5. பஞ்சமவக்³கோ³

1. குமாரகஸ்ஸபத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

அஹோ பு³த்³தா⁴ அஹோ த⁴ம்மாதி ஆயஸ்மதோ குமாரகஸ்ஸபத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே புஞ்ஞானி உபசினந்தோ பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பாபுணி. ‘‘குலகே³ஹே’’தி பன அங்கு³த்தரட்ட²கதா²யம் (அ. நி. அட்ட². 1.1.217) வுத்தம். ஸோ ஸத்து² ஸந்திகம் க³ந்த்வா த⁴ம்மம் ஸுணந்தோ ஸத்தா²ரம் ஏகம் பி⁴க்கு²ம் சித்தகதி²கானம் அக்³க³ட்டா²னே ட²பேந்தம் தி³ஸ்வா ஸயம்பி தம் டா²னந்தரம் ஆகங்க²ந்தோ பணிதா⁴னம் கத்வா தத³னுரூபானி புஞ்ஞானி கரோந்தோ கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ஸமணத⁴ம்மம் கத்வா ஸுக³தீஸுயேவ ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ராஜக³ஹே ஸேட்டி²தீ⁴தாய குச்சி²ம்ஹி படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹி. ஸா கிர குமாரிகாகாலேயேவ பப்³ப³ஜிதுகாமா ஹுத்வா மாதாபிதரோ யாசித்வா பப்³ப³ஜ்ஜம் அலப⁴மானா குலக⁴ரம் க³தாபி க³ப்³ப⁴ஸண்டி²தம்பி அஜானந்தீ ஸாமிகம் ஆராதே⁴த்வா தேன அனுஞ்ஞாதா பி⁴க்கு²னீஸு பப்³ப³ஜிதா. தஸ்ஸா க³ப்³பி⁴னிபா⁴வம் தி³ஸ்வா பி⁴க்கு²னியோ தே³வத³த்தம் புச்சி²ம்ஸு. ஸோ ‘‘அஸ்ஸமணீ’’தி ஆஹ. புன த³ஸப³லம் புச்சி²ம்ஸு. ஸத்தா² உபாலித்தே²ரம் படிச்சா²பேஸி. தே²ரோ ஸாவத்தி²னக³ரவாஸீனி குலானி விஸாக²ஞ்ச உபாஸிகம் பக்கோஸாபேத்வா ஸராஜிகாய பரிஸாய வினிச்சி²னந்தோ ‘‘புரே லத்³தோ⁴ க³ப்³போ⁴, பப்³ப³ஜ்ஜா அரோகா³’’தி ஆஹ. ஸத்தா² ‘‘ஸுவினிச்சி²தம் அதி⁴கரண’’ந்தி தே²ரஸ்ஸ ஸாது⁴காரம் அதா³ஸி.

ஸா பி⁴க்கு²னீ ஸுவண்ணபி³ம்ப³ஸதி³ஸம் புத்தம் விஜாயி. தம் ராஜா பஸேனதி³கோஸலோ போஸேஸி. ‘‘கஸ்ஸபோ’’தி சஸ்ஸ நாமம் அகம்ஸு. அபரபா⁴கே³ அலங்கரித்வா ஸத்து² ஸந்திகம் நேத்வா பப்³பா³ஜேஸி. குமாரகாலே பப்³ப³ஜிதத்தா ப⁴க³வதா ‘‘கஸ்ஸபம் பக்கோஸத², இத³ம் ப²லம் வா கா²த³னீயம் வா கஸ்ஸபஸ்ஸ தே³தா²’’தி வுத்தே ‘‘கதரகஸ்ஸபஸ்ஸா’’தி. ‘‘குமாரகஸ்ஸபஸ்ஸா’’தி. ஏவம் க³ஹிதனாமத்தா ரஞ்ஞோ போஸாவனிகபுத்தத்தா ச வுட்³ட⁴காலேபி குமாரகஸ்ஸபோத்வேவ பஞ்ஞாயித்த².

ஸோ பப்³ப³ஜிதகாலதோ பட்டா²ய விபஸ்ஸனாய சேவ கம்மம் கரோதி, பு³த்³த⁴வசனஞ்ச உக்³க³ண்ஹாதி. அத² தேன ஸத்³தி⁴ம் பப்³ப³தமத்த²கே ஸமணத⁴ம்மம் கத்வா அனாகா³மீ ஹுத்வா ஸுத்³தா⁴வாஸே நிப்³ப³த்தோ மஹாப்³ரஹ்மா ‘‘விபஸ்ஸனாய முக²ம் த³ஸ்ஸேத்வா மக்³க³ப²லப்பத்தியா உபாயம் கரிஸ்ஸாமீ’’தி பஞ்சத³ஸ பஞ்ஹே அபி⁴ஸங்க²ரித்வா அந்த⁴வனே வஸந்தஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ ‘‘இமே பஞ்ஹே ஸத்தா²ரம் புச்சே²ய்யாஸீ’’தி ஆசிக்கி²த்வா க³தோ. ஸோ தே பஞ்ஹே ப⁴க³வந்தம் புச்சி². ப⁴க³வாபிஸ்ஸ ப்³யாகாஸி. தே²ரோ ஸத்தா²ரா கதி²தனியாமேனேவ தே உக்³க³ண்ஹித்வா விபஸ்ஸனம் க³ப்³ப⁴ம் க³ண்ஹாபேத்வா அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.54.150-177) –

‘‘இதோ ஸதஸஹஸ்ஸம்ஹி, கப்பே உப்பஜ்ஜி நாயகோ;

ஸப்³ப³லோகஹிதோ வீரோ, பது³முத்தரனாமகோ.

‘‘ததா³ஹம் ப்³ராஹ்மணோ ஹுத்வா, விஸ்ஸுதோ வேத³பாரகூ³;

தி³வாவிஹாரம் விசரம், அத்³த³ஸம் லோகனாயகம்.

‘‘சதுஸச்சம் பகாஸேந்தம், போ³த⁴யந்தம் ஸதே³வகம்;

விசித்தகதி²கானக்³க³ம், வண்ணயந்தம் மஹாஜனே.

‘‘ததா³ முதி³தசித்தோஹம், நிமந்தேத்வா ததா²க³தம்;

நானாரத்தேஹி வத்தே²ஹி, அலங்கரித்வான மண்ட³பம்.

‘‘நானாரதனபஜ்ஜோதம், ஸஸங்க⁴ம் போ⁴ஜயிம் தஹிம்;

போ⁴ஜயித்வான ஸத்தாஹம், நானக்³க³ரஸபோ⁴ஜனம்.

‘‘நானாசித்தேஹி புப்பே²ஹி, பூஜயித்வா ஸஸாவகம்;

நிபச்ச பாத³மூலம்ஹி, தம் டா²ன பத்த²யிம் அஹம்.

‘‘ததா³ முனிவரோ ஆஹ, கருணேகரஸாஸயோ;

பஸ்ஸதே²தம் தி³ஜவரம், பது³மானனலோசனம்.

‘‘பீதிபாமோஜ்ஜப³ஹுலம், ஸமுக்³க³ததனூருஹம்;

ஹாஸம்ஹிதவிஸாலக்க²ம், மம ஸாஸனலாலஸம்.

‘‘பதிதம் பாத³மூலே மே, ஏகாவத்த²ஸுமானஸம்;

ஏஸ பத்தே²தி தம் டா²னம், விசித்தகதி²கத்தனம்.

‘‘ஸதஸஹஸ்ஸிதோ கப்பே, ஓக்காககுலஸம்ப⁴வோ;

கோ³தமோ நாம கோ³த்தேன, ஸத்தா² லோகே ப⁴விஸ்ஸதி.

‘‘தஸ்ஸ த⁴ம்மேஸு தா³யாதோ³, ஓரஸோ த⁴ம்மனிம்மிதோ;

குமாரகஸ்ஸபோ நாம, ஹேஸ்ஸதி ஸத்து² ஸாவகோ.

‘‘விசித்தபுப்ப²து³ஸ்ஸானம், ரதனானஞ்ச வாஹஸா;

விசித்தகதி²கானம் ஸோ, அக்³க³தம் பாபுணிஸ்ஸதி.

‘‘தேன கம்மேன ஸுகதேன, சேதனாபணிதீ⁴ஹி ச;

ஜஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தாவதிம்ஸமக³ச்ச²ஹம்.

‘‘பரிப்³ப⁴மம் ப⁴வாப⁴வே, ரங்க³மஜ்ஜே² யதா² நடோ;

ஸாக²மிக³த்ரஜோ ஹுத்வா, மிகி³யா குச்சி²மோக்கமிம்.

‘‘ததா³ மயி குச்சி²க³தே, வஜ்ஜ²வாரோ உபட்டி²தோ;

ஸாகே²ன சத்தா மே மாதா, நிக்³ரோத⁴ம் ஸரணம் க³தா.

‘‘தேன ஸா மிக³ராஜேன, மரணா பரிமோசிதா;

பரிச்சஜித்வா ஸபாணம், மமேவம் ஓவதீ³ ததா³.

‘‘நிக்³ரோத⁴மேவ ஸேவேய்ய, ந ஸாக²முபஸம்வஸே;

நிக்³ரோத⁴ஸ்மிம் மதம் ஸேய்யோ, யஞ்சே ஸாக²ம்ஹி ஜீவிதம்.

‘‘தேனானுஸிட்டா² மிக³யூத²பேன, அஹஞ்ச மாதா ச ததே²தரே ச;

ஆக³ம்ம ரம்மம் துஸிதாதி⁴வாஸம், க³தா பவாஸம் ஸக⁴ரம் யதே²வ.

‘‘புனோ கஸ்ஸபவீரஸ்ஸ, அத்த²மேந்தம்ஹி ஸாஸனே;

ஆருய்ஹ ஸேலஸிக²ரம், யுஞ்ஜித்வா ஜினஸாஸனம்.

‘‘இதா³னாஹம் ராஜக³ஹே, ஜாதோ ஸேட்டி²குலே அஹும்;

ஆபன்னஸத்தா மே மாதா, பப்³ப³ஜி அனகா³ரியம்.

‘‘ஸக³ப்³ப⁴ம் தம் விதி³த்வான, தே³வத³த்தமுபானயும்;

ஸோ அவோச வினாஸேத², பாபிகம் பி⁴க்கு²னிம் இமம்.

‘‘இதா³னிபி முனிந்தே³ன, ஜினேன அனுகம்பிதா;

ஸுகி²னீ அஜனீ மய்ஹம், மாதா பி⁴க்கு²னுபஸ்ஸயே.

‘‘தம் விதி³த்வா மஹீபாலோ, கோஸலோ மம் அபோஸயி;

குமாரபரிஹானேன, நாமேனாஹஞ்ச கஸ்ஸபோ.

‘‘மஹாகஸ்ஸபமாக³ம்ம, அஹம் குமாரகஸ்ஸபோ;

வம்மிகஸதி³ஸம் காயம், ஸுத்வா பு³த்³தே⁴ன தே³ஸிதம்.

‘‘ததோ சித்தம் விமுச்சி மே, அனுபாதா³ய ஸப்³ப³ஸோ;

பாயாஸிம் த³மயித்வாஹம், ஏதத³க்³க³மபாபுணிம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா சித்தகதி²கபா⁴வேன ஸத்தா²ரா ஏதத³க்³கே³ ட²பிதோ அத்தனோ படிபத்திம் பச்சவேக்கி²த்வா ரதனத்தயகு³ணவிபா⁴வனமுகே²ன அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ –

201. ‘‘அஹோ பு³த்³தா⁴ அஹோ த⁴ம்மா, அஹோ நோ ஸத்து² ஸம்பதா³;

யத்த² ஏதாதி³ஸம் த⁴ம்மம், ஸாவகோ ஸச்சி²காஹிதி.

202. ‘‘அஸங்கே²ய்யேஸு கப்பேஸு, ஸக்காயாதி⁴க³தா அஹூ;

தேஸமயம் பச்சி²மகோ, சரிமோயம் ஸமுஸ்ஸயோ;

ஜாதிமரணஸம்ஸாரோ, நத்தி² தா³னி புனப்³ப⁴வோ’’தி. – கா³தா²த்³வயம் அபா⁴ஸி;

தத்த² அஹோதி அச்ச²ரியத்தே² நிபாதோ. பு³த்³தா⁴தி ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³தா⁴, கா³ரவவஸேன ப³ஹுவசனம், அஹோ அச்ச²ரியா ஸம்பு³த்³தா⁴தி அத்தோ². த⁴ம்மாதி பரியத்தித⁴ம்மேன ஸத்³தி⁴ம் நவ லோகுத்தரத⁴ம்மா. அஹோ நோ ஸத்து² ஸம்பதா³தி அம்ஹாகம் ஸத்து² த³ஸப³லஸ்ஸ அஹோ ஸம்பத்தியோ. யத்தா²தி யஸ்மிம் ஸத்த²ரி ப்³ரஹ்மசரியவாஸேன. ஏதாதி³ஸம் த⁴ம்மம், ஸாவகோ ஸச்சி²காஹிதீதி ஏதாதி³ஸம் ஏவரூபம் ஸுவிஸுத்³த⁴ஜ்ஜா²னாபி⁴ஞ்ஞாபரிவாரம் அனவஸேஸகிலேஸக்க²யாவஹம் ஸந்தம் பணீதம் அனுத்தரம் த⁴ம்மம் ஸாவகோபி நாம ஸச்சி²கரிஸ்ஸதி, தஸ்மா ஏவம்வித⁴கு³ணவிஸேஸாதி⁴க³மஹேதுபூ⁴தா அஹோ அச்ச²ரியா பு³த்³தா⁴ ப⁴க³வந்தோ, அச்ச²ரியா த⁴ம்மகு³ணா, அச்ச²ரியா அம்ஹாகம் ஸத்து² ஸம்பத்தியோதி ரதனத்தயஸ்ஸ கு³ணாதி⁴முத்திம் பவேதே³ஸீதி. த⁴ம்மஸம்பத்திகித்தனேனேவ ஹி ஸங்க⁴ஸுப்படிபத்தி கித்திதா ஹோதீதி.

ஏவம் ஸாதா⁴ரணவஸேன த³ஸ்ஸிதம் த⁴ம்மஸ்ஸ ஸச்சி²கிரியம் இதா³னி அத்துபனாயிகம் கத்வா த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அஸங்கே²ய்யேஸூ’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² அஸங்கே²ய்யேஸூதி க³ணனபத²ம் வீதிவத்தேஸு மஹாகப்பேஸு. ஸக்காயாதி பஞ்சுபாதா³னக்க²ந்தா⁴. தே ஹி பரமத்த²தோ விஜ்ஜமானத⁴ம்மஸமூஹதாய ‘‘ஸக்காயா’’தி வுச்சந்தி. அஹூதி நிவத்தனூபாயஸ்ஸ அனதி⁴க³தத்தா அனபக³தா அஹேஸும். தேஸமயம் பச்சி²மகோ சரிமோயம் ஸமுஸ்ஸயோதி யஸ்மா அயம் ஸப்³ப³பச்சி²மகோ, ததோ ஏவ சரிமோ, தஸ்மா ஜாதிமரணஸஹிதோ க²ந்தா⁴தி³படிபாடிஸஞ்ஞிதோ ஸம்ஸாரோ இதா³னி ஆயதிம் புனப்³ப⁴வாபா⁴வதோ புனப்³ப⁴வோ நத்தி², அயமந்திமா ஜாதீதி அத்தோ².

குமாரகஸ்ஸபத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

2. த⁴ம்மபாலத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

யோ ஹவே த³ஹரோ பி⁴க்கூ²தி ஆயஸ்மதோ த⁴ம்மபாலத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே புஞ்ஞானி உபசினந்தோ அத்த²த³ஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே குலகே³ஹே நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பத்தோ கேனசிதே³வ கரணீயேன வனந்தம் உபக³தோ ஸத்தா²ரம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ பிலக்க²ப²லமதா³ஸி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ஸத்த²ரி பரினிப்³பு³தே அவந்திரட்டே² ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா த⁴ம்மபாலோதி லத்³த⁴னாமோ வயப்பத்தோ தக்கஸிலம் க³ந்த்வா ஸிப்பம் உக்³க³ஹேத்வா படினிவத்தேந்தோ அந்தராமக்³கே³ ஏகஸ்மிம் விஹாரே அஞ்ஞதரம் தே²ரம் தி³ஸ்வா தஸ்ஸ ஸந்திகே த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ அஹோஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.39.21-25) –

‘‘வனந்தரே பு³த்³த⁴ம் தி³ஸ்வா, அத்த²த³ஸ்ஸிம் மஹாயஸம்;

பஸன்னசித்தோ ஸுமனோ, பிலக்க²ஸ்ஸாத³தி³ம் ப²லம்.

‘‘அட்டா²ரஸே கப்பஸதே, யம் ப²லமத³தி³ம் ததா³;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, ப²லதா³னஸ்ஸித³ம் ப²லம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ பன ஹுத்வா ஸமாபத்திஸுகே²ன வீதினாமேந்தோ ஏகதி³வஸம் தஸ்மிம் விஹாரே த்³வே ஸாமணேரே ருக்க²க்³கே³ புப்பா²னி ஓசினந்தே ஆரூள்ஹஸாகா²ய ப⁴க்³கா³ய பதந்தே தி³ஸ்வா தே²ரோ இத்³தா⁴னுபா⁴வேன ஹத்தே²ன க³ஹேத்வா அரோகே³யேவ பூ⁴மியம் ட²பேத்வா தேஸம் ஸாமணேரானம் த⁴ம்மம் தே³ஸேந்தோ –

203. ‘‘யோ ஹவே த³ஹரோ பி⁴க்கு², யுஞ்ஜதி பு³த்³த⁴ஸாஸனே;

ஜாக³ரோ ஸ ஹி ஸுத்தேஸு, அமோக⁴ம் தஸ்ஸ ஜீவிதம்.

204. ‘‘தஸ்மா ஸத்³த⁴ஞ்ச ஸீலஞ்ச, பஸாத³ம் த⁴ம்மத³ஸ்ஸனம்;

அனுயுஞ்ஜேத² மேதா⁴வீ, ஸரம் பு³த்³தா⁴ன ஸாஸன’’ந்தி. – இமா த்³வே கா³தா² அபா⁴ஸி;

தத்த² யோதி அனியமவசனம். ஹவேதி த³ள்ஹத்தே² நிபாதோ. த³ஹரோதி தருணோ. பி⁴க்க²தீதி பி⁴க்கு². யுஞ்ஜதீதி க⁴டதி வாயமதி. ஜாக³ரோதி ஜாக³ரணத⁴ம்மஸமன்னாக³தோ. ஸுத்தேஸூதி ஸுபந்தேஸு. இத³ம் வுத்தம் ஹோதி யோ பி⁴க்கு² த³ஹரோவ ஸமானோ தருணோ ‘‘ததா²ஹம் பச்சா² வுட்³ட⁴காலே ஜானிஸ்ஸாமீ’’தி அசிந்தேத்வா பு³த்³தா⁴னம் ஸாஸனே அப்பமாத³படிபத்தியம் யுஞ்ஜதி ஸமத²விபஸ்ஸனாபா⁴வனாய யோக³ம் கரோதி, ஸோ ஸுத்தேஸு அவிஜ்ஜானித்³தா³ய ஸுத்தேஸு பமத்தேஸு ஸத்³தா⁴தி³ஜாக³ரத⁴ம்மஸமன்னாக³மேன ஜாக³ரோ, ததோ ஏவ அத்தஹிதபரஹிதபாரிபூரியா அமோக⁴ம் அவஞ்ஜ²ம் தஸ்ஸ ஜீவிதம், யஸ்மா ச ஏததே³வம், தஸ்மா ஸத்³த⁴ஞ்ச ‘‘அத்தி² கம்மம் அத்தி² கம்மவிபாகோ’’திஆதி³னயப்பவத்தம் கம்மப²லஸத்³த⁴ஞ்ச, ஸத்³தூ⁴பனிப³ந்த⁴த்தா ஸீலஸ்ஸ தது³பனிஸ்ஸயம் சதுபாரிஸுத்³தி⁴ஸீலஞ்ச, ‘‘ஸம்மாஸம்பு³த்³தோ⁴ ப⁴க³வா, ஸ்வாகா²தோ த⁴ம்மோ, ஸுப்படிபன்னோ ஸங்கோ⁴’’தி ஏவம் பவத்தரதனத்தயப்பஸாத³ஞ்ச, விபஸ்ஸனாபஞ்ஞாஸஹிதாய மக்³க³பஞ்ஞாய பரிஞ்ஞாதி³வஸேன சதுஸச்சத⁴ம்மத³ஸ்ஸனஞ்ச மேதா⁴வீ த⁴ம்மோஜபஞ்ஞாய ஸமன்னாக³தோ பி⁴க்கு² பு³த்³தா⁴னம் ஸாஸனம் ஓவாத³ம் அனுஸிட்டி²ம் அனுஸ்ஸரந்தோ ஆதி³த்தம்பி அத்தனோ ஸீஸம் அஜ்ஜு²பேக்கி²த்வா அனுயுஞ்ஜேத², தத்த² அனுயோக³ம் ஆதப்பம் கரேய்யாதி அத்தோ².

த⁴ம்மபாலத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

3. ப்³ரஹ்மாலித்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

கஸ்ஸிந்த்³ரியானி ஸமத²ங்க³தானீதி ஆயஸ்மதோ ப்³ரஹ்மாலித்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயம் குஸலம் உபசினந்தோ விபஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே குலகே³ஹே நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பத்தோ ஏகதி³வஸம் ஸத்தா²ரம் பிண்டா³ய சரந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ வந்தி³த்வா பாத³ப²லம் அதா³ஸி. ஸத்தா² அனுமோத³னம் வத்வா பக்காமி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ கோஸலரட்டே² ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா ப்³ரஹ்மாலீதி லத்³த⁴னாமோ விஞ்ஞுதம் பத்தோ ஹேதுஸம்பத்தியா சோதி³யமானோ ஸம்ஸாரே ஸஞ்ஜாதஸம்வேகோ³ தாதி³ஸேன கல்யாணமித்தஸன்னிஸ்ஸயேன பு³த்³த⁴ஸாஸனே பப்³ப³ஜித்வா பதிரூபகம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா அரஞ்ஞே விஹரந்தோ ஞாணஸ்ஸ பரிபாகக³தத்தா நசிரஸ்ஸேவ விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ அஹோஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.51.63-67) –

‘‘ஸுவண்ணவண்ணம் ஸம்பு³த்³த⁴ம், ஆஹுதீனம் படிக்³க³ஹம்;

ரதி²யம் படிபஜ்ஜந்தம், பாத³ப²லம் அதா³ஸஹம்.

‘‘ஏகனவுதிதோ கப்பே, யம் ப²லம் அத³தி³ம் ததா³;

து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, ப²லதா³னஸ்ஸித³ம் ப²லம்.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ பன ஹுத்வா மக்³க³ஸுகே²ன ப²லஸுகே²ன வீதினாமேந்தோ ஏகதி³வஸம் பதா⁴னபரிக்³கா³ஹகேன தே²ரேன தஸ்மிம் அரஞ்ஞாயதனே பி⁴க்கூ² உத்³தி³ஸ்ஸ வுத்தம் பதா⁴னானுயோக³ம் பரிக்³க³ண்ஹந்தோ –

205. ‘‘கஸ்ஸிந்த்³ரியானி ஸமத²ங்க³தானி, அஸ்ஸா யதா² ஸாரதி²னா ஸுத³ந்தா;

பஹீனமானஸ்ஸ அனாஸவஸ்ஸ, தே³வாபி கஸ்ஸ பிஹயந்தி தாதி³னோ.

206. ‘‘மய்ஹிந்த்³ரியானி ஸமத²ங்க³தானி, அஸ்ஸா யதா² ஸாரதி²னா ஸுத³ந்தா;

பஹீனமானஸ்ஸ அனாஸவஸ்ஸ, தே³வாபி மய்ஹம் பிஹயந்தி தாதி³னோ’’தி. –

கா³தா²த்³வயம் அபா⁴ஸி.

தஸ்ஸத்தோ² – இமஸ்மிம் அரஞ்ஞாயதனே வஸந்தேஸு பி⁴க்கூ²ஸு கஸ்ஸ பி⁴க்கு²னோ தே²ரஸ்ஸ வா நவஸ்ஸ வா மஜ்ஜி²மஸ்ஸ வா சே²கேன ஸாரதி²னா ஸுத³ந்தா அஸ்ஸா விய மனச்ச²ட்டா²னி இந்த்³ரியானி ஸமத²ம் த³ந்தபா⁴வம் நிப்³பி³ஸேவனபா⁴வம் க³தானி. கஸ்ஸ நவவித⁴ம்பி மானம் பஹாய டி²தத்தா பஹீனமானஸ்ஸ சதுன்னம்பி ஆஸவானம் அபா⁴வேன அனாஸவஸ்ஸ இட்டா²தீ³ஸு தாதி³லக்க²ணப்பத்தியா தாதி³னோ தே³வாபி பிஹயந்தி மனுஸ்ஸாபி ஸம்மாபடிபத்தித³ஸ்ஸனாதி³னா ச ஆத³ரேன பத்தே²ந்தீதி.

தத்த² ச கா³தா²யம் புரிமட்³டே⁴ன அனாகா³மிமக்³கா³தி⁴க³மோ புட்டோ², அனாகா³மினோபி ஹி இந்த்³ரியானி பஹீனகாமராக³ப்³யாபாத³தாய ஸமத²ம் நிப்³பி³ஸேவனதம் க³தானி ஹோந்தி. இதரேன அரஹத்தமக்³க³படிலாபோ⁴, அரஹா ஹி ‘‘பஹீனமானோ அனாஸவோ தாதீ³’’தி ச வுச்சதி.

அதா²யஸ்மா ப்³ரஹ்மாலி பதா⁴னபரிக்³கா³ஹகேன வுத்தம் ‘‘கஸ்ஸிந்த்³ரியானீ’’தி கா³த²ம் பச்சனுபா⁴ஸி. தத³த்த²ம் அத்தூபனாயிகவஸேன விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ ‘‘மய்ஹிந்த்³ரியானீ’’திஆதி³காய து³தியகா³தா²ய அஞ்ஞம் ப்³யாகாஸி, தத்த² மய்ஹிந்த்³ரியானீதி மம சக்கா²தீ³னி இந்த்³ரியானி. ஸேஸம் வுத்தனயமேவ.

ப்³ரஹ்மாலித்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

4. மோக⁴ராஜத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

ச²விபாபக சித்தப⁴த்³த³காதி ஆயஸ்மதோ மோக⁴ராஜத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே குலகே³ஹே நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பத்தோ ஏகதி³வஸம் ஸத்து² ஸந்திகே த⁴ம்மம் ஸுணந்தோ ஸத்தா²ரம் ஏகம் பி⁴க்கு²ம் லூக²சீவரத⁴ரானம் அக்³க³ட்டா²னே ட²பேந்தம் தி³ஸ்வா தம் டா²னந்தரம் ஆகங்க²ந்தோ பணிதா⁴னம் கத்வா தத்த² தத்த² ப⁴வே புஞ்ஞானி கரோந்தோ அத்த²த³ஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா ப்³ராஹ்மணானம் விஜ்ஜாஸிப்பேஸு நிப்ப²த்திம் க³தோ ப்³ராஹ்மணமாணவே விஜ்ஜாஸிப்பானி ஸிக்கா²பேந்தோ ஏகதி³வஸம் அத்த²த³ஸ்ஸிம் ப⁴க³வந்தம் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிவுதம் க³ச்ச²ந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ பஞ்சபதிட்டி²தேன வந்தி³த்வா ஸிரஸி அஞ்ஜலிம் கத்வா ‘‘யாவதா ரூபினோ ஸத்தா’’திஆதி³னா ச²ஹி கா³தா²ஹி அபி⁴த்த²வித்வா பா⁴ஜனம் பூரேத்வா மது⁴ம் உபனாமேஸி. ஸத்தா² மது⁴ம் படிக்³க³ஹேத்வா அனுமோத³னம் அகாஸி.

ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே கட்ட²வாஹனஸ்ஸ நாம ரஞ்ஞோ அமச்சோ ஹுத்வா தேன ஸத்து² ஆனயனத்த²ம் புரிஸஸஹஸ்ஸேன பேஸிதோ ஸத்து² ஸந்திகம் க³ந்த்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா வீஸதிவஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி ஸமணத⁴ம்மம் கத்வா ததோ சுதோ ஏகம் பு³த்³த⁴ந்தரம் ஸுக³தீஸுயேவ பரிவத்தேந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா மோக⁴ராஜாதி லத்³த⁴னாமோ பா³வரீப்³ராஹ்மணஸ்ஸ ஸந்திகே உக்³க³ஹிதஸிப்போ ஸம்வேக³ஜாதோ தாபஸபப்³ப³ஜ்ஜம் பப்³ப³ஜித்வா தாபஸஸஹஸ்ஸபரிவாரோ அஜிதாதீ³ஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸத்து² ஸந்திகம் பேஸிதோ தேஸம் பன்னரஸமோ ஹுத்வா பஞ்ஹே புச்சி²த்வா பஞ்ஹவிஸ்ஸஜ்ஜனபரியோஸானே அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.4.64-83) –

‘‘அத்த²த³ஸ்ஸீ து ப⁴க³வா, ஸயம்பூ⁴ அபராஜிதோ;

பி⁴க்கு²ஸங்க⁴பரிப்³யூள்ஹோ, ரதி²யம் படிபஜ்ஜத².

‘‘ஸிஸ்ஸேஹி ஸம்பரிவுதோ, க⁴ரம்ஹா அபி⁴னிக்க²மிம்;

நிக்க²மித்வானஹம் தத்த², அத்³த³ஸம் லோகனாயகம்.

‘‘அபி⁴வாதி³ய ஸம்பு³த்³த⁴ம், ஸிரே கத்வான அஞ்ஜலிம்;

ஸகம் சித்தம் பஸாதே³த்வா, ஸந்த²விம் லோகனாயகம்.

‘‘யாவதா ரூபினோ ஸத்தா, அரூபீ வா அஸஞ்ஞினோ;

ஸப்³பே³ தே தவ ஞாணம்ஹி, அந்தோ ஹோந்தி ஸமோக³தா⁴.

‘‘ஸுகு²மச்சி²கஜாலேன, உத³கம் யோ பரிக்கி²பே;

யே கேசி உத³கே பாணா, அந்தோஜாலே ப⁴வந்தி தே.

‘‘யேஸஞ்ச சேதனா அத்தி², ரூபினோ ச அரூபினோ;

ஸப்³பே³ தே தவ ஞாணம்ஹி, அந்தோ ஹோந்தி ஸமோக³தா⁴.

‘‘ஸமுத்³த⁴ரஸிமம் லோகம், அந்த⁴காரஸமாகுலம்;

தவ த⁴ம்மம் ஸுணித்வான, கங்கா²ஸோதம் தரந்தி தே.

‘‘அவிஜ்ஜானிவுதே லோகே, அந்த⁴காரேன ஓத்த²டே;

தவ ஞாணம்ஹி ஜோதந்தே, அந்த⁴காரா பத⁴ம்ஸிதா.

‘‘துவம் சக்கூ²ஸி ஸப்³பே³ஸம், மஹாதமபனூத³னோ;

தவ த⁴ம்மம் ஸுணித்வான, நிப்³பா³யதி ப³ஹுஜ்ஜனோ.

‘‘புடகம் பூரயித்வான, மது⁴கு²த்³த³மனேளகம்;

உபோ⁴ ஹத்தே²ஹி பக்³க³ய்ஹ, உபனேஸிம் மஹேஸினோ.

‘‘படிக்³க³ண்ஹி மஹாவீரோ, ஸஹத்தே²ன மஹா இஸி;

பு⁴ஞ்ஜித்வா தஞ்ச ஸப்³ப³ஞ்ஞூ, வேஹாஸம் நப⁴முக்³க³மி.

‘‘அந்தலிக்கே² டி²தோ ஸத்தா², அத்த²த³ஸ்ஸீ நராஸபோ⁴;

மம சித்தம் பஸாதே³ந்தோ, இமா கா³தா² அபா⁴ஸத².

‘‘யேனித³ம் த²விதம் ஞாணம், பு³த்³த⁴ஸேட்டோ² ச தோ²மிதோ;

தேன சித்தப்பஸாதே³ன, து³க்³க³திம் ஸோ ந க³ச்ச²தி.

‘‘சதுத்³த³ஸஞ்ச க²த்தும் ஸோ, தே³வரஜ்ஜம் கரிஸ்ஸதி;

பத²ப்³யா ரஜ்ஜம் அட்ட²ஸதம், வஸுத⁴ம் ஆவஸிஸ்ஸதி.

‘‘பஞ்சேவ ஸதக்க²த்துஞ்ச, சக்கவத்தீ ப⁴விஸ்ஸதி;

பதே³ஸரஜ்ஜம் அஸங்கே²ய்யம், மஹியா காரயிஸ்ஸதி.

‘‘அஜ்ஜா²யகோ மந்தத⁴ரோ, திண்ணம் வேதா³ன பாரகூ³;

கோ³தமஸ்ஸ ப⁴க³வதோ, ஸாஸனே பப்³ப³ஜிஸ்ஸதி.

‘‘க³ம்பீ⁴ரம் நிபுணம் அத்த²ம், ஞாணேன விசினிஸ்ஸதி;

மோக⁴ராஜாதி நாமேன, ஹேஸ்ஸதி ஸத்து² ஸாவகோ.

‘‘தீஹி விஜ்ஜாஹி ஸம்பன்னம், கதகிச்சமனாஸவம்;

கோ³தமோ ஸத்த²வாஹக்³கோ³, ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸ்ஸதி.

‘‘ஹித்வா மானுஸகம் யோக³ம், சே²த்வான ப⁴வப³ந்த⁴னம்;

ஸப்³பா³ஸவே பரிஞ்ஞாய, விஹராமி அனாஸவோ.

‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.

அரஹத்தம் பன பத்வா ஸத்த²லூக²ம் ஸுத்தலூக²ம் ரஜனலூக²ந்தி விஸேஸேன திவிதே⁴னபி லூகே²ன ஸமன்னாக³தம் பம்ஸுகூலம் தா⁴ரேஸி. தேன நம் ஸத்தா² லூக²சீவரத⁴ரானம் அக்³க³ட்டா²னே ட²பேஸி. அபரபா⁴கே³ புரிமகம்மப்பச்சயா பரிஹாரஸ்ஸ அகரணதோ தே²ரஸ்ஸ ஸரீரே த³த்³து³பீளகாதீ³னி உப்பஜ்ஜித்வா வட்³டி⁴ம்ஸு. ஸோ ‘‘ஸேனாஸனம் து³ஸ்ஸதீ’’தி ஹேமந்தேபி மக³த⁴க்கே²த்தேஸு பலாலஸந்தா²ரானி அத்த²ரித்வா ஸேதி. தம் ஏகதி³வஸம் உபட்டா²னம் உபஸங்கமித்வா வந்தி³த்வா ஏகமந்தம் நிஸின்னம் ஸத்தா² படிஸந்தா²ரவஸேன ‘‘ச²விபாபகா’’திஆதி³னா பட²மகா³தா²ய புச்சி².

207. தத்த² ச²விபாபகாதி த³த்³து³கச்சு²பீளகாஹி பி⁴ன்னச்ச²விபா⁴வதோ ஹீனச்ச²விக து³ட்ட²ச்ச²விக. சித்தப⁴த்³த³காதி அனவஸேஸகிலேஸப்பஹானேன ப்³ரஹ்மவிஹாரஸேவனாய ச ப⁴த்³த³சித்த ஸுந்த³ரசித்த. மோக⁴ராஜாதி தஸ்ஸ ஆலபனம். ஸததம் ஸமாஹிதோதி அக்³க³ப²லஸமாதி⁴னா நிச்சகாலம் அபி⁴ண்ஹம் ஸமாஹிதமானஸோ. ஹேமந்திகஸீதகாலரத்தியோதி ஹேமந்தஸமயே ஸீதகாலரத்தியோ. அச்சந்தஸம்யோகே³ சேதம் உபயோக³வசனம். ‘‘ஹேமந்திகா ஸீதகாலரத்தியோ’’திபி பாளி. தத்த² ஹேமந்திகாதி ஹேமந்தோக³தா⁴ ஹேமந்தபரியாபன்னாதி அத்தோ². பி⁴க்கு² த்வம் ஸீதி பி⁴க்கு² கோ த்வம் அஸி, ஏவம்பூ⁴தோ பரேஸு தவ ஸேனாஸனம் கத்வா அதே³ந்தேஸு ஸங்கி⁴கஞ்ச ஸேனாஸனம் அபவிஸந்தோ. கத²ம் கரிஸ்ஸஸீதி யதா²வுத்தே ஸீதகாலே கத²ம் அத்தபா⁴வம் பவத்தேஸீதி ஸத்தா² புச்சி². ஏவம் பன புட்டோ² தே²ரோ ஸத்து² தமத்த²ம் கதே²ந்தோ –

208. ‘‘ஸம்பன்னஸஸ்ஸா மக³தா⁴, கேவலா இதி மே ஸுதம்;

பலாலச்ச²ன்னகோ ஸேய்யம், யத²ஞ்ஞே ஸுக²ஜீவினோ’’தி. – கா³த²மாஹ;

தத்த² ஸம்பன்னஸஸ்ஸாதி நிப்ப²ன்னஸஸ்ஸா. மக³தா⁴தி மக³த⁴ரட்ட²ம் வத³தி. மக³தா⁴ நாம ஜானபதி³னோ ராஜகுமாரா, தேஸம் நிவாஸோ ஏகோபி ஜனபதோ³ ருள்ஹீவஸேன ‘‘மக³தா⁴’’த்வேவ ப³ஹுவசனேன வுச்சதி. கேவலாதி அனவஸேஸா. இதி மே ஸுதந்தி ஏவம் மயா ஸுதம். தத்த² யோ அதி³ட்டோ² பதே³ஸோ, தஸ்ஸ வஸேன ஸுதந்தி வுத்தம். தேன ஏதி³ஸே காலே மக³தே⁴ஸு யத்த² கத்த²சி மயா வஸிதும் ஸக்காதி த³ஸ்ஸேதி. பலாலச்ச²ன்னகோ ஸேய்யம், யத²ஞ்ஞே ஸுக²ஜீவினோதி யதா² அஞ்ஞே ஸுக²ஜீவினோ பி⁴க்கூ² ஸேனாஸனஸப்பாயம் லத்³தா⁴ ஸுந்த³ரேஹி அத்த²ரணபாவுரணேஹி ஸுகே²ன ஸயந்தி, ஏவம் அஹம்பி பலாலஸந்தா²ரமேவ ஹேட்டா² ஸந்த²ரித்வா உபரி திரியஞ்ச பலாலச்ச²த³னேனேவ சா²தி³தஸரீரதாய பலாலச்ச²ன்னகோ ஸேய்யம் ஸயிம், ஸேய்யம் கப்பேஸிந்தி அத்தனோ யதா²லாப⁴ஸந்தோஸம் விபா⁴வேதி.

மோக⁴ராஜத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.

5. விஸாக²பஞ்சாலபுத்தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

ந உக்கி²பே நோ ச பரிக்கி²பே பரேதி ஆயஸ்மதோ விஸாக²ஸ்ஸ பஞ்சாலபுத்தஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயம் புஞ்ஞம் உபசினந்தோ இதோ சுத்³த³ஸே கப்பே பச்சந்தகா³மே த³லித்³த³குலே நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பத்தோ ஏகதி³வஸம் ப²லபரியேஸனம் சரந்தேஹி தஸ்மிம் கா³மே மனுஸ்ஸேஹி ஸத்³தி⁴ம் அரஞ்ஞம் க³தோ தத்த² ஏகம் பச்சேகபு³த்³த⁴ம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ வல்லிப²லம் அதா³ஸி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ மக³த⁴ரட்டே² மண்ட³லிகராஜகுலே நிப்³ப³த்தித்வா விஸாகோ²தி லத்³த⁴னாமோ பஞ்சாலராஜதீ⁴துயா புத்தபா⁴வதோ பச்சா² பஞ்சாலபுத்தோதி பஞ்ஞாயித்த². ஸோ பிதரி மதே ரஜ்ஜம் காரேந்தோ ஸத்த²ரி அத்தனோ கா³மஸமீபக³தே ஸத்து² ஸந்திகம் க³ந்த்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா ஸத்தா²ரா ஸத்³தி⁴ம் ஸாவத்தி²ம் க³தோ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா நசிரஸ்ஸேவ ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ அஹோஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.39.31-36) –

‘‘ஸப்³பே³ ஜனா ஸமாக³ம்ம, அக³மிம்ஸு வனம் ததா³;

ப²லமன்வேஸமானா தே, அலபி⁴ம்ஸு ப²லம் ததா³.

‘‘தத்த²த்³த³ஸாஸிம் ஸம்பு³த்³த⁴ம், ஸயம்பு⁴ம் அபராஜிதம்;

பஸன்னசித்தோ ஸுமனோ, வல்லிப²லமதா³ஸஹம்.