6. ச²ட்ட²னயோ ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³வண்ணனா
228. இதா³னி ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³ம் பா⁴ஜேதும் ரூபக்க²ந்தோ⁴திஆதி³ ஆரத்³த⁴ம். தத்த² யம் லப்³ப⁴தி யஞ்ச ந லப்³ப⁴தி தம் ஸப்³ப³ம் புச்சா²ய க³ஹிதம். விஸ்ஸஜ்ஜனே பன யம் ந லப்³ப⁴தி, தம் நத்தீ²தி படிக்கி²த்தம். சதூஹி ஸம்பயோகோ³, சதூஹி விப்பயோகோ³; ஸபா⁴கோ³ விஸபா⁴கோ³தி ஹி வசனதோ சதூஹி அரூபக்க²ந்தே⁴ஹேவ ஸபா⁴கா³னம் ஏகஸந்தானஸ்மிம் ஏகக்க²ணே உப்பன்னானம் அரூபக்க²ந்தா⁴னம்யேவ அஞ்ஞமஞ்ஞம் ஸம்பயோகோ³ லப்³ப⁴தி. ரூபத⁴ம்மானம் பன ரூபேன நிப்³பா³னேன வா, நிப்³பா³னஸ்ஸ ச ரூபேன ஸத்³தி⁴ம் ஸம்பயோகோ³ நாம நத்தி². ததா² ரூபனிப்³பா³னானம் அரூபக்க²ந்தே⁴ஹி, விஸபா⁴கா³ ஹி தே தேஸம். யதா² ச அரூபக்க²ந்தா⁴னம் ரூபனிப்³பா³னேஹி, ஏவம் பி⁴ன்னஸந்தானேஹி நானாக்க²ணிகேஹி அரூபத⁴ம்மேஹிபி ஸத்³தி⁴ம் நத்தி²யேவ. தேபி ஹி தேஸம் ஸந்தானக்க²ணவிஸபா⁴க³தாய விஸபா⁴கா³யேவ. அயம் பன விஸபா⁴க³தா ஸங்க³ஹட்டே²ன விருஜ்ஜ²னதோ ஸங்க³ஹனயே நத்தி². க³ணனூபக³மத்தஞ்ஹி ஸங்க³ஹட்டோ². ஸம்பயோக³னயே பன அத்தி², ஏகுப்பாத³தாதி³லக்க²ணஞ்ஹி ஸம்பயோக³ட்டோ²தி. ஏவமேத்த² யஸ்ஸ ஏகத⁴ம்மேனபி ஸம்பயோக³லக்க²ணம் ந யுஜ்ஜ²தி, தஸ்ஸ புச்சா²ய ஸங்க³ஹம் கத்வாபி நத்தீ²தி படிக்கே²போ கதோ. யஸ்ஸ விப்பயோக³லக்க²ணம் யுஜ்ஜதி, தஸ்ஸ விப்பயோகோ³ த³ஸ்ஸிதோ. யானி பன பதா³னி ஸத்தஸு விஞ்ஞாணதா⁴தூஸு ஏகாயபி அவிப்பயுத்தே ரூபேன நிப்³பா³னேன வா மிஸ்ஸகத⁴ம்மே தீ³பேந்தி, தானி ஸப்³ப³தா²பி இத⁴ ந யுஜ்ஜந்தீதி ந க³ஹிதானி. தேஸம் இத³முத்³தா³னம் –
‘‘த⁴ம்மாயதனம் த⁴ம்மதா⁴து, து³க்க²ஸச்சஞ்ச ஜீவிதம்;
ஸளாயதனம் நாமரூபம், சத்தாரோ ச மஹாப⁴வா.
‘‘ஜாதிஜரா ச மரணம், திகேஸ்வேகூனவீஸதி;
கோ³ச்ச²கேஸு ச பஞ்ஞாஸ, அட்ட² சூளந்தரே பதா³.
‘‘மஹந்தரே பன்னரஸ, அட்டா²ரஸ ததோ பரே;
தேவீஸ பத³ஸதம் ஏதம், ஸம்பயோகே³ ந லப்³ப⁴தீ’’தி.
த⁴ம்மாயதனஞ்ஹி ரூபனிப்³பா³னமிஸ்ஸகத்தா தஸ்மிம் அபரியாபன்னேன விஞ்ஞாணேனபி ந ஸக்கா ஸம்பயுத்தந்தி வத்தும். யஸ்மா பனேத்த² வேத³னாத³யோ விஞ்ஞாணேன ஸம்பயுத்தா, தஸ்மா விப்பயுத்தந்திபி ந ஸக்கா வத்தும். ஸேஸேஸுபி ஏஸேவ நயோ. ஏவம் ஸப்³ப³த்தா²பி ஏதானி ந யுஜ்ஜந்தீதி இத⁴ ந க³ஹிதானி. ஸேஸானி க²ந்தா⁴தீ³னி யுஜ்ஜந்தீதி தானி க³ஹேத்வா ஏகேகவஸேன ச ஸமோதா⁴னேன ச பஞ்ஹவிஸ்ஸஜ்ஜனம் கதம். தேஸு பஞ்ஹேஸு, பட²மே – ஏகேனாயதனேனாதி மனாயதனேன. கேஹிசீதி த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴துபரியாபன்னேஹி வேத³னாஸஞ்ஞாஸங்கா²ரேஹி.
229. து³தியே – தீஹீதி புச்சி²தம் புச்சி²தம் ட²பேத்வா ஸேஸேஹி. கேஹிசி ஸம்பயுத்தோதி வேத³னாக்க²ந்தோ⁴ ஸஞ்ஞாஸங்கா²ரேஹி. இதரேபி அத்தானம் ட²பேத்வா இதரேஹி. கேஹிசி விப்பயுத்தோதி ரூபனிப்³பா³னேஹி. ஏவம் ஸப்³ப³த்த² ரூபஸ்ஸ விப்பயோகே³ த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴தூஸு அரூபம், அரூபஸ்ஸ விப்பயோகே³ ரூபம் த³ட்ட²ப்³ப³ம். ததியபஞ்ஹோ உத்தானத்தோ²வ.
231. சதுத்தே² – ‘கதிஹி க²ந்தே⁴ஹீ’திஆதி³ம் அவத்வா ஸம்பயுத்தந்தி நத்தீ²தி வுத்தம். தம் பன க²ந்தா⁴தீ³னம்யேவ வஸேன வேதி³தப்³ப³ம். பரதோபி ஏவரூபேஸு பஞ்ஹேஸு ஏஸேவ நயோ. ஆதி³பஞ்ஹஸ்மிஞ்ஹி ஸரூபதோ த³ஸ்ஸேத்வா பரதோ பாளி ஸம்கி²த்தா. இமினா நயேன ஸப்³ப³த்த² அத்த²யோஜனா வேதி³தப்³பா³. யத்த² பன நாதிபாகடா ப⁴விஸ்ஸதி, தத்த² நம் பாகடம் கத்வாவ க³மிஸ்ஸாம.
234. ஸோளஸஹி தா⁴தூஹீதி சக்கு²விஞ்ஞாணதா⁴து தாவ அத்தானம் ட²பேத்வா ச²ஹி விஞ்ஞாணதா⁴தூஹி, த³ஸஹி ச ரூபதா⁴தூஹி. ஸேஸாஸுபி ஏஸேவ நயோ.
235. தீஹி க²ந்தே⁴ஹீதி ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴ம் ட²பேத்வா ஸேஸேஹி. ஏகாய தா⁴துயாதி மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயா. ஸமுத³யமக்³கா³னஞ்ஹி அஞ்ஞாய தா⁴துயா ஸம்பயோகோ³ நத்தி². ஏகேன க²ந்தே⁴னாதி ஸங்கா²ரக்க²ந்தே⁴ன. ஏகேனாயதனேனாதி த⁴ம்மாயதனேன. ஏகாய தா⁴துயாதி த⁴ம்மதா⁴துயா. ஏதேஸு ஹி தம் ஸச்சத்³வயம் கேஹிசி ஸம்பயுத்தம்.
238. ஸுகி²ந்த்³ரியாதி³பஞ்ஹே – தீஹீதி ஸஞ்ஞாஸங்கா²ரவிஞ்ஞாணேஹி. ஏகாய தா⁴துயாதி காயவிஞ்ஞாணதா⁴துயா, மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துயா ச. ச²ஹி தா⁴தூஹீதி காயவிஞ்ஞாணதா⁴துவஜ்ஜாஹி.
245. ரூபப⁴வபஞ்ஹே – ஸப்³பே³ஸம்பி அரூபக்க²ந்தா⁴னம் அரூபாயதனானஞ்ச அத்தி²தாய ந கேஹிசீதி வுத்தம். கா⁴னஜிவ்ஹாகாயவிஞ்ஞாணதா⁴தூனம் பன நத்தி²தாய தீஹி தா⁴தூஹி விப்பயுத்தோதி வுத்தம்.
256. அதி⁴மோக்க²பஞ்ஹே – த்³வீஹி தா⁴தூஹீதி மனோதா⁴துமனோவிஞ்ஞாணதா⁴தூஹி. பன்னரஸஹீதி ஸேஸாஹி த³ஸஹி ரூபதா⁴தூஹி, பஞ்சஹி ச சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³ஹி.
257. குஸலபஞ்ஹே – குஸலேஹி சதுன்னம்பி க²ந்தா⁴னம் க³ஹிதத்தா ஸம்பயோகோ³ படிக்கி²த்தோ.
258. வேத³னாத்திகபஞ்ஹே – ஏகேன க²ந்தே⁴னாதி வேத³னாக்க²ந்தே⁴னேவ. பன்னரஸஹீதி சக்கு²ஸோதகா⁴னஜிவ்ஹாவிஞ்ஞாணதா⁴துமனோதா⁴தூஹி சேவ ரூபதா⁴தூஹி ச. ஏகாத³ஸஹீதி காயவிஞ்ஞாணதா⁴துயா ஸத்³தி⁴ம் ரூபதா⁴தூஹி.
262. நேவவிபாகனவிபாகத⁴ம்மத⁴ம்மபஞ்ஹே – பஞ்சஹீதி சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³ஹி. அனுபாதி³ன்னஅனுபாதா³னியபஞ்ஹே – ச²ஹீதி மனோவிஞ்ஞாணதா⁴துவஜ்ஜாஹி. ஸவிதக்கஸவிசாரபஞ்ஹே – பன்னரஸஹீதி பஞ்சஹி விஞ்ஞாணேஹி ஸத்³தி⁴ம் ரூபதா⁴தூஹி. அவிதக்கவிசாரமத்தபஞ்ஹே – ஏகேன க²ந்தே⁴னாதிஆதி³ ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴வஸேனேவ வேதி³தப்³ப³ம். து³தியஜ்ஜா²னவிசாரஞ்ஹி ட²பேத்வா ஸேஸா அவிதக்கவிசாரமத்தா நாம. பீதிம் ட²பேத்வா ஸேஸா பீதிஸஹக³தா. தத்த² விசாரோ விசாரேன, பீதி ச பீதியா ந ஸம்பயுத்தாதி ஸங்கா²ரக்க²ந்த⁴த⁴ம்மாயதனத⁴ம்மதா⁴தூஸு கேஹிசி ஸம்பயுத்தா நாம. ஸோளஸஹீதி த⁴ம்மதா⁴துமனோவிஞ்ஞாணதா⁴துவஜ்ஜாஹேவ. அவிதக்கஅவிசாரபஞ்ஹே – ஏகாய தா⁴துயாதி மனோதா⁴துயா. ஸுக²ஸஹக³தா உபேக்கா²ஸஹக³தா ச வேத³னாத்திகே வுத்தாவ. த³ஸ்ஸனேனபஹாதப்³பா³த³யோ குஸலஸதி³ஸாவ.
271. பரித்தாரம்மணம் விபாகத⁴ம்மஸதி³ஸம். ஏகாய தா⁴துயாதி த⁴ம்மதா⁴துயா. கேஹிசீதி யே தத்த² பரித்தாரம்மணா ந ஹோந்தி, தேஹி. த⁴ம்மதா⁴து பன பரித்தாரம்மணானம் ச²ன்னம் சித்துப்பாதா³னம் வஸேன சதூஹி க²ந்தே⁴ஹி ஸங்க³ஹிதத்தா பட²மபடிக்கே²பமேவ ப⁴ஜதி. மஹக்³க³தாரம்மணாத³யோ குஸலஸதி³ஸாவ.
273. அனுப்பன்னேஸு – பஞ்சஹி தா⁴தூஹீதி சக்கு²விஞ்ஞாணாதீ³ஹி. தானி ஹி ஏகந்தேன உப்பாதி³த⁴ம்மபூ⁴தானேவ, உப்பன்னகோட்டா²ஸம்பி பன ப⁴ஜந்தி. பச்சுப்பன்னாரம்மணாத³யோ பரித்தாரம்மணஸதி³ஸாவ. ஹேதுஆத³யோ ஸமுத³யஸதி³ஸாவ. ஸஹேதுகா சேவ ந ச ஹேதூபி பீதிஸஹக³தஸதி³ஸாவ. ததா² பராமாஸஸம்பயுத்தா. அனுபாதி³ன்னா அனுப்பன்னஸதி³ஸாவ. ஸேஸம் ஸப்³ப³த்த² உத்தானத்த²மேவாதி.
ஸம்பயோக³விப்பயோக³பத³வண்ணனா.