9. நவமவக்³கோ³
1. ஸமிதிகு³த்தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
யம் மயா பகதம் பாபந்தி ஆயஸ்மதோ ஸமிதிகு³த்தத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோபி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே புஞ்ஞானி உபசினந்தோ விபஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே குலகே³ஹே நிப்³ப³த்தித்வா விஞ்ஞுதம் பத்தோ ப⁴க³வந்தம் பஸ்ஸித்வா பஸன்னசித்தோ ஜாதிஸுமனபுப்பே²ஹி பூஜம் அகாஸி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன யத்த² யத்த² ப⁴வே நிப்³ப³த்தி, தத்த² தத்த² குலரூபபரிவாரஸம்பதா³ய அஞ்ஞே ஸத்தே அபி⁴ப⁴வித்வா அட்டா²ஸி. ஏகஸ்மிம் பன அத்தபா⁴வே அஞ்ஞதரம் பச்சேகபு³த்³த⁴ம் பிண்டா³ய சரந்தம் தி³ஸ்வா ‘‘அயம் முண்ட³கோ குட்டீ² மஞ்ஞே, தேனாயம் படிச்சா²தே³த்வா விசரதீ’’தி நிட்டு²பி⁴த்வா பக்காமி. ஸோ தேன கம்மேன ப³ஹும் காலம் நிரயே பச்சித்வா கஸ்ஸபஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே மனுஸ்ஸலோகே நிப்³ப³த்தோ பரிப்³பா³ஜகபப்³ப³ஜ்ஜம் உபக³தோ ஏகம் ஸீலாசாரஸம்பன்னம் உபாஸகம் தி³ஸ்வா தோ³ஸந்தரோ ஹுத்வா, ‘‘குட்ட²ரோகீ³ ப⁴வேய்யாஸீ’’தி அக்கோஸி, ந்ஹானதித்தே² ச மனுஸ்ஸேஹி ட²பிதானி ந்ஹானசுண்ணானி தூ³ஸேஸி. ஸோ தேன கம்மேன புன நிரயே நிப்³ப³த்தித்வா ப³ஹூனி வஸ்ஸானி து³க்க²ம் அனுப⁴வித்வா இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ஸாவத்தி²யம் அஞ்ஞதரஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி, ஸமிதிகு³த்தோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ வயப்பத்தோ ஸத்து² த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா ஸுவிஸுத்³த⁴ஸீலோ ஹுத்வா விஹரதி. தஸ்ஸ புரிமகம்மனிஸ்ஸந்தே³ன குட்ட²ரோகோ³ உப்பஜ்ஜி, தேன தஸ்ஸ ஸரீராவயவா யேபு⁴ய்யேன சி²ன்னபி⁴ன்னா ஹுத்வா பக்³க⁴ரந்தி. ஸோ கி³லானஸாலாயம் வஸதி. அதே²கதி³வஸம் த⁴ம்மஸேனாபதி கி³லானபுச்ச²ம் க³ந்த்வா தத்த² தத்த² கி³லானே பி⁴க்கூ² புச்ச²ந்தோ தம் பி⁴க்கு²ம் தி³ஸ்வா ‘‘ஆவுஸோ, யாவதா க²ந்த⁴ப்பவத்தி நாம, ஸப்³ப³ம் து³க்க²மேவ வேத³னா. க²ந்தே⁴ஸு பன அஸந்தேஸுயேவ நத்தி² து³க்க²’’ந்தி வேத³னானுபஸ்ஸனாகம்மட்டா²னம் கதே²த்வா அக³மாஸி. ஸோ தே²ரஸ்ஸ ஓவாதே³ ட²த்வா விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா ச²ளபி⁴ஞ்ஞா ஸச்சா²காஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.12.82-90) –
‘‘ஜாயந்தஸ்ஸ விபஸ்ஸிஸ்ஸ, ஆலோகோ விபுலோ அஹு;
பத²வீ ச பகம்பித்த², ஸஸாக³ரா ஸபப்³ப³தா.
‘‘நேமித்தா ச வியாகம்ஸு, பு³த்³தோ⁴ லோகே ப⁴விஸ்ஸதி;
அக்³கோ³ ச ஸப்³ப³ஸத்தானம், ஜனதம் உத்³த⁴ரிஸ்ஸதி.
‘‘நேமித்தானம் ஸுணித்வான, ஜாதிபூஜமகாஸஹம்;
ஏதி³ஸா பூஜனா நத்தி², யாதி³ஸா ஜாதிபூஜனா.
‘‘ஸங்க²ரித்வான குஸலம், ஸகம் சித்தம் பஸாத³யிம்;
ஜாதிபூஜம் கரித்வான, தத்த² காலங்கதோ அஹம்.
‘‘யம் யம் யோனுபபஜ்ஜாமி, தே³வத்தம் அத² மானுஸம்;
ஸப்³பே³ ஸத்தே அபி⁴போ⁴மி, ஜாதிபூஜாயித³ம் ப²லம்.
‘‘தா⁴தியோ மம் உபட்டே²ந்தி, மம சித்தவஸானுகா³;
ந தா ஸக்கோந்தி கோபேதும், ஜாதிபூஜாயித³ம் ப²லம்.
‘‘ஏகனவுதிதோ கப்பே, யம் பூஜமகரிம் ததா³;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, ஜாதிபூஜாயித³ம் ப²லம்.
‘‘ஸுபாரிசரியா நாம, சதுத்திம்ஸ ஜனாதி⁴பா;
இதோ ததியகப்பம்ஹி, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லா.
‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.
ச²ளபி⁴ஞ்ஞோ பன ஹுத்வா பஹீனகிலேஸபச்சவேக்க²ணேன ஏதரஹி அனுபு⁴ய்யமானரோக³வஸேன புரிமஜாதீஸு அத்தனா கதம் பாபகம்மம் அனுஸ்ஸரித்வா தஸ்ஸ இதா³னி ஸப்³ப³ஸோ பஹீனபா⁴வம் விபா⁴வேந்தோ –
81. ‘‘யம் மயா பகதம் பாபம், புப்³பே³ அஞ்ஞாஸு ஜாதிஸு;
இதே⁴வ தம் வேத³னீயம், வத்து² அஞ்ஞம் ந விஜ்ஜதீ’’தி. – கா³த²ம் அபா⁴ஸி;
தத்த² பாபந்தி அகுஸலம் கம்மம். தஞ்ஹி லாமகட்டே²ன பாபந்தி வுச்சதி. புப்³பே³தி புரா. அஞ்ஞாஸு ஜாதிஸூதி இதோ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸு, அஞ்ஞேஸு அத்தபா⁴வேஸு. அயஞ்ஹேத்த² அத்தோ² – யதி³பி மயா இமஸ்மிம் அத்தபா⁴வே ந தாதி³ஸம் பாபம் கதம் அத்தி², இதா³னி பன தஸ்ஸ ஸம்ப⁴வோயேவ நத்தி². யம் பன இதோ அஞ்ஞாஸு ஜாதீஸு கதம் அத்தி², இதே⁴வ தம் வேத³னீயம், தஞ்ஹி இதே⁴வ இமஸ்மிம்யேவ அத்தபா⁴வே வேத³யிதப்³ப³ம் அனுப⁴விதப்³ப³ம் ப²லம், கஸ்மா? வத்து² அஞ்ஞம் ந விஜ்ஜதீதி தஸ்ஸ கம்மஸ்ஸ விபச்சனோகாஸோ அஞ்ஞோ க²ந்த⁴ப்பப³ந்தோ⁴ நத்தி², இமே பன க²ந்தா⁴ ஸப்³ப³ஸோ உபாதா³னானம் பஹீனத்தா அனுபாதா³னோ விய ஜாதவேதோ³ சரிமகசித்தனிரோதே⁴ன அப்படிஸந்தி⁴கா நிருஜ்ஜ²ந்தீதி அஞ்ஞம் ப்³யாகாஸி.
ஸமிதிகு³த்தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.
2. கஸ்ஸபத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
யேன யேன ஸுபி⁴க்கா²னீதி ஆயஸ்மதோ கஸ்ஸபத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம் கிர பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா தீஸு வேதே³ஸு அஞ்ஞேஸு ச ப்³ராஹ்மணஸிப்பேஸு நிப்ப²த்திம் க³தோ, ஸோ ஏகதி³வஸம் ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ ஸுமனபுப்பே²ஹி பூஜம் அகாஸி. கரோந்தோ ச ஸத்து² ஸமந்ததோ உபரி ச புப்ப²முட்டி²யோ கி²பி. பு³த்³தா⁴னுபா⁴வேன புப்பா²னி புப்பா²ஸனாகாரேன ஸத்தாஹம் அட்ட²ம்ஸு. ஸோ தம் அச்ச²ரியம் தி³ஸ்வா பி⁴ய்யோஸோமத்தாய பஸன்னமானஸோ அஹோஸி. அபராபரம் புஞ்ஞானி கரோந்தோ கப்பஸதஸஹஸ்ஸம் ஸுக³தீஸுயேவ ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ஸாவத்தி²யம் அஞ்ஞதரஸ்ஸ உதி³ச்சப்³ராஹ்மணஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி, கஸ்ஸபோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. தஸ்ஸ த³ஹரகாலேயேவ பிதா காலமகாஸி. மாதா தம் படிஜக்³க³தி. ஸோ ஏகதி³வஸம் ஜேதவனம் க³தோ ப⁴க³வதோ த⁴ம்மதே³ஸனம் ஸுத்வா ஹேதுஸம்பன்னதாய தஸ்மிம்யேவ ஆஸனே ஸோதாபன்னோ ஹுத்வா மாது ஸந்திகம் க³ந்த்வா அனுஜானாபேத்வா பப்³ப³ஜிதோ ஸத்த²ரி வுட்ட²வஸ்ஸே பவாரேத்வா ஜனபத³சாரிகம் பக்கந்தே ஸயம்பி ஸத்தா²ரா ஸத்³தி⁴ம் க³ந்துகாமோ ஆபுச்சி²தும் மாது ஸந்திகம் அக³மாஸி. மாதா விஸ்ஸஜ்ஜேந்தீ ஓவாத³வஸேன –
82. ‘‘யேன யேன ஸுபி⁴க்கா²னி, ஸிவானி அப⁴யானி ச;
தேன புத்தக க³ச்ச²ஸ்ஸு, மா ஸோகாபஹதோ ப⁴வா’’தி. – கா³த²ம் அபா⁴ஸி;
தத்த² யேன யேனாதி யத்த² யத்த². பு⁴ம்மத்தே² ஹி ஏதம் கரணவசனம், யஸ்மிம் யஸ்மிம் தி³ஸாபா⁴கே³தி அத்தோ². ஸுபி⁴க்கா²னீதி ஸுலப⁴பிண்டா³னி, ரட்டா²னீதி அதி⁴ப்பாயோ. ஸிவானீதி கே²மானி அரோகா³னி. அப⁴யானீதி சோரப⁴யாதீ³ஹி நிப்³ப⁴யானி, ரோக³து³ப்³பி⁴க்க²ப⁴யானி பன ‘‘ஸுபி⁴க்கா²னி, ஸிவானீ’’தி பத³த்³வயேனேவ க³ஹிதானி. தேனாதி தத்த², தஸ்மிம் தஸ்மிம் தி³ஸாபா⁴கே³தி அத்தோ². புத்தகாதி அனுகம்பந்தீ தம் ஆலபதி. மாதி படிஸேத⁴த்தே² நிபாதோ ஸோகாபஹதோதி வுத்தகு³ணரஹிதானி ரட்டா²னி க³ந்த்வா து³ப்³பி⁴க்க²ப⁴யாதி³ஜனிதேன ஸோகேன உபஹதோ மா ப⁴வ மாஹோஸீதி அத்தோ². தம் ஸுத்வா தே²ரோ, ‘‘மம மாதா மய்ஹம் ஸோகரஹிதட்டா²னக³மனம் ஆஸீஸதி, ஹந்த³ மயம் ஸப்³ப³ஸோ அச்சந்தமேவ ஸோகரஹிதம் டா²னம் பத்தும் யுத்த’’ந்தி உஸ்ஸாஹஜாதோ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா நசிரஸ்ஸேவ அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.13.1-9) –
‘‘அஜ்ஜா²யகோ மந்தத⁴ரோ, திண்ணம் வேதா³ன பாரகூ³;
அப்³போ⁴காஸே டி²தோ ஸந்தோ, அத்³த³ஸம் லோகனாயகம்.
‘‘ஸீஹம் யதா² வனசரம், ப்³யக்³க⁴ராஜம்வ நித்தஸம்;
திதா⁴பபி⁴ன்னமாதங்க³ம், குஞ்ஜரம்வ மஹேஸினம்.
‘‘ஸேரேயகம் க³ஹேத்வான, ஆகாஸே உக்கி²பிம் அஹம்;
பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஆனுபா⁴வேன, பரிவாரேந்தி ஸப்³ப³ஸோ.
‘‘அதி⁴ட்ட²ஹி மஹாவீரோ, ஸப்³ப³ஞ்ஞூ லோகனாயகோ;
ஸமந்தா புப்ப²ச்ச²த³னா, ஓகிரிம்ஸு நராஸப⁴ம்.
‘‘ததோ ஸா புப்ப²கஞ்சுகா, அந்தோவண்டா ப³ஹிமுகா²;
ஸத்தாஹம் ச²த³னம் கத்வா, ததோ அந்தரதா⁴யத².
‘‘தஞ்ச அச்ச²ரியம் தி³ஸ்வா, அப்³பு⁴தம் லோமஹம்ஸனம்;
பு³த்³தே⁴ சித்தம் பஸாதே³ஸிம், ஸுக³தே லோகனாயகே.
‘‘தேன சித்தப்பஸாதே³ன, ஸுக்கமூலேன சோதி³தோ;
கப்பானம் ஸதஸஹஸ்ஸம், து³க்³க³திம் நுபபஜ்ஜஹம்.
‘‘பன்னரஸஸஹஸ்ஸம்ஹி, கப்பானம் பஞ்சவீஸதி;
வீதமலாஸனாமா ச, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லா.
‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.
அரஹத்தம் பன பத்வா ‘‘இத³மேவ மாது வசனம் அரஹத்தப்பத்தியா அங்குஸம் ஜாத’’ந்தி தமேவ கா³த²ம் பச்சுதா³ஹாஸி.
கஸ்ஸபத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.
3. ஸீஹத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
ஸீஹப்பமத்தோ விஹராதி ஆயஸ்மதோ ஸீஹத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? ஸோ கிர புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ இதோ அட்டா²ரஸகப்பஸதமத்த²கே அத்த²த³ஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே சந்த³பா⁴கா³ய நதி³யா தீரே கின்னரயோனியம் நிப்³ப³த்தித்வா புப்ப²ப⁴க்கோ² புப்ப²னிவஸனோ ஹுத்வா விஹரந்தோ ஆகாஸேன க³ச்ச²ந்தம் அத்த²த³ஸ்ஸிம் ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னசித்தோ பூஜேதுகாமோ அஞ்ஜலிம் பக்³க³ய்ஹ அட்டா²ஸி. ப⁴க³வா தஸ்ஸ அஜ்ஜா²ஸயம் ஞத்வா ஆகாஸதோ ஓருய்ஹ அஞ்ஞதரஸ்மிம் ருக்க²மூலே பல்லங்கேன நிஸீதி³. கின்னரோ சந்த³னஸாரம் க⁴ம்ஸித்வா சந்த³னக³ந்தே⁴ன புப்பே²ஹி ச பூஜம் கத்வா வந்தி³த்வா பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ மல்லராஜகுலே நிப்³ப³த்தி, தஸ்ஸ ஸீஹோதி நாமம் அஹோஸி. ஸோ ப⁴க³வந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ வந்தி³த்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஸத்தா² தஸ்ஸ அஜ்ஜா²ஸயம் ஓலோகேத்வா த⁴ம்மம் கதே²ஸி. ஸோ த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா அரஞ்ஞே விஹரதி. தஸ்ஸ சித்தம் நானாரம்மணே விதா⁴வதி, ஏகக்³க³ம் ந ஹோதி, ஸகத்த²ம் நிப்பா²தே³தும் ந ஸக்கோதி. ஸத்தா² தம் தி³ஸ்வா ஆகாஸே ட²த்வா –
83. ‘‘ஸீஹப்பமத்தோ விஹர, ரத்திந்தி³வமதந்தி³தோ;
பா⁴வேஹி குஸலம் த⁴ம்மம், ஜஹ ஸீக⁴ம் ஸமுஸ்ஸய’’ந்தி. –
கா³தா²ய ஓவதி³. ஸோ கா³தா²வஸானே விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.14.17-25) –
‘‘சந்த³பா⁴கா³னதீ³தீரே, அஹோஸிம் கின்னரோ ததா³;
புப்ப²ப⁴க்கோ² சஹம் ஆஸிம், புப்ப²னிவஸனோ ததா².
‘‘அத்த²த³ஸ்ஸீ து ப⁴க³வா, லோகஜேட்டோ² நராஸபோ⁴;
விபினக்³கே³ன நிய்யாஸி, ஹம்ஸராஜாவ அம்ப³ரே.
‘‘நமோ தே புரிஸாஜஞ்ஞ, சித்தம் தே ஸுவிஸோதி⁴தம்;
பஸன்னமுக²வண்ணோஸி, விப்பஸன்னமுகி²ந்த்³ரியோ.
‘‘ஓரோஹித்வான ஆகாஸா, பூ⁴ரிபஞ்ஞோ ஸுமேத⁴ஸோ;
ஸங்கா⁴டிம் பத்த²ரித்வான, பல்லங்கேன உபாவிஸி.
‘‘விலீனம் சந்த³னாதா³ய, அக³மாஸிம் ஜினந்திகம்;
பஸன்னசித்தோ ஸுமனோ, பு³த்³த⁴ஸ்ஸ அபி⁴ரோபயிம்.
‘‘அபி⁴வாதே³த்வான ஸம்பு³த்³த⁴ம், லோகஜேட்ட²ம் நராஸப⁴ம்;
பாமோஜ்ஜம் ஜனயித்வான, பக்காமிம் உத்தராமுகோ².
‘‘அட்டா²ரஸே கப்பஸதே, சந்த³னம் யம் அபூஜயிம்;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, பு³த்³த⁴பூஜாயித³ம் ப²லம்.
‘‘சதுத்³த³ஸே கப்பஸதே, இதோ ஆஸிம்ஸு தே தயோ;
ரோஹணீ நாம நாமேன, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லா.
‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.
யா பன ப⁴க³வதா ஓவாத³வஸேன வுத்தா ‘‘ஸீஹப்பமத்தோ’’தி கா³தா², தத்த² ஸீஹாதி தஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ ஆலபனம். அப்பமத்தோ விஹராதி ஸதியா அவிப்பவாஸேன பமாத³விரஹிதோ ஸப்³பி³ரியாபதே²ஸு ஸதிஸம்பஜஞ்ஞயுத்தோ ஹுத்வா விஹராஹி. இதா³னி தம் அப்பமாத³விஹாரம் ஸஹ ப²லேன ஸங்கே²பதோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ரத்திந்தி³வ’’ந்திஆதி³ வுத்தம். தஸ்ஸத்தோ² – ரத்திபா⁴க³ம் தி³வஸபா⁴க³ஞ்ச ‘‘சங்கமேன நிஸஜ்ஜாய ஆவரணீயேஹி த⁴ம்மேஹி சித்தம் பரிஸோதே⁴தீ’’தி (ஸம். நி. 4.239; அ. நி. 3.16; விப⁴. 519) வுத்தனயேன சதுஸம்மப்பதா⁴னவஸேன அதந்தி³தோ அகுஸீதோ ஆரத்³த⁴வீரியோ குஸலம் ஸமத²விபஸ்ஸனாத⁴ம்மஞ்ச லோகுத்தரத⁴ம்மஞ்ச பா⁴வேஹி உப்பாதே³ஹி வட்³டே⁴ஹி ச, ஏவம் பா⁴வேத்வா ச ஜஹ ஸீக⁴ம் ஸமுஸ்ஸயந்தி தவ ஸமுஸ்ஸயம் அத்தபா⁴வம் பட²மம் தாவ தப்படிப³த்³த⁴ச²ந்த³ராக³ப்பஹானேன ஸீக⁴ம் நசிரஸ்ஸேவ பஜஹ, ஏவம்பூ⁴தோ ச பச்சா² சரிமகசித்தனிரோதே⁴ன அனவஸேஸதோ ச பஜஹிஸ்ஸதீதி. அரஹத்தம் பன பத்வா தே²ரோ அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ தமேவ கா³த²ம் பச்சுதா³ஹாஸீதி.
ஸீஹத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.
4. நீதத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
ஸப்³ப³ரத்திம் ஸுபித்வானாதி ஆயஸ்மதோ நீதத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம் கிர பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ஸுனந்தோ³ நாம ப்³ராஹ்மணோ ஹுத்வா அனேகஸதே ப்³ராஹ்மணே மந்தே வாசேந்தோ வாஜபேய்யம் நாம யஞ்ஞம் யஜி, ப⁴க³வா தம் ப்³ராஹ்மணம் அனுகம்பந்தோ யஞ்ஞட்டா²னம் க³ந்த்வா ஆகாஸே சங்கமி. ப்³ராஹ்மணோ ஸத்தா²ரம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ ஸிஸ்ஸேஹி புப்பா²னி ஆஹராபேத்வா ஆகாஸே கி²பித்வா பூஜம் அகாஸி. பு³த்³தா⁴னுபா⁴வேன தம் டா²னம் ஸகலஞ்ச நக³ரம் புப்ப²படவிதானிகம் விய சா²தி³தம் அஹோஸி. மஹாஜனோ ஸத்த²ரி உளாரம் பீதிஸோமனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³ஸி. ஸுனந்த³ப்³ராஹ்மணோ தேன குஸலமூலேன தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ ஸாவத்தி²யம் அஞ்ஞதரஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி, நீதோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ விஞ்ஞுதம் பத்தோ ‘‘இமே ஸமணா ஸக்யபுத்தியா ஸுக²ஸீலா ஸுக²ஸமாசாரா ஸுபோ⁴ஜனானி பு⁴ஞ்ஜித்வா நிவாதேஸு ஸேனாஸனேஸு விஹரந்தி, இமேஸு பப்³ப³ஜித்வா ஸுகே²ன விஹரிதும் ஸக்கா’’தி ஸுகா²பி⁴லாஸாய பப்³ப³ஜித்வாவ ஸத்து² ஸந்திகே கம்மட்டா²னம் க³ஹேத்வா கதிபாஹமேவ மனஸிகரித்வா தம் ச²ட்³டே³த்வா யாவத³த்த²ம் உத³ராவதே³ஹகம் பு⁴ஞ்ஜித்வா தி³வஸபா⁴க³ம் ஸங்க³ணிகாராமோ திரச்சா²னகதா²ய வீதினாமேதி, ரத்திபா⁴கே³பி தி²னமித்³தா⁴பி⁴பூ⁴தோ ஸப்³ப³ரத்திம் ஸுபதி. ஸத்தா² தஸ்ஸ ஹேதுபரிபாகம் ஓலோகேத்வா ஓவாத³ம் தே³ந்தோ –
84. ‘‘ஸப்³ப³ரத்திம் ஸுபித்வான, தி³வா ஸங்க³ணிகே ரதோ;
குதா³ஸ்ஸு நாம து³ம்மேதோ⁴, து³க்க²ஸ்ஸந்தம் கரிஸ்ஸதீ’’தி. – கா³த²ம் அபா⁴ஸி;
தத்த² ஸப்³ப³ரத்திந்தி ஸகலம் ரத்திம். ஸுபித்வானாதி நித்³தா³யித்வா, ‘‘ரத்தியா பட²மம் யாமம் சங்கமேன நிஸஜ்ஜாய ஆவரணீயேஹி த⁴ம்மேஹி சித்தம் பரிஸோதே⁴தீ’’திஆதி³னா வுத்தம் ஜாக³ரியம் அனனுயுஞ்ஜித்வா கேவலம் ரத்தியா தீஸுபி யாமேஸு நித்³த³ம் ஓக்கமித்வாதி அத்தோ². தி³வாதி தி³வஸம், ஸகலம் தி³வஸபா⁴க³ந்தி அத்தோ². ஸங்க³ணிகேதி திரச்சா²னகதி²கேஹி காயத³ள்ஹிப³ஹுலபுக்³க³லேஹி ஸன்னிஸஜ்ஜா ஸங்க³ணிகோ, தஸ்மிம் ரதோ அபி⁴ரதோ தத்த² அவிக³தச்ச²ந்தோ³ ‘‘ஸங்க³ணிகே ரதோ’’தி வுத்தோ ‘‘ஸங்க³ணிகாரதோ’’திபி பாளி. குதா³ஸ்ஸு நாமாதி குதா³ நாம. அஸ்ஸூதி நிபாதமத்தம், கஸ்மிம் நாம காலேதி அத்தோ². து³ம்மேதோ⁴தி நிப்பஞ்ஞோ. து³க்க²ஸ்ஸாதி வட்டது³க்க²ஸ்ஸ. அந்தந்தி பரியோஸானம். அச்சந்தமேவ அனுப்பாத³ம் கதா³ நாம கரிஸ்ஸதி, ஏதி³ஸஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸந்தகரணம் நத்தீ²தி அத்தோ². ‘‘து³ம்மேத⁴ து³க்க²ஸ்ஸந்தம் கரிஸ்ஸஸீ’’திபி பாளி.
ஏவம் பன ஸத்தா²ரா கா³தா²ய கதி²தாய தே²ரோ ஸம்வேக³ஜாதோ விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா நசிரஸ்ஸேவ அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.14.26-33) –
‘‘ஸுனந்தோ³ நாம நாமேன, ப்³ராஹ்மணோ மந்தபாரகூ³;
அஜ்ஜா²யகோ யாசயோகோ³, வாஜபேய்யம் அயாஜயி.
‘‘பது³முத்தரோ லோகவிதூ³, அக்³கோ³ காருணிகோ இஸி;
ஜனதம் அனுகம்பந்தோ, அம்ப³ரே சங்கமீ ததா³.
‘‘சங்கமித்வான ஸம்பு³த்³தோ⁴, ஸப்³ப³ஞ்ஞூ லோகனாயகோ;
மேத்தாய அப²ரி ஸத்தே, அப்பமாணே நிரூபதி⁴.
‘‘வண்டே சே²த்வான புப்பா²னி, ப்³ராஹ்மணோ மந்தபாரகூ³;
ஸப்³பே³ ஸிஸ்ஸே ஸமானேத்வா, ஆகாஸே உக்கி²பாபயி.
‘‘யாவதா நக³ரம் ஆஸி, புப்பா²னம் ச²த³னம் ததா³;
பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஆனுபா⁴வேன, ஸத்தாஹம் ந விக³ச்ச²த².
‘‘தேனேவ ஸுக்கமூலேன, அனுபோ⁴த்வான ஸம்பதா³;
ஸப்³பா³ஸவே பரிஞ்ஞாய, திண்ணோ லோகே விஸத்திகம்.
‘‘ஏகாரஸே கப்பஸதே, பஞ்சதிம்ஸாஸு க²த்தியா;
அம்ப³ரம்ஸஸனாமா தே, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லா.
‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.
அரஹத்தம் பன பத்வா தே²ரோ அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ தமேவ கா³த²ம் பச்சுதா³ஹாஸி.
நீதத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.
5. ஸுனாக³த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
சித்தனிமித்தஸ்ஸ கோவிதோ³தி ஆயஸ்மதோ ஸுனாக³த்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயம் குஸலம் உபசினந்தோ இதோ ஏகத்திம்ஸே கப்பே ஸிகி²ஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ப்³ராஹ்மணகுலே நிப்³ப³த்தித்வா வயப்பத்தோ திண்ணம் வேதா³னம் பாரகூ³ ஹுத்வா அரஞ்ஞாயதனே அஸ்ஸமே வஸந்தோ தீணி ப்³ராஹ்மணஸஹஸ்ஸானி மந்தே வாசேஸி. அதே²கதி³வஸம் தஸ்ஸ ஸத்தா²ரம் தி³ஸ்வா லக்க²ணானி உபதா⁴ரேத்வா லக்க²ணமந்தே பரிவத்தேந்தஸ்ஸ, ‘‘ஈதி³ஸேஹி லக்க²ணேஹி ஸமன்னாக³தோ அனந்தஜினோ அனந்தஞாணோ பு³த்³தோ⁴ ப⁴விஸ்ஸதீ’’தி பு³த்³த⁴ஞாணம் ஆரப்³ப⁴ உளாரோ பஸாதோ³ உப்பஜ்ஜி. ஸோ தேன சித்தப்பஸாதே³ன தே³வலோகே நிப்³ப³த்தோ அபராபரம் தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ நாலககா³மே அஞ்ஞதரஸ்ஸ ப்³ராஹ்மணஸ்ஸ புத்தோ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தி, ஸுனாகோ³திஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ த⁴ம்மஸேனாபதிஸ்ஸ கி³ஹிஸஹாயோ தே²ரஸ்ஸ ஸந்திகம் க³ந்த்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா த³ஸ்ஸனபூ⁴மியம் பதிட்டி²தோ பப்³ப³ஜித்வா விபஸ்ஸனம் பட்ட²பேத்வா அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.14.34-40) –
‘‘ஹிமவந்தஸ்ஸாவிதூ³ரே, வஸபோ⁴ நாம பப்³ப³தோ;
தஸ்மிம் பப்³ப³தபாத³ம்ஹி, அஸ்ஸமோ ஆஸி மாபிதோ.
‘‘தீணி ஸிஸ்ஸஸஹஸ்ஸானி, வாசேஸிம் ப்³ராஹ்மணோ ததா³;
ஸம்ஹரித்வான தே ஸிஸ்ஸே, ஏகமந்தம் உபாவிஸிம்.
‘‘ஏகமந்தம் நிஸீதி³த்வா, ப்³ராஹ்மணோ மந்தபாரகூ³;
பு³த்³த⁴வேத³ம் க³வேஸந்தோ, ஞாணே சித்தம் பஸாத³யிம்.
‘‘தத்த² சித்தம் பஸாதே³த்வா, நிஸீதி³ம் பண்ணஸந்த²ரே;
பல்லங்கம் ஆபு⁴ஜித்வான, தத்த² காலங்கதோ அஹம்.
‘‘ஏகதிம்ஸே இதோ கப்பே, யம் ஸஞ்ஞமலபி⁴ம் ததா³;
து³க்³க³திம் நாபி⁴ஜானாமி, ஞாணஸஞ்ஞாயித³ம் ப²லம்.
‘‘ஸத்தவீஸதி கப்பம்ஹி, ராஜா ஸிரித⁴ரோ அஹு;
ஸத்தரதனஸம்பன்னோ, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லோ.
‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.
அரஹத்தம் பன பத்வா பி⁴க்கூ²னம் த⁴ம்மதே³ஸனாபதே³ஸேன அஞ்ஞம் ப்³யாகரோந்தோ –
85. ‘‘சித்தனிமித்தஸ்ஸ கோவிதோ³, பவிவேகரஸம் விஜானிய;
ஜா²யம் நிபகோ பதிஸ்ஸதோ, அதி⁴க³ச்சே²ய்ய ஸுக²ம் நிராமிஸ’’ந்தி. –
கா³த²ம் அபா⁴ஸி.
தத்த² சித்தனிமித்தஸ்ஸ கோவிதோ³தி பா⁴வனாசித்தஸ்ஸ நிமித்தக்³க³ஹணே குஸலோ, ‘‘இமஸ்மிம் ஸமயே சித்தம் பக்³க³ஹேதப்³ப³ம், இமஸ்மிம் ஸம்பஹம்ஸிதப்³ப³ம், இமஸ்மிம் அஜ்ஜு²பேக்கி²தப்³ப³’’ந்தி ஏவம் பக்³க³ஹணாதி³யோக்³யஸ்ஸ சித்தனிமித்தஸ்ஸ க³ஹணே சே²கோ. பவிவேகரஸம் விஜானியாதி காயவிவேகஸம்வட்³டி⁴தஸ்ஸ சித்தவிவேகஸ்ஸ ரஸம் ஸஞ்ஜானித்வா, விவேகஸுக²ம் அனுப⁴வித்வாதி அத்தோ². ‘‘பவிவேகரஸம் பித்வா’’தி (த⁴. ப. 205) ஹி வுத்தம். ஜா²யந்தி பட²மம் ஆரம்மணூபனிஜ்ஜா²னேன பச்சா² லக்க²ணூபனிஜ்ஜா²னேன ச ஜா²யந்தோ. நிபகோதி கம்மட்டா²னபரிஹரணே குஸலோ. பதிஸ்ஸதோதி உபட்டி²தஸ்ஸதி. அதி⁴க³ச்சே²ய்ய ஸுக²ம் நிராமிஸந்தி ஏவம் ஸமத²னிமித்தாதி³கோஸல்லேன லப்³பே⁴ சித்தவிவேகஸுகே² பதிட்டா²ய ஸதோ ஸம்பஜானோ ஹுத்வா விபஸ்ஸனாஜா²னேனேவ ஜா²யந்தோ காமாமிஸவட்டாமிஸேஹி அஸம்மிஸ்ஸதாய நிராமிஸம் நிப்³பா³னஸுக²ம் ப²லஸுக²ஞ்ச அதி⁴க³ச்சே²ய்ய ஸமுபக³ச்சே²ய்யாதி அத்தோ².
ஸுனாக³த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.
6. நாகி³தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
இதோ ப³ஹித்³தா⁴ புது²அஞ்ஞவாதி³னந்தி ஆயஸ்மதோ நாகி³தத்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம் கிர பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே நாரதோ³ நாம ப்³ராஹ்மணோ ஹுத்வா ஏகதி³வஸம் மாளகே நிஸின்னோ ப⁴க³வந்தம் பி⁴க்கு²ஸங்கே⁴ன புரக்க²தம் க³ச்ச²ந்தம் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ தீஹி கா³தா²ஹி அபி⁴த்த²வி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா அபராபரம் புஞ்ஞானி கத்வா தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ கபிலவத்து²னக³ரே ஸக்யராஜகுலே நிப்³ப³த்தி, நாகி³தோதிஸ்ஸ நாமம் அஹோஸி. ஸோ ப⁴க³வதி கபிலவத்து²ஸ்மிம் விஹரந்தே மது⁴பிண்டி³கஸுத்தம் (ம. நி. 1.199 ஆத³யோ) ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜித்வா விபஸ்ஸனம் வட்³டே⁴த்வா அரஹத்தம் பாபுணி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.14.47-54) –
‘‘விஸாலமாளே ஆஸீனோ, அத்³த³ஸம் லோகனாயகம்;
கீ²ணாஸவம் ப³லப்பத்தம், பி⁴க்கு²ஸங்க⁴புரக்க²தம்.
‘‘ஸதஸஹஸ்ஸா தேவிஜ்ஜா, ச²ளபி⁴ஞ்ஞா மஹித்³தி⁴கா;
பரிவாரேந்தி ஸம்பு³த்³த⁴ம், கோ தி³ஸ்வா நப்பஸீத³தி.
‘‘ஞாணே உபனிதா⁴ யஸ்ஸ, ந விஜ்ஜதி ஸதே³வகே;
அனந்தஞாணம் ஸம்பு³த்³த⁴ம், கோ தி³ஸ்வா நப்பஸீத³தி.
‘‘த⁴ம்மகாயஞ்ச தீ³பேந்தம், கேவலம் ரதனாகரம்;
விகப்பேதும் ந ஸக்கோந்தி, கோ தி³ஸ்வா நப்பஸீத³தி.
‘‘இமாஹி தீஹி கா³தா²ஹி, நாரதோ³வ்ஹயவச்ச²லோ;
பது³முத்தரம் த²வித்வான, ஸம்பு³த்³த⁴ம் அபராஜிதம்.
‘‘தேன சித்தப்பஸாதே³ன, பு³த்³த⁴ஸந்த²வனேன ச;
கப்பானம் ஸதஸஹஸ்ஸம், து³க்³க³திம் நுபபஜ்ஜஹம்.
‘‘இதோ திம்ஸகப்பஸதே, ஸுமித்தோ நாம க²த்தியோ;
ஸத்தரதனஸம்பன்னோ, சக்கவத்தீ மஹப்³ப³லோ.
‘‘கிலேஸா ஜா²பிதா மய்ஹம்…பே… கதம் பு³த்³த⁴ஸ்ஸ ஸாஸன’’ந்தி.
அரஹத்தம் பன பத்வா ஸத்து² அவிதத²தே³ஸனதம் த⁴ம்மஸ்ஸ ச நிய்யானிகதம் நிஸ்ஸாய ஸஞ்ஜாதபீதிஸோமனஸ்ஸோ பீதிவேக³ப்பவிஸ்ஸட்ட²ம் உதா³னம் உதா³னேந்தோ –
86. ‘‘இதோ ப³ஹித்³தா⁴ புது²அஞ்ஞவாதி³னம், மக்³கோ³ ந நிப்³பா³னக³மோ யதா² அயம்;
இதிஸ்ஸு ஸங்க⁴ம் ப⁴க³வானுஸாஸதி, ஸத்தா² ஸயம் பாணிதலேவ த³ஸ்ஸய’’ந்தி. –
கா³த²ம் அபா⁴ஸி.
தத்த² இதோ ப³ஹித்³தா⁴தி இமஸ்மா பு³த்³த⁴ஸாஸனா பா³ஹிரகே ஸமயே, தேனாஹ ‘‘புது²அஞ்ஞவாதி³ன’’ந்தி, நானாதித்தி²யானந்தி அத்தோ². மக்³கோ³ ந நிப்³பா³னக³மோ யதா² அயந்தி யதா² அயம் அரியோ அட்ட²ங்கி³கோ மக்³கோ³ ஏகம்ஸேன நிப்³பா³னம் க³ச்ச²தீதி நிப்³பா³னக³மோ, நிப்³பா³னகா³மீ, ஏவம் நிப்³பா³னக³மோ மக்³கோ³ தித்தி²யஸமயே நத்தி² அஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ப்பவேதி³தத்தா அஞ்ஞதித்தி²யவாத³ஸ்ஸ. தேனாஹ ப⁴க³வா –
‘‘இதே⁴வ, பி⁴க்க²வே, ஸமணோ, இத⁴ து³தியோ ஸமணோ, இத⁴ ததியோ ஸமணோ, இத⁴ சதுத்தோ² ஸமணோ, ஸுஞ்ஞா பரப்பவாதா³ ஸமணேபி⁴ அஞ்ஞேஹீ’’தி (தீ³. நி. 2.214; ம. நி. 1.139; அ. நி. 4.241).
இதீதி ஏவம். அஸ்ஸூதி நிபாதமத்தம். ஸங்க⁴ந்தி பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம், உக்கட்ட²னித்³தே³ஸோயம் யதா² ‘‘ஸத்தா² தே³வமனுஸ்ஸான’’ந்தி. ஸங்க⁴ந்தி வா ஸமூஹம், வேனேய்யஜனந்தி அதி⁴ப்பாயோ. ப⁴க³வாதி பா⁴க்³யவந்ததாதீ³ஹி காரணேஹி ப⁴க³வா, அயமேத்த² ஸங்கே²போ. வித்தா²ரோ பன பரமத்த²தீ³பனியம் இதிவுத்தகவண்ணனாயம் வுத்தனயேன வேதி³தப்³போ³. ஸத்தா²தி தி³ட்ட²த⁴ம்மிகஸம்பராயிகபரமத்தே²ஹி யதா²ரஹம் அனுஸாஸதீதி ஸத்தா². ஸயந்தி ஸயமேவ. அயஞ்ஹேத்த² அத்தோ² – ‘‘ஸீலாதி³க்க²ந்த⁴த்தயஸங்க³ஹோ ஸம்மாதி³ட்டி²ஆதீ³னம் அட்ட²ன்னம் அங்கா³னம் வஸேன அட்ட²ங்கி³கோ நிப்³பா³னகா³மீ அரியமக்³கோ³ யதா² மம ஸாஸனே அத்தி², ஏவம் பா³ஹிரகஸமயே மக்³கோ³ நாம நத்தீ²’’தி ஸீஹனாத³ம் நத³ந்தோ அம்ஹாகம் ஸத்தா² ப⁴க³வா ஸயமேவ ஸயம்பூ⁴ஞாணேன ஞாதம், ஸயமேவ வா மஹாகருணாஸஞ்சோதி³தோ ஹுத்வா அத்தனோ தே³ஸனாவிலாஸஸம்பத்தியா ஹத்த²தலே ஆமலகம் விய த³ஸ்ஸேந்தோ பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ம் வேனேய்யஜனதம் அனுஸாஸதி ஓவத³தீதி.
நாகி³தத்தே²ரகா³தா²வண்ணனா நிட்டி²தா.
7. பவிட்ட²த்தே²ரகா³தா²வண்ணனா
க²ந்தா⁴ தி³ட்டா² யதா²பூ⁴தந்தி ஆயஸ்மதோ பவிட்ட²த்தே²ரஸ்ஸ கா³தா². கா உப்பத்தி? அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயம் புஞ்ஞம் கரோந்தோ அத்த²த³ஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே கேஸவோ நாம தாபஸோ ஹுத்வா ஏகதி³வஸம் ஸத்தா²ரம் உபஸங்கமித்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா பஸன்னமானஸோ அபி⁴வாதே³த்வா அஞ்ஜலிம் பக்³க³ய்ஹ பத³க்கி²ணம் கத்வா பக்காமி. ஸோ தேன புஞ்ஞகம்மேன தே³வலோகே நிப்³ப³த்தித்வா அபராபரம் புஞ்ஞானி கத்வா தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸம்ஸரந்தோ இமஸ்மிம் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ மக³த⁴ரட்டே² ப்³ராஹ்மணகுலே உப்பஜ்ஜித்வா அனுக்கமேன விஞ்ஞுதம் பத்தோ நேக்க²ம்மனின்னஜ்ஜா²ஸயதாய பரிப்³பா³ஜகபப்³ப³ஜ்ஜம் பப்³ப³ஜித்வா தத்த² ஸிக்கி²தப்³ப³ம் ஸிக்கி²த்வா விசரந்தோ உபதிஸ்ஸகோலிதானம் பு³த்³த⁴ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதபா⁴வம் ஸுத்வா ‘‘தேபி நாம மஹாபஞ்ஞா தத்த² பப்³ப³ஜிதா, ததே³வ மஞ்ஞே ஸேய்யோ’’தி ஸத்து² ஸந்திகம் க³ந்த்வா த⁴ம்மம் ஸுத்வா படிலத்³த⁴ஸத்³தோ⁴ பப்³ப³ஜி. தஸ்ஸ ஸத்தா² விபஸ்ஸனம் ஆசிக்கி². ஸோ விபஸ்ஸனம் ஆரபி⁴த்வா நசிரஸ்ஸேவ அரஹத்தம் ஸச்சா²காஸி. தேன வுத்தம் அபதா³னே (அப. தே²ர 1.14.55-59) –
‘‘நாரதோ³ இதி மே நாமம், கேஸவோ இதி மம் விதூ³;
குஸலாகுஸலம் ஏஸம், அக³மம் பு³த்³த⁴ஸந்திகம்.
‘‘மேத்தசித்தோ காருணிகோ, அத்த²த³ஸ்ஸீ மஹாமுனி;
அஸ்ஸாஸயந்தோ ஸத்தே ஸோ, த⁴ம்மம் தே³ஸேதி சக்கு²மா.
‘‘ஸகம் சித்தம் பஸாதே³த்வா, ஸிரே கத்வான அஞ்ஜலிம்;
ஸத்தா²ரம் அபி⁴வாதே³த்வா, பக்காமிம் பாசினாமுகோ².