கா பனாயம் ஸாமாவதீ, கத²ஞ்ச த³ட்³டா⁴தி? வுச்சதே, ப⁴த்³த³வதியம் ஸேட்டி²னோ தீ⁴தா கோ⁴ஸகஸேட்டி²னா தீ⁴துட்டா²னே ட²பிதா பஞ்சஸதஇத்தி²பரிவாரா ரஞ்ஞோ உதேனஸ்ஸ அக்³க³மஹேஸீ மேத்தாவிஹாரப³ஹுலா அரியஸாவிகா ஸாமாவதீ நாம. அயமேத்த² ஸங்கே²போ, வித்தா²ரதோ பன ஆதி³தோ பட்டா²ய ஸாமாவதியா உப்பத்திகதா² த⁴ம்மபத³வத்து²ம்ஹி (த⁴. ப. அட்ட². 1.20 ஸாமாவதீவத்து²) வுத்தனயேன வேதி³தப்³பா³. மாக³ண்டி³யஸ்ஸ நாம ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ தீ⁴தா அத்தனோ மாதாபிதூனம் –

‘‘தி³ஸ்வான தண்ஹம் அரதிம் ரக³ஞ்ச,

நாஹோஸி ச²ந்தோ³ அபி மேது²னஸ்மிம்;

கிமேவித³ம் முத்தகரீஸபுண்ணம்,

பாதா³பி நம் ஸம்பு²ஸிதும் ந இச்சே²’’தி. (ஸு. நி. 841) –

ப⁴க³வதா தே³ஸிதம் இமம் கா³த²ம் ஸுத்வா ஸத்த²ரி ப³த்³தா⁴கா⁴தா மாக³ண்டி³யா அபரபா⁴கே³ ரஞ்ஞா உதேனேன மஹேஸிட்டா²னே ட²பிதா ப⁴க³வதோ கோஸம்பி³ம் உபக³தபா⁴வம், ஸாமாவதீபமுகா²னஞ்ச பஞ்சன்னம் இத்தி²ஸதானம் உபாஸிகாபா⁴வம் ஞத்வா ‘‘ஆக³தோ நாம ஸமணோ கோ³தமோ இமம் நக³ரம், தா³னிஸ்ஸ கத்தப்³ப³ம் ஜானிஸ்ஸாமி, இமாபி தஸ்ஸ உபட்டா²யிகா, இமாஸம்பி ஸாமாவதீபமுகா²னஞ்ச கத்தப்³ப³ம் ஜானிஸ்ஸாமீ’’தி அனேகபரியாயேஹி ததா²க³தஸ்ஸ தாஸஞ்ச அனத்த²ம் காதும் வாயமித்வாபி அஸக்கோந்தீ புனேகதி³வஸம் ரஞ்ஞா ஸத்³தி⁴ம் உய்யானகீளம் க³ச்ச²ந்தீ சூளபிது ஸாஸனம் பஹிணி ‘‘ஸாமாவதியா பாஸாத³ம் க³ந்த்வா து³ஸ்ஸகோட்டா²கா³ரதேலகோட்டா²கா³ரானி விவராபேத்வா து³ஸ்ஸானி தேலசாடீஸு தேமேத்வா த²ம்பே⁴ வேடே²த்வா தா ஸப்³பா³ ஏகதோ கத்வா த்³வாரம் பித³ஹித்வா ப³ஹி யந்தம் த³த்வா த³ண்ட³தீ³பிகாஹி கே³ஹே அக்³கி³ம் த³த³மானோ ஓதரித்வா க³ச்ச²தூ’’தி.

தம் ஸுத்வா ஸோ பாஸாத³ம் அபி⁴ருய்ஹ கோட்டா²கா³ரானி விவரித்வா வத்தா²னி தேலசாடீஸு தேமேத்வா த²ம்பே⁴ வேடே²தும் ஆரபி⁴. அத² நம் ஸாமாவதீபமுகா² இத்தி²யோ ‘‘கிம் ஏதம் சூளபிதா’’தி வத³ந்தியோ உபஸங்கமிம்ஸு. ‘‘அம்மா, ராஜா த³ள்ஹிகம்மத்தா²ய இமே த²ம்பே⁴ தேலபிலோதிகாஹி ப³ந்தா⁴பேதி, ராஜகே³ஹே நாம ஸுயுத்தது³யுத்தம் து³ஜ்ஜானம், மா மே ஸந்திகே ஹோதா²’’தி வத்வா தா ஆக³தா க³ப்³பே⁴ஸு பவேஸேத்வா த்³வாரானி பித³ஹித்வா ப³ஹி யந்தகம் த³த்வா ஆதி³தோ பட்டா²ய அக்³கி³ம் தே³ந்தோ ஓதரி. ஸாமாவதீ தாஸம் ஓவாத³ம் அதா³ஸி, ‘‘அம்மா, அனமதக்³கே³ ஸம்ஸாரே விசரந்தீனம் ஏவமேவ அக்³கி³னா ஜா²மத்தபா⁴வானம் பு³த்³த⁴ஞாணேனபி பரிச்சே²தோ³ ந ஸுகரோ, அப்பமத்தா ஹோதா²’’தி. தா ஸத்து² ஸந்திகே த⁴ம்மம் ஸுத்வா அதி⁴க³தப²லாய விஞ்ஞாதஸாஸனாய கு²ஜ்ஜுத்தராய அரியஸாவிகாய ஸேக்க²படிஸம்பி⁴தா³பத்தாய ஸத்தா²ரா தே³ஸிதனியாமேனேவ த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தியா ஸந்திகே ஸோதாபத்திப²லஸ்ஸ அதி⁴க³தா அந்தரந்தரா கம்மட்டா²னமனஸிகாரேன யுத்தப்பயுத்தா கே³ஹே ஜா²யந்தே வேத³னாபரிக்³க³ஹகம்மட்டா²னம் மனஸி கரோந்தியோ காசி து³தியப²லம், காசி ததியப²லம் பாபுணித்வா காலமகம்ஸு. அத² பி⁴க்கூ² கோஸம்பி³யம் பிண்டா³ய சரந்தா தம் பவத்திம் ஞத்வா பச்சா²ப⁴த்தம் ப⁴க³வதோ ஆரோசேத்வா தாஸம் அபி⁴ஸம்பராயம் புச்சி²ம்ஸு. ப⁴க³வா ச தாஸம் அரியப²லாதி⁴க³மம் பி⁴க்கூ²னம் அபா⁴ஸி. தேன வுத்தம் – ‘‘தேன கோ² பன ஸமயேன ரஞ்ஞோ உதேனஸ்ஸ…பே… அனிப்ப²லா காலங்கதா’’தி.

தத்த² அனிப்ப²லாதி ந நிப்ப²லா, ஸம்பத்தஸாமஞ்ஞப²லா ஏவ காலங்கதா. தா பன ப²லானி படிலப⁴ந்தியோ ஸாமாவதியா –

‘‘ஆரம்ப⁴த² நிக்கமத², யுஞ்ஜத² பு³த்³த⁴ஸாஸனே;

து⁴னாத² மச்சுனோ ஸேனம், நளாகா³ரம்வ குஞ்ஜரோ.

‘‘யோ இமஸ்மிம் த⁴ம்மவினயே, அப்பமத்தோ விஹஸ்ஸதி;

பஹாய ஜாதிஸம்ஸாரம், து³க்க²ஸ்ஸந்தம் கரிஸ்ஸதீ’’தி. (ஸம். நி. 1.185; நேத்தி. 29) –

கா³தா²ஹி ஓவதி³யமானா வேத³னாபரிக்³க³ஹகம்மட்டா²னம் மனஸி கரோந்தியோ விபஸ்ஸித்வா து³தியததியப²லானி படிலபி⁴ம்ஸு. கு²ஜ்ஜுத்தரா பன ஆயுஸேஸஸ்ஸ அத்தி²தாய, புப்³பே³ தாதி³ஸஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ அகதத்தா ச ததோ பாஸாத³தோ ப³ஹி அஹோஸி. ‘‘த³ஸயோஜனந்தரே பக்காமீ’’தி ச வத³ந்தி. அத² பி⁴க்கூ² த⁴ம்மஸபா⁴யம் கத²ம் ஸமுட்டா²பேஸும், ‘‘ஆவுஸோ, அனனுச்ச²விகம் வத அரியஸாவிகானம் ஏவரூபம் மரண’’ந்தி. ஸத்தா² ஆக³ந்த்வா ‘‘காய நுத்த², பி⁴க்க²வே, ஏதரஹி கதா²ய ஸன்னிஸின்னா’’தி புச்சி²த்வா ‘‘இமாய நாமா’’தி வுத்தே, ‘‘பி⁴க்க²வே, யதி³பி தாஸம் இமஸ்மிம் அத்தபா⁴வே அயுத்தம், புப்³பே³ கதகம்மஸ்ஸ பன யுத்தமேவ தாஹி லத்³த⁴’’ந்தி வத்வா தேஹி யாசிதோ அதீதம் ஆஹரி.

அதீதே பா³ராணஸியம் ப்³ரஹ்மத³த்தே ரஜ்ஜம் காரேந்தே அட்ட² பச்சேகபு³த்³தா⁴ ரஞ்ஞோ நிவேஸனே நிப³த்³த⁴ம் பு⁴ஞ்ஜந்தி. பஞ்சஸதா இத்தி²யோ தே உபட்ட²ஹந்தி. தேஸு ஸத்த ஜனா ஹிமவந்தம் க³ச்ச²ந்தி, ஏகோ நதீ³தீரஸமீபே ஏகஸ்மிம் திணக³ஹனே ஸமாபத்தியா நிஸீத³தி. அதே²கதி³வஸம் ராஜா பச்சேகபு³த்³தே⁴ஸு க³தேஸு தாஹி இத்தீ²ஹி ஸத்³தி⁴ம் உத³ககீளம் கீளிதுகாமோ தத்த² க³தோ. தா இத்தி²யோ தி³வஸபா⁴க³ம் உத³கே கீளித்வா ஸீதபீளிதா விஸிப்³பி³துகாமா தம் திணக³ஹனம் உபரி விஸுக்க²திணஸஞ்ச²ன்னம் ‘‘திணராஸீ’’தி ஸஞ்ஞாய பரிவாரேத்வா அக்³கி³ம் த³த்வா திணேஸு ஜா²யித்வா பதந்தேஸு பச்சேகபு³த்³த⁴ம் தி³ஸ்வா ‘‘ரஞ்ஞோ பச்சேகபு³த்³தோ⁴ ஜா²யதி, தம் ராஜா ஞத்வா அம்ஹே நாஸேஸ்ஸதி, ஸுத³ட்³ட⁴ம் நம் கரிஸ்ஸாமா’’தி ஸப்³பா³ இதோ சிதோ ச தா³ருஆதீ³னி ஆஹரித்வா தஸ்ஸ உபரி ராஸிம் கத்வா ஆலிம்பேத்வா ‘‘இதா³னி ஜா²யிஸ்ஸதீ’’தி பக்கமிம்ஸு. தா பட²மம் அஸஞ்சேதனிகா ஹுத்வா இதா³னி கம்முனா ப³ஜ்ஜி²ம்ஸு. பச்சேகபு³த்³த⁴ம் பன அந்தோஸமாபத்தியம் ஸசே தா³ரூனம் ஸகடஸஹஸ்ஸம்பி ஆஹரித்வா ஆலிம்பேந்தா உஸுமாகாரமத்தம்பி கா³ஹேதும் ந ஸக்கோந்தி, தஸ்மா ஸோ ஸத்தமே தி³வஸே உட்டா²ய யதா²ஸுக²ம் அக³மாஸி. தா தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ கதத்தா ப³ஹூனி வஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி ப³ஹூனி வஸ்ஸஸதஸஹஸ்ஸானி நிரயே பச்சித்வா தஸ்ஸேவ கம்மஸ்ஸ விபாகாவஸேஸேன அத்தபா⁴வஸதே இமினாவ நியாமேன கே³ஹே ஜா²யமானே ஜா²யிம்ஸு. இத³ம் தாஸம் புப்³ப³கம்மம்.

யஸ்மா பன தே இமஸ்மிம் அத்தபா⁴வே அரியப²லானி ஸச்சா²கம்ஸு, ரதனத்தயம் பயிருபாஸிம்ஸு, தஸ்மா தத்த² அனாகா³மினியோ ஸுத்³தா⁴வாஸேஸு உபபன்னா, இதரா காசி தாவதிம்ஸேஸு, காசி யாமேஸு, காசி துஸிதேஸு, காசி நிம்மானரதீஸு, காசி பரனிம்மிதவஸவத்தீஸு உபபன்னா.

ராஜாபி கோ² உதேனோ ‘‘ஸாமாவதியா கே³ஹம் கிர ஜா²யதீ’’தி ஸுத்வா வேகே³ன ஆக³ச்ச²ந்தோபி தம் பதே³ஸம் தாஸு த³ட்³டா⁴ஸுயேவ ஸம்பாபுணி. ஆக³ந்த்வா பன கே³ஹம் நிப்³பா³பேத்வா உப்பன்னப³லவதோ³மனஸ்ஸோ மாக³ண்டி³யாய ததா² காரிதபா⁴வம் உபாயேன ஞத்வா அரியஸாவிகாஸு கதாபராத⁴கம்முனா சோதி³யமானோ தஸ்ஸா ராஜாணம் காரேஸி ஸத்³தி⁴ம் ஞாதகேஹி. ஏவம் ஸா ஸபரிஜனா ஸமித்தப³ந்த⁴வா அனயப்³யஸனம் பாபுணி.

ஏதமத்த²ம் விதி³த்வாதி ஏதம் ஸாமாவதீபமுகா²னம் தாஸம் இத்தீ²னம் அக்³கி³ம்ஹி அனயப்³யஸனாபத்திஹேதும், மாக³ண்டி³யாய ச ஸமித்தப³ந்த⁴வாய ராஜாணாய அனயப்³யஸனாபத்தினிமித்தம் ஸப்³பா³காரதோ விதி³த்வா தத³த்த²தீ³பனம் இமம் உதா³னம் உதா³னேஸி.

தத்த² மோஹஸம்ப³ந்த⁴னோ லோகோ, ப⁴ப்³ப³ரூபோவ தி³ஸ்ஸதீதி யோ இத⁴ ஸத்தலோகோ ப⁴ப்³ப³ரூபோவ ஹேதுஸம்பன்னோ விய ஹுத்வா தி³ஸ்ஸதி, ஸோபி மோஹஸம்ப³ந்த⁴னோ மோஹேன பலிகு³ண்டி²தோ அத்தஹிதாஹிதம் அஜானந்தோ ஹிதே ந படிபஜ்ஜதி, அஹிதம் து³க்கா²வஹம் ப³ஹுஞ்ச அபுஞ்ஞம் ஆசினாதி. ‘‘ப⁴வரூபோவ தி³ஸ்ஸதீ’’திபி பாடோ². தஸ்ஸத்தோ² – அயம் லோகோ மோஹஸம்ப³ந்த⁴னோ மோஹேன பலிகு³ண்டி²தோ, ததோ ஏவ ப⁴வரூபோவ ஸஸ்ஸதஸபா⁴வோ வியஸ்ஸ அத்தா தி³ஸ்ஸதி, அஜராமரோ விய உபட்டா²தி, யேன பாணாதிபாதாதீ³னி அகத்தப்³பா³னி கரோதி.

உபதி⁴ப³ந்த⁴னோ பா³லோ, தமஸா பரிவாரிதோ. ஸஸ்ஸதோரிவ கா²யதீதி ந கேவலஞ்ச மோஹஸம்ப³ந்த⁴னோ ஏவ, அபிச கோ² உபதி⁴ப³ந்த⁴னோபி அயம் அந்த⁴பா³லலோகோ அவிஜ்ஜாதமஸா பரிவாரிதோ. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி – யேன ஞாணேன அவிபரீதம் காமே ச க²ந்தே⁴ ச ‘‘அனிச்சா து³க்கா² விபரிணாமத⁴ம்மா’’தி பஸ்ஸேய்ய, தஸ்ஸ அபா⁴வதோ யஸ்மா பா³லோ அந்த⁴புது²ஜ்ஜனோ அஞ்ஞாணதமஸா ஸமந்ததோ பரிவாரிதோ நிவுதோ, தஸ்மா ஸோ காமூபதி⁴ கிலேஸூபதி⁴ க²ந்தூ⁴பதீ⁴தி இமேஸம் உபதீ⁴னம் வஸேன ச உபதி⁴ப³ந்த⁴னோ, ததோ ஏவ சஸ்ஸ ஸோபதி⁴ஸ்ஸ பஸ்ஸதோ ஸஸ்ஸதோ விய நிச்சோ ஸப்³ப³காலபா⁴வீ விய கா²யதி. ‘‘அஸஸ்ஸதிரிவ கா²யதீ’’திபி பாடோ². தஸ்ஸத்தோ² – அத்தா ஸப்³ப³காலம் விஜ்ஜதி உபலப்³ப⁴தீதி அஞ்ஞோ அஸஸ்ஸதி அனிச்சோதி லோகஸ்ஸ ஸோ உபதி⁴ மிச்சா²பி⁴னிவேஸவஸேன ஏகதே³ஸோ விய கா²யதி, உபட்ட²ஹதீதி அத்தோ². ரகாரோ ஹி பத³ஸந்தி⁴கரோ. பஸ்ஸதோ நத்தி² கிஞ்சனந்தி யோ பன ஸங்கா²ரே பரிக்³க³ஹேத்வா அனிச்சாதி³வஸேன விபஸ்ஸதி, தஸ்ஸேவ விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாஸஹிதாய மக்³க³பஞ்ஞாய யதா²பூ⁴தம் பஸ்ஸதோ ஜானதோ படிவிஜ்ஜ²தோ ராகா³தி³கிஞ்சனம் நத்தி², யேன ஸம்ஸாரே ப³ஜ்ஜே²ய்ய. ததா² அபஸ்ஸந்தோ ஏவ ஹி அவிஜ்ஜாதண்ஹாதி³ட்டி²ஆதி³ப³ந்த⁴னேஹி ஸம்ஸாரே ப³த்³தோ⁴ ஸியாதி அதி⁴ப்பாயோ.

த³ஸமஸுத்தவண்ணனா நிட்டி²தா.

நிட்டி²தா ச சூளவக்³க³வண்ணனா.