1. து³க்க²ஸச்சனித்³தே³ஸவண்ணனா

ஜாதினித்³தே³ஸோ

190. இதா³னி ஸங்கே²பதோ உத்³தி³ட்டா²னி து³க்கா²தீ³னி விப⁴ஜித்வா த³ஸ்ஸேதும் அயம் தத்த² கதமம் து³க்க²ம் அரியஸச்சம் ஜாதிபி து³க்கா²தி நித்³தே³ஸவாரோ ஆரத்³தோ⁴. தத்த² ஜாதி வேதி³தப்³பா³, ஜாதியா து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³; ஜரா, மரணம், ஸோகோ, பரிதே³வோ, து³க்க²ம், தோ³மனஸ்ஸம், உபாயாஸோ, அப்பியஸம்பயோகோ³, பியவிப்பயோகோ³ வேதி³தப்³போ³; அப்பியஸம்பயோக³ஸ்ஸ பியவிப்பயோக³ஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³; இச்சா² வேதி³தப்³பா³, இச்சா²ய து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³; க²ந்தா⁴ வேதி³தப்³பா³, க²ந்தா⁴னம் து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³.

தத்த² து³க்க²ஸ்ஸ அரியஸச்சஸ்ஸ கத²னத்தா²ய அயம் மாதிகா – இத³ஞ்ஹி து³க்க²ம் நாம அனேகம் நானப்பகாரம், ஸேய்யதி²த³ம் – து³க்க²து³க்க²ம், விபரிணாமது³க்க²ம், ஸங்கா²ரது³க்க²ம், படிச்ச²ன்னது³க்க²ம், அப்படிச்ச²ன்னது³க்க²ம், பரியாயது³க்க²ம், நிப்பரியாயது³க்க²ந்தி.

தத்த² காயிகசேதஸிகா து³க்க²வேத³னா ஸபா⁴வதோ ச நாமதோ ச து³க்க²த்தா ‘து³க்க²து³க்க²ம்’ நாம. ஸுக²வேத³னா விபரிணாமேன து³க்கு²ப்பத்திஹேதுதோ ‘விபரிணாமது³க்க²ம்’ நாம. உபேக்கா²வேத³னா சேவ அவஸேஸா ச தேபூ⁴மகா ஸங்கா²ரா உத³யப்³ப³யபீளிதத்தா ‘ஸங்கா²ரது³க்க²ம்’ நாம. ததா² பீளனம் பன மக்³க³ப²லானம்பி அத்தி². தஸ்மா ஏதே த⁴ம்மா து³க்க²ஸச்சபரியாபன்னத்தேன ஸங்கா²ரது³க்க²ம் நாமாதி வேதி³தப்³பா³. கண்ணஸூலத³ந்தஸூலராக³ஜபரிளாஹதோ³ஸஜபரிளாஹாதி³ காயிகசேதஸிகோ ஆபா³தோ⁴ புச்சி²த்வா ஜானிதப்³ப³தோ உபக்கமஸ்ஸ ச அபாகடபா⁴வதோ ‘படிச்ச²ன்னது³க்க²ம்’ நாம, அபாகடது³க்க²ந்திபி வுச்சதி. த்³வத்திம்ஸகம்மகாரணாதி³ஸமுட்டா²னோ ஆபா³தோ⁴ அபுச்சி²த்வாவ ஜானிதப்³ப³தோ உபக்கமஸ்ஸ ச பாகடபா⁴வதோ ‘அப்படிச்ச²ன்னது³க்க²ம்’ நாம, பாகடது³க்க²ந்திபி வுச்சதி. ட²பேத்வா து³க்க²து³க்க²ம் ஸேஸம் து³க்க²ஸச்சவிப⁴ங்கே³ ஆக³தம் ஜாதிஆதி³ ஸப்³ப³ம்பி தஸ்ஸ தஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ வத்து²பா⁴வதோ ‘பரியாயது³க்க²ம்’ நாம. து³க்க²து³க்க²ம் ‘நிப்பரியாயது³க்க²ம்’ நாம.

தத்த² பரியாயது³க்க²ம் நிப்பரியாயது³க்க²ந்தி இமஸ்மிம் பத³த்³வயே ட²த்வா து³க்க²ம் அரியஸச்சம் கதே²தப்³ப³ம். அரியஸச்சஞ்ச நாமேதம் பாளியம் ஸங்கே²பதோபி ஆக³ச்ச²தி வித்தா²ரதோபி. ஸங்கே²பதோ ஆக³தட்டா²னே ஸங்கே²பேனபி வித்தா²ரேனபி கதே²தும் வட்டதி. வித்தா²ரதோ ஆக³தட்டா²னே பன வித்தா²ரேனேவ கதே²தும் வட்டதி, ந ஸங்கே²பேன. தம் இத³ம் இமஸ்மிம் டா²னே வித்தா²ரேன ஆக³தந்தி வித்தா²ரேனேவ கதே²தப்³ப³ம். தஸ்மா யம் தம் நித்³தே³ஸவாரே ‘‘தத்த² கதமம் து³க்க²ம் அரியஸச்சம்? ஜாதிபி து³க்கா²’’திஆதீ³னி பதா³னி க³ஹேத்வா ‘‘ஜாதி வேதி³தப்³பா³, ஜாதியா து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’’திஆதி³ வுத்தம். தத்த² ஜாதிஆதீ³னி தாவ ‘‘தத்த² கதமா ஜாதி? யா தேஸம் தேஸம் ஸத்தானம் தம்ஹி தம்ஹி ஸத்தனிகாயே ஜாதி ஸஞ்ஜாதீ’’தி இமஸ்ஸ பன பத³பா⁴ஜனீயஸ்ஸ வஸேன வேதி³தப்³பா³னி.

191. தத்ராயம் அத்த²வண்ணனா – தேஸம் தேஸம் ஸத்தானந்தி அயம் ஸங்கே²பதோ அனேகேஸம் ஸத்தானம் ஸாதா⁴ரணனித்³தே³ஸோ. யா தே³வத³த்தஸ்ஸ ஜாதி, யா ஸோமத³த்தஸ்ஸ ஜாதீதி ஏவஞ்ஹி தி³வஸம்பி கதி²யமானே நேவ ஸத்தா பரியாதா³னம் க³ச்ச²ந்தி, ந ஸப்³ப³ம் அபரத்த²தீ³பனம் ஸிஜ்ஜ²தி. இமேஹி பன த்³வீஹி பதே³ஹி ந கோசி ஸத்தோ அபரியாதி³ன்னோ ஹோதி, ந கிஞ்சி அபரத்த²தீ³பனம் ந ஸிஜ்ஜ²தி. தேன வுத்தம் – ‘‘யா தேஸம் தேஸம் ஸத்தான’’ந்தி. தம்ஹி தம்ஹீதி அயம் ஜாதிக³திவஸேன அனேகேஸம் ஸத்தனிகாயானம் ஸாதா⁴ரணனித்³தே³ஸோ. ஸத்தனிகாயேதி ஸத்தானம் நிகாயே, ஸத்தக⁴டாயம் ஸத்தஸமூஹேதி அத்தோ².

ஜாதீதி அயம் ஜாதிஸத்³தோ³ அனேகத்தோ². ததா² ஹேஸ ‘‘ஏகம்பி ஜாதிம், த்³வேபி ஜாதியோ’’தி (பாரா. 12; ம. நி. 2.257) ஏத்த² ப⁴வே ஆக³தோ. ‘‘அத்தி² விஸாகே², நிக³ண்டா² நாம ஸமணஜாதிகா’’தி (அ. நி. 3.71) ஏத்த² நிகாயே. ‘‘திரியா நாம திணஜாதி நாபி⁴யா உக்³க³ந்த்வா நப⁴ம் ஆஹச்ச டி²தா அஹோஸீ’’தி (அ. நி. 5.196) ஏத்த² பஞ்ஞத்தியம். ‘‘ஜாதி த்³வீஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதா’’தி (தா⁴து. 71) ஏத்த² ஸங்க²தலக்க²ணே. ‘‘யம், பி⁴க்க²வே, மாதுகுச்சி²ம்ஹி பட²மம் சித்தம் உப்பன்னம், பட²மம் விஞ்ஞாணம் பாதுபூ⁴தம், தது³பாதா³ய ஸாவஸ்ஸ ஜாதீ’’தி (மஹாவ. 124) ஏத்த² படிஸந்தி⁴யம். ‘‘ஸம்பதிஜாதோ, ஆனந்த³, போ³தி⁴ஸத்தோ’’தி (ம. நி. 3.207) ஏத்த² பஸூதியம். ‘‘அனுபக்குட்டோ² ஜாதிவாதே³னா’’தி (தீ³. நி. 1.331) ஏத்த² குலே. ‘‘யதோஹம், ப⁴கி³னி, அரியாய ஜாதியா ஜாதோ’’தி (ம. நி. 2.351) ஏத்த² அரியஸீலே. இத⁴ பனாயம் ஸவிகாரேஸு பட²மாபி⁴னிப்³ப³த்தக்க²ந்தே⁴ஸு வத்ததி. தஸ்மா ஜாயமானகவஸேன ஜாதீதி இத³மேத்த² ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஸஞ்ஜாயனவஸேன ஸஞ்ஜாதீதி உபஸக்³கே³ன பத³ம் வட்³டி⁴தம். ஓக்கமனவஸேன ஓக்கந்தி. ஜாயனட்டே²ன வா ஜாதி, ஸா அபரிபுண்ணாயதனவஸேன யுத்தா. ஸஞ்ஜாயனட்டே²ன ஸஞ்ஜாதி, ஸா பரிபுண்ணாயதனவஸேன யுத்தா. ஓக்கமனட்டே²ன ஓக்கந்தி, ஸா அண்ட³ஜஜலாபு³ஜவஸேன யுத்தா. தே ஹி அண்ட³கோஸஞ்ச வத்தி²கோஸஞ்ச ஓக்கமந்தி, ஓக்கமந்தாபி பவிஸந்தா விய படிஸந்தி⁴ம் க³ண்ஹந்தி. அபி⁴னிப்³ப³த்தனட்டே²ன அபி⁴னிப்³ப³த்தி. ஸா ஸம்ஸேத³ஜஓபபாதிகவஸேன யுத்தா. தே ஹி பாகடா ஏவ ஹுத்வா நிப்³ப³த்தந்தி. அயம் தாவ ஸம்முதிகதா².

இதா³னி பரமத்த²கதா² ஹோதி. க²ந்தா⁴ ஏவ ஹி பரமத்த²தோ பாதுப⁴வந்தி, ந ஸத்தா. தத்த² ச க²ந்தா⁴னந்தி ஏகவோகாரப⁴வே ஏகஸ்ஸ, சதுவோகாரப⁴வே சதுன்னம், பஞ்சவோகாரப⁴வே பஞ்சன்னம் க³ஹணம் வேதி³தப்³ப³ம். பாதுபா⁴வோதி உப்பத்தி. ஆயதனானந்தி ஏத்த² தத்ர தத்ர உப்பஜ்ஜமானாயதனவஸேன ஸங்க³ஹோ வேதி³தப்³போ³. படிலாபோ⁴தி ஸந்ததியம் பாதுபா⁴வோயேவ; பாதுப⁴வந்தானேவ ஹி தானி படிலத்³தா⁴னி நாம ஹோந்தி. அயம் வுச்சதி ஜாதீதி அயம் ஜாதி நாம கதி²யதி. ஸா பனேஸா தத்த² தத்த² ப⁴வே பட²மாபி⁴னிப்³ப³த்திலக்க²ணா, நீய்யாதனரஸா, அதீதப⁴வதோ இத⁴ உம்முஜ்ஜனபச்சுபட்டா²னா, ப²லவஸேன து³க்க²விசித்ததாபச்சுபட்டா²னா வா.

இதா³னி ‘ஜாதியா து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி அயஞ்ஹி ஜாதி ஸயம் ந து³க்கா², து³க்கு²ப்பத்தியா பன வத்து²பா⁴வேன து³க்கா²தி வுத்தா. கதரது³க்க²ஸ்ஸ பனாயம் வத்தூ²தி? யம் தம் பா³லபண்டி³தஸுத்தாதீ³ஸு (ம. நி. 3.246 ஆத³யோ) ப⁴க³வதாபி உபமாவஸேன பகாஸிதம் ஆபாயிகம்து³க்க²ம், யஞ்ச ஸுக³தியம் மனுஸ்ஸலோகே க³ப்³போ⁴க்கந்திமூலகாதி³பே⁴த³ம் து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி, தஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸ்ஸாபி ஏஸா வத்து². தத்ரித³ம் க³ப்³போ⁴க்கந்திமூலகாதி³பே⁴த³ம் து³க்க²ம் – அயஞ்ஹி ஸத்தோ மாதுகுச்சி²ம்ஹி நிப்³ப³த்தமானோ ந உப்பலபது³மபுண்ட³ரீகாதீ³ஸு நிப்³ப³த்ததி. அத² கோ² ஹேட்டா² ஆமாஸயஸ்ஸ உபரி பக்காஸயஸ்ஸ உத³ரபடலபிட்டி²கண்ட³கானம் வேமஜ்ஜே² பரமஸம்பா³தே⁴ திப்³ப³ந்த⁴காரே நானாகுணபக³ந்த⁴பரிபா⁴விதே அஸுசிபரமது³க்³க³ந்த⁴பவனவிசரிதே அதி⁴மத்தஜேகு³ச்சே² குச்சி²ப்பதே³ஸே பூதிமச்ச²பூதிகும்மாஸசந்த³னிகாதீ³ஸு கிமி விய நிப்³ப³த்ததி. ஸோ தத்த² நிப்³ப³த்தோ த³ஸ மாஸே மாதுகுச்சி²ஸம்ப⁴வேன உஸ்மனா புடபாகம் விய பச்சமானோ பிட்ட²பிண்டி³ விய ஸேதி³யமானோ ஸமிஞ்ஜனபஸாரணாதி³ரஹிதோ அதி⁴மத்தம் து³க்க²ம் பச்சனுபோ⁴தீதி. இத³ம் தாவ ‘க³ப்³போ⁴க்கந்திமூலகம்’ து³க்க²ம்.

யம் பன ஸோ மாது ஸஹஸா உபக்க²லனக³மனனிஸீத³னஉட்டா²னபரிவத்தனாதீ³ஸு ஸுராது⁴த்தஹத்த²க³தோ ஏளகோ விய அஹிகு³ண்டி²கஹத்த²க³தோ ஸப்பபோதகோ விய ச ஆகட்³ட⁴னபரிகட்³ட⁴னஓது⁴னனனித்³து⁴னனாதி³னா உபக்கமேன அதி⁴மத்தம் து³க்க²மனுப⁴வதி, யஞ்ச மாது ஸீதுத³கபானகாலே ஸீதனரகூபபன்னோ விய, உண்ஹயாகு³ப⁴த்தாதி³அஜ்ஜோ²ஹரணகாலே அங்கா³ரவுட்டி²ஸம்பரிகிண்ணோ விய, லோணம்பி³லாதி³அஜ்ஜோ²ஹரணகாலே கா²ராபடிச்ச²காதி³கம்மகாரணப்பத்தோ விய திப்³ப³ம் து³க்க²மனுபோ⁴தி – இத³ம் ‘க³ப்³ப⁴பரிஹரணமூலகம்’ து³க்க²ம்.

யம் பனஸ்ஸ மூள்ஹக³ப்³பா⁴ய மாதுயா மித்தாமச்சஸுஹஜ்ஜாதீ³ஹிபி அத³ஸ்ஸனாரஹே து³க்கு²ப்பத்திட்டா²னே சே²த³னபா²லனாதீ³ஹி து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி – இத³ம் ‘க³ப்³ப⁴விபத்திமூலகம்’ து³க்க²ம். யம் விஜாயமானாய மாதுயா கம்மஜேஹி வாதேஹி பரிவத்தேத்வா நரகபபாதம் விய அதிப⁴யானகம் யோனிமக்³க³ம் படிபாதியமானஸ்ஸ பரமஸம்பா³தே⁴ன யோனிமுகே²ன தாளச்சி²க்³க³ளேன விய நிக்கட்³டி⁴யமானஸ்ஸ மஹானாக³ஸ்ஸ நரகஸத்தஸ்ஸ விய ச ஸங்கா⁴டபப்³ப³தேஹி விசுண்ணியமானஸ்ஸ து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி – இத³ம் ‘விஜாயனமூலகம்’ து³க்க²ம். யம் பன ஜாதஸ்ஸ தருணவணஸதி³ஸஸ்ஸ ஸுகுமாரஸரீரஸ்ஸ ஹத்த²க்³க³ஹணன்ஹாபனதோ⁴வனசோளபரிமஜ்ஜனாதி³காலே ஸூசிமுக²கு²ரதா⁴ரவிஜ்ஜ²னபா²லனஸதி³ஸம் து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி – இத³ம் மாதுகுச்சி²தோ ‘ப³ஹி நிக்க²மனமூலகம்’ து³க்க²ம். யம் ததோ பரம் பவத்தியம் அத்தனாவ அத்தானம் வத⁴ந்தஸ்ஸ, அசேலகவதாதி³வஸேன ஆதாபனபரிதாபனானுயோக³மனுயுத்தஸ்ஸ, கோத⁴வஸேன அபு⁴ஞ்ஜந்தஸ்ஸ, உப்³ப³ந்த⁴ந்தஸ்ஸ ச து³க்க²ம் ஹோதி – இத³ம் ‘அத்தூபக்கமமூலகம்’ து³க்க²ம்.

யம் பன பரதோ வத⁴ப³ந்த⁴னாதீ³னி அனுப⁴வந்தஸ்ஸ து³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி – இத³ம் ‘பரூபக்கமமூலகம்’ து³க்க²ந்தி. இதி இமஸ்ஸ ஸப்³ப³ஸ்ஸாபி து³க்க²ஸ்ஸ அயம் ஜாதி வத்து²மேவ ஹோதீதி. தேனேதம் வுச்சதி –

ஜாயேத² நோ சே நரகேஸு ஸத்தோ,

தத்த²க்³கி³தா³ஹாதி³கமப்பஸய்ஹம்;

லபே⁴த² து³க்க²ம் நு குஹிம் பதிட்ட²ம்,

இச்சாஹ து³க்கா²தி முனீத⁴ ஜாதி.

து³க்க²ம் திரச்சே²ஸு கஸாபதோத³-

த³ண்டா³பி⁴கா⁴தாதி³ப⁴வம் அனேகம்;

யம் தம் கத²ம் தத்த² ப⁴வேய்ய ஜாதிம்,

வினா தஹிம் ஜாதி ததோபி து³க்கா².

பேதேஸு து³க்க²ம் பன கு²ப்பிபாஸா-

வாதாதபாதி³ப்பப⁴வம் விசித்தம்;

யஸ்மா அஜாதஸ்ஸ ந தத்த² அத்தி²,

தஸ்மாபி து³க்க²ம் முனி ஜாதிமாஹ.

திப்³ப³ந்த⁴காரே ச அஸய்ஹஸீதே,

லோகந்தரே யம் அஸுரேஸு து³க்க²ம்;

ந தம் ப⁴வே தத்த² ந சஸ்ஸ ஜாதி,

யதோ அயம் ஜாதி ததோபி து³க்கா².

யஞ்சாபி கூ³த²னரகே விய மாதுக³ப்³பே⁴,

ஸத்தோ வஸம் சிரமதோ ப³ஹி நிக்க²மனஞ்ச;

பப்போதி து³க்க²மதிகோ⁴ரமித³ம்பி நத்தி²,

ஜாதிம் வினா இதிபி ஜாதிரயஞ்ஹி து³க்கா².

கிம் பா⁴ஸிதேன ப³ஹுனா நனு யம் குஹிஞ்சி,

அத்தீ²த⁴ கிஞ்சித³பி து³க்க²மித³ம் கதா³சி;

நேவத்தி² ஜாதிவிரஹே யத³தோ மஹேஸீ,

து³க்கா²தி ஸப்³ப³பட²மம் இமமாஹ ஜாதிந்தி.

ஜரானித்³தே³ஸோ

192. ஜராநித்³தே³ஸே ஜராதி ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஜீரணதாதி ஆகாரனித்³தே³ஸோ. க²ண்டி³ச்சந்திஆத³யோ தயோ காலாதிக்கமே கிச்சனித்³தே³ஸா. பச்சி²மா த்³வே பகதினித்³தே³ஸா. அயஞ்ஹி ஜராதி இமினா பதே³ன ஸபா⁴வதோ தீ³பிதா, தேனஸ்ஸா இத³ம் ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஜீரணதாதி இமினா ஆகாரதோ, தேனஸ்ஸாயம் ஆகாரனித்³தே³ஸோ. க²ண்டி³ச்சந்தி இமினா காலாதிக்கமே த³ந்தனகா²னம் க²ண்டி³தபா⁴வகரணகிச்சதோ. பாலிச்சந்தி இமினா கேஸலோமானம் பலிதபா⁴வகரணகிச்சதோ. வலித்தசதாதி இமினா மம்ஸம் மிலாபேத்வா தசே வலித்தபா⁴வகரணகிச்சதோ தீ³பிதா. தேனஸ்ஸா இமே க²ண்டி³ச்சந்தி ஆத³யோ தயோ காலாதிக்கமே கிச்சனித்³தே³ஸா. தேஹி இமேஸம் விகாரானம் த³ஸ்ஸனவஸேன பாகடீபூ⁴தாதி பாகடஜரா த³ஸ்ஸிதா. யதே²வ ஹி உத³கஸ்ஸ வா வாதஸ்ஸ வா அக்³கி³னோ வா திணருக்கா²தீ³னம் ஸம்ஸக்³க³பலிப⁴க்³க³தாய வா ஜா²மதாய வா க³தமக்³கோ³ பாகடோ ஹோதி, ந ச ஸோ க³தமக்³கோ³ தானேவ உத³காதீ³னி, ஏவமேவ ஜராய த³ந்தாதீ³ஸு க²ண்டி³ச்சாதி³வஸேன க³தமக்³கோ³ பாகடோ, சக்கு²ம் உம்மீலேத்வாபி க³ய்ஹதி. ந ச க²ண்டி³ச்சாதீ³னேவ ஜரா; ந ஹி ஜரா சக்கு²விஞ்ஞேய்யா ஹோதி.

ஆயுனோ ஸம்ஹானி இந்த்³ரியானம் பரிபாகோதி இமேஹி பன பதே³ஹி காலாதிக்கமேயேவ அபி⁴ப்³யத்தாய ஆயுக்க²யசக்கா²தி³இந்த்³ரியபரிபாகஸங்கா²தாய பகதியா தீ³பிதா. தேனஸ்ஸிமே பச்சி²மா த்³வே பகதினித்³தே³ஸாதி வேதி³தப்³பா³. தத்த² யஸ்மா ஜரம் பத்தஸ்ஸ ஆயு ஹாயதி தஸ்மா ஜரா ‘‘ஆயுனோ ஸம்ஹானீ’’தி ப²லூபசாரேன வுத்தா. யஸ்மா த³ஹரகாலே ஸுப்பஸன்னானி ஸுகு²மம்பி அத்தனோ விஸயம் ஸுகே²னேவ க³ண்ஹனஸமத்தா²னி சக்கா²தீ³னி இந்த்³ரியானி ஜரம் பத்தஸ்ஸ பரிபக்கானி ஆலுளிதானி அவிஸதா³னி ஓளாரிகம்பி அத்தனோ விஸயம் க³ஹேதும் அஸமத்தா²னி ஹோந்தி, தஸ்மா ‘‘இந்த்³ரியானம் பரிபாகோ’’தி ப²லூபசாரேனேவ வுத்தா.

ஸா பனேஸா ஏவம் நித்³தி³ட்டா² ஸப்³பா³பி ஜரா பாகடா படிச்ச²ன்னாதி து³விதா⁴ ஹோதி. தத்த² த³ந்தாதீ³ஸு க²ண்டா³தி³பா⁴வத³ஸ்ஸனதோ ரூபத⁴ம்மேஸு ஜரா ‘பாகடஜரா’ நாம. அரூபத⁴ம்மேஸு பன ஜரா தாதி³ஸஸ்ஸ விகாரஸ்ஸ அத³ஸ்ஸனதோ ‘படிச்ச²ன்னஜரா’ நாம. தத்த² ய்வாயம் க²ண்டா³தி³பா⁴வோ தி³ஸ்ஸதி, ஸோ தாதி³ஸானம் த³ந்தாதீ³னம் ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா வண்ணோயேவ. தம் சக்கு²னா தி³ஸ்வா மனோத்³வாரேன சிந்தேத்வா ‘‘இமே த³ந்தா ஜராய பஹடா’’தி ஜரம் ஜானாதி, உத³கட்டா²னே ப³த்³தா⁴னி கோ³ஸிங்கா³தீ³னி ஓலோகேத்வா ஹேட்டா² உத³கஸ்ஸ அத்தி²பா⁴வம் ஜானனம் விய. புன அவீசி ஸவீசீதி ஏவம்பி அயம் ஜரா து³விதா⁴ ஹோதி. தத்த² மணிகனகரஜதபவாளசந்த³ஸூரியாதீ³னம் மந்த³த³ஸகாதீ³ஸு பாணீனம் விய ச புப்ப²ப²லபல்லவாதீ³ஸு அபாணீனம் விய ச அந்தரந்தரா வண்ணவிஸேஸாதீ³னம் து³ப்³பி³ஞ்ஞேய்யத்தா ஜரா ‘அவீசிஜரா’ நாம, நிரந்தரஜராதி அத்தோ². ததோ அஞ்ஞேஸு பன யதா²வுத்தேஸு அந்தரந்தரா வண்ணவிஸேஸாதீ³னம் ஸுவிஞ்ஞேய்யத்தா ஜரா ‘ஸவீசிஜரா’ நாம.

தத்த² ஸவீசிஜரா உபாதி³ன்னானுபாதி³ன்னகவஸேன ஏவம் தீ³பேதப்³பா³ – த³ஹரகுமாரகானஞ்ஹி பட²மமேவ கீ²ரத³ந்தா நாம உட்ட²ஹந்தி, ந தே தி²ரா. தேஸு பன பதிதேஸு புன த³ந்தா உட்ட²ஹந்தி. தே பட²மமேவ ஸேதா ஹோந்தி, ஜராவாதேன பன பஹடகாலே காளகா ஹோந்தி. கேஸா பன பட²மமேவ தம்பா³பி ஹோந்தி காளகாபி ஸேதாபி. ச²வி பன ஸலோஹிதிகா ஹோதி. வட்³ட⁴ந்தானம் வட்³ட⁴ந்தானம் ஓதா³தானம் ஓதா³தபா⁴வோ, காளகானம் காளகபா⁴வோ பஞ்ஞாயதி, ஜராவாதேன பன பஹடகாலே வளிம் க³ண்ஹாதி. ஸப்³ப³ம்பி ஸஸ்ஸம் வபிதகாலே ஸேதம் ஹோதி, பச்சா² நீலம், ஜராவாதேன பன பஹடகாலே பண்டு³கம் ஹோதி. அம்ப³ங்குரேனாபி தீ³பேதும் வட்டதி ஏவ. அயம் வுச்சதி ஜராதி அயம் ஜரா நாம கதி²யதி. ஸா பனேஸா க²ந்த⁴பரிபாகலக்க²ணா, மரணூபனயனரஸா, யோப்³ப³னவினாஸபச்சுபட்டா²னா.

‘ஜராய து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன அயம்பி ஸயம் ந து³க்கா², து³க்க²ஸ்ஸ பன வத்து²பா⁴வேன து³க்கா²தி வுத்தா. கதரஸ்ஸ து³க்க²ஸ்ஸ? காயது³க்க²ஸ்ஸ சேவ தோ³மனஸ்ஸது³க்க²ஸ்ஸ ச. ஜிண்ணஸ்ஸ ஹி அத்தபா⁴வோ ஜரஸகடம் விய து³ப்³ப³லோ ஹோதி, டா²தும் வா க³ந்தும் வா நிஸீதி³தும் வா வாயமந்தஸ்ஸ ப³லவம் காயது³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி; புத்ததா³ரே யதா²புரே அஸல்லக்கே²ந்தே தோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. இதி இமேஸம் த்³வின்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேன து³க்கா²தி வேதி³தப்³பா³. அபிச –

அங்கா³னம் ஸிதி²லபா⁴வா, இந்த்³ரியானம் விகாரதோ;

யோப்³ப³னஸ்ஸ வினாஸேன, ப³லஸ்ஸ உபகா⁴ததோ.

விப்பவாஸா ஸதாதீ³னம், புத்ததா³ரேஹி அத்தனோ;

அபஸாத³னீயதோ சேவ, பீ⁴ய்யோ பா³லத்தபத்தியா.

பப்போதி து³க்க²ம் யம் மச்சோ, காயிகம் மானஸம் ததா²;

ஸப்³ப³மேதம் ஜராஹேது, யஸ்மா தஸ்மா ஜரா து³கா²தி.

மரணனித்³தே³ஸோ

193. மரணநித்³தே³ஸே சவனகவஸேன சுதி; ஏகசதுபஞ்சக்க²ந்தா⁴ய சுதியா ஸாமஞ்ஞவசனமேதம். சவனதாதி பா⁴வவசனேன லக்க²ணனித³ஸ்ஸனம். பே⁴தோ³தி சுதிக²ந்தா⁴னம் ப⁴ங்கு³ப்பத்திபரிதீ³பனம். அந்தரதா⁴னந்தி க⁴டஸ்ஸ விய பி⁴ன்னஸ்ஸ பி⁴ன்னானம் சுதிக²ந்தா⁴னம் யேன கேனசி பரியாயேன டா²னாபா⁴வபரிதீ³பனம். மச்சு மரணந்தி மச்சுஸங்கா²தம் மரணம். காலோ நாம அந்தகோ, தஸ்ஸ கிரியா காலகிரியா. ஏத்தாவதா ஸம்முதியா மரணம் தீ³பிதம் ஹோதி.

இதா³னி பரமத்தே²ன தீ³பேதும் க²ந்தா⁴னம் பே⁴தோ³திஆதி³மாஹ. பரமத்தே²ன ஹி க²ந்தா⁴யேவ பி⁴ஜ்ஜந்தி, ந ஸத்தோ நாம கோசி மரதி. க²ந்தே⁴ஸு பன பி⁴ஜ்ஜமானேஸு ஸத்தோ மரதி பி⁴ன்னேஸு மதோதி வோஹாரோ ஹோதி. ஏத்த² ச சதுபஞ்சவோகாரவஸேன க²ந்தா⁴னம் பே⁴தோ³, ஏகவோகாரவஸேன களேவரஸ்ஸ நிக்கே²போ; சதுவோகாரவஸேன வா க²ந்தா⁴னம் பே⁴தோ³, ஸேஸத்³வயவஸேன களேவரஸ்ஸ நிக்கே²போ வேதி³தப்³போ³. கஸ்மா? ப⁴வத்³வயேபி ரூபகாயஸங்கா²தஸ்ஸ களேவரஸ்ஸ ஸம்ப⁴வதோ. யஸ்மா வா சாதுமஹாராஜிகாதீ³ஸு க²ந்தா⁴ பி⁴ஜ்ஜந்தேவ, ந கிஞ்சி நிக்கி²பதி, தஸ்மா தேஸம் வஸேன க²ந்தா⁴னம் பே⁴தோ³. மனுஸ்ஸாதீ³ஸு களேவரஸ்ஸ நிக்கே²போ. ஏத்த² ச களேவரஸ்ஸ நிக்கே²பகரணதோ மரணம் ‘‘களேவரஸ்ஸ நிக்கே²போ’’தி வுத்தம்.

ஜீவிதிந்த்³ரியஸ்ஸ உபச்சே²தோ³தி இமினா இந்த்³ரியப³த்³த⁴ஸ்ஸேவ மரணம் நாம ஹோதி, அனிந்த்³ரியப³த்³த⁴ஸ்ஸ மரணம் நாம நத்தீ²தி த³ஸ்ஸேதி. ‘ஸஸ்ஸம் மதம், ருக்கோ² மதோ’தி இத³ம் பன வோஹாரமத்தமேவ. அத்த²தோ பன ஏவரூபானி வசனானி ஸஸ்ஸாதீ³னம் க²யவயபா⁴வமேவ தீ³பேந்தி. இத³ம் வுச்சதி மரணந்தி இத³ம் ஸப்³ப³ம்பி மரணம் நாம கதி²யதி.

அபிசேத்த² க²ணிகமரணம், ஸம்முதிமரணம், ஸமுச்சே²த³மரணந்தி அயம்பி பே⁴தோ³ வேதி³தப்³போ³. தத்த² ‘க²ணிகமரணம்’ நாம பவத்தே ரூபாரூபத⁴ம்மானம் பே⁴தோ³. ‘திஸ்ஸோ மதோ, பு²ஸ்ஸோ மதோ’தி இத³ம் ‘ஸம்முதிமரணம்’ நாம. கீ²ணாஸவஸ்ஸ அப்படிஸந்தி⁴கா காலகிரியா ‘ஸமுச்சே²த³மரணம்’ நாம. இமஸ்மிம் பனத்தே² ஸம்முதிமரணம் அதி⁴ப்பேதம். ஜாதிக்க²யமரணம், உபக்கமமரணம், ஸரஸமரணம், ஆயுக்க²யமரணம், புஞ்ஞக்க²யமரணந்திபி தஸ்ஸேவ நாமம். தயித³ம் சுதிலக்க²ணம், வியோக³ரஸம், விப்பவாஸபச்சுபட்டா²னம்.

‘மரணஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன இத³ம்பி ஸயம் ந து³க்க²ம், து³க்க²ஸ்ஸ பன வத்து²பா⁴வேன து³க்க²ந்தி வுத்தம். மரணந்திகாபி ஹி ஸாரீரிகா வேத³னா, படிவாதே க³ஹிதா ஆதி³த்ததிணுக்கா விய, ஸரீரம் நித³ஹந்தி. நரகனிமித்தாதீ³னம் உபட்டா²னகாலே ப³லவதோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. இதி இமேஸம் த்³வின்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேன து³க்க²ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். அபி ச –

பாபஸ்ஸ பாபகம்மாதி³, நிமித்தமனுபஸ்ஸதோ;

ப⁴த்³த³ஸ்ஸாபஸஹந்தஸ்ஸ, வியோக³ம் பியவத்து²கம்.

மீயமானஸ்ஸ யம் து³க்க²ம், மானஸம் அவிஸேஸதோ;

ஸப்³பே³ஸஞ்சாபி யம் ஸந்தி⁴-ப³ந்த⁴னச்சே²த³னாதி³கம்.

விதுஜ்ஜமானமம்மானம், ஹோதி து³க்க²ம் ஸரீரஜம்;

அஸய்ஹமப்படிகாரம், து³க்க²ஸ்ஸேதஸ்ஸித³ம் யதோ;

மரணம் வத்து² தேனேதம், து³க்க²மிச்சேவ பா⁴ஸிதந்தி.

அபிச இமானி ஜாதிஜராமரணானி நாம இமேஸம் ஸத்தானம் வத⁴கபச்சாமித்தா விய ஓதாரம் க³வேஸந்தானி விசரந்தி. யதா² ஹி புரிஸஸ்ஸ தீஸு பச்சாமித்தேஸு ஓதாராபேக்கே²ஸு விசரந்தேஸு ஏகோ வதே³ய்ய – ‘‘அஹம் அஸுகஅரஞ்ஞஸ்ஸ நாம வண்ணம் கதே²த்வா ஏதம் ஆதா³ய தத்த² க³மிஸ்ஸாமி, ஏத்த² மய்ஹம் து³க்கரம் நத்தீ²’’தி. து³தியோ வதே³ய்ய ‘‘அஹம் தவ ஏதம் க³ஹேத்வா க³தகாலே போதே²த்வா து³ப்³ப³லம் கரிஸ்ஸாமி, ஏத்த² மய்ஹம் து³க்கரம் நத்தீ²’’தி. ததியோ வதே³ய்ய – ‘‘தயா ஏதஸ்மிம் போதே²த்வா து³ப்³ப³லே கதே திண்ஹேன அஸினா ஸீஸச்சே²த³னம் நாம மய்ஹம் பா⁴ரோ ஹோதூ’’தி. தே ஏவம் வத்வா ததா² கரேய்யும்.

தத்த² பட²மபச்சாமித்தஸ்ஸ அரஞ்ஞஸ்ஸ வண்ணம் கதே²த்வா தம் ஆதா³ய தத்த² க³தகாலோ விய ஸுஹஜ்ஜஞாதிமண்ட³லதோ நிக்கட்³டி⁴த்வா யத்த² கத்த²சி நிப்³ப³த்தாபனம் நாம ஜாதியா கிச்சம். து³தியஸ்ஸ போதே²த்வா து³ப்³ப³லகரணம் விய நிப்³ப³த்தக்க²ந்தே⁴ஸு நிபதித்வா பராதீ⁴னமஞ்சபராயணபா⁴வகரணம் ஜராய கிச்சம். ததியஸ்ஸ திண்ஹேன அஸினா ஸீஸச்சே²த³னம் விய ஜீவிதக்க²யபாபனம் மரணஸ்ஸ கிச்சந்தி வேதி³தப்³ப³ம்.

அபிசேத்த² ஜாதிது³க்க²ம் ஸாதீ³னவமஹாகந்தாரப்பவேஸோ விய த³ட்ட²ப்³ப³ம். ஜராது³க்க²ம் தத்த² அன்னபானரஹிதஸ்ஸ து³ப்³ப³ல்யம் விய த³ட்ட²ப்³ப³ம். மரணது³க்க²ம் து³ப்³ப³லஸ்ஸ இரியாபத²பவத்தனே விஹதபரக்கமஸ்ஸ வாளாதீ³ஹி அனயப்³யஸனாபாத³னம் விய த³ட்ட²ப்³ப³ந்தி.

ஸோகனித்³தே³ஸோ

194. ஸோகநித்³தே³ஸே ப்³யஸதீதி ப்³யஸனம்; ஹிதஸுக²ம் கி²பதி வித்³த⁴ம்ஸேதீதி அத்தோ². ஞாதீனம் ப்³யஸனம் ஞாதிப்³யஸனம்; சோரரோக³ப⁴யாதீ³ஹி ஞாதிக்க²யோ ஞாதிவினாஸோதி அத்தோ². தேன ஞாதிப்³யஸனேன பு²ட்ட²ஸ்ஸாதி அஜ்ஜோ²த்த²டஸ்ஸ அபி⁴பூ⁴தஸ்ஸ ஸமன்னாக³தஸ்ஸாதி அத்தோ². ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. அயம் பன விஸேஸோ – போ⁴கா³னம் ப்³யஸனம் போ⁴க³ப்³யஸனம்; ராஜசோராதி³வஸேன போ⁴க³க்க²யோ போ⁴க³வினாஸோதி அத்தோ². ரோகோ³யேவ ப்³யஸனம் ரோக³ப்³யஸனம்; ரோகோ³ ஹி ஆரோக்³யம் ப்³யஸதி வினாஸேதீதி ப்³யஸனம். ஸீலஸ்ஸ ப்³யஸனம் ஸீலப்³யஸனம்; து³ஸ்ஸீல்யஸ்ஸேதம் நாமம். ஸம்மாதி³ட்டி²ம் வினாஸயமானா உப்பன்னா தி³ட்டி²யேவ ப்³யஸனம் தி³ட்டி²ப்³யஸனம். ஏத்த² ச புரிமானி த்³வே அனிப்ப²ன்னானி, பச்சி²மானி தீணி நிப்ப²ன்னானி திலக்க²ணப்³பா⁴ஹதானி. புரிமானி ச தீணி நேவ குஸலானி ந அகுஸலானி. ஸீலதி³ட்டி²ப்³யஸனத்³வயம் அகுஸலம்.

அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேனாதி க³ஹிதேஸு வா யேன கேனசி அக்³க³ஹிதேஸு வா மித்தாமச்சப்³யஸனாதீ³ஸு யேன கேனசி. ஸமன்னாக³தஸ்ஸாதி ஸமனுப³ந்த⁴ஸ்ஸ அபரிமுச்சமானஸ்ஸ. அஞ்ஞதரஞ்ஞதரேன து³க்க²த⁴ம்மேனாதி யேன கேனசி ஸோகது³க்க²ஸ்ஸ உப்பத்திஹேதுனா. ஸோகோதி ஸோசனகவஸேன ஸோகோ; இத³ம் தேஹி காரணேஹி உபஜ்ஜனகஸோகஸ்ஸ ஸபா⁴வபச்சத்தம். ஸோசனாதி ஸோசனாகரோ. ஸோசிதத்தந்தி ஸோசிதபா⁴வோ. அந்தோஸோகோதி அப்³ப⁴ந்தரே ஸோகோ. து³தியபத³ம் உபஸக்³க³வஸேன வட்³டி⁴தம். ஸோ ஹி அப்³ப⁴ந்தரே ஸுக்கா²பேந்தோ விய பரிஸுக்கா²பேந்தோ விய உப்பஜ்ஜதீதி ‘‘அந்தோஸோகோ அந்தோபரிஸோகோ’’தி வுச்சதி.

சேதஸோ பரிஜ்ஜா²யனாதி சித்தஸ்ஸ ஜா²யனாகாரோ. ஸோகோ ஹி உப்பஜ்ஜமானோ அக்³கி³ விய சித்தம் ஜா²பேதி பரித³ஹதி, ‘‘சித்தம் மே ஜா²மம், ந மே கிஞ்சி படிபா⁴தீ’’தி வதா³பேதி. து³க்கி²தோ மனோ து³ம்மனோ, தஸ்ஸ பா⁴வோ தோ³மனஸ்ஸம். அனுபவிட்ட²ட்டே²ன ஸோகோவ ஸல்லந்தி ஸோகஸல்லம். அயம் வுச்சதி ஸோகோதி அயம் ஸோகோ நாம கதி²யதி. ஸோ பனாயம் கிஞ்சாபி அத்த²தோ தோ³மனஸ்ஸவேத³னாவ ஹோதி, ஏவம் ஸந்தேபி அந்தோனிஜ்ஜா²னலக்க²ணோ, சேதஸோ பரினிஜ்ஜா²யனரஸோ, அனுஸோசனபச்சுபட்டா²னோ.

‘ஸோகஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன அயம் ஸபா⁴வது³க்க²த்தா சேவ து³க்க²ஸ்ஸ ச வத்து²பா⁴வேன து³க்கோ²தி வுத்தோ. கதரது³க்க²ஸ்ஸாதி? காயிகது³க்க²ஸ்ஸ சேவ ஜவனக்க²ணே ச தோ³மனஸ்ஸது³க்க²ஸ்ஸ. ஸோகவேகே³ன ஹி ஹத³யே மஹாக³ண்டோ³ உட்ட²ஹித்வா பரிபச்சித்வா பி⁴ஜ்ஜதி, முக²தோ வா காளலோஹிதம் நிக்க²மதி, ப³லவம் காயது³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி. ‘‘ஏத்தகா மே ஞாதயோ க²யம் க³தா, ஏத்தகா மே போ⁴கா³’’தி சிந்தேந்தஸ்ஸ ச ப³லவம் தோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. இதி இமேஸம் த்³வின்னம் து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேனபேஸ து³க்கோ²தி வேதி³தப்³போ³. அபிச –

ஸத்தானம் ஹத³யம் ஸோகோ, ஸல்லம் விய விதுஜ்ஜதி;

அக்³கி³தத்தோவ நாராசோ, பு⁴ஸஞ்ச ட³ஹதே புன.

ஸமாவஹதி ச ப்³யாதி⁴-ஜராமரணபே⁴த³னம்;

து³க்க²ம்பி விவித⁴ம் யஸ்மா, தஸ்மா து³க்கோ²தி வுச்சதீதி.

பரிதே³வனித்³தே³ஸோ

195. பரிதே³வநித்³தே³ஸே ‘மய்ஹம் தீ⁴தா, மய்ஹம் புத்தோ’தி ஏவம் ஆதி³ஸ்ஸ ஆதி³ஸ்ஸ தே³வந்தி ரோத³ந்தி ஏதேனாதி ஆதே³வோ. தம் தம் வண்ணம் பரிகித்தேத்வா பரிகித்தேத்வா தே³வந்தி ஏதேனாதி பரிதே³வோ. ததோ பரானி த்³வே த்³வே பதா³னி புரிமத்³வயஸ்ஸேவ ஆகாரபா⁴வனித்³தே³ஸவஸேன வுத்தானி. வாசாதி வசனம். பலாபோதி துச்ச²ம் நிரத்த²கவசனம். உபட்³ட⁴ப⁴ணிதஅஞ்ஞப⁴ணிதாதி³வஸேன விரூபோ பலாபோ விப்பலாபோ. லாலப்போதி புனப்புனம் லபனம். லாலப்பனாகாரோ லாலப்பனா. லாலப்பிதஸ்ஸ பா⁴வோ லாலப்பிதத்தம். அயம் வுச்சதி பரிதே³வோதி அயம் பரிதே³வோ நாம கதி²யதி. ஸோ லாலப்பனலக்க²ணோ, கு³ணதோ³ஸபரிகித்தனரஸோ, ஸம்ப⁴மபச்சுபட்டா²னோ.

‘பரிதே³வஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன அயம்பி ஸயம் ந து³க்கோ², காயது³க்க²தோ³மனஸ்ஸது³க்கா²னம் பன வத்து²பா⁴வேன து³க்கோ²தி வுத்தோ. பரிதே³வந்தோ ஹி அத்தனோ க²ந்த⁴ம் முட்டீ²ஹி போதே²தி, உபோ⁴ஹி ஹத்தே²ஹி உரம் பஹரதி பிம்ஸதி, ஸீஸேன பி⁴த்தியா ஸத்³தி⁴ம் யுஜ்ஜ²தி. தேனஸ்ஸ ப³லவம் காயது³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி. ‘ஏத்தகா மே ஞாதயோ க²யம் வயம் அப்³ப⁴த்த²ம் க³தா’திஆதீ³னி சிந்தேதி. தேனஸ்ஸ ப³லவம் தோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. இதி இமேஸம் த்³வின்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேன து³க்கோ²தி வேதி³தப்³போ³. அபிச –

யம் ஸோகஸல்லவிஹதோ பரிதே³வமானோ,

கண்டோ²ட்ட²தாலுதலஸோஸஜமப்பஸய்ஹம்;

பி⁴ய்யோதி⁴மத்தமதி⁴க³ச்ச²தியேவ து³க்க²ம்,

து³க்கோ²தி தேன ப⁴க³வா பரிதே³வமாஹாதி.

து³க்க²தோ³மனஸ்ஸனித்³தே³ஸோ

196-7. து³க்க²தோ³மனஸ்ஸநித்³தே³ஸா ஹேட்டா² த⁴ம்மஸங்க³ஹட்ட²கதா²யம் வண்ணிதத்தா பாகடா ஏவ. லக்க²ணாதீ³னி பன தேஸம் தத்த² வுத்தானேவ.

‘து³க்க²ஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³, தோ³மனஸ்ஸஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன உப⁴யம்பேதம் ஸயஞ்ச து³க்க²த்தா காயிகசேதஸிகது³க்கா²னஞ்ச வத்து²பா⁴வேன து³க்க²ந்தி வுத்தம். ஹத்த²பாதா³னஞ்ஹி கண்ணனாஸிகானஞ்ச சே²த³னது³க்கே²ன து³க்கி²தஸ்ஸ, அனாத²ஸாலாயம் உச்சி²ட்ட²கபாலம் புரதோ கத்வா நிபன்னஸ்ஸ, வணமுகே²ஹி புளுவகேஸு நிக்க²மந்தேஸு ப³லவம் காயது³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி; நானாரங்க³ரத்தவத்த²மனுஞ்ஞாலங்காரம் நக்க²த்தம் கீளந்தம் மஹாஜனம் தி³ஸ்வா ப³லவதோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. ஏவம் தாவ து³க்க²ஸ்ஸ த்³வின்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. அபிச –

பீளேதி காயிகமித³ம், து³க்க²ம் து³க்க²ஞ்ச மானஸம் பி⁴ய்யோ;

ஜனயதி யஸ்மா தஸ்மா, து³க்க²ந்தி விஸேஸதோ வுத்தந்தி.

சேதோது³க்க²ஸமப்பிதா பன கேஸே பகிரிய உரானி பதிபிஸேந்தி, ஆவட்டந்தி, விவட்டந்தி, சி²ன்னபபாதம் பபதந்தி, ஸத்த²ம் ஆஹரந்தி, விஸம் கா²த³ந்தி, ரஜ்ஜுயா உப்³ப³ந்த⁴ந்தி, அக்³கி³ம் பவிஸந்தி. தம் தம் விபரீதம் வத்து²ம் ததா² ததா² விப்படிஸாரினோ பரிட³ய்ஹமானசித்தா சிந்தேந்தி. ஏவம் தோ³மனஸ்ஸஸ்ஸ உபி⁴ன்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வோ வேதி³தப்³போ³. அபிச –

பீளேதி யதோ சித்தம், காயஸ்ஸ ச பீளனம் ஸமாவஹதி;

து³க்க²ந்தி தோ³மனஸ்ஸம்பி, தோ³மனஸ்ஸம் ததோ அஹூதி.

உபாயாஸனித்³தே³ஸோ

198. உபாயாஸநித்³தே³ஸே ஆயாஸனட்டே²ன ஆயாஸோ; ஸம்ஸீத³னவிஸீத³னாகாரப்பவத்தஸ்ஸ சித்தகிலமத²ஸ்ஸேதம் நாமம். ப³லவம் ஆயாஸோ உபாயாஸோ. ஆயாஸிதபா⁴வோ ஆயாஸிதத்தம். உபாயாஸிதபா⁴வோ உபாயாஸிதத்தம். அயம் வுச்சதி உபாயாஸோதி அயம் உபாயாஸோ நாம கதி²யதி. ஸோ பனேஸ ப்³யாஸத்திலக்க²ணோ, நித்து²னனரஸோ, விஸாத³பச்சுபட்டா²னோ.

‘உபாயாஸஸ்ஸ து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன அயம்பி ஸயம் ந து³க்கோ², உபி⁴ன்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேன து³க்கோ²தி வுத்தோ. குபிதேன ஹி ரஞ்ஞா இஸ்ஸரியம் அச்சி²ந்தி³த்வா ஹதபுத்தபா⁴திகானம் ஆணத்தவதா⁴னம் ப⁴யேன அடவிம் பவிஸித்வா நிலீனானம் மஹாவிஸாத³ப்பத்தானம் து³க்க²ட்டா²னேன து³க்க²ஸேய்யாய து³க்க²னிஸஜ்ஜாய ப³லவம் காயது³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி. ‘ஏத்தகா நோ ஞாதகா, ஏத்தகா போ⁴கா³ நட்டா²’தி சிந்தேந்தானம் ப³லவதோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. இதி இமேஸம் த்³வின்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேன து³க்கோ²தி வேதி³தப்³போ³தி. அபிச –

சித்தஸ்ஸ பரித³ஹனா, காயஸ்ஸ விஸாத³னா ச அதி⁴மத்தம்;

யம் து³க்க²முபாயாஸோ, ஜனேதி து³க்கோ² ததோ வுத்தோ.

ஏத்த² ச மந்த³க்³கி³னா அந்தோபா⁴ஜனேயேவ தேலாதீ³னம் பாகோ விய ஸோகோ. திக்க²க்³கி³னா பச்சமானஸ்ஸ பா⁴ஜனதோ ப³ஹினிக்க²மனம் விய பரிதே³வோ. ப³ஹினிக்க²ந்தாவஸேஸஸ்ஸ நிக்க²மிதும்பி அப்பஹோந்தஸ்ஸ அந்தோபா⁴ஜனேயேவ யாவ பரிக்க²யா பாகோ விய உபாயாஸோ த³ட்ட²ப்³போ³.

அப்பியஸம்பயோக³னித்³தே³ஸோ

199. அப்பியஸம்பயோக³நித்³தே³ஸே யஸ்ஸாதி யே அஸ்ஸ. அனிட்டா²தி அபரியேஸிதா. பரியேஸிதா வா ஹோந்து அபரியேஸிதா வா, நாமமேவேதம் அமனாபாரம்மணானம். மனஸ்மிம் ந கமந்தி, ந பவிஸந்தீதி அகந்தா. மனஸ்மிம் ந அப்பியந்தி, ந வா மனம் வட்³டே⁴ந்தீதி அமனாபா. ரூபாதிஆதி³ தேஸம் ஸபா⁴வனித³ஸ்ஸனம். அனத்த²ம் காமேந்தி இச்ச²ந்தீதி அனத்த²காமா. அஹிதம் காமேந்தி இச்ச²ந்தீதி அஹிதகாமா. அபா²ஸுகம் து³க்க²விஹாரம் காமேந்தி இச்ச²ந்தீதி அபா²ஸுககாமா. சதூஹி யோகே³ஹி கே²மம் நிப்³ப⁴யம் விவட்டம் ந இச்ச²ந்தி, ஸப⁴யம் வட்டமேவ நேஸம் காமேந்தி இச்ச²ந்தீதி ஆயோக³க்கே²மகாமா.

அபிச ஸத்³தா⁴தீ³னம் வுத்³தி⁴ஸங்கா²தஸ்ஸ அத்த²ஸ்ஸ அகாமனதோ தேஸம்யேவ ஹானிஸங்கா²தஸ்ஸ அனத்த²ஸ்ஸ ச காமனதோ அனத்த²காமா. ஸத்³தா⁴தீ³னம்யேவ உபாயபூ⁴தஸ்ஸ ஹிதஸ்ஸ அகாமனதோ ஸத்³தா⁴ஹானிஆதீ³னம் உபாயபூ⁴தஸ்ஸ அஹிதஸ்ஸ ச காமனதோ அஹிதகாமா. பா²ஸுகவிஹாரஸ்ஸ அகாமனதோ அபா²ஸுகவிஹாரஸ்ஸ ச காமனதோ அபா²ஸுககாமா. யஸ்ஸ கஸ்ஸசி நிப்³ப⁴யஸ்ஸ அகாமனதோ ப⁴யஸ்ஸ ச காமனதோ அயோக³க்கே²மகாமாதி ஏவம்பேத்த² அத்தோ² த³ட்ட²ப்³போ³.

ஸங்க³தீதி க³ந்த்வா ஸம்யோகோ³. ஸமாக³மோதி ஆக³தேஹி ஸம்யோகோ³. ஸமோதா⁴னந்தி டா²னனிஸஜ்ஜாதீ³ஸு ஸஹபா⁴வோ. மிஸ்ஸீபா⁴வோதி ஸப்³ப³கிச்சானம் ஸஹகரணம். அயம் ஸத்தவஸேன யோஜனா. ஸங்கா²ரவஸேன பன யம் லப்³ப⁴தி தம் க³ஹேதப்³ப³ம். அயம் வுச்சதீதி அயம் அப்பியஸம்பயோகோ³ நாம கதி²யதி. ஸோ அனிட்ட²ஸமோதா⁴னலக்க²ணோ, சித்தவிகா⁴தகரணரஸோ, அனத்த²பா⁴வபச்சுபட்டா²னோ.

ஸோ அத்த²தோ ஏகோ த⁴ம்மோ நாம நத்தி². கேவலம் அப்பியஸம்பயுத்தானம் து³வித⁴ஸ்ஸாபி து³க்க²ஸ்ஸ வத்து²பா⁴வதோ து³க்கோ²தி வுத்தோ. அனிட்டா²னி ஹி வத்தூ²னி ஸமோதா⁴னக³தானி விஜ்ஜ²னசே²த³னபா²லனாதீ³ஹி காயிகம்பி து³க்க²ம் உப்பாதே³ந்தி, உப்³பே³க³ஜனனதோ மானஸம்பி. தேனேதம் வுச்சதி –

தி³ஸ்வாவ அப்பியே து³க்க²ம், பட²மம் ஹோதி சேதஸி;

தது³பக்கமஸம்பூ⁴த-மத² காயே யதோ இத⁴.

ததோ து³க்க²த்³வயஸ்ஸாபி, வத்து²தோ ஸோ மஹேஸினா;

து³க்கோ² வுத்தோதி விஞ்ஞேய்யோ, அப்பியேஹி ஸமாக³மோதி.

பியவிப்பயோக³னித்³தே³ஸோ

200. பியவிப்பயோக³நித்³தே³ஸோ வுத்தபடிபக்க²னயேன வேதி³தப்³போ³. மாதா வாதிஆதி³ பனேத்த² அத்த²காமே ஸரூபேன த³ஸ்ஸேதும் வுத்தம். தத்த² மமாயதீதி மாதா. பியாயதீதி பிதா. ப⁴ஜதீதி பா⁴தா. ததா² ப⁴கி³னீ. மேத்தாயந்தீதி மித்தா, மினந்தீதி வா மித்தா; ஸப்³ப³கு³ய்ஹேஸு அந்தோ பக்கி²பந்தீதி அத்தோ². கிச்சகரணீயேஸு ஸஹபா⁴வட்டே²ன அமா ஹோந்தீதி அமச்சா. அயம் அம்ஹாகம் அஜ்ஜ²த்திகோதி ஏவம் ஜானந்தி ஞாயந்தீதி வா ஞாதீ. லோஹிதேன ஸம்ப³ந்தா⁴தி ஸாலோஹிதா. ஏவமேதானி பதா³னி அத்த²தோ வேதி³தப்³பா³னி. அயம் வுச்சதீதி அயம் பியேஹி விப்பயோகோ³ நாம கதி²யதி. ஸோ இட்ட²வத்து²வியோக³லக்க²ணோ, ஸோகுப்பாத³னரஸோ, ப்³யஸனபச்சுபட்டா²னோ.

ஸோ அத்த²தோ ஏகோ த⁴ம்மோ நாம நத்தி². கேவலம் பியவிப்பயுத்தானம் து³வித⁴ஸ்ஸாபி து³க்க²ஸ்ஸ வத்து²பா⁴வதோ து³க்கோ²தி வுத்தோ. இட்டா²னி ஹி வத்தூ²னி வியுஜ்ஜமானானி ஸரீரஸ்ஸ ஸோஸனமிலாபனாதி³பா⁴வேன காயிகம்பி து³க்க²ம் உப்பாதே³ந்தி, ‘யம்பி நோ அஹோஸி, தம்பி நோ நத்தீ²’தி அனுஸோசாபனதோ மானஸம்பி. தேனேதம் வுச்சதி –

ஞாதித⁴னாதி³வியோகா³, ஸோகஸரஸமப்பிதா விதுஜ்ஜந்தி;

பா³லா யதோ ததோ யம், து³க்கோ²தி மதோ பியவியோகோ³தி.

இச்சா²னித்³தே³ஸோ

201. இச்சா²நித்³தே³ஸே ஜாதித⁴ம்மானந்தி ஜாதிஸபா⁴வானம் ஜாதிபகதிகானம். இச்சா² உப்பஜ்ஜதீதி தண்ஹா உப்பஜ்ஜதி. அஹோ வதாதி பத்த²னா. ந கோ² பனேதம் இச்சா²ய பத்தப்³ப³ந்தி யம் ஏதம் ‘‘அஹோ வத மயம் ந ஜாதித⁴ம்மா அஸ்ஸாம, ந ச வத நோ ஜாதி ஆக³ச்சே²ய்யா’’தி ஏவம் பஹீனஸமுத³யேஸு ஸாதூ⁴ஸு விஜ்ஜமானம் அஜாதித⁴ம்மத்தம், பரினிப்³பு³தேஸு ச விஜ்ஜமானம் ஜாதியா அனாக³மனம் இச்சி²தம், தம் இச்ச²ந்தஸ்ஸாபி மக்³க³பா⁴வனாய வினா அபத்தப்³ப³தோ அனிச்ச²ந்தஸ்ஸ ச பா⁴வனாய பத்தப்³ப³தோ ந இச்சா²ய பத்தப்³ப³ம் நாம ஹோதி. இத³ம்பீதி ஏதம்பி; உபரி ஸேஸானி உபாதா³ய பிகாரோ. யம்பிச்ச²ந்தி யேனபி த⁴ம்மேன அலப்³ப⁴னேய்யம் வத்து²ம் இச்ச²ந்தோ ந லப⁴தி, தம் அலப்³ப⁴னேய்யவத்து²இச்ச²னம் து³க்க²ந்தி வேதி³தப்³ப³ம். ஜராத⁴ம்மானந்திஆதீ³ஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஏவமேத்த² அலப்³ப⁴னேய்யவத்தூ²ஸு இச்சா²வ ‘‘யம்பிச்ச²ம் ந லப⁴தி தம்பி து³க்க²’’ந்தி வுத்தா. ஸா அலப்³ப⁴னேய்யவத்து²இச்ச²னலக்க²ணா, தப்பரியேஸனரஸா, தேஸம் அப்பத்திபச்சுபட்டா²னா.

த்³வின்னம் பன து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வதோ து³க்கா²தி வுத்தா. ஏகச்சோ ஹி ராஜா ப⁴விஸ்ஸதீதி ஸம்பா⁴விதோ ஹோதி. ஸோ சி²ன்னபி⁴ன்னக³ணேன பரிவாரிதோ பப்³ப³தவிஸமம் வா வனக³ஹனம் வா பவிஸதி. அத² ராஜா தம் பவத்திம் ஞத்வா ப³லகாயம் பேஸேதி. ஸோ ராஜபுரிஸேஹி நிஹதபரிவாரோ ஸயம்பி லத்³த⁴ப்பஹாரோ பலாயமானோ ருக்க²ந்தரம் வா பாஸாணந்தரம் வா பவிஸதி. தஸ்மிம் ஸமயே மஹாமேகோ⁴ உட்ட²ஹதி, திப்³ப³ந்த⁴காரா காளவத்³த³லிகா ஹோதி. அத² நம் ஸமந்ததோ காளகிபில்லிகாத³யோ பாணா பரிவாரேத்வா க³ண்ஹந்தி. தேனஸ்ஸ ப³லவகாயது³க்க²ம் உப்பஜ்ஜதி. ‘மம் ஏகம் நிஸ்ஸாய ஏத்தகா ஞாதீ ச போ⁴கா³ ச வினட்டா²’தி சிந்தேந்தஸ்ஸ ப³லவதோ³மனஸ்ஸம் உப்பஜ்ஜதி. இதி அயம் இச்சா² இமேஸம் த்³வின்னம்பி து³க்கா²னம் வத்து²பா⁴வேன து³க்கா²தி வேதி³தப்³பா³. அபிச –

தம் தம் பத்த²யமானானம், தஸ்ஸ தஸ்ஸ அலாப⁴தோ;

யம் விகா⁴தமயம் து³க்க²ம், ஸத்தானம் இத⁴ ஜாயதி.

அலப்³ப⁴னேய்யவத்தூ²னம், பத்த²னா தஸ்ஸ காரணம்;

யஸ்மா தஸ்மா ஜினோ து³க்க²ம், இச்சி²தாலாப⁴மப்³ரவீதி.

உபாதா³னக்க²ந்த⁴னித்³தே³ஸோ

202. உபாதா³னக்க²ந்த⁴நித்³தே³ஸே ஸம்கி²த்தேனாதி தே³ஸனம் ஸந்தா⁴ய வுத்தம். து³க்க²ஞ்ஹி ஏத்தகானி து³க்க²ஸதானீதி வா ஏத்தகானி து³க்க²ஸஹஸ்ஸானீதி வா ஏத்தகானி து³க்க²ஸதஸஹஸ்ஸானீதி வா ஸம்கி²பிதும் ந ஸக்கா, தே³ஸனா பன ஸக்கா, தஸ்மா ‘‘து³க்க²ம் நாம அஞ்ஞம் கிஞ்சி நத்தி², ஸம்கி²த்தேன பஞ்சுபாதா³னக்க²ந்தா⁴ து³க்கா²’’தி தே³ஸனம் ஸங்கி²பேந்தோ ஏவமாஹ. ஸேய்யதி²த³ந்தி நிபாதோ; தஸ்ஸ தே கதமேதி சேதி அத்தோ². ரூபூபாதா³னக்க²ந்தோ⁴திஆதீ³னம் அத்தோ² க²ந்த⁴விப⁴ங்கே³ வண்ணிதோயேவ.

‘க²ந்தா⁴னம் து³க்க²ட்டோ² வேதி³தப்³போ³’தி ஏத்த² பன –

ஜாதிப்பபு⁴திகம் து³க்க²ம், யம் வுத்தம் இத⁴ தாதி³னா;

அவுத்தம் யஞ்ச தம் ஸப்³ப³ம், வினா ஏதே ந விஜ்ஜதி.

யஸ்மா தஸ்மா உபாதா³ன-க்க²ந்தா⁴ ஸங்கே²பதோ இமே;

து³க்கா²தி வுத்தா து³க்க²ந்த-தே³ஸகேன மஹேஸினா.

ததா² ஹி இந்த⁴னமிவ பாவகோ, லக்க²மிவ பஹரணானி, கோ³ரூபமிவ ட³ம்ஸமகஸாத³யோ, கே²த்தமிவ லாவகா, கா³மம் விய கா³மகா⁴தகா, உபாதா³னக்க²ந்த⁴பஞ்சகமேவ ஜாதிஆத³யோ நானப்பகாரேஹி பா³த⁴யமானா, திணலதாதீ³னி விய பூ⁴மியம், புப்ப²ப²லபல்லவாதீ³னி விய ருக்கே²ஸு, உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸுயேவ நிப்³ப³த்தந்தி. உபாதா³னக்க²ந்தா⁴னஞ்ச ஆதி³து³க்க²ம் ஜாதி, மஜ்ஜே²து³க்க²ம் ஜரா, பரியோஸானது³க்க²ம் மரணம். மாரணந்திகது³க்கா²பி⁴கா⁴தேன பரிட³ய்ஹமானது³க்க²ம் ஸோகோ, தத³ஸஹனதோ லாலப்பனது³க்க²ம் பரிதே³வோ. ததோ தா⁴துக்கோ²ப⁴ஸங்கா²தஅனிட்ட²போ²ட்ட²ப்³ப³ஸமாயோக³தோ காயஸ்ஸ ஆபா³த⁴னது³க்க²ம் து³க்க²ம். தேன பா³தி⁴யமானானம் புது²ஜ்ஜனானம் தத்த² படிகு⁴ப்பத்திதோ சேதோபா³த⁴னது³க்க²ம் தோ³மனஸ்ஸம். ஸோகாதி³வுட்³டி⁴யா ஜனிதவிஸாதா³னம் அனுத்து²னனது³க்க²ம் உபாயாஸோ. மனோரத²விகா⁴தப்பத்தானம் இச்சா²விகா⁴தது³க்க²ம் இச்சி²தாலாபோ⁴தி ஏவம் நானப்பகாரதோ உபபரிக்கி²யமானா உபாதா³னக்க²ந்தா⁴வ து³க்கா²தி யதே³தம் ஏகமேகம் த³ஸ்ஸேத்வா வுச்சமானம் அனேகேஹி கப்பேஹி ந ஸக்கா அஸேஸதோ வத்தும், தம் ஸப்³ப³ம்பி து³க்க²ம் ஏகஜலபி³ந்து³ம்ஹி ஸகலஸமுத்³த³ஜலரஸம் விய யேஸு கேஸுசி பஞ்சஸு உபாதா³னக்க²ந்தே⁴ஸு ஸங்கி²பித்வா த³ஸ்ஸேதும் ‘‘ஸம்கி²த்தேன பஞ்சுபாதா³னக்க²ந்தா⁴ து³க்கா²’’தி ப⁴க³வா அவோசாதி.

து³க்க²ஸச்சனித்³தே³ஸவண்ணனா நிட்டி²தா.