7. திஸ்ஸமேத்தேய்யஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

49. ஸத்தமே திஸ்ஸமேத்தேய்யஸுத்தே மேது²னமனுயுத்தஸ்ஸாதி மேது²னத⁴ம்மம் ஸமாயுத்தஸ்ஸ. இதீதி ஏவமாஹ. ஆயஸ்மாதி பியவசனமேதம். திஸ்ஸோதி நாமம் தஸ்ஸ தே²ரஸ்ஸ. ஸோபி ஹி திஸ்ஸோதி நாமேன. மேத்தேய்யோதி கோ³த்தம், கோ³த்தவஸேனேவ ஏஸ பாகடோ அஹோஸி. தஸ்மா அட்டு²ப்பத்தியம் (ஸு. நி. அட்ட². 2.821) வுத்தம் – ‘‘திஸ்ஸமேத்தேய்யா நாம த்³வே ஸஹாயா’’தி. விகா⁴தந்தி உபகா⁴தம். ப்³ரூஹீதி ஆசிக்க². மாரிஸாதி பியவசனமேதம், நித்³து³க்கா²தி வுத்தம் ஹோதி. ஸுத்வான தவ ஸாஸனந்தி தவ வசனம் ஸுத்வா. விவேகே ஸிக்கி²ஸ்ஸாமஸேதி ஸஹாயம் ஆரப்³ப⁴ த⁴ம்மதே³ஸனம் யாசந்தோ ப⁴ணதி, ஸோ பன ஸிக்கி²தஸிக்கோ²யேவ.

மேது²னத⁴ம்மோ நாமாதி இத³ம் நித்³தி³ஸிதப்³ப³ஸ்ஸ மேது²னத⁴ம்மஸ்ஸ உபதே³ஸபத³ம். அஸத்³த⁴ம்மோதி அஸதம் நீசஜனானம் த⁴ம்மோ. கா³மத⁴ம்மோதி கா³மவாஸீனம் ஸேவனத⁴ம்மோ. வஸலத⁴ம்மோதி வஸலானம் த⁴ம்மோ, கிலேஸவஸ்ஸனதோ வா ஸயமேவ வஸலோ த⁴ம்மோதி வஸலத⁴ம்மோ. து³ட்டு²ல்லோதி து³ட்டோ² ச கிலேஸேஹி து³ட்ட²த்தா, தூ²லோ ச அனிபுணபா⁴வதோதி து³ட்டு²ல்லோ. யஸ்மா ச தஸ்ஸ த⁴ம்மஸ்ஸ பரிவாரபூ⁴தம் த³ஸ்ஸனம்பி க³ஹணம்பி ஆமஸனம்பி பு²ஸனம்பி க⁴ட்டனம்பி து³ட்டு²ல்லம், தஸ்மாபி து³ட்டு²ல்லோ ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ. ஓத³கந்திகோதி உத³கம் அஸ்ஸ அந்தே ஸுத்³த⁴த்த²ம் ஆதி³யதீதி உத³கந்தோ, உத³கந்தோயேவ ஓத³கந்திகோ. ரஹோ படிச்ச²ன்னே ஓகாஸே கத்தப்³ப³தாய ரஹஸ்ஸோ. வினயே பன ‘‘து³ட்டு²ல்லம் ஓத³கந்திகம் ரஹஸ்ஸ’’ந்தி (பாரா. 39) பாடோ². தத்த² தீஸு பதே³ஸு யோ ஸோதி பத³ம் பரிவத்தேத்வா யம் தந்தி கத்வா யோஜேதப்³ப³ம் ‘‘யம் தம் து³ட்டு²ல்லம், ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ, யம் தம் ஓத³கந்திகம் ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ, யம் தம் ரஹஸ்ஸம், ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ’’தி. இத⁴ பன ‘‘யோ ஸோ அஸத்³த⁴ம்மோ, ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ…பே… யோ ஸோ ரஹஸ்ஸோ, ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ’’தி ஏவம் யோஜனா வேதி³தப்³பா³. த்³வயேன த்³வயேன ஸமாபஜ்ஜிதப்³ப³தோ த்³வயம்த்³வயஸமாபத்தி. தத்த² யோஜனா – யா ஸா த்³வயம்த்³வயஸமாபத்தி, ஸோ மேது²னத⁴ம்மோ நாமாதி. கிம்காரணா வுச்சதி மேது²னத⁴ம்மோதி கேன காரணேன கேன பரியாயேன மேது²னத⁴ம்மோதி கதீ²யதி. தம் காரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘உபி⁴ன்னம் ரத்தான’’ந்திஆதி³மாஹ. தத்த² உபி⁴ன்னம் ரத்தானந்தி த்³வின்னம் இத்தி²புரிஸானம் ராகே³ன ரஞ்ஜிதானம். ஸாரத்தானந்தி விஸேஸேன ஸுட்டு² ரஞ்ஜிதானம். அவஸ்ஸுதானந்தி கிலேஸேன திந்தானம். பரியுட்டி²தானந்தி குஸலாசாரம் பரியாதி³யித்வா மத்³தி³த்வா டி²தானம் ‘‘மக்³கே³ சோரா பரியுட்டி²தா’’திஆதீ³ஸு விய. பரியாதி³ன்னசித்தானந்தி குஸலசித்தம் பரியாதி³யித்வா கே²பேத்வா டி²தசித்தானம். உபி⁴ன்னம் ஸதி³ஸானந்தி த்³வின்னம் கிலேஸேன ஸதி³ஸானம். த⁴ம்மோதி ஸபா⁴வோ. தம் காரணாதி தேன காரணேன. தம் உபமாய ஸாதே⁴ந்தோ ‘‘உபோ⁴ கலஹகாரகா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² உபோ⁴ கலஹகாரகாதி புப்³ப³பா⁴கே³ கலஹகாரகா த்³வே. மேது²னகாதி வுச்சந்தீதி ஸதி³ஸாதி வுச்சந்தி. ப⁴ண்ட³னகாரகாதி தத்த² தத்த² க³ந்த்வா ப⁴ண்ட³னம் கரோந்தா. ப⁴ஸ்ஸகாரகாதி வாசாகலஹம் கரோந்தா. விவாத³காரகாதி நானாவசனம் கரோந்தா. அதி⁴கரணகாரகாதி வினிச்ச²யபாபுணனவிஸேஸகாரணம் கரோந்தா. வாதி³னோதி வாத³படிவாதி³னோ. ஸல்லாபகாதி வாசம் கதே²ந்தா ஏவமேவந்தி உபமாஸம்ஸந்த³னம்.

யுத்தஸ்ஸாதி ஸஞ்ஞுத்தஸ்ஸ. பயுத்தஸ்ஸாதி ஆத³ரேன யுத்தஸ்ஸ. ஆயுத்தஸ்ஸாதி விஸேஸேன யுத்தஸ்ஸ. ஸமாயுத்தஸ்ஸாதி ஏகதோ யுத்தஸ்ஸ. தச்சரிதஸ்ஸாதி தம்சரிதம் கரோந்தஸ்ஸ. தப்³ப³ஹுலஸ்ஸாதி தம்ப³ஹுலம் கரோந்தஸ்ஸ. தக்³க³ருகஸ்ஸாதி தம்க³ரும் கரோந்தஸ்ஸ. தன்னின்னஸ்ஸாதி தஸ்மிம் நதசித்தஸ்ஸ. தப்போணஸ்ஸாதி தஸ்மிம் நதகாயஸ்ஸ. தப்பப்³பா⁴ரஸ்ஸாதி தஸ்மிம் அபி⁴முக²காயஸ்ஸ. தத³தி⁴முத்தஸ்ஸாதி தஸ்மிம் அதி⁴ஹரிதஸ்ஸ. தத³தி⁴பதேய்யஸ்ஸாதி தம் அதி⁴பதிம் ஜேட்ட²கம் கத்வா பவத்தஸ்ஸ.

விகா⁴தந்தி நித்³தே³ஸஸ்ஸ உத்³தே³ஸவசனம். விகா⁴தந்தி பீளனம். உபகா⁴தந்தி ஸமீபம் கத்வா பீளனம். பீளனந்தி க⁴ட்டனம். க⁴ட்டனந்தி பீளனம். ஸப்³ப³ம் அஞ்ஞமஞ்ஞவேவசனம். உபத்³த³வந்தி ஹிம்ஸனம். உபஸக்³க³ந்தி தத்த² தத்த² உபக³ந்த்வா பீளனாகாரம். ப்³ரூஹீதி கதே²ஹி. ஆசிக்கா²தி விஸ்ஸஜ்ஜேஹி. தே³ஸேஹீதி த³ஸ்ஸேஹி. பஞ்ஞபேஹீதி ஞாபேஹி. பட்ட²பேஹீதி ட²பேஹி. விவராதி பாகடம் கரோஹி. விப⁴ஜாதி பா⁴ஜேஹி. உத்தானீகரோஹீதி தீரம் பாபேஹி. பகாஸேஹீதி பாகடம் கரோஹி.

துய்ஹம் வசனந்தி தவ வாசம். ப்³யப்பத²ந்தி வசனம். தே³ஸனந்தி ஆசிக்க²னம். அனுஸாஸனந்தி ஓவாத³ம். அனுஸிட்ட²ந்தி அனுஸாஸனம். ஸுத்வாதி ஸோதேன ஸுத்வா. ஸுணித்வாதி தஸ்ஸேவ வேவசனம். உக்³க³ஹேத்வாதி ஸம்மா க³ஹேத்வா. உபதா⁴ரயித்வாதி அனாஸேத்வா. உபலக்க²யித்வாதி ஸல்லக்கே²த்வா.

50. முஸ்ஸதே வாபி ஸாஸனந்தி பரியத்திபடிபத்திதோ து³வித⁴ம்பி ஸாஸனம் நஸ்ஸதி. வாபீதி பத³பூரணமத்தம். ஏதம் தஸ்மிம் அனரியந்தி தஸ்மிம் புக்³க³லே ஏதம் அனரியம், யதி³த³ம் மிச்சா²படிபதா³. கா³ரவாதி⁴வசனந்தி கு³ணவிஸிட்ட²ஸப்³ப³ஸத்துத்தமக³ருகா³ரவாதி⁴வசனம். தேனாஹு போராணா –

‘‘ப⁴க³வாதி வசனம் ஸேட்ட²ம், ப⁴க³வாதி வசனமுத்தமம்;

க³ரு கா³ரவயுத்தோ ஸோ, ப⁴க³வா தேன வுச்சதீ’’தி. (விஸுத்³தி⁴. 1.142);

சதுப்³பி³த⁴ம் வா நாமம் ஆவத்தி²கம், லிங்கி³கம், நேமித்திகம், அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னந்தி. அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம் நாம லோகியவோஹாரேன ‘‘யதி³ச்ச²க’’ந்தி வுத்தம் ஹோதி. தத்த² வச்சோ², த³ம்மோ, ப³லீப³த்³தோ⁴தி ஏவமாதி³ ஆவத்தி²கம், த³ண்டீ³, ச²த்தீ, ஸிகீ², கரீதி ஏவமாதி³ லிங்கி³கம், தேவிஜ்ஜோ, ச²ளபி⁴ஞ்ஞோதி ஏவமாதி³ நேமித்திகம், ஸிரிவட்³ட⁴கோ, த⁴னவட்³ட⁴கோதி ஏவமாதி³ வசனத்த²ம் அனபேக்கி²த்வா பவத்தம் அதி⁴ச்சஸமுப்பன்னம். இத³ம் பன ப⁴க³வாதி நாமம் நேமித்திகம், ந மஹாமாயாய, ந ஸுத்³தோ⁴த³னமஹாராஜேன, ந அஸீதியா ஞாதிஸஹஸ்ஸேஹி கதம், ந ஸக்கஸந்துஸிதாதீ³ஹி தே³வதாவிஸேஸேஹி கதம். வக்க²தி ச ‘‘ப⁴க³வாதி நேதம் நாமம் மாதரா கதம்…பே… படிலாபா⁴ ஸச்சி²கா பஞ்ஞத்தி யதி³த³ம் ப⁴க³வா’’தி (மஹானி. 84).

‘‘பா⁴க்³யவா ப⁴க்³க³வா யுத்தோ, ப⁴கே³ஹி ச விப⁴த்தவா;

ப⁴த்தவா வந்தக³மனோ, ப⁴வேஸு ப⁴க³வா ததோ’’தி. (விஸுத்³தி⁴. 1.144);

தத்த² –

‘‘வண்ணாக³மோ வண்ணவிபரியாயோ, த்³வே சாபரே வண்ணவிகாரனாஸா;

தா⁴தூனமத்தா²திஸயேன யோகோ³, தது³ச்சதே பஞ்சவித⁴ம் நிருத்தி’’ந்தி. –

ஏவம் வுத்தனிருத்திலக்க²ணம் க³ஹேத்வா பத³ஸித்³தி⁴ வேதி³தப்³பா³. தத்த² ‘‘நக்க²த்தராஜாரிவ தாரகான’’ந்தி ஏத்த² ரகாராக³மோ விய அவிஜ்ஜமானஸ்ஸ அக்க²ரஸ்ஸ ஆக³மோ வண்ணாக³மோ நாம. ‘‘ஹிம்ஸனா, ஹிம்ஸோ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஸீஹோ’’தி விய விஜ்ஜமானக்க²ரானம் ஹேட்டு²பரியவஸேன பரிவத்தனம் வண்ணவிபரியாயோ நாம. ‘‘நவே ச²ன்னகே தா³னம் தி³ய்யதீ’’தி ஏத்த² அகாரஸ்ஸ ஏகாராபஜ்ஜனதா விய அஞ்ஞக்க²ரஸ்ஸ அஞ்ஞக்க²ராபஜ்ஜனதா வண்ணவிகாரோ நாம. ‘‘ஜீவனஸ்ஸ மூதோ ஜீவனமூதோ’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ஜீமூதோ’’தி வகாரனகாரானம் வினாஸோ விய விஜ்ஜமானக்க²ரவினாஸோ வண்ணவினாஸோ நாம. ‘‘ப²ருஸாஹி வாசாஹி பக்ருப்³ப³மானோ ஆஸஜ்ஜ மம் த்வம் வத³ஸி குமாரா’’தி ஏத்த² பக்ருப்³ப³மானோதி பத³ஸ்ஸ அபி⁴ப⁴வமானோதி அத்த²படிபாத³னம் விய தத்த² தத்த² யதா²யோக³ம் விஸேஸத்த²யோகோ³ தா⁴தூனம் அத்தா²திஸயேன யோகோ³ நாம.

ஏவம் நிருத்திலக்க²ணம் க³ஹேத்வா ஸத்³த³னயேன வா பிஸோத³ராதி³னிஸ்ஸிதோ பதிட்டா²னீதி பிஸோத³ராதி³பக்கே²பலக்க²ணம் க³ஹேத்வா யஸ்மா லோகியலோகுத்தரஸுகா²பி⁴னிப்³ப³த்தகம் தா³னஸீலாதி³பாரப்பத்தம் பா⁴க்³யமஸ்ஸ அத்தி², தஸ்மா ‘‘பா⁴க்³யவா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ப⁴க³வா’’தி வுச்சதீதி ஞாதப்³ப³ம்.

யஸ்மா பன லோப⁴தோ³ஸமோஹவிபரீதமனஸிகாரஅஹிரிகானோத்தப்பகோதூ⁴பனாஹமக்க²பளாஸஇஸ்ஸா- மச்ச²ரியமாயாஸாடே²ய்யத²ம்ப⁴ஸாரம்ப⁴மானாதிமானமத³பமாத³தண்ஹாஅவிஜ்ஜாதிவிதா⁴குஸலமூலது³ச்சரித- ஸம்கிலேஸமலவிஸமஸஞ்ஞாவிதக்கபபஞ்சசதுப்³பி³த⁴விபரியேஸஆஸவக³ந்த²ஓக⁴யோக³அக³தி- தண்ஹுப்பாது³பாதா³னபஞ்சசேதோகீ²லவினிப³ந்த⁴னீவரணாபி⁴னந்த³னச²விவாத³மூலதண்ஹாகாயஸத்தானுஸய- அட்ட²மிச்ச²த்தனவதண்ஹாமூலகத³ஸாகுஸலகம்மபத²த்³வாஸட்டி²தி³ட்டி²க³தஅட்ட²ஸததண்ஹாவிசரிதப்பபே⁴ஸப்³ப³த³ரத²- பரிளாஹகிலேஸஸதஸஹஸ்ஸானி, ஸங்கே²பதோ வா பஞ்ச கிலேஸக²ந்த⁴அபி⁴ஸங்கா²ரதே³வபுத்தமச்சுமாரே அப⁴ஞ்ஜி, தஸ்மா ப⁴க்³க³த்தா ஏதேஸம் பரிஸ்ஸயானம் ‘‘ப⁴க்³க³வா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ப⁴க³வா’’தி வுச்சதி. ஆஹ சேத்த² –

‘‘ப⁴க்³க³ராகோ³ ப⁴க்³க³தோ³ஸோ, ப⁴க்³க³மோஹோ அனாஸவோ;

ப⁴க்³கா³ஸ்ஸ பாபகா த⁴ம்மா, ப⁴க³வா தேன வுச்சதீ’’தி. (பாரா. அட்ட². 1.96; விஸுத்³தி⁴. 1.144);

பா⁴க்³யவந்ததாய சஸ்ஸ ஸதபுஞ்ஞஜலக்க²ணவரஸ்ஸ ரூபகாயஸம்பத்தி தீ³பிதா ஹோதி. ப⁴க்³க³தோ³ஸதாய த⁴ம்மகாயஸம்பத்தி. ததா² லோகியஸரிக்க²கானம் ப³ஹுமதபா⁴வோ, க³ஹட்ட²பப்³ப³ஜிதேஹி அபி⁴க³மனீயதா, அபி⁴க³தானஞ்ச நேஸம் காயசித்தது³க்கா²பனயனே படிப³லபா⁴வோ, ஆமிஸதா³னத⁴ம்மதா³னேஹி உபகாரிதா, லோகியலோகுத்தரஸுகே²ஹி ச ஸஞ்ஞோஜனஸமத்த²தா தீ³பிதா ஹோதி.

யஸ்மா ச லோகே இஸ்ஸரியத⁴ம்மயஸஸிரிகாமபயத்தேஸு ச²ஸு த⁴ம்மேஸு ப⁴க³ஸத்³தோ³ பவத்ததி, பரமஞ்சஸ்ஸ ஸகசித்தே இஸ்ஸரியம், அணிமாலங்கி⁴மாதி³கம் வா லோகியஸம்மதம் ஸப்³பா³காரபரிபூரம் அத்தி², ததா² லோகுத்தரோ த⁴ம்மோ, லோகத்தயப்³யாபகோ யதா²பு⁴ச்சகு³ணாதி⁴க³தோ அதிவிய பரிஸுத்³தோ⁴ யஸோ, ரூபகாயத³ஸ்ஸனப்³யாவடஜனனயனப்பஸாத³ஜனனஸமத்தா² ஸப்³பா³காரபரிபூரா ஸப்³ப³ங்க³பச்சங்க³ஸிரீ, யம் யம் ஏதேன இச்சி²தம் பத்தி²தம் அத்தஹிதம் பரஹிதம் வா, தஸ்ஸ தஸ்ஸ ததே²வ அபி⁴னிப்ப²ன்னத்தா இச்சி²திச்சி²தத்த²னிப்ப²த்திஸஞ்ஞிதோ காமோ, ஸப்³ப³லோகக³ருபா⁴வப்பத்திஹேதுபூ⁴தோ ஸம்மாவாயாமஸங்கா²தோ பயத்தோ ச அத்தி², தஸ்மா இமேஹி ப⁴கே³ஹி யுத்தத்தாபி ப⁴கா³ அஸ்ஸ ஸந்தீதி இமினா அத்தே²ன ‘‘ப⁴க³வா’’தி வுச்சதி.

யஸ்மா பன குஸலாதீ³ஹி பே⁴தே³ஹி ஸப்³ப³த⁴ம்மே, க²ந்தா⁴யதனதா⁴துஸச்சஇந்த்³ரியபடிச்சஸமுப்பாதா³தீ³ஹி வா குஸலாதி³த⁴ம்மே, பீளனஸங்க²தஸந்தாபவிபரிணாமட்டே²ன வா து³க்க²மரியஸச்சம், ஆயூஹனனிதா³னஸம்யோக³பலிபோ³த⁴ட்டே²ன ஸமுத³யம், நிஸ்ஸரணவிவேகாஸங்க²தஅமதட்டே²ன நிரோத⁴ம், நிய்யானிகஹேதுத³ஸ்ஸனாதி⁴பதேய்யட்டே²ன மக்³க³ம் விப⁴த்தவா, விப⁴ஜித்வா விவரித்வா தே³ஸிதவாதி வுத்தம் ஹோதி, தஸ்மா ‘‘விப⁴த்தவா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ப⁴க³வா’’தி வுச்சதி.

யஸ்மா ச ஏஸ தி³ப்³ப³ப்³ரஹ்மஅரியவிஹாரே காயசித்தஉபதி⁴விவேகே ஸுஞ்ஞதப்பணிஹிதானிமித்தவிமோக்கே² அஞ்ஞே ச லோகியலோகுத்தரே உத்தரிமனுஸ்ஸத⁴ம்மே ப⁴ஜி ஸேவி ப³ஹுலமகாஸி, தஸ்மா ‘‘ப⁴த்தவா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘ப⁴க³வா’’தி வுச்சதி.

யஸ்மா பன தீஸு ப⁴வேஸு தண்ஹாஸங்கா²தம் க³மனம் அனேன வந்தம், தஸ்மா ‘‘ப⁴வேஸு வந்தக³மனோ’’தி வத்தப்³பே³ ப⁴வஸத்³த³தோ ப⁴காரம் க³மனஸத்³த³தோ க³காரம் வந்தஸத்³த³தோ வகாரஞ்ச தீ³க⁴ம் கத்வா ஆதா³ய ‘‘ப⁴க³வா’’தி வுச்சதி, யதா² லோகே ‘‘மேஹனஸ்ஸ க²ஸ்ஸ மாலா’’தி வத்தப்³பே³ ‘‘மேக²லா’’தி வுச்சதி.

புன அபரம்பி பரியாயம் நித்³தி³ஸந்தோ ‘‘அபி ச ப⁴க்³க³ராகோ³தி ப⁴க³வா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ப⁴க்³கோ³ ராகோ³ அஸ்ஸாதி ப⁴க்³க³ராகோ³. ப⁴க்³க³தோ³ஸாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. கண்ட³கோதி வினிவிஜ்ஜ²னட்டே²ன கிலேஸா ஏவ. ப⁴ஜீதி உத்³தே³ஸவஸேன விபா⁴க³ம் கத்வா பா⁴ஜேஸி. விப⁴ஜீதி நித்³தே³ஸவஸேன விவிதா⁴ பா⁴ஜேஸி. பவிப⁴ஜீதி படினித்³தே³ஸவஸேன பகாரேன விப⁴ஜி. உக்³க⁴டிதஞ்ஞூனம் வஸேன ப⁴ஜி. விபஞ்சிதஞ்ஞூனம் வஸேன விப⁴ஜி. நேய்யானம் வஸேன பவிப⁴ஜி.

த⁴ம்மரதனந்தி –

‘‘சித்தீகதம் மஹக்³க⁴ஞ்ச, அதுலம் து³ல்லப⁴த³ஸ்ஸனம்;

அனோமஸத்தபரிபோ⁴க³ம், ரதனம் தேன வுச்சதீ’’தி. (கு². பா. அட்ட². 6.3; தீ³. நி. அட்ட². 2.33) –

ஏவம் வண்ணிதம் த⁴ம்மரதனம் திவிதே⁴ன பா⁴ஜேஸி. ப⁴வானம் அந்தகரோதி காமப⁴வாதீ³னம் நவன்னம் ப⁴வானம் பரிச்சே²த³ம் பரியந்தம் பரிவடுமம் காரகோ. பா⁴விதகாயோதி வட்³டி⁴தகாயோ. ததா² இதரேஸுபி. ப⁴ஜீதி ஸேவி. அரஞ்ஞவனபத்தா²னீதி கா³மஸ்ஸ வா நக³ரஸ்ஸ வா இந்த³கீ²லதோ ப³ஹி அரஞ்ஞம். வனபத்தா²னி மனுஸ்ஸூபசாராதிக்கந்தானி வனஸண்டா³னி. பந்தானீதி யத்த² மனுஸ்ஸா ந கஸந்தி ந வபந்தி தூ³ரானி ஸேனாஸனானி. கேசி பன ‘‘வனபத்தானீதி யஸ்மா யத்த² ப்³யக்³கா⁴த³யோ அத்தி², தம் வனம் தே பாலயந்தி ரக்க²ந்தி, தஸ்மா தேஹி ரக்கி²தத்தா வனபத்தானீ’’தி வத³ந்தி. ஸேனாஸனானீதி ஸேதி சேவ ஆஸதி ச ஏத்தா²தி ஸேனாஸனானி. அப்பஸத்³தா³னீதி வசனஸத்³தே³ன அப்பஸத்³தா³னி. அப்பனிக்³கோ⁴ஸானீதி கா³மனக³ரனிக்³கோ⁴ஸஸத்³தே³ன அப்பனிக்³கோ⁴ஸானி. விஜனவாதானீதி அந்தோஸஞ்சரணஜனஸ்ஸ ஸரீரவாதேன விரஹிதானி. ‘‘விஜனவாதா³னீ’’திபி பாடோ², ‘‘அந்தோஜனவாதே³ன விரஹிதானீ’’தி அத்தோ². ‘‘விஜனபாதானீ’’திபி பாடோ², ‘‘ஜனஸஞ்சாரவிரஹிதானீ’’தி அத்தோ². மனுஸ்ஸராஹஸ்ஸேய்யகானீதி மனுஸ்ஸானம் ரஹஸ்ஸகரணட்டா²னானி. படிஸல்லானஸாருப்பானீதி விவேகானுரூபானி. பா⁴கீ³ வாதி ‘‘பா⁴கோ³ சீவராதி³கோட்டா²ஸோ அஸ்ஸ அத்தீ²’’தி பா⁴கீ³. ‘‘படிலாப⁴வஸேன அத்த²ரஸாதி³பா⁴கோ³ அஸ்ஸ அத்தீ²’’தி பா⁴கீ³. அத்த²ரஸஸ்ஸாதி ஹேதுப²லஸம்பத்திஸங்கா²தஸ்ஸ அத்த²ரஸஸ்ஸ. த⁴ம்மரஸஸ்ஸாதி ஹேதுஸம்பத்திஸங்கா²தஸ்ஸ த⁴ம்மரஸஸ்ஸ. வுத்தஞ்ஹேதம் ‘‘ஹேதுப²லே ஞாணம் அத்த²படிஸம்பி⁴தா³, ஹேதும்ஹி ஞாணம் த⁴ம்மபடிஸம்பி⁴தா³’’தி (விப⁴. 720). விமுத்திரஸஸ்ஸாதி ப²லஸம்பத்திஸங்கா²தஸ்ஸ விமுத்திரஸஸ்ஸ. வுத்தம்பி சேதம் ‘‘கிச்சஸம்பத்திஅத்தே²ன, ரஸோ நாம பவுச்சதீ’’தி (படி. ம. அட்ட². 1.1.2 மாதிகாவண்ணனா; விஸுத்³தி⁴. 1.8).

சதுன்னம் ஜா²னானந்தி பட²மஜ்ஜா²னாதீ³னம் சதுன்னம் ஜா²னானம். சதுன்னம் அப்பமஞ்ஞானந்தி மேத்தாதீ³னம் ப²ரணப்பமாணவிரஹிதானம் சதுன்னம் ப்³ரஹ்மவிஹாரானம். சதுன்னம் அரூபஸமாபத்தீனந்தி ஆகாஸானஞ்சாயதனாதீ³னம் சதுன்னம் அரூபஜ்ஜா²னானம். அட்ட²ன்னம் விமோக்கா²னந்தி ‘‘ரூபீ ரூபானி பஸ்ஸதீ’’திஆதி³னா (த⁴. ஸ. 248) நயேன வுத்தானம் ஆரம்மணவிமுத்தானம் அட்ட²ன்னம் விமோக்கா²னம். அபி⁴பா⁴யதனானந்தி ஏத்த² அபி⁴பூ⁴தானி ஆயதனானி ஏதேஸம் ஜா²னானந்தி அபி⁴பா⁴யதனானி, ஜா²னானி. ஆயதனானீதி அதி⁴ட்டா²னட்டே²ன ஆயதனஸங்கா²தானி கஸிணாரம்மணானி. ஞாணுத்தரிகோ ஹி புக்³க³லோ விஸத³ஞாணோதி கிம் ஏத்த² ஆரம்மணே ஸமாபஜ்ஜிதப்³ப³ம், ந மயி சித்தேகக்³க³தாகரணே பா⁴ரோ அத்தீ²தி தானி ஆரம்மணானி அபி⁴ப⁴வித்வா ஸமாபஜ்ஜதி. ஸஹ நிமித்துப்பாதே³னேவேத்த² அப்பனம் நிப்³ப³த்தேதீதி அத்தோ². ஏவம் உப்பாதி³தானி ஜா²னானி அபி⁴பா⁴யதனானீதி வுச்சந்தி, தேஸம் அட்ட²ன்னம் அபி⁴பா⁴யதனானம். நவன்னம் அனுபுப்³ப³விஹாரஸமாபத்தீனந்தி புப்³ப³ம் புப்³ப³ம் அனு அனுபுப்³ப³ம், அனுபுப்³ப³ம் விஹரிதப்³ப³தோ ஸமாபஜ்ஜிதப்³ப³தோ அனுபுப்³ப³விஹாரஸமாபத்தி, அனுபடிபாடியா ஸமாபஜ்ஜிதப்³பா³தி அத்தோ², தாஸம் நவன்னம் அனுபுப்³ப³விஹாரஸமாபத்தீனம். த³ஸன்னம் ஸஞ்ஞாபா⁴வனானந்தி கி³ரிமானந்த³ஸுத்தே (அ. நி. 10.60) ஆக³தானம் அனிச்சஸஞ்ஞாதீ³னம் த³ஸன்னம் ஸஞ்ஞாபா⁴வனானம். த³ஸன்னம் கஸிணஸமாபத்தீனந்தி ஸகலட்டே²ன கஸிணஸங்கா²தானம் பத²வீகஸிணஜ்ஜா²னாதீ³னம் த³ஸன்னம் ஜா²னானம். ஆனாபானஸ்ஸதிஸமாதி⁴ஸ்ஸாதி ஆனாபானஸ்ஸதிஸம்பயுத்தஸமாதி⁴ஸ்ஸ. அஸுப⁴ஸமாபத்தியாதி அஸுப⁴ஜ்ஜா²னஸமாபத்தியா. த³ஸன்னம் ததா²க³தப³லானந்தி த³ஸப³லப³லானம் த³ஸன்னம். சதுன்னம் வேஸாரஜ்ஜானந்தி விஸாரத³பா⁴வானம் சதுன்னம் வேஸாரஜ்ஜானம். சதுன்னம் படிஸம்பி⁴தா³னந்தி படிஸம்பி⁴தா³ஞாணானம் சதுன்னம். ச²ன்னம் அபி⁴ஞ்ஞாணானந்தி இத்³தி⁴விதா⁴தீ³னம் ச²ன்னம் அபி⁴ஞ்ஞாணானம். ச²ன்னம் பு³த்³த⁴த⁴ம்மானந்தி ‘‘ஸப்³ப³ம் காயகம்மம் ஞாணானுபரிவத்தீ’’திஆதி³னா (சூளனி. மோக⁴ராஜமாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸ 85; நேத்தி. 15) நயேன உபரி ஆக³தானம் ச²ன்னம் பு³த்³த⁴த⁴ம்மானம்.

தத்த² சீவராத³யோ பா⁴க்³யஸம்பத்திவஸேன வுத்தா. அத்த²ரஸதிகோ படிவேத⁴வஸேன வுத்தோ. அதி⁴ஸீலதிகோ படிபத்திவஸேன. ஜா²னத்திகோ ரூபாரூபஜ்ஜா²னவஸேன. விமோக்க²த்திகோ ஸமாபத்திவஸேன. ஸஞ்ஞாசதுக்கோ உபசாரப்பனாவஸேன. ஸதிபட்டா²னாத³யோ ஸத்ததிம்ஸபோ³தி⁴பக்கி²யத⁴ம்மவஸேன. ததா²க³தப³லானந்திஆத³யோ ஆவேணிகத⁴ம்மவஸேன வுத்தாதி வேதி³தப்³பா³.

இதோ பரம் ப⁴க³வாதி நேதம் நாமந்திஆதி³ ‘‘அத்த²மனுக³தா அயம் பஞ்ஞத்தீ’’தி ஞாபனத்த²ம் வுத்தம். தத்த² ஸமணா பப்³ப³ஜ்ஜுபக³தா. ப்³ராஹ்மணா போ⁴வாதி³னோ ஸமிதபாபபா³ஹிதபாபா வா. தே³வதா ஸக்காத³யோ ப்³ரஹ்மானோ ச. விமோக்க²ந்திகந்தி விமோக்கோ² அரஹத்தமக்³கோ³, விமோக்க²ஸ்ஸ அந்தோ அரஹத்தப²லம், தஸ்மிம் விமோக்க²ந்தே ப⁴வம் விமோக்க²ந்திகம் நாமம். ஸப்³ப³ஞ்ஞுபா⁴வோ ஹி அரஹத்தமக்³கே³ன ஸிஜ்ஜ²தி, அரஹத்தப²லாதி⁴க³மேன ஸித்³தோ⁴ ஹோதி. தஸ்மா ஸப்³ப³ஞ்ஞுபா⁴வோ விமோக்க²ந்தே ப⁴வோ ஹோதி. தம் நேமித்திகம்பி நாமம் விமோக்க²ந்தே ப⁴வம் நாம ஹோதி. தேன வுத்தம் – ‘‘விமோக்க²ந்திகமேதம் பு³த்³தா⁴னம் ப⁴க³வந்தான’’ந்தி. போ³தி⁴யா மூலே ஸஹ ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஸ்ஸ படிலாபா⁴தி மஹாபோ³தி⁴ருக்க²மூலே யதா²வுத்தக்க²ணே ஸப்³ப³ஞ்ஞுதஞ்ஞாணஸ்ஸ படிலாபே⁴ன ஸஹ. ஸச்சி²கா பஞ்ஞத்தீதி அரஹத்தப²லஸச்சி²கிரியாய ஸப்³ப³த⁴ம்மஸச்சி²கிரியாய வா ஜாதா பஞ்ஞத்தி. யதி³த³ம் ப⁴க³வாதி யா அயம் ப⁴க³வாதி பஞ்ஞத்தி.

த்³வீஹி காரணேஹீதி த்³வீஹி கோட்டா²ஸேஹி. பரியத்திஸாஸனந்தி தேபிடகம் பு³த்³த⁴வசனம். படிபத்தீதி படிபஜ்ஜதி ஏதாயாதி படிபத்தி. யம் தஸ்ஸ பரியாபுடந்தி தேன புக்³க³லேன யம் பரியாபுடம் ஸஜ்ஜா²யிதம் கரணத்தே² ஸாமிவசனம். ‘‘பரியாபுட்ட’’ந்திபி பாடோ². ஸுத்தந்தி உப⁴தோவிப⁴ங்க³னித்³தே³ஸக²ந்த⁴கபரிவாரா, ஸுத்தனிபாதே மங்க³லஸுத்த- (கு². பா. 5.1 ஆத³யோ; ஸு. நி. 261 ஆத³யோ) ரதனஸுத்த- (கு². பா. 6.1 ஆத³யோ) துவடகஸுத்தானி (ஸு. நி. 921 ஆத³யோ), அஞ்ஞம்பி ச ஸுத்தனாமகம் ததா²க³தவசனம் ஸுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம். கே³ய்யந்தி ஸப்³ப³ம்பி ஸகா³த²கம் ஸுத்தம் கே³ய்யந்தி வேதி³தப்³ப³ம், விஸேஸேன ஸம்யுத்தகே ஸகலோபி ஸகா³தா²வக்³கோ³. வேய்யாகரணந்தி ஸகலம் அபி⁴த⁴ம்மபிடகம் நிக்³கா³த²கம் ஸுத்தம், யஞ்ச அஞ்ஞம்பி அட்ட²ஹி அங்கே³ஹி அஸங்க³ஹிதம் பு³த்³த⁴வசனம், தம் ‘‘வேய்யாகரண’’ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். கா³தா²தி த⁴ம்மபத³ம், தே²ரகா³தா², தே²ரீகா³தா², ஸுத்தனிபாதே நோஸுத்தனாமிகா ஸுத்³தி⁴ககா³தா² ச ‘‘கா³தா²’’தி வேதி³தப்³பா³. உதா³னந்தி ஸோமனஸ்ஸஞாணமயிககா³தா²படிஸம்யுத்தா த்³வேஅஸீதி ஸுத்தந்தா ‘‘உதா³ன’’ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். இதிவுத்தகந்தி ‘‘வுத்தஞ்ஹேதம் ப⁴க³வதா’’திஆதி³னயப்பவத்தா (இதிவு. 1 ஆத³யோ) த³ஸுத்தரஸதஸுத்தந்தா ‘‘இதிவுத்தக’’ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். ஜாதகந்தி அபண்ணகஜாதகாதீ³னி (ஜா. 1.1.1) பண்ணாஸாதி⁴கானி பஞ்சஜாதகஸதானி ‘‘ஜாதக’’ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். அப்³பு⁴தத⁴ம்மந்தி ‘‘சத்தாரோமே, பி⁴க்க²வே, அச்ச²ரியா அப்³பு⁴தத⁴ம்மா ஆனந்தே³’’திஆதி³னயப்பவத்தா (தீ³. நி. 2.209; அ. நி. 4.129) ஸப்³பே³பி அச்ச²ரியஅப்³பு⁴தத⁴ம்மபடிஸம்யுத்தா ஸுத்தந்தா ‘‘அப்³பு⁴தத⁴ம்ம’’ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். வேத³ல்லந்தி சூளவேத³ல்ல- (ம. நி. 1.460 ஆத³யோ) மஹாவேத³ல்ல- (ம. நி. 1.449 ஆத³யோ) ஸம்மாதி³ட்டி²- (ம. நி. 1.89 ஆத³யோ) ஸக்கபஞ்ஹ- (தீ³. நி. 2.344 ஆத³யோ) ஸங்கா²ரபா⁴ஜனியமஹாபுண்ணமஸுத்தாத³யோ (ம. நி. 3.85 ஆத³யோ) ஸப்³பே³பி வேத³ஞ்ச துட்டி²ஞ்ச லத்³தா⁴ லத்³தா⁴ புச்சி²தஸுத்தந்தா ‘‘வேத³ல்ல’’ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். இத³ம் பரியத்திஸாஸனந்தி இத³ம் வுத்தப்பகாரம் தேபிடகம் பு³த்³த⁴வசனம் பரியாபுணிதப்³ப³ட்டே²ன பரியத்தி, அனுஸாஸனட்டே²ன ஸாஸனந்தி கத்வா பரியத்திஸாஸனம். தம்பி முஸ்ஸதீதி தம்பி பரியத்திஸாஸனம் நஸ்ஸதி. ஸம்முஸ்ஸதீதி ஆதி³தோ நஸ்ஸதி. பரிபா³ஹிரோ ஹோதீதி பரம்முகோ² ஹோதி.

கதமம் படிபத்திஸாஸனந்தி லோகுத்தரத⁴ம்மதோ புப்³ப³பா⁴கோ³ தத³த்த²ம் படிபஜ்ஜீயதீதி படிபத்தி. ஸாஸீயந்தி ஏத்த² வேனேய்யாதி ஸாஸனம். ஸம்மாபடிபதா³திஆத³யோ வுத்தனயா ஏவ.

பாணம்பி ஹனதீதி ஜீவிதிந்த்³ரியம்பி கா⁴தேதி. அதி³ன்னம்பி ஆதி³யதீதி பரபரிக்³க³ஹிதம்பி வத்து²ம் க³ண்ஹாதி. ஸந்தி⁴ம்பி சி²ந்த³தீதி க⁴ரஸந்தி⁴ம்பி சி²ந்த³தி. நில்லோபம்பி ஹரதீதி கா³மே பஹரித்வா மஹாவிலோபம்பி கரோதி. ஏகாகா³ரிகம்பி கரோதீதி பண்ணாஸமத்தேஹிபி ஸட்டி²மத்தேஹிபி பரிவாரேத்வா ஜீவக்³கா³ஹம் க³ஹேத்வாபி த⁴னம் ஆஹராபேதி. பரிபந்தே²பி திட்ட²தீதி பந்த²தூ³ஹனகம்மம் கரோதி. பரதா³ரம்பி க³ச்ச²தீதி பரதா³ரேஸு சாரித்தம் ஆபஜ்ஜதி. முஸாபி ப⁴ணதீதி அத்த²ப⁴ஞ்ஜனகம் முஸாபி வத³தி. அனரியத⁴ம்மோதி அனரியஸபா⁴வோ.

51. ஏகோ புப்³பே³ சரித்வானாதி பப்³ப³ஜ்ஜாஸங்கா²தேன வா க³ணாவவஸ்ஸக்³க³ட்டே²ன வா புப்³பே³ லோகே விஹரித்வா. யானம் ப⁴ந்தம்வ தம் லோகே, ஹீனமாஹு புது²ஜ்ஜனந்தி தம் விப்³ப⁴ந்தகம் புக்³க³லம் யதா² ஹத்தி²யானாதி³யானம் அத³ந்தம் விஸமம்பி ஆரோஹதி, ஆரோஹனகம்பி ப⁴ஞ்ஜதி, பபாதேபி பபததி, ஏவம் காயது³ச்சரிதாதி³விஸமாரோஹனேன நிரயாதீ³ஸு, அத்த²ப⁴ஞ்ஜனேன ஜாதிபபாதாதீ³ஸு பபதனேன ச யானம் ப⁴ந்தம்வ ஹீனம் புது²ஜ்ஜனஞ்ச ஆஹூதி.

பப்³ப³ஜ்ஜாஸங்கா²தேன வாதி பப்³ப³ஜ்ஜாகோட்டா²ஸேன வா ‘‘பப்³ப³ஜிதோ ஸமணோ’’தி க³ணனாரோபனேன வா. க³ணாவவஸ்ஸக்³க³ட்டே²ன வாதி க³ணஸங்க³ணிகாராமதம் விஸ்ஸஜ்ஜேத்வா வஸ்ஸக்³க³ட்டே²ன வா.

ஏகோ படிக்கமதீதி ஏககோவ கா³மதோ நிவத்ததி. யோ நிஸேவதீதி நித்³தே³ஸஸ்ஸ உத்³தே³ஸபத³ம். அபரேன ஸமயேனாதி அஞ்ஞஸ்மிம் காலே அபரபா⁴கே³. பு³த்³த⁴ந்தி ஸப்³ப³ஞ்ஞுபு³த்³த⁴ம். த⁴ம்மந்தி ஸ்வாக்கா²ததாதி³கு³ணயுத்தம் த⁴ம்மம். ஸங்க⁴ந்தி ஸுப்படிபன்னதாதி³கு³ணயுத்தம் ஸங்க⁴ம். ஸிக்க²ந்தி அதி⁴ஸீலாதி³ஸிக்கி²தப்³ப³ம் ஸிக்க²ம். பச்சக்கா²யாதி பு³த்³தா⁴தி³ம் படிக்கி²பித்வா. ஹீனாயாதி ஹீனத்தா²ய கி³ஹிபா⁴வாய. ஆவத்தித்வாதி நிவத்தித்வா. ஸேவதி ஏகவாரம் ஸேவதி. நிஸேவதி அனேகவிதே⁴ன ஸேவதி. ஸம்ஸேவதி அல்லீயித்வா ஸேவதி. படிஸேவதி புனப்புனம் ஸேவதி.

ப⁴ந்தந்தி விப்³ப⁴ந்தம். அத³ந்தந்தி த³ந்தபா⁴வம் அனுபனீதம். அகாரிதந்தி ஸுஸிக்கி²தகிரியம் அஸிக்கா²பிதம். அவினீதந்தி ந வினீதம் ஆசாரஸம்பத்தியா அஸிக்கி²தம். உப்பத²ம் க³ண்ஹாதீதி வுத்தப்பகாரம் யானம் அத³ந்தாதியுத்தம் ப⁴ந்தம் விஸமமக்³க³ம் உபேதி. விஸமம் கா²ணும்பி பாஸாணம்பி அபி⁴ருஹதீதி விஸமம் ஹுத்வா டி²தம் க²ரகா²ணும்பி ததா² பப்³ப³தபாஸாணம்பி ஆரோஹதி. யானம்பி ஆரோஹனகம்பி ப⁴ஞ்ஜதீதி வய்ஹாதி³யானம் ஆரோஹந்தஸ்ஸ பாஜேந்தஸ்ஸ ஹத்த²பாதா³தி³ம்பி பி⁴ந்த³தி. பபாதேபி பபததீதி ஏகதோச்சி²ன்னபப்³பா⁴ரபபாதேபி பாதேதி. ஸோ விப்³ப⁴ந்தகோதி ஸோ படிக்கந்தகோ. ப⁴ந்தயானபடிபா⁴கோ³தி அனவட்டி²தயானஸதி³ஸோ. உப்பத²ம் க³ண்ஹாதீதி குஸலகம்மபத²தோ படிக்கமித்வா அபாயபத²பூ⁴தம் உப்பத²ம் மிச்சா²மக்³க³ம் உபேதி. விஸமம் காயகம்மம் அபி⁴ருஹதீதி ஸமஸ்ஸ படிபக்க²ம் காயது³ச்சரிதஸங்கா²தம் விஸமம் காயகம்மம் ஆரோஹதி. ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. நிரயே அத்தானம் ப⁴ஞ்ஜதீதி நிரஸ்ஸாத³ஸங்கா²தே நிரயே அத்தபா⁴வம் சுண்ணவிசுண்ணம் கரோதி. மனுஸ்ஸலோகே அத்தானம் ப⁴ஞ்ஜதீதி விவித⁴கம்மகாரணவஸேன ப⁴ஞ்ஜதி. தே³வலோகே அத்தானம் ப⁴ஞ்ஜதீதி பியவிப்பயோகா³தி³து³க்க²வஸேன. ஜாதிபபாதம்பி பபததீதி ஜாதிபபாதேபி பாதேதி. ஜராபபாதாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. மனுஸ்ஸலோகேதி இத⁴ அதி⁴ப்பேதலோகமேவ த³ஸ்ஸேதி.

புது²ஜ்ஜனாதி நித்³தே³ஸஸ்ஸ உத்³தே³ஸபத³ம். தத்த² புது²ஜ்ஜனாதி –

புதூ²னம் ஜனனாதீ³ஹி, காரணேஹி புது²ஜ்ஜனோ;

புது²ஜ்ஜனந்தோக³த⁴த்தா, புது²வாயம் ஜனோ இதி.

ஸோ ஹி புதூ²னம் நானப்பகாரானம் கிலேஸாதீ³னம் ஜனனாதீ³ஹிபி காரணேஹி புது²ஜ்ஜனோ. தம் விபா⁴க³தோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘புது² கிலேஸே ஜனேந்தீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² ப³ஹூனம் நானப்பகாரானம் ஸக்காயதி³ட்டீ²னம் அவிஹதத்தா வா தா ஜனேந்தி, தாஹி ஜனிதாதி வா புது²ஜ்ஜனா. அவிஹதமேவத்த²ம் ஜனஸத்³தோ³ வத³தி. புது² ஸத்தா²ரானம் முகு²ல்லோகிகாதி ஏத்த² புதூ² நானாஜனா ஸத்து²படிஞ்ஞா ஏதேஸந்தி புது²ஜ்ஜனாதி வசனத்தோ². புது² ஸப்³ப³க³தீஹி அவுட்டி²தாதி ஏத்த² ஜனேதப்³பா³ ஜனயந்தி ஏத்தா²தி ஜனா, க³தியோ. புதூ² ஜனா ஏதேஸந்தி புது²ஜ்ஜனா. இதோ பரே ஜாயந்தி ஏதேஹீதி ஜனா, அபி⁴ஸங்கா²ராத³யோ. தே ஏதேஸம் விஜ்ஜந்தீதி புது²ஜ்ஜனா. அபி⁴ஸங்க²ரணாதி³அத்தோ² ஏவ வா ஜனஸத்³தோ³ த³ட்ட²ப்³போ³. நானாஸந்தாபேஹி ஸந்தபந்தீதி ராக³க்³கி³ஆத³யோ ஸந்தாபா. தே ஏவ வா ஸப்³பே³பி வா கிலேஸா பரிளாஹா. புது² பஞ்சஸு காமகு³ணேஸூதி ஏத்த² ஜாயதீதி ஜனோ, ராகோ³ கே³தோ⁴தி ஏவமாதி³கோ, புது² ஜனோ ஏதேஸந்தி புது²ஜ்ஜனா. புது² ஜாதா ரத்தாதி ஏவம் ராகா³தி³அத்தோ² ஏவ வா ஜனஸத்³தோ³ த³ட்ட²ப்³போ³. பலிபு³த்³தா⁴தி ஸம்ப³த்³தா⁴. ஆவுதாதி ஆவரிதா. நிவுதாதி வாரிதா. ஓவுதாதி உபரிதோ பிஹிதா. பிஹிதாதி ஹேட்டா²பா⁴கே³ன பிஹிதா. படிச்ச²ன்னாதி அபாகடா. படிகுஜ்ஜிதாதி அதோ⁴முக²க³தா.

அத² வா புதூ²னம் வா க³ணனபத²மதீதானம் அரியத⁴ம்மபரம்முகா²னம் நீசத⁴ம்மஸமாசாரானம் ஜனானம் அந்தோக³த⁴த்தாபி புது²ஜ்ஜனா. புது² வா அயம் விஸும்யேவ ஸங்க²ம் க³தோ, விஸம்ஸட்டோ² ஸீலஸுதாதி³கு³ணயுத்தேஹி அரியேஹி ஜனோதிபி புது²ஜ்ஜனோ.

ஏவம் யே தே –

‘‘து³வே புது²ஜ்ஜனா வுத்தா, பு³த்³தே⁴னாதி³ச்சப³ந்து⁴னா;

அந்தோ⁴ புது²ஜ்ஜனோ ஏகோ, கல்யாணேகோ புது²ஜ்ஜனோ’’தி. –

த்³வேவ புது²ஜ்ஜனா வுத்தா, தேஸு அந்த⁴புது²ஜ்ஜனோ வுத்தோ ஹோதீதி வேதி³தப்³போ³.

52. யஸோ கித்தி சாதி லாப⁴ஸக்காரோ பஸம்ஸா ச. புப்³பே³தி பப்³ப³ஜிதபா⁴வே. ஹாயதே வாபி தஸ்ஸ ஸாதி தஸ்ஸ விப்³ப⁴ந்தகஸ்ஸ ஸதோ ஸோ ச யஸோ ஸா ச கித்தி ஹாயதி. ஏதம்பி தி³ஸ்வாதி ஏதம்பி புப்³பே³ யஸகித்தீனம் லாப⁴ம் பச்சா² ச ஹானிம் தி³ஸ்வா. ஸிக்கே²த² மேது²னம் விப்பஹாதவேதி திஸ்ஸோ ஸிக்கா²யோ ஸிக்கே²த². கிம் காரணா? மேது²னம் விப்பஹாதவே, மேது²னப்பஹானத்தா²யாதி வுத்தம் ஹோதி.

கித்திவண்ணக³தோதி ப⁴க³வா கித்திவண்ணோ, கித்திஸத்³த³ஞ்சேவ கு³ணஞ்ச உக்கி²பித்வா வத³ந்தோ ஹோதீதி அத்தோ². சித்தம் நானானயேன கத²னம் அஸ்ஸ அத்தீ²தி சித்தகதீ². கல்யாணபடிபா⁴னோதி ஸுந்த³ரபஞ்ஞோ.

ஹாயதீதி நித்³தே³ஸஸ்ஸ உத்³தே³ஸபத³ம். பரிஹாயதீதி ஸமந்ததோ ஹாயதி. பரித⁴ம்ஸதீதி அதோ⁴பத²விம் பததி. பரிபததீதி ஸமந்ததோ அபக³ச்ச²தி. அந்தரதா⁴யதீதி அத³ஸ்ஸனம் யாதி. விப்பலுஜ்ஜதீதி உச்சி²ஜ்ஜதி.

கு²த்³த³கோ ஸீலக்க²ந்தோ⁴தி து²ல்லச்சயாதி³. மஹந்தோ ஸீலக்க²ந்தோ⁴தி பாராஜிகஸம்ங்கா⁴தி³ஸேஸோ.

மேது²னத⁴ம்மஸ்ஸ பஹானாயாதி தத³ங்கா³தி³பஹானேன பஜஹனத்தா²ய. வூபஸமாயாதி மலானம் வூபஸமனத்தா²ய. படினிஸ்ஸக்³கா³யாதி பக்க²ந்த³னபரிச்சாக³படினிஸ்ஸக்³க³த்தா²ய. படிபஸ்ஸத்³தி⁴யாதி படிபஸ்ஸத்³தி⁴ஸங்கா²தஸ்ஸ ப²லஸ்ஸ அத்தா²ய.

53. யோ ஹி மேது²னம் ந விப்பஜஹதி ஸங்கப்பேஹி…பே… ததா²விதோ⁴. தத்த² பரேதோதி ஸமன்னாக³தோ. பரேஸம் நிக்³கோ⁴ஸந்தி உபஜ்ஜா²யாதீ³னம் நிந்தா³வசனம். மங்கு ஹோதீதி து³ம்மனோ ஹோதி.

காமஸங்கப்பேனாதி காமபடிஸம்யுத்தேன விதக்கேன. உபரிட்டே²பி ஏஸேவ நயோ. பு²ட்டோ²தி விதக்கேஹி பு²ஸிதோ. பரேதோதி அபரிஹீனோ. ஸமோஹிதோதி ஸம்மா ஓஹிதோ அந்தோ பவிட்டோ². கபணோ வியாதி து³க்³க³தமனுஸ்ஸோ விய. மந்தோ³ வியாதி அஞ்ஞாணீ விய. மோமூஹோ வியாதி ஸம்மோஹபூ⁴தோ விய. ஜா²யதீதி சிந்தேதி. பஜ்ஜா²யதீதி பு⁴ஸம் சிந்தேதி. நிஜ்ஜா²யதீதி அனேகவிதே⁴ன சிந்தேதி. அபஜ்ஜா²யதீதி ததோ அபக³ந்த்வா சிந்தேதி. உலூகோதி உலூகஸகுணோ. ருக்க²ஸாகா²யந்தி ருக்கே² உட்டி²தஸாகா²ய, விடபே வா. மூஸிகம் மக³யமானோதி மூஸிகம் க³வேஸமானோ, ‘‘மக்³க³யமானோ’’திபி பட²ந்தி. கோத்தூ²தி ஸிங்கா³லோ. பி³ளாரோதி ப³ப்³பு³. ஸந்தி⁴ஸமலஸங்கடிரேதி த்³வின்னம் க⁴ரானம் அந்தரே ச உத³கனித்³த⁴மனசிக்க²ல்லகசவரனிக்கி²பனட்டா²னே ச த²ண்டி³லே ச. வஹச்சி²ன்னோதி பிட்டி²கீ³வமம்ஸச்சி²ன்னோ. இதோ பரா கா³தா² பாகடஸம்ப³ந்தா⁴ ஏவ.

54. தாஸு ஸத்தா²னீதி காயது³ச்சரிதாதீ³னி. தானி ஹி அத்தனோ பரேஸஞ்ச சே²த³னட்டே²ன ‘‘ஸத்தா²னீ’’தி வுச்சந்தி. தேஸு வாயம் விஸேஸேன தாவ ஆதி³தோ முஸாவசனஸத்தா²னேவ கரோதி, ‘‘இமினா காரணேனாஹம் விப்³ப⁴ந்தோ’’தி ப⁴ணந்தோ. தேனேவாஹ – ‘‘ஏஸ க்²வஸ்ஸ மஹாகே³தோ⁴, மோஸவஜ்ஜம் பகா³ஹதீ’’தி. தத்த² ஏஸ க்²வஸ்ஸாதி ஏஸ கோ² அஸ்ஸ. மஹாகே³தோ⁴தி மஹாப³ந்த⁴னம். கதமோதி சே? யதி³த³ம் மோஸவஜ்ஜம் பகா³ஹதி, ஸ்வாயம் முஸாவாத³ஜ்ஜோ²கா³ஹோ ‘‘மஹாகே³தோ⁴’’தி வேதி³தப்³போ³.

தீணி ஸத்தா²னீதி தயோ சே²த³கா. காயது³ச்சரிதம் காயஸத்த²ம். வசீஸத்தா²தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. தம் விபா⁴க³தோ த³ஸ்ஸேதும் ‘‘திவித⁴ம் காயது³ச்சரிதம் காயஸத்த²’’ந்தி ஆஹ. ஸம்பஜானமுஸா பா⁴ஸதீதி ஜானந்தோ துச்ச²ம் வாசம் பா⁴ஸதி. அபி⁴ரதோ அஹம் ப⁴ந்தே அஹோஸிம் பப்³ப³ஜ்ஜாயாதி ஸாஸனே பப்³ப³ஜ்ஜாய அனபி⁴ரதிவிரஹிதோ அஹம் ஆஸிம். மாதா மே போஸேதப்³பா³தி மாதா மயா போஸேதப்³பா³. தேனம்ஹி விப்³ப⁴ந்தோதி ப⁴ணதீதி தேன காரணேன படிக்கந்தோ அஸ்மீதிபி கதே²தி. பிதா மே போஸேதப்³போ³திஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.

ஏஸோ தஸ்ஸ மஹாகே³தோ⁴தி தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ஏஸோ மஹாப³ந்தோ⁴. மஹாவனந்தி மஹந்தம் து³ட்ட²வனம். க³ஹனந்தி து³ரதிக்கமம். கந்தாரோதி சோரகந்தாராதி³ஸதி³ஸோ. விஸமோதி கண்டகவிஸமோ. குடிலோதி வங்ககடகஸதி³ஸோ. பங்கோதி பல்லலஸதி³ஸோ. பலிபோதி கத்³த³மஸதி³ஸோ. பலிபோ³தோ⁴தி மஹாது³க்கோ². மஹாப³ந்த⁴னந்தி மஹந்தம் து³மோசயப³ந்த⁴னம். யதி³த³ம் ஸம்பஜானமுஸாவாதோ³தி யோ அயம் ஸம்பஜானமுஸாவாதோ³.

ஸப⁴க்³க³தோ வாதி ஸபா⁴யம் டி²தோ வா. பரிஸக்³க³தோ வாதி கா³மபரிஸாயம் டி²தோ வா. ஞாதிமஜ்ஜ²க³தோ வாதி தா³யாதா³னம் மஜ்ஜே² டி²தோ வா. பூக³மஜ்ஜ²க³தோ வாதி ஸேனீனம் மஜ்ஜே² டி²தோ வா. ராஜகுலமஜ்ஜ²க³தோ வாதி ராஜகுலஸ்ஸ மஜ்ஜே² மஹாவினிச்ச²யே டி²தோ வா. அபி⁴னீதோதி புச்ச²னத்தா²ய நீதோ. ஸக்கி²புட்டோ²தி ஸக்கி²ம் கத்வா புச்சி²தோ. ஏஹம்போ⁴ புரிஸாதி ஆலபனமேதம். அத்தஹேது வா பரஹேது வாதி அத்தனோ வா பரஸ்ஸ வா ஹத்த²பாதா³தி³ஹேது வா த⁴னஹேது வா. ஆமிஸகிஞ்சிக்க²ஹேது வாதி ஏத்த² ஆமிஸந்தி லாபோ⁴ அதி⁴ப்பேதோ. கிஞ்சிக்க²ந்தி யம் வா தம் வா அப்பமத்தகம், அந்தமஸோ தித்திரவட்டகஸப்பிபிண்ட³னவனீதபிண்டா³தி³மத்தகஸ்ஸபி லாப⁴ஸ்ஸ ஹேதூதி அத்தோ². ஸம்பஜானமுஸா பா⁴ஸதீதி ஜானந்தோயேவ முஸாவாத³ம் கரோதி.

புன அஞ்ஞம் பரியாயம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அபி ச தீஹாகாரேஹி முஸாவாதோ³ ஹோதி, புப்³பே³வஸ்ஸ ஹோதீ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² தீஹாகாரேஹீதி ஸம்பஜானமுஸாவாத³ஸ்ஸ அங்க³பூ⁴தேஹி தீஹி காரணேஹி. புப்³பே³வஸ்ஸ ஹோதீதி புப்³ப³பா⁴கே³யேவ அஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ ஏவம் ஹோதி ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி. ப⁴ணந்தஸ்ஸ ஹோதீதி ப⁴ணமானஸ்ஸ ஹோதி. ப⁴ணிதஸ்ஸ ஹோதீதி ப⁴ணிதே அஸ்ஸ ஹோதி. யம் வத்தப்³ப³ம் தஸ்மிம் வுத்தே ஹோதீதி அத்தோ². அத² வா ப⁴ணிதஸ்ஸாதி வுத்தவதோ நிட்டி²தவசனஸ்ஸ ஹோதீதி. யோ ஏவம் புப்³ப³பா⁴கே³பி ஜானாதி, ப⁴ணந்தோபி ஜானாதி, பச்சா²பி ஜானாதி ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி, ஸோ ஏவம் வத³ந்தோ முஸாவாத³கம்முனா ப³ஜ்ஜ²தீதி அயமேத்த² அத்தோ² த³ஸ்ஸிதோ. கிஞ்சாபி த³ஸ்ஸிதோ, அத² கோ² அயமேத்த² விஸேஸோ – புச்சா² தாவ ஹோதி, ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி புப்³ப³பா⁴கோ³ அத்தி², ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி பச்சா²பா⁴கோ³ நத்தி². வுத்தமத்தமேவ ஹி கோசி பமுஸ்ஸதி கிம் தஸ்ஸ முஸாவாதோ³ ஹோதி, ந ஹோதீதி? ஸா ஏவம் அட்ட²கதா²ஸு விஸ்ஸஜ்ஜிதா – புப்³ப³பா⁴கே³ ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி ச, ப⁴ணந்தஸ்ஸ ‘‘முஸா ப⁴ணாமீ’’தி ச ஜானதோ பச்சா²பா⁴கே³ ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ந ஸக்கா ந ப⁴விதும், ஸசேபி ந ஹோதி, முஸாவாதோ³யேவ. புரிமமேவ ஹி அங்க³த்³வயம் பமாணம். யஸ்ஸாபி புப்³ப³பா⁴கே³ ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி ஆபோ⁴கோ³ நத்தி², ப⁴ணந்தோ பன ‘‘முஸா ப⁴ணாமீ’’தி ஜானாதி. ப⁴ணிதேபி ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ஜானாதி. ஸோ முஸாவாதே³ன ந காரேதப்³போ³. புப்³ப³பா⁴கோ³ ஹி பமாணதரோ. தஸ்மிம் அஸதி த³வா ப⁴ணிதம் வா, ரவா ப⁴ணிதம் வா ஹோதீதி.

ஏத்த² ச தம்ஞாணதா ச ஞாணஸமோதா⁴னஞ்ச பரிச்சஜிதப்³ப³ம். தம்ஞாணதா பரிச்சஜிதப்³பா³தி யேன சித்தேன ‘‘முஸா ப⁴ணிஸ்ஸ’’ந்தி ஜானாதி, தேனேவ ‘‘முஸா ப⁴ணாமீ’’தி ச, ‘‘முஸா மயா ப⁴ணித’’ந்தி ச ஜானாதீதி ஏவம் ஏகசித்தேனேவ தீஸு க²ணேஸு ஜானாதீதி அயம் தம்ஞாணதா பரிச்சஜிதப்³பா³. ந ஹி ஸக்கா தேனேவ சித்தேன தம் சித்தம் ஜானிதும், யதா² ந ஸக்கா தேனேவ அஸினா ஸோ அஸி சி²ந்தி³துந்தி. புரிமம் புரிமம் பன சித்தம் பச்சி²மஸ்ஸ பச்சி²மஸ்ஸ சித்தஸ்ஸ ததா² உப்பத்தியா பச்சயோ ஹுத்வா நிருஜ்ஜ²தி. தேனேதம் வுச்சதி –

‘‘பமாணம் புப்³ப³பா⁴கோ³வ, தஸ்மிம் ஸதி ந ஹேஸ்ஸதி;

ஸேஸத்³வயந்தி நத்தே²த, மிதி வாசா திவங்கி³கா’’தி. (பாரா. அட்ட². 2.200);

ஞாணஸமோதா⁴னம் பரிச்சஜிதப்³ப³ந்தி ஏதானி தீணி சித்தானி ஏகக்க²ணே உப்பஜ்ஜந்தீதி ந க³ஹேதப்³பா³னி. இத³ஞ்ஹி சித்தம் நாம –

‘‘அனிருத்³த⁴ம்ஹி பட²மே, ந உப்பஜ்ஜதி பச்சி²மம்;

நிரந்தருப்பஜ்ஜனதோ, ஏகம் விய பகாஸதீ’’தி. (பாரா. அட்ட². 2.200);

இதோ பரம் பன ய்வாயம் அஜானம்யேவ ‘‘ஜானாமீ’’திஆதி³னா நயேன ஸம்பஜானமுஸா ப⁴ணதி, யஸ்மா ஸோ ‘‘இத³ம் அபூ⁴த’’ந்தி ஏவம்தி³ட்டி²கோ ஹோதி, தஸ்ஸ ஹி அத்தே²வ அயம் லத்³தி⁴. ததா² ‘‘இத³ம் அபூ⁴த’’ந்தி ஏவமஸ்ஸ க²மதி சேவ ருச்சதி ச. ஏவமஸ்ஸ ஸஞ்ஞா, ஏவம்ஸபா⁴வமேவ சஸ்ஸ சித்தம் ‘‘இத³ம் அபூ⁴த’’ந்தி. யதா³ பன முஸா வத்துகாமோ ஹோதி, ததா³ தம் தி³ட்டி²ம் வா தி³ட்டி²யா ஸஹ க²ந்திம் வா தி³ட்டி²க²ந்தீஹி ஸத்³தி⁴ம் ருசிம் வா தி³ட்டி²க²ந்திருசீஹி ஸத்³தி⁴ம் ஸஞ்ஞம் வா தி³ட்டி²க²ந்திருசிஸஞ்ஞாஹி ஸத்³தி⁴ம் பா⁴வம் வா வினிதா⁴ய நிக்கி²பித்வா படிச்சா²தே³த்வா அபூ⁴தம் கத்வா ப⁴ணதி. தஸ்மா தேஸம்பிவஸேன அங்க³பே⁴த³ம் த³ஸ்ஸேதும் ‘‘அபி ச சதூஹாகாரேஹீ’’திஆதி³ வுத்தம்.

ஏத்த² ச வினிதா⁴ய தி³ட்டி²ந்தி ப³லவத⁴ம்மவினிதா⁴னவஸேனேதம் வுத்தம். வினிதா⁴ய க²ந்திந்திஆதீ³னி ததோ து³ப்³ப³லது³ப்³ப³லானம் வினிதா⁴னவஸேன. வினிதா⁴ய ஸஞ்ஞந்தி இத³ம் பனேத்த² ஸப்³ப³து³ப்³ப³லத⁴ம்மவினிதா⁴னவஸேன. ஸஞ்ஞாமத்தம்பி நாம அவினிதா⁴ய ஸம்பஜானமுஸா பா⁴ஸிஸ்ஸதீதி நேதம் டா²னம் விஜ்ஜதி.

55. மந்தோ³வ பரிகிஸ்ஸதீதி பாணவதா⁴தீ³னி கரோந்தோ ததோனிதா³னஞ்ச து³க்க²மனுபோ⁴ந்தோ போ⁴க³பரியேஸனாரக்க²ணானி ச கரோந்தோ மோமூஹோ விய பரிகிலிஸ்ஸதி.

தமேனம் ராஜானோ க³ஹேத்வா விவிதா⁴ கம்மகாரணா காரேந்தீதி ந ராஜானோ கரோந்தி, ராஜாதீ⁴னபுரிஸா நானாவிதா⁴னி கம்மகாரணானி கரோந்தி. கஸாஹிபி தாளேந்தீதி கஸாத³ண்ட³கேஹிபி விதஜ்ஜேந்தி. வேத்தேஹீதி வேத்தலதாஹி. அத்³த⁴த³ண்ட³கேஹீதி முக்³க³ரேஹி, பஹாரஸாத⁴னத்த²ம் வா சதுஹத்த²த³ண்ட³ம் த்³வேதா⁴ சே²த்வா க³ஹிதத³ண்ட³கேஹி. பி³லங்க³தா²லிகந்தி கஞ்ஜியஉக்க²லிககம்மகாரணம். தம் கரோந்தா ஸீஸகபாலம் உப்பாடேத்வா தத்தம் அயோகு³ளம் ஸண்டா³ஸேன க³ஹேத்வா தத்த² பக்கி²பந்தி, தேன மத்த²லுங்க³ம் பக்குட்டி²த்வா உபரி உத்தரதி. ஸங்க²முண்டி³கந்தி ஸங்க²முண்ட³கம்மகாரணம். தம் கரோந்தா உத்தரோட்ட²உப⁴தோகண்ணசூளிகக³லவாடகபரிச்சே²தே³ன சம்மம் சி²ந்தி³த்வா ஸப்³ப³கேஸே ஏகதோ க³ண்டி²ம் கத்வா த³ண்ட³கேன வேடே²த்வா உப்பாடேந்தி, ஸஹ கேஸேஹி சம்மம் உட்ட²ஹதி. ததோ ஸீஸகடாஹம் தூ²லஸக்க²ராஹி க⁴ம்ஸித்வா தோ⁴வந்தா ஸங்க²வண்ணம் கரோந்தி. ராஹுமுக²ந்தி ராஹுமுக²கம்மகாரணம். தம் கரோந்தா ஸங்குனா முக²ம் விவரித்வா அந்தோமுகே² தீ³பம் ஜாலேந்தி, கண்ணசூளிகாஹி வா பட்டா²ய முக²ம் நிகா²த³னேன க²னந்தி, லோஹிதம் பக்³க⁴ரித்வா முக²ம் பூரேதி.

ஜோதிமாலிகந்தி ஸகலஸரீரம் தேலபிலோதிகாய வேடே²த்வா ஆலிம்பேந்தி. ஹத்த²பஜ்ஜோதிகந்தி ஹத்தே² தேலபிலோதிகாய வேடே²த்வா தீ³பம் விய பஜ்ஜாலேந்தி. ஏரகவத்திகந்தி ஏரகவத்தகம்மகாரணம். தம் கரோந்தா ஹேட்டா²கீ³வதோ பட்டா²ய சம்மவட்டே கந்தித்வா கோ³ப்ப²கே பாதேந்தி. அத² நம் யோத்தேஹி ப³ந்தி⁴த்வா கட்³ட⁴ந்தி. ஸோ அத்தனோ சம்மவட்டே அக்கமித்வா அக்கமித்வா பததி. சிரகவாஸிகந்தி சிரகவாஸிககம்மகாரணம். தம் கரோந்தா ததே²வ சம்மவட்டே கந்தித்வா கடியம் ட²பேந்தி, கடிதோ பட்டா²ய கந்தித்வா கோ³ப்ப²கேஸு ட²பேந்தி, உபரிமேஹி ஹேட்டி²மஸரீரம் சிரகனிவாஸனனிவத்த²ம் விய ஹோதி. ஏணேய்யகந்தி ஏணேய்யககம்மகாரணம். தம் கரோந்தா உபோ⁴ஸு கப்பரேஸு ச உபோ⁴ஸு ஜண்ணுகேஸு ச அயவலயானி த³த்வா அயஸூலானி கோட்டேந்தி, ஸோ சதூஹி அயஸூலேஹி பூ⁴மியம் பதிட்ட²ஹதி. அத² நம் பரிவாரேத்வா அக்³கி³ம் கரோந்தி. ‘‘ஏணேய்யகோ ஜோதிபரிக்³க³ஹோ யதா²’’தி ஆக³தட்டா²னேபி இத³மேவ வுத்தம். தம் ஸந்தி⁴தோ ஸந்தி⁴தோ ஸூலானி அபனேத்வா சதூஹி அட்டி²கோடீஹியேவ ட²பேந்தி. ஏவரூபா கம்மகாரணா நாம நத்தி².

ப³ளிஸமம்ஸிகந்தி உப⁴தோமுகே²ஹி ப³ளிஸேஹி பஹரித்வா சம்மமம்ஸன்ஹாரூனி உப்பாடேந்தி. கஹாபணிகந்தி ஸகலஸரீரம் திண்ஹாஹி வாஸீஹி கோடிதோ பட்டா²ய கஹாபணமத்தம் கஹாபணமத்தம் பாதேந்தா கோட்டேந்தி. கா²ராபதச்சி²கந்தி ஸரீரம் தத்த² தத்த² ஆவுதே⁴ஹி பஹரித்வா கோச்சே²ஹி கா²ரம் க⁴ம்ஸேந்தி, சம்மமம்ஸன்ஹாரூனி பக்³க⁴ரித்வா பஸவந்தி, அட்டி²கஸங்க²லிகாவ திட்ட²தி. பலிக⁴பரிவத்திகந்தி ஏகேன பஸ்ஸேன நிபஜ்ஜாபேத்வா கண்ணச்சி²த்³தே³ன அயஸூலம் கோட்டேத்வா பத²வியா ஏகாப³த்³த⁴ம் கரோந்தி. அத² நம் பாதே³ க³ஹேத்வா ஆவிஞ்ச²ந்தி. பலாலபீட²கந்தி சே²கா காரணிகா ச²விசம்மம் அச்சி²ந்தி³த்வா நிஸத³போதகாஹி அட்டீ²னி சி²ந்தி³த்வா கேஸேஸு க³ஹேத்வா உக்கி²பந்தி, மம்ஸராஸியேவ ஹோதி. அத² நம் கேஸேஹேவ பரியோனந்தி⁴த்வா க³ண்ஹந்தி, பலாலபீட²ம் விய கத்வா பலிவேடே²ந்தி. ஸுனகே²ஹிபீதி கதிபயானி தி³வஸானி ஆஹாரம் அத³த்வா சா²தஸுனகே²ஹி கா²தா³பேந்தி. தே முஹுத்தேன அட்டி²ஸங்க²லிகமேவ கரோந்தி. ஏவம்பி கிஸ்ஸதீதி ஏவம்பி விகா⁴தம் பாபுணாதி. பரிகிஸ்ஸதீதி ஸப்³ப³பா⁴கே³ன விகா⁴தம் பாபுணாதி. பரிகிலிஸ்ஸதீதி உபதாபம் பாபுணாதி.

புன அஞ்ஞம் காரணம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘அத² வா காமதண்ஹாய அபி⁴பூ⁴தோ’’திஆதி³மாஹ. தத்த² காமதண்ஹாயாதி பஞ்சகாமகு³ணிகலோபே⁴ன. அபி⁴பூ⁴தோதி தேன மத்³தி³தோ. பரியாதி³ன்னசித்தோதி குஸலாசாரம் கே²பேத்வா க³ஹிதசித்தோ. போ⁴கே³ பரியேஸந்தோதி த⁴னம் க³வேஸமானோ. நாவாய மஹாஸமுத்³த³ம் பக்க²ந்த³தீதி தரணீஸங்கா²தாய நாவாய மஹந்தம் லோணஸாக³ரம் பவிஸதி. ஸீதஸ்ஸ புரக்க²தோதி ஸீதம் புரதோ கத்வா. உண்ஹஸ்ஸ புரக்க²தோதி உண்ஹம் புரதோ கத்வா. ட³ம்ஸாதி பிங்க³லமக்கி²கா. மகஸாதி மகஸா ஏவ. பீளியமானோதி ட³ம்ஸாதி³ஸம்ப²ஸ்ஸேஹி விஹேஸியமானோ. கு²ப்பிபாஸாய மிய்யமானோதி கு²த்³தா³பிபாஸாய மரமானோ. திகு³ம்ப³ம் க³ச்ச²தீதிஆதீ³னி மூலபத³ம் க³ச்ச²தீதிபரியோஸானானி சதுவீஸதி பதா³னி ரட்ட²னாமேன வுத்தானி. மருகந்தாரம் க³ச்ச²தீதி வாலுககந்தாரம் தாரகஸஞ்ஞாய க³ச்ச²தி. ஜண்ணுபத²ந்தி ஜாணூஹி க³ந்தப்³ப³மக்³க³ம். அஜபத²ந்தி அஜேஹி க³ந்தப்³ப³மக்³க³ம். மேண்ட³பதே²பி ஏஸேவ நயோ.

ஸங்குபத²ந்தி கா²ணுகே கோட்டேத்வா தேஹி உக்³க³மிதப்³ப³ம் கா²ணுமக்³க³ம், தம் க³ச்ச²ந்தோ பப்³ப³தபாதே³ ட²த்வா அயஸிங்கா⁴டகம் யோத்தேன ப³ந்தி⁴த்வா உத்³த⁴ம் கி²பித்வா பப்³ப³தே லக்³கா³பேத்வா யோத்தேனாருய்ஹ வஜிரக்³கே³ன லோஹத³ண்டே³ன பப்³ப³தம் விஜ்ஜி²த்வா கா²ணுகம் கோட்டேத்வா தத்த² ட²த்வா ஸிங்கா⁴டகம் ஆகட்³டி⁴த்வா புன உபரி லக்³கா³பேத்வா தத்த² டி²தோ சம்மயோத்தம் ஓலம்பே³த்வா தம் ஆதா³ய ஓதரித்வா ஹேட்டி²மகா²ணுகே ப³ந்தி⁴த்வா வாமஹத்தே²ன யோத்தம் க³ஹேத்வா த³க்கி²ணஹத்தே²ன முக்³க³ரம் ஆதா³ய யோத்தம் பஹரித்வா கா²ணுகம் நீஹரித்வா புன அபி⁴ருஹதி. ஏதேனுபாயேன பப்³ப³தமத்த²கம் அபி⁴ருய்ஹ பரதோ ஓதரந்தோ புரிமனயேனேவ பட²மம் பப்³ப³தமத்த²கே கா²ணுகம் கோட்டேத்வா சம்மபஸிப்³ப³கே யோத்தம் ப³ந்தி⁴த்வா கா²ணுகே வேடே²த்வா ஸயம் அந்தோபஸிப்³ப³கே நிஸீதி³த்வா மக்கடகானம் ஸுத்தவிஸ்ஸஜ்ஜனாகாரேன யோத்தம் வினிவேடே²த்வா ஓதரதி. தேன வுத்தம் – ‘‘கா²ணுகே கோட்டேத்வா தேஹி உக்³க³மிதப்³ப³ம் கா²ணுமக்³க³’’ந்தி. ச²த்தபத²ந்தி சம்மச²த்தேன வாதம் கா³ஹாபேத்வா ஸகுணேஹி விய ஓதரிதப்³ப³ம் மக்³க³ம். வம்ஸபத²ந்தி வேணுகு³ம்ப³சே²த³னஸத்தே²ன சி²ந்தி³த்வா ருக்க²ம் ப²ரஸுனா கோட்டேத்வா மக்³க³ம் கரோந்தோ வேளுவனே நிஸ்ஸேணிம் கத்வா வேளுகு³ம்பே³ ஆருய்ஹ வேளும் சி²ந்தி³த்வா அபரஸ்ஸ வேளுகு³ம்ப³ஸ்ஸ உபரி பாதேத்வா வேளுகு³ம்ப³மத்த²கேனேவ க³ந்தப்³ப³ம் மக்³க³ம் ஸந்தா⁴ய ‘‘வம்ஸபத²ம் க³ச்ச²தீ’’தி வுத்தந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.

க³வேஸந்தோ ந விந்த³தி, அலாப⁴மூலகம்பி து³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம் படிஸம்வேதே³தீதி அவிந்த³னமூலகம்பி காயிகசேதஸிகம் து³க்க²ம் படிலப⁴தி.

லத்³தா⁴தி லபி⁴த்வா. ஆரக்க²மூலகந்தி ரக்க²ணமூலகம்பி. கிந்தி மே போ⁴கே³தி கேன உபாயேன மம போ⁴கே³. நேவ ராஜானோ ஹரேய்யும்…பே… ந அப்பியா தா³யாதா³ ஹரேய்யுந்தி. கோ³பயதோதி மஞ்ஜூஸாதீ³ஹி கோ³பயந்தஸ்ஸ. விப்பலுஜ்ஜந்தீதி வினஸ்ஸந்தி.

56. ஏதமாதீ³னவம் ஞத்வா, முனி புப்³பா³பரே இதா⁴தி ஏதம் ‘‘யஸோ கித்தி ச யா புப்³பே³, ஹாயதே வாபி தஸ்ஸ ஸா’’தி இதோ பபு⁴தி வுத்தே புப்³பா³பரே இத⁴ இமஸ்மிம் ஸாஸனே புப்³ப³தோ அபரே ஸமணபா⁴வதோ விப்³ப⁴ந்தகபா⁴வே ஆதீ³னவம் முனி ஞத்வா.

த³ள்ஹம் கரேய்யாதி நித்³தே³ஸபத³ஸ்ஸ உத்³தே³ஸபத³ம். தி²ரம் கரேய்யாதி அஸிதி²லம் கரேய்ய. த³ள்ஹம் ஸமாதா³னோ அஸ்ஸாதி தி²ரபடிஞ்ஞோ ப⁴வேய்ய. அவட்டி²தஸமாதா³னோதி ஸன்னிட்டா²னபடிஞ்ஞோ.

57. ஏதம் அரியானமுத்தமந்தி யதி³த³ம் விவேகசரியா, ஏதம் பு³த்³தா⁴தீ³னம் அரியானம் உத்தமம். தஸ்மா விவேகம்யேவ ஸிக்கே²தா²தி அதி⁴ப்பாயோ. ந தேன ஸேட்டோ² மஞ்ஞேதா²தி தேன ச விவேகேன அத்தானம் ‘‘ஸேட்டோ² அஹ’’ந்தி ந மஞ்ஞேய்ய, தேன மானத²த்³தோ⁴ ந ப⁴வேய்யாதி வுத்தம் ஹோதி.

உன்னதிந்தி உஸ்ஸாபனம். உன்னமந்தி உக்³க³ந்த்வா பட்ட²பனம். மானந்தி அஹம்காரம். தா²மந்தி ப³லக்காரம். த²ம்ப⁴ந்தி த²த்³த⁴கரணம். த²த்³தோ⁴தி அமத்³த³வோ. பத்த²த்³தோ⁴தி விஸேஸேன அமத்³த³வோ. பக்³க³ஹிதஸிரோதி உட்டி²தஸீஸோ. ஸாமந்தாதி ந ஆரகா. ஆஸன்னேதி ந தூ³ரே. அவிதூ³ரேதி ஸமீபே. உபகட்டே²தி ஸந்திகே.

58. ரித்தஸ்ஸாதி விவித்தஸ்ஸ, காயது³ச்சரிதாதீ³ஹி விரஹிதஸ்ஸ. ஓக⁴திண்ணஸ்ஸ பிஹயந்தி, காமேஸு க³தி⁴தா பஜாதி வத்து²காமேஸு லக்³கா³ ஸத்தா தஸ்ஸ சதுரோக⁴திண்ணஸ்ஸ பிஹயந்தி இணாயிகா விய ஆணண்யஸ்ஸாதி அரஹத்தனிகூடேன தே³ஸனம் நிட்டா²பேஸி.

ரித்தஸ்ஸாதி ஸப்³ப³கிலேஸேஹி துச்ச²ஸ்ஸ. விவித்தஸ்ஸாதி ஸுஞ்ஞஸ்ஸ. பவிவித்தஸ்ஸாதி ஏககஸ்ஸ. இதா³னி யேஹி ரித்தோ ஹோதி, தே த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘காயது³ச்சரிதேன ரித்தஸ்ஸா’’திஆதி³மாஹ. தத்த² கிலேஸபடிபாடியா மக்³க³படிபாடியாதி த்³விதா⁴ ரித்ததா வேதி³தப்³பா³. கிலேஸபடிபாடியா தாவ ராகோ³ மோஹோ த²ம்போ⁴ ஸாரம்போ⁴ மானோ மதோ³தி, இமேஹி ச²ஹி கிலேஸேஹி அரஹத்தமக்³கே³ன ரித்தோ ஹோதி; தோ³ஸோ கோதோ⁴ உபனாஹோ பமாதோ³தி, இமேஹி சதூஹி கிலேஸேஹி அனாகா³மிமக்³கே³ன ரித்தோ ஹோதி; அதிமானோ மக்கோ² பளாஸோ இஸ்ஸா மச்ச²ரியம் மாயா ஸாடே²ய்யந்தி, இமேஹி ஸத்தஹி ஸோதாபத்திமக்³கே³ன ரித்தோ ஹோதி.

மக்³க³படிபாடியா பன ஸோதாபத்திமக்³கே³ன அதிமானோ மக்கோ² பளாஸோ இஸ்ஸா மச்ச²ரியம் மாயா ஸாடே²ய்யந்தி; இமேஹி ஸத்தஹி ரித்தோ ஹோதி, அனாகா³மிமக்³கே³ன தோ³ஸோ கோதோ⁴ உபனாஹோ பமாதோ³தி, இமேஹி சதூஹி ரித்தோ ஹோதி; அரஹத்தமக்³கே³ன ராகோ³ மோஹோ த²ம்போ⁴ ஸாரம்போ⁴ மானோ மதோ³தி, இமேஹி ச²ஹி ரித்தோ ஹோதி. தீணி து³ச்சரிதானி ஸப்³ப³கிலேஸேஹீதிஆதி³னா நயேன அவஸேஸாபி யதா²யோக³ம் யோஜேதப்³பா³.

வத்து²காமே பரிஜானித்வாதி தேபூ⁴மகே வத்து²காமே ஞாததீரணபரிஞ்ஞாஹி ஸமாபனவஸேன ஜானித்வா. கிலேஸகாமே பஹாயாதி ச²ந்தா³த³யோ கிலேஸகாமே பஹானபரிஞ்ஞாய ஜஹித்வா. ப்³யந்திம் கரித்வாதி விக³தந்தம் விக³தகோடிம் கரித்வா.

காமோக⁴ம் திண்ணஸ்ஸாதி அனாகா³மிமக்³கே³ன அவஸானஸங்கா²தம் காமோக⁴ம் தரித்வா டி²தஸ்ஸ. ப⁴வோக⁴ந்தி அரஹத்தமக்³கே³ன. தி³ட்டோ²க⁴ந்தி ஸோதாபத்திமக்³கே³ன. அவிஜ்ஜோக⁴ந்தி அரஹத்தமக்³கே³ன. ஸப்³ப³ம் ஸம்ஸாரபத²ந்தி ஸப்³ப³க²ந்த⁴தா⁴துஆயதனபடிபாடிஸங்கா²தம் பத²ம் அரஹத்தமக்³கே³னேவ தரித்வா டி²தஸ்ஸ. ஸோதாபத்திமக்³கே³ன உத்திண்ணஸ்ஸ. ஸகதா³கா³மிமக்³கே³ன நித்திண்ணஸ்ஸ. அனாகா³மிமக்³கே³ன காமதா⁴தும் அதிக்கந்தஸ்ஸ. அரஹத்தமக்³கே³ன ஸப்³ப³ப⁴வம் ஸமதிக்கந்தஸ்ஸ. ப²லஸமாபத்திவஸேன வீதிவத்தஸ்ஸ. பாரம்க³தஸ்ஸாதிஆதீ³னி நிப்³பா³னவஸேன வுத்தானி. யதா² இணாயிகா ஆணண்யந்தி பவட்³ட⁴கஇணம் ஆதா³ய விசரந்தா ஆணண்யம். பத்தே²ந்தீதி பத்த²னம் உப்பாதே³ந்தி. ஆபா³தி⁴கா ஆரோக்³யந்தி பித்தாதி³ரோகா³துரோ பே⁴ஸஜ்ஜகிரியாய தம்ரோக³வூபஸமனத்த²ம் ஆரோக்³யம். யதா² ப³ந்த⁴னப³த்³தா⁴தி நக்க²த்ததி³வஸே ப³ந்த⁴னாகா³ரே ப³த்³த⁴புரிஸா. யதா² தா³ஸா பு⁴ஜிஸ்ஸந்தி யஸ்மா பு⁴ஜிஸ்ஸா புரிஸா யம் இச்ச²ந்தி, தம் கரோந்தி, ந நம் கோசி ப³லக்காரேன ததோ நிவத்தேதி, தஸ்மா தா³ஸா பு⁴ஜிஸ்ஸபா⁴வம் பத்தே²ந்தி. யதா² கந்தாரத்³தா⁴னபக்க²ந்தா³தி யஸ்மா ப³லவந்தோ புரிஸா ஹத்த²பா⁴ரம் க³ஹேத்வா ஸஜ்ஜாவுதா⁴ ஸபரிவாரா கந்தாரம் படிபஜ்ஜந்தி, தே சோரா தூ³ரதோவ தி³ஸ்வா பலாயந்தி. தே ஸோத்தி²னா கந்தாரம் நித்த²ரித்வா கே²மந்தம் பத்வா ஹட்ட²துட்டா² ஹோந்தி. தஸ்மா கந்தாரபக்க²ந்தா³ கே²மந்தபூ⁴மிம் பத்தே²ந்தி. தே³ஸனாபரியோஸானே திஸ்ஸோ ஸோதாபத்திப²லம் பத்வா பச்சா² பப்³ப³ஜித்வா அரஹத்தம் ஸச்சா²காஸி.

ஸத்³த⁴ம்மபஜ்ஜோதிகாய மஹானித்³தே³ஸட்ட²கதா²ய

திஸ்ஸமேத்தேய்யஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.