9. மாக³ண்டி³யஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா

70. நவமே மாக³ண்டி³யஸுத்தனித்³தே³ஸே பட²மகா³தா²ய தாவ அஜபாலனிக்³ரோத⁴மூலே நானாரூபானி நிம்மினித்வா அபி⁴காமம் ஆக³தம் மாரதீ⁴தரம் தி³ஸ்வான தண்ஹம் அரதிம் ரக³ஞ்ச ச²ந்த³மத்தம்பி மேது²னஸ்மிம் நாஹோஸி, கிமேவித³ம் இமிஸ்ஸா தா³ரிகாய முத்தகரீஸபுண்ணம் ரூபம் தி³ஸ்வா ப⁴விஸ்ஸதி, ஸப்³ப³தா² பாதா³பி நம் ஸம்பு²ஸிதும் ந இச்சே², குதோனேன ஸம்வஸிதுந்தி.

முத்தபுண்ணந்தி ஆஹாரஉதுவஸேன வத்தி²புடந்தரம் பூரேத்வா டி²தமுத்தேன பூரிதம். கரீஸபுண்ணந்தி பக்காஸயஸங்கா²தே ஹேட்டா²னாபி⁴பிட்டி²கண்டகமூலானம் அந்தரே உப்³பே³தே⁴ன அட்ட²ங்கு³லமத்தே அந்தாவஸானே டி²தவச்சேன புண்ணம். ஸேம்ஹபுண்ணந்தி உத³ரபடலே டி²தஏகபத்தப்பமாணேன ஸேம்ஹேன பூரிதம். ருஹிரபுண்ணந்தி யகனஸ்ஸ ஹேட்டா²பா⁴க³ம் பூரேத்வா ஹத³யவக்கபப்பா²ஸானம் உபரி தோ²கம் தோ²கம் பக்³க⁴ரந்தேன வக்கஹத³யயகனபப்பா²ஸே தேமயமானேன டி²தேன ஏகபத்தஸ்ஸ பூரணமத்தேன ஸன்னிசிதலோஹிதஸங்கா²தேன ச கேஸலோமனக²த³ந்தானம் மம்ஸவினிமுத்தட்டா²னஞ்சேவ த²த்³த⁴ஸுக்க²சம்மஞ்ச ட²பேத்வா த⁴மனீஜாலானுஸாரேன ஸப்³ப³ம் உபாதி³ண்ணகஸரீரம் ப²ரித்வா டி²தஸம்ஸரணலோஹிதஸங்கா²தேன ச து³விதே⁴ன ருஹிரேன புண்ணம்.

அட்டி²ஸங்கா⁴தந்தி ஸகலஸரீரே ஹேட்டா² அட்டீ²னம் உபரிட்டி²தானி ஸாதி⁴கானி தீணி அட்டி²ஸதானி, தேஹி அட்டீ²ஹி க⁴டிதம். ந்ஹாருஸம்ப³ந்த⁴ந்தி ஸகலஸரீரே அட்டீ²னி ஆப³ந்தி⁴த்வா டி²தானி நவ ந்ஹாருஸதானி, தேஹி ந்ஹாரூஹி ஸம்ப³ந்த⁴ம் ஆப³ந்த⁴ம். ருதி⁴ரமம்ஸாவலேபனந்தி ஸம்ஸரணலோஹிதேன ச ஸாதி⁴கானி தீணி அட்டி²ஸதானி அனுலிம்பேத்வா டி²தேன நவமம்ஸபேஸிஸதேன ச அனுலித்தம் ஸரீரம். சம்மவினத்³த⁴ந்தி ஸகலஸரீரம் பரியோனந்தி⁴த்வா பாகடகிலோமகஸ்ஸ உபரி ச²வியா ஹேட்டா² டி²தம் சம்மம், தேன சம்மேன வினத்³த⁴ம் பரியோனத்³த⁴ம். ‘‘சம்மாவனத்³த⁴’’ந்திபி பாளி. ச²வியா படிச்ச²ன்னந்தி அதிஸுகு²மச²வியா படிச்ச²ன்னம் சா²தே³த்வா டி²தம். சி²த்³தா³வசி²த்³த³ந்தி அனேகசி²த்³த³ம். உக்³க⁴ரந்தந்தி அக்கி²முகா²தீ³ஹி உக்³க⁴ரந்தம். பக்³க⁴ரந்தந்தி அதோ⁴பா⁴கே³ன பக்³க⁴ரந்தம். கிமிஸங்க⁴னிஸேவிதந்தி ஸூசிமுகா²தீ³ஹி நானாபாணகுலஸமூஹேஹி ஆஸேவிதம். நானாகலிமலபரிபூரந்தி அனேகவிதே⁴ஹி அஸுசிகோட்டா²ஸேஹி பூரிதம்.

71. ததோ மாக³ண்டி³யோ ‘‘பப்³ப³ஜிதா நாம மானுஸகே காமே பஹாய தி³ப்³ப³காமத்தா²ய பப்³ப³ஜந்தி, அயஞ்ச தி³ப்³பே³பி காமே ந இச்ச²தி, இத³ம்பி இத்தி²ரதனம், கா நு அஸ்ஸ தி³ட்டீ²’’தி புச்சி²தும் து³தியம் கா³த²மாஹ. தத்த² ஏதாதி³ஸம் சே ரதனந்தி தி³ப்³பி³த்தி²ரதனம் ஸந்தா⁴ய ப⁴ணதி. நாரிந்தி அத்தனோ தீ⁴தரம் ஸந்தா⁴ய. தி³ட்டி²க³தம் ஸீலவதம் நு ஜீவிதந்தி தி³ட்டி²ஞ்ச ஸீலஞ்ச வதஞ்ச ஜீவிதஞ்ச. ப⁴வூபபத்திஞ்ச வதே³ஸி கீதி³ஸந்தி அத்தனோ ப⁴வூபபத்திம் வா துவம் கீதி³ஸம் வதே³ஸி.

72. இதோ பரா த்³வே கா³தா² விஸ்ஸஜ்ஜனபுச்சா²னயேன பவத்தத்தா பாகடஸம்ப³ந்தா⁴யேவ. தாஸு பட²மகா³தா²ய ஸங்கே²பத்தோ² – தஸ்ஸ மய்ஹம் மாக³ண்டி³ய த்³வாஸட்டி²தி³ட்டி²க³தத⁴ம்மேஸு நிச்சி²னித்வா ‘‘இத³மேவ ஸச்சம், மோக⁴மஞ்ஞ’’ந்தி (ம. நி. 3.27, 301) ஏவம் இத³ம் வதா³மீதி ஸமுக்³க³ஹீதம் ந ஹோதி நத்தி² ந விஜ்ஜதி, கிம் காரணா? அஹஞ்ஹி பஸ்ஸந்தோ தி³ட்டீ²ஸு ஆதீ³னவம் கஞ்சி தி³ட்டி²ம் அக்³க³ஹேத்வா ஸச்சானி பவிசினந்தோ அஜ்ஜ²த்தம் ராகா³தீ³னம் ஸந்திபா⁴வேன அஜ்ஜ²த்தஸந்திஸங்கா²தம் நிப்³பா³னமேவ அத்³த³ஸந்தி.

ஆதீ³னவந்தி உபத்³த³வம். ஸது³க்க²ந்தி காயிகது³க்கே²ன ஸது³க்க²ம். ஸவிகா⁴தந்தி சேதஸிகது³க்கே²ன ஸஹிதம். ஸஉபாயாஸந்தி உபாயாஸஸஹிதம். ஸபரிளாஹந்தி ஸத³ரத²ம். ந நிப்³பி³தா³யாதி ந வட்டே நிப்³பி³ந்த³னத்தா²ய. ந விராகா³யாதி ந வட்டே விராக³த்தா²ய. ந நிரோதா⁴யாதி ந வட்டஸ்ஸ நிரோத⁴த்தா²ய. ந உபஸமாயாதி ந வட்டஸ்ஸ உபஸமத்தா²ய. ந அபி⁴ஞ்ஞாயாதி ந வட்டஸ்ஸ அபி⁴ஜானனத்தா²ய. ந ஸம்போ³தா⁴யாதி ந கிலேஸனித்³தா³விக³மேன வட்டதோ ஸம்பு³ஜ்ஜ²னத்தா²ய. ந நிப்³பா³னாயாதி ந அமதனிப்³பா³னத்தா²ய. ஏத்த² பன ‘‘நிப்³பி³தா³யா’’தி விபஸ்ஸனா. ‘‘விராகா³யா’’தி மக்³கோ³. ‘‘நிரோதா⁴ய உபஸமாயா’’தி நிப்³பா³னம். ‘‘அபி⁴ஞ்ஞாய ஸம்போ³தா⁴யா’’தி மக்³கோ³. ‘‘நிப்³பா³னாயா’’தி நிப்³பா³னமேவ. ஏவம் ஏகஸ்மிம் டா²னே விபஸ்ஸனா, தீஸு மக்³கோ³, தீஸு நிப்³பா³னம் வுத்தந்தி ஏவம் வவத்தா²னகதா² வேதி³தப்³பா³. பரியாயேன பன ஸப்³பா³னிபேதானி மக்³க³வேவசனானிபி நிப்³பா³னவேவசனானிபி ஹோந்தியேவ.

அஜ்ஜ²த்தம் ராக³ஸ்ஸ ஸந்திந்தி அஜ்ஜ²த்தராக³ஸ்ஸ ஸந்தபா⁴வேன நிப்³பு³தபா⁴வேன அஜ்ஜ²த்தஸந்திஸங்கா²தம் நிப்³பா³னம் ஓலோகேஸிம். தோ³ஸஸ்ஸ ஸந்திந்திஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. பசினந்தி நித்³தே³ஸஸ்ஸ உத்³தே³ஸபத³ம். விசினந்தோதி ஸச்சானி வட்³டே⁴ந்தோ விபா⁴வேந்தோ. பவிசினந்தோதி தானேவ பச்சேகம் விபா⁴வேந்தோ. கேசி ‘‘க³வேஸந்தோ’’தி வண்ணயந்தி. அத³ஸ்ஸந்தி ஓலோகேஸிம். அத³க்கி²ந்தி வினிவிஜ்ஜி²ம். அப²ஸ்ஸிந்தி பஞ்ஞாய பு²ஸிம். படிவிஜ்ஜி²ந்தி ஞாணேன பச்சக்க²ம் அகாஸிம்.

73. து³தியகா³தா²ய ஸங்கே²பத்தோ² – யானிமானி தி³ட்டி²க³தானி தேஹி தேஹி ஸத்தேஹி வினிச்சி²னித்வா க³ஹிதத்தா ‘‘வினிச்ச²யா’’தி ச அத்தனோ பச்சயேஹி அபி⁴ஸங்க²தபா⁴வாதி³னா நயேன ‘‘பகப்பிதானீ’’தி ச வுச்சந்தி, தே வே முனீ தி³ட்டி²க³தத⁴ம்மே அக்³க³ஹேத்வா அஜ்ஜ²த்தஸந்தீதி யமேதமத்த²ம் ப்³ரூஸி, ஆசிக்க² மே, கத²ம் நு தீ⁴ரேஹி பவேதி³தம் தம் கத²ம் பகாஸிதம் தீ⁴ரேஹீதி வத³தி.

இமிஸ்ஸா கா³தா²ய நித்³தே³ஸோ உத்தானத்தோ² ட²பேத்வா பரமத்த²பத³ம். தத்த² யம் பரமத்த²ந்தி யம் உத்தமம் நிப்³பா³னம்.

74. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா யதா² யேன உபாயேன தம் பத³ம் தீ⁴ரேஹி பகாஸிதம், தம் உபாயம் ஸபடிபக்க²ம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ந தி³ட்டி²யா’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² ந தி³ட்டி²யாதிஆதீ³ஹி தி³ட்டி²ஸுதிஅட்ட²ஸமாபத்திஞாணபா³ஹிரஸீலப்³ப³தானி படிக்கி²பதி. ‘‘ஸுத்³தி⁴மாஹா’’தி ஏத்த² வுத்தம் ஆஹ-ஸத்³த³ம் ஸப்³ப³த்த² நகாரேன ஸத்³தி⁴ம் யோஜேத்வா புரிமபத³த்தயம் நேத்வா ‘‘தி³ட்டி²யா ஸுத்³தி⁴ம் நாஹ ந கதே²மீ’’தி ஏவமத்தோ² வேதி³தப்³போ³. யதா² சேத்த², ஏவம் உத்தரபதே³ஸுபி. தத்த² ச அதி³ட்டி²யா நாஹாதி த³ஸவத்து²கம் ஸம்மாதி³ட்டி²ம் வினா ந கதே²மி. ததா² அஸ்ஸுதியாதி நவங்க³ம் ஸவனம் வினா. அஞாணாதி கம்மஸ்ஸகதஸச்சானுலோமிகஞாணம் வினா. அஸீலதாதி பாதிமோக்க²ஸம்வரம் வினா. அப்³ப³தாதி து⁴தங்க³வதம் வினா. நோபி தேனாதி தேஸு ஏகமேகேன தி³ட்டி²ஆதி³மத்தேனாபி ந கதே²மீதி ஏவமத்தோ² வேதி³தப்³போ³. ஏதே ச நிஸ்ஸஜ்ஜ அனுக்³க³ஹாயாதி ஏதே ச புரிமதி³ட்டி²ஆதி³பே⁴தே³ கண்ஹபக்கி²கே த⁴ம்மே ஸமுக்³கா⁴தகரணேன நிஸ்ஸஜ்ஜ, பச்சி²மே அதி³ட்டி²ஆதி³பே⁴தே³ ஸுக்கபக்கி²கேபி அதம்மயதாபஜ்ஜனேன அனுக்³க³ஹாய. ஸந்தோ அனிஸ்ஸாய ப⁴வம் ந ஜப்பேதி இமாய படிபத்தியா ராகா³தி³வூபஸமேன ஸந்தோ சக்கா²தீ³ஸு கஞ்சி த⁴ம்மம் அனிஸ்ஸாய ஏகம்பி ப⁴வம் ந ஜப்பே, அபிஹேதும் அபத்தே²தும் ஸமத்தோ² ஸியா, அயமஸ்ஸ அஜ்ஜ²த்தஸந்தீதி அதி⁴ப்பாயோ.

ஸவனம்பி இச்சி²தப்³ப³ந்தி ஸுத்தாதி³வஸேன ஸுணனம்பி ஆகங்கி²தப்³ப³ம். ஸம்பா⁴ரா இமே த⁴ம்மாதி ஸம்மாதி³ட்டி²ஆதி³கா இமே த⁴ம்மா உபகாரட்டே²ன ஸம்பா⁴ரா ஹோந்தி. கண்ஹபக்கி²கானந்தி அகுஸலபக்கே² ப⁴வானம். ஸமுக்³கா⁴ததோ பஹானம் இச்சி²தப்³ப³ந்தி ஸம்மா ஹனனதோ ஸமுச்சே²த³தோ பஹானம் ஆகங்கி²தப்³ப³ம். தேதா⁴துகேஸு குஸலேஸு த⁴ம்மேஸூதி காமரூபாரூபஸங்கா²தேஸு தேபூ⁴மகேஸு கோஸல்லஸம்பூ⁴தேஸு. அதம்மயதாதி நித்தண்ஹபா⁴வோ.

75. ஏவம் வுத்தே வசனத்த²ம் அஸல்லக்கே²ந்தோ மாக³ண்டி³யோ ‘‘நோ சே கிரா’’தி கா³த²மாஹ. தத்த² தி³ட்டா²தீ³னி வுத்தனயானேவ. கண்ஹபக்கி²கானியேவ பன ஸந்தா⁴ய உப⁴யத்ராபி ஆஹ. ஆஹ-ஸத்³த³ம் பன ‘‘நோ சே’’தி ஸத்³தே³ன யோஜேத்வா நோ சே கிர ஆஹ நோ சே கிர கதே²ஸீதி ஏவம் அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. மோமூஹந்தி அதிமூள்ஹம், மோஹனம் வா. பச்சேந்தீதி ஜானந்தி. இமிஸ்ஸாபி கா³தா²ய நித்³தே³ஸோ உத்தானோ.

76. அத²ஸ்ஸ ப⁴க³வா தம் தி³ட்டி²ம் நிஸ்ஸாய புச்ச²ம் படிக்கி²பந்தோ ‘‘தி³ட்டி²ஞ்ச நிஸ்ஸாயா’’தி கா³த²மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – த்வம் மாக³ண்டி³ய தி³ட்டி²ம் நிஸ்ஸாய புனப்புனம் புச்ச²மானோ யானி தே தி³ட்டி²க³தானி ஸமுக்³க³ஹிதானி, தேஸ்வேவ ஸமுக்³க³ஹீதேஸு பமோஹம் ஆக³தோ த்வம் இதோ ச மயா வுத்தஅஜ்ஜ²த்தஸந்திதோ படிபத்திதோ த⁴ம்மதே³ஸனதோ வா அணும்பி யுத்தஸஞ்ஞம் ந பஸ்ஸஸி, தேன காரணேன த்வம் இமம் த⁴ம்மம் மோமூஹதோ பஸ்ஸஸீதி.

லக்³க³னம் நிஸ்ஸாய லக்³க³னந்தி தி³ட்டி²லக்³க³னம் அல்லீயித்வா தி³ட்டி²லக்³க³னம். ப³ந்த⁴னந்தி தி³ட்டி²ப³ந்த⁴னம். பலிபோ³த⁴ந்தி தி³ட்டி²பலிபோ³த⁴ம்.

அந்த⁴காரம் பக்க²ந்தோ³ஸீதி ப³ஹலந்த⁴காரம் பவிட்டோ²ஸி. யுத்தஸஞ்ஞந்தி ஸமணத⁴ம்மே யுத்தஸஞ்ஞம். பத்தஸஞ்ஞந்தி ஸமணத⁴ம்மே படிலத்³த⁴ஸஞ்ஞம். லக்³க³னஸஞ்ஞந்தி ஸஞ்ஜானிதஸஞ்ஞம். காரணஸஞ்ஞந்தி ஹேதுஸஞ்ஞம். டா²னஸஞ்ஞந்தி காரணஸஞ்ஞம். ந படிலப⁴ஸீதி ந விந்த³ஸி. குதோ ஞாணந்தி மக்³க³ஞாணம் பன கேன காரணேன லபி⁴ஸ்ஸஸி. அனிச்சம் வாதி ஹுத்வா அபா⁴வட்டே²ன பஞ்சக்க²ந்தா⁴ அனிச்சம். அனிச்சஸஞ்ஞானுலோமம் வாதி ‘‘பஞ்சக்க²ந்தா⁴ அனிச்சா’’தி உப்பன்னா ஸஞ்ஞா அனிச்சஸஞ்ஞா, தாய ஸஞ்ஞாய அனுலோமம் அப்படிக்கூலம் அனிச்சஸஞ்ஞானுலோமம். கிம் தம்? விபஸ்ஸனாஞாணம். த்³வின்னம் விபஸ்ஸனாஞாணானம் து³க்கா²னத்தஸஞ்ஞானுலோமானம்பி ஏஸேவ நயோ.

77. ஏவம் ஸமுக்³க³ஹிதேஸு பமோஹேன மாக³ண்டி³யஸ்ஸ விவாதா³பத்திம் த³ஸ்ஸேத்வா இதா³னி தேஸு அஞ்ஞேஸு ச த⁴ம்மேஸு விக³தப்பமோஹஸ்ஸ அத்தனோ நிப்³பி³வாத³தம் த³ஸ்ஸேந்தோ ‘‘ஸமோ விஸேஸீ’’தி கா³த²மாஹ. தஸ்ஸத்தோ² – யோ ஏவம் திதா⁴ மானேன வா தி³ட்டி²யா வா புக்³க³லேன வா மஞ்ஞதி, ஸோ தேன மானேன தாய வா தி³ட்டி²யா தேன வா புக்³க³லேன விவதே³ய்ய. யோ பன அம்ஹாதி³ஸோ இமாஸு தீஸு விதா⁴ஸு அவிகம்பமானோ, ஸமோ விஸேஸீதி ந தஸ்ஸ ஹோதி, ந ச ஹீனோதி பாட²ஸேஸோ. இமிஸ்ஸாபி கா³தா²ய நித்³தே³ஸோ உத்தானோவ.

78. கிஞ்ச பி⁴ய்யோ – ‘‘ஸச்சந்தி ஸோ’’தி கா³தா². தஸ்ஸத்தோ² – ஸோ ஏவரூபோ பஹீனமானதி³ட்டி²கோ ‘‘மாதி³ஸோ ‘பா³ஹிதபாபத்தா’தி³னா நயேன ப்³ராஹ்மணோ, இத³மேவ ஸச்ச’’ந்தி கிம் வதே³ய்ய கிம் வத்து²ம் ப⁴ணேய்ய, கேன வா காரணேன ப⁴ணேய்ய, ‘‘மய்ஹம் ஸச்சம், துய்ஹம் முஸா’’தி வா கேன மானேன தி³ட்டி²யா புக்³க³லேன வா விவதே³ய்ய. யஸ்மிம் மாதி³ஸே கீ²ணாஸவே ‘‘ஸதி³ஸோஹமஸ்மீ’’தி பவத்தியா ஸமம் வா, இதரத்³வயபா⁴வேன பவத்தியா விஸமம் வா மஞ்ஞிதம் நத்தி², ஸமானாதீ³ஸு கேன வாத³ம் படிஸம்யுஜேய்ய படிப்ப²ரேய்யாதி. இமிஸ்ஸாபி கா³தா²ய நித்³தே³ஸோ உத்தானோ.

79. நனு ஏகம்ஸேனேவ ஏவரூபோ புக்³க³லோ? ‘‘ஓகம் பஹாயா’’தி கா³தா². தத்த² ஓகம் பஹாயாதி ரூபதா⁴த்வாதி³விஞ்ஞாணஸ்ஸோகாஸம் தத்ர ச²ந்த³ராக³ப்பஹானேன ச²ட்³டே³த்வா. அனிகேதஸாரீதி ரூபனிமித்தனிகேதாதீ³னி தண்ஹாவஸேன அஸரந்தோ. கா³மே அகுப்³ப³ம் முனி ஸந்த²வானீதி கா³மே கி³ஹிஸந்த²வானி அகரோந்தோ. காமேஹி ரித்தோதி காமேஸு ச²ந்த³ராகா³பா⁴வேன ஸப்³ப³காமேஹி புது²பூ⁴தோ. அபுரக்க²ரானோதி ஆயதிம் அத்தபா⁴வம் அனபி⁴னிப்³ப³த்தேந்தோ. கத²ம் ந விக்³க³ய்ஹ ஜனேன கயிராதி ஜனேன ஸத்³தி⁴ம் விக்³கா³ஹிககத²ம் ந கதே²ய்ய.

ஹாலித்³த³கானீதி ஏவம்னாமகோ க³ஹபதி. யேனாயஸ்மா மஹாகச்சானோ தேனுபஸங்கமீதி யேனாதி பு⁴ம்மத்தே² கரணவசனம். தஸ்மா யத்த² மஹாகச்சானோ, தத்த² உபஸங்கமீதி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. யேன வா காரணேன மஹாகச்சானோ தே³வமனுஸ்ஸேஹி உபஸங்கமிதப்³போ³, தேன காரணேன உபஸங்கமீதி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. கேன ச காரணேன மஹாகச்சானோ உபஸங்கமிதப்³போ³? நானப்பகாரகு³ணவிஸேஸாதி⁴க³மாதி⁴ப்பாயேன, ஸாது³ப²லூபபோ⁴கா³தி⁴ப்பாயேன தி³ஜக³ணேஹி நிச்சப²லிதமஹாருக்கோ² விய. உபஸங்கமீதி ச க³தோதி வுத்தம் ஹோதி. உபஸங்கமித்வாதி உபஸங்கமனபரியோஸானதீ³பனம். அத² வா ஏவம் க³தோ ததோ ஆஸன்னதரம் டா²னம் மஹாகச்சானஸ்ஸ ஸமீபஸங்கா²தம் க³ந்த்வாதிபி வுத்தம் ஹோதி.

அபி⁴வாதே³த்வாதி பஞ்சபதிட்டி²தேன வந்தி³த்வா. இதா³னி யேனத்தே²ன மஹாகச்சானஸ்ஸ உபட்டா²னம் ஆக³தோ, தம் புச்சி²துகாமோ த³ஸனக²ஸமோதா⁴னஸமுஜ்ஜலம் அஞ்ஜலிம் ஸிரஸி பதிட்டா²பேத்வா ஏகமந்தம் நிஸீதி³. ஏகமந்தந்தி பா⁴வனபும்ஸகனித்³தே³ஸோ ‘‘விஸமம் சந்தி³மஸூரியா பரிவத்தந்தீ’’திஆதீ³ஸு (அ. நி. 4.7) விய. தஸ்மா யதா² நிஸின்னோ ஏகமந்தம் நிஸின்னோ ஹோதி, ஏவம் நிஸீதீ³தி ஏவமேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³. பு⁴ம்மத்தே² வா ஏதம் உபயோக³வசனம். நிஸீதீ³தி நிஸஜ்ஜம் கப்பேஸி. பண்டி³தா ஹி தே³வமனுஸ்ஸா க³ருட்டா²னியம் உபஸங்கமித்வா ஆஸனகுஸலதாய ஏகமந்தம் நிஸீத³ந்தி. அயஞ்ச க³ஹபதி தேஸம் அஞ்ஞதரோ, தஸ்மா ஏகமந்தம் நிஸீதி³.

கத²ம் நிஸின்னோ ச பன ஏகமந்தம் நிஸின்னோ ஹோதீதி? ச² நிஸஜ்ஜதோ³ஸே வஜ்ஜேத்வா. ஸேய்யதி²த³ம்? அதிதூ³ரம் அச்சாஸன்னம் உபரிவாதம் உன்னதப்பதே³ஸம் அதிஸம்முக²ம் அதிபச்சா²தி. அதிதூ³ரே நிஸின்னோ ஹி ஸசே கதே²துகாமோ ஹோதி, உச்சாஸத்³தே³ன கதே²தப்³ப³ம் ஹோதி. அச்சாஸன்னே நிஸின்னோ ஸங்க⁴ட்டனம் கரோதி. உபரிவாதே நிஸின்னோ ஸரீரக³ந்தே⁴ன பா³த⁴தி. உன்னதப்பதே³ஸே நிஸின்னோ அகா³ரவம் பகாஸேதி. அதிஸம்முகா² நிஸின்னோ ஸசே த³ட்டு²காமோ ஹோதி, சக்கு²னா சக்கு²ம் ஆஹச்ச த³ட்ட²ப்³ப³ம் ஹோதி. அதிபச்சா² நிஸின்னோ ஸசே த³ட்டு²காமோ ஹோதி, கீ³வம் பஸாரேத்வா த³ட்ட²ப்³ப³ம் ஹோதி. தஸ்மா அயம்பி ஏதே ச² நிஸஜ்ஜதோ³ஸே வஜ்ஜேத்வா நிஸீதி³. தேன வுத்தம் – ‘‘ஏகமந்தம் நிஸீதீ³’’தி.

ஏதத³வோசாதி ஏதம் அவோச. வுத்தமித³ம் ப⁴ந்தே கச்சான ப⁴க³வதா அட்ட²கவக்³கி³யே மாக³ண்டி³யபஞ்ஹேதி அட்ட²கவக்³கி³யம்ஹி மாக³ண்டி³யபஞ்ஹோ நாம அத்தி², தஸ்மிம் பஞ்ஹே.

ரூபதா⁴தூதி ரூபக்க²ந்தோ⁴ அதி⁴ப்பேதோ. ரூபதா⁴துராக³வினிப³ந்த⁴ந்தி ரூபதா⁴தும்ஹி ராகே³ன வினிப³த்³த⁴ம். விஞ்ஞாணந்தி கம்மவிஞ்ஞாணம். ஓகஸாரீதி கே³ஹஸாரீ ஆலயஸாரீ. கஸ்மா பனேத்த² ‘‘விஞ்ஞாணதா⁴து கோ² க³ஹபதீ’’தி ந வுத்தந்தி? ஸம்மோஹவிகா⁴தத்த²ம். ‘‘ஓகோ’’தி ஹி அத்த²தோ பச்சயோ வுச்சதி, புரேஜாதஞ்ச கம்மவிஞ்ஞாணம் பச்சா²ஜாதஸ்ஸ கம்மவிஞ்ஞாணஸ்ஸபி விபாகவிஞ்ஞாணஸ்ஸபி, விபாகவிஞ்ஞாணஞ்ச விபாகவிஞ்ஞாணஸ்ஸபி கம்மவிஞ்ஞாணஸ்ஸபி பச்சயோ ஹோதி, தஸ்மா ‘‘கதரம் நு கோ² இத⁴ விஞ்ஞாண’’ந்தி ஸம்மோஹோ ப⁴வேய்ய. தஸ்ஸ விகா⁴தத்த²ம் தம் அக்³க³ஹேத்வா அஸம்பி⁴ன்னாவ தே³ஸனா கதாதி. அபிச விபாகஆரம்மணவஸேன சதஸ்ஸோ அபி⁴ஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணட்டி²தியோதி வுத்தாதி தா த³ஸ்ஸேதும்பி இத⁴ விஞ்ஞாணம் ந க³ஹிதம்.

உபயுபாதா³னாதி தண்ஹூபயதி³ட்டூ²பயவஸேன த்³வே உபயா, காமுபாதா³னாதீ³னி சத்தாரி உபாதா³னானி ச. சேதஸோ அதி⁴ட்டா²னாபி⁴னிவேஸானுஸயாதி அகுஸலசித்தஸ்ஸ அதி⁴ட்டா²னபூ⁴தா சேவ அபி⁴னிவேஸபூ⁴தா ச அனுஸயபூ⁴தா ச. ததா²க³தஸ்ஸாதி ஸம்மாஸம்பு³த்³த⁴ஸ்ஸ. ஸப்³பே³ஸம்பி ஹி கீ²ணாஸவானம் ஏதே பஹீனாவ, ஸத்து² பன கீ²ணாஸவபா⁴வோ லோகே அதிபாகடோதி உபரிமகோடியா ஏவம் வுத்தம். விஞ்ஞாணதா⁴துயாதி இத⁴ விஞ்ஞாணம் கஸ்மா க³ஹிதம்? கிலேஸப்பஹானத³ஸ்ஸனத்த²ம். கிலேஸா ஹி ந கேவலம் சதூஸுயேவ க²ந்தே⁴ஸு பஹீனா பஹீயந்தி, பஞ்சஸுபி பஹீயந்தியேவாதி கிலேஸப்பஹானத³ஸ்ஸனத்த²ம் க³ஹிதம். ஏவம் கோ² க³ஹபதி அனோகஸாரீ ஹோதீதி ஏவம் கம்மவிஞ்ஞாணேன ஓகம் அஸரந்தேன அனோகஸாரீ நாம ஹோதி.

ரூபனிமித்தனிகேதவிஸாரவினிப³ந்தா⁴தி ரூபமேவ கிலேஸானம் பச்சயட்டே²ன நிமித்தம், ஆரம்மணகிரியஸங்கா²தேன நிவாஸட்டே²ன நிகேதந்தி ரூபனிமித்தனிகேதம். விஸாரோ ச வினிப³ந்தோ⁴ ச விஸாரவினிப³ந்தா⁴. உப⁴யேனபி ஹி கிலேஸானம் பத்த²டபா⁴வோ ச வினிப³ந்த⁴னபா⁴வோ ச வுத்தோ, ரூபனிமித்தனிகேதே விஸாரவினிப³ந்தா⁴தி ரூபனிமித்தனிகேதவிஸாரவினிப³ந்தா⁴, தஸ்மா ரூபனிமித்தனிகேதம்ஹி உப்பன்னேன கிலேஸவிஸாரேன சேவ கிலேஸவினிப³ந்த⁴னேன சாதி அத்தோ². நிகேதஸாரீதி வுச்சதீதி ஆரம்மணகரணவஸேன நிவாஸட்டா²னட்டே²ன நிகேதஸாரீதி வுச்சதி. பஹீனாதி தே ரூபனிமித்தனிகேதே கிலேஸவிஸாரவினிப³ந்தா⁴ பஹீனா.

கஸ்மா பனேத்த² பஞ்சக்க²ந்தா⁴ ச ‘‘ஓகா’’தி வுத்தா, ச² ஆரம்மணானி ‘‘நிகேத’’ந்தி? ச²ந்த³ராக³ஸ்ஸ ப³லவது³ப்³ப³லதாய. ஸமானேபி ஹி ஏதேஸம் ஆலயட்டே²ன விஸயபா⁴வே ஓகோதி நிப்பரியாயேன ஸுத்³த⁴ம் கே³ஹமேவ வுச்சதி, நிகேதந்தி ‘‘அஜ்ஜ அஸுகட்டா²னே கீளிஸ்ஸாமா’’தி கதஸங்கேதானம் நிவாஸனட்டா²னம் உய்யானாதி³. தத்த² யதா² புத்ததா³ரத⁴னத⁴ஞ்ஞபுண்ணகே³ஹே ச²ந்த³ராகோ³ ப³லவா ஹோதி, ஏவம் அஜ்ஜ²த்திகேஸு க²ந்தே⁴ஸு. யதா² பன உய்யானட்டா²னாதீ³ஸு ததோ து³ப்³ப³லதரோ ஹோதி, ஏவம் பா³ஹிரேஸு ச²ஸு ஆரம்மணேஸூதி ச²ந்த³ராக³ஸ்ஸ ப³லவது³ப்³ப³லதாய ஏவம் தே³ஸனா கதாதி வேதி³தப்³பா³.

ஸுகி²தேஸு ஸுகி²தோதி உபட்டா²கேஸு த⁴னத⁴ஞ்ஞலாபா⁴தி³வஸேன ஸுகி²தேஸு ‘‘இதா³னாஹம் மனாபம் சீவரம் மனாபம் போ⁴ஜனம் லபி⁴ஸ்ஸாமீ’’தி கே³ஹஸ்ஸிதஸுகே²ன ஸுகி²தோ ஹோதி, தேஹி பத்தஸம்பத்திம் அத்தனா அனுப⁴வமானோ விய சரதி. து³க்கி²தேஸு து³க்கி²தோதி தேஸம் கேனசிதே³வ காரணேன து³க்கே² உப்பன்னே ஸயம் த்³விகு³ணேன து³க்கே²ன து³க்கி²தோ ஹோதி. கிச்சகரணீயேஸூதி கிச்சஸங்கா²தேஸு கரணீயேஸு. வோயோக³ம் ஆபஜ்ஜதீதி உபயோக³ம் ஸயம் தேஸம் கிச்சானம் கத்தப்³ப³தம் ஆபஜ்ஜதி.

காமேஸூதி வத்து²காமேஸு. ஏவம் கோ² க³ஹபதி காமேஹி அரித்தோ ஹோதீதி ஏவம் கிலேஸகாமேஹி அரித்தோ ஹோதி.

அந்தோ காமானம் பா⁴வேன அதுச்சோ². ஸுக்கபக்கோ² தேஸம் அபா⁴வேன ரித்தோ துச்சோ²தி வேதி³தப்³போ³.

புரக்க²ரானோதி வட்டம் புரதோ குருமானோ. ஏவம்ரூபோ ஸியந்திஆதீ³ஸு தீ³க⁴ரஸ்ஸகாளோதா³தாதீ³ஸு ரூபேஸு ஏவம்ரூபோ நாம ப⁴வேய்யந்தி பத்தே²தி. ஸுகா²தீ³ஸு வேத³னாஸு ஏவம்வேத³னோ நாம. நீலஸஞ்ஞாதீ³ஸு ஸஞ்ஞாஸு ஏவம்ஸஞ்ஞோ நாம. புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ராதீ³ஸு ஸங்கா²ரேஸு ஏவம்ஸங்கா²ரோ நாம. சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³ஸு விஞ்ஞாணேஸு ஏவம்விஞ்ஞாணோ நாம ப⁴வேய்யந்தி பத்தே²தி.

அபுரக்க²ரானோதி வட்டம் புரதோ அகுருமானோ. ஸஹிதம் மே, அஸஹிதம் தேதி துய்ஹம் வசனம் அஸஹிதம் அஸிலிட்ட²ம், மய்ஹம் ஸஹிதம் ஸிலிட்ட²ம் மது⁴ரம் மது⁴ரபானஸதி³ஸம். அதி⁴சிண்ணம் தே விபராவத்தந்தி யம் துய்ஹம் தீ³கே⁴ன காலேன பரிசிதம் ஸுப்பகு³ணம், தம் மம வாத³ம் ஆக³ம்ம ஸப்³ப³ம் க²ணேன விபராவத்தம் நிவத்தம். ஆரோபிதோ தே வாதோ³தி துய்ஹம் தோ³ஸோ மயா ஆரோபிதோ. சர வாத³ப்பமோக்கா²யாதி தம் தம் ஆசரியம் உபஸங்கமித்வா உத்தரம் பரியேஸந்தோ இமஸ்ஸ வாத³ஸ்ஸ மோக்கா²ய சர ஆஹிண்ட³. நிப்³பே³டே²ஹி வா ஸசே பஹோஸீதி அத² ஸயமேவ பஹோஸி, இதே⁴வ நிப்³பே³டே²ஹீதி.

80. ஸோ ஏவரூபோ ‘‘யேஹி விவித்தோ’’தி கா³தா². தத்த² யேஹீதி யேஹி தி³ட்டி²க³தாதீ³ஹி. விவித்தோ விசரேய்யாதி ரித்தோ சரேய்ய. ந தானி உக்³க³ய்ஹ வதே³ய்ய நாகோ³தி ‘‘ஆகு³ம் ந கரோதீ’’திஆதி³னா (சூளனி. ப⁴த்³ராவுத⁴மாணவபுச்சா²னித்³தே³ஸ 70; பாராயனானுகீ³தினித்³தே³ஸ 102) நயேன நாகோ³ தானி தி³ட்டி²க³தானி உக்³க³ஹேத்வா ந சரேய்ய. ஏலம்பு³ஜந்தி ஏலஸஞ்ஞிதே அம்பு³ம்ஹி ஜாதம் கண்டகனாளம் வாரிஜம், பது³மந்தி வுத்தம் ஹோதி. யதா² ஜலேன பங்கேன சனூபலித்தந்தி தம் பது³மம் யதா² ஜலேன ச பங்கேன ச அனுபலித்தம் ஹோதி. ஏவம் முனி ஸந்திவாதோ³ அகி³த்³தோ⁴தி ஏவம் அஜ்ஜ²த்தஸந்திவாதோ³ முனி கே³தா⁴பா⁴வேன அகி³த்³தோ⁴. காமே ச லோகே ச அனூபலித்தோதி து³விதே⁴பி காமே அபாயாதி³கே ச லோகே த்³வீஹி ஸிலேஸேஹி அனுபலித்தோ ஹோதி.

ஆகு³ம் ந கரோதீதி அகுஸலாதி³தோ³ஸம் ந கரோதி. ந க³ச்ச²தீதி அக³திவஸேன ந க³ச்ச²தி. நாக³ச்ச²தீதி பஹீனகிலேஸே ந உபேதி. பாபகாதி லாமகா. அகுஸலாதி அகோஸல்லஸம்பூ⁴தா. தே கிலேஸே ந புனேதீதி யே கிலேஸா பஹீனா, தே கிலேஸே புன ந ஏதி. ந பச்சேதீதி படி ந உபேதி. ந பச்சாக³ச்ச²தீதி புன ந நிவத்ததி.

க²ரத³ண்டோ³தி க²ரபத்தத³ண்டோ³ ப²ருஸத³ண்டோ³. சத்தகே³தோ⁴தி விஸ்ஸட்ட²கே³தோ⁴. வந்தகே³தோ⁴தி வமிதகே³தோ⁴. முத்தகே³தோ⁴தி சி²ன்னப³ந்த⁴னகே³தோ⁴. பஹீனகே³தோ⁴தி பஜஹிதகே³தோ⁴. படினிஸ்ஸட்ட²கே³தோ⁴தி யதா² ந புன சித்தம் ஆருஹதி, ஏவம் படிவிஸ்ஸஜ்ஜிதகே³தோ⁴. உபரி வீதராகா³தீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸப்³பா³னேவ தானி க³ஹிதக்³க³ஹணஸ்ஸ விஸ்ஸட்ட²பா⁴வவேவசனானி.

81. கிஞ்ச பி⁴ய்யோ – ‘‘ந வேத³கூ³’’தி கா³தா². தத்த² ந வேத³கூ³ தி³ட்டி²யாயகோதி சதுமக்³க³வேத³கூ³ மாதி³ஸோ தி³ட்டி²யாயகோ ந ஹோதி, தி³ட்டி²யா க³ச்ச²ந்தோ வா, தம் ஸாரதோ பச்சேந்தோ வா ந ஹோதி. தத்த² வசனத்தோ² – யாயதீதி யாயகோ. கரணவசனேன தி³ட்டி²யா யாயதீதி தி³ட்டி²யாயகோ. உபயோக³த்தே² ஸாமிவசனேனபி தி³ட்டி²யா யாதீதிபி தி³ட்டி²யாயகோ. ந முதியா ஸ மானமேதீதி முதரூபாதி³பே⁴தா³ய முதியாபி ஸோ மானம் ந ஏதி. ந ஹி தம்மயோ ஸோதி தண்ஹாதி³ட்டி²வஸேன தம்மயோ ஹோதி தப்பராயணோ, அயம் பன ந தாதி³ஸோ. ந கம்முனா நோபி ஸுதேன நேய்யோதி புஞ்ஞாபி⁴ஸங்கா²ராதி³னா கம்முனா வா, ஸுதஸுத்³தி⁴ஆதி³னா ஸுதேன வா ஸோ நேதப்³போ³ ந ஹோதி. அனூபனீதோ ஸ நிவேஸனேஸூதி ஸோ த்³வின்னம்பி உபயானம் பஹீனத்தா ஸப்³பே³ஸு தண்ஹாதி³ட்டி²னிவேஸனேஸு அனுபனீதோ.

முதரூபேன வாதி ஏத்த² முதரூபம் நாம க³ந்த⁴ரஸபோ²ட்ட²ப்³பா³னி. மானம் நேதீதி அஸ்மிமானம் ந ஏதி. ந உபேதீதி ஸமீபம் ந ஏதி. ந உபக³ச்ச²தீதி உபக³ந்த்வா ந திட்ட²தி. தம்மயோதி தப்பகதோ.

82. தஸ்ஸ ச ஏவம்வித⁴ஸ்ஸ ‘‘ஸஞ்ஞாவிரத்தஸ்ஸா’’தி கா³தா². தத்த² ஸஞ்ஞாவிரத்தஸ்ஸாதி நேக்க²ம்மஸஞ்ஞாபுப்³ப³ங்க³மாய பா⁴வனாய பஹீனகாமாதி³ஸஞ்ஞஸ்ஸ. இமினா பதே³ன உப⁴தோபா⁴க³விமுத்தோ ஸமத²யானிகோ அதி⁴ப்பேதோ. பஞ்ஞாவிமுத்தஸ்ஸாதி விபஸ்ஸனாபுப்³ப³ங்க³மாய பா⁴வனாய ஸப்³ப³கிலேஸேஹி விமுத்தஸ்ஸ. இமினா ஸுக்க²விபஸ்ஸகோ அதி⁴ப்பேதோ. ஸஞ்ஞஞ்ச தி³ட்டி²ஞ்ச யே அக்³க³ஹேஸும், தே க⁴ட்டமானா விசரந்தி லோகேதி யே பன காமஸஞ்ஞாதி³கம் ஸஞ்ஞம் அக்³க³ஹேஸும், தே விஸேஸதோ க³ஹட்டா² காமாதி⁴கரணம், யே ச தி³ட்டி²ம் அக்³க³ஹேஸும், தே விஸேஸதோ பப்³ப³ஜிதா த⁴ம்மாதி⁴கரணம் அஞ்ஞமஞ்ஞம் க⁴ட்டேந்தா விசரந்தீதி.

யோ ஸமத²புப்³ப³ங்க³மம் அரியமக்³க³ம் பா⁴வேதீதி யோ புக்³க³லோ ஸமத²புப்³ப³ங்க³மம் புரேசாரிகம் கத்வா ஸஹவிபஸ்ஸனம் அரியமக்³க³ம் பா⁴வேதி, பட²மம் ஸமாதி⁴ம் உப்பாதே³த்வா பச்சா² ஸஹவிபஸ்ஸனம் அரியமக்³க³ம் உப்பாதே³தீதி அத்தோ². தஸ்ஸ ஆதி³தோதி தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ பட²மஜ்ஜா²னாதி³தோ. உபாதா³யாதி படிச்ச ஆக³ம்ம. க³ந்தா² விக்க²ம்பீ⁴தா ஹோந்தீதி க³ந்தா² தூ³ரீகதா ப⁴வந்தி. அரஹத்தே பத்தேதி அரஹத்தப²லம் பத்தே. அரஹதோதி அரஹத்தப²லே டி²தஸ்ஸ. க³ந்தா² ச மோஹா சாதிஆத³யோ ஸப்³பே³ கிலேஸா பஹீனா ஹோந்தி.

யோ விபஸ்ஸனாபுப்³ப³ங்க³மம் அரியமக்³க³ம் பா⁴வேதீதி யோ புக்³க³லோ விபஸ்ஸனம் புப்³ப³ங்க³மம் புரேசாரிகம் கத்வா அரியமக்³க³ம் பா⁴வேதி, பட²மம் விபஸ்ஸனம் உப்பாதே³த்வா பச்சா² அரியமக்³க³ஸம்பயுத்தம் ஸமாதி⁴ம் பா⁴வேதீதி அத்தோ². தஸ்ஸ ஆதி³தோ உபாதா³யாதி தஸ்ஸ புக்³க³லஸ்ஸ விபஸ்ஸனதோ பட்டா²ய விபஸ்ஸனம் படிச்ச. மோஹா விக்க²ம்பி⁴தா ஹோந்தீதி ஏத்த² விக்க²ம்பி⁴தாதி தூ³ரம் பாபிதா ஸஞ்ஞாவஸேன. க⁴ட்டேந்தீதி யே காமஸஞ்ஞாதி³ம் க³ண்ஹந்தி, தே ஸஞ்ஞாவஸேன பீளேந்தி. ஸங்க⁴ட்டேந்தீதி ததோ ததோ பீளேந்தி. இதா³னி க⁴ட்டேந்தே த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ராஜானோபி ராஜூஹி விவத³ந்தீ’’திஆதி³னா நயேன வித்தா²ரோ வுத்தோ. அஞ்ஞமஞ்ஞம் பாணீஹிபி உபக்கமந்தீதி ஏத்த² அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஹத்தே²ஹி பஹரந்தி. லேட்³டூ³ஹீதி கபாலக²ண்டே³ஹி. த³ண்டே³ஹீதி அட்³ட⁴த³ண்ட³கேஹி. ஸத்தே²ஹீதி உப⁴தோதா⁴ரேஹி ஸத்தே²ஹி.

அபி⁴ஸங்கா²ரானம் அப்பஹீனத்தாதி புஞ்ஞாதி³அபி⁴ஸங்கா²ரானம் அப்பஹீனபா⁴வேன. க³தியா க⁴ட்டேந்தீதி க³ந்தப்³பா³ய பதிட்டா²பூ⁴தாய க³தியா பீளேந்தி க⁴ட்டனம் ஆபஜ்ஜந்தி. நிரயாதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஸேஸமேத்த² வுத்தனயத்தா உத்தானமேவ.

ஸத்³த⁴ம்மப்பஜ்ஜோதிகாய மஹானித்³தே³ஸட்ட²கதா²ய

மாக³ண்டி³யஸுத்தனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.