1. உத்தரத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா

து³கனிபாதே நத்தி² கோசி ப⁴வோ நிச்சோதிஆதி³கா ஆயஸ்மதோ உத்தரத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயம் புஞ்ஞம் உபசினந்தோ ஸுமேத⁴ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே விஜ்ஜாத⁴ரோ ஹுத்வா ஆகாஸேன விசரதி. தேன ச ஸமயேன ஸத்தா² தஸ்ஸ அனுக்³க³ண்ஹனத்த²ம் வனந்தரே அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே நிஸீதி³ ச²ப்³ப³ண்ணபு³த்³த⁴ரம்ஸியோ விஸ்ஸஜ்ஜேந்தோ. ஸோ அந்தலிக்கே²ன க³ச்ச²ந்தோ ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னசித்தோ ஆகாஸதோ ஓருய்ஹ ஸுவிஸுத்³தே⁴ஹி விபுலேஹி கணிகாரபுப்பே²ஹி ப⁴க³வந்தம் பூஜேஸி, புப்பா²னி பு³த்³தா⁴னுபா⁴வேன ஸத்து² உபரி ச²த்தாகாரேன அட்ட²ம்ஸு, ஸோ தேன பி⁴ய்யோஸோமத்தாய பஸன்னசித்தோ ஹுத்வா அபரபா⁴கே³ காலம் கத்வா தாவதிம்ஸே நிப்³ப³த்தித்வா உளாரம் தி³ப்³ப³ஸம்பத்திம் அனுப⁴வந்தோ யாவதாயுகம் தத்த² ட²த்வா ததோ சுதோ தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ராஜக³ஹே ப்³ராஹ்மணமஹாஸாலபுத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி, உத்தரோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ விஞ்ஞுதம் பத்தோ ப்³ராஹ்மணவிஜ்ஜாஸு நிப்ப²த்திம் க³ந்த்வா ஜாதியா ரூபேன விஜ்ஜாய வயேன ஸீலாசாரேன ச லோகஸ்ஸ ஸம்பா⁴வனீயோ ஜாதோ. தஸ்ஸ தம் ஸம்பத்திம் தி³ஸ்வா வஸ்ஸகாரோ மக³த⁴மஹாமத்தோ அத்தனோ தீ⁴தரம் தா³துகாமோ ஹுத்வா அத்தனோ அதி⁴ப்பாயம் பவேதே³ஸி. ஸோ நிஸ்ஸரணஜ்ஜா²ஸயதாய தம் படிக்கி²பித்வா காலேன காலம் த⁴ம்மஸேனாபதிம் பயிருபாஸந்தோ தஸ்ஸ ஸந்திகே த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா வத்தஸம்பன்னோ ஹுத்வா தே²ரம் உபட்ட²ஹதி.

தேன ச ஸமயேன தே²ரஸ்ஸ அஞ்ஞதரோ ஆபா³தோ⁴ உப்பன்னோ, தஸ்ஸ பே⁴ஸஜ்ஜத்தா²ய உத்தரோ ஸாமணேரோ பாதோவ பத்தசீவரமாதா³ய விஹாரதோ நிக்க²ந்தோ அந்தராமக்³கே³ தளாகஸ்ஸ தீரே பத்தம் ட²பேத்வா உத³கஸமீபம் க³ந்த்வா முக²ம் தோ⁴வதி. அத² அஞ்ஞதரோ உமங்க³சோரோ ஆரக்க²புரிஸேஹி அனுப³த்³தோ⁴ அக்³க³த்³வாரேனேவ நக³ரதோ நிக்க²மித்வா பலாயந்தோ அத்தனா க³ஹிதம் ரதனப⁴ண்டி³கம் ஸாமணேரஸ்ஸ பத்தே பக்கி²பித்வா பலாயி. ஸாமணேரோ பத்தஸமீபம் உபக³தோ. சோரம் அனுப³ந்த⁴ந்தா ராஜபுரிஸா ஸாமணேரஸ்ஸ பத்தே ப⁴ண்டி³கம் தி³ஸ்வா, ‘‘அயம் சோரோ, இமினா சோரியம் கத’’ந்தி ஸாமணேரம் பச்சா²பா³ஹம் ப³ந்தி⁴த்வா வஸ்ஸகாரஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ த³ஸ்ஸேஸும். வஸ்ஸகாரோ ச ததா³ ரஞ்ஞோ வினிச்ச²யே நியுத்தோ ஹுத்வா சே²ஜ்ஜபே⁴ஜ்ஜம் அனுஸாஸதி. ஸோ ‘‘புப்³பே³ மம வசனம் நாதி³யி, ஸுத்³த⁴பாஸண்டி³யேஸு பப்³ப³ஜீ’’தி ச ப³த்³தா⁴கா⁴தத்தா கம்மம் அஸோதே⁴த்வாவ ஜீவந்தமேவ தம் ஸூலே உத்தாஸேஸி.

அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா ஞாணபரிபாகம் ஓலோகேத்வா தம் டா²னம் க³ந்த்வா விப்பு²ரந்தஹத்த²னக²மணிமயூக²ஸம்பி⁴ன்னஸிதாப⁴தாய பக்³க⁴ரந்தஜாதிஹிங்கு³லகஸுவண்ணரஸதா⁴ரம் விய ஜாலாகு³ண்டி²தமுது³தலுனதீ³க⁴ங்கு³லிஹத்த²ம் உத்தரஸ்ஸ ஸீஸே ட²பேத்வா, ‘‘உத்தர, இத³ம் தே புரிமகம்மஸ்ஸ ப²லம் உப்பன்னம், தத்த² தயா பச்சவேக்க²ணப³லேன அதி⁴வாஸனா காதப்³பா³’’தி வத்வா அஜ்ஜா²ஸயானுரூபம் த⁴ம்மம் தே³ஸேஸி. உத்தரோ அமதாபி⁴ஸேகஸதி³ஸேன ஸத்து² ஹத்த²ஸம்ப²ஸ்ஸேன ஸஞ்ஜாதப்பஸாத³ஸோமனஸ்ஸதாய உளாரம் பீதிபாமோஜ்ஜம் படிலபி⁴த்வா யதா²பரிசிதம் விபஸ்ஸனாமக்³க³ம் ஸமாரூள்ஹோ ஞாணஸ்ஸ பரிபாகம் க³தத்தா ஸத்து² ச தே³ஸனாவிலாஸேன தாவதே³வ மக்³க³படிபாடியா ஸப்³ப³கிலேஸே கே²பேத்வா ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ அஹோஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 2.56.55-92) –

‘‘ஸுமேதோ⁴ நாம ஸம்பு³த்³தோ⁴, பா³த்திம்ஸவரலக்க²ணோ;

விவேககாமோ ப⁴க³வா, ஹிமவந்தமுபாக³மி.

‘‘அஜ்ஜோ²கா³ஹேத்வா ஹிமவந்தம், அக்³கோ³ காருணிகோ முனி;

பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வான, நிஸீதி³ பரிஸுத்தமோ.

‘‘விஜ்ஜாத⁴ரோ ததா³ ஆஸிம், அந்தலிக்க²சரோ அஹம்;

திஸூலம் ஸுக³தம் க³ய்ஹ, க³ச்சா²மி அம்ப³ரே ததா³.

‘‘பப்³ப³தக்³கே³ யதா² அக்³கி³, புண்ணமாயேவ சந்தி³மா;

வனம் ஓபா⁴ஸதே பு³த்³தோ⁴, ஸாலராஜாவ பு²ல்லிதோ.

‘‘வனக்³கா³ நிக்க²மித்வான, பு³த்³த⁴ரம்ஸீபி⁴தா⁴வரே;

நளக்³கி³வண்ணஸங்காஸா, தி³ஸ்வா சித்தம் பஸாத³யிம்.

‘‘விசினம் அத்³த³ஸம் புப்ப²ம், கணிகாரம் தே³வக³ந்தி⁴கம்;

தீணி புப்பா²னி ஆதா³ய, பு³த்³த⁴ஸேட்ட²மபூஜயிம்.

‘‘பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஆனுபா⁴வேன, தீணி புப்பா²னி மே ததா³;

உத்³த⁴ம்வண்டா அதோ⁴பத்தா, சா²யம் குப்³ப³ந்தி ஸத்து²னோ.

‘‘தேன கம்மேன ஸுகதேன, சேதனாபணிதீ⁴ஹி ச;

ஜஹித்வா மானுஸம் தே³ஹம், தாவதிம்ஸமக³ச்ச²ஹம்.

‘‘தத்த² மே ஸுகதம் ப்³யம்ஹம், கணிகாரீதி ஞாயதி;

ஸட்டி²யோஜனமுப்³பே³த⁴ம், திம்ஸயோஜனவித்த²தம்.

‘‘ஸஹஸ்ஸகண்ட³ம் ஸதபே⁴ண்டு³, த⁴ஜாலு ஹரிதாமயம்;

ஸதஸஹஸ்ஸனிய்யூஹா, ப்³யம்ஹே பாதுப⁴விம்ஸு மே.

‘‘ஸோண்ணமயா மணிமயா, லோஹிதங்கமயாபி ச;

ப²லிகாபி ச பல்லங்கா, யேனிச்ச²கா யதி³ச்ச²கா.

‘‘மஹாரஹஞ்ச ஸயனம், தூலிகா விகதீயுதம்;

உத்³த⁴லோமிஞ்ச ஏகந்தம், பி³ம்போ³ஹனஸமாயுதம்.

‘‘ப⁴வனா நிக்க²மித்வான, சரந்தோ தே³வசாரிகம்;

யதா² இச்சா²மி க³மனம், தே³வஸங்க⁴புரக்க²தோ.

‘‘புப்ப²ஸ்ஸ ஹேட்டா² திட்டா²மி, உபரிச்ச²த³னம் மம;

ஸமந்தா யோஜனஸதம், கணிகாரேஹி சா²தி³தம்.

‘‘ஸட்டி²தூரியஸஹஸ்ஸானி, ஸாயம் பாதம் உபட்ட²ஹும்;

பரிவாரேந்தி மம் நிச்சம், ரத்திந்தி³வமதந்தி³தா.

‘‘தத்த² நச்சேஹி கீ³தேஹி, தாளேஹி வாதி³தேஹி ச;

ரமாமி கி²ட்³டா³ ரதியா, மோதா³மி காமகாமஹம்.

‘‘தத்த² பு⁴த்வா பிவித்வா ச, மோதா³மி தித³ஸே ததா³;

நாரீக³ணேஹி ஸஹிதோ, மோதா³மி ப்³யம்ஹமுத்தமே.

‘‘ஸதானம் பஞ்சக்க²த்துஞ்ச, தே³வரஜ்ஜமகாரயிம்;

ஸதானம் தீணிக்க²த்துஞ்ச, சக்கவத்தீ அஹோஸஹம்;

பதே³ஸரஜ்ஜம் விபுலம், க³ணனாதோ அஸங்கி²யம்.

‘‘ப⁴வே ப⁴வே ஸம்ஸரந்தோ, மஹாபோ⁴க³ம் லபா⁴மஹம்;

போ⁴கே³ மே ஊனதா நத்தி², பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘து³வே ப⁴வே ஸம்ஸராமி, தே³வத்தே அத² மானுஸே;

அஞ்ஞம் க³திம் ந ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘து³வே குலே பஜாயாமி, க²த்தியே சாபி ப்³ராஹ்மணே;

நீசே குலே ந ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.

‘‘ஹத்தி²யானம் அஸ்ஸயானம், ஸிவிகம் ஸந்த³மானிகம்;